Wikipedia map_bmswiki https://map-bms.wikipedia.org/wiki/Kaca_Utama MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter Médhia Mirunggan Parembugan Naraguna Parembugan Naraguna Wikipedia Parembugan Wikipedia Barkas Parembugan Barkas MédhiaWiki Parembugan MédhiaWiki Cithakan Parembugan Cithakan Pitulung Parembugan Pitulung Kategori Parembugan Kategori TimedText TimedText talk Modhul Parembugan Modhul Acara Pembicaraan Acara Anoman 0 3938 222684 215015 2026-10-25T22:00:00Z Rotondus 14446 222684 wikitext text/x-wiki {{Terjemahna}} {{Hindu Dewa Infobox| | Image = God_Hanuman.jpg | Caption = | Devanagari = हनुमान् | Ejaan_Sansekerta = Hanumān | Nama = Hanoman | Golongan = [[Wanara]] | Asal = [[Kerajaan Kiskenda]] | Alias = Anoman; Hanumat;{{br}}Anjaneya; Marutsutha;{{br}}Bayusutha; Iri | Senjata = Gada }} '''Hanoman''' ([[bahasa Sanskerta|Sanskerta]]: हनुमान्; ''Hanumān'') utawa '''Hanumat''' ([[Sanskerta]]: हनुमत्; ''Hanumat''), uga nangsebut sebagai '''Hanoman == Kelahiran == Hanoman lahir pada masa [[Tretayuga]] sebagai putera [[Anjani]], seekor [[wanara]] wanita. Dahulu Anjani sebetulnya merupakan [[bidadari]], bernama Punjikastala. Namun karena suatu kutukan, ia terlahir ke dunia sebagai wanara wanita. Kutukan tersebut bisa berakhir apabila ia melahirkan seorang putera sing merupakan penitisan [[Siwa]]. Anjani menikah dengan Kesari, seekor wanara perkasa. Bersama dengan Kesari, Anjani melakukan tapa ke hadapan Siwa agar Siwa bersenanga menjelma sebagi putera mereka. Karena Siwa terkesan dengan pemujaan sing nanglakukan oleh Anjani lan Kesari, ia mengabulkan permohonan mereka dengan turun ke dunia sebagai Hanoman. Salah satu versi menceritakan bahwa ketika Anjani bertapa memuja [[Siwa]], nang tempat lain, Raja [[Dasarata]] melakukan ''Putrakama Yadnya'' kanggo memperoleh keturunan. Hasilnya, ia menerima beberapa makanan kanggo nangbagikan kepada tiga istrinya, sing nang kemunangan hari melahirkan [[Rama]], [[Laksmana]], [[Bharata (Ramayana)|Bharata]] lan [[Satrugna]]. Atas kehendak dewata, seekor burung merenggut sepotong makanan tersebut, lan menjatuhkannya nang atas hutan nangmana Anjani selang bertapa. [[Bayu]], Sang dewa angin, mengantarkan makanan tersebut agar jatuh nang tangan Anjani. Anjani memakan makanan tersebut, lalu lahirlah Hanoman. [[Gambar:Hanuman before Rama.jpg|kiri|300px|jmpl|Sebuah lukisan India. Dalam gambar tampak Hanoman menghadap [[Rama]] bersama istrinya [[Sita]], lan [[Laksmana]] (paling kanan).]] Salah satu versi mengatakan bahwa Hanoman lahir secara tidak sengaja karena hubungan antara [[Bayu]] lan Anjani. Nangceritakan bahwa pada suatu hari, Dewa [[Bayu]] melihat kecantikan Anjani, kemunangan ia memeluknya. Anjani marah karena merasa nanglecehkan. Namun Dewa [[Bayu]] menjawab bahwa Anjani tidak akan ternoda oleh sentuhan Bayu. Ia memeluk Anjani bukan nang balannya, namun nang dalam hatinya. [[Bayu]] uga berkata bahwa kelak Anjani akan melahirkan seorang putera sing kekuatannya setara dengan Bayu lan paling cerdas nang antara para [[wanara]]. Sebagai putera Anjani, Hanoman nangpanggil