Википедија mkwiki https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0 MediaWiki 1.48.0-wmf.1 first-letter Медиум Специјална Разговор Корисник Разговор со корисник Википедија Разговор за Википедија Податотека Разговор за податотека МедијаВики Разговор за МедијаВики Предлошка Разговор за предлошка Помош Разговор за помош Категорија Разговор за категорија Портал Разговор за Портал TimedText TimedText talk Модул Разговор за модул Event Event talk 0 3153 5651007 5649186 2026-10-29T04:26:35Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Банички_манастир_15.jpg|Банички_манастир_15.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651007 wikitext text/x-wiki {{другизначења}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Баница | слика = Воздушен поглед на Баница.jpg | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Баница | општина = {{општинскигрб|Општина Струмица}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 1.191 | година = 2021 | поштенски број = 2414 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 246 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=26 | lat_sec=43 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=36 | lon_sec=29 | слава = [[Ѓурѓовден]] | мрежно место = | карта = Баница во Општина Струмица.svg }} '''Баница''' — село во [[Општина Струмица]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на селото == [[Податотека:Banica - Strumica.JPG|мини|300п|лево|Улица низ селото]] Името на селото првпат е запишано како '''Баница''' во пишани документи во {{римски|13}} век (1277 г.), додека во 1519 година е запишано како '''Шехир Азаде'''. Низ годините се сретнува под слични варијанти (Босилево, Босиљово). Името доаѓа од бана или бања со значење топол извор и има [[Старословенски јазик|старословенско]] потекло. Може да се каже дека името е деминутив на самиот збор бања.<ref name="Речник-Иванова">{{Речник-Иванова|34}}</ref> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во средишниот дел на подрачјето на [[Општина Струмица]] и бидејќи се наоѓа недалку западно од градот, припаѓа на неговата рурбална зона.<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=18|language=македонски|accessdate=23 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 246 метри.<ref name="енциклопедија" /> Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 2 километри. Низ селото поминува [[Регионален пат 2432|регионалниот пат 2432]]. Во рамките на селскиот атар се наоѓаат следниве топоними: Андри, Вади, Вреже, Градски Пат, Даб, Крк Џамија, Ќеразли, Курија, Кумиште, Мамудица, Мандри, Орман, Село, Сутлик, Умишта, Чилтрла, Чуприја.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://e-uslugi.katastar.gov.mk/|title=Агенција за катастар на недвижности|accessdate=2026-05-05|archive-date=2025-01-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20250111073415/https://e-uslugi.katastar.gov.mk/|url-status=dead}}</ref> == Историја == Во почетокот на [[9 век]], за време на византискиот цар [[Никифор I]] во Струмичко било населено христијанско население од градот Тибериопол, кој се наоѓал во областа [[Витинија]] во [[Мала Азија]]. Според В. Златарски овие малоазиски колонисти подигнале нова населба, на просторот меѓу денешните села Баница и [[Водоча]], на која ѝ го дале името [[Тивериопол]], а во спомен на својата дотогашна татковина.<ref name= "Пандевски - Стоев">М. Пандевски и Г. Стоев-Трнката. „Струмица и Струмичко низ историјата“, Струмица, 1969, стр. 32.</ref> Селото се споменува во отомански регистри од [[XVI век]] како '''Шехр Азад''', или во превод „спасен град“.<ref name= "Димка">Митева, Димка. „Топонимијата на Струмичко“, Скопје, 1989, стр. 26-27.</ref> Во отоманските даночни регистри на немуслиманското население од вилаетот Малешева од 1621-1622 година, селото е наведено под името Баниче со 4 домаќинства.<ref>Турски извори за българската история, т. VII, София 1986, с. 286</ref> По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Во текот на Втората светска војна, од селото како припадници на партизански одреди загинале Ѓорѓиев Киро и Ѓорѓиев Васил. == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 7,3 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 413 [[хектар]]и, на шумите отпаѓаат 260,7 хектари, а на пасиштата 112,6 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделска функција. Во него има продавници и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> Селото Баница на почетокот на [[XX век]] било типично [[чифлигар]]ско село.<ref name= "Пандевски - Стоев" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|680 |1953|601 |1961|729 |1971|895 |1981|1086 |1991|1283 |1994|1163 |2002|1137 |2021|1191 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, Баница се состоела од 30 семејства од кои 96 [[Македонци]] и 18 [[муслимани]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 186-187.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900, година, ''Баница'' имало 320 жители од кои 120 [[Македонци]] и 140 [[Турци]] и 60 [[Роми]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_08.htm Кънчов, Васил. „Македония. Етнография и статистика“. София, 1900. стр. 160.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 96 Македонци.<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":1">Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 300 [[Македонци]] и 50 [[Турци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Селото е големо, со зголемен пораст на населението. Во 1961 година селото броело 729 жители, додека во 1994 година бројот се зголемил на 1.163 жители, македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Баница броело 1.137 жители, од кои 1.129 [[Македонци]], 2 [[Македонски Срби|Срби]], 1 [[Македонски Бошњаци|Бошњак]] и 5 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=23 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живеел 1.191 жител, од кои 438 [[Македонци]], 3 останати и 750 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> Иако на пописите нема забележано [[Македонски Роми|Роми]], сепак за потеклото на населението во Баница има повеќе мислења, меѓу кои и дека се Роми кои се изјаснуваат како Македонци, иако наликуваат како Роми, слушаат ромска музика и ја почитуваат ромската традиција за Ѓурѓовден и Василица. Една теза дека се дека тие дошле како воини од северниот дел на Индија заедно со [[Александар III Македонски|Александар Македонски]] како и другите Роми, но поради различниот степен на касти, овие воини биле асимилирани во Македонци.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://euromapress.com/ko-si-e-banicakere-roma-andar-i-strumica/|title=Кои се жителите на струмичкото село Баница?|date=20 март 2021|accessdate=23 октомври 2026}}</ref> {{Пописи|320|96|680|601|729|895|1.086|1.283|1.163|1.137|1.191}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == [[Податотека:ОУ „Сандо Масев“ - Баница 4.jpg|мини|300п|десно|Поглед на основното училиште]] * [[ПУ „Сандо Масев“ - Баница|ПУ „Сандо Масев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Сандо Масев“ - Струмица]] == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Баница било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Струмица]], која била променета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Струмица]]. Во периодот од 1955 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Во периодот 1952-1955, селото припаѓалото на Струмичката градска општина, во која покрај селото Баница, се наоѓале градот Струмица и селата Водоча и Градско Балдовци. === Избирачко место === Во селото постојат избирачките места бр. 1763 и 1763/1 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.347 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213184039/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|archive-date=2019-12-13|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.361 гласач.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status= dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|401}}</ref> * [[Баница (археолошко наоѓалиште)|Баница]] — некропола од доцноантичкото време; * [[Мерата (Баница)|Мерата]] — термален објект од доцноантичкото време; * [[Црква Свети Ѓорги (Баница)|Црква Свети Ѓорги]] — средновековна црква; и * [[Струмин Гроб]] — средновековен гроб. ;Цркви * [[Црква „Св. Јован Крстител“ - Баница|Црква „Св. Јован Крстител“]] — главна селска црква; * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Баница|Црква „Св. Ѓорѓи“]] — главна манастирска црква; * [[Црква „Св. Димитриј“ - Баница|Црква „Св. Димитриј“]] — помала селска црква; и * [[Црква „Св. Петка“ - Баница|Црква „Св. Петка“]] — помала селска црква. ;Манастири * [[Банички манастир]] — нов манастир над селото. ;Џамии * [[Стара џамија (Баница)|Стара џамија]] — руинирана селска џамија од отоманскиот период. ;Параклиси * [[Параклис „Св. Ѓорѓи“ - Баница|Параклис „Св. Ѓорѓи“]] — мал манастирски параклис. ;Други градби * [[Амам на Мехмед-ага (Баница)|Амам на Мехмед-ага]] — руиниран амам во селото. <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:Hammam in Banica, Strumica (3).JPG|Руинираниот амам Податотека:Стара џамија во Баница.jpg|Руинираната селска џамија Податотека:Црква „Св. Петка“ - Баница.jpg|Малата црква „Св. Петка“ Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Баница 6.jpg|Селската црква „Св. Димитриј“ Податотека:Параклис „Св. Ѓорѓи“ - Баница.jpg|Параклисот „Св. Ѓорѓи“ Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Баница.jpg|Манастирската црква „Св. Ѓорѓи“ Податотека:Црква „Св. Јован Крстител“ - Баница 11.jpg|Главната селска црква „Св. Јован Крстител“ Податотека:Струмин Гроб 3.jpg|Струмин Гроб </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Баница--> == Култура и спорт == Првата кожна фудбалска топка во струмичкиот регион била набавена во селото Баница, што останала кај некој селанец од англиските војници во текот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]]. Група младинци ја откупиле од селанецот и долго играле. Неколку години потоа се одржувале натпревари на „дивите" маалски клубови по празните места на [[Струмица]] опожарени во 1913 година.<ref name= "Пандевски - Стоев" /> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Сокак во Баница.jpg|Сокак во селото Податотека:Гробишта во Баница.jpg|Селските гробишта Податотека:Куќа во Баница.jpg|Куќа во селото Податотека:Поглед на Баница.jpg|Поглед на селото </gallery> == Поврзано == * [[Општина Струмица]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Banica, North Macedonia|Баница}} {{Општина Струмица}} [[Категорија:Баница| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Струмица]] fitxlc5nt3s5rqagojffursoznak5vk 5651009 5651007 2026-10-29T04:26:42Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Баница.jpg|Воздушен_поглед_на_Баница.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651009 wikitext text/x-wiki {{другизначења}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Баница | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Баница | општина = {{општинскигрб|Општина Струмица}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 1.191 | година = 2021 | поштенски број = 2414 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 246 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=26 | lat_sec=43 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=36 | lon_sec=29 | слава = [[Ѓурѓовден]] | мрежно место = | карта = Баница во Општина Струмица.svg }} '''Баница''' — село во [[Општина Струмица]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на селото == [[Податотека:Banica - Strumica.JPG|мини|300п|лево|Улица низ селото]] Името на селото првпат е запишано како '''Баница''' во пишани документи во {{римски|13}} век (1277 г.), додека во 1519 година е запишано како '''Шехир Азаде'''. Низ годините се сретнува под слични варијанти (Босилево, Босиљово). Името доаѓа од бана или бања со значење топол извор и има [[Старословенски јазик|старословенско]] потекло. Може да се каже дека името е деминутив на самиот збор бања.<ref name="Речник-Иванова">{{Речник-Иванова|34}}</ref> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во средишниот дел на подрачјето на [[Општина Струмица]] и бидејќи се наоѓа недалку западно од градот, припаѓа на неговата рурбална зона.<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=18|language=македонски|accessdate=23 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 246 метри.<ref name="енциклопедија" /> Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 2 километри. Низ селото поминува [[Регионален пат 2432|регионалниот пат 2432]]. Во рамките на селскиот атар се наоѓаат следниве топоними: Андри, Вади, Вреже, Градски Пат, Даб, Крк Џамија, Ќеразли, Курија, Кумиште, Мамудица, Мандри, Орман, Село, Сутлик, Умишта, Чилтрла, Чуприја.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://e-uslugi.katastar.gov.mk/|title=Агенција за катастар на недвижности|accessdate=2026-05-05|archive-date=2025-01-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20250111073415/https://e-uslugi.katastar.gov.mk/|url-status=dead}}</ref> == Историја == Во почетокот на [[9 век]], за време на византискиот цар [[Никифор I]] во Струмичко било населено христијанско население од градот Тибериопол, кој се наоѓал во областа [[Витинија]] во [[Мала Азија]]. Според В. Златарски овие малоазиски колонисти подигнале нова населба, на просторот меѓу денешните села Баница и [[Водоча]], на која ѝ го дале името [[Тивериопол]], а во спомен на својата дотогашна татковина.<ref name= "Пандевски - Стоев">М. Пандевски и Г. Стоев-Трнката. „Струмица и Струмичко низ историјата“, Струмица, 1969, стр. 32.</ref> Селото се споменува во отомански регистри од [[XVI век]] како '''Шехр Азад''', или во превод „спасен град“.<ref name= "Димка">Митева, Димка. „Топонимијата на Струмичко“, Скопје, 1989, стр. 26-27.</ref> Во отоманските даночни регистри на немуслиманското население од вилаетот Малешева од 1621-1622 година, селото е наведено под името Баниче со 4 домаќинства.<ref>Турски извори за българската история, т. VII, София 1986, с. 286</ref> По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Во текот на Втората светска војна, од селото како припадници на партизански одреди загинале Ѓорѓиев Киро и Ѓорѓиев Васил. == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 7,3 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 413 [[хектар]]и, на шумите отпаѓаат 260,7 хектари, а на пасиштата 112,6 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделска функција. Во него има продавници и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> Селото Баница на почетокот на [[XX век]] било типично [[чифлигар]]ско село.<ref name= "Пандевски - Стоев" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|680 |1953|601 |1961|729 |1971|895 |1981|1086 |1991|1283 |1994|1163 |2002|1137 |2021|1191 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, Баница се состоела од 30 семејства од кои 96 [[Македонци]] и 18 [[муслимани]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 186-187.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900, година, ''Баница'' имало 320 жители од кои 120 [[Македонци]] и 140 [[Турци]] и 60 [[Роми]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_08.htm Кънчов, Васил. „Македония. Етнография и статистика“. София, 1900. стр. 160.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 96 Македонци.<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":1">Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 300 [[Македонци]] и 50 [[Турци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Селото е големо, со зголемен пораст на населението. Во 1961 година селото броело 729 жители, додека во 1994 година бројот се зголемил на 1.163 жители, македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Баница броело 1.137 жители, од кои 1.129 [[Македонци]], 2 [[Македонски Срби|Срби]], 1 [[Македонски Бошњаци|Бошњак]] и 5 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=23 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живеел 1.191 жител, од кои 438 [[Македонци]], 3 останати и 750 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> Иако на пописите нема забележано [[Македонски Роми|Роми]], сепак за потеклото на населението во Баница има повеќе мислења, меѓу кои и дека се Роми кои се изјаснуваат како Македонци, иако наликуваат како Роми, слушаат ромска музика и ја почитуваат ромската традиција за Ѓурѓовден и Василица. Една теза дека се дека тие дошле како воини од северниот дел на Индија заедно со [[Александар III Македонски|Александар Македонски]] како и другите Роми, но поради различниот степен на касти, овие воини биле асимилирани во Македонци.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://euromapress.com/ko-si-e-banicakere-roma-andar-i-strumica/|title=Кои се жителите на струмичкото село Баница?|date=20 март 2021|accessdate=23 октомври 2026}}</ref> {{Пописи|320|96|680|601|729|895|1.086|1.283|1.163|1.137|1.191}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == [[Податотека:ОУ „Сандо Масев“ - Баница 4.jpg|мини|300п|десно|Поглед на основното училиште]] * [[ПУ „Сандо Масев“ - Баница|ПУ „Сандо Масев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Сандо Масев“ - Струмица]] == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Баница било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Струмица]], која била променета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Струмица]]. Во периодот од 1955 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Во периодот 1952-1955, селото припаѓалото на Струмичката градска општина, во која покрај селото Баница, се наоѓале градот Струмица и селата Водоча и Градско Балдовци. === Избирачко место === Во селото постојат избирачките места бр. 1763 и 1763/1 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.347 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213184039/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|archive-date=2019-12-13|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.361 гласач.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status= dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|401}}</ref> * [[Баница (археолошко наоѓалиште)|Баница]] — некропола од доцноантичкото време; * [[Мерата (Баница)|Мерата]] — термален објект од доцноантичкото време; * [[Црква Свети Ѓорги (Баница)|Црква Свети Ѓорги]] — средновековна црква; и * [[Струмин Гроб]] — средновековен гроб. ;Цркви * [[Црква „Св. Јован Крстител“ - Баница|Црква „Св. Јован Крстител“]] — главна селска црква; * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Баница|Црква „Св. Ѓорѓи“]] — главна манастирска црква; * [[Црква „Св. Димитриј“ - Баница|Црква „Св. Димитриј“]] — помала селска црква; и * [[Црква „Св. Петка“ - Баница|Црква „Св. Петка“]] — помала селска црква. ;Манастири * [[Банички манастир]] — нов манастир над селото. ;Џамии * [[Стара џамија (Баница)|Стара џамија]] — руинирана селска џамија од отоманскиот период. ;Параклиси * [[Параклис „Св. Ѓорѓи“ - Баница|Параклис „Св. Ѓорѓи“]] — мал манастирски параклис. ;Други градби * [[Амам на Мехмед-ага (Баница)|Амам на Мехмед-ага]] — руиниран амам во селото. <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:Hammam in Banica, Strumica (3).JPG|Руинираниот амам Податотека:Стара џамија во Баница.jpg|Руинираната селска џамија Податотека:Црква „Св. Петка“ - Баница.jpg|Малата црква „Св. Петка“ Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Баница 6.jpg|Селската црква „Св. Димитриј“ Податотека:Параклис „Св. Ѓорѓи“ - Баница.jpg|Параклисот „Св. Ѓорѓи“ Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Баница.jpg|Манастирската црква „Св. Ѓорѓи“ Податотека:Црква „Св. Јован Крстител“ - Баница 11.jpg|Главната селска црква „Св. Јован Крстител“ Податотека:Струмин Гроб 3.jpg|Струмин Гроб </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Баница--> == Култура и спорт == Првата кожна фудбалска топка во струмичкиот регион била набавена во селото Баница, што останала кај некој селанец од англиските војници во текот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]]. Група младинци ја откупиле од селанецот и долго играле. Неколку години потоа се одржувале натпревари на „дивите" маалски клубови по празните места на [[Струмица]] опожарени во 1913 година.<ref name= "Пандевски - Стоев" /> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Сокак во Баница.jpg|Сокак во селото Податотека:Гробишта во Баница.jpg|Селските гробишта Податотека:Куќа во Баница.jpg|Куќа во селото Податотека:Поглед на Баница.jpg|Поглед на селото </gallery> == Поврзано == * [[Општина Струмица]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Banica, North Macedonia|Баница}} {{Општина Струмица}} [[Категорија:Баница| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Струмица]] k7ghhsfb6t8247gv8wrvvrg0tm5t5r2 0 4804 5651186 5471489 2026-10-29T11:36:00Z Buli 2648 /* Значење и влијание */ 5651186 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Марко Цепенков | портрет = Marko-Cepenkov.jpg | px = | опис = македонски преродбеник | родено-име = | роден-дата = 7 ноември 1829 | роден-место = [[Прилеп]], [[Отоманска Македонија|Османлиска империја]] | починал-дата = {{починал на и возраст|df=yes|1920|12|29|1829|11|07}} | починал-место = [[Софија]], [[Царство Бугарија|Бугарија]] | починал-причина = | националност = | наставка = | наставка1 = | наставка2 = | познат = собирач на народни умотворби | занимање = | сопружник = | татко = | мајка = | родители = | роднини = | деца = | lbl1 = Потпис | data1 = [[Податотека:Marko Cepenkov Signature (vectorized).svg|150п]] | lbl2 = | data2 = | lbl3 = | data3 = | lbl4 = | data4 = | lbl5 = | data5 = | lbl-style = <!-- Стил на додатните полиња --> }} '''Марко Костов Цепенков''' ({{роден во|Прилеп}}, {{роден на|7|ноември|1829}} — {{починал во|Софија}}, {{починал на|29|декември|1920}}) — истакнат собирач на македонски народни умотворби, кои имаат непроценливо значење за македонската [[фолклористика]], за [[етнографија]]та, за [[лингвистика]]та, за националната историја и за правото и за моралот на Македонците.<ref group="белешка" name="vg_1"/> Тој е автор на неколку публикации напишани на македонски јазик. Македонскиот институт за фолклор го носи неговото име. == Животопис == [[Податотека:Prilep in 1863.jpg|мини|лево|Прилеп во 1863 година]] Роден е во [[Прилеп]] во сиромашно семејство, кое води потекло од прилепското село [[Ореовец (Прилепско)|Ореовец]]. Заради тешката материјална состојба, основно образование учел само една година, а потоа продолжил да го учи терзискиот [[занает]]. Во периодот 1856-1857 почнал да собира народни умотворби, поттикнат од, како што самиот вели, [[Браќа Миладиновци|Димитар Миладинов]]. Во 1888 год., Марко се преселил во [[Софија]].<ref name=":0">{{Наведена книга|title=Градъ Прилѣпъ|last=Трайчев|first=Георги|year=1925|pages=104}}</ref> Наредната година, Министерството за народна просвета почнува да го издава [[Зборник за народни умотворенија, наука и книжнина|''Зборникот за народни умотворенија, наука и книжнина'']], во кој Цепенков често ги објавувал народните творби запишани од него.<ref name=":0" /> Работел седум месеци во [[Народно собрание на Бугарија|Народното собрание на Бугарија]] по статистиката на народното население, подоцна работи и во финансискиот оддел, по што е администартор во печатницата на браќата поп Спиркови.<ref>Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов".</ref> Тој дал голем придонес на македонскиот народ.<ref name="aktan25">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 25</ref> Покрај тоа, придонесот на Цепенков во македонската книжевност е голема важност, како и за развојот на македонската фолклористика, етнографија и култура. [[Податотека:Cepenkov.jpg|мини|лево|Марко Цепенков.]] Изнемоштен, напуштен, заборавен, во крајна беда, Марко Цепенков умрел на [[29 декември]] [[1920]] година во [[Софија]], каде што е и погребан. Целокупната оставина на Марко Цепенков се чува во Архивскиот институт на [[Бугарската академија на науките]] во Софија.<ref name="aktan15">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 15</ref> Во современа Македонија, делата на Марко Цепенков за првпат биле реиздадени во 1954 година од Блаже Конески во „Сказни и сторенија“.<ref name="aktan25" /> Во 1957 творештвото на Цепенков биле прекажано во вид на филм од Кирил Пенушлиски, кој една година подоцна започнало со неговото издавање.<ref name="aktan15" /> Во 1972 година било објавено целокупното дело на Цепенков на [[македонски јазик]].<ref>{{Наведена книга|title=Македонски народни умотворби, I-X|last=Цепенков|first=Марко К.|publisher=Македонска книга|year=1972|isbn=|location=Скопје|pages=}}</ref> == Собирачката дејност == [[Податотека:Cepenkov spomenik vo Prilep.JPG|мини|десно|алт=|Споменик на Марко Цепенков во центарот на Прилеп]] Од сите собирачи на македонското народно творештво, Марко Цепенков има временски најдолга запишувачка практика - повеќе од 40 години собирал народни умотворби. Освен тоа, за разлика од другите најистакнати собирачи на македонските народни умотворби - [[Браќа Миладиновци|браќата Миладиновци]], [[Кузман Шапкарев]], [[Стефан Верковиќ]], кои во својот фонд собрани [[фолклор]]ни материјали имаат и такви што ги добиле од други запишувачи, Марко Цепенков лично самиот ги запишал своите фолклорни и етнолошки материјали. И по вкупниот фонд на собраните народни умотворби, како и по жанровската разновидност на собраните фолклорни материјали, Марко Цепенков е најзначајниот собирач на македонските народни умотворби.<ref group="белешка" name="vg_2"/><ref name="tom1">[http://bg.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%B8%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%BE_(%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2) Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов"]</ref> [[Податотека:Marko_Cepenkov.jpg|лево|мини|284x284пкс|Марко Цепенков (споменик во Прилеп) - истакнат собирач на македонски народни умотворби]] Во вкупниот број на публикувани и непубликувани негови дела можат да се набројат повеќе од 5500 [[пословица|пословици]] и [[поговорка|поговорки]], 800 [[приказна|приказни]], 150 [[песна|песни]], 100 [[гатанка|гатанки]], 400 [[верување|верувања]] и [[клетва|клетви]], 300 [[благослов]]и, 350 [[баење|баења]], 2900 [[сон]]ишта и нивни толкувања, 70 детски игри, јазичен и етнолошки материјал ([[речник]], тајни [[јазик|јазици]], описи на [[занает]]и, [[обичај|обичаи]], [[обред]]и, реквизити од домашниот материјален живот и народната аргономија и сл.). Во финалната песна од својата автобиографија, Цепенков вели дека ги напишал, за да остави вечен спомен на својот мил „бугарски“ народ. Своите запишани фолклорни и етнолошки материјали Марко Цепенков ги собрал претежно од [[Прилеп]] и неговата околина, но и од [[Битола|Битолско]], [[Скопје|Скопско]], [[Штип]]ско, [[Велес|Велешко]] и [[Дебар]]ско. Соодветно на обемниот фонд собрани народни умотворби, голем е и бројот на интерпретаторите од кои Цепенков ги слушал и запишувал своите фолклорни материјали. Автор е на драмското дело „[[Црне Војвода]]“, а неговата автобиографија претставува богат извор за проучување на целокупниот живот во Прилеп. == Семејството на Марко Цепенков == {{familytree/start}} {{familytree || || || || || || || |tatko | tatko= Марко Цепенков}} {{familytree | |,|-|-|-|v|-|-|-|v|-|-|-|v|-|^|-|v|-|-|-|v|-|-|-|.| | | }} {{familytree | Brat1 | | Brat2 | | Brat3 | | Brat4 | | Sestra1 | | Sestra2 || Sestra3 || Brat1=Никола Цепенков|Brat2=Коста Цепенков|Brat3=Ристе Цепенков|Brat4=Илче Цепенков|Sestra1=Ката Цепенкова|Sestra2=Мара Цепенкова|Sestra3=Дафа Цепенкова}} {{familytree | |||||!||||||||||||||||||||| | | }} {{familytree || || |tatko | tatko=Марко Цепенков}} {{familytree/end}} == Фолклорни публикации (1889–1900) == Од 1889 до 1900 година, Марко Цепенков објавувал фолклорни и етнографски материјали во софискиот ''Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина'', издаван од Министерството за народна просвета. Неговите прилози опфаќале народни песни, приказни, преданија, басни, пословици, верувања, баења, народни обичаи и јазични материјали. {| class="wikitable sortable" style="width:100%; font-size:90%;" |+ Фолклорни публикации на Марко Цепенков во „Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина“ ! style="width:10%;" | Година ! style="width:10%;" | Книга ! Содржина на прилозите и почетни страници ! style="width:12%;" | Извор |- | align="center" | 1889 | align="center" | I | „Коледни песни и слави од Прилепско“ (стр. 16). | <ref name="Cepenkov1889">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=I |year=1889 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_01.