Wiktionary
miwiktionary
https://mi.wiktionary.org/wiki/Hau_K%C4%81inga
MediaWiki 1.47.0-wmf.10
case-sensitive
Media
Special
Talk
User
User talk
Wiktionary
Wiktionary talk
File
File talk
MediaWiki
MediaWiki talk
Template
Template talk
Help
Help talk
Category
Category talk
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
User:Stuartyeates/testpage/0003
2
5957
17380
2026-07-09T09:27:24Z
Stuartyeates
6287
add
17380
wikitext
text/x-wiki
# '''pounamu'''
#: '' Ka Karangatia '' e '' Te Rahera '' ko Raihania oati ana ka ki. E mohio ana ahau kia Paora Torotoro. I reira au i te marama i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. Kaore au'i reira katoa o te takiwa i noho ai raua. Ko tetahi wahi anake otaua takiwa i reira au. I haere a '' Te Wakena '' ki te whare o '' Waka Kawatini '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore raua '' tal '' i i te '' wh '' re o Paora i te takiwa i reira au. I kite ahau i a Paora me Tatana me '' Waka Takahari '' i te whare o Paora. I tomo atu au ki te tiki toki ka kite au i a ratou. Ko Paora i te takiwa i haere atu ai au e takoto ana, i taku tomokanga, ki roto i te whare ka kite au i te''' pounamu''' parani e tu ana i roto i te ruma. Ko tetahi hawhe kua pau. Kaore au i kite pukapuka i toku taenga atu, wahi iti nei ahau ka puta mai. Kotahi taku kitenga i a Paora i taua ra, taku kitenga tua tahi i a Paora i te ata e haurangi ana ia. E hanga ana he whare i te kainga o Paora i tau takiwa. Kaore a Paora i mahi i te whare i taua rangi katoa e mahi ana au i te whare, ko toku kainga i te whare o '' Te Waka Kawatini '' , hoki rawa au ki toku whare kua pau te pounamu. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: '' Ka Karangatia '' e '' Te Rahera '' ko Raihania oati ana ka ki. E mohio ana ahau kia Paora Torotoro. I reira au i te marama i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. Kaore au'i reira katoa o te takiwa i noho ai raua. Ko tetahi wahi anake otaua takiwa i reira au. I haere a '' Te Wakena '' ki te whare o '' Waka Kawatini '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore raua '' tal '' i i te '' wh '' re o Paora i te takiwa i reira au. I kite ahau i a Paora me Tatana me '' Waka Takahari '' i te whare o Paora. I tomo atu au ki te tiki toki ka kite au i a ratou. Ko Paora i te takiwa i haere atu ai au e takoto ana, i taku tomokanga, ki roto i te whare ka kite au i te pounamu parani e tu ana i roto i te ruma. Ko tetahi hawhe kua pau. Kaore au i kite pukapuka i toku taenga atu, wahi iti nei ahau ka puta mai. Kotahi taku kitenga i a Paora i taua ra, taku kitenga tua tahi i a Paora i te ata e haurangi ana ia. E hanga ana he whare i te kainga o Paora i tau takiwa. Kaore a Paora i mahi i te whare i taua rangi katoa e mahi ana au i te whare, ko toku kainga i te whare o '' Te Waka Kawatini '' , hoki rawa au ki toku whare kua pau te''' pounamu'''. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: '' Ka Karangatia '' ko Apirana oati tia ana ka ki. Ko toku kainga kei te Kohupati i. I reira ahau e noho ana i te takiwa e hanga ana te whare o Paora, kei te mahara ahau ki te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. I kite ahau i a Paora i taua ra ka nui tona haurangi. I kite ahau i a Paora i roto i te whare i mua ote taenga ake ote Tatana me '' Te Wakena '' . E takoto ana ia e moe ana, ka tae ake raua ka whaka marangatia e te wahine ka ki atu kua tae mai raua. Maranga ake e haurangi ana ano i a( Paora) ka kite ahau i a Tatana e whoatu ana i te''' pounamu''' kia Paora. I te ritenga tonu ki te whare whai atu ana ahau ki tetahi maku. Ka pataia e '' Te Wirihana '' ka ki. I taku kitenga i a Tatana raua ko '' Te Wakena '' e haere mai ana i runga ahau i te Wha amahau ote whare ote Waka. Ko Paora raua ko Tatana i haere ki roto i tona whare. Ko Te Wakena ki roto i te whare o te Waka. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Katahi ka korero a Te Kawana, na Te Makarini i whakamaori, Tana korero koia tenei, kia mahara nga maori e rite tonu ana te aroha me te atawhai o Te Kuini ki ana tangata katoa, ahakoa maori, ahakoa pakeha. Rite tonu ana ona tikanga ki o nga Kawana katoa kua hoki, a ko aua tikanga tahi ano e puta i nga Kawana i muri i a ia, ara, kia tino whakatupuria he painga mo ona iwi katoa, ahakoa pakeha, ahakoa maori. Ki ana te Kawana na nga Mihanere i kawea mai nga painga o te Whakapono mo te Maori, na ratou hoki i whakamaori nga Karaipiture, otira he aroha no te Kawana ki nga Maori i me nga ai kia whakamaoritia tetahi wahi o nga Ture o Ingarangi, he taonga hoki mo ratou, ta nga maori taonga nui he''' pounamu''', ta matou ko te whakapono ko nga ture. E hara i te mea he tohe nona kia tangohia rawatia tenei ture e nga tangata katoa, engari hei nga kainga i paingia ai e ratou aua ture he mea tika kia tangohia, kia whakanui, kia whakaritea tahitia e ratou. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM510Puta|image=BIM510Puta002|year=1860}}
#: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he''' pounamu''' parani. Ko taua pounamu na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote pounamu i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he pounamu parani. Ko taua''' pounamu''' na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote pounamu i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he pounamu parani. Ko taua pounamu na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote''' pounamu''' i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka karangatia ko Tewi Wiremu oati ana ka ki. E mohio ana au kia Paora Torotoro. Ko toku kainga kei te kainga o Hanara. I te takiwa e hanga ana te whare o Paora, i reira au i kite ahau i te taenga ake o Tatana raua ko '' Te Wakena '' . I kite au i te haerenga o '' Te Wakena '' ki te whare o '' Te Waka '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore au i tomo ki roto i te whare o Paora. Kaore au i kite e aha ana raua ratou i roto te whare. I kite ahau i a Tatana e tango ake ana i tetahi''' pounamu''' parani i aro iho otona koti ka whoatu kia Paora Torotoro. I waho tenei ote whare. I kite ahau i a Paora i taua takiwa. E nui ana te haurangi o Paora. I reira ano au i tetahi takiwa i tae ake ai a Paora me etahi paura, ka ki mai a Paora ki au i taua ta iwa, tikina nga paura kawea mai ki runga. I runga i te kiki i taua takiwa i roto i te pouaka, ka kawea e au ki runga wahia ana e au te pouaka. I roto i te pouaka e waru paraihe paura e wha paka tingara e rua peke hota tona nama he 3. Ki taku mahara he paraihe ririki. Kaore e taea e au te ki e whia ranei nga ra i muri iho ote taenga mai o Tatana ka tae mai nga paura, me he mea i tuhia e au te ra ka tahi au ka mohio. E kore e taea e au te kino muri ranei i te taenga mai o Tatana no whea ranei. I reira ahau i te timata