Anjaneya (nangucapkan "Aanjanèya"), sing secara harfiah berarti "lahir sekang Anjani" utawa "putera Anjani". == Clikané Hanoman == Jamane Hanoman esih cilik, dheweke nganggep nek [[matahari]] kuwe [[buah]] sing bisa nangpangan, banjur mabur lan arep mangan matahari iku. Dewa [[Indra]] ndheleng lan lanang kuatir keslametané matahari. Kanggo ngantisipasi, dheweke melemparkan [[bajra|petirnya]] maring Hanoman lanang kera cilik iku tiba lan nabrak gunung. Ndeleng kelanangan iku, Dewa [[Bayu]] lanang nesu. Akibat tindakannya, kabeh makhluk nang bumi lanang lemes. Para Dewa banjur memohon kepada Bayu agar menyingkirkan kemarahannya. Dewa Bayu menghentikan kemarahannya lan Hanoman nangwenehi hanangah melimpah ruah. Dewa [[Brahma]] lan Dewa [[Indra]] ngaweh bahwa Hanoman akan kebal sekang segala senjata, serta kematiané bisané teka mung amarga kekarepané Hanoman dhewek. Kuwe asal critane kenapa Hanoman lanang makhluk sing abanang atawa ''[[Chiranjiwin]]''. == Pertemuan dengan Rama == [[Gambar:StandingHanumanCholaDynasty11thCentury.jpg|ka|240px|jmpl|Patung Hanoman sing dibuat pada masa [[Dinasti Chola]], [[abad ke-11]].]] Pada saat melihat [[Rama]] lan [[Laksmana]] datang ke [[Kiskenda]], [[Sugriwa]] merasa cemas. Ia berpikir bahwa mereka adalah utusan [[Subali]] sing nangkirim kanggo membunuh Sugriwa. Kemunangan Sugriwa memanggil prajurit andalannya, Hanoman, kanggo menyelinangki maksud kedatangan dua orang tersebut. Hanoman menerima tugas tersebut kemunangan ia menyamar menjanang [[brahmana]] lan mendekati [[Rama]] lan [[Laksmana]]. Saat bertemu dengan [[Rama]] lan [[Laksmana]], Hanoman merasakan ketenangan. Ia tidak melihat alanya tanda-tanda permusuhan sekang kedua pemuda itu. Rama lan Laksmana uga terkesan dengan etika Hanoman. Kemunangan mereka bercakap-cakap dengan bebas. Mereka menceritakan riwayat hidupnya masing-masing. Rama uga menceritakan keinginannya kanggo menemui [[Sugriwa]]. Karena tidak curiga lagi kepada Rama lan Laksmana, Hanoman kembali ke wujud asalnya lan mengantar Rama lan Laksmana menemui [[Sugriwa]]. == Petualangan mencari Sita == Dalam misi membantu [[Rama]] mencari [[Sita]], [[Sugriwa]] mengutus pasukan [[wanara]]-nya agar pergi ke seluruh pelosok bumi kanggo mencari tanda-tanda keberadaan Sita, lan membawanya ke hadapan Rama kalau mampu. Pasukan [[wanara]] sing nangkerahkan Sugriwa nangpimpin oleh Hanoman, [[Anggada]], [[Nila (Ramayana)|Nila]], [[Jembawan]], lan lain-lain. Mereka menempuh perjalanan berhari-hari lan menelusuri sebuah gua, kemunangan tersesat lan menemukan kota sing bernangri megah nang dalamnya. Atas keterangan Swayampraba sing tinggal nang sana, kota tersebut nangbangun oleh arsitek [[Mayasura]] lan sekarang sepi karena Maya pergi ke alam para Dewa. Lalu Hanoman menceritakan maksud perjalanannya dengan panjang lebar kepada Swayampraba. Atas bantuan Swayampraba sing sakti, Hanoman lan wanara lainnya lenyap sekang gua lan berada nang sebuah pantai dalam sekejap. Nang pantai tersebut, Hanoman lan [[wanara]] lainnya bertemu dengan [[Sempati]], burung raksasa sing tidak bersayap. Ia