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1890 | align="center" | II | Религиозни и народни песни (стр. 14, 28, 30, 65, 80, 114); народни верувања (169); баења и лекувања (173); приказни за зли духови (174); црковни приказни (192); приказни од општествениот живот (201); преданија (205); басни (211); детски игри (223). | <ref name="Cepenkov1890II">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=II |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_02.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1890 | align="center" | III | Народни песни (стр. 56, 68); верувања (134); приказни за зли духови (155); црковни приказни (182); приказни од семејниот и општествениот живот (191); преданија (196); басни (199). | <ref name="Cepenkov1890III">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=III |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_03.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1891 | align="center" | IV | Народни песни (стр. 32, 55); народни верувања (94); приказни за зли духови (120); приказни од општествениот живот (140); преданија (154); фантастични и хумористични приказни (186); пословици (194). | <ref name="Cepenkov1891IV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IV |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_04.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1891 | align="center" | V | Религиозни песни (стр. 20, 28); песни од семејниот живот (62); народни верувања (110); басни (188); фантастични приказни (201). | <ref name="Cepenkov1891V">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=V |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_05.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1891 | align="center" | VI | Баења и лекувања (стр. 94); приказни за зли духови (101); црковни приказни (113); приказни од општествениот живот (129); басни (142); народни обичаи (228). | <ref name="Cepenkov1891VI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VI |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_06.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1892 | align="center" | VII | Народни верувања (стр. 129); приказни за зли духови (146); црковни приказни (167); преданија (187); басни (191); фантастични приказни (193), меѓу кои и '''„[[Силјан Штркот]]“''' (стр. 193–206). | <ref name="Cepenkov1892VII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_07.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1892 | align="center" | VIII | Народни верувања (стр. 141); приказни за зли духови (164); црковни приказни (178); приказни од семејниот и општествениот живот (192); преданија од Битолско (206) и Дебарско (212); басни (217); фантастични приказни (224); хумористични приказни (228); таен чевларски јазик во Прилеп (284). | <ref name="Cepenkov1892VIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VIII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_08.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1893 | align="center" | IX | Приказни за зли духови (стр. 150); црковни приказни (156); приказни од општествениот живот (171); фантастични приказни (180). | <ref name="Cepenkov1893IX">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IX |year=1893 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_09.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1894 | align="center" | X | Народни верувања (стр. 113); приказни за зли духови (132); басни (159); фантастични и хумористични приказни (165); детски игри (203). | <ref name="Cepenkov1894X">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=X |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_10.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1894 | align="center" | XI | Народни верувања (стр. 73); црковни приказни (98); приказни од општествениот живот (112); басни (120); фантастични приказни (141); гатанки (159); детски игри (172). | <ref name="Cepenkov1894XI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XI |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_11.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1895 | align="center" | XII | Политички народни песни (стр. 81); народни верувања (137); приказни за зли духови (157); црковни приказни (166); приказни од општествениот живот (186); преданија (195); басни (202); пословици (234); детски игри (266). | <ref name="Cepenkov1895XII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XII |year=1895 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_12.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1896 | align="center" | XIII | Политички народни песни (стр. 88); народни верувања (142); црковни приказни (188); преданија (205); народни обичаи (242); јазичен материјал (271). | <ref name="Cepenkov1896XIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIII |year=1896 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_13.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1897 | align="center" | XIV | Приказни за зли духови (стр. 103); црковни приказни (107); хумористични приказни (116); преданија (118); басни (123); фантастични приказни (125); пословици (136); детски игри (177). | <ref name="Cepenkov1897XIV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIV |year=1897 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_14.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1898 | align="center" | XV | Тајни и условни говори (стр. 59); баења и лекувања (75–76); приказни за зли духови (81); црковни приказни (91); приказни од општествениот живот (103); преданија (112); басни (124); детски игри (155); народни обичаи (176). | <ref name="Cepenkov1898XV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XV |year=1898 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_15.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1900 | align="center" | XVI–XVII | Тажачки песни (стр. 103); политички народни песни (175); народни верувања (238); баења и лекувања (266); приказни за зли духови (278); црковни приказни (290); приказни од општествениот живот (303); преданија (311); басни (315); народни обичаи (388). | <ref name="Cepenkov1900">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XVI–XVII |year=1900 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_16_17.pdf}}</ref> |} ''Забелешка:'' Наведените страници ги означуваат почетоците на групите прилози на Цепенков според содржините на изданијата, а не задолжително страниците на секоја поединечна народна умотворба. Во книгата V, прилогот на стр. 20 е запишан од А. Јанев, а доставен од Цепенков. ==Белешки== {{Reflist|group="белешка"|refs= <ref name="vg_1"> Во [[Бугарија]], Цепенков го сметаат за Бугарин. Како потврда за тоа, тие ја наведуваат реченицата во автобиографија на Цепенков, каде се вели дека дал придонес на ''неговиот бугарски народ'' (види во: М. Цѣпенков, Сборникъ за Народни Умотворения, Наука и Книжнина, кн. XIV, 1897, стр. 123.). Треба да се истакне дека Цепенков спаѓа во македонската интелигенција која го прифатила бугарското име и идејата за заедништво меѓу бугарскиот и македонскиот народ. Тоа било реакција на [[грчка пропаганда во Македонија|грчката пропаганда во Македонија]] која во себе го носела погрчувањето, реченицата ''неговиот бугарски народ'' има словенска основа, односно културолошка, а не национална, Цепенков е меѓу оние македонски дејци кои зеле учество во борбата против Цариградската патријаршија и постепено почнале да се преореиентираат кон бугаризмот, односно кон словенизмот и станале идејни носители на македонското преродбеничко движење (види во: Славко Димевски, За развојот на македонската национална мисла до создавањето на ТМОРО. Култура, Скопје, 1980; Б. Конески, Кон македонската преродба. Скопје, 1959; Д. Ташковски, Раћање македонске нације. Београд, 1969.)</ref> <ref name="vg_2">Цепенков има големо значење за македонското преродбеничко движење. Треба да се истакне дека Цепенков и другите македонски преродбеници од тој период, без разлика како се именувле себеси, сета нивна дејност била носочена кон Македонија. Слично како и останатите македонски преродбеници, Цепенков собирал народни умотворби само од Македонија, а не од Бугарија, во неговиот случај: Прилепско, Битолско, Скопско, Штипско, Велешко и Дебарско (види во: Б. Конески, Кон македонската преродба, Скопје, 1959.)</ref> }} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Sister project links|wikt=no|voy=no|commons=Category:Marko Tsepenkov|s=Марко Цепенков|n=no|q=no|v=no|b=no}} * [http://www.promacedonia.org/bmark/cepenkov/bio/cepenkov.html Автобиографијата] на Цепенков на македонски јазик и со поедноставен правопис. * [http://mk.wikisource.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D1%82%D0%BE%D1%80:%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2/_%D0%A1%D0%B8%D0%BB%D1%98%D0%B0%D0%BD_%D0%A8%D1%82%D1%80%D0%BA%D0%BE%D1%82 Приказната за Силјан штркот], најдолгата македонска народна приказна, запишана од Марко Цепенков. * [http://mling.ru/etnolingvistika/makedonia/folktales.pdf Marko Cepenkov, "19th Century Macedonian Folktales"] * [http://ifmc.ukim.mk/index.php Страница за Институтот за фолкор „Марко Цепенков“, Скопје] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20190123235727/http://www.ifmc.ukim.mk/index.php |date=2019-01-23 }} * [http://www.strumski.com/books/Marko_Tzepenkov_Esnafite_v_Prilep.pdf "Еснафите во гр. Прилеп"], Марко Цепенков {{bg}} {{Нормативна контрола}} {{Македонско национално движење}} {{DEFAULTSORT:Цепенков, Марко}} [[Категорија:Ореовец (Прилепско)]] [[Категорија:Македонски писатели]] [[Категорија:Македонски собирачи на народни умотворби]] [[Категорија:Македонски преселници во Софија]] [[Категорија:Македонски општественици]] 1f0c8i3shh1rnjt35n4dtt88goh3ekl 5651187 5651186 2026-10-29T11:36:58Z Buli 2648 /* Фолклорни публикации (1889–1900) */ 5651187 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Марко Цепенков | портрет = Marko-Cepenkov.jpg | px = | опис = македонски преродбеник | родено-име = | роден-дата = 7 ноември 1829 | роден-место = [[Прилеп]], [[Отоманска Македонија|Османлиска империја]] | починал-дата = {{починал на и возраст|df=yes|1920|12|29|1829|11|07}} | починал-место = [[Софија]], [[Царство Бугарија|Бугарија]] | починал-причина = | националност = | наставка = | наставка1 = | наставка2 = | познат = собирач на народни умотворби | занимање = | сопружник = | татко = | мајка = | родители = | роднини = | деца = | lbl1 = Потпис | data1 = [[Податотека:Marko Cepenkov Signature (vectorized).svg|150п]] | lbl2 = | data2 = | lbl3 = | data3 = | lbl4 = | data4 = | lbl5 = | data5 = | lbl-style = <!-- Стил на додатните полиња --> }} '''Марко Костов Цепенков''' ({{роден во|Прилеп}}, {{роден на|7|ноември|1829}} — {{починал во|Софија}}, {{починал на|29|декември|1920}}) — истакнат собирач на македонски народни умотворби, кои имаат непроценливо значење за македонската [[фолклористика]], за [[етнографија]]та, за [[лингвистика]]та, за националната историја и за правото и за моралот на Македонците.<ref group="белешка" name="vg_1"/> Тој е автор на неколку публикации напишани на македонски јазик. Македонскиот институт за фолклор го носи неговото име. == Животопис == [[Податотека:Prilep in 1863.jpg|мини|лево|Прилеп во 1863 година]] Роден е во [[Прилеп]] во сиромашно семејство, кое води потекло од прилепското село [[Ореовец (Прилепско)|Ореовец]]. Заради тешката материјална состојба, основно образование учел само една година, а потоа продолжил да го учи терзискиот [[занает]]. Во периодот 1856-1857 почнал да собира народни умотворби, поттикнат од, како што самиот вели, [[Браќа Миладиновци|Димитар Миладинов]]. Во 1888 год., Марко се преселил во [[Софија]].<ref name=":0">{{Наведена книга|title=Градъ Прилѣпъ|last=Трайчев|first=Георги|year=1925|pages=104}}</ref> Наредната година, Министерството за народна просвета почнува да го издава [[Зборник за народни умотворенија, наука и книжнина|''Зборникот за народни умотворенија, наука и книжнина'']], во кој Цепенков често ги објавувал народните творби запишани од него.<ref name=":0" /> Работел седум месеци во [[Народно собрание на Бугарија|Народното собрание на Бугарија]] по статистиката на народното население, подоцна работи и во финансискиот оддел, по што е администартор во печатницата на браќата поп Спиркови.<ref>Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов".</ref> Тој дал голем придонес на македонскиот народ.<ref name="aktan25">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 25</ref> Покрај тоа, придонесот на Цепенков во македонската книжевност е голема важност, како и за развојот на македонската фолклористика, етнографија и култура. [[Податотека:Cepenkov.jpg|мини|лево|Марко Цепенков.]] Изнемоштен, напуштен, заборавен, во крајна беда, Марко Цепенков умрел на [[29 декември]] [[1920]] година во [[Софија]], каде што е и погребан. Целокупната оставина на Марко Цепенков се чува во Архивскиот институт на [[Бугарската академија на науките]] во Софија.<ref name="aktan15">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 15</ref> Во современа Македонија, делата на Марко Цепенков за првпат биле реиздадени во 1954 година од Блаже Конески во „Сказни и сторенија“.<ref name="aktan25" /> Во 1957 творештвото на Цепенков биле прекажано во вид на филм од Кирил Пенушлиски, кој една година подоцна започнало со неговото издавање.<ref name="aktan15" /> Во 1972 година било објавено целокупното дело на Цепенков на [[македонски јазик]].<ref>{{Наведена книга|title=Македонски народни умотворби, I-X|last=Цепенков|first=Марко К.|publisher=Македонска книга|year=1972|isbn=|location=Скопје|pages=}}</ref> == Собирачката дејност == [[Податотека:Cepenkov spomenik vo Prilep.JPG|мини|десно|алт=|Споменик на Марко Цепенков во центарот на Прилеп]] Од сите собирачи на македонското народно творештво, Марко Цепенков има временски најдолга запишувачка практика - повеќе од 40 години собирал народни умотворби. Освен тоа, за разлика од другите најистакнати собирачи на македонските народни умотворби - [[Браќа Миладиновци|браќата Миладиновци]], [[Кузман Шапкарев]], [[Стефан Верковиќ]], кои во својот фонд собрани [[фолклор]]ни материјали имаат и такви што ги добиле од други запишувачи, Марко Цепенков лично самиот ги запишал своите фолклорни и етнолошки материјали. И по вкупниот фонд на собраните народни умотворби, како и по жанровската разновидност на собраните фолклорни материјали, Марко Цепенков е најзначајниот собирач на македонските народни умотворби.<ref group="белешка" name="vg_2"/><ref name="tom1">[http://bg.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%B8%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%BE_(%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2) Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов"]</ref> [[Податотека:Marko_Cepenkov.jpg|лево|мини|284x284пкс|Марко Цепенков (споменик во Прилеп) - истакнат собирач на македонски народни умотворби]] Во вкупниот број на публикувани и непубликувани негови дела можат да се набројат повеќе од 5500 [[пословица|пословици]] и [[поговорка|поговорки]], 800 [[приказна|приказни]], 150 [[песна|песни]], 100 [[гатанка|гатанки]], 400 [[верување|верувања]] и [[клетва|клетви]], 300 [[благослов]]и, 350 [[баење|баења]], 2900 [[сон]]ишта и нивни толкувања, 70 детски игри, јазичен и етнолошки материјал ([[речник]], тајни [[јазик|јазици]], описи на [[занает]]и, [[обичај|обичаи]], [[обред]]и, реквизити од домашниот материјален живот и народната аргономија и сл.). Во финалната песна од својата автобиографија, Цепенков вели дека ги напишал, за да остави вечен спомен на својот мил „бугарски“ народ. Своите запишани фолклорни и етнолошки материјали Марко Цепенков ги собрал претежно од [[Прилеп]] и неговата околина, но и од [[Битола|Битолско]], [[Скопје|Скопско]], [[Штип]]ско, [[Велес|Велешко]] и [[Дебар]]ско. Соодветно на обемниот фонд собрани народни умотворби, голем е и бројот на интерпретаторите од кои Цепенков ги слушал и запишувал своите фолклорни материјали. Автор е на драмското дело „[[Црне Војвода]]“, а неговата автобиографија претставува богат извор за проучување на целокупниот живот во Прилеп. == Семејството на Марко Цепенков == {{familytree/start}} {{familytree || || || || || || || |tatko | tatko= Марко Цепенков}} {{familytree | |,|-|-|-|v|-|-|-|v|-|-|-|v|-|^|-|v|-|-|-|v|-|-|-|.| | | }} {{familytree | Brat1 | | Brat2 | | Brat3 | | Brat4 | | Sestra1 | | Sestra2 || Sestra3 || Brat1=Никола Цепенков|Brat2=Коста Цепенков|Brat3=Ристе Цепенков|Brat4=Илче Цепенков|Sestra1=Ката Цепенкова|Sestra2=Мара Цепенкова|Sestra3=Дафа Цепенкова}} {{familytree | |||||!||||||||||||||||||||| | | }} {{familytree || || |tatko | tatko=Марко Цепенков}} {{familytree/end}} == Фолклорни публикации (1889–1900) == Од 1889 до 1900 година, Марко Цепенков објавувал фолклорни и етнографски материјали во софискиот ''[[Зборник за народни умотворенија, наука и книжнина|Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина]]'', издаван од Министерството за народна просвета. Неговите прилози опфаќале народни песни, приказни, преданија, басни, пословици, верувања, баења, народни обичаи и јазични материјали. {| class="wikitable sortable" style="width:100%; font-size:90%;" |+ Фолклорни публикации на Марко Цепенков во „Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина“ ! style="width:10%;" | Година ! style="width:10%;" | Книга ! Содржина на прилозите и почетни страници ! style="width:12%;" | Извор |- | align="center" | 1889 | align="center" | I | „Коледни песни и слави од Прилепско“ (стр. 16). | <ref name="Cepenkov1889">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=I |year=1889 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_01.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1890 | align="center" | II | Религиозни и народни песни (стр. 14, 28, 30, 65, 80, 114); народни верувања (169); баења и лекувања (173); приказни за зли духови (174); црковни приказни (192); приказни од општествениот живот (201); преданија (205); басни (211); детски игри (223). | <ref name="Cepenkov1890II">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=II |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_02.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1890 | align="center" | III | Народни песни (стр. 56, 68); верувања (134); приказни за зли духови (155); црковни приказни (182); приказни од семејниот и општествениот живот (191); преданија (196); басни (199). | <ref name="Cepenkov1890III">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=III |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_03.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1891 | align="center" | IV | Народни песни (стр. 32, 55); народни верувања (94); приказни за зли духови (120); приказни од општествениот живот (140); преданија (154); фантастични и хумористични приказни (186); пословици (194). | <ref name="Cepenkov1891IV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IV |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_04.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1891 | align="center" | V | Религиозни песни (стр. 20, 28); песни од семејниот живот (62); народни верувања (110); басни (188); фантастични приказни (201). | <ref name="Cepenkov1891V">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=V |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_05.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1891 | align="center" | VI | Баења и лекувања (стр. 94); приказни за зли духови (101); црковни приказни (113); приказни од општествениот живот (129); басни (142); народни обичаи (228). | <ref name="Cepenkov1891VI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VI |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_06.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1892 | align="center" | VII | Народни верувања (стр. 129); приказни за зли духови (146); црковни приказни (167); преданија (187); басни (191); фантастични приказни (193), меѓу кои и '''„[[Силјан Штркот]]“''' (стр. 193–206). | <ref name="Cepenkov1892VII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_07.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1892 | align="center" | VIII | Народни верувања (стр. 141); приказни за зли духови (164); црковни приказни (178); приказни од семејниот и општествениот живот (192); преданија од Битолско (206) и Дебарско (212); басни (217); фантастични приказни (224); хумористични приказни (228); таен чевларски јазик во Прилеп (284). | <ref name="Cepenkov1892VIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VIII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_08.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1893 | align="center" | IX | Приказни за зли духови (стр. 150); црковни приказни (156); приказни од општествениот живот (171); фантастични приказни (180). | <ref name="Cepenkov1893IX">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IX |year=1893 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_09.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1894 | align="center" | X | Народни верувања (стр. 113); приказни за зли духови (132); басни (159); фантастични и хумористични приказни (165); детски игри (203). | <ref name="Cepenkov1894X">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=X |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_10.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1894 | align="center" | XI | Народни верувања (стр. 73); црковни приказни (98); приказни од општествениот живот (112); басни (120); фантастични приказни (141); гатанки (159); детски игри (172). | <ref name="Cepenkov1894XI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XI |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_11.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1895 | align="center" | XII | Политички народни песни (стр. 81); народни верувања (137); приказни за зли духови (157); црковни приказни (166); приказни од општествениот живот (186); преданија (195); басни (202); пословици (234); детски игри (266). | <ref name="Cepenkov1895XII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XII |year=1895 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_12.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1896 | align="center" | XIII | Политички народни песни (стр. 88); народни верувања (142); црковни приказни (188); преданија (205); народни обичаи (242); јазичен материјал (271). | <ref name="Cepenkov1896XIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIII |year=1896 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_13.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1897 | align="center" | XIV | Приказни за зли духови (стр. 103); црковни приказни (107); хумористични приказни (116); преданија (118); басни (123); фантастични приказни (125); пословици (136); детски игри (177). | <ref name="Cepenkov1897XIV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIV |year=1897 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_14.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1898 | align="center" | XV | Тајни и условни говори (стр. 59); баења и лекувања (75–76); приказни за зли духови (81); црковни приказни (91); приказни од општествениот живот (103); преданија (112); басни (124); детски игри (155); народни обичаи (176). | <ref name="Cepenkov1898XV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XV |year=1898 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_15.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1900 | align="center" | XVI–XVII | Тажачки песни (стр. 103); политички народни песни (175); народни верувања (238); баења и лекувања (266); приказни за зли духови (278); црковни приказни (290); приказни од општествениот живот (303); преданија (311); басни (315); народни обичаи (388). | <ref name="Cepenkov1900">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XVI–XVII |year=1900 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_16_17.pdf}}</ref> |} ''Забелешка:'' Наведените страници ги означуваат почетоците на групите прилози на Цепенков според содржините на изданијата, а не задолжително страниците на секоја поединечна народна умотворба. Во книгата V, прилогот на стр. 20 е запишан од А. Јанев, а доставен од Цепенков. ==Белешки== {{Reflist|group="белешка"|refs= <ref name="vg_1"> Во [[Бугарија]], Цепенков го сметаат за Бугарин. Како потврда за тоа, тие ја наведуваат реченицата во автобиографија на Цепенков, каде се вели дека дал придонес на ''неговиот бугарски народ'' (види во: М. Цѣпенков, Сборникъ за Народни Умотворения, Наука и Книжнина, кн. XIV, 1897, стр. 123.). Треба да се истакне дека Цепенков спаѓа во македонската интелигенција која го прифатила бугарското име и идејата за заедништво меѓу бугарскиот и македонскиот народ. Тоа било реакција на [[грчка пропаганда во Македонија|грчката пропаганда во Македонија]] која во себе го носела погрчувањето, реченицата ''неговиот бугарски народ'' има словенска основа, односно културолошка, а не национална, Цепенков е меѓу оние македонски дејци кои зеле учество во борбата против Цариградската патријаршија и постепено почнале да се преореиентираат кон бугаризмот, односно кон словенизмот и станале идејни носители на македонското преродбеничко движење (види во: Славко Димевски, За развојот на македонската национална мисла до создавањето на ТМОРО. Култура, Скопје, 1980; Б. Конески, Кон македонската преродба. Скопје, 1959; Д. Ташковски, Раћање македонске нације. Београд, 1969.)</ref> <ref name="vg_2">Цепенков има големо значење за македонското преродбеничко движење. Треба да се истакне дека Цепенков и другите македонски преродбеници од тој период, без разлика како се именувле себеси, сета нивна дејност била носочена кон Македонија. Слично како и останатите македонски преродбеници, Цепенков собирал народни умотворби само од Македонија, а не од Бугарија, во неговиот случај: Прилепско, Битолско, Скопско, Штипско, Велешко и Дебарско (види во: Б. Конески, Кон македонската преродба, Скопје, 1959.)</ref> }} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Sister project links|wikt=no|voy=no|commons=Category:Marko Tsepenkov|s=Марко Цепенков|n=no|q=no|v=no|b=no}} * [http://www.promacedonia.org/bmark/cepenkov/bio/cepenkov.html Автобиографијата] на Цепенков на македонски јазик и со поедноставен правопис. * [http://mk.wikisource.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D1%82%D0%BE%D1%80:%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2/_%D0%A1%D0%B8%D0%BB%D1%98%D0%B0%D0%BD_%D0%A8%D1%82%D1%80%D0%BA%D0%BE%D1%82 Приказната за Силјан штркот], најдолгата македонска народна приказна, запишана од Марко Цепенков. * [http://mling.ru/etnolingvistika/makedonia/folktales.pdf Marko Cepenkov, "19th Century Macedonian Folktales"] * [http://ifmc.ukim.mk/index.php Страница за Институтот за фолкор „Марко Цепенков“, Скопје] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20190123235727/http://www.ifmc.ukim.mk/index.php |date=2019-01-23 }} * [http://www.strumski.com/books/Marko_Tzepenkov_Esnafite_v_Prilep.pdf "Еснафите во гр. Прилеп"], Марко Цепенков {{bg}} {{Нормативна контрола}} {{Македонско национално движење}} {{DEFAULTSORT:Цепенков, Марко}} [[Категорија:Ореовец (Прилепско)]] [[Категорија:Македонски писатели]] [[Категорија:Македонски собирачи на народни умотворби]] [[Категорија:Македонски преселници во Софија]] [[Категорија:Македонски општественици]] gkmwpgqc8j5yu5urcbb3hdvenkgbcyc 5651189 5651187 2026-10-29T11:42:03Z Buli 2648 /* Фолклорни публикации (1889–1900) */ 5651189 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Марко Цепенков | портрет = Marko-Cepenkov.jpg | px = | опис = македонски преродбеник | родено-име = | роден-дата = 7 ноември 1829 | роден-место = [[Прилеп]], [[Отоманска Македонија|Османлиска империја]] | починал-дата = {{починал на и возраст|df=yes|1920|12|29|1829|11|07}} | починал-место = [[Софија]], [[Царство Бугарија|Бугарија]] | починал-причина = | националност = | наставка = | наставка1 = | наставка2 = | познат = собирач на народни умотворби | занимање = | сопружник = | татко = | мајка = | родители = | роднини = | деца = | lbl1 = Потпис | data1 = [[Податотека:Marko Cepenkov Signature (vectorized).svg|150п]] | lbl2 = | data2 = | lbl3 = | data3 = | lbl4 = | data4 = | lbl5 = | data5 = | lbl-style = <!