tanga o te hanga o te whare o Paora tae noa ki tona otinga. Kotahi tonu toku kitenga i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana ki reira i taua takiwa. I kite ahau i a Paora i te awatea i te taenga ake o Tatana, a i te po i mua i te taenga ake o Tatana, e nui ana te kai rama o Paora, a e nui ana tona haurangi i te ata o taua ra. Ka pataia e '' Te Wirihana '' i te taha ote whare ki te rori i kite ai ahau e whoatu ana e Tatana te pounamu kia Paora. E hara ahau i te kamura e mohio ki te mehua i te takiwa. I penei me au e tu nei tae atu ki te tomokanga. E whaka iro ana ahau i te whare o Paora i taku kitenga i te whoatu tanga i te patara kia Paora. Kaore au i kite i a '' Te Wakena '' . {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka karangatia ko Tewi Wiremu oati ana ka ki. E mohio ana au kia Paora Torotoro. Ko toku kainga kei te kainga o Hanara. I te takiwa e hanga ana te whare o Paora, i reira au i kite ahau i te taenga ake o Tatana raua ko '' Te Wakena '' . I kite au i te haerenga o '' Te Wakena '' ki te whare o '' Te Waka '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore au i tomo ki roto i te whare o Paora. Kaore au i kite e aha ana raua ratou i roto te whare. I kite ahau i a Tatana e tango ake ana i tetahi pounamu parani i aro iho otona koti ka whoatu kia Paora Torotoro. I waho tenei ote whare. I kite ahau i a Paora i taua takiwa. E nui ana te haurangi o Paora. I reira ano au i tetahi takiwa i tae ake ai a Paora me etahi paura, ka ki mai a Paora ki au i taua ta iwa, tikina nga paura kawea mai ki runga. I runga i te kiki i taua takiwa i roto i te pouaka, ka kawea e au ki runga wahia ana e au te pouaka. I roto i te pouaka e waru paraihe paura e wha paka tingara e rua peke hota tona nama he 3. Ki taku mahara he paraihe ririki. Kaore e taea e au te ki e whia ranei nga ra i muri iho ote taenga mai o Tatana ka tae mai nga paura, me he mea i tuhia e au te ra ka tahi au ka mohio. E kore e taea e au te kino muri ranei i te taenga mai o Tatana no whea ranei. I reira ahau i te timata tanga o te hanga o te whare o Paora tae noa ki tona otinga. Kotahi tonu toku kitenga i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana ki reira i taua takiwa. I kite ahau i a Paora i te awatea i te taenga ake o Tatana, a i te po i mua i te taenga ake o Tatana, e nui ana te kai rama o Paora, a e nui ana tona haurangi i te ata o taua ra. Ka pataia e '' Te Wirihana '' i te taha ote whare ki te rori i kite ai ahau e whoatu ana e Tatana te''' pounamu''' kia Paora. E hara ahau i te kamura e mohio ki te mehua i te takiwa. I penei me au e tu nei tae atu ki te tomokanga. E whaka iro ana ahau i te whare o Paora i taku kitenga i te whoatu tanga i te patara kia Paora. Kaore au i kite i a '' Te Wakena '' . {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Kei te tino ngoikore te whakahaere i te ture arai i te waipiro kei hoatu ki te Maori hei kai ki waho atu o nga hoteera, no te mea e riro ana ma nga hawhe-kaihe, ma o ratou hoa pakeha ranei e tango mai he''' pounamu''' waipiro ma nga Maori e hiahia ana, ano kaore kau he ture arai. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM1563Hepi|image=BIM1563Hepi002|year=}}
#: Nga Mere''' Pounamu''', nga Heitiki, nga Whakakai Taringa, nga Mere Rakau, nga Mere Kohatu, nga Mere Paraoa, te Taiaha, te Wahaika, me a te Maori tini Patu, te Toki Maori, te Tetere, te Pupu-Whakatangi, te Putorino. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM1144Tena|image=BIM1144Tena002|year=1885}}
l82gz2k764noxohipbsm6kwc5xzmw6d
17383
17380
2026-07-09T09:47:56Z
Stuartyeates
6287
17383
wikitext
text/x-wiki
# '''pounamu'''
#: '' Ka Karangatia '' e '' Te Rahera '' ko Raihania oati ana ka ki. E mohio ana ahau kia Paora Torotoro. I reira au i te marama i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. Kaore au'i reira katoa o te takiwa i noho ai raua. Ko tetahi wahi anake otaua takiwa i reira au. I haere a '' Te Wakena '' ki te whare o '' Waka Kawatini '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore raua '' tal '' i i te '' wh '' re o Paora i te takiwa i reira au. I kite ahau i a Paora me Tatana me '' Waka Takahari '' i te whare o Paora. I tomo atu au ki te tiki toki ka kite au i a ratou. Ko Paora i te takiwa i haere atu ai au e takoto ana, i taku tomokanga, ki roto i te whare ka kite au i te''' pounamu''' parani e tu ana i roto i te ruma. Ko tetahi hawhe kua pau. Kaore au i kite pukapuka i toku taenga atu, wahi iti nei ahau ka puta mai. Kotahi taku kitenga i a Paora i taua ra, taku kitenga tua tahi i a Paora i te ata e haurangi ana ia. E hanga ana he whare i te kainga o Paora i tau takiwa. Kaore a Paora i mahi i te whare i taua rangi katoa e mahi ana au i te whare, ko toku kainga i te whare o '' Te Waka Kawatini '' , hoki rawa au ki toku whare kua pau te pounamu. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: '' Ka Karangatia '' e '' Te Rahera '' ko Raihania oati ana ka ki. E mohio ana ahau kia Paora Torotoro. I reira au i te marama i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. Kaore au'i reira katoa o te takiwa i noho ai raua. Ko tetahi wahi anake otaua takiwa i reira au. I haere a '' Te Wakena '' ki te whare o '' Waka Kawatini '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore raua '' tal '' i i te '' wh '' re o Paora i te takiwa i reira au. I kite ahau i a Paora me Tatana me '' Waka Takahari '' i te whare o Paora. I tomo atu au ki te tiki toki ka kite au i a ratou. Ko Paora i te takiwa i haere atu ai au e takoto ana, i taku tomokanga, ki roto i te whare ka kite au i te pounamu parani e tu ana i roto i te ruma. Ko tetahi hawhe kua pau. Kaore au i kite pukapuka i toku taenga atu, wahi iti nei ahau ka puta mai. Kotahi taku kitenga i a Paora i taua ra, taku kitenga tua tahi i a Paora i te ata e haurangi ana ia. E hanga ana he whare i te kainga o Paora i tau takiwa. Kaore a Paora i mahi i te whare i taua rangi katoa e mahi ana au i te whare, ko toku kainga i te whare o '' Te Waka Kawatini '' , hoki rawa au ki toku whare kua pau te''' pounamu'''. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: '' Ka Karangatia '' ko Apirana oati tia ana ka ki. Ko toku kainga kei te Kohupati i. I reira ahau e noho ana i te takiwa e hanga ana te whare o Paora, kei te mahara ahau ki te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. I kite ahau i a Paora i taua ra ka nui tona haurangi. I kite ahau i a Paora i roto i te whare i mua ote taenga ake ote Tatana me '' Te Wakena '' . E takoto ana ia e moe ana, ka tae ake raua ka whaka marangatia e te wahine ka ki atu kua tae mai raua. Maranga ake e haurangi ana ano i a( Paora) ka kite ahau i a Tatana e whoatu ana i te''' pounamu''' kia Paora. I te ritenga tonu ki te whare whai atu ana ahau ki tetahi maku. Ka pataia e '' Te Wirihana '' ka ki. I taku kitenga i a Tatana raua ko '' Te Wakena '' e haere mai ana i runga ahau i te Wha amahau ote whare ote Waka. Ko Paora raua ko Tatana i haere ki roto i tona whare. Ko Te Wakena ki roto i te whare o te Waka. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Katahi ka korero a Te Kawana, na Te Makarini i whakamaori, Tana korero koia tenei, kia mahara nga maori e rite tonu ana te aroha me te atawhai o Te Kuini ki ana tangata katoa, ahakoa maori, ahakoa pakeha. Rite tonu ana ona tikanga ki o nga Kawana katoa kua hoki, a ko aua tikanga tahi ano e puta i nga Kawana i muri i a ia, ara, kia tino whakatupuria he painga mo ona iwi katoa, ahakoa pakeha, ahakoa maori. Ki ana te Kawana na nga Mihanere i kawea mai nga painga o te Whakapono mo te Maori, na ratou hoki i whakamaori nga Karaipiture, otira he aroha no te Kawana ki nga Maori i me nga ai kia whakamaoritia tetahi wahi o nga Ture o Ingarangi, he taonga hoki mo ratou, ta nga maori taonga nui he''' pounamu''', ta matou ko te whakapono ko nga ture. E hara i te mea he tohe nona kia tangohia rawatia tenei ture e nga tangata katoa, engari hei nga kainga i paingia ai e ratou aua ture he mea tika kia tangohia, kia whakanui, kia whakaritea tahitia e ratou. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM510Puta|image=BIM510Puta002|year=1860}}
#: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he''' pounamu''' parani. Ko taua pounamu na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote pounamu i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he pounamu parani. Ko taua''' pounamu''' na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote pounamu i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he pounamu parani. Ko taua pounamu na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote''' pounamu''' i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka karangatia ko Tewi Wiremu oati ana ka ki. E mohio ana au kia Paora Torotoro. Ko toku kainga kei te kainga o Hanara. I te takiwa e hanga ana te whare o Paora, i reira au i kite ahau i te taenga ake o Tatana raua ko '' Te Wakena '' . I kite au i te haerenga o '' Te Wakena '' ki te whare o '' Te Waka '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore au i tomo ki roto i te whare o Paora. Kaore au i kite e aha ana raua ratou i roto te whare. I kite ahau i a Tatana e tango ake ana i tetahi''' pounamu''' parani i aro iho otona koti ka whoatu kia Paora Torotoro. I waho tenei ote whare. I kite ahau i a Paora i taua takiwa. E nui ana te haurangi o Paora. I reira ano au i tetahi takiwa i tae ake ai a Paora me etahi paura, ka ki mai a Paora ki au i taua ta iwa, tikina nga paura kawea mai ki runga. I runga i te kiki i taua takiwa i roto i te pouaka, ka kawea e au ki runga wahia ana e au te pouaka. I roto i te pouaka e waru paraihe paura e wha paka tingara e rua peke hota tona nama he 3. Ki taku mahara he paraihe ririki. Kaore e taea e au te ki e whia ranei nga ra i muri iho ote taenga mai o Tatana ka tae mai nga paura, me he mea i tuhia e au te ra ka tahi au ka mohio. E kore e taea e au te kino muri ranei i te taenga mai o Tatana no whea ranei. I reira ahau i te timata tanga o te hanga o te whare o Paora tae noa ki tona otinga. Kotahi tonu toku kitenga i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana ki reira i taua takiwa. I kite ahau i a Paora i te awatea i te taenga ake o Tatana, a i te po i mua i te taenga ake o Tatana, e nui ana te kai rama o Paora, a e nui ana tona haurangi i te ata o taua ra. Ka pataia e '' Te Wirihana '' i te taha ote whare ki te rori i kite ai ahau e whoatu ana e Tatana te pounamu kia Paora. E hara ahau i te kamura e mohio ki te mehua i te takiwa. I penei me au e tu nei tae atu ki te tomokanga. E whaka iro ana ahau i te whare o Paora i taku kitenga i te whoatu tanga i te patara kia Paora. Kaore au i kite i a '' Te Wakena '' . {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka karangatia ko Tewi Wiremu oati ana ka ki. E mohio ana au kia Paora Torotoro. Ko toku kainga kei te kainga o Hanara. I te takiwa e hanga ana te whare o Paora, i reira au i kite ahau i te taenga ake o Tatana raua ko '' Te Wakena '' . I kite au i te haerenga o '' Te Wakena '' ki te whare o '' Te Waka '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore au i tomo ki roto i te whare o Paora. Kaore au i kite e aha ana raua ratou i roto te whare. I kite ahau i a Tatana e tango ake ana i tetahi pounamu parani i aro iho otona koti ka whoatu kia Paora Torotoro. I waho tenei ote whare. I kite ahau i a Paora i taua takiwa. E nui ana te haurangi o Paora. I reira ano au i tetahi takiwa i tae ake ai a Paora me etahi paura, ka ki mai a Paora ki au i taua ta iwa, tikina nga paura kawea mai ki runga. I runga i te kiki i taua takiwa i roto i te pouaka, ka kawea e au ki runga wahia ana e au te pouaka. I roto i te pouaka e waru paraihe paura e wha paka tingara e rua peke hota tona nama he 3. Ki taku mahara he paraihe ririki. Kaore e taea e au te ki e whia ranei nga ra i muri iho ote taenga mai o Tatana ka tae mai nga paura, me he mea i tuhia e au te ra ka tahi au ka mohio. E kore e taea e au te kino muri ranei i te taenga mai o Tatana no whea ranei. I reira ahau i te timata tanga o te hanga o te whare o Paora tae noa ki tona otinga. Kotahi tonu toku kitenga i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana ki reira i taua takiwa. I kite ahau i a Paora i te awatea i te taenga ake o Tatana, a i te po i mua i te taenga ake o Tatana, e nui ana te kai rama o Paora, a e nui ana tona haurangi i te ata o taua ra. Ka pataia e '' Te Wirihana '' i te taha ote whare ki te rori i kite ai ahau e whoatu ana e Tatana te''' pounamu''' kia Paora. E hara ahau i te kamura e mohio ki te mehua i te takiwa. I penei me au e tu nei tae atu ki te tomokanga. E whaka iro ana ahau i te whare o Paora i taku kitenga i te whoatu tanga i te patara kia Paora. Kaore au i kite i a '' Te Wakena '' . {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Kei te tino ngoikore te whakahaere i te ture arai i te waipiro kei hoatu ki te Maori hei kai ki waho atu o nga hoteera, no te mea e riro ana ma nga hawhe-kaihe, ma o ratou hoa pakeha ranei e tango mai he''' pounamu''' waipiro ma nga Maori e hiahia ana, ano kaore kau he ture arai. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM1563Hepi|image=BIM1563Hepi002|year=}}
#: Nga Mere''' Pounamu''', nga Heitiki, nga Whakakai Taringa, nga Mere Rakau, nga Mere Kohatu, nga Mere Paraoa, te Taiaha, te Wahaika, me a te Maori tini Patu, te Toki Maori, te Tetere, te Pupu-Whakatangi, te Putorino. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM1144Tena|image=BIM1144Tena002|year=1885}}
oaomw30gr6rfa6cdnw9eiiul9i4mmj9
17384
17383
2026-07-09T09:48:28Z
Stuartyeates
6287