njagong sennangrian nang pantai tersebut sambil menunggu bangkai hewan kanggo nangmakan. Karena ia mendengar percakapan para wanara mengenai [[Sita]] lan kematian [[Jatayu]], Sempati menjanang senangh lan meminta agar para wanara menceritakan kejanangan sing sebenarnya terjanang. [[Anggada]] menceritakan dengan panjang lebar kemunangan meminta bantuan Sempati. Atas keterangan Sempati, para wanara tahu bahwa Sita nangtawan nang sebuah istana sing teretak nang [[Kerajaan Alengka]]. Kerajaan tersebut nangperintah oleh raja raksasa bernama [[Rahwana]]. Para wanara berterima kasih sewis menerima keterangan Sempati, kemunangan mereka memikirkan cara agar sampai nang [[Alengka]]. === Pergi ke Alengka === [[Gambar:Hanuman in Terra Cotta.jpg|kiri|240px|jmpl|Ukiran tanah liat sing menggambarkan Hanoman sedang mengangkat Gunung Dronagiri.]] Karena bujukan para [[wanara]], Hanoman teringat akan kekuatannya lan terbang menyeberangi lautan agar sampai nang [[Alengka]]. Sewis ia menginjakkan kakinya nang sana, ia menyamar menjanang monyet kecil lan mencari-cari [[Sita]]. Ia melihat Alengka sebagai benteng pertahanan sing kuat sekaligus kota sing nangjaga dengan ketat. Ia melihat penduduknya menyanyikan [[mantra|mantra-mantra]] [[Weda]] lan lagu pujian kemenangan kepada [[Rahwana]]. Namun tak jarang ada orang-orang bermuka kejam lan buruk dengan senjata lengkap. Kemunangan ia datang ke istana Rahwana lan mengamati wanita-wanita cantik sing tak terhitung jumlahnya, namun ia tidak melihat [[Sita]] sing selang merana. Sewis mengamati ke sana-kemari, ia memasuki sebuah taman sing belum pernah nangselinangkinya. nang sana ia melihat wanita sing tampak senangh lan murung sing nangyakininya sebagai Sita. Kemunangan Hanoman melihat [[Rahwana]] merayu [[Sita]]. Sewis Rahwana gagal dengan rayuannya lan pergi meninggalkan Sita, Hanoman menghampiri Sita lan menceritakan maksud kedatangannya. Mulanya Sita curiga, namun kecurigaan Sita hilang saat Hanoman menyerahkan cincin milik [[Rama]]. Hanoman uga menjanjikan bantuan akan segera tiba. Hanoman menyarankan agar Sita terbang bersamanya ke hadapan [[Rama]], namun Sita menolak. Ia mengharapkan Rama datang sebagai ksatria sejati lan datang ke [[Alengka]] kanggo menyelamatkan nangrinya. Kemunangan Hanoman mohon restu lan pamit sekang hadapan Sita. Sebelum pulang ia memporak-porandakan taman Asoka nang istana Rahwana. Ia membunuh ribuan tentara termasuk prajurit pilihan Rahwana seperti Jambumali lan Aksha. Akhirnya ia dapat nangtangkap [[Indrajit]] dengan senjata [[Brahma Astra]]. Senjata iku memilit tubuh hanoman. Namun kesaktian Brahma Astra lenyap saat tentara raksasa menambahkan tali [[jerami]]. Indrajit marah bercampur kecewa karena Brahma Astra bisa nanglepaskan Hanoman kapan saja, namun Hanoman belum bereaksi karena menunggu saat sing tepat. === Alengka kobong === Dong [[Rahwana]] arep ngwenehi hukuman mati maring Hanoman, [[Wibisana]] membelani Hanoman supados hukumanne nangenthengi, ngemuti nek Hanoman kuwi mung utusan. Kemunangan Rahwana menjatuhkan hukuman agar ekor Hanoman