-- Стил на додатните полиња --> }} '''Марко Костов Цепенков''' ({{роден во|Прилеп}}, {{роден на|7|ноември|1829}} — {{починал во|Софија}}, {{починал на|29|декември|1920}}) — истакнат собирач на македонски народни умотворби, кои имаат непроценливо значење за македонската [[фолклористика]], за [[етнографија]]та, за [[лингвистика]]та, за националната историја и за правото и за моралот на Македонците.<ref group="белешка" name="vg_1"/> Тој е автор на неколку публикации напишани на македонски јазик. Македонскиот институт за фолклор го носи неговото име. == Животопис == [[Податотека:Prilep in 1863.jpg|мини|лево|Прилеп во 1863 година]] Роден е во [[Прилеп]] во сиромашно семејство, кое води потекло од прилепското село [[Ореовец (Прилепско)|Ореовец]]. Заради тешката материјална состојба, основно образование учел само една година, а потоа продолжил да го учи терзискиот [[занает]]. Во периодот 1856-1857 почнал да собира народни умотворби, поттикнат од, како што самиот вели, [[Браќа Миладиновци|Димитар Миладинов]]. Во 1888 год., Марко се преселил во [[Софија]].<ref name=":0">{{Наведена книга|title=Градъ Прилѣпъ|last=Трайчев|first=Георги|year=1925|pages=104}}</ref> Наредната година, Министерството за народна просвета почнува да го издава [[Зборник за народни умотворенија, наука и книжнина|''Зборникот за народни умотворенија, наука и книжнина'']], во кој Цепенков често ги објавувал народните творби запишани од него.<ref name=":0" /> Работел седум месеци во [[Народно собрание на Бугарија|Народното собрание на Бугарија]] по статистиката на народното население, подоцна работи и во финансискиот оддел, по што е администартор во печатницата на браќата поп Спиркови.<ref>Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов".</ref> Тој дал голем придонес на македонскиот народ.<ref name="aktan25">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 25</ref> Покрај тоа, придонесот на Цепенков во македонската книжевност е голема важност, како и за развојот на македонската фолклористика, етнографија и култура. [[Податотека:Cepenkov.jpg|мини|лево|Марко Цепенков.]] Изнемоштен, напуштен, заборавен, во крајна беда, Марко Цепенков умрел на [[29 декември]] [[1920]] година во [[Софија]], каде што е и погребан. Целокупната оставина на Марко Цепенков се чува во Архивскиот институт на [[Бугарската академија на науките]] во Софија.<ref name="aktan15">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 15</ref> Во современа Македонија, делата на Марко Цепенков за првпат биле реиздадени во 1954 година од Блаже Конески во „Сказни и сторенија“.<ref name="aktan25" /> Во 1957 творештвото на Цепенков биле прекажано во вид на филм од Кирил Пенушлиски, кој една година подоцна започнало со неговото издавање.<ref name="aktan15" /> Во 1972 година било објавено целокупното дело на Цепенков на [[македонски јазик]].<ref>{{Наведена книга|title=Македонски народни умотворби, I-X|last=Цепенков|first=Марко К.|publisher=Македонска книга|year=1972|isbn=|location=Скопје|pages=}}</ref> == Собирачката дејност == [[Податотека:Cepenkov spomenik vo Prilep.JPG|мини|десно|алт=|Споменик на Марко Цепенков во центарот на Прилеп]] Од сите собирачи на македонското народно творештво, Марко Цепенков има временски најдолга запишувачка практика - повеќе од 40 години собирал народни умотворби. Освен тоа, за разлика од другите најистакнати собирачи на македонските народни умотворби - [[Браќа Миладиновци|браќата Миладиновци]], [[Кузман Шапкарев]], [[Стефан Верковиќ]], кои во својот фонд собрани [[фолклор]]ни материјали имаат и такви што ги добиле од други запишувачи, Марко Цепенков лично самиот ги запишал своите фолклорни и етнолошки материјали. И по вкупниот фонд на собраните народни умотворби, како и по жанровската разновидност на собраните фолклорни материјали, Марко Цепенков е најзначајниот собирач на македонските народни умотворби.<ref group="белешка" name="vg_2"/><ref name="tom1">[http://bg.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%B8%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%BE_(%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2) Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов"]</ref> [[Податотека:Marko_Cepenkov.jpg|лево|мини|284x284пкс|Марко Цепенков (споменик во Прилеп) - истакнат собирач на македонски народни умотворби]] Во вкупниот број на публикувани и непубликувани негови дела можат да се набројат повеќе од 5500 [[пословица|пословици]] и [[поговорка|поговорки]], 800 [[приказна|приказни]], 150 [[песна|песни]], 100 [[гатанка|гатанки]], 400 [[верување|верувања]] и [[клетва|клетви]], 300 [[благослов]]и, 350 [[баење|баења]], 2900 [[сон]]ишта и нивни толкувања, 70 детски игри, јазичен и етнолошки материјал ([[речник]], тајни [[јазик|јазици]], описи на [[занает]]и, [[обичај|обичаи]], [[обред]]и, реквизити од домашниот материјален живот и народната аргономија и сл.). Во финалната песна од својата автобиографија, Цепенков вели дека ги напишал, за да остави вечен спомен на својот мил „бугарски“ народ. Своите запишани фолклорни и етнолошки материјали Марко Цепенков ги собрал претежно од [[Прилеп]] и неговата околина, но и од [[Битола|Битолско]], [[Скопје|Скопско]], [[Штип]]ско, [[Велес|Велешко]] и [[Дебар]]ско. Соодветно на обемниот фонд собрани народни умотворби, голем е и бројот на интерпретаторите од кои Цепенков ги слушал и запишувал своите фолклорни материјали. Автор е на драмското дело „[[Црне Војвода]]“, а неговата автобиографија претставува богат извор за проучување на целокупниот живот во Прилеп. == Семејството на Марко Цепенков == {{familytree/start}} {{familytree || || || || || || || |tatko | tatko= Марко Цепенков}} {{familytree | |,|-|-|-|v|-|-|-|v|-|-|-|v|-|^|-|v|-|-|-|v|-|-|-|.| | | }} {{familytree | Brat1 | | Brat2 | | Brat3 | | Brat4 | | Sestra1 | | Sestra2 || Sestra3 || Brat1=Никола Цепенков|Brat2=Коста Цепенков|Brat3=Ристе Цепенков|Brat4=Илче Цепенков|Sestra1=Ката Цепенкова|Sestra2=Мара Цепенкова|Sestra3=Дафа Цепенкова}} {{familytree | |||||!||||||||||||||||||||| | | }} {{familytree || || |tatko | tatko=Марко Цепенков}} {{familytree/end}} {| class="wikitable sortable" style="width:100%; font-size:90%;" |+ Фолклорни публикации на Марко Цепенков во „Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина“ ! style="width:9%;" | Година ! style="width:9%;" | Книга ! Содржина, наслови на прилозите и почетни страници ! style="width:12%;" | Извор |- | style="text-align:center;" | 1889 | style="text-align:center;" | I | '''Коледни песни и благослови:''' „Коледни песни и слави од Прилепско“ (стр. 16). | <ref name="Cepenkov1889">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=I |year=1889 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_01.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1890 | style="text-align:center;" | II | '''Народни песни:''' религиозни песни (стр. 14, 28), песни од личниот живот (30), тажачки песни (65), песни од општествениот живот (80) и политички песни (114).<br>'''Народни верувања и баења:''' верувања и претскажувања (169), баења и лекувања (173).<br>'''Приказни и преданија:''' приказни за зли духови (174), црковни приказни (192), приказни од семејниот и општествениот живот (201), преданија (205), басни (211).<br>'''Детски игри''' (223). | <ref name="Cepenkov1890II">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=II |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_02.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1890 | style="text-align:center;" | III | '''Народни песни''' (стр. 56, 68).<br>'''Народни верувања''' (134).<br>'''Приказни и преданија:''' приказни за зли духови (155), црковни приказни (182), приказни од семејниот и општествениот живот (191), преданија (196), басни (199). | <ref name="Cepenkov1890III">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=III |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_03.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1891 | style="text-align:center;" | IV | '''Народни песни''' (стр. 32, 55).<br>'''Народни верувања''' (94).<br>'''Приказни и преданија:''' приказни за зли духови (120), приказни од општествениот живот (140), преданија (154), фантастични и хумористични приказни (186).<br>'''Пословици''' (194). | <ref name="Cepenkov1891IV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IV |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_04.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1891 | style="text-align:center;" | V | '''Народни песни:''' религиозни песни (стр. 20, 28) и песни од семејниот живот (62).<br>'''Народни верувања''' (110).<br>'''Приказни:''' басни (188) и фантастични приказни (201). | <ref name="Cepenkov1891V">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=V |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_05.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1891 | style="text-align:center;" | VI | '''Баења и лекувања''' (стр. 94).<br>'''Приказни:''' приказни за зли духови (101), црковни приказни (113), приказни од семејниот и општествениот живот (129), басни (142).<br>'''Народни обичаи''' (228). | <ref name="Cepenkov1891VI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VI |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_06.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1892 | style="text-align:center;" | VII | '''Народни верувања''' (стр. 129).<br>'''Приказни и преданија:''' приказни за зли духови (146), црковни приказни (167), преданија (187), басни (191).<br>'''Фантастични приказни:''' „[[Силјан Штркот]]“ (стр. 193–206). | <ref name="Cepenkov1892VII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_07.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1892 | style="text-align:center;" | VIII | '''Народни верувања и претскажувања''' (стр. 141).<br><br> '''Приказни за зли духови''' (164):<br> * „Ѓаволот што ќе оженеше четириесет калуѓери“ * „Трите самовили, стариот слепец и ќелешот“ '''Црковни приказни''' (178):<br> * „Синот на слепиот богаташ и неговиот другар — ангелот“ * „Адам им дава имиња на сите Божји творенија“ * „Како се создадени сонцето и ѕвездите“ * „За сиромавиот што одел кај Господ да го праша за својата среќа“ '''Приказни од семејниот и општествениот живот''' (192):<br> * „Тој свет е колело“ * „Момчето што ги пишувало сите женски итроштини во тефтерот“ * „Двајца браќа и торбата полна со пари на мостот“ * „Правината се танчи и не се кине“ * „Дете родено на три месеци“ '''Преданија од Битолско''' (206):<br> * „Предание за градот Битола“ * „Како Турците го презеле градот Битола“ * „Преданија за околината на градот Битола“ '''Преданија од Дебарско''' (212):<br> * „Елен-скок, мост на Мала Река“ '''Басни''' (217):<br> * „Лисицата, ежот и кртот“ * „Мачорот што станал аџија, а потоа калуѓер“ * „Невеста кртица“ * „Драниот прчко, недодраниот, лисицата и бумбарот“ '''Фантастични приказни''' (224):<br> * „Девојчето и дванаесетте месеци“ * „Немата морска царица“ '''Хумористични приказни''' (228):<br> * „Од камчиња манџа“ * „Мајсторот што го урнал оџакот“ * „Жената што сакала да меси зелник без брашно и масло“ '''Јазичен материјал''' (284):<br> * „Условен чевларски јазик во Прилеп“ | <ref name="Cepenkov1892VIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VIII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_08.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1893 | style="text-align:center;" | IX | '''Приказни за зли духови''' (стр. 150).<br>'''Црковни приказни''' (156).<br>'''Приказни од семејниот и општествениот живот''' (171).<br>'''Фантастични приказни''' (180). | <ref name="Cepenkov1893IX">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IX |year=1893 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_09.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1894 | style="text-align:center;" | X | '''Народни верувања''' (стр. 113).<br>'''Приказни за зли духови''' (132).<br>'''Басни''' (159).<br>'''Фантастични и хумористични приказни''' (165).<br>'''Детски игри''' (203). | <ref name="Cepenkov1894X">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=X |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_10.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1894 | style="text-align:center;" | XI | '''Народни верувања''' (стр. 73).<br>'''Црковни приказни''' (98).<br>'''Приказни од семејниот и општествениот живот''' (112).<br>'''Басни''' (120).<br>'''Фантастични приказни''' (141).<br>'''Гатанки''' (159).<br>'''Детски игри''' (172). | <ref name="Cepenkov1894XI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XI |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_11.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1895 | style="text-align:center;" | XII | '''Политички народни песни''' (стр. 81).<br>'''Народни верувања''' (137).<br>'''Приказни за зли духови''' (157).<br>'''Црковни приказни''' (166).<br>'''Приказни од семејниот и општествениот живот''' (186).<br>'''Преданија''' (195).<br>'''Басни''' (202).<br>'''Пословици''' (234).<br>'''Детски игри''' (266). | <ref name="Cepenkov1895XII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XII |year=1895 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_12.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1896 | style="text-align:center;" | XIII | '''Политички народни песни''' (стр. 88).<br>'''Народни верувања''' (142).<br>'''Црковни приказни''' (188).<br>'''Преданија''' (205).<br>'''Народни обичаи''' (242).<br>'''Јазичен материјал''' (271). | <ref name="Cepenkov1896XIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIII |year=1896 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_13.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1897 | style="text-align:center;" | XIV | '''Приказни за зли духови''' (стр. 103):<br> * „Треската“ '''Црковни приказни''' (107):<br> * „Дедо Ној (мишката и змијата)“ * „Грешен цар-светец“ * „Свети Тома“ * „Сиромав и наречници“ * „Свети Никола и сиромавиот“ '''Хумористични приказни''' (116):<br> * „Момчето Андреј што јадело многу леб“ * „Печалба со мачка, донесена во земја каде што не виделе мачки“ '''Преданија''' (118):<br> * „Планината Зенделбег“ * „Предание за Богоневското Езеро“ * „Предание за Плетварската Планина“ * „Предание за манастирот Заум“ * „Предание за Охридското и Пелистерското Езеро и Марковата стерна“ * „Предание за изворот на Црна Река“ * „Предание за селото Крапа“ * „Предание за борот кај селото Дивово“ * „Запустеното село Заполжани“ '''Басни''' (123):<br> * „Магарето и самарџијата“ '''Фантастични приказни''' (125):<br> * „Полза од знаење, играње карти и свирење“ '''Пословици''' (136), тематски групирани според хвалба, желби, мрзливост, итрост, труд, трпение и други човечки особини. '''Детски игри''' (177):<br> * „Фаќање на кусо и долго“ * „Обложување“ * „Со челик на дупка“ * „На пирле“ * „Со нож там-тим“ * „Лета-лета магаре“ * „Ложана со стапови“ | <ref name="Cepenkov1897XIV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIV |year=1897 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_14.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1898 | style="text-align:center;" | XV | '''Јазични материјали:''' тајни и условни говори (стр. 59).<br>'''Баења и лекувања''' (75–76).<br>'''Приказни за зли духови''' (81).<br>'''Црковни приказни''' (91).<br>'''Приказни од семејниот и општествениот живот''' (103).<br>'''Преданија''' (112).<br>'''Басни''' (124).<br>'''Детски игри''' (155).<br>'''Народни обичаи''' (176). | <ref name="Cepenkov1898XV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XV |year=1898 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_15.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1900 | style="text-align:center;" | XVI–XVII | '''Народни песни:''' тажачки песни (стр. 103), политички песни (175).<br>'''Народни верувања''' (238).<br>'''Баења и лекувања''' (266).<br>'''Приказни за зли духови''' (278).<br>'''Црковни приказни''' (290).<br>'''Приказни од семејниот и општествениот живот''' (303).<br>'''Преданија''' (311).<br>'''Басни''' (315).<br>'''Народни обичаи''' (388). | <ref name="Cepenkov1900">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XVI–XVII |year=1900 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_16_17.pdf}}</ref> |} ''Забелешка:'' Насловите на поединечните умотворби се дадени во осовременет правопис. Наведените страници го означуваат почетокот на соодветната група прилози, освен таму каде што е наведен точен опсег. За книгите во кои не се наведени поединечни наслови, претставени се потврдените тематски рубрики од оригиналните содржини. Прилогот на стр. 20 во книга V е запишан од А. Јанев, а доставен од Цепенков. ==Белешки== {{Reflist|group="белешка"|refs= <ref name="vg_1"> Во [[Бугарија]], Цепенков го сметаат за Бугарин. Како потврда за тоа, тие ја наведуваат реченицата во автобиографија на Цепенков, каде се вели дека дал придонес на ''неговиот бугарски народ'' (види во: М. Цѣпенков, Сборникъ за Народни Умотворения, Наука и Книжнина, кн. XIV, 1897, стр. 123.). Треба да се истакне дека Цепенков спаѓа во македонската интелигенција која го прифатила бугарското име и идејата за заедништво меѓу бугарскиот и македонскиот народ. Тоа било реакција на [[грчка пропаганда во Македонија|грчката пропаганда во Македонија]] која во себе го носела погрчувањето, реченицата ''неговиот бугарски народ'' има словенска основа, односно културолошка, а не национална, Цепенков е меѓу оние македонски дејци кои зеле учество во борбата против Цариградската патријаршија и постепено почнале да се преореиентираат кон бугаризмот, односно кон словенизмот и станале идејни носители на македонското преродбеничко движење (види во: Славко Димевски, За развојот на македонската национална мисла до создавањето на ТМОРО. Култура, Скопје, 1980; Б. Конески, Кон македонската преродба. Скопје, 1959; Д. Ташковски, Раћање македонске нације. Београд, 1969.)</ref> <ref name="vg_2">Цепенков има големо значење за македонското преродбеничко движење. Треба да се истакне дека Цепенков и другите македонски преродбеници од тој период, без разлика како се именувле себеси, сета нивна дејност била носочена кон Македонија. Слично како и останатите македонски преродбеници, Цепенков собирал народни умотворби само од Македонија, а не од Бугарија, во неговиот случај: Прилепско, Битолско, Скопско, Штипско, Велешко и Дебарско (види во: Б. Конески, Кон македонската преродба, Скопје, 1959.)</ref> }} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Sister project links|wikt=no|voy=no|commons=Category:Marko Tsepenkov|s=Марко Цепенков|n=no|q=no|v=no|b=no}} * [http://www.promacedonia.org/bmark/cepenkov/bio/cepenkov.html Автобиографијата] на Цепенков на македонски јазик и со поедноставен правопис. * [http://mk.wikisource.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D1%82%D0%BE%D1%80:%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2/_%D0%A1%D0%B8%D0%BB%D1%98%D0%B0%D0%BD_%D0%A8%D1%82%D1%80%D0%BA%D0%BE%D1%82 Приказната за Силјан штркот], најдолгата македонска народна приказна, запишана од Марко Цепенков. * [http://mling.ru/etnolingvistika/makedonia/folktales.pdf Marko Cepenkov, "19th Century Macedonian Folktales"] * [http://ifmc.ukim.mk/index.php Страница за Институтот за фолкор „Марко Цепенков“, Скопје] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20190123235727/http://www.ifmc.ukim.mk/index.php |date=2019-01-23 }} * [http://www.strumski.com/books/Marko_Tzepenkov_Esnafite_v_Prilep.pdf "Еснафите во гр. Прилеп"], Марко Цепенков {{bg}} {{Нормативна контрола}} {{Македонско национално движење}} {{DEFAULTSORT:Цепенков, Марко}} [[Категорија:Ореовец (Прилепско)]] [[Категорија:Македонски писатели]] [[Категорија:Македонски собирачи на народни умотворби]] [[Категорија:Македонски преселници во Софија]] [[Категорија:Македонски општественици]] dl2kyz3ocldjx3fk7lfso0k8y5lpbrs 5651191 5651189 2026-10-29T11:43:31Z Buli 2648 /* Семејството на Марко Цепенков */ 5651191 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Марко Цепенков | портрет = Marko-Cepenkov.jpg | px = | опис = македонски преродбеник | родено-име = | роден-дата = 7 ноември 1829 | роден-место = [[Прилеп]], [[Отоманска Македонија|Османлиска империја]] | починал-дата = {{починал на и возраст|df=yes|1920|12|29|1829|11|07}} | починал-место = [[Софија]], [[Царство Бугарија|Бугарија]] | починал-причина = | националност = | наставка = | наставка1 = | наставка2 = | познат = собирач на народни умотворби | занимање = | сопружник = | татко = | мајка = | родители = | роднини = | деца = | lbl1 = Потпис | data1 = [[Податотека:Marko Cepenkov Signature (vectorized).svg|150п]] | lbl2 = | data2 = | lbl3 = | data3 = | lbl4 = | data4 = | lbl5 = | data5 = | lbl-style = <!-- Стил на додатните полиња --> }} '''Марко Костов Цепенков''' ({{роден во|Прилеп}}, {{роден на|7|ноември|1829}} — {{починал во|Софија}}, {{починал на|29|декември|1920}}) — истакнат собирач на македонски народни умотворби, кои имаат непроценливо значење за македонската [[фолклористика]], за [[етнографија]]та, за [[лингвистика]]та, за националната историја и за правото и за моралот на Македонците.<ref group="белешка" name="vg_1"/> Тој е автор на неколку публикации напишани на македонски јазик. Македонскиот институт за фолклор го носи неговото име. == Животопис == [[Податотека:Prilep in 1863.jpg|мини|лево|Прилеп во 1863 година]] Роден е во [[Прилеп]] во сиромашно семејство, кое води потекло од прилепското село [[Ореовец (Прилепско)|Ореовец]]. Заради тешката материјална состојба, основно образование учел само една година, а потоа продолжил да го учи терзискиот [[занает]]. Во периодот 1856-1857 почнал да собира народни умотворби, поттикнат од, како што самиот вели, [[Браќа Миладиновци|Димитар Миладинов]]. Во 1888 год., Марко се преселил во [[Софија]].<ref name=":0">{{Наведена книга|title=Градъ Прилѣпъ|last=Трайчев|first=Георги|year=1925|pages=104}}</ref> Наредната година, Министерството за народна просвета почнува да го издава [[Зборник за народни умотворенија, наука и книжнина|''Зборникот за народни умотворенија, наука и книжнина'']], во кој Цепенков често ги објавувал народните творби запишани од него.<ref name=":0" /> Работел седум месеци во [[Народно собрание на Бугарија|Народното собрание на Бугарија]] по статистиката на народното население, подоцна работи и во финансискиот оддел, по што е администартор во печатницата на браќата поп Спиркови.<ref>Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов".</ref> Тој дал голем придонес на македонскиот народ.<ref name="aktan25">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 25</ref> Покрај тоа, придонесот на Цепенков во македонската книжевност е голема важност, како и за развојот на македонската фолклористика, етнографија и култура. [[Податотека:Cepenkov.jpg|мини|лево|Марко Цепенков.]] Изнемоштен, напуштен, заборавен, во крајна беда, Марко Цепенков умрел на [[29 декември]] [[1920]] година во [[Софија]], каде што е и погребан. Целокупната оставина на Марко Цепенков се чува во Архивскиот институт на [[Бугарската академија на науките]] во Софија.<ref name="aktan15">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 15</ref> Во современа Македонија, делата на Марко Цепенков за првпат биле реиздадени во 1954 година од Блаже Конески во „Сказни и сторенија“.<ref name="aktan25" /> Во 1957 творештвото на Цепенков биле прекажано во вид на филм од Кирил Пенушлиски, кој една година подоцна започнало со неговото издавање.<ref name="aktan15" /> Во 1972 година било објавено целокупното дело на Цепенков на [[македонски јазик]].<ref>{{Наведена книга|title=Македонски народни умотворби, I-X|last=Цепенков|first=Марко К.|publisher=Македонска книга|year=1972|isbn=|location=Скопје|pages=}}</ref> == Собирачката дејност == [[Податотека:Cepenkov spomenik vo Prilep.JPG|мини|десно|алт=|Споменик на Марко Цепенков во центарот на Прилеп]] Од сите собирачи на македонското народно творештво, Марко Цепенков има временски најдолга запишувачка практика - повеќе од 40 години собирал народни умотворби. Освен тоа, за разлика од другите најистакнати собирачи на македонските народни умотворби - [[Браќа Миладиновци|браќата Миладиновци]], [[Кузман Шапкарев]], [[Стефан Верковиќ]], кои во својот фонд собрани [[фолклор]]ни материјали имаат и такви што ги добиле од други запишувачи, Марко Цепенков лично самиот ги запишал своите фолклорни и етнолошки материјали. И по вкупниот фонд на собраните народни умотворби, како и по жанровската разновидност на собраните фолклорни материјали, Марко Цепенков е најзначајниот собирач на македонските народни умотворби.<ref group="белешка" name="vg_2"/><ref name="tom1">[http://bg.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%B8%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%BE_(%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2) Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов"]</ref> [[Податотека:Marko_Cepenkov.jpg|лево|мини|284x284пкс|Марко Цепенков (споменик во Прилеп) - истакнат собирач на македонски народни умотворби]] Во вкупниот број на публикувани и непубликувани негови дела можат да се набројат повеќе од 5500 [[пословица|пословици]] и [[поговорка|поговорки]], 800 [[приказна|приказни]], 150 [[песна|песни]], 100 [[гатанка|гатанки]], 400 [[верување|верувања]] и [[клетва|клетви]], 300 [[благослов]]и, 350 [[баење|баења]], 2900 [[сон]]ишта и нивни толкувања, 70 детски игри, јазичен и етнолошки материјал ([[речник]], тајни [[јазик|јазици]], описи на [[занает]]и, [[обичај|обичаи]], [[обред]]и, реквизити од домашниот материјален живот и народната аргономија и сл.). Во финалната песна од својата автобиографија, Цепенков вели дека ги напишал, за да остави вечен спомен на својот мил „бугарски“ народ. Своите запишани фолклорни и етнолошки материјали Марко Цепенков ги собрал претежно од [[Прилеп]] и неговата околина, но и од [[Битола|Битолско]], [[Скопје|Скопско]], [[Штип]]ско, [[Велес|Велешко]] и [[Дебар]]ско. Соодветно на обемниот фонд собрани народни умотворби, голем е и бројот на интерпретаторите од кои Цепенков ги слушал и запишувал своите фолклорни материјали. Автор е на драмското дело „[[Црне Војвода]]“, а неговата автобиографија претставува богат извор за проучување на целокупниот живот во Прилеп. == Семејството на Марко Цепенков == {{familytree/start}} {{familytree || || || || || || || |tatko | tatko= Марко Цепенков}} {{familytree | |,|-|-|-|v|-|-|-|v|-|-|-|v|-|^|-|v|-|-|-|v|-|-|-|.| | | }} {{familytree | Brat1 | | Brat2 | | Brat3 | | Brat4 | | Sestra1 | | Sestra2 || Sestra3 || Brat1=Никола Цепенков|Brat2=Коста Цепенков|Brat3=Ристе Цепенков|Brat4=Илче Цепенков|Sestra1=Ката Цепенкова|Sestra2=Мара Цепенкова|Sestra3=Дафа Цепенкова}} {{familytree | |||||!||||||||||||||||||||| | | }} {{familytree || || |tatko | tatko=Марко Цепенков}} {{familytree/end}} == Фолклорни публикации (1889–1900) == Од 1889 до 1900 година, Марко Цепенков објавувал фолклорни и етнографски материјали во софискиот Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина, издаван од Министерството за народна просвета. Неговите прилози опфаќале народни песни, приказни, преданија, басни, пословици, верувања, баења, народни обичаи и јазични материјали. {| class="wikitable sortable" style="width:100%; font-size:90%;" |+ Фолклорни публикации на Марко Цепенков во „Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина“ ! style="width:9%;" | Година ! style="width:9%;" | Книга ! Содржина, наслови на прилозите и почетни страници ! style="width:12%;" | Извор |- | style="text-align:center;" | 1889 | style="text-align:center;" | I | '''Коледни песни и благослови:''' „Коледни песни и слави од Прилепско“ (стр. 16). | <ref name="Cepenkov1889">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=I |year=1889 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_01.