17384
wikitext
text/x-wiki
== '''pounamu'''==
#: '' Ka Karangatia '' e '' Te Rahera '' ko Raihania oati ana ka ki. E mohio ana ahau kia Paora Torotoro. I reira au i te marama i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. Kaore au'i reira katoa o te takiwa i noho ai raua. Ko tetahi wahi anake otaua takiwa i reira au. I haere a '' Te Wakena '' ki te whare o '' Waka Kawatini '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore raua '' tal '' i i te '' wh '' re o Paora i te takiwa i reira au. I kite ahau i a Paora me Tatana me '' Waka Takahari '' i te whare o Paora. I tomo atu au ki te tiki toki ka kite au i a ratou. Ko Paora i te takiwa i haere atu ai au e takoto ana, i taku tomokanga, ki roto i te whare ka kite au i te''' pounamu''' parani e tu ana i roto i te ruma. Ko tetahi hawhe kua pau. Kaore au i kite pukapuka i toku taenga atu, wahi iti nei ahau ka puta mai. Kotahi taku kitenga i a Paora i taua ra, taku kitenga tua tahi i a Paora i te ata e haurangi ana ia. E hanga ana he whare i te kainga o Paora i tau takiwa. Kaore a Paora i mahi i te whare i taua rangi katoa e mahi ana au i te whare, ko toku kainga i te whare o '' Te Waka Kawatini '' , hoki rawa au ki toku whare kua pau te pounamu. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: '' Ka Karangatia '' e '' Te Rahera '' ko Raihania oati ana ka ki. E mohio ana ahau kia Paora Torotoro. I reira au i te marama i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. Kaore au'i reira katoa o te takiwa i noho ai raua. Ko tetahi wahi anake otaua takiwa i reira au. I haere a '' Te Wakena '' ki te whare o '' Waka Kawatini '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore raua '' tal '' i i te '' wh '' re o Paora i te takiwa i reira au. I kite ahau i a Paora me Tatana me '' Waka Takahari '' i te whare o Paora. I tomo atu au ki te tiki toki ka kite au i a ratou. Ko Paora i te takiwa i haere atu ai au e takoto ana, i taku tomokanga, ki roto i te whare ka kite au i te pounamu parani e tu ana i roto i te ruma. Ko tetahi hawhe kua pau. Kaore au i kite pukapuka i toku taenga atu, wahi iti nei ahau ka puta mai. Kotahi taku kitenga i a Paora i taua ra, taku kitenga tua tahi i a Paora i te ata e haurangi ana ia. E hanga ana he whare i te kainga o Paora i tau takiwa. Kaore a Paora i mahi i te whare i taua rangi katoa e mahi ana au i te whare, ko toku kainga i te whare o '' Te Waka Kawatini '' , hoki rawa au ki toku whare kua pau te''' pounamu'''. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: '' Ka Karangatia '' ko Apirana oati tia ana ka ki. Ko toku kainga kei te Kohupati i. I reira ahau e noho ana i te takiwa e hanga ana te whare o Paora, kei te mahara ahau ki te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. I kite ahau i a Paora i taua ra ka nui tona haurangi. I kite ahau i a Paora i roto i te whare i mua ote taenga ake ote Tatana me '' Te Wakena '' . E takoto ana ia e moe ana, ka tae ake raua ka whaka marangatia e te wahine ka ki atu kua tae mai raua. Maranga ake e haurangi ana ano i a( Paora) ka kite ahau i a Tatana e whoatu ana i te''' pounamu''' kia Paora. I te ritenga tonu ki te whare whai atu ana ahau ki tetahi maku. Ka pataia e '' Te Wirihana '' ka ki. I taku kitenga i a Tatana raua ko '' Te Wakena '' e haere mai ana i runga ahau i te Wha amahau ote whare ote Waka. Ko Paora raua ko Tatana i haere ki roto i tona whare. Ko Te Wakena ki roto i te whare o te Waka. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Katahi ka korero a Te Kawana, na Te Makarini i whakamaori, Tana korero koia tenei, kia mahara nga maori e rite tonu ana te aroha me te atawhai o Te Kuini ki ana tangata katoa, ahakoa maori, ahakoa pakeha. Rite tonu ana ona tikanga ki o nga Kawana katoa kua hoki, a ko aua tikanga tahi ano e puta i nga Kawana i muri i a ia, ara, kia tino whakatupuria he painga mo ona iwi katoa, ahakoa pakeha, ahakoa maori. Ki ana te Kawana na nga Mihanere i kawea mai nga painga o te Whakapono mo te Maori, na ratou hoki i whakamaori nga Karaipiture, otira he aroha no te Kawana ki nga Maori i me nga ai kia whakamaoritia tetahi wahi o nga Ture o Ingarangi, he taonga hoki mo ratou, ta nga maori taonga nui he''' pounamu''', ta matou ko te whakapono ko nga ture. E hara i te mea he tohe nona kia tangohia rawatia tenei ture e nga tangata katoa, engari hei nga kainga i paingia ai e ratou aua ture he mea tika kia tangohia, kia whakanui, kia whakaritea tahitia e ratou. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM510Puta|image=BIM510Puta002|year=1860}}
#: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he''' pounamu''' parani. Ko taua pounamu na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote pounamu i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he pounamu parani. Ko taua''' pounamu''' na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote pounamu i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he pounamu parani. Ko taua pounamu na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote''' pounamu''' i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka karangatia ko Tewi Wiremu oati ana ka ki. E mohio ana au kia Paora Torotoro. Ko toku kainga kei te kainga o Hanara. I te takiwa e hanga ana te whare o Paora, i reira au i kite ahau i te taenga ake o Tatana raua ko '' Te Wakena '' . I kite au i te haerenga o '' Te Wakena '' ki te whare o '' Te Waka '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore au i tomo ki roto i te whare o Paora. Kaore au i kite e aha ana raua ratou i roto te whare. I kite ahau i a Tatana e tango ake ana i tetahi''' pounamu''' parani i aro iho otona koti ka whoatu kia Paora Torotoro. I waho tenei ote whare. I kite ahau i a Paora i taua takiwa. E nui ana te haurangi o Paora. I reira ano au i tetahi takiwa i tae ake ai a Paora me etahi paura, ka ki mai a Paora ki au i taua ta iwa, tikina nga paura kawea mai ki runga. I runga i te kiki i taua takiwa i roto i te pouaka, ka kawea e au ki runga wahia ana e au te pouaka. I roto i te pouaka e waru paraihe paura e wha paka tingara e rua peke hota tona nama he 3. Ki taku mahara he paraihe ririki. Kaore e taea e au te ki e whia ranei nga ra i muri iho ote taenga mai o Tatana ka tae mai nga paura, me he mea i tuhia e au te ra ka tahi au ka mohio. E kore e taea e au te kino muri ranei i te taenga mai o Tatana no whea ranei. I reira ahau i te timata tanga o te hanga o te whare o Paora tae noa ki tona otinga. Kotahi tonu toku kitenga i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana ki reira i taua takiwa. I kite ahau i a Paora i te awatea i te taenga ake o Tatana, a i te po i mua i te taenga ake o Tatana, e nui ana te kai rama o Paora, a e nui ana tona haurangi i te ata o taua ra. Ka pataia e '' Te Wirihana '' i te taha ote whare ki te rori i