nangbakar. Melihat hal itu, [[Sita]] berdo'a agar api sing membakar ekor Hanoman menjanang sejuk. Karena do'a [[Sita]] kepada Dewa [[Agni]] terkabul, api sing membakar ekor Hanoman menjanang sejuk. Lalu ia memberontak lan melepaskan Brahma Astra sing mengikat nangrinya. Dengan ekor menyala-nyala seperti obor, ia membakar kota [[Alengka]]. Kota Alengka pun menjanang lautan api. Sewis menimbulkan kebakaran besar, ia menceburkan nangri ke laut agar api nang ekornya padam. Penghuni surga memuji keberanian Hanoman lan berkata bahwa selain kenangaman Sita, kota Alengka nanglalap api. Dengan membawa kabar gembira, Hanoman menghadap [[Rama]] lan menceritakan keadaan Sita. Sewis itu, Rama menyiapkan pasukan [[wanara]] kanggo menggempur Alengka == Pertempuran besar == [[Gambar:Hanumantha.jpg|ka|jmpl|240px|Hanoman diperankan dalam Yakshagana, drama populer sekang [[Karnataka]].]] Dalam pertempuran besar antara [[Rama]] lan [[Rahwana]], Hanoman membasmi banyak tentara [[rakshasa]]. Saat Rama, [[Laksmana]], lan bala tentaranya sing lain terjerat oleh senjata Nagapasa sing sakti, Hanoman pergi ke [[Himalaya]] atas saran [[Jembawan]] kanggo menemukan tanaman obat. Karena tidak tahu persis bagaimana ciri-ciri pohon sing nangmaksud, Hanoman memotong gunung tersebut lan membawa potongannya ke hadapan Rama. Sewis Rama lan prajuritnya pulih kembali, Hanoman melanjutkan pertarungan lan membasmi banyak pasukan rakshasa. == Kehidupan selanjutnya == Sewis pertempuran besar melawan [[Rahwana]] berakhir, [[Rama]] hendak memberikan hanangah kanggo Hanoman. Namun Hanoman menolak karena ia hanya ingin agar Sri Rama bersemayam nang dalam hatinya. Rama mengerti maksud Hanoman lan bersemayam secara rohaniah dalam jasmaninya. Akhirnya Hanoman pergi bermenangtasi nang puncak gunung mendo'akan keselamatan dunia. Pada zaman [[Dwapara Yuga]], Hanoman bertemu dengan [[Bima (tokoh Mahabharata)|Bima]] lan [[Arjuna]] sekang lingkungan keraton [[Hastinapura]]. sekang pertemuannya dengan Hanoman, Arjuna menggunakan lambang Hanoman sebagai panji keretanya pada saat [[Bharatayuddha]]. == Tradisi lan pemujaan == Nang negara [[India]] sing nangdominasi oleh [[agama Hindu]], terdapat banyak kuil kanggo memuja Hanoman, lan nangmana pun ada gambar [[awatara]] [[Wisnu]], selalu ada gambar Hanoman. Kuil Hanoman bisa nangtemukan nang banyak tempat nang Innanga lan konon daerah nang sekeliling kuil iku terbebas sekang ''raksasa'' utawa ''kejahatan''. Beberapa kuil Hanoman sing terkenal adalah: [[Gambar:Hanuman2.jpg|ka|240px|jmpl|Kuil Hanoman nang Nerul Navi, [[Mumbai]], [[India]].]] {{col-css3-begin}} * Puncak monyet, [[Himachal Pradesh]], [[India]]. * Kuil Jhaku, Himachal Pradesh, Innanga. * Kuil Sri Suchindram, [[Tamilnadu]], Innanga. * Sri Hanuman Vatika, [[Orissa]], Innanga. * Kuil Saakshi Hanuman, Tamilnadu, Innanga. * Shri Krishna Matha (Kuil Krishna), [[Udupi]]. * Krishnapura Matha, [[Krishnapura]] dekat [[Surathkal]]. * Kuil Ragigudda Anjaneya, [[Jayanagar]], [[Bangalore]]. * Hanumangarhi, [[Ayodhya]]. * Kuil Sankat Mochan, [[Benares]]. * Kuil Hanuman, dekat Nuwara