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1890 | style="text-align:center;" | II | '''Народни песни:''' религиозни песни (стр. 14, 28), песни од личниот живот (30), тажачки песни (65), песни од општествениот живот (80) и политички песни (114).<br>'''Народни верувања и баења:''' верувања и претскажувања (169), баења и лекувања (173).<br>'''Приказни и преданија:''' приказни за зли духови (174), црковни приказни (192), приказни од семејниот и општествениот живот (201), преданија (205), басни (211).<br>'''Детски игри''' (223). | <ref name="Cepenkov1890II">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=II |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_02.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1890 | style="text-align:center;" | III | '''Народни песни''' (стр. 56, 68).<br>'''Народни верувања''' (134).<br>'''Приказни и преданија:''' приказни за зли духови (155), црковни приказни (182), приказни од семејниот и општествениот живот (191), преданија (196), басни (199). | <ref name="Cepenkov1890III">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=III |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_03.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1891 | style="text-align:center;" | IV | '''Народни песни''' (стр. 32, 55).<br>'''Народни верувања''' (94).<br>'''Приказни и преданија:''' приказни за зли духови (120), приказни од општествениот живот (140), преданија (154), фантастични и хумористични приказни (186).<br>'''Пословици''' (194). | <ref name="Cepenkov1891IV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IV |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_04.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1891 | style="text-align:center;" | V | '''Народни песни:''' религиозни песни (стр. 20, 28) и песни од семејниот живот (62).<br>'''Народни верувања''' (110).<br>'''Приказни:''' басни (188) и фантастични приказни (201). | <ref name="Cepenkov1891V">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=V |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_05.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1891 | style="text-align:center;" | VI | '''Баења и лекувања''' (стр. 94).<br>'''Приказни:''' приказни за зли духови (101), црковни приказни (113), приказни од семејниот и општествениот живот (129), басни (142).<br>'''Народни обичаи''' (228). | <ref name="Cepenkov1891VI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VI |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_06.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1892 | style="text-align:center;" | VII | '''Народни верувања''' (стр. 129).<br>'''Приказни и преданија:''' приказни за зли духови (146), црковни приказни (167), преданија (187), басни (191).<br>'''Фантастични приказни:''' „[[Силјан Штркот]]“ (стр. 193–206). | <ref name="Cepenkov1892VII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_07.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1892 | style="text-align:center;" | VIII | '''Народни верувања и претскажувања''' (стр. 141).<br><br> '''Приказни за зли духови''' (164):<br> * „Ѓаволот што ќе оженеше четириесет калуѓери“ * „Трите самовили, стариот слепец и ќелешот“ '''Црковни приказни''' (178):<br> * „Синот на слепиот богаташ и неговиот другар — ангелот“ * „Адам им дава имиња на сите Божји творенија“ * „Како се создадени сонцето и ѕвездите“ * „За сиромавиот што одел кај Господ да го праша за својата среќа“ '''Приказни од семејниот и општествениот живот''' (192):<br> * „Тој свет е колело“ * „Момчето што ги пишувало сите женски итроштини во тефтерот“ * „Двајца браќа и торбата полна со пари на мостот“ * „Правината се танчи и не се кине“ * „Дете родено на три месеци“ '''Преданија од Битолско''' (206):<br> * „Предание за градот Битола“ * „Како Турците го презеле градот Битола“ * „Преданија за околината на градот Битола“ '''Преданија од Дебарско''' (212):<br> * „Елен-скок, мост на Мала Река“ '''Басни''' (217):<br> * „Лисицата, ежот и кртот“ * „Мачорот што станал аџија, а потоа калуѓер“ * „Невеста кртица“ * „Драниот прчко, недодраниот, лисицата и бумбарот“ '''Фантастични приказни''' (224):<br> * „Девојчето и дванаесетте месеци“ * „Немата морска царица“ '''Хумористични приказни''' (228):<br> * „Од камчиња манџа“ * „Мајсторот што го урнал оџакот“ * „Жената што сакала да меси зелник без брашно и масло“ '''Јазичен материјал''' (284):<br> * „Условен чевларски јазик во Прилеп“ | <ref name="Cepenkov1892VIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VIII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_08.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1893 | style="text-align:center;" | IX | '''Приказни за зли духови''' (стр. 150).<br>'''Црковни приказни''' (156).<br>'''Приказни од семејниот и општествениот живот''' (171).<br>'''Фантастични приказни''' (180). | <ref name="Cepenkov1893IX">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IX |year=1893 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_09.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1894 | style="text-align:center;" | X | '''Народни верувања''' (стр. 113).<br>'''Приказни за зли духови''' (132).<br>'''Басни''' (159).<br>'''Фантастични и хумористични приказни''' (165).<br>'''Детски игри''' (203). | <ref name="Cepenkov1894X">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=X |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_10.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1894 | style="text-align:center;" | XI | '''Народни верувања''' (стр. 73).<br>'''Црковни приказни''' (98).<br>'''Приказни од семејниот и општествениот живот''' (112).<br>'''Басни''' (120).<br>'''Фантастични приказни''' (141).<br>'''Гатанки''' (159).<br>'''Детски игри''' (172). | <ref name="Cepenkov1894XI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XI |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_11.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1895 | style="text-align:center;" | XII | '''Политички народни песни''' (стр. 81).<br>'''Народни верувања''' (137).<br>'''Приказни за зли духови''' (157).<br>'''Црковни приказни''' (166).<br>'''Приказни од семејниот и општествениот живот''' (186).<br>'''Преданија''' (195).<br>'''Басни''' (202).<br>'''Пословици''' (234).<br>'''Детски игри''' (266). | <ref name="Cepenkov1895XII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XII |year=1895 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_12.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1896 | style="text-align:center;" | XIII | '''Политички народни песни''' (стр. 88).<br>'''Народни верувања''' (142).<br>'''Црковни приказни''' (188).<br>'''Преданија''' (205).<br>'''Народни обичаи''' (242).<br>'''Јазичен материјал''' (271). | <ref name="Cepenkov1896XIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIII |year=1896 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_13.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1897 | style="text-align:center;" | XIV | '''Приказни за зли духови''' (стр. 103):<br> * „Треската“ '''Црковни приказни''' (107):<br> * „Дедо Ној (мишката и змијата)“ * „Грешен цар-светец“ * „Свети Тома“ * „Сиромав и наречници“ * „Свети Никола и сиромавиот“ '''Хумористични приказни''' (116):<br> * „Момчето Андреј што јадело многу леб“ * „Печалба со мачка, донесена во земја каде што не виделе мачки“ '''Преданија''' (118):<br> * „Планината Зенделбег“ * „Предание за Богоневското Езеро“ * „Предание за Плетварската Планина“ * „Предание за манастирот Заум“ * „Предание за Охридското и Пелистерското Езеро и Марковата стерна“ * „Предание за изворот на Црна Река“ * „Предание за селото Крапа“ * „Предание за борот кај селото Дивово“ * „Запустеното село Заполжани“ '''Басни''' (123):<br> * „Магарето и самарџијата“ '''Фантастични приказни''' (125):<br> * „Полза од знаење, играње карти и свирење“ '''Пословици''' (136), тематски групирани според хвалба, желби, мрзливост, итрост, труд, трпение и други човечки особини. '''Детски игри''' (177):<br> * „Фаќање на кусо и долго“ * „Обложување“ * „Со челик на дупка“ * „На пирле“ * „Со нож там-тим“ * „Лета-лета магаре“ * „Ложана со стапови“ | <ref name="Cepenkov1897XIV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIV |year=1897 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_14.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1898 | style="text-align:center;" | XV | '''Јазични материјали:''' тајни и условни говори (стр. 59).<br>'''Баења и лекувања''' (75–76).<br>'''Приказни за зли духови''' (81).<br>'''Црковни приказни''' (91).<br>'''Приказни од семејниот и општествениот живот''' (103).<br>'''Преданија''' (112).<br>'''Басни''' (124).<br>'''Детски игри''' (155).<br>'''Народни обичаи''' (176). | <ref name="Cepenkov1898XV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XV |year=1898 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_15.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1900 | style="text-align:center;" | XVI–XVII | '''Народни песни:''' тажачки песни (стр. 103), политички песни (175).<br>'''Народни верувања''' (238).<br>'''Баења и лекувања''' (266).<br>'''Приказни за зли духови''' (278).<br>'''Црковни приказни''' (290).<br>'''Приказни од семејниот и општествениот живот''' (303).<br>'''Преданија''' (311).<br>'''Басни''' (315).<br>'''Народни обичаи''' (388). | <ref name="Cepenkov1900">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XVI–XVII |year=1900 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_16_17.pdf}}</ref> |} ''Забелешка:'' Насловите на поединечните умотворби се дадени во осовременет правопис. Наведените страници го означуваат почетокот на соодветната група прилози, освен таму каде што е наведен точен опсег. За книгите во кои не се наведени поединечни наслови, претставени се потврдените тематски рубрики од оригиналните содржини. Прилогот на стр. 20 во книга V е запишан од А. Јанев, а доставен од Цепенков. ==Белешки== {{Reflist|group="белешка"|refs= <ref name="vg_1"> Во [[Бугарија]], Цепенков го сметаат за Бугарин. Како потврда за тоа, тие ја наведуваат реченицата во автобиографија на Цепенков, каде се вели дека дал придонес на ''неговиот бугарски народ'' (види во: М. Цѣпенков, Сборникъ за Народни Умотворения, Наука и Книжнина, кн. XIV, 1897, стр. 123.). Треба да се истакне дека Цепенков спаѓа во македонската интелигенција која го прифатила бугарското име и идејата за заедништво меѓу бугарскиот и македонскиот народ. Тоа било реакција на [[грчка пропаганда во Македонија|грчката пропаганда во Македонија]] која во себе го носела погрчувањето, реченицата ''неговиот бугарски народ'' има словенска основа, односно културолошка, а не национална, Цепенков е меѓу оние македонски дејци кои зеле учество во борбата против Цариградската патријаршија и постепено почнале да се преореиентираат кон бугаризмот, односно кон словенизмот и станале идејни носители на македонското преродбеничко движење (види во: Славко Димевски, За развојот на македонската национална мисла до создавањето на ТМОРО. Култура, Скопје, 1980; Б. Конески, Кон македонската преродба. Скопје, 1959; Д. Ташковски, Раћање македонске нације. Београд, 1969.)</ref> <ref name="vg_2">Цепенков има големо значење за македонското преродбеничко движење. Треба да се истакне дека Цепенков и другите македонски преродбеници од тој период, без разлика како се именувле себеси, сета нивна дејност била носочена кон Македонија. Слично како и останатите македонски преродбеници, Цепенков собирал народни умотворби само од Македонија, а не од Бугарија, во неговиот случај: Прилепско, Битолско, Скопско, Штипско, Велешко и Дебарско (види во: Б. Конески, Кон македонската преродба, Скопје, 1959.)</ref> }} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Sister project links|wikt=no|voy=no|commons=Category:Marko Tsepenkov|s=Марко Цепенков|n=no|q=no|v=no|b=no}} * [http://www.promacedonia.org/bmark/cepenkov/bio/cepenkov.html Автобиографијата] на Цепенков на македонски јазик и со поедноставен правопис. * [http://mk.wikisource.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D1%82%D0%BE%D1%80:%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2/_%D0%A1%D0%B8%D0%BB%D1%98%D0%B0%D0%BD_%D0%A8%D1%82%D1%80%D0%BA%D0%BE%D1%82 Приказната за Силјан штркот], најдолгата македонска народна приказна, запишана од Марко Цепенков. * [http://mling.ru/etnolingvistika/makedonia/folktales.pdf Marko Cepenkov, "19th Century Macedonian Folktales"] * [http://ifmc.ukim.mk/index.php Страница за Институтот за фолкор „Марко Цепенков“, Скопје] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20190123235727/http://www.ifmc.ukim.mk/index.php |date=2019-01-23 }} * [http://www.strumski.com/books/Marko_Tzepenkov_Esnafite_v_Prilep.pdf "Еснафите во гр. Прилеп"], Марко Цепенков {{bg}} {{Нормативна контрола}} {{Македонско национално движење}} {{DEFAULTSORT:Цепенков, Марко}} [[Категорија:Ореовец (Прилепско)]] [[Категорија:Македонски писатели]] [[Категорија:Македонски собирачи на народни умотворби]] [[Категорија:Македонски преселници во Софија]] [[Категорија:Македонски општественици]] 7d0j25u0erir96gsivn5i6fj1fngdqp 5651193 5651191 2026-10-29T11:52:11Z Buli 2648 /* Фолклорни публикации (1889–1900) */ 5651193 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Марко Цепенков | портрет = Marko-Cepenkov.jpg | px = | опис = македонски преродбеник | родено-име = | роден-дата = 7 ноември 1829 | роден-место = [[Прилеп]], [[Отоманска Македонија|Османлиска империја]] | починал-дата = {{починал на и возраст|df=yes|1920|12|29|1829|11|07}} | починал-место = [[Софија]], [[Царство Бугарија|Бугарија]] | починал-причина = | националност = | наставка = | наставка1 = | наставка2 = | познат = собирач на народни умотворби | занимање = | сопружник = | татко = | мајка = | родители = | роднини = | деца = | lbl1 = Потпис | data1 = [[Податотека:Marko Cepenkov Signature (vectorized).svg|150п]] | lbl2 = | data2 = | lbl3 = | data3 = | lbl4 = | data4 = | lbl5 = | data5 = | lbl-style = <!-- Стил на додатните полиња --> }} '''Марко Костов Цепенков''' ({{роден во|Прилеп}}, {{роден на|7|ноември|1829}} — {{починал во|Софија}}, {{починал на|29|декември|1920}}) — истакнат собирач на македонски народни умотворби, кои имаат непроценливо значење за македонската [[фолклористика]], за [[етнографија]]та, за [[лингвистика]]та, за националната историја и за правото и за моралот на Македонците.<ref group="белешка" name="vg_1"/> Тој е автор на неколку публикации напишани на македонски јазик. Македонскиот институт за фолклор го носи неговото име. == Животопис == [[Податотека:Prilep in 1863.jpg|мини|лево|Прилеп во 1863 година]] Роден е во [[Прилеп]] во сиромашно семејство, кое води потекло од прилепското село [[Ореовец (Прилепско)|Ореовец]]. Заради тешката материјална состојба, основно образование учел само една година, а потоа продолжил да го учи терзискиот [[занает]]. Во периодот 1856-1857 почнал да собира народни умотворби, поттикнат од, како што самиот вели, [[Браќа Миладиновци|Димитар Миладинов]]. Во 1888 год., Марко се преселил во [[Софија]].<ref name=":0">{{Наведена книга|title=Градъ Прилѣпъ|last=Трайчев|first=Георги|year=1925|pages=104}}</ref> Наредната година, Министерството за народна просвета почнува да го издава [[Зборник за народни умотворенија, наука и книжнина|''Зборникот за народни умотворенија, наука и книжнина'']], во кој Цепенков често ги објавувал народните творби запишани од него.<ref name=":0" /> Работел седум месеци во [[Народно собрание на Бугарија|Народното собрание на Бугарија]] по статистиката на народното население, подоцна работи и во финансискиот оддел, по што е администартор во печатницата на браќата поп Спиркови.<ref>Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов".</ref> Тој дал голем придонес на македонскиот народ.<ref name="aktan25">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 25</ref> Покрај тоа, придонесот на Цепенков во македонската книжевност е голема важност, како и за развојот на македонската фолклористика, етнографија и култура. [[Податотека:Cepenkov.jpg|мини|лево|Марко Цепенков.]] Изнемоштен, напуштен, заборавен, во крајна беда, Марко Цепенков умрел на [[29 декември]] [[1920]] година во [[Софија]], каде што е и погребан. Целокупната оставина на Марко Цепенков се чува во Архивскиот институт на [[Бугарската академија на науките]] во Софија.<ref name="aktan15">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 15</ref> Во современа Македонија, делата на Марко Цепенков за првпат биле реиздадени во 1954 година од Блаже Конески во „Сказни и сторенија“.<ref name="aktan25" /> Во 1957 творештвото на Цепенков биле прекажано во вид на филм од Кирил Пенушлиски, кој една година подоцна започнало со неговото издавање.<ref name="aktan15" /> Во 1972 година било објавено целокупното дело на Цепенков на [[македонски јазик]].<ref>{{Наведена книга|title=Македонски народни умотворби, I-X|last=Цепенков|first=Марко К.|publisher=Македонска книга|year=1972|isbn=|location=Скопје|pages=}}</ref> == Собирачката дејност == [[Податотека:Cepenkov spomenik vo Prilep.JPG|мини|десно|алт=|Споменик на Марко Цепенков во центарот на Прилеп]] Од сите собирачи на македонското народно творештво, Марко Цепенков има временски најдолга запишувачка практика - повеќе од 40 години собирал народни умотворби. Освен тоа, за разлика од другите најистакнати собирачи на македонските народни умотворби - [[Браќа Миладиновци|браќата Миладиновци]], [[Кузман Шапкарев]], [[Стефан Верковиќ]], кои во својот фонд собрани [[фолклор]]ни материјали имаат и такви што ги добиле од други запишувачи, Марко Цепенков лично самиот ги запишал своите фолклорни и етнолошки материјали. И по вкупниот фонд на собраните народни умотворби, како и по жанровската разновидност на собраните фолклорни материјали, Марко Цепенков е најзначајниот собирач на македонските народни умотворби.<ref group="белешка" name="vg_2"/><ref name="tom1">[http://bg.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%B8%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%BE_(%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2) Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов"]</ref> [[Податотека:Marko_Cepenkov.jpg|лево|мини|284x284пкс|Марко Цепенков (споменик во Прилеп) - истакнат собирач на македонски народни умотворби]] Во вкупниот број на публикувани и непубликувани негови дела можат да се набројат повеќе од 5500 [[пословица|пословици]] и [[поговорка|поговорки]], 800 [[приказна|приказни]], 150 [[песна|песни]], 100 [[гатанка|гатанки]], 400 [[верување|верувања]] и [[клетва|клетви]], 300 [[благослов]]и, 350 [[баење|баења]], 2900 [[сон]]ишта и нивни толкувања, 70 детски игри, јазичен и етнолошки материјал ([[речник]], тајни [[јазик|јазици]], описи на [[занает]]и, [[обичај|обичаи]], [[обред]]и, реквизити од домашниот материјален живот и народната аргономија и сл.). Во финалната песна од својата автобиографија, Цепенков вели дека ги напишал, за да остави вечен спомен на својот мил „бугарски“ народ. Своите запишани фолклорни и етнолошки материјали Марко Цепенков ги собрал претежно од [[Прилеп]] и неговата околина, но и од [[Битола|Битолско]], [[Скопје|Скопско]], [[Штип]]ско, [[Велес|Велешко]] и [[Дебар]]ско. Соодветно на обемниот фонд собрани народни умотворби, голем е и бројот на интерпретаторите од кои Цепенков ги слушал и запишувал своите фолклорни материјали. Автор е на драмското дело „[[Црне Војвода]]“, а неговата автобиографија претставува богат извор за проучување на целокупниот живот во Прилеп. == Семејството на Марко Цепенков == {{familytree/start}} {{familytree || || || || || || || |tatko | tatko= Марко Цепенков}} {{familytree | |,|-|-|-|v|-|-|-|v|-|-|-|v|-|^|-|v|-|-|-|v|-|-|-|.| | | }} {{familytree | Brat1 | | Brat2 | | Brat3 | | Brat4 | | Sestra1 | | Sestra2 || Sestra3 || Brat1=Никола Цепенков|Brat2=Коста Цепенков|Brat3=Ристе Цепенков|Brat4=Илче Цепенков|Sestra1=Ката Цепенкова|Sestra2=Мара Цепенкова|Sestra3=Дафа Цепенкова}} {{familytree | |||||!||||||||||||||||||||| | | }} {{familytree || || |tatko | tatko=Марко Цепенков}} {{familytree/end}} == Фолклорни публикации (1889–1900) == Од 1889 до 1900 година, Марко Цепенков објавувал фолклорни и етнографски материјали во софискиот ''[[Зборник за народни умотворенија, наука и книжнина]]'', издаван од Министерството за народна просвета. Неговите прилози опфаќале народни песни, приказни, преданија, басни, пословици, верувања, баења, народни обичаи и јазични материјали. {| class="wikitable sortable" style="width:100%; font-size:90%;" |+ Фолклорни публикации на Марко Цепенков во „Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина“ ! style="width:9%;" | Година ! style="width:9%;" | Книга ! Содржина, наслови на прилозите и почетни страници ! style="width:12%;" | Извор |- | style="text-align:center;" | 1889 | style="text-align:center;" | I | Коледни песни и благослови: „Коледни песни и слави од Прилепско“ (стр. 16). | <ref name="Cepenkov1889">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=I |year=1889 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_01.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1890 | style="text-align:center;" | II | Народни песни: религиозни песни (стр. 14, 28), песни од личниот живот (30), тажачки песни (65), песни од општествениот живот (80) и политички песни (114).<br>Народни верувања и баења: верувања и претскажувања (169), баења и лекувања (173).<br>Приказни и преданија: приказни за зли духови (174), црковни приказни (192), приказни од семејниот и општествениот живот (201), преданија (205), басни (211).<br>Детски игри (223). | <ref name="Cepenkov1890II">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=II |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_02.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1890 | style="text-align:center;" | III | Народни песни (стр. 56, 68).<br>Народни верувања (134).<br>Приказни и преданија: приказни за зли духови (155), црковни приказни (182), приказни од семејниот и општествениот живот (191), преданија (196), басни (199). | <ref name="Cepenkov1890III">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=III |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_03.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1891 | style="text-align:center;" | IV | Народни песни (стр. 32, 55).<br>Народни верувања (94).<br>Приказни и преданија: приказни за зли духови (120), приказни од општествениот живот (140), преданија (154), фантастични и хумористични приказни (186).<br>Пословици (194). | <ref name="Cepenkov1891IV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IV |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_04.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1891 | style="text-align:center;" | V | Народни песни: религиозни песни (стр. 20, 28) и песни од семејниот живот (62).<br>Народни верувања (110).<br>Приказни: басни (188) и фантастични приказни (201). | <ref name="Cepenkov1891V">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=V |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_05.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1891 | style="text-align:center;" | VI | Баења и лекувања (стр. 94).<br>Приказни: приказни за зли духови (101), црковни приказни (113), приказни од семејниот и општествениот живот (129), басни (142).<br>Народни обичаи (228). | <ref name="Cepenkov1891VI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VI |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_06.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1892 | style="text-align:center;" | VII | Народни верувања (стр. 129).<br>Приказни и преданија: приказни за зли духови (146), црковни приказни (167), преданија (187), басни (191).<br>Фантастични приказни: „[[Силјан Штркот]]“ (стр. 193–206). | <ref name="Cepenkov1892VII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_07.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1892 | style="text-align:center;" | VIII | Народни верувања и претскажувања (стр. 141). Приказни за зли духови (164): „Ѓаволот што ќе оженеше четириесет калуѓери“, „Трите самовили, стариот слепец и ќелешот“. Црковни приказни (178): „Синот на слепиот богаташ и неговиот другар — ангелот“, „Адам им дава имиња на сите Божји творенија“, „Како се создадени сонцето и ѕвездите“, „За сиромавиот што одел кај Господ да го праша за својата среќа“. Приказни од семејниот и општествениот живот (192): „Тој свет е колело“, „Момчето што ги пишувало сите женски итроштини во тефтерот“, „Двајца браќа и торбата полна со пари на мостот“, „Правината се танчи и не се кине“, „Дете родено на три месеци“. Преданија од Битолско (206): „Предание за градот Битола“, „Како Турците го презеле градот Битола“, „Преданија за околината на градот Битола“. Преданија од Дебарско (212): „Елен-скок, мост на Мала Река“. Басни (217): „Лисицата, ежот и кртот“, „Мачорот што станал аџија, а потоа калуѓер“, „Невеста кртица“, „Драниот прчко, недодраниот, лисицата и бумбарот“. Фантастични приказни (224): „Девојчето и дванаесетте месеци“, „Немата морска царица“. Хумористични приказни (228): „Од камчиња манџа“, „Мајсторот што го урнал оџакот“, „Жената што сакала да меси зелник без брашно и масло“. Јазичен материјал (284): „Условен чевларски јазик во Прилеп“. | <ref name="Cepenkov1892VIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VIII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_08.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1893 | style="text-align:center;" | IX | Приказни за зли духови (стр. 150).<br>Црковни приказни (156).<br>Приказни од семејниот и општествениот живот (171).<br>Фантастични приказни (180). | <ref name="Cepenkov1893IX">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IX |year=1893 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_09.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1894 | style="text-align:center;" | X | Народни верувања (стр. 113).<br>Приказни за зли духови (132).<br>Басни (159).<br>Фантастични и хумористични приказни (165).<br>Детски игри (203). | <ref name="Cepenkov1894X">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=X |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_10.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1894 | style="text-align:center;" | XI | Народни верувања (стр. 73).<br>Црковни приказни (98).<br>Приказни од семејниот и општествениот живот (112).<br>Басни (120).<br>Фантастични приказни (141).<br>Гатанки (159).<br>Детски игри (172). | <ref name="Cepenkov1894XI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XI |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_11.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1895 | style="text-align:center;" | XII | Политички народни песни (стр. 81).<br>Народни верувања (137).<br>Приказни за зли духови (157).<br>Црковни приказни (166).<br>Приказни од семејниот и општествениот живот (186).<br>Преданија (195).<br>Басни (202).<br>Пословици (234).<br>Детски игри (266). | <ref name="Cepenkov1895XII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XII |year=1895 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_12.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1896 | style="text-align:center;" | XIII | Политички народни песни (стр. 88).<br>Народни верувања (142).<br>Црковни приказни (188).<br>Преданија (205).<br>Народни обичаи (242).<br>Јазичен материјал (271). | <ref name="Cepenkov1896XIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIII |year=1896 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_13.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1897 | style="text-align:center;" | XIV | Приказни за зли духови (стр. 103): „Треската“. Црковни приказни (107): „Дедо Ној (мишката и змијата)“, „Грешен цар-светец“, „Свети Тома“, „Сиромав и наречници“, „Свети Никола и сиромавиот“. Хумористични приказни (116): „Момчето Андреј што јадело многу леб“, „Печалба со мачка, донесена во земја каде што не виделе мачки“. Преданија (118): „Планината Зенделбег“, „Предание за Богоневското Езеро“, „Предание за Плетварската Планина“, „Предание за манастирот Заум“, „Предание за Охридското и Пелистерското Езеро и Марковата стерна“, „Предание за изворот на Црна Река“, „Предание за селото Крапа“, „Предание за борот кај селото Дивово“, „Запустеното село Заполжани“. Басни (123): „Магарето и самарџијата“. Фантастични приказни (125): „Полза од знаење, играње карти и свирење“. Пословици (136), тематски групирани според хвалба, желби, мрзливост, итрост, труд, трпение и други човечки особини. Детски игри (177): „Фаќање на кусо и долго“, „Обложување“, „Со челик на дупка“, „На пирле“, „Со нож там-тим“, „Лета-лета магаре“, „Ложана со стапови“. | <ref name="Cepenkov1897XIV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIV |year=1897 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_14.