kite ai ahau e whoatu ana e Tatana te pounamu kia Paora. E hara ahau i te kamura e mohio ki te mehua i te takiwa. I penei me au e tu nei tae atu ki te tomokanga. E whaka iro ana ahau i te whare o Paora i taku kitenga i te whoatu tanga i te patara kia Paora. Kaore au i kite i a '' Te Wakena '' . {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka karangatia ko Tewi Wiremu oati ana ka ki. E mohio ana au kia Paora Torotoro. Ko toku kainga kei te kainga o Hanara. I te takiwa e hanga ana te whare o Paora, i reira au i kite ahau i te taenga ake o Tatana raua ko '' Te Wakena '' . I kite au i te haerenga o '' Te Wakena '' ki te whare o '' Te Waka '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore au i tomo ki roto i te whare o Paora. Kaore au i kite e aha ana raua ratou i roto te whare. I kite ahau i a Tatana e tango ake ana i tetahi pounamu parani i aro iho otona koti ka whoatu kia Paora Torotoro. I waho tenei ote whare. I kite ahau i a Paora i taua takiwa. E nui ana te haurangi o Paora. I reira ano au i tetahi takiwa i tae ake ai a Paora me etahi paura, ka ki mai a Paora ki au i taua ta iwa, tikina nga paura kawea mai ki runga. I runga i te kiki i taua takiwa i roto i te pouaka, ka kawea e au ki runga wahia ana e au te pouaka. I roto i te pouaka e waru paraihe paura e wha paka tingara e rua peke hota tona nama he 3. Ki taku mahara he paraihe ririki. Kaore e taea e au te ki e whia ranei nga ra i muri iho ote taenga mai o Tatana ka tae mai nga paura, me he mea i tuhia e au te ra ka tahi au ka mohio. E kore e taea e au te kino muri ranei i te taenga mai o Tatana no whea ranei. I reira ahau i te timata tanga o te hanga o te whare o Paora tae noa ki tona otinga. Kotahi tonu toku kitenga i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana ki reira i taua takiwa. I kite ahau i a Paora i te awatea i te taenga ake o Tatana, a i te po i mua i te taenga ake o Tatana, e nui ana te kai rama o Paora, a e nui ana tona haurangi i te ata o taua ra. Ka pataia e '' Te Wirihana '' i te taha ote whare ki te rori i kite ai ahau e whoatu ana e Tatana te''' pounamu''' kia Paora. E hara ahau i te kamura e mohio ki te mehua i te takiwa. I penei me au e tu nei tae atu ki te tomokanga. E whaka iro ana ahau i te whare o Paora i taku kitenga i te whoatu tanga i te patara kia Paora. Kaore au i kite i a '' Te Wakena '' . {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Kei te tino ngoikore te whakahaere i te ture arai i te waipiro kei hoatu ki te Maori hei kai ki waho atu o nga hoteera, no te mea e riro ana ma nga hawhe-kaihe, ma o ratou hoa pakeha ranei e tango mai he''' pounamu''' waipiro ma nga Maori e hiahia ana, ano kaore kau he ture arai. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM1563Hepi|image=BIM1563Hepi002|year=}}
#: Nga Mere''' Pounamu''', nga Heitiki, nga Whakakai Taringa, nga Mere Rakau, nga Mere Kohatu, nga Mere Paraoa, te Taiaha, te Wahaika, me a te Maori tini Patu, te Toki Maori, te Tetere, te Pupu-Whakatangi, te Putorino. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM1144Tena|image=BIM1144Tena002|year=1885}}
qk2j7yjcl3cj1jyhtq9fjujigx6idc1
17385
17384
2026-07-09T09:49:28Z
Stuartyeates
6287
17385
wikitext
text/x-wiki
== '''pounamu'''==
:: '' Ka Karangatia '' e '' Te Rahera '' ko Raihania oati ana ka ki. E mohio ana ahau kia Paora Torotoro. I reira au i te marama i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. Kaore au'i reira katoa o te takiwa i noho ai raua. Ko tetahi wahi anake otaua takiwa i reira au. I haere a '' Te Wakena '' ki te whare o '' Waka Kawatini '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore raua '' tal '' i i te '' wh '' re o Paora i te takiwa i reira au. I kite ahau i a Paora me Tatana me '' Waka Takahari '' i te whare o Paora. I tomo atu au ki te tiki toki ka kite au i a ratou. Ko Paora i te takiwa i haere atu ai au e takoto ana, i taku tomokanga, ki roto i te whare ka kite au i te''' pounamu''' parani e tu ana i roto i te ruma. Ko tetahi hawhe kua pau. Kaore au i kite pukapuka i toku taenga atu, wahi iti nei ahau ka puta mai. Kotahi taku kitenga i a Paora i taua ra, taku kitenga tua tahi i a Paora i te ata e haurangi ana ia. E hanga ana he whare i te kainga o Paora i tau takiwa. Kaore a Paora i mahi i te whare i taua rangi katoa e mahi ana au i te whare, ko toku kainga i te whare o '' Te Waka Kawatini '' , hoki rawa au ki toku whare kua pau te pounamu. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
:: '' Ka Karangatia '' e '' Te Rahera '' ko Raihania oati ana ka ki. E mohio ana ahau kia Paora Torotoro. I reira au i te marama i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. Kaore au'i reira katoa o te takiwa i noho ai raua. Ko tetahi wahi anake otaua takiwa i reira au. I haere a '' Te Wakena '' ki te whare o '' Waka Kawatini '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore raua '' tal '' i i te '' wh '' re o Paora i te takiwa i reira au. I kite ahau i a Paora me Tatana me '' Waka Takahari '' i te whare o Paora. I tomo atu au ki te tiki toki ka kite au i a ratou. Ko Paora i te takiwa i haere atu ai au e takoto ana, i taku tomokanga, ki roto i te whare ka kite au i te pounamu parani e tu ana i roto i te ruma. Ko tetahi hawhe kua pau. Kaore au i kite pukapuka i toku taenga atu, wahi iti nei ahau ka puta mai. Kotahi taku kitenga i a Paora i taua ra, taku kitenga tua tahi i a Paora i te ata e haurangi ana ia. E hanga ana he whare i te kainga o Paora i tau takiwa. Kaore a Paora i mahi i te whare i taua rangi katoa e mahi ana au i te whare, ko toku kainga i te whare o '' Te Waka Kawatini '' , hoki rawa au ki toku whare kua pau te''' pounamu'''. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
:: '' Ka Karangatia '' ko Apirana oati tia ana ka ki. Ko toku kainga kei te Kohupati i. I reira ahau e noho ana i te takiwa e hanga ana te whare o Paora, kei te mahara ahau ki te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. I kite ahau i a Paora i taua ra ka nui tona haurangi. I kite ahau i a Paora i roto i te whare i mua ote taenga ake ote Tatana me '' Te Wakena '' . E takoto ana ia e moe ana, ka tae ake raua ka whaka marangatia e te wahine ka ki atu kua tae mai raua. Maranga ake e haurangi ana ano i a( Paora) ka kite ahau i a Tatana e whoatu ana i te''' pounamu''' kia Paora. I te ritenga tonu ki te whare whai atu ana ahau ki tetahi maku. Ka pataia e '' Te Wirihana '' ka ki. I taku kitenga i a Tatana raua ko '' Te Wakena '' e haere mai ana i runga ahau i te Wha amahau ote whare ote Waka. Ko Paora raua ko Tatana i haere ki roto i tona whare. Ko Te Wakena ki roto i te whare o te Waka. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Katahi ka korero a Te Kawana, na Te Makarini i whakamaori, Tana korero koia tenei, kia mahara nga maori e rite tonu ana te aroha me te atawhai o Te Kuini ki ana tangata katoa, ahakoa maori, ahakoa pakeha. Rite tonu ana ona tikanga ki o nga Kawana katoa kua hoki, a ko aua tikanga tahi ano e puta i nga Kawana i muri i a ia, ara, kia tino whakatupuria he painga mo ona iwi katoa, ahakoa pakeha, ahakoa maori. Ki ana te Kawana na nga Mihanere i kawea mai nga painga o te Whakapono mo te Maori, na ratou hoki i whakamaori nga Karaipiture, otira he aroha no te Kawana ki nga Maori i me nga ai kia whakamaoritia tetahi wahi o nga Ture o Ingarangi, he taonga hoki mo ratou, ta nga maori taonga nui he''' pounamu''', ta matou ko te whakapono ko nga ture. E hara i te mea he tohe nona kia tangohia rawatia tenei ture e nga tangata katoa, engari hei nga kainga i paingia ai e ratou aua ture he mea tika kia tangohia, kia whakanui, kia whakaritea tahitia e ratou. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM510Puta|image=BIM510Puta002|year=1860}}