Eliya, [[Sri Lanka]]. * Salasar Balaji, Nangstrik [[Churu]], [[Rajasthan]]. * Kuil Mehannangpur Balaji, Rajasthan. * ''Ada'' Balaji, nang hutan suaka Sariska, [[Alwar]], Rajasthan. * Sebelas kuil Maruthi nang [[Maharashtra]]. * Kuil Shri Hanuman nang Connaught Place, [[New Delhi]]. * Shri Baal Hanumaan, Tughlak Road, New Delhi. * Kuil Prasanna Veeranjaneya Swami, nang Mahalakshmi Layout, Bangalore, [[Karnataka]]. * Sri Nettikanti Anjaneya Swami Devasthanam, Kasapuram, [[Andhra Pradesh]]. * Yellala Anjaneya Swami, Yellala, Andhra Pradesh. * Pura Sri Mahavir, Patna, [[Bihar]]. * Kuil Sri Vishwaroopa Anchaneya, [[Tamilnadu]], [[India]]. {{col-css3-end}} == Hanoman dalam pewayangan Jawa == [[Gambar:Haniman puppet.jpg|ka|240px|jmpl|Wayang Anoman versi [[Yogyakarta]].]] [[Gambar:Anoman Surakarta.JPG|kiri|240px|jmpl|Wayang Anoman versi [[Surakarta]].]] Hanoman nang pewasingan [[Jawa]] nangcritakna lanang puterané [[Bhatara Guru]] sing lanang murid lan anak angkaté Bhatara [[Bayu]]. Hanoman kuwe tokoh lintas generasi kawit jaman [[Rama]] gutul jaman [[Jayabaya]]. === Kelairan === [[Anjani]] kuwe puteri mbarepé Resi Gotama sing kena kutukan lanang berwajah [[kera]]. Atas perintah romoné, dheweke banjur tapa telanjang nang telaga Manangrda. Suatu ketika, [[Batara Guru]] lan [[Narada|Batara Narada]] mabur melintasi angkasa. Pas ndeleng Anjani, Batara Guru terkesima nganti ngethokna banyu mani. Raja para dewa pewasingan iku banjur mengusapnya nganggo godhong asam ([[Basa Jawa]]: ''Sinom'') banjur nangguwang nang tlaga. Godhong sinom iku tiba nang pangkuan Anjani. Dheweke njikot lan mangan godhong iku banjur ''mengandung''. Ketika tiba saatnya melahirkan, Anjani nangbantu para bidadari kiriman Batara Guru. Ia melahirkan seekor bayi kera berbulu putih, selangkan nangrinya sennangri kembali berwajah cantik lan nangbawa ke kahsingan sebagai [[bidadari]]. === Mengabdi pada Sugriwa === Bayi singwujudé kera putih puterane [[Anjani]] kuwe nangjikot lan nangangkat anak nang Batara [[Bayu]]. Seuwise rampung merguru, Hanoman bali nang donya lan ngabnang maring pamané, yaiku [[Sugriwa]], raja kera Gua [[Kiskenda]]. Waktu iku, Sugriwa tembe bae nangkalahna nang kakangé, yaiku [[Subali]], paman Hanoman liyané. Hanoman banjur ketemu [[Rama]] lan [[Laksmana]], sepasang pangeran sekang [[Ayodhya]] sing lagi nglakoni pembuangan. Hanoman lan Rama banjur bekerja sama karo [[Sugriwa]] kanggo ngalahna [[Subali]], lan bareng-bareng menyerang negeri [[Alengka]] kanggo mbebasna [[Sita]], bojone Rama sing nangculik [[Rahwana]] muridé Subali. === Nglawan Alengka === [[Gambar:Hanoman.JPG|kiri|jmpl|240px|Hanoman sebagai maskot SEA Games nang Jakarta tahun 1997.]] Pertama-tama Hanoman menyusup nang istana [[Alengka]] kanggo menyelinangki kekuatan [[Rahwana]] lan menyaksikan keadaan [[Sita]]. Nang kana dheweke nggawe rusuh trus kecekel lan nanghukum obong. Ning sewalike, Hanoman malah sing mbakar separoné ibu kota [[Alengka]]. Kelanangan iku terus konlang nganggo sebutan ''Hanoman Obong''. Seuwise Hanoman bali nang panggonane [[Rama]], pasukan kera banjur mangkat nyerbu [[Alengka]]. Hanoman tampil lanang pahlawan sing mateni akeh pasukan [[Alengka]], misalé [[Surpanaka]] (Sarpakenaka) anangné [[Rahwana]]. === Tugas kanggo Hanoman === Dalam pertempuran terakhir antara [[Rama]] kewalahan menannangngi [[Rahwana]] sing memiliki ''Aji Pancasunya'', yaitu kemampuan kanggo hidup abanang. Setiap kali senjata [[Rama]] menewaskan Rahwana, seketika iku pula Rahwana bangkit kembali. [[Wibisana]], anangk Rahwana sing memihak [[Rama]] segera meminta Hanoman kanggo membantu. Hanoman pun mengangkat Gunung Ungrungan kanggo nangtimpakan nang atas mayat Rahwana ketika Rahwana baru saja tewas nang tangan [[Rama]] kanggo kesekian kalinya. Melihat kelancangan Hanoman, Rama pun menghukumnya agar menjaga kuburan Rahwana. Rama yakin kalau Rahwana masih hidup nang bawah gencetan gunung tersebut, lan setiap saat bisa melepaskan roh kanggo membuat kekacauan nang dunia. Beberapa tahun kemunangan sewis [[Rama]] meninggal, roh [[Rahwana]] meloloskan nangri sekang Gunung Ungrungan lalu pergi ke Pulau [[Jawa]] kanggo mencari reinkarnasi [[Sita]], yaitu [[Subadra]] anangk [[Kresna]]. Kresna sennangri adalah reinkarnasi [[Rama]]. Hanoman mengejar lan bertemu [[Bima (tokoh Mahabharata)|Bima]], anangknya sesama putera angkat [[Bayu]]. Hanoman kemunangan mengabnang kepada [[Kresna]]. Ia uga berhasil menangkap roh [[Rahwana]] lan mengurungnya nang Gunung Kendalisada. nang gunung iku Hanoman bertindak sebagai pertapa. === Anggota Keluarga === [[Gambar:Hanuman1.jpg|ka|jmpl|240px|Lukisan Hanoman versi [[Thailand]]. Diambil nang Wat Phra Kaeo, [[Bangkok]].]] Berbeda dengan versi aslinya, Hanoman dalam pewasingan memiliki dua orang anak. sing pertama bernama Trigangga sing berwujud kera putih mirip nangrinya. Konon, sewaktu pulang sekang membakar [[Alengka]], Hanoman terbasing-basing wajah [[Trijata]], puteri [[Wibisana]] sing menjaga [[Sita]]. nang atas lautan, banyu mani Hanoman jatuh lan menyebabkan banyu laut mennangnangh. Tanpa sepengetahuannya, [[Baruna]] mencipta buih tersebut menjanang Trigangga. Trigangga langsung dewasa lan berjumpa dengan Bukbis, putera [[Rahwana]]. Keduanya bersahabat lan memihak [[Alengka]] melawan [[Rama]]. Dalam perang tersebut Trigangga berhasil menculik Rama lan [[Laksmana]] namun nangkejar oleh Hanoman. [[Narada]] turun melerai lan menjelaskan hubungan darah nang antara kedua kera putih tersebut. Akhirnya, Trigangga pun berbalik melawan [[Rahwana]]. Putera kedua Hanoman bernama Purwaganti, sing baru muncul pada zaman [[Pandawa]]. Ia berjasa menemukan kembali pusaka [[Yudistira]] sing hilang bernama [[Kalimasada]]. Purwaganti iki lahir sekang seorang puteri pendeta sing nangnikahi Hanoman, bernama Purwati. === Kematian === Hanoman berusia sangat panjang sampai bosan hidup. [[Narada]] turun mengabulkan permohonannya, yaitu "ingin mati", asalkan ia bisa menyelesaikan tugas terakhir, yaitu merukunkan keturunan keenam [[Arjuna]] sing selang terlibat perang saudara. Hanoman pun menyamar dengan nama Resi Masingkara lan berhasil menikahkan Astradarma, putera Sariwahana, dengan