#: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he''' pounamu''' parani. Ko taua pounamu na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote pounamu i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he pounamu parani. Ko taua''' pounamu''' na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote pounamu i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he pounamu parani. Ko taua pounamu na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote''' pounamu''' i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka karangatia ko Tewi Wiremu oati ana ka ki. E mohio ana au kia Paora Torotoro. Ko toku kainga kei te kainga o Hanara. I te takiwa e hanga ana te whare o Paora, i reira au i kite ahau i te taenga ake o Tatana raua ko '' Te Wakena '' . I kite au i te haerenga o '' Te Wakena '' ki te whare o '' Te Waka '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore au i tomo ki roto i te whare o Paora. Kaore au i kite e aha ana raua ratou i roto te whare. I kite ahau i a Tatana e tango ake ana i tetahi''' pounamu''' parani i aro iho otona koti ka whoatu kia Paora Torotoro. I waho tenei ote whare. I kite ahau i a Paora i taua takiwa. E nui ana te haurangi o Paora. I reira ano au i tetahi takiwa i tae ake ai a Paora me etahi paura, ka ki mai a Paora ki au i taua ta iwa, tikina nga paura kawea mai ki runga. I runga i te kiki i taua takiwa i roto i te pouaka, ka kawea e au ki runga wahia ana e au te pouaka. I roto i te pouaka e waru paraihe paura e wha paka tingara e rua peke hota tona nama he 3. Ki taku mahara he paraihe ririki. Kaore e taea e au te ki e whia ranei nga ra i muri iho ote taenga mai o Tatana ka tae mai nga paura, me he mea i tuhia e au te ra ka tahi au ka mohio. E kore e taea e au te kino muri ranei i te taenga mai o Tatana no whea ranei. I reira ahau i te timata tanga o te hanga o te whare o Paora tae noa ki tona otinga. Kotahi tonu toku kitenga i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana ki reira i taua takiwa. I kite ahau i a Paora i te awatea i te taenga ake o Tatana, a i te po i mua i te taenga ake o Tatana, e nui ana te kai rama o Paora, a e nui ana tona haurangi i te ata o taua ra. Ka pataia e '' Te Wirihana '' i te taha ote whare ki te rori i kite ai ahau e whoatu ana e Tatana te pounamu kia Paora. E hara ahau i te kamura e mohio ki te mehua i te takiwa. I penei me au e tu nei tae atu ki te tomokanga. E whaka iro ana ahau i te whare o Paora i taku kitenga i te whoatu tanga i te patara kia Paora. Kaore au i kite i a '' Te Wakena '' . {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Ka karangatia ko Tewi Wiremu oati ana ka ki. E mohio ana au kia Paora Torotoro. Ko toku kainga kei te kainga o Hanara. I te takiwa e hanga ana te whare o Paora, i reira au i kite ahau i te taenga ake o Tatana raua ko '' Te Wakena '' . I kite au i te haerenga o '' Te Wakena '' ki te whare o '' Te Waka '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore au i tomo ki roto i te whare o Paora. Kaore au i kite e aha ana raua ratou i roto te whare. I kite ahau i a Tatana e tango ake ana i tetahi pounamu parani i aro iho otona koti ka whoatu kia Paora Torotoro. I waho tenei ote whare. I kite ahau i a Paora i taua takiwa. E nui ana te haurangi o Paora. I reira ano au i tetahi takiwa i tae ake ai a Paora me etahi paura, ka ki mai a Paora ki au i taua ta iwa, tikina nga paura kawea mai ki runga. I runga i te kiki i taua takiwa i roto i te pouaka, ka kawea e au ki runga wahia ana e au te pouaka. I roto i te pouaka e waru paraihe paura e wha paka tingara e rua peke hota tona nama he 3. Ki taku mahara he paraihe ririki. Kaore e taea e au te ki e whia ranei nga ra i muri iho ote taenga mai o Tatana ka tae mai nga paura, me he mea i tuhia e au te ra ka tahi au ka mohio. E kore e taea e au te kino muri ranei i te taenga mai o Tatana no whea ranei. I reira ahau i te timata tanga o te hanga o te whare o Paora tae noa ki tona otinga. Kotahi tonu toku kitenga i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana ki reira i taua takiwa. I kite ahau i a Paora i te awatea i te taenga ake o Tatana, a i te po i mua i te taenga ake o Tatana, e nui ana te kai rama o Paora, a e nui ana tona haurangi i te ata o taua ra. Ka pataia e '' Te Wirihana '' i te taha ote whare ki te rori i kite ai ahau e whoatu ana e Tatana te''' pounamu''' kia Paora. E hara ahau i te kamura e mohio ki te mehua i te takiwa. I penei me au e tu nei tae atu ki te tomokanga. E whaka iro ana ahau i te whare o Paora i taku kitenga i te whoatu tanga i te patara kia Paora. Kaore au i kite i a '' Te Wakena '' . {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
#: Kei te tino ngoikore te whakahaere i te ture arai i te waipiro kei hoatu ki te Maori hei kai ki waho atu o nga hoteera, no te mea e riro ana ma nga hawhe-kaihe, ma o ratou hoa pakeha ranei e tango mai he''' pounamu''' waipiro ma nga Maori e hiahia ana, ano kaore kau he ture arai. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM1563Hepi|image=BIM1563Hepi002|year=}}
#: Nga Mere''' Pounamu''', nga Heitiki, nga Whakakai Taringa, nga Mere Rakau, nga Mere Kohatu, nga Mere Paraoa, te Taiaha, te Wahaika, me a te Maori tini Patu, te Toki Maori, te Tetere, te Pupu-Whakatangi, te Putorino. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM1144Tena|image=BIM1144Tena002|year=1885}}
chf8eavgqr2fk74p0ukr4wtvbpcl2y5
17390
17385
2026-07-09T09:52:46Z
Stuartyeates
6287
17390
wikitext
text/x-wiki
== '''pounamu'''==