Pramesti, puteri [[Jayabaya]]. Antara keluarga Sariwahana dengan [[Jayabaya]] terlibat pertikaian meskipun mereka sama-sama keturunan [[Arjuna]]. Hanoman kemunangan tampil menghadapi musuh [[Jayabaya]] sing bernama Yaksadewa, raja Selahuma. Dalam perang itu, Hanoman gugur, [[moksa]] bersama raganya, selangkan Yaksadewa kembali ke wujud asalnya, yaitu [[Batara Kala]], sang dewa kematian. ada versi lain khususnya nang jawa bahwa hanoman tidak mati dalam dalam berperang namun nanga [[moksa]] sewis bertemu sunan kali jaga lan menanyakan arti sing terkandung sekang jimat kalimasada karena dulu hanoman berjanji tidak akan mau mati sebelum mengetahui arti sekang tulisan sing terkandung nang dalam jimat kalimasada. <!-- ''Anoman'' kuwe tokoh wayang ing carita [[Ramayana]]. Ing pedhalangan Jawa, Anoman uga katon ing [[Mahabharata]], amarga dheweke tansah nunggu [[Rahwana|Dasamuka]] nganti akhir jaman. Anoman wujude kaya kethek. Paraga iki klebu wayang-wayang Bayu. ==Dasanama== *Maruti = angin *Anjaniputra = putrane [[Anjani]] *Hanuman (versi [[India]]) *Bayusiwi = putrane [[Bathara Bayu]] *Bayudara = putrane Bathara Bayu *Handayapati = nduwe daya/kekuatan kang gedhe banget *Yudawisama = senopati perang *Kapiwara = raja wanara *Mayangkara = asmane nalika wis dadi pandhita/begawan *Palwagaseta = wanara putih *Prabancana = angin *Senggana ==Wanara Hanuman== Ing versi Indhia, Anoman wujude wanara. ''Wanara'' dhewe seka tembung ''wana'' kang artine ''alas'' lan ''nara'' ''kang artine ''manungsa''. Dadi, ing kana ''wanara'' dudu kethek, nanging sawijining makhluk ing antarane manungsa lan kethek, wujude manungsa nanging nduwe buntut. Ing [[Basa Jawa]], ''wanara'' nduwe teges ''kethek''. Ing sawetara bageyan India, ana sing nyembah Hanuman kaya dene dewa-dewa. Ana uga kang ngira yen paraga mistis [[Cina]] ''Sun Wukong'' asline Hanuman iki. ==Crita Wayang== Anoman iku putra Dewi Anjani seka Hyang Pawana utawa [[Bathara Bayu]]. Sawise lair, Anoman digawa menyang kahyangan Panglawungan dening Bathara Bayu. Sawise cukup umur banjur dipasrahake marang [[Sugriwa]] ing Guwa Kiskendha. Ing kene, dheweke dikanteni dening wanara kang nduwe swara endah, yaiku Kapi Saraba. Anoman banjur mbela [[Rama]] nglawan [[Rahwana]] ngrebut Dewi Sinta. Ing lakon ''Anoman Obong'', Anoman ngobrak-abrik Alengka lan ngobong kraton. Bojone Anoman yaiku [[Dewi Urangrayung]] kang isih mbakayune [[Dewi Urangayu]]. Seka jejodhoan iki lair uga wanara putih [[Trihangga]]. --> == Delengen Uga == * [[Wayang]] * [[Ramayana]] * [[Rama]] * [[Kakawin Ramayana]] == Pranala jaba == {{commons|Category:Hanuman|Hanoman}} * {{en}} [https://web.archive.org/web/20070304095047/http://www.spiritualindia.org/wiki/Sri_Hanuman_Chalisa श्री हनुमान चालीसा, संकटमोचन हनुमानाष्टक, बजरंग बाण, आरती] * {{en}} [http://www.dlshq.org/religions/hanuman.htm Dlshq.org: Dewa Hanuman] * {{en}} [http://www.sanatansociety.org/indian_epics_and_stories/the_life_of_hanuman.htm Riwayat Hanoman] {{Ramayana}} [[Kategori:Tokoh Ramayana]] [[Kategori:Wayang]] [[Kategori:Ramayana]] 1l9dgns2ic36oy2rzc2qbdhyvdgykf7