:: '' Ka Karangatia '' e '' Te Rahera '' ko Raihania oati ana ka ki. E mohio ana ahau kia Paora Torotoro. I reira au i te marama i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. Kaore au'i reira katoa o te takiwa i noho ai raua. Ko tetahi wahi anake otaua takiwa i reira au. I haere a '' Te Wakena '' ki te whare o '' Waka Kawatini '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore raua '' tal '' i i te '' wh '' re o Paora i te takiwa i reira au. I kite ahau i a Paora me Tatana me '' Waka Takahari '' i te whare o Paora. I tomo atu au ki te tiki toki ka kite au i a ratou. Ko Paora i te takiwa i haere atu ai au e takoto ana, i taku tomokanga, ki roto i te whare ka kite au i te''' pounamu''' parani e tu ana i roto i te ruma. Ko tetahi hawhe kua pau. Kaore au i kite pukapuka i toku taenga atu, wahi iti nei ahau ka puta mai. Kotahi taku kitenga i a Paora i taua ra, taku kitenga tua tahi i a Paora i te ata e haurangi ana ia. E hanga ana he whare i te kainga o Paora i tau takiwa. Kaore a Paora i mahi i te whare i taua rangi katoa e mahi ana au i te whare, ko toku kainga i te whare o '' Te Waka Kawatini '' , hoki rawa au ki toku whare kua pau te pounamu. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
:: '' Ka Karangatia '' e '' Te Rahera '' ko Raihania oati ana ka ki. E mohio ana ahau kia Paora Torotoro. I reira au i te marama i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. Kaore au'i reira katoa o te takiwa i noho ai raua. Ko tetahi wahi anake otaua takiwa i reira au. I haere a '' Te Wakena '' ki te whare o '' Waka Kawatini '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore raua '' tal '' i i te '' wh '' re o Paora i te takiwa i reira au. I kite ahau i a Paora me Tatana me '' Waka Takahari '' i te whare o Paora. I tomo atu au ki te tiki toki ka kite au i a ratou. Ko Paora i te takiwa i haere atu ai au e takoto ana, i taku tomokanga, ki roto i te whare ka kite au i te pounamu parani e tu ana i roto i te ruma. Ko tetahi hawhe kua pau. Kaore au i kite pukapuka i toku taenga atu, wahi iti nei ahau ka puta mai. Kotahi taku kitenga i a Paora i taua ra, taku kitenga tua tahi i a Paora i te ata e haurangi ana ia. E hanga ana he whare i te kainga o Paora i tau takiwa. Kaore a Paora i mahi i te whare i taua rangi katoa e mahi ana au i te whare, ko toku kainga i te whare o '' Te Waka Kawatini '' , hoki rawa au ki toku whare kua pau te''' pounamu'''. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
:: '' Ka Karangatia '' ko Apirana oati tia ana ka ki. Ko toku kainga kei te Kohupati i. I reira ahau e noho ana i te takiwa e hanga ana te whare o Paora, kei te mahara ahau ki te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana. I kite ahau i a Paora i taua ra ka nui tona haurangi. I kite ahau i a Paora i roto i te whare i mua ote taenga ake ote Tatana me '' Te Wakena '' . E takoto ana ia e moe ana, ka tae ake raua ka whaka marangatia e te wahine ka ki atu kua tae mai raua. Maranga ake e haurangi ana ano i a( Paora) ka kite ahau i a Tatana e whoatu ana i te''' pounamu''' kia Paora. I te ritenga tonu ki te whare whai atu ana ahau ki tetahi maku. Ka pataia e '' Te Wirihana '' ka ki. I taku kitenga i a Tatana raua ko '' Te Wakena '' e haere mai ana i runga ahau i te Wha amahau ote whare ote Waka. Ko Paora raua ko Tatana i haere ki roto i tona whare. Ko Te Wakena ki roto i te whare o te Waka. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
:: Katahi ka korero a Te Kawana, na Te Makarini i whakamaori, Tana korero koia tenei, kia mahara nga maori e rite tonu ana te aroha me te atawhai o Te Kuini ki ana tangata katoa, ahakoa maori, ahakoa pakeha. Rite tonu ana ona tikanga ki o nga Kawana katoa kua hoki, a ko aua tikanga tahi ano e puta i nga Kawana i muri i a ia, ara, kia tino whakatupuria he painga mo ona iwi katoa, ahakoa pakeha, ahakoa maori. Ki ana te Kawana na nga Mihanere i kawea mai nga painga o te Whakapono mo te Maori, na ratou hoki i whakamaori nga Karaipiture, otira he aroha no te Kawana ki nga Maori i me nga ai kia whakamaoritia tetahi wahi o nga Ture o Ingarangi, he taonga hoki mo ratou, ta nga maori taonga nui he''' pounamu''', ta matou ko te whakapono ko nga ture. E hara i te mea he tohe nona kia tangohia rawatia tenei ture e nga tangata katoa, engari hei nga kainga i paingia ai e ratou aua ture he mea tika kia tangohia, kia whakanui, kia whakaritea tahitia e ratou. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM510Puta|image=BIM510Puta002|year=1860}}
:: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he''' pounamu''' parani. Ko taua pounamu na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote pounamu i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
:: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he pounamu parani. Ko taua''' pounamu''' na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote pounamu i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
:: Ka haere tonu te patai. Kua kai noatu a Paora i te waipiro i mua ote taenga mai o Tatana. Kawea mai ana e Tatana he pounamu parani. Ko taua pounamu na Paora me etahi atu i kai. I kai ano au, I kai au i muri o taku tuhinga i taku ingoa. I kai ano ahau i te kainga Maori i mua ote tuhinga i taku ingoa. Kua timata te kai rama a Paora i te po i mua ote taenga mai o Tatana, kai tonu tae noa mai a Tatana. Kaore au e mohio pehea ra te nuinga ote''' pounamu''' i pau i a Paora. Kaore au i rongo i te panui tanga otaua pukapuka. Ka pataia kia '' Te Waka '' . I reira ranei a '' Te Wakena '' i te takiwa i tuhia ai te ingoa o Paora, ka ki a '' Te Waka '' . Kaore au e mohio ki taua '' Teoti Wakena '' e korero na kautou. I reira a '' Te Wakena '' e noho ana i te whare whaka wa, ka whaka atu ria kia '' Te Waka '' . Ka tahi ka ki ae e mohio ana au. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
:: Ka karangatia ko Tewi Wiremu oati ana ka ki. E mohio ana au kia Paora Torotoro. Ko toku kainga kei te kainga o Hanara. I te takiwa e hanga ana te whare o Paora, i reira au i kite ahau i te taenga ake o Tatana raua ko '' Te Wakena '' . I kite au i te haerenga o '' Te Wakena '' ki te whare o '' Te Waka '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore au i tomo ki roto i te whare o Paora. Kaore au i kite e aha ana raua ratou i roto te whare. I kite ahau i a Tatana e tango ake ana i tetahi''' pounamu''' parani i aro iho otona koti ka whoatu kia Paora Torotoro. I waho tenei ote whare. I kite ahau i a Paora i taua takiwa. E nui ana te haurangi o Paora. I reira ano au i tetahi takiwa i tae ake ai a Paora me etahi paura, ka ki mai a Paora ki au i taua ta iwa, tikina nga paura kawea mai ki runga. I runga i te kiki i taua takiwa i roto i te pouaka, ka kawea e au ki runga wahia ana e au te pouaka. I roto i te pouaka e waru paraihe paura e wha paka tingara e rua peke hota tona nama he 3. Ki taku mahara he paraihe ririki. Kaore e taea e au te ki e whia ranei nga ra i muri iho ote taenga mai o Tatana ka tae mai nga paura, me he mea i tuhia e au te ra ka tahi au ka mohio. E kore e taea e au te kino muri ranei i te taenga mai o Tatana no whea ranei. I reira ahau i te timata tanga o te hanga o te whare o Paora tae noa ki tona otinga. Kotahi tonu toku kitenga i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana ki reira i taua takiwa. I kite ahau i a Paora i te awatea i te taenga ake o Tatana, a i te po i mua i te taenga ake o Tatana, e nui ana te kai rama o Paora, a e nui ana tona haurangi i te ata o taua ra. Ka pataia e '' Te Wirihana '' i te taha ote whare ki te rori i kite ai ahau e whoatu ana e Tatana te pounamu kia Paora. E hara ahau i te kamura e mohio ki te mehua i te takiwa. I penei me au e tu nei tae atu ki te tomokanga. E whaka iro ana ahau i te whare o Paora i taku kitenga i te whoatu tanga i te patara kia Paora. Kaore au i kite i a '' Te Wakena '' . {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
:: Ka karangatia ko Tewi Wiremu oati ana ka ki. E mohio ana au kia Paora Torotoro. Ko toku kainga kei te kainga o Hanara. I te takiwa e hanga ana te whare o Paora, i reira au i kite ahau i te taenga ake o Tatana raua ko '' Te Wakena '' . I kite au i te haerenga o '' Te Wakena '' ki te whare o '' Te Waka '' . Ko Tatana i haere ki te whare o Paora. Kaore au i tomo ki roto i te whare o Paora. Kaore au i kite e aha ana raua ratou i roto te whare. I kite ahau i a Tatana e tango ake ana i tetahi pounamu parani i aro iho otona koti ka whoatu kia Paora Torotoro. I waho tenei ote whare. I kite ahau i a Paora i taua takiwa. E nui ana te haurangi o Paora. I reira ano au i tetahi takiwa i tae ake ai a Paora me etahi paura, ka ki mai a Paora ki au i taua ta iwa, tikina nga paura kawea mai ki runga. I runga i te kiki i taua takiwa i roto i te pouaka, ka kawea e au ki runga wahia ana e au te pouaka. I roto i te pouaka e waru paraihe paura e wha paka tingara e rua peke hota tona nama he 3. Ki taku mahara he paraihe ririki. Kaore e taea e au te ki e whia ranei nga ra i muri iho ote taenga mai o Tatana ka tae mai nga paura, me he mea i tuhia e au te ra ka tahi au ka mohio. E kore e taea e au te kino muri ranei i te taenga mai o Tatana no whea ranei. I reira ahau i te timata tanga o te hanga o te whare o Paora tae noa ki tona otinga. Kotahi tonu toku kitenga i te taenga ake o '' Te Wakena '' raua ko Tatana ki reira i taua takiwa. I kite ahau i a Paora i te awatea i te taenga ake o Tatana, a i te po i mua i te taenga ake o Tatana, e nui ana te kai rama o Paora, a e nui ana tona haurangi i te ata o taua ra. Ka pataia e '' Te Wirihana '' i te taha ote whare ki te rori i kite ai ahau e whoatu ana e Tatana te''' pounamu''' kia Paora. E hara ahau i te kamura e mohio ki te mehua i te takiwa. I penei me au e tu nei tae atu ki te tomokanga. E whaka iro ana ahau i te whare o Paora i taku kitenga i te whoatu tanga i te patara kia Paora. Kaore au i kite i a '' Te Wakena '' . {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM777IRot|image=BIM777IRot001|year=[1872]}}
:: Kei te tino ngoikore te whakahaere i te ture arai i te waipiro kei hoatu ki te Maori hei kai ki waho atu o nga hoteera, no te mea e riro ana ma nga hawhe-kaihe, ma o ratou hoa pakeha ranei e tango mai he''' pounamu''' waipiro ma nga Maori e hiahia ana, ano kaore kau he ture arai. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM1563Hepi|image=BIM1563Hepi002|year=}}
:: Nga Mere''' Pounamu''', nga Heitiki, nga Whakakai Taringa, nga Mere Rakau, nga Mere Kohatu, nga Mere Paraoa, te Taiaha, te Wahaika, me a te Maori tini Patu, te Toki Maori, te Tetere, te Pupu-Whakatangi, te Putorino. {{NZETC-ID-PAGE|id=BIM1144Tena|image=BIM1144Tena002|year=1885}}
5uwx90a2uktmd4x49wm4juq0qjd2ylt
Template:NZETC-ID-PAGE
10
5958
17381
2026-07-09T09:40:13Z
Stuartyeates
6287
Created page with "[https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20211203184158/http://nzetc.victoria.ac.nz/tm/scholarly/name-{{{id}}}.html {{{id}}}] [https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20210107194901mp_/http://nzetc.victoria.ac.nz/etexts/{{{id}}}/{{{image}}}.gif image]"
17381
wikitext
text/x-wiki
[https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20211203184158/http://nzetc.victoria.ac.nz/tm/scholarly/name-{{{id}}}.html {{{id}}}] [https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20210107194901mp_/http://nzetc.victoria.ac.nz/etexts/{{{id}}}/{{{image}}}.gif image]
3ltmvmfd8ofc7v5nucnqby36nbvur9c
17382
17381
2026-07-09T09:41:31Z
Stuartyeates
6287
17382
wikitext
text/x-wiki
[https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20211203184158/http://nzetc.victoria.ac.nz/tm/scholarly/tei-{{{id}}}.html {{{id}}}] [https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20210107194901mp_/http://nzetc.victoria.ac.nz/etexts/{{{id}}}/{{{image}}}.gif image]
bh1qe0bq880zd4lofdkpprgqw8msp2w
17386
17382
2026-07-09T09:49:53Z
Stuartyeates
6287
17386
wikitext
text/x-wiki
{{{year}}}
[https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20211203184158/http://nzetc.victoria.ac.nz/tm/scholarly/tei-{{{id}}}.html {{{id}}}] [https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20210107194901mp_/http://nzetc.victoria.ac.nz/etexts/{{{id}}}/{{{image}}}.gif image]
4rrvndfu2q8rdf9uu6f962qtyf99hf0
17387
17386
2026-07-09T09:50:17Z
Stuartyeates
6287
17387
wikitext
text/x-wiki
<small>{{{year}}}
[https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20211203184158/http://nzetc.victoria.ac.nz/tm/scholarly/tei-{{{id}}}.html {{{id}}}] [https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20210107194901mp_/http://nzetc.victoria.ac.nz/etexts/{{{id}}}/{{{image}}}.gif image]
<s/mall>
cwqatsrt9ouvhbrlx4pcvsc2517c1ud
17388
17387
2026-07-09T09:50:46Z
Stuartyeates
6287
17388
wikitext
text/x-wiki
<small>{{{year}}}
[https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20211203184158/http://nzetc.victoria.ac.nz/tm/scholarly/tei-{{{id}}}.html {{{id}}}] [https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20210107194901mp_/http://nzetc.victoria.ac.nz/etexts/{{{id}}}/{{{image}}}.gif image]
</small>
6c74kfdnwyey93lu7n3dohktmi86ndm
17389
17388
2026-07-09T09:51:26Z
Stuartyeates
6287
17389
wikitext
text/x-wiki
<small>{{{year}}} [https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20211203184158/http://nzetc.victoria.ac.nz/tm/scholarly/tei-{{{id}}}.html {{{id}}}] [https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20210107194901mp_/http://nzetc.victoria.ac.nz/etexts/{{{id}}}/{{{image}}}.gif image]
</small>
7lq18p2rebexmlgznneh1zsjameq0rr
17391
17389
2026-07-09T09:53:33Z
Stuartyeates
6287
17391
wikitext
text/x-wiki
<small>———{{{year}}} [https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20211203184158/http://nzetc.victoria.ac.nz/tm/scholarly/tei-{{{id}}}.html {{{id}}}] [https://ndhadeliver.natlib.govt.nz/webarchive/20210107194901mp_/http://nzetc.victoria.ac.nz/etexts/{{{id}}}/{{{image}}}.gif image]
</small>
al9i53ioy1kbo4xkunnaxdrqtz1e393