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1898 | style="text-align:center;" | XV | Јазични материјали: тајни и условни говори (стр. 59).<br>Баења и лекувања (75–76).<br>Приказни за зли духови (81).<br>Црковни приказни (91).<br>Приказни од семејниот и општествениот живот (103).<br>Преданија (112).<br>Басни (124).<br>Детски игри (155).<br>Народни обичаи (176). | <ref name="Cepenkov1898XV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XV |year=1898 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_15.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1900 | style="text-align:center;" | XVI–XVII | Народни песни: тажачки песни (стр. 103), политички песни (175).<br>Народни верувања (238).<br>Баења и лекувања (266).<br>Приказни за зли духови (278).<br>Црковни приказни (290).<br>Приказни од семејниот и општествениот живот (303).<br>Преданија (311).<br>Басни (315).<br>Народни обичаи (388). | <ref name="Cepenkov1900">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XVI–XVII |year=1900 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_16_17.pdf}}</ref> |} ''Забелешка:'' Насловите на поединечните умотворби се дадени во осовременет правопис. Наведените страници го означуваат почетокот на соодветната група прилози, освен таму каде што е наведен точен опсег. За книгите во кои не се наведени поединечни наслови, претставени се потврдените тематски рубрики од оригиналните содржини. Прилогот на стр. 20 во книга V е запишан од А. Јанев, а доставен од Цепенков. ==Белешки== {{Reflist|group="белешка"|refs= <ref name="vg_1"> Во [[Бугарија]], Цепенков го сметаат за Бугарин. Како потврда за тоа, тие ја наведуваат реченицата во автобиографија на Цепенков, каде се вели дека дал придонес на ''неговиот бугарски народ'' (види во: М. Цѣпенков, Сборникъ за Народни Умотворения, Наука и Книжнина, кн. XIV, 1897, стр. 123.). Треба да се истакне дека Цепенков спаѓа во македонската интелигенција која го прифатила бугарското име и идејата за заедништво меѓу бугарскиот и македонскиот народ. Тоа било реакција на [[грчка пропаганда во Македонија|грчката пропаганда во Македонија]] која во себе го носела погрчувањето, реченицата ''неговиот бугарски народ'' има словенска основа, односно културолошка, а не национална, Цепенков е меѓу оние македонски дејци кои зеле учество во борбата против Цариградската патријаршија и постепено почнале да се преореиентираат кон бугаризмот, односно кон словенизмот и станале идејни носители на македонското преродбеничко движење (види во: Славко Димевски, За развојот на македонската национална мисла до создавањето на ТМОРО. Култура, Скопје, 1980; Б. Конески, Кон македонската преродба. Скопје, 1959; Д. Ташковски, Раћање македонске нације. Београд, 1969.)</ref> <ref name="vg_2">Цепенков има големо значење за македонското преродбеничко движење. Треба да се истакне дека Цепенков и другите македонски преродбеници од тој период, без разлика како се именувле себеси, сета нивна дејност била носочена кон Македонија. Слично како и останатите македонски преродбеници, Цепенков собирал народни умотворби само од Македонија, а не од Бугарија, во неговиот случај: Прилепско, Битолско, Скопско, Штипско, Велешко и Дебарско (види во: Б. Конески, Кон македонската преродба, Скопје, 1959.)</ref> }} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Sister project links|wikt=no|voy=no|commons=Category:Marko Tsepenkov|s=Марко Цепенков|n=no|q=no|v=no|b=no}} * [http://www.promacedonia.org/bmark/cepenkov/bio/cepenkov.html Автобиографијата] на Цепенков на македонски јазик и со поедноставен правопис. * [http://mk.wikisource.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D1%82%D0%BE%D1%80:%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2/_%D0%A1%D0%B8%D0%BB%D1%98%D0%B0%D0%BD_%D0%A8%D1%82%D1%80%D0%BA%D0%BE%D1%82 Приказната за Силјан штркот], најдолгата македонска народна приказна, запишана од Марко Цепенков. * [http://mling.ru/etnolingvistika/makedonia/folktales.pdf Marko Cepenkov, "19th Century Macedonian Folktales"] * [http://ifmc.ukim.mk/index.php Страница за Институтот за фолкор „Марко Цепенков“, Скопје] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20190123235727/http://www.ifmc.ukim.mk/index.php |date=2019-01-23 }} * [http://www.strumski.com/books/Marko_Tzepenkov_Esnafite_v_Prilep.pdf "Еснафите во гр. Прилеп"], Марко Цепенков {{bg}} {{Нормативна контрола}} {{Македонско национално движење}} {{DEFAULTSORT:Цепенков, Марко}} [[Категорија:Ореовец (Прилепско)]] [[Категорија:Македонски писатели]] [[Категорија:Македонски собирачи на народни умотворби]] [[Категорија:Македонски преселници во Софија]] [[Категорија:Македонски општественици]] 4a67p0qm9ugycfl9zkoxd8359dpxb3p 5651196 5651193 2026-10-29T11:53:19Z Buli 2648 /* Фолклорни публикации (1889–1900) */ 5651196 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Марко Цепенков | портрет = Marko-Cepenkov.jpg | px = | опис = македонски преродбеник | родено-име = | роден-дата = 7 ноември 1829 | роден-место = [[Прилеп]], [[Отоманска Македонија|Османлиска империја]] | починал-дата = {{починал на и возраст|df=yes|1920|12|29|1829|11|07}} | починал-место = [[Софија]], [[Царство Бугарија|Бугарија]] | починал-причина = | националност = | наставка = | наставка1 = | наставка2 = | познат = собирач на народни умотворби | занимање = | сопружник = | татко = | мајка = | родители = | роднини = | деца = | lbl1 = Потпис | data1 = [[Податотека:Marko Cepenkov Signature (vectorized).svg|150п]] | lbl2 = | data2 = | lbl3 = | data3 = | lbl4 = | data4 = | lbl5 = | data5 = | lbl-style = <!-- Стил на додатните полиња --> }} '''Марко Костов Цепенков''' ({{роден во|Прилеп}}, {{роден на|7|ноември|1829}} — {{починал во|Софија}}, {{починал на|29|декември|1920}}) — истакнат собирач на македонски народни умотворби, кои имаат непроценливо значење за македонската [[фолклористика]], за [[етнографија]]та, за [[лингвистика]]та, за националната историја и за правото и за моралот на Македонците.<ref group="белешка" name="vg_1"/> Тој е автор на неколку публикации напишани на македонски јазик. Македонскиот институт за фолклор го носи неговото име. == Животопис == [[Податотека:Prilep in 1863.jpg|мини|лево|Прилеп во 1863 година]] Роден е во [[Прилеп]] во сиромашно семејство, кое води потекло од прилепското село [[Ореовец (Прилепско)|Ореовец]]. Заради тешката материјална состојба, основно образование учел само една година, а потоа продолжил да го учи терзискиот [[занает]]. Во периодот 1856-1857 почнал да собира народни умотворби, поттикнат од, како што самиот вели, [[Браќа Миладиновци|Димитар Миладинов]]. Во 1888 год., Марко се преселил во [[Софија]].<ref name=":0">{{Наведена книга|title=Градъ Прилѣпъ|last=Трайчев|first=Георги|year=1925|pages=104}}</ref> Наредната година, Министерството за народна просвета почнува да го издава [[Зборник за народни умотворенија, наука и книжнина|''Зборникот за народни умотворенија, наука и книжнина'']], во кој Цепенков често ги објавувал народните творби запишани од него.<ref name=":0" /> Работел седум месеци во [[Народно собрание на Бугарија|Народното собрание на Бугарија]] по статистиката на народното население, подоцна работи и во финансискиот оддел, по што е администартор во печатницата на браќата поп Спиркови.<ref>Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов".</ref> Тој дал голем придонес на македонскиот народ.<ref name="aktan25">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 25</ref> Покрај тоа, придонесот на Цепенков во македонската книжевност е голема важност, како и за развојот на македонската фолклористика, етнографија и култура. [[Податотека:Cepenkov.jpg|мини|лево|Марко Цепенков.]] Изнемоштен, напуштен, заборавен, во крајна беда, Марко Цепенков умрел на [[29 декември]] [[1920]] година во [[Софија]], каде што е и погребан. Целокупната оставина на Марко Цепенков се чува во Архивскиот институт на [[Бугарската академија на науките]] во Софија.<ref name="aktan15">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 15</ref> Во современа Македонија, делата на Марко Цепенков за првпат биле реиздадени во 1954 година од Блаже Конески во „Сказни и сторенија“.<ref name="aktan25" /> Во 1957 творештвото на Цепенков биле прекажано во вид на филм од Кирил Пенушлиски, кој една година подоцна започнало со неговото издавање.<ref name="aktan15" /> Во 1972 година било објавено целокупното дело на Цепенков на [[македонски јазик]].<ref>{{Наведена книга|title=Македонски народни умотворби, I-X|last=Цепенков|first=Марко К.|publisher=Македонска книга|year=1972|isbn=|location=Скопје|pages=}}</ref> == Собирачката дејност == [[Податотека:Cepenkov spomenik vo Prilep.JPG|мини|десно|алт=|Споменик на Марко Цепенков во центарот на Прилеп]] Од сите собирачи на македонското народно творештво, Марко Цепенков има временски најдолга запишувачка практика - повеќе од 40 години собирал народни умотворби. Освен тоа, за разлика од другите најистакнати собирачи на македонските народни умотворби - [[Браќа Миладиновци|браќата Миладиновци]], [[Кузман Шапкарев]], [[Стефан Верковиќ]], кои во својот фонд собрани [[фолклор]]ни материјали имаат и такви што ги добиле од други запишувачи, Марко Цепенков лично самиот ги запишал своите фолклорни и етнолошки материјали. И по вкупниот фонд на собраните народни умотворби, како и по жанровската разновидност на собраните фолклорни материјали, Марко Цепенков е најзначајниот собирач на македонските народни умотворби.<ref group="белешка" name="vg_2"/><ref name="tom1">[http://bg.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%B8%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%BE_(%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2) Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов"]</ref> [[Податотека:Marko_Cepenkov.jpg|лево|мини|284x284пкс|Марко Цепенков (споменик во Прилеп) - истакнат собирач на македонски народни умотворби]] Во вкупниот број на публикувани и непубликувани негови дела можат да се набројат повеќе од 5500 [[пословица|пословици]] и [[поговорка|поговорки]], 800 [[приказна|приказни]], 150 [[песна|песни]], 100 [[гатанка|гатанки]], 400 [[верување|верувања]] и [[клетва|клетви]], 300 [[благослов]]и, 350 [[баење|баења]], 2900 [[сон]]ишта и нивни толкувања, 70 детски игри, јазичен и етнолошки материјал ([[речник]], тајни [[јазик|јазици]], описи на [[занает]]и, [[обичај|обичаи]], [[обред]]и, реквизити од домашниот материјален живот и народната аргономија и сл.). Во финалната песна од својата автобиографија, Цепенков вели дека ги напишал, за да остави вечен спомен на својот мил „бугарски“ народ. Своите запишани фолклорни и етнолошки материјали Марко Цепенков ги собрал претежно од [[Прилеп]] и неговата околина, но и од [[Битола|Битолско]], [[Скопје|Скопско]], [[Штип]]ско, [[Велес|Велешко]] и [[Дебар]]ско. Соодветно на обемниот фонд собрани народни умотворби, голем е и бројот на интерпретаторите од кои Цепенков ги слушал и запишувал своите фолклорни материјали. Автор е на драмското дело „[[Црне Војвода]]“, а неговата автобиографија претставува богат извор за проучување на целокупниот живот во Прилеп. == Семејството на Марко Цепенков == {{familytree/start}} {{familytree || || || || || || || |tatko | tatko= Марко Цепенков}} {{familytree | |,|-|-|-|v|-|-|-|v|-|-|-|v|-|^|-|v|-|-|-|v|-|-|-|.| | | }} {{familytree | Brat1 | | Brat2 | | Brat3 | | Brat4 | | Sestra1 | | Sestra2 || Sestra3 || Brat1=Никола Цепенков|Brat2=Коста Цепенков|Brat3=Ристе Цепенков|Brat4=Илче Цепенков|Sestra1=Ката Цепенкова|Sestra2=Мара Цепенкова|Sestra3=Дафа Цепенкова}} {{familytree | |||||!||||||||||||||||||||| | | }} {{familytree || || |tatko | tatko=Марко Цепенков}} {{familytree/end}} == Фолклорни публикации (1889–1900) == Од 1889 до 1900 година, Марко Цепенков објавувал фолклорни и етнографски материјали во софискиот ''[[Зборник за народни умотворенија, наука и книжнина]]'', издаван од Министерството за народна просвета. Неговите прилози опфаќале народни песни, приказни, преданија, басни, пословици, верувања, баења, народни обичаи и јазични материјали. {| class="wikitable sortable" style="width:100%; font-size:90%;" |+ Фолклорни публикации на Марко Цепенков во „Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина“ ! style="width:9%;" | Година ! style="width:9%;" | Книга ! Содржина, наслови на прилозите и почетни страници ! style="width:5%;" | Извор |- | style="text-align:center;" | 1889 | style="text-align:center;" | I | Коледни песни и благослови: „Коледни песни и слави од Прилепско“ (стр. 16). | <ref name="Cepenkov1889">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=I |year=1889 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_01.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1890 | style="text-align:center;" | II | Народни песни: религиозни песни (стр. 14, 28), песни од личниот живот (30), тажачки песни (65), песни од општествениот живот (80) и политички песни (114).<br>Народни верувања и баења: верувања и претскажувања (169), баења и лекувања (173).<br>Приказни и преданија: приказни за зли духови (174), црковни приказни (192), приказни од семејниот и општествениот живот (201), преданија (205), басни (211).<br>Детски игри (223). | <ref name="Cepenkov1890II">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=II |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_02.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1890 | style="text-align:center;" | III | Народни песни (стр. 56, 68).<br>Народни верувања (134).<br>Приказни и преданија: приказни за зли духови (155), црковни приказни (182), приказни од семејниот и општествениот живот (191), преданија (196), басни (199). | <ref name="Cepenkov1890III">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=III |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_03.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1891 | style="text-align:center;" | IV | Народни песни (стр. 32, 55).<br>Народни верувања (94).<br>Приказни и преданија: приказни за зли духови (120), приказни од општествениот живот (140), преданија (154), фантастични и хумористични приказни (186).<br>Пословици (194). | <ref name="Cepenkov1891IV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IV |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_04.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1891 | style="text-align:center;" | V | Народни песни: религиозни песни (стр. 20, 28) и песни од семејниот живот (62).<br>Народни верувања (110).<br>Приказни: басни (188) и фантастични приказни (201). | <ref name="Cepenkov1891V">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=V |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_05.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1891 | style="text-align:center;" | VI | Баења и лекувања (стр. 94).<br>Приказни: приказни за зли духови (101), црковни приказни (113), приказни од семејниот и општествениот живот (129), басни (142).<br>Народни обичаи (228). | <ref name="Cepenkov1891VI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VI |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_06.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1892 | style="text-align:center;" | VII | Народни верувања (стр. 129).<br>Приказни и преданија: приказни за зли духови (146), црковни приказни (167), преданија (187), басни (191).<br>Фантастични приказни: „[[Силјан Штркот]]“ (стр. 193–206). | <ref name="Cepenkov1892VII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_07.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1892 | style="text-align:center;" | VIII | Народни верувања и претскажувања (стр. 141). Приказни за зли духови (164): „Ѓаволот што ќе оженеше четириесет калуѓери“, „Трите самовили, стариот слепец и ќелешот“. Црковни приказни (178): „Синот на слепиот богаташ и неговиот другар — ангелот“, „Адам им дава имиња на сите Божји творенија“, „Како се создадени сонцето и ѕвездите“, „За сиромавиот што одел кај Господ да го праша за својата среќа“. Приказни од семејниот и општествениот живот (192): „Тој свет е колело“, „Момчето што ги пишувало сите женски итроштини во тефтерот“, „Двајца браќа и торбата полна со пари на мостот“, „Правината се танчи и не се кине“, „Дете родено на три месеци“. Преданија од Битолско (206): „Предание за градот Битола“, „Како Турците го презеле градот Битола“, „Преданија за околината на градот Битола“. Преданија од Дебарско (212): „Елен-скок, мост на Мала Река“. Басни (217): „Лисицата, ежот и кртот“, „Мачорот што станал аџија, а потоа калуѓер“, „Невеста кртица“, „Драниот прчко, недодраниот, лисицата и бумбарот“. Фантастични приказни (224): „Девојчето и дванаесетте месеци“, „Немата морска царица“. Хумористични приказни (228): „Од камчиња манџа“, „Мајсторот што го урнал оџакот“, „Жената што сакала да меси зелник без брашно и масло“. Јазичен материјал (284): „Условен чевларски јазик во Прилеп“. | <ref name="Cepenkov1892VIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VIII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_08.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1893 | style="text-align:center;" | IX | Приказни за зли духови (стр. 150).<br>Црковни приказни (156).<br>Приказни од семејниот и општествениот живот (171).<br>Фантастични приказни (180). | <ref name="Cepenkov1893IX">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IX |year=1893 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_09.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1894 | style="text-align:center;" | X | Народни верувања (стр. 113).<br>Приказни за зли духови (132).<br>Басни (159).<br>Фантастични и хумористични приказни (165).<br>Детски игри (203). | <ref name="Cepenkov1894X">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=X |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_10.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1894 | style="text-align:center;" | XI | Народни верувања (стр. 73).<br>Црковни приказни (98).<br>Приказни од семејниот и општествениот живот (112).<br>Басни (120).<br>Фантастични приказни (141).<br>Гатанки (159).<br>Детски игри (172). | <ref name="Cepenkov1894XI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XI |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_11.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1895 | style="text-align:center;" | XII | Политички народни песни (стр. 81).<br>Народни верувања (137).<br>Приказни за зли духови (157).<br>Црковни приказни (166).<br>Приказни од семејниот и општествениот живот (186).<br>Преданија (195).<br>Басни (202).<br>Пословици (234).<br>Детски игри (266). | <ref name="Cepenkov1895XII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XII |year=1895 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_12.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1896 | style="text-align:center;" | XIII | Политички народни песни (стр. 88).<br>Народни верувања (142).<br>Црковни приказни (188).<br>Преданија (205).<br>Народни обичаи (242).<br>Јазичен материјал (271). | <ref name="Cepenkov1896XIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIII |year=1896 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_13.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1897 | style="text-align:center;" | XIV | Приказни за зли духови (стр. 103): „Треската“. Црковни приказни (107): „Дедо Ној (мишката и змијата)“, „Грешен цар-светец“, „Свети Тома“, „Сиромав и наречници“, „Свети Никола и сиромавиот“. Хумористични приказни (116): „Момчето Андреј што јадело многу леб“, „Печалба со мачка, донесена во земја каде што не виделе мачки“. Преданија (118): „Планината Зенделбег“, „Предание за Богоневското Езеро“, „Предание за Плетварската Планина“, „Предание за манастирот Заум“, „Предание за Охридското и Пелистерското Езеро и Марковата стерна“, „Предание за изворот на Црна Река“, „Предание за селото Крапа“, „Предание за борот кај селото Дивово“, „Запустеното село Заполжани“. Басни (123): „Магарето и самарџијата“. Фантастични приказни (125): „Полза од знаење, играње карти и свирење“. Пословици (136), тематски групирани според хвалба, желби, мрзливост, итрост, труд, трпение и други човечки особини. Детски игри (177): „Фаќање на кусо и долго“, „Обложување“, „Со челик на дупка“, „На пирле“, „Со нож там-тим“, „Лета-лета магаре“, „Ложана со стапови“. | <ref name="Cepenkov1897XIV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIV |year=1897 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_14.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1898 | style="text-align:center;" | XV | Јазични материјали: тајни и условни говори (стр. 59).<br>Баења и лекувања (75–76).<br>Приказни за зли духови (81).<br>Црковни приказни (91).<br>Приказни од семејниот и општествениот живот (103).<br>Преданија (112).<br>Басни (124).<br>Детски игри (155).<br>Народни обичаи (176). | <ref name="Cepenkov1898XV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XV |year=1898 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_15.pdf}}</ref> |- | style="text-align:center;" | 1900 | style="text-align:center;" | XVI–XVII | Народни песни: тажачки песни (стр. 103), политички песни (175).<br>Народни верувања (238).<br>Баења и лекувања (266).<br>Приказни за зли духови (278).<br>Црковни приказни (290).<br>Приказни од семејниот и општествениот живот (303).<br>Преданија (311).<br>Басни (315).<br>Народни обичаи (388). | <ref name="Cepenkov1900">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XVI–XVII |year=1900 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_16_17.pdf}}</ref> |} ''Забелешка:'' Насловите на поединечните умотворби се дадени во осовременет правопис. Наведените страници го означуваат почетокот на соодветната група прилози, освен таму каде што е наведен точен опсег. За книгите во кои не се наведени поединечни наслови, претставени се потврдените тематски рубрики од оригиналните содржини. Прилогот на стр. 20 во книга V е запишан од А. Јанев, а доставен од Цепенков. ==Белешки== {{Reflist|group="белешка"|refs= <ref name="vg_1"> Во [[Бугарија]], Цепенков го сметаат за Бугарин. Како потврда за тоа, тие ја наведуваат реченицата во автобиографија на Цепенков, каде се вели дека дал придонес на ''неговиот бугарски народ'' (види во: М. Цѣпенков, Сборникъ за Народни Умотворения, Наука и Книжнина, кн. XIV, 1897, стр. 123.). Треба да се истакне дека Цепенков спаѓа во македонската интелигенција која го прифатила бугарското име и идејата за заедништво меѓу бугарскиот и македонскиот народ. Тоа било реакција на [[грчка пропаганда во Македонија|грчката пропаганда во Македонија]] која во себе го носела погрчувањето, реченицата ''неговиот бугарски народ'' има словенска основа, односно културолошка, а не национална, Цепенков е меѓу оние македонски дејци кои зеле учество во борбата против Цариградската патријаршија и постепено почнале да се преореиентираат кон бугаризмот, односно кон словенизмот и станале идејни носители на македонското преродбеничко движење (види во: Славко Димевски, За развојот на македонската национална мисла до создавањето на ТМОРО. Култура, Скопје, 1980; Б. Конески, Кон македонската преродба. Скопје, 1959; Д. Ташковски, Раћање македонске нације. Београд, 1969.)</ref> <ref name="vg_2">Цепенков има големо значење за македонското преродбеничко движење. Треба да се истакне дека Цепенков и другите македонски преродбеници од тој период, без разлика како се именувле себеси, сета нивна дејност била носочена кон Македонија. Слично како и останатите македонски преродбеници, Цепенков собирал народни умотворби само од Македонија, а не од Бугарија, во неговиот случај: Прилепско, Битолско, Скопско, Штипско, Велешко и Дебарско (види во: Б. Конески, Кон македонската преродба, Скопје, 1959.)</ref> }} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Sister project links|wikt=no|voy=no|commons=Category:Marko Tsepenkov|s=Марко Цепенков|n=no|q=no|v=no|b=no}} * [http://www.promacedonia.org/bmark/cepenkov/bio/cepenkov.html Автобиографијата] на Цепенков на македонски јазик и со поедноставен правопис. * [http://mk.wikisource.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D1%82%D0%BE%D1%80:%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2/_%D0%A1%D0%B8%D0%BB%D1%98%D0%B0%D0%BD_%D0%A8%D1%82%D1%80%D0%BA%D0%BE%D1%82 Приказната за Силјан штркот], најдолгата македонска народна приказна, запишана од Марко Цепенков. * [http://mling.ru/etnolingvistika/makedonia/folktales.pdf Marko Cepenkov, "19th Century Macedonian Folktales"] * [http://ifmc.ukim.mk/index.php Страница за Институтот за фолкор „Марко Цепенков“, Скопје] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20190123235727/http://www.ifmc.ukim.mk/index.php |date=2019-01-23 }} * [http://www.strumski.com/books/Marko_Tzepenkov_Esnafite_v_Prilep.pdf "Еснафите во гр. Прилеп"], Марко Цепенков {{bg}} {{Нормативна контрола}} {{Македонско национално движење}} {{DEFAULTSORT:Цепенков, Марко}} [[Категорија:Ореовец (Прилепско)]] [[Категорија:Македонски писатели]] [[Категорија:Македонски собирачи на народни умотворби]] [[Категорија:Македонски преселници во Софија]] [[Категорија:Македонски општественици]] rkhxk8r73154qysc77t9ogigt9xilti 5651200 5651196 2026-10-29T11:55:25Z Buli 2648 /* Фолклорни публикации (1889–1900) */ 5651200 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Марко Цепенков | портрет = Marko-Cepenkov.jpg | px = | опис = македонски преродбеник | родено-име = | роден-дата = 7 ноември 1829 | роден-место = [[Прилеп]], [[Отоманска Македонија|Османлиска империја]] | починал-дата = {{починал на и возраст|df=yes|1920|12|29|1829|11|07}} | починал-место = [[Софија]], [[Царство Бугарија|Бугарија]] | починал-причина = | националност = | наставка = | наставка1 = | наставка2 = | познат = собирач на народни умотворби | занимање = | сопружник = | татко = | мајка = | родители = | роднини = | деца = | lbl1 = Потпис | data1 = [[Податотека:Marko Cepenkov Signature (vectorized).svg|150п]] | lbl2 = | data2 = | lbl3 = | data3 = | lbl4 = | data4 = | lbl5 = | data5 = | lbl-style = <!-- Стил на додатните полиња --> }} '''Марко Костов Цепенков''' ({{роден во|Прилеп}}, {{роден на|7|ноември|1829}} — {{починал во|Софија}}, {{починал на|29|декември|1920}}) — истакнат собирач на македонски народни умотворби, кои имаат непроценливо значење за македонската [[фолклористика]], за [[етнографија]]та, за [[лингвистика]]та, за националната историја и за правото и за моралот на Македонците.<ref group="белешка" name="vg_1"/> Тој е автор на неколку публикации напишани на македонски јазик. Македонскиот институт за фолклор го носи неговото име. == Животопис == [[Податотека:Prilep in 1863.jpg|мини|лево|Прилеп во 1863 година]] Роден е во [[Прилеп]] во сиромашно семејство, кое води потекло од прилепското село [[Ореовец (Прилепско)|Ореовец]]. Заради тешката материјална состојба, основно образование учел само една година, а потоа продолжил да го учи терзискиот [[занает]]. Во периодот 1856-1857 почнал да собира народни умотворби, поттикнат од, како што самиот вели, [[Браќа Миладиновци|Димитар Миладинов]]. Во 1888 год., Марко се преселил во [[Софија]].<ref name=":0">{{Наведена книга|title=Градъ Прилѣпъ|last=Трайчев|first=Георги|year=1925|pages=104}}</ref> Наредната година, Министерството за народна просвета почнува да го издава [[Зборник за народни умотворенија, наука и книжнина|''Зборникот за народни умотворенија, наука и книжнина'']], во кој Цепенков често ги објавувал народните творби запишани од него.<ref name=":0" /> Работел седум месеци во [[Народно собрание на Бугарија|Народното собрание на Бугарија]] по статистиката на народното население, подоцна работи и во финансискиот оддел, по што е администартор во печатницата на браќата поп Спиркови.<ref>Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов".</ref> Тој дал голем придонес на македонскиот народ.<ref name="aktan25">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 25</ref> Покрај тоа, придонесот на Цепенков во македонската книжевност е голема важност, како и за развојот на македонската фолклористика, етнографија и култура. [[Податотека:Cepenkov.jpg|мини|лево|Марко Цепенков.]] Изнемоштен, напуштен, заборавен, во крајна беда, Марко Цепенков умрел на [[29 декември]] [[1920]] година во [[Софија]], каде што е и погребан. Целокупната оставина на Марко Цепенков се чува во Архивскиот институт на [[Бугарската академија на науките]] во Софија.<ref name="aktan15">Актан Аго, „Турските јазични елементи во јазикот на Марко Цепенков", Логос-А, Скопје, 2006, стр. 15</ref> Во современа Македонија, делата на Марко Цепенков за првпат биле реиздадени во 1954 година од Блаже Конески во „Сказни и сторенија“.<ref name="aktan25" /> Во 1957 творештвото на Цепенков биле прекажано во вид на филм од Кирил Пенушлиски, кој една година подоцна започнало со неговото издавање.<ref name="aktan15" /> Во 1972 година било објавено целокупното дело на Цепенков на [[македонски јазик]].<ref>{{Наведена книга|title=Македонски народни умотворби, I-X|last=Цепенков|first=Марко К.|publisher=Македонска книга|year=1972|isbn=|location=Скопје|pages=}}</ref> == Собирачката дејност == [[Податотека:Cepenkov spomenik vo Prilep.JPG|мини|десно|алт=|Споменик на Марко Цепенков во центарот на Прилеп]] Од сите собирачи на македонското народно творештво, Марко Цепенков има временски најдолга запишувачка практика - повеќе од 40 години собирал народни умотворби. Освен тоа, за разлика од другите најистакнати собирачи на македонските народни умотворби - [[Браќа Миладиновци|браќата Миладиновци]], [[Кузман Шапкарев]], [[Стефан Верковиќ]], кои во својот фонд собрани [[фолклор]]ни материјали имаат и такви што ги добиле од други запишувачи, Марко Цепенков лично самиот ги запишал своите фолклорни и етнолошки материјали. И по вкупниот фонд на собраните народни умотворби, како и по жанровската разновидност на собраните фолклорни материјали, Марко Цепенков е најзначајниот собирач на македонските народни умотворби.<ref group="белешка" name="vg_2"/><ref name="tom1">[http://bg.wikisource.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%B8%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%BE_(%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2) Марко К.Цепенков - Фолклорно наследство т.1, София, 1998 ИК "Проф. Марин Дринов"]</ref> [[Податотека:Marko_Cepenkov.jpg|лево|мини|284x284пкс|Марко Цепенков (споменик во Прилеп) - истакнат собирач на македонски народни умотворби]] Во вкупниот број на публикувани и непубликувани негови дела можат да се набројат повеќе од 5500 [[пословица|пословици]] и [[поговорка|поговорки]], 800 [[приказна|приказни]], 150 [[песна|песни]], 100 [[гатанка|гатанки]], 400 [[верување|верувања]] и [[клетва|клетви]], 300 [[благослов]]и, 350 [[баење|баења]], 2900 [[сон]]ишта и нивни толкувања, 70 детски игри, јазичен и етнолошки материјал ([[речник]], тајни [[јазик|јазици]], описи на [[занает]]и, [[обичај|обичаи]], [[обред]]и, реквизити од домашниот материјален живот и народната аргономија и сл.). Во финалната песна од својата автобиографија, Цепенков вели дека ги напишал, за да остави вечен спомен на својот мил „бугарски“ народ. Своите запишани фолклорни и етнолошки материјали Марко Цепенков ги собрал претежно од [[Прилеп]] и неговата околина, но и од [[Битола|Битолско]], [[Скопје|Скопско]], [[Штип]]ско, [[Велес|Велешко]] и [[Дебар]]ско. Соодветно на обемниот фонд собрани народни умотворби, голем е и бројот на интерпретаторите од кои Цепенков ги слушал и запишувал своите фолклорни материјали. Автор е на драмското дело „[[Црне Војвода]]“, а неговата автобиографија претставува богат извор за проучување на целокупниот живот во Прилеп. == Семејството на Марко Цепенков == {{familytree/start}} {{familytree || || || || || || || |tatko | tatko= Марко Цепенков}} {{familytree | |,|-|-|-|v|-|-|-|v|-|-|-|v|-|^|-|v|-|-|-|v|-|-|-|.| | | }} {{familytree | Brat1 | | Brat2 | | Brat3 | | Brat4 | | Sestra1 | | Sestra2 || Sestra3 || Brat1=Никола Цепенков|Brat2=Коста Цепенков|Brat3=Ристе Цепенков|Brat4=Илче Цепенков|Sestra1=Ката Цепенкова|Sestra2=Мара Цепенкова|Sestra3=Дафа Цепенкова}} {{familytree | |||||!||||||||||||||||||||| | | }} {{familytree || || |tatko | tatko=Марко Цепенков}} {{familytree/end}} == Фолклорни публикации (1889–1900) == Од 1889 до 1900 година, Марко Цепенков објавувал фолклорни и етнографски материјали во софискиот ''[[Зборник за народни умотворенија, наука и книжнина|Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина]]'', издаван од Министерството за народна просвета. Неговите прилози опфаќале народни песни, приказни, преданија, басни, пословици, верувања, баења, народни обичаи и јазични материјали. {| class="wikitable sortable" style="width:100%; font-size:90%;" |+ Фолклорни публикации на Марко Цепенков во „Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина“ ! style="width:10%;" | Година ! style="width:10%;" | Книга ! Содржина на прилозите и почетни страници ! style="width:12%;" | Извор |- | align="center" | 1889 | align="center" | I | „Коледни песни и слави од Прилепско“ (стр. 16). | <ref name="Cepenkov1889">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=I |year=1889 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_01.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1890 | align="center" | II | Религиозни и народни песни (стр. 14, 28, 30, 65, 80, 114); народни верувања (169); баења и лекувања (173); приказни за зли духови (174); црковни приказни (192); приказни од општествениот живот (201); преданија (205); басни (211); детски игри (223). | <ref name="Cepenkov1890II">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=II |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_02.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1890 | align="center" | III | Народни песни (стр. 56, 68); верувања (134); приказни за зли духови (155); црковни приказни (182); приказни од семејниот и општествениот живот (191); преданија (196); басни (199). | <ref name="Cepenkov1890III">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=III |year=1890 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_03.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1891 | align="center" | IV | Народни песни (стр. 32, 55); народни верувања (94); приказни за зли духови (120); приказни од општествениот живот (140); преданија (154); фантастични и хумористични приказни (186); пословици (194). | <ref name="Cepenkov1891IV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IV |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_04.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1891 | align="center" | V | Религиозни песни (стр. 20, 28); песни од семејниот живот (62); народни верувања (110); басни (188); фантастични приказни (201). | <ref name="Cepenkov1891V">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=V |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_05.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1891 | align="center" | VI | Баења и лекувања (стр. 94); приказни за зли духови (101); црковни приказни (113); приказни од општествениот живот (129); басни (142); народни обичаи (228). | <ref name="Cepenkov1891VI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VI |year=1891 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_06.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1892 | align="center" | VII | Народни верувања (стр. 129); приказни за зли духови (146); црковни приказни (167); преданија (187); басни (191); фантастични приказни (193), меѓу кои и '''„[[Силјан Штркот]]“''' (стр. 193–206). | <ref name="Cepenkov1892VII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_07.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1892 | align="center" | VIII | Народни верувања (стр. 141); приказни за зли духови (164); црковни приказни (178); приказни од семејниот и општествениот живот (192); преданија од Битолско (206) и Дебарско (212); басни (217); фантастични приказни (224); хумористични приказни (228); таен чевларски јазик во Прилеп (284). | <ref name="Cepenkov1892VIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=VIII |year=1892 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_08.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1893 | align="center" | IX | Приказни за зли духови (стр. 150); црковни приказни (156); приказни од општествениот живот (171); фантастични приказни (180). | <ref name="Cepenkov1893IX">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=IX |year=1893 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_09.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1894 | align="center" | X | Народни верувања (стр. 113); приказни за зли духови (132); басни (159); фантастични и хумористични приказни (165); детски игри (203). | <ref name="Cepenkov1894X">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=X |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_10.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1894 | align="center" | XI | Народни верувања (стр. 73); црковни приказни (98); приказни од општествениот живот (112); басни (120); фантастични приказни (141); гатанки (159); детски игри (172). | <ref name="Cepenkov1894XI">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XI |year=1894 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_11.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1895 | align="center" | XII | Политички народни песни (стр. 81); народни верувања (137); приказни за зли духови (157); црковни приказни (166); приказни од општествениот живот (186); преданија (195); басни (202); пословици (234); детски игри (266). | <ref name="Cepenkov1895XII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XII |year=1895 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_12.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1896 | align="center" | XIII | Политички народни песни (стр. 88); народни верувања (142); црковни приказни (188); преданија (205); народни обичаи (242); јазичен материјал (271). | <ref name="Cepenkov1896XIII">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIII |year=1896 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_13.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1897 | align="center" | XIV | Приказни за зли духови (стр. 103); црковни приказни (107); хумористични приказни (116); преданија (118); басни (123); фантастични приказни (125); пословици (136); детски игри (177). | <ref name="Cepenkov1897XIV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XIV |year=1897 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_14.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1898 | align="center" | XV | Тајни и условни говори (стр. 59); баења и лекувања (75–76); приказни за зли духови (81); црковни приказни (91); приказни од општествениот живот (103); преданија (112); басни (124); детски игри (155); народни обичаи (176). | <ref name="Cepenkov1898XV">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XV |year=1898 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_15.pdf}}</ref> |- | align="center" | 1900 | align="center" | XVI–XVII | Тажачки песни (стр. 103); политички народни песни (175); народни верувања (238); баења и лекувања (266); приказни за зли духови (278); црковни приказни (290); приказни од општествениот живот (303); преданија (311); басни (315); народни обичаи (388). | <ref name="Cepenkov1900">{{cite book |title=Сборникъ за народни умотворения, наука и книжнина |volume=XVI–XVII |year=1900 |location=Софија |publisher=Държавна печатница |url=https://macedonia.kroraina.com/sbnu/sbnu_16_17.pdf}}</ref> |} ''Забелешка:'' Наведените страници ги означуваат почетоците на групите прилози на Цепенков според содржините на изданијата, а не задолжително страниците на секоја поединечна народна умотворба. Во книгата V, прилогот на стр. 20 е запишан од А. Јанев, а доставен од Цепенков. ==Белешки== {{Reflist|group="белешка"|refs= <ref name="vg_1"> Во [[Бугарија]], Цепенков го сметаат за Бугарин. Како потврда за тоа, тие ја наведуваат реченицата во автобиографија на Цепенков, каде се вели дека дал придонес на ''неговиот бугарски народ'' (види во: М. Цѣпенков, Сборникъ за Народни Умотворения, Наука и Книжнина, кн. XIV, 1897, стр. 123.). Треба да се истакне дека Цепенков спаѓа во македонската интелигенција која го прифатила бугарското име и идејата за заедништво меѓу бугарскиот и македонскиот народ. Тоа било реакција на [[грчка пропаганда во Македонија|грчката пропаганда во Македонија]] која во себе го носела погрчувањето, реченицата ''неговиот бугарски народ'' има словенска основа, односно културолошка, а не национална, Цепенков е меѓу оние македонски дејци кои зеле учество во борбата против Цариградската патријаршија и постепено почнале да се преореиентираат кон бугаризмот, односно кон словенизмот и станале идејни носители на македонското преродбеничко движење (види во: Славко Димевски, За развојот на македонската национална мисла до создавањето на ТМОРО. Култура, Скопје, 1980; Б. Конески, Кон македонската преродба. Скопје, 1959; Д. Ташковски, Раћање македонске нације. Београд, 1969.)</ref> <ref name="vg_2">Цепенков има големо значење за македонското преродбеничко движење. Треба да се истакне дека Цепенков и другите македонски преродбеници од тој период, без разлика како се именувле себеси, сета нивна дејност била носочена кон Македонија. Слично како и останатите македонски преродбеници, Цепенков собирал народни умотворби само од Македонија, а не од Бугарија, во неговиот случај: Прилепско, Битолско, Скопско, Штипско, Велешко и Дебарско (види во: Б. Конески, Кон македонската преродба, Скопје, 1959.)</ref> }} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Sister project links|wikt=no|voy=no|commons=Category:Marko Tsepenkov|s=Марко Цепенков|n=no|q=no|v=no|b=no}} * [http://www.promacedonia.org/bmark/cepenkov/bio/cepenkov.html Автобиографијата] на Цепенков на македонски јазик и со поедноставен правопис. * [http://mk.wikisource.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D1%82%D0%BE%D1%80:%D0%9C%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%BE_%D0%A6%D0%B5%D0%BF%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2/_%D0%A1%D0%B8%D0%BB%D1%98%D0%B0%D0%BD_%D0%A8%D1%82%D1%80%D0%BA%D0%BE%D1%82 Приказната за Силјан штркот], најдолгата македонска народна приказна, запишана од Марко Цепенков. * [http://mling.ru/etnolingvistika/makedonia/folktales.pdf Marko Cepenkov, "19th Century Macedonian Folktales"] * [http://ifmc.ukim.mk/index.php Страница за Институтот за фолкор „Марко Цепенков“, Скопје] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20190123235727/http://www.ifmc.ukim.mk/index.php |date=2019-01-23 }} * [http://www.strumski.com/books/Marko_Tzepenkov_Esnafite_v_Prilep.pdf "Еснафите во гр. Прилеп"], Марко Цепенков {{bg}} {{Нормативна контрола}} {{Македонско национално движење}} {{DEFAULTSORT:Цепенков, Марко}} [[Категорија:Ореовец (Прилепско)]] [[Категорија:Македонски писатели]] [[Категорија:Македонски собирачи на народни умотворби]] [[Категорија:Македонски преселници во Софија]] [[Категорија:Македонски општественици]] gkmwpgqc8j5yu5urcbb3hdvenkgbcyc 0 5231 5650969 5537585 2026-10-28T22:27:27Z ~2026-57579-11 138165 /* */ 5650969 wikitext text/x-wiki {{внимание}} :''За други значења на поимот, видете на [[Дојран (појаснување)|појаснителната страница]]'' [[Податотека:Dorjan3.jpg|мини|десно|300п|Брег на [[Дојранско Езеро|Дојранското Езеро]]]] '''Дојран''' (друго име ''Полин'', ''Поленин'', ''Полјанин'', варијанти ''Дорјан'', ''Догрјан'', [[грчки јазик|гр.]] Δοϊράνη, ''Дојрани'') ― историски град во југоисточниот дел на [[Република Македонија]] на брегот на [[Дојранско Езеро|Дојранското Езеро]], којшто бил разурнат во [[Првата светска војна]] кога броел дури 18 000 жители. Денес името ''Дојран'' го носаат три населби разместени околу [[Дојранско Езеро|Дојранското Езеро]]: * Населено место [[Стар Дојран]] (413 жители), центар на [[Општина Дојран]] во [[Република Македонија]] на местото на стариот град, * Населено место [[Нов Дојран]] (997 жители) во [[Република Македонија]] на 5 километри на север од стариот град, * Населено место [[Дојран (Егејска Македонија)|Дојран]] (''Δοϊράνη'') (59 жители) во [[Егејска Македонија]] на јужниот брег на [[Дојранско Езеро|Дојранското Езеро]] на местото на старата Дојранска железничка станица. ==Легенда== За Дојран постојат многу легенди и преданија. Еве како оваа: Во местото каде што е денешен Дојран живеела една многу убава девојка, Дојрана. По неа ја забележал еден Османлиски бег и се заљубил во неа. Отишол кај нејзините родители и ја побарал за жена. Но девојката не го сакала. Така еден ден отишла да ги наполни стомните со вода од едно изворче. Но, тогаш Осламискиот бег (што бил заљубен во неа) ја забележал и потрчал по неа. Ама, таа не го сакала и не сакала другите околу неа да имаат маки, па се фрлила во изворчето! Утредента изворчето се проширило, го поплавило целото место. Станало езеро. По името на девојката- Дојрана, езерото го добило своето име ’Дојран’. == Историја на Дојран == [[Податотека:Dojran.JPG|мини|лево|Мандра на Дојранското Езеро]] Во 5 век п.н.е. долината на Празија (сегашното Дојранско Езеро) ја населувале [[Пајонци]]. Тие живееле на брегот на езерото, во дрвени колиби заградени со трска и поставени на скелиња кои се потпирале на долги дрвени колци. Со копното ги поврзувале единствено чамците со кои управувале многу вешто заради што најчесто и обидите на освојувачите ([[Персијци]]те) биле безуспешни. Се женеле по многупати, а се занимавале со лов, риболов, земјоделство и сточарство. Биле многу добри пливачи и нуркачи. Секој од нив во својата колиба имал отвор кон езерото (на дното на колибниот под) преку кој ловеле риба во изобилство и со неа ги хранеле дури и коњите и говедата. Регионот околу езерото Презијас во тој период територијално припаѓал на Македонската држава чиј крал бил [[Аминта]], па на неговиот син [[Александар I]] по него, па [[Пердика II]] (454 - 413 година п.н.е.) па [[Архелај I]] (418 - 399 година п.н.е.). Во првиот и вториот век п.н.е. за времето на [[Филип II]] и [[Александар Македонски]] и во периодот кога Римјаните почнале да навлегуваат на Балканот ( II век п.н.е.) на западниот брег на Празијас (денес, месност [[Топлец]]) на површина од 30 - тина хектари веќе бил распространет антички град - тврдина со најстарото познато име Тауријан. Во 395 година при делењето на Римското Царство на Западно и Источно чиј центар бил [[Визит]] ([[Цариград]]), [[Тауријан]] станал дел од источното Римско Царство односно [[Византија]]. Потоа доаѓа времето кога на Балканот се населуваат Словените. На почетокот на деветтиот век Тауријан важел за град кој благодарение на местопожбата и развојот зазема значајно место во поглед на историските, културните и економските случувања. Иако нема пишани и документирани податоци кои прецизно ќе го окарактеризираат Тауријан во овој век сепак, најверојатна е претпоставката дека токму во некоја од годините на IX - от век заради епидемија на колера и последиците од неа градот е поместен малку подолу - на југ. Новиот град добива ново име Полин. [[Податотека:Dojran_ribari.jpg|right||thumb|left|210px|Рибари на езерото]] И новиот град покрај езерото ги прифаќа навиките на стариот Тауријан. Основни животни радости остануваат да бидат: добриот [[риболов]], успешниот [[лов]], родната градина и здравиот пород на стоката. Сепак наоѓајки се на крстопатот каде што се судирале интересите на Византијците и Бугарите, каде што се ширела или стеснувала македонската држава на Самоил (период од 969 до 1018 година) и од каде поминале освојувачките војски на српските кралеви ([[Милутин]] 1282 година и [[Цар Душан|Душан]] 1331 - 1355 година) Полин морал да се соочува и со не така пријатните нешта на тогашноста. Неговите жители освен војните морале да ги плаќаат и разните даноци кон Византиската држава. Во периодот на 1026 и од 1037 до 1039 година жителите на Полин се соочиле и со земјотреси, суши, поплави и со епидемии што следуваат после нив. Живеејќи во времето на сето тоа, тие во својот Полин покрај езерото ги „дочекале“ и сосема новите и најдолготрајни гости - господари, Турците Османлии. Турците го дале третото име на градот - Дојран. Во втората половина на XV - от век Дојран бил нахија - центар на неколку селски општини. Речиси во истиот период (1519 година) или 148 години по доаѓањето на Турците во Дојран, некои документи велат дека во него живееле 232 семејства. Од нив само три биле муслимански а сите останати 229 семејства биле христијански. Помасовно колонизирање на Дојран со турско население се случува во првата половина на XVII - от век. Тогаш во околината на Дојран настанале и селата во кои и денес живее исклучиво турско население: [[Ѓопчели]], [[Чаушли]], [[Севендекли]], [[Дедели]], [[Куртамзали]], [[Органџали]] и други кои моментално се раселени. Заради блискоста и влијанието на актуелните општествени и политички процеси, Дојран бил град со амфитеатрален изглед од два дела: долен - каде што живеело месното население и горен во кој се лоцирало турското население. Градот бил изграден во стилот на Цариградската и Солунската архитектура. Имал калдрмисани улици, чиста вода за пиење каптирана од изворите над градот и спроведена до повеќе градски чешми преку канали со керамички цевки, градска бања - амам кој им служел на сите жители, мажи и жени, христијани и муслимани, три цркви и три џамии, неколку училишта (повеќе основни и една гимназија) и една заедничка саат кула. На Дојран во тоа време му припаѓале и околу 79 села при што имало околу 30 000 жители од кои над 18 000 [[Турци]], повеќе од 9500 [[Македонци]], околу 160 [[Евреи]] и 1000 [[Роми]]). Против разурнатиот град во тоа време како да се свртело и езерото поплавувајќи го неговиот крајбрежен дел со се она што некогаш било кафеани, куќи, пазари и улици. Соочувајќи се со суровата реалност на својот Дојран кој не нудел буквално никакви услови за живот во него, шеесетина рибарски семејства во 1919/20 година својот копнеж за враќање на старото огниште го дотрошуваат во близина на темелите на стариот Тауријан. Тие на 4 километри од разрушениот Дојран создаваат нова населба која ја нарекуваат Нов Дојран. Но како и претходните „господари“ Турците така и Кралството на СХС на овие простори населува 29 семејства српско население при што е формирана населбата Сретеново. Со тек на времето почнуваат да се враќаат семејства и во стариот град Дојран. Тогашната власт од свои причини управно - административниот живот го лоцирала во разурнатиот град. Така постепено отпочнало паралелно пулсирање на животот во Нов и во Стар Дојран. Во Втората светска војна Дојран повторно бил цел на желбите на соседите за конечно да биде ослободен на 5 - ти ноември 1944 година. Тоа значело квалитативно нов почеток и подеднаков и впечатлив напредок за двата Дојрана. Покрај Дојранското Езеро денеска на македонска страна постојат три населби: Нов Дојран, Стар Дојран и Николиќ во кој живеат над 4 000 жители. Населението некаде во средината на 50 - те години почнува да се занимава и со туризам. Во негова функција денес покрај дојранскиот брег постојат 40 објекти (хотели и одморалишта) на претпријатија од целата земја, 4 комерцијални хотели и уште толку модерни казина и над 600 викендици. [[Податотека:Dojran2.jpg|right|thumb|left|210px|Мандра крај брегот]] == Личности == ;Родени * [[Антон Панов]] ([[1905]] – [[1968]]), македонски писател * [[Теодосиј Синаитски]], (непоз. - [[1843]]), македонски преродбеник * [[Христо Андонов Полјански]] ([[1927]] - [[1985]]), македонски историчар * [[Христофор Жефарович]] (непоз. - [[1753]]), македонски зограф, [[хералдичар]] и еден од првите [[панславист]]и * [[Ѓорѓи Абаџиев]] (1910–1963), македонски романописец * [[Никола Ајцев]] македонски лекар, двапати градоначалник и политичар * [[Ристо Гушев]] македонски агроном, поранешен градоначалник и политичар * [[Глигор Чабулев]] стопанственик, градоначалник и политичар * [[Андон Митов]] ([[1909]] - [[1975]]), лекар во Бугарија * [[Георги Кулишев]] ([[1885]] - [[1974]]), политичар во Бугарија * [[Герасим Михајлов]] ([[1878]]-[[1925]]), член на [[БКП]] * [[Димитар Брзицов]] ([[1858]] - [[1931]]), писател во Бугарија * [[Димитар Хаџидинев]] ([[1875]] - [[1941]]), општественик во Бугарија * [[Никола Стојанов]], ([[1874]] - [[1967]]), научник во Бугарија * [[Никола Јанишлиев]], ([[1878]] - [[1924]]), просветен и музички деец во Бугарија * [[Никола Текелиев]] ([[1876]] - [[1930]]), учител во Бугарија * [[Цветлана Ангелова]] — учесник во [[Народноослободителна војска на Македонија|НОВ на Македонија]] * [[Марија Бошкова|Марија Хаџиска Бошкова]] — учесник во [[Народноослободителна војска на Македонија|НОВ на Македонија]] * [[Магдалена Елимова]] — учесник во [[Народноослободителна војска на Македонија|НОВ на Македонија]] == Културно-историски споменици == * Црква [[Св. Илија]] (1905 – 1968) * [[Саат-кула (Стар Дојран)|Саат-кула]] * Турска бања-амам * Манастир (Марија-Магдалена) == Градоначалници на Општина Дојран == * Никола Ајцев * Ристо Гушев * Глигор Чабулев * Борче Стамов * Анго Ангов ==Дојран како мотив во уметноста== * „Дојрански ветришта“ — песна на македонскиот поет [[Блаже Конески]] од 1984 година.<ref>Блаже Конески, ''Збор и опит 1''. Скопје: Арс Ламина - публикации, Арс Либрис, 2021, стр. 99.</ref> * „Дојран“ — песна на Блаже Конески.<ref>Блаже Конески, ''Поезија''. Скопје: Просветно дело, Редакција „Детска радост“, 2011, стр. 55-59.</ref> == Поврзано == * [[Дојранско Езеро]] * [[Дојранска Котлина]] * [[Езерски музеј на Дојран]] == Надворешни врски== {{рв|Dojran}} * [http://dojran-info.com/ Инфопортал на Дојран] {{coord|41.1792|N|22.7247|E|source:dewiki_region:MK-26_type:city(4000)|format=dms|display=title}} == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Дојран| ]] [[Категорија:Македонско-грчки гранични премини]] rjms63grdoqyuuarfso1i5strm62zl7 3 6824 5650877 5650701 2026-10-28T17:02:22Z Andrew012p 85224 /* Скрипта imgToggle */ 5650877 wikitext text/x-wiki {{Корисничкикоментар}} {{Архиви| 2006<br /> [[/Архива 1|јануари - април]]<br /> [[/Архива 2|мај - август]]<br /> [[/Архива 3|септемвриа - декември]]<br /> 2007<br /> [[/Архива 4|јануари - април]]<br /> [[/Архива 5|мај - август]]<br /> [[/Архива 6|септември - декември]]<br /> 2008<br /> [[/Архива 7|јануари - април]]<br /> [[/Архива 8|мај - август]]<br /> [[/Архива 9|септември - декември]]<br /> 2009<br /> [[/Архива 10|јануари - април]]<br /> [[/Архива 11|мај - август]]<br /> [[/Архива 12|септември - декември]]<br /> 2010-2013<br /> [[/Архива 13|јануари - април 2010]]<br /> [[/Архива 15|јануари 2010 - мај 2013]]<br /> 2012-2013<br /> [[/Архива 14|април 2013 - јануари 2012]]<br /> [[/Архива 16|мај - октомври 2013]]<br /> 2013-2015<br /> [[/Архива 17|мај 2013 - април 2015]]<br /> 2015-2018<br /> [[/Архива 18|април 2015 - мај 2018]]<br /> 2018-2020<br /> [[/Архива 19|мај 2018 - февруари 2021]]<br /> 2020-2025<br /> [[/Архива 20|февруари 2021 - јули 2024]]<br /> [[/Архива 21|јули 2024 - мај 2025]] }} == Барање за оценувачки статус == Добар ден, се пријавив како кандидат за оценувачки статус. Можете да ја видете мојата кандидатура во [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B8%D0%BA%D0%B8%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0:%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%9A%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%BE%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%81#%D0%A2%D0%B5%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8_%D0%BD%D0%BE%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%B8_%D0%B7%D0%B0_%D0%BE%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%81 тековните номинации]. Ако имате време ве молам гласајте, ако имате проблем со мојата кандидатура ве молам [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B8%D0%BA%D0%B8%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0:%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%9A%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%BE%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%81#%D0%94%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D0%B8%D1%98%D0%B0 дискутирајте го во самата номинација], сакам да го подобрам мојот придонес во македонската Википедија. Ви благодарам. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 11:52, 16 мај 2025 (CEST) == Отфрлање на текстови == Почитуван, Имам проблем со Ehrlich91. Имам неколку текстови кои се преводи од англиски јазик, прилагодени и делумно комплетирани на македонски јазик. За тоа имам потрошено многу време. Администраторот Ehrlich91 некои од текстовите ги отфрла со несфатливи објаснувања. На пример, текстот за непрекинати функции го отфрли бидејќи имало веќе таква тема која била оценета како добра. Таа тема можеби била оценета како добра, но oд кого? Би требало да има влијание кој ја оценува таа страница. Текстот кој јас го поставив беше далеку покомплетен и поточен, во математичка и лексичка смисла. Дали оценувачите можат да ги споредат старата и новата верзија или тоа воопшто никого не го интересира? Па и реномираните енциклопедии имаат повеќе изданија, подобрени и надополнети. Инаку, текстот на македонски беше одличен за тема која е интересна за секој љубител на математичката анализа и техничките науки. Од друга страна, текстот за итерирани граници Ehrlich91 ми го има отфрлено без никакво објаснување уште истиот ден како што видов. Ме интересира, како може да се избегне од ова негово изживување и насилничко и деструктивно однесување со што нанесува голема штета на текстовите и содржината на математичките теми на македонски јазик на Wikipedia. Јас сум професор по математика и знам за што зборувам, а за Ehrlich91 се сомневам дека има и елементарни познавања на темите кои ги осакатува со неговото несоодветно постапување и непрофесионалност. Администраторите треба да имаат пошироки погледи и да знаат што предизвикуваат со нивните постапки. Реков дека повеќе нема да преведувам после првата негова рецензија, но по подолго време пак се навратив на оваа работа, затоа што верувам дека Wikipedia на македонски може да биде значаен ресурс за македонскиот народ. Но, дотичниот како тоа да го чекаше и веднаш го отфрли првиот текст што го поставив. Ве молам погледнете и пишете ми. Ви благодарам. [[User:Petar SOKOLOSKI|Petar SOKOLOSKI]] <small>([[User talk:Petar SOKOLOSKI|разговор]])</small> 23:50, 23 мај 2025 (CEST) :Добар ден, професоре. Јас и прегледав обете Ваши статии (во првиот случај, преработка на статијата) и ги направив потребните прилагодувања за да се прикажуваат како што треба. Веројатно колегата мисли дека ако статијата некогаш била избрана, таа не треба да се менува (Една статија добива статус на „Избрана“ ако се смета за доволно добра и претставителна за извесно време да биде на главната страница). Меѓутоа, јас сметам дека апсолутно може да се менува доколку станува збор за видно подобрување. Потоа статијата може да оди на прегласување. Другата статија за итерирани гранични вредности беше доволно добра, и јас ја одобрив. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:06, 24 мај 2025 (CEST) ::Почитуван, ::Ви благодарам за брзиот одговор и реакција. Ова ми дава надеж дека Wikipedia на македонски јазик има иднина. ::Ве молам да им се укаже на Вашите колеги уредувачи или администратори да не бришат текстови толку лесно затоа што таквите постапки фрустрираат и оставаат многу лош впечаток. ::Со почит, ::[[User:Petar SOKOLOSKI|Petar SOKOLOSKI]] <small>([[User talk:Petar SOKOLOSKI|разговор]])</small> 23:10, 24 мај 2025 (CEST) :::Би сакал да дополнам нешто што забележав, а не знам дали и вие го забележавте. Правилото на нашата Википедија е дека наместо „Видете исто така“ во заглавијата се користи „Поврзано“, а наместо „Референци“ секогаш се употребува зборот „Наводи“. Иако сигурно знаете, но сепак да спомнам дека никогаш не се користи зборот „линкови“, туку исклучиво „врски“ (ова го немам забележано, туку попатно го спомнувам за секој случај). Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:33, 26 мај 2025 (CEST) == Ракописни букви на македонски јазик == Почитуван, Сакам да Ви укажам на еден проблем во врска со некои од ракописните букви на македонски јазик кои се користат во Wikipedia, а и на други места. Имено, ракописните букви г, п, т се како во руската и бугарската азбука, а не според македонскиот правопис (цо цртичка одозгора https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Makedonsko_rakopisno_pismo.png). Овие недостатоци ги приметувам и на други места, апликации и сл. Не знам колку можете да реагирате по ова прашање, но добро би било да контактирате со поединци кои можеби знаат како овој недостаток да се отстрани. Ви благодарам. [[User:Petar SOKOLOSKI|Petar SOKOLOSKI]] <small>([[User talk:Petar SOKOLOSKI|разговор]])</small> 13:48, 25 мај 2025 (CEST) :Овој проблем е многу познат и веќе одамна расправан. За да се ургира кај централните програмери, прво ќе треба да имаме соодветен фонт под слободна лиценца. Ова отвора посложена работа за програмерите, и може да потрае, но сепак е решливо. Главниот проблем е во тоа што расположивите фонтови кои општо ги користиме на други места се или авторска припадност на поединечни типографи, или во сопственост на владата. Системашите од централа бараат слободен фонт, т.е. со авторските права предадени во јавна сопственост. Засега единствена можност е намерна употреба на [[Предлошка:Закосено]] за такво форматирање (видете го објаснувањето) во неа. Ова е малку килаво и не е решение — тоа треба да се реши системски, и да се прикажува насекаде како стандардно на викито без ставање ознаки. Друг проблем со оваа предлошка е во што обликот на буквите и меѓубуквеното растојание не се со квалитет кој одговара на потребите за читливост и уреден текст, како што е решено за источнословенските ракописни, и тој проблем ќе треба да се реши со друг, посоодветен фонт, кој идеално би бил слободен и системски спроведен. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:19, 25 мај 2025 (CEST) == Никусор Дан == Hello, could you please check [[Никусор Дан]]? A few IPs did spam machine translated pieces today on Southern-Slavic wikis. If you could intervene I'd be very grateful. Thanks in advance, [[User:A09|A09]] <small>([[User talk:A09|разговор]])</small> 00:12, 26 мај 2025 (CEST) :Thank you for pointing it out. I deleted it. It was tiny, done without knowledge of wiki formatting and even the name transcription was wrong. We'll wait until a proper editor creates a normal article about him. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:15, 26 мај 2025 (CEST) ::Thanks, that was very expeditive! [[User:A09|A09]] <small>([[User talk:A09|разговор]])</small> 00:19, 26 мај 2025 (CEST) == Join us at the Next CEE Catch up! Learn about Temporary accounts! == Hi everyone, We want to announce the tenth '''[[:m:Wikimedia CEE Hub/Catch up|CEE Catch Up]]''' session, which will be dedicated to the '''Temporary accounts''', as this important change is going to affect every Wikipedia soon, so it is important for patrollers and functionaries like you to understand this change. On wikis where temporary accounts are enabled, IP addresses of unregistered editors are not visible publicly. Only those who fight spam, vandalism, harassment and disinformation have access to IP addresses there. The session will take place on '''10th of June 2025, 18:00-19:00 CEST''' (check your ''[https://zonestamp.toolforge.org/1749571200 local time]''). If you are interested in this topic, then '''[[:m:Event:CEE Catch up Nr. 10 (June 2025)|sign-up for the session here]]'''. [[User:TRistovski-CEEhub|TRistovski-CEEhub]] ([[User talk:TRistovski-CEEhub|разговор]]) 13:17, 29 мај 2025 (CEST) <!-- Пораката ја испрати Корисник:TRistovski-CEEhub@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_admins&oldid=28802724 --> == Хиерархија == Кој е наредниот чекор во хијејархијата овдека на википедија, сега сум уредник? [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 06:23, 13 јуни 2025 (CEST) :Да, сега си уредник. Со доволно уредувања што ќе ти бидат прифатени, и со доволен број уредувања стануваш автопроверен уредник (твоите уредувања веднаш се видливи за сите, без да треба некој да ги погледа и одобри. За ова не треба долго. Потоа, кога ќе биде доволно докажана уредничката способност и стилот на изразување на достатно ниво, тогаш можеш да поднесеш барање за статус на оценувач (да одобруваш или отфрлаш уредувања на обични уредници). Понатаму има други привилегии, па после нив следно е администраторство, а на крај на врвот е специјален статус бирократ, нешто како виш администратор, но со дополнителни права, да доделува права на други и можност за покоренити промени на викито. Моментално тоа сме само јас и уште еден друг. Администратори има повеќе. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 07:34, 13 јуни 2025 (CEST) :{{одговор|Marco Mitrovich}} Да не заборавам да додадам: би те замолил да ставаш наслови кога пишуваш, инаку текстот се губи во претходната тема (во овој случај, CEE Catch up. Затоа самиот произволно ставив наслов „Хиерархија“. --[[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:26, 13 јуни 2025 (CEST) == Предлог == Здраво, би сакал да дадам еден предлог за делот „Дали сте знаеле“ на Главната страница. Дали би можело да се ограничи на пример на 10 „факти“ и како што се додаваат нови факти, претходните да се архивираат. Вака како што е сега мислам дека е предолго и многу непрегледно. Сум забележал и во англиската верзија тоа е мал дел, на пример во моментов има само 9 „факти“. Поздрав [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 12:49, 26 јуни 2025 (CEST) :Да, добра идеја. И јас веќе некое време се размислував за тоа. Сега ги сведов на десет. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 12:57, 26 јуни 2025 (CEST) == Предлошка == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да видиш зошто не сака да работи предлошката [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%BB%D0%BE%D1%88%D0%BA%D0%B0:%D0%98%D0%BD%D1%84%D0%BE%D0%BA%D1%83%D1%82%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BC%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%83%D0%BC%D1%81%D0%BA%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%88%D0%B8%D0%B7%D0%B0 Инфокутија медиумска франшиза]? Сакам да ја ставам кај „[[Resident Evil]]“, но само белина се појавува. Ја прилагодував преку [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%9C%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D0%B0%D1%84%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%88%D0%B8%D0%B7%D0%B0 руската верзија]. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 10:07, 28 јуни 2025 (CEST) :Сега да работи. Морав одново да ја направам од англиската, и сега ќе мора да се користи англискиот код. Ова се случува кога централно ќе изменат функционалности на кодот и потоа извесни постоечки предлошки веќе не работат. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:53, 29 јуни 2025 (CEST) ::Благодарам. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 08:17, 30 јуни 2025 (CEST) == Статии без илустрација 2025 == Добар ден Bjankulovski06, ве повикувам да се приклучите на меѓународниот натпревар [[Википедија:Статии без илустрација 2025|Статии без илустрација 2025]], за вметнување на илустрации во статиите на кои им недостигаат. Натпреварот ќе трае од 1 јули сѐ до 31 август. Ако имате какви било прашања околу натпреварот можете да ме исконтактирате на мојата [[Разговор со корисник:Jtasevski123|разговорна страница]] или пак на [[Википедија:Статии без илустрација 2025|проектната страница]] за натпреварот. Убав ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 15:00, 1 јули 2025 (CEST) == Growth features - Mentorship and Community updates == ​Hi everyone, Wikimedia Foundation worked on evolving some of the growth features, primarily dedicated to the newcomers in our movement and communities. If you do not know, everyone can access them, activating them from Preferences (in the below of the page). You can learn about these features '''[[mw:Growth|here]]'''. CEE Hub is contacting you (patrollers/admins) directly as we would like to bring to your attention two of these features that we think can be useful for your community: '''[[mw:Growth/Mentor dashboard|Mentorship]]''' and '''[[mw:Growth/Community Updates|Community Updates]]'''. We noticed that the majority of the CEE language editions of Wikipedia does not have active one of these features, so we are encouraging you to check whether your wiki has these features and if not to begin community discussion if you want to introduce them to your editors. If you want to check it, you need to go to the Special:CommunityConfiguration page on your wiki, where all of the growth features are listed. If you need more support with this, please contact Growth team [[mw:Growth/Team|here]]. --[[User:TRistovski-CEEhub|TRistovski-CEEhub]] ([[User talk:TRistovski-CEEhub|разговор]]) 14:29, 16 јули 2025 (CEST) <!-- Пораката ја испрати Корисник:TRistovski-CEEhub@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_admins&oldid=28802724 --> == Question == Hello! Could you look [http://www.promacedonia.org/mp/mp_9_1_1.htm here]? I mean, I'm not sure if this website is in Macedonian or Bulgarian language. Thank you for answer! :) [[User:AkaruiHikari|AkaruiHikari]] <small>([[User talk:AkaruiHikari|разговор]])</small> 11:03, 26 јули 2025 (CEST) :Sure! The text of the study itself is in Bulgarian (in old orthography), and describes a [[Горички дијалект|far western dialect of Macedonian]] from the Korca/Gorica region, and cites example texts from it. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:11, 26 јули 2025 (CEST) == Косово == Мислувам дека нема потреба за посебна категоријата за предлошки со врска за Косово и Метохија, затоа што Србија нема тука својата власт, да во категоријата општини во Србија межеме да вклучиме Гора, останатите општини се сврзани со Косово, така е и Бриселска спогодба која потишал српските власти, дека признавав косовска општинска поделба на примерот (Северна Митровица). [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 13:54, 19 август 2025 (CEST) :Здраво Марко. Дали тогаш сметаш дека не треба да имаме статии за општините на Косово според српско сметање/номенклатура), туку само за тие на Р. Косово (албанските)? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:58, 19 август 2025 (CEST) ::Српските власти признавав косовска поделба на општини, имав и изборни листи за изборите, за Северна Митровица, Партеш и останатите косовски општини (албански). Тоа е факт. Не видам потреба да ги имаме кога више не постојат и Србите признале косовска/албанска поделба општини. Стара/српска поделба постојат само во српскиот Устав, кои и ние не почитував, но тогаш имав градоначалници по албанска поделба. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 14:23, 19 август 2025 (CEST) :::А, па тогаш добро, ќе ја избришам и категоријата, а и предлошката за Општина Гора, како и нејзината категорија. А српските управни окрузи на Косово? Да имаат статии или не? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:27, 19 август 2025 (CEST) ::::Исто така, ние не постојат ни во српски Уставот. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 14:33, 19 август 2025 (CEST) :::::Готово. Сè е средено. Благодарам за напомената. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:42, 19 август 2025 (CEST) == Локациски мапи == Знаеш ли што се случува со локациски мапи, сум направил локацијска мапа за градот Ниш ама не може во инфокутија? [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 16:18, 19 август 2025 (CEST) :Би требало да може. Бидејќи е положбена карта, треба воедно и соодветен модул да постои (во овој случај, [[Модул:Location map/data/Ниш|го создадов]]. Отсега гледај ги [[:en:Module:Location map/data/Serbia Niš|овие примери]] од англиската и копирај ги кај нас. Ако ти треба помош, повели. Еден проблем со оваа карта е тоа што таа е наменета повеќе за места, градби и градски четврти (маала) во самиот град, и не е доволно опфатна за да служи за населените места во Град Ниш. Во некои случаи функционира (на пр. [[Бубањ (Србија)]]), ама за некои е премала. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:35, 19 август 2025 (CEST) Знаеш ли како мапа на [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%BB%D0%BE%D1%88%D0%BA%D0%B0:%D0%9F%D0%BE%D0%BB%D0%9A%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D1%98%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BD%D0%B0 Војводина] да се вклучи во статија заедно со Србија, така е на англиската Вики. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 17:14, 23 август 2025 (CEST) :Извини за доцнењето, смао што се вратив од одмор. Сега е направен модулот, и би требало да ти работи картата. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:39, 26 август 2025 (CEST) Ќе можеш ли да напраиш локациска карта за [[Јужна Србија]]? Јас сум пробал, и не можам да бидне ко карта на Војводина. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 21:04, 27 август 2025 (CEST) :А, за тоа има посебна процедура. Ќе се обидам. Одамна не сум правел такво нешто. Ќе те известам. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:39, 28 август 2025 (CEST) == Предлошка:Langx == Здраво Бојан. Ми треба твоја помош :) Ја создадов Предлошка:Langx, со цел да имаме една предлошка за сите јазици како на англиската википедија а не за секој јазик посебно, па сега рачно ја менував во статиите. Дали ќе можеш автоматски да ја замениш на пр. каде што стои {{lang- да биде {{langx| Поздрав. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 15:24, 2 септември 2025 (CEST) :Фала на потсетувањето. Ја пуштив алатката да ги помине сите статии со тие предлошки и мислам дека сега секаде се заменети. Беше долга и опширна работа, дури и за самата алатка — имаше околу 20.000 страници. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 06:39, 3 септември 2025 (CEST) Оваа предлошка за црногорскиот јазик не работи, примерот [[Трабојин]]. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 09:45, 4 септември 2025 (CEST) :Работи. Кодот за црногорски е „cnr“, а не cg. Сега го променив во статијата Трабојин. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:45, 4 септември 2025 (CEST) ::За старогрчки е grc, а не „gr“. Се појавува грешки во предлошката, бидејќи има пишано „gr“. Исто така, за македонскиот јазик треба да биде закосено исто како другите јазици. Наместо [[македонски]]: Јазик, треба да биде — [[македонски]]: ''Јазик''. ::Дали мислите да ги ставаме јазиците во скратен облик или како што си е? Наместо англиски, да биде — англ., француски — фр. — итн. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 00:32, 12 септември 2025 (CEST) :::Дефинитивно не скратени облици на јазиците. Ваков е обичајот. А тоа со закосувањето, самиот нов начин на работа наложи незакосени букви, ама сега најдов мое решение, и закосени се. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:40, 12 септември 2025 (CEST) == [[Предлошка:Главни градови во Океанија по регион]] и [[Предлошка:Океанија по тема]] == Здраво. [[Источен Тимор]] се наоѓа целосно во Азија и не е дел од Океанија или Меланезија. Видете ги статиите [[Океанија]], [[Југоисточна Азија]] и [[Меланезија]]. Со почит, [[Специјална:Придонеси/&#126;2025-61428-1|&#126;2025-61428-1]] ([[Разговор со корисник:&#126;2025-61428-1|разговор]]) 10:43, 15 септември 2025 (CEST) == Dungeon crawl == Здраво, Бојан. Статијата ,,Dungeon crawl" ја преведов како ,,[[Истражување на зандани]]". Твое мислење за преводот? Дали мислиш дека треба да биде ,,Истражување зандани" или со ,,на"? Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:16, 20 септември 2025 (CEST) :Мене „на зандани“ ми делува поприродно. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:23, 21 септември 2025 (CEST) ::Се согласувам. 👍 --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 11:57, 21 септември 2025 (CEST) == Молба за рецензија на нацрт-статија == Здраво, Нов сум на Wikipedia и се обидувам да ги следам правилата. Создадов нацрт-статија за онлајн медиумот denar.mk. Бидејќи сум директно поврзан со онлајн медиумот, го пријавив мојот конфликт на интереси на мојата корисничка страница. Се потрудив нацртот да биде неутрален и енциклопедиски, и секој факт е поткрепен со независни и веродостојни извори, како што се бара. Нацртот се наоѓа тука: [[Нацрт:Denar.mk]] Дали би можеле да го погледнете и да ми дадете мислење, пред сè, дали темата ги исполнува критериумите за значајност и дали статијата е соодветно напишана? Ви благодарам однапред за помошта и одвоеното време. Поздрав, B.stojkoski [[User:B.stojkoski|B.stojkoski]] <small>([[User talk:B.stojkoski|разговор]])</small> 20:15, 21 септември 2025 (CEST) == Арамејски јазик == Здраво, Бојан. Само да споделам дека кај предлошката „Langx“ за арамејски јазик дава на англиски Aramaic, наместо „арамејски“. За пример можеш да видиш кај „[[Ханан]]“. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 00:54, 12 октомври 2025 (CEST) :{{готово}} Средено. Благодарам на укажувањето. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 05:51, 12 октомври 2025 (CEST) == Статистика од 1873 година == Здраво, поставив едно прашање [https://bg.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D1%82%D1%80%D0%B5%D0%B1%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB_%D0%B1%D0%B5%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B0:Bjankuloski06 овде]. Поздрав, [[User:Simin|Simin]] <small>([[User talk:Simin|разговор]])</small> 11:05, 12 октомври 2025 (CEST) :Благодарам. Ќе одговорам таму. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:24, 12 октомври 2025 (CEST) == Правопис за цртичка == Здраво, Бојан. Гледам дека си ставил цртичка кај самата страница за „[[Светец-заштитник|светец заштитник]]“. Јас мислам дека треба без цртичка согласно правило бр. 127, стр. 65 во Правописот од 2017 г. Истото би важело и за „[[Деца-бегалци]]“ без цртичка. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 16:54, 31 октомври 2025 (CET) :@[[Корисник:Andrew012p|Andrew012p]] Фала на укажаното. Постепено ги исправам. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:00, 31 октомври 2025 (CET) == Question about English Wikipedia page for Macedonian artist Mentor Zenula == Hello, @[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] I hope you’re doing well. I’ve recently created a draft article about the artist Mentor Zenula, also known as Xsoundbeatz. He is a Macedonian musician and producer with verified media coverage and collaborations in the Balkan music scene. I wanted to kindly ask if you could please review my draft when you have a moment. The artist already has a Wikipedia page in Macedonian, and since he’s active internationally, I believe it would be appropriate for him to also have an English Wikipedia page for global readers. Thank you very much for your time and for helping maintain the quality of Wikipedia! [https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Xsoundbeatz] Best regards, [Nurhanademi] [[User:Nurhanademi|Nurhanademi]] <small>([[User talk:Nurhanademi|разговор]])</small> 16:52, 2 ноември 2025 (CET) :Hello, Nurhan. The problem is that the article has already been written in 2021 on the English Wikipedia, and deleted. The person who removed it there is a very long-standing administrator who knows the rules well. It was also [[:en:Draft:Xsoundbeatz|declined]] a couple of days ago by another admin. On that wiki they have different [[:en:Wikipedia:Credible claim of significance|rules of notability]] than what we have on our wiki here. For us, as a small country, any Macedonian artist that has an IMDb record of his/her discography is enough (or any artist from any country, for that matter). They are more strict, and there is nothing I can do to change that. My experience, and the fact that I am an administrator here, will not make any difference to them. I created the article on Xsoundbeatz on mk.wiki last year, and, as you can see, it's fine. But I can't impose our standards on their Wikipedia. That's the unfortunate reality. Regards. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 20:34, 2 ноември 2025 (CET) ::Hi @[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] Thankyou for your message 🙏 [[User:Nurhanademi|Nurhanademi]] <small>([[User talk:Nurhanademi|разговор]])</small> 21:41, 2 ноември 2025 (CET) == Talk page lock == Hello! I am a fellow colleague from the sh.wikipedia and as you might have seen, my talk page has been vandalised by our dear Ljubče, whom you probably know as one of Wikipedia's most persistent vandals. And while I do not contribute here, I would kindly ask you to lock both my user page and my talk page indefinitely, so as to stop Ljubče from vandalising it any further. If you have any additional questions, please ping me and I will reply here. Also, sorry for writing in English, I can read Macedonian, but I cannot speak it! :D [[User:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] <small>([[User talk:Edgar Allan Poe|разговор]])</small> 16:59, 10 ноември 2025 (CET) :@[[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]]: If you're online, could you, perhaps, help with this? I cannot write on your talk page so I am pinging you here. [[User:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] <small>([[User talk:Edgar Allan Poe|разговор]])</small> 17:06, 10 ноември 2025 (CET) ::@[[Корисник:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] {{done}} --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 17:11, 10 ноември 2025 (CET) :::Thank youuu! :))) [[User:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] <small>([[User talk:Edgar Allan Poe|разговор]])</small> 17:11, 10 ноември 2025 (CET) == Принц или кнез, монархот на Монако? == Бојан, кога од принц го направивме кнез монархот на Монако? Србите и Русите го нарекуваат кнез, инаку по сите други човекот е принц или монарх, па така и кај нас, затоа што има многу титули: тој е и маркиз, и војвода, и барон, и сир. Ова не беше грешка, па да го смениш без дискусија. Измените треба да се вратат назад. Поздрав - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:17, 17 ноември 2025 (CET) :Во англискиот (и некои други јазици) се користи еден ист поим за кнез и за принц, што се две различни работи. Кај нас принц е исклучиво син на монарх, а кнез е владетелска титула на вид монарх. Сите кнезови од нашите простори на англиски и тие други јазици се нарекуваат принцови. Некои примери: [[:en:Grand Principality of Moscow|Grand Principality of Moscow]] = Големо Московско Кнежевство, [[:en:Principality of Bulgaria|Principality of Bulgaria]] = Кнежевство Бугарија. Монако и Лихтенштајн се современи примери за кнежевства. Германскиот не ја прави збрката што ја прави англискиот, па така државата се нарекува ''Fürstentum Liechtenstein'' (на германски Fürst = кнез, a Prinz = принц), наспроти англиското име ''Principality of Liechtenstein''. Нашите по медиуми кога пишувале принц на или од Монако тоа го правеле од чиста немарност или незнаење. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:24, 17 ноември 2025 (CET) ::Принц како збор е сосема соодветно за овој владетел од Монако, дека е монархија државата негова, и тој е монарх, а за кнез речникот вели дека е феудална наследна титула, не постојат феуди денес, историски термин е тоа. Другите значења за кнез според речникот се: член на царско семејство, а овој не е тоа, и титула добиена според заслуги, ни тоа не е, наследна титула има човекот, не му е според посебни заслуги. Не знам каде на друго место да провериме? - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:51, 17 ноември 2025 (CET) :::Сега проверив на француски, затоа што на Монако службен јазик е францускиот, принц се нарекува титулата на владетелот. Значи, тие самите си го нарекуваат принц владетелот свој. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:57, 17 ноември 2025 (CET) :::Тоа е на француски — еден од јазиците што не прави разлика (романските јазици плус англискиот по норманското освојување). Таа смисла на prince исто така е феудална титула која останала обичајно до денес. Во средновековието на тие јазици исто се нарекува principalities или слично исто како денешните. Истото е. Едноставно некои јазици прават разлика, а некои не. Кај нас разликата отсекогаш постоела. А кнез може и да биде монархиска титула во уставна монархија, ако монархијата е кнежевство. Лихтенштајн е уставна монархија. Кое и да е денешното устројство на државата, тој пак ќе биде кнез, оти од дамнешни времиња влече титулата. Ете, тие јазици нашите кнежевства и германските си ги нарекуваат principalities, а ние и Германците си ги нарекуваме по наше. Тоа не значи дека тие треба сега да почнат да користат словенски или германски термин за нив. Кога сме кај извори, еве ти [http://drmj.eu/search/%D0%BA%D0%BD%D0%B5%D0%B6%D0%B5%D0%B2%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE извор од речник]. --[[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:02, 17 ноември 2025 (CET) Кнежество, во ред, ама за титулата и на француски и на германски е принц, иако е кнежество, сепак не е кнез. Може да дискутираме дека не постои во нивниот јазик збор за кнез, ама постои за кнежество (?) но еве и на некои словенски јазици титулата му е принц. Исто така, Грејс Кели со бракот станала принцеза. Не знам зошто ние треба да ја менуваме титулата. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 12:09, 17 ноември 2025 (CET) == Самороден / природен ?== Исто така сметам дека не смее да се отстранува зборот природен и да се менува со самороден. Не познавам еден единствен човек што го користи тој збор за природните метали, на пример, и да ги нарекува самородени метали. Како енциклопедија не треба да бришеме зборови кои се во употреба и да ги менуваме со нови зборови туку така. Оваа измена воопшто не е на место. -[[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 12:09, 17 ноември 2025 (CET) :Самороден метал е единствениот што го знам за оваа работа, и како таков сум го учел. Покрај тоа, не станува збор за начинот на кој е добиен металот (дали е по природен или вештачки пат), сите метали се извадени од природата. Туку дека е сам по себе чест, а не дел од мешавини кои треба да се рафинираат. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 12:14, 17 ноември 2025 (CET) ::Ете има дополнително значење, и според тоа не е замена за зборот „природен“ туку има дополнително значење на „чист“. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 13:15, 17 ноември 2025 (CET) == Invitation for a session "Tools and features for Users with Extended Rights" == Hi, you are receiving this invitation as you are either patroller and/or admin in your community and [[:m:Wikimedia CEE Hub|CEE Hub]] is preparing a session called '''Tools and features for Users with Extended Rights''', which we think that it will be interesting for you. The session is organised by the CEE Hub along with Wikimedia Foundation’s Movement Communications regional specialist Natalia Szafran-Kozakowska. Speakers in the session are Product Managers and Software Engineers from Wikimedia Foundation, so you will hear recent updates, new developments, and they will answer questions. So, please think what you want to ask them and come to the session. The session will be held on '''Tuesday, December 2nd, 2025 at 17:00 CET'''. Please register yourself '''[[:m:Event:CEE Catch Up: Tools for Users with Extended Rights|here]]'''. If you have any questions, please contact me. --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] <small>([[User talk:MediaWiki message delivery|разговор]])</small> 14:45, 19 ноември 2025 (CET) (on behalf of the CEE Hub) <!-- Пораката ја испрати Корисник:TRistovski-CEEhub@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_admins&oldid=29165186 --> == Предлошка == Можеш ли да направиш измени на предлошка Soccerway, бидејки сега не работи? [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 22:40, 27 ноември 2025 (CET) :Сега треба да е средено. Види дали сè е во ред. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 07:40, 28 ноември 2025 (CET) ::Уште не е средено, еве [[Василије Костов]]. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 08:12, 28 ноември 2025 (CET) :::А како е сега? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 08:28, 28 ноември 2025 (CET) :::: Сега е подобро, треба да упатува на страницата од Костов на soccerway. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 09:09, 28 ноември 2025 (CET) :::::Ако упатувањето работи во некои статии, а не во други, тогаш проблемот не е со самата предлошка, туку со тоа како е напишана во дадената статија (дали е исправен начинот). Тоа треба да се проверува од случај до случај (водејќи се според тоа како е на англиската вики). [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:11, 28 ноември 2025 (CET) :::::: Здраво - во статијата Узем се дадени имињата на делови од ова село. Меѓутоа, кога погледнав во „Mapa cz“ најдов сосема различни имиња на тие делови. - Ве молам, што е точно? Ви благодарам за вашиот одговор. Со почит. [[User:JaKoRa|JaKoRa]] <small>([[User talk:JaKoRa|разговор]])</small> 13:07, 28 ноември 2025 (CET) :::::::Здраво. Колку што можам да видам, во статијата се спомнати само де маала — Витановци и Манѓелици На картата го нема Манѓелици бидејќи е премногу централно. Сите други имиња што се спомнати во статијата се месности, кои во многу случаи се микротопоними кои не мора да имаат куќи и не се сметаат за делови од селото во таа смисла. На [https://www.openstreetmap.org/?mlat=42.221017&mlon=22.427716&zoom=11#map=15/42.22356/22.43597 оваа карта] треба да се прикажани маалата, иако и таму не сум сигурен дали се сите точни. Затоа, ќе биде потребно да се додадат маалата од посочената карта во статијата. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 18:37, 28 ноември 2025 (CET) == Прашање кое бара дискретност == Добар ден. Дали постои начин да се контактира со вас преку е-маил. Имам прашање кое бара дискретност и не би сакал да го елаборирам тука. Благодарам. [[User:Poliscimk|Poliscimk]] <small>([[User talk:Poliscimk|разговор]])</small> 21:41, 20 декември 2025 (CET) :Да, има. Пишете [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B5%D1%86%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%BD%D0%B0:%D0%9F%D0%B8%D1%88%D0%B8_%D0%B5-%D0%BF%D0%BE%D1%88%D1%82%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D0%BA%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D1%82/Bjankuloski06 на овој бразец]. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:06, 20 декември 2025 (CET) == Уредувачки денови и викенди 2026 == Добар ден, започна предизвикот [[Википедија:Уредувачки денови 2026|уредувачки денови]] и [[Википедија:Уредувачки викенди 2026|викенди]] за 2026 година. Ве поканувам да се приклучите на предизвикот, со тоа што од оваа година наградите ќе бидат на месечно ниво каде што треба да се исполнат следните услови: * Да се учествува во најмалку 10 изданија на уредувачките денови и/или викенди во текот на еден месец, и * Да се создадат или подобрат најмалку 25 статии '''од тековниот месец'''. Ако имате какви било прашања слободно обратете ми се на мојата разговорна страница! Пријатен ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 12:08, 5 јануари 2026 (CET) == Мета-дијалектика == Почитуван Бојан, Среќен Бадникот! Ако не Ти е проблем провери ја страницата (и одобри) за [[Мета-дијалектика]]. Поздрав, И.Ј. [[User:Нео-Марксист|Нео-Марксист]] <small>([[User talk:Нео-Марксист|разговор]])</small> 18:34, 6 јануари 2026 (CET) :Здраво, Игор. Одобрено. Се извинувам на задоцнувањето. Бев во Кина и таму не ми се отвораше Википедија. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:50, 8 јануари 2026 (CET) ::Благодарам Бојан! Среќна Нова 2026. Година![[User:Нео-Марксист|Нео-Марксист]] <small>([[User talk:Нео-Марксист|разговор]])</small> 02:51, 15 јануари 2026 (CET) :::::Почитуван Бојан, се извинувам за Твоето време. Но, морам да Ти обрнам внимание дека Вашиот нов корисник ја избојадиса оваа страница ([[Мета-дијалектика]] ), и уште повеке проверената страница за [[Дијалектика]] со низа жолти шаблони. Ова лично не ми прави проблем, но сепак ми се чини дека се работи за некој субјективен чин. Се надевам дека сум во грешка. Со особена почит, [[User:Институт за политички студии|Институт за политички студии]] <small>([[User talk:Институт за политички студии|разговор]])</small> 02:13, 24 јануари 2026 (CET) :Здраво. Еден од администраторите ќе ја провери статијата и ќе се погрижи да биде по стандард. Ако има проблем и понатаму, уредникот ќе биде повикан да направи поправки. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 08:44, 24 јануари 2026 (CET) ::Благодарам Бојан [[User:Институт за политички студии|Институт за политички студии]] <small>([[User talk:Институт за политички студии|разговор]])</small> 11:47, 24 јануари 2026 (CET) :Еве ја дополнив со секундарната референца од весникот Нова Македонија, денешен број. Се надевам дека сега задоволува критеријумите за „Викификација". Види :[https://novamakedonija.com.mk/makedonija/politika/megju-se-i-nishto-filozofska-teorija-shto-go-objasnuva-postoenjeto/].[[User:Институт за политички студии|Институт за политички студии]] <small>([[User talk:Институт за политички студии|разговор]])</small> 11:24, 26 јануари 2026 (CET) ::::Мета-дијалектика постои. Види просто пребарување на bing [https://www.bing.com/search?q=meta+-+dialectical+method&qs=SC&pq=meta-+dialectic&sk=SC1&sc=11-15&cvid=BB16E35668AF4272BFB61E0ABA86DF2C&FORM=QBRE&sp=2&ghc=1&lq=0].[[Специјална:Придонеси/&#126;2026-92605-4|&#126;2026-92605-4]] ([[Разговор со корисник:&#126;2026-92605-4|разговор]]) 23:30, 10 февруари 2026 (CET) :::::Тие толку разбираат, никогаш не училе за "Дијалектика", а камоли за "Мета-дијалектика". За жал.[[User:Вики.Мета|Вики.Мета]] <small>([[User talk:Вики.Мета|разговор]])</small> 00:29, 11 февруари 2026 (CET) :: Што се однесува до пребарувањето на Google го најдов терминот, повезан и со авторот на Мета-дијалектика - Google Search: [https://www.google.com/search?q=%D0%9C%D0%B5%D1%82%D0%B0-%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0&sca_esv=9a26454b369da4f9&ei=qvsfapW7Ltnlxc8P-Ku9gAw&biw=1167&bih=550&ved=0ahUKEwiVuImv6OqUAxXZcvEDHfhVD8AQ4dUDCBA&uact=5&oq=%D0%9C%D0%B5%D1%82%D0%B0-%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0&gs_lp=Egxnd3Mtd2l6LXNlcnAiH9Cc0LXRgtCwLdC00LjRmNCw0LvQtdC60YLQuNC60LAyBhAAGB4YCjIFEAAY7wUyCBAAGIAEGKIEMgUQABjvBTIFEAAY7wUyBRAAGO8FSIVcUIMRWOZXcAJ4AJABA5gBbKABpBWqAQQyNi41uAEDyAEA-AEBmAIToALpDKgCBsICBxAAGB4YsAPCAggQABjvBRiwA8ICCxAAGIAEGKIEGLADwgIEEAAYHsICFxAAGIAEGIoFGJECGOcGGOoCGLQC2AEBwgIFEAAYgATCAgUQLhiABMICBxAAGIAEGBPCAgkQABiABBgTGArCAgYQABgeGBPCAggQABgeGBMYCsICBhAAGB4YDZgDA_EFjr1DthkfSZuIBgGQBgW6BgQIARgHkgcEMTMuNqAHjcMBsgcEMTEuNrgH4QzCBwgwLjEuMTcuMcgHXYAIAQ&sclient=gws-wiz-serp]. == Злоупотреба на администраторските овластувања == Еден или повеќе администратори на оваа Вики блокираа страница за разговор за стр. „Мета-дијалектика" со цел брзо да биде избришана. Овој термин[[Мета-дијалектика]] е широко применуван во поновата филозофија! Нема никакви основи за бришење, а особено не за брзо бришење, ова е очигледно. Потпаѓа под филозофска терминологија.[[User:Вики.Мета|Вики.Мета]] <small>([[User talk:Вики.Мета|разговор]])</small> 00:22, 11 февруари 2026 (CET) :Здраво. Не станува збор за злоупотреба, туку за нечија одлука. Го повикувам колегата @[[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]] да образложи. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 06:04, 11 февруари 2026 (CET) ::@[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] Многу е едноставно, статијата не личеше на ништо со извори од само еден автор. Ако е така како што се кажува дека е широко применуван термин, зашто не постои објаснувања/извори при простор пребарување на Гугл. Исто така, оваа страница не е избришана само од мене, туку од многу други Википедии. --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 13:02, 11 февруари 2026 (CET) :::Како и да е истата статија помина на Бугарската Вики, а слично и на Белоруската Википедија! Голем поздрав![[User:Инает|Инает]] <small>([[User talk:Инает|разговор]])</small> 02:17, 20 февруари 2026 (CET) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2025_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2026]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Look forwards to collaborating in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 08:42, 14 февруари 2026 (CET) </div> (Оваа порака беше испратена на [[:Корисник:Bjankuloski06]], а тука се јавува заради пренасочување.) <!-- Пораката ја испрати Корисник:Doc James@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2025&oldid=30070084 --> == Корејска транскрипција == Здраво, Бојан. Сакам да те прашам како ќе се транскрибира Lee Jun-young на македонски, поточно „Young“? Според [[Македонска транскрипција на корејскиот јазик|македонската транскрипција]], нема МФА за „ou“. Дали ќе биде Јанг или Јонг? Се колебам за Ли Џун Јонг. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 15:02, 21 февруари 2026 (CET) :Ќе биде Јонг, и го имаме во графата за ''yeo''. Не е секогаш лесно да се одреди од прв поглед, бидејќи наместа англиската транскрипција отстапува од официјалната преработена романизација, и од тоа што би се очекувало според МФА. Слогот 영 е сочинет од составниците ㅇ + ㅕ + ㅇ. Првата е нема, втората е самогласката ''јо'', третата е согласката ''нг''. ㅕ се предава со „јо“ на македонски, бидејќи о е најблизок македонски глас за ʌ по МФА. Во корејскиот најпаметно е да се гледа од изворното писмо, и потоа да се консултира нашата транскрипција. Јас би ја задржал употребата на тирето и малата буква, па така би било „Ли Џун-јонг“, бидејќи ''Џун-јонг'' е едно презиме, а не две презимиња, или средно име и презиме. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:38, 21 февруари 2026 (CET) ::Благодарам. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 19:13, 22 февруари 2026 (CET) == Translation request == Hello, Bjankuloski06. Can you translate and upload the article about the dormant supervolcano [[:en:Campi Flegrei]] in Macedonian Wikipedia? Yours sincerely, [[User:Kurcke|Kurcke]] <small>([[User talk:Kurcke|разговор]])</small> 08:02, 11 март 2026 (CET) :Hello, Bjankuloski06. :I withdraw the request, because the article has been created. :Yours sincerely, [[User:Kurcke|Kurcke]] <small>([[User talk:Kurcke|разговор]])</small> 23:33, 13 март 2026 (CET) == Предлог == Здраво, Бојан. Сакам да предложам нешто за кога отвораме нова тема или едноставно дебатираме на страниците за разговор. Наместо автоматски да се додава само нашето име и врската до разговорната страница, дали може пред името автоматски да се додаваат и две цртички „--“? Ова би дало подобар стилистички изглед и појасно би го одвоило потписот од самиот текст. Пример како би изгледало тоа автоматски: --Andrew012p (разговор) 19:41, 29 март 2026 (CEST). Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 19:44, 29 март 2026 (CEST) :И јас сум се прашувал уште одамна, ама, за жал, тоа е длабоко кодирано во википедискиот систем, и со тоа, неменливо. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 08:22, 30 март 2026 (CEST) == Предлошка == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да ги провериш овие предлошки за аниме и манга што се користат во статијата „[[Beck (манга)|Beck]]“? Во визуелниот уредник кога ќе стиснам „Уреди“ на предлошката, заглавува на „Вчитувам“ и не се отвораат полињата. Само работат кога уредувам во изворен код. Не сум ги менувал предлошките одамна, претпоставувам е некој поширок проблем со Википедија или со нивните TemplateData? Ќе може ли да се реши? Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 13:48, 10 април 2026 (CEST) :Таа предлошка не може да се уредува нагледно бидејќи впрочем е потпредлошка (во кодот ќе забележиш „Infobox animanga/Header“. Иста е и на англиската. Очигледно таквиот уредник е предвиден само за предлошки (ни јас не сум знаел). Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:50, 10 април 2026 (CEST) == Општини во Бугарија == Здраво Бојан, имам намера да создадам страници за општините во Бугарија. Го уредив постоечкиот запис за [[Бургас (општина)|Општина Бургас]] и создадов нов за [[Општина Ајтос]]. Би можел ли да погледнеш дали се во ред текстот и инфокутијата, бидејќи планирам да ги користам како шаблон за сите останати? Благодарам! [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 15:19, 16 април 2026 (CEST) :Здраво Пламен. Во смисла на форматирање, мене ми изгледа добра. Би препорачал селата да имаат врски (макар и црвени), како поттик за други уредници. Исто така, секоја општина би требало да има предлошка (шаблон) долу со селата кои се во неа. Ако решиш да правиш предлошки, послужи се со примерот на [[Предлошка:Општина Кочериново]]. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:57, 16 април 2026 (CEST) ::Благодарам, поздрав! [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 08:53, 17 април 2026 (CEST) :::Здраво Бојан, сите статии што ги создавам во моментов ги правам според еден шаблон. Не случајно, пред да започнам, ти покажав една статија и благодарен сум ти за насоките што ми ги даде. Корисникот Gurther прави искрено чудни (нелогични) редакции. На пример, погледни ја статијата за селото [[Граматиково]]. Зошто овој корисник ги отстранува параметрите | native_name = Граматиково и | native_name_lang = bg од шаблонот? Зошто го брише делот ({{Langx|bg|Граматиково}}), кога тоа е според сите енциклопедиски стандарди? Исто така, зошто го коригира делот „дел од општината [[Мало Трново (општина)|Мало Трново]]“ во „дел од [[општина Мало Трново]]“? :::Не гледам дека прекршувам некакви стандарди, но досадно е некој постојано да оди по вашите стапки и да ги преправа статиите спо вакви потези. Истиот корисник ме обвинува за „контрапродуктивност“ и, цитирам повторно, вели дека „Вашите последни уредувања наликуваат на вандализам“, со што никако не можам да се согласам. Сепак, јас совесно придонесувам за македонската Википедија и не прифаќам такви обвинувања. Те молам за поддршка. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 12:55, 20 април 2026 (CEST) ::::Го повикувам @[[Корисник:Gurther|Gurther]] да се изјасни по ова. Не гледам никаков проблем со сето тоа што погоре ми го пренесе Пламен. Наша енциклопедиска практика е да стојат називите на други јазици, дури и кога се идентични на нашиот. Исто така, граматичкиот состав „е дел од општината Мало Трново“ е исправен и непробмелатичен (да, можна е нечленувана варијанта „е дел од Општина Мало Трново“, но тогаш ќе мора биде со големо О). Според пренесеното од Пламен, јас не гледам контрапродуктивност или вандализам. Gurther, имаш ли нешто да додадеш или образложиш? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:03, 20 април 2026 (CEST) :::::[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] и [[Корисник:Пакко|Пакко]], нема смисла да стои втор јазик ако е ист со првиот јазик. Како пример во Англиската Википедија, не содржи германско име за [[en:Berlin|Берлин]], [[en:Brandenburg|Бранденбург]] или нема француско за [[en:Paris|Paris]]. Урединкот Пакко се обидол да го додаде псевдоисторискиот назив „''Преображенско''“ за Илинден, поради тоа го обележав како вандализам. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 13:32, 20 април 2026 (CEST) ::::::Практиката за идентичните имиња е таква, и Пламен има право да ја користи. Ако сметаш дека ова треба да се смени, треба да отвориме јавна дискусија каде ќе се изјаснуваат разни членови на заедницата, па дури тогаш да утврдиме дали оттогаш ќе биде правилно или не. ::::::@[[Корисник:Пакко|Пакко]] Во врска со името на востанието, кај нас (на нашето вики и во македонскиот јазик воопшто, секогаш и без исклучок се користи само називот Илинденско востание, без „прежбраженско“. Тоа е врежано во камен и нема отстапки. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:37, 20 април 2026 (CEST) :::::::Мене сеедно ми е. Претходно сум остранил бугарски називи бидејќи биле исти за други села и градови во Бугарија. Немав пожалби или проблеми со Пакко за називите претходно, не знам што е разликата овој пат. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 13:49, 20 април 2026 (CEST) ::::::::Gurther, твојата изјава дека си немал поплаки или проблеми претходно е дрска лага. Во јули 2023 година беше блокиран на еден месец од администраторот Kiril Simeonovski токму поради "масовен систематски вандализам" и систематско бришење на придавката "бугарски" од статиите. Целата дискусија и одлуката за твојот блок може да се видат тука: [[Разговор со корисник:Kiril Simeonovski/Архива 27#Моля за помощ]]. ::::::::Очигледно е дека не си ја научил лекцијата и се обидуваш да ја измамиш заедницата и администраторот Б. Јанкулоски со невистини. Со твоето признание дека и сега отстрануваш податоци само затоа што ти изгледале "исти", потврдуваш дека продолжуваш со старите навики за деструктивно уредување. Изразот "мене сеедно ми е" не поминува во проект како Википедија, каде што постојат јасни стандарди. Очекувам администраторите да го земат предвид ова твое рецидивистичко однесување и обидот за измама во оваа дискусија. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 14:45, 20 април 2026 (CEST) :::::::::[[Корисник:Пакко|Пакко]], Википедија не е место за бесмислени обвини. Мислев за поплаки поврзани со твоите новосоздадени страници за општини во Бугарија. Вашиот однос спрема мена не е прифатлив. Истакнав дека „сеедно ми е“ бидејќи нејќев да отворам дискусија во селската чешма за нешто толку непотребно и бесмислено. Вие сте урединкот кој се обидува да вметне „додатоци“ како „прежбраженско“ кои се целосно неприфатливи и псевдоисторија. Ако сакаш да употребиш langx тогаш можеш слободно, но ако продолжете со вакви лични навредни тогаш ќе треба да превземам мерки. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 16:10, 20 април 2026 (CEST) ::::::::::[[Корисник:Bjankuloski06|Бојан]], сакам само да истакнам дека цитирањето на јавни архиви за претходните „рецидиви“ на корисникот Gurther и моето инсистирање на почитување на стандардите на Википедија не претставуваат „лична навреда“, туку транспарентност. Не прифаќам закани за „мерки“ само затоа што на некој не му се допаѓаат фактите. Со ова ја завршувам мојата дискусија и оставам администраторот да пресуди врз основа на виденото. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 16:29, 20 април 2026 (CEST) == Преместување страници == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да ги преместиш овие предлошки од „Оригинален текст“ во „Изворен текст“? Пробав за [[Предлошка:Оригинален текст/styles.css]] ама ми покажа „бидејќи насловот „Предлошка:Изворен текст/styles.css“ е забранет за создавање. Се совпаѓа со следнава ставка на списокот на недозволени наслови: (?!(User|Wikipedia)( talk)?:|Talk:)\P{L}*[^\p{Latin}\P{L}].*\p{Latin}.* <moveonly> # Latin + non-Latin“. Ова се сите предлошки за преместување: [[Предлошка:Оригинален текст/styles.css]] и [[Предлошка:Оригинален текст/doc]]. Благодарам! Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 16:38, 18 април 2026 (CEST) :Направено. Се надевам сега ќе биде во ред. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:09, 19 април 2026 (CEST) ::Благодарам! Сега убаво работи [[Предлошка:Изворен текст|предлошката]] и може да се користи од сите уредници! Пример како изгледа: „[[Бекрумс]]“, „[[Хирохито]]“, „[[Стимпанк]]“, „[[Фенерџија]]“ итн. Прилагодена е според руската предлошка. Единствено нешто што може да се промени (но не е голем проблем) е променливата „Извор“ кај „[[Предлошка:Крај на цитат]]“ ([[Предлошка:Крај на цитат/styles.css]]). Во статии многу е блиску до сивиот дел на „Изворен текст“ и препорачливо е малку да се спушти подолу. Како пример, можеш да видиш кај „[[Хирохито]]“. Пробав да поправам, најверојатно доаѓа од негативната маргина кај CSS-то на „Изворен текст“. Слободно поправи ако знаеш како. :) Исто така, копчето [прикажи] може да се стави (но и не мора) веднаш до изворниот јазик (на пример (англ.) ), но имав потешкотии со тоа. Поздрав! --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 00:36, 19 април 2026 (CEST) :::Одлична работа. Копчето прикажи малку е над текстот, ама претпоставувам така е направено. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 05:55, 19 април 2026 (CEST) ::::Копчето во суштина треба да биде внатре во делот ,,Изворен текст" веднаш до (англ.) ама ми бегаше најдесно и морав да го ставам горе. И вака не е лошо, ќе пробам некогаш да го решам и тоа. [[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 17:21, 19 април 2026 (CEST) == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 22:06, 28 април 2026 (CEST) </div> <!-- Пораката ја испрати Корисник:Keegan (WMF)@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472432 --> == Животописни податоци? == Јас Бојан ќе те замолам ако си го правел ова преименување во инфокутиите, да го вратиш или ако знаеш како се менува кажи ми да менувам јас. Не може да стои животописни податоци. Само што забележав дека некој го сменил од биографски податоци. Таков израз „животописни податоци“ не се користи. Имаше голема реакција и за „животопис“ наместо „биографија“, и беше консензусот да се употребуваат двата изрази, кој како сака, но да не се менува со алатката за да го немаме зборот биографија кој е македонски, дури и повеќе од хрватскиот израз животопис, само затоа што некому му се допаднало повеќе така. Поздрав - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 11:02, 30 април 2026 (CEST) :Не сум ги менувал јас, ама сега е исправено. Пронајдов само во една инфокутија и заменив. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:07, 30 април 2026 (CEST) ::Фала и извини штом не си бил ти, а тебе ти пишав. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 11:15, 30 април 2026 (CEST) == Своеволијата на Gurther == Бојан, те молам повторно за помош. Корисникот Gurther повторно ги отстранува моите уредувања без никаква причина. Овој пат тоа се случува во статијата за [[Карлос Насар]]. Овој провокатор ја трга Категоријата: Луѓе од Червен Брјаг, а ја ставил Категоријата: Француски спортисти. Карлос Насар НЕ Е француски спортист. Карлос Насар нема француско државјанство. Роден е во Париз и таму поминал само 7 месеци како бебе. Со оглед на овие факти, не разбирам зошто корисникот ги поништува моите уредувања без никаква аргументација во резимеата. Не сакам да водам уреднички војни. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 19:13, 30 април 2026 (CEST) :Сменив, па видиме дали пак ќе биде изменето. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:56, 30 април 2026 (CEST) ::Бојан, ти благодарам за брзата реакција и за тоа што го потврди фактот дека Карлос Насар не е француски спортист. Јас ги доуредив останатите делови што корисникот Gurther ги беше избришал – ја вратив категоријата за Червен Брјаг и го тргнав името на француски, бидејќи нема смисла да стои ако тој нема француско државјанство. Се надевам дека статијата сега ќе остане во оваа фактички точна форма. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 09:10, 1 мај 2026 (CEST) :[[Корисник:Пакко|Пакко]], не сфаќам што е поентата со категоријата „луѓе од Червен Брјаг“ кога личноста не е од Червен Брјаг, туку од Париз. Наместо да отвориме правилна дискусија кон темата вие се жалите кон администратори дека ти ги отстранувам придонесите „без никаква причина“. Згрешив со категоријата дека бил француски спортист бидејќи не сум целосно образовен за темата/личноста. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 10:44, 1 мај 2026 (CEST) == Модул:Infobox == Здраво, Бојан. Забележав проблем со инфокутиите на некои статии, на пример кај „[[Големо Кнежевство Литванија]]“, каде што текстот останува во еден ред и инфокутијата се шири хоризонтално. Мислам дека проблемот е во [[MediaWiki:Common.css]], бидејќи .nowrap не се override-ира внатре во .infobox. Дали би можел/а на крајот од МедијаВики:Common.css да го додадеш следниов CSS? /* Fix wide infoboxes with nowrap content */ .infobox td, .infobox th { white-space: normal !important; overflow-wrap: anywhere; word-break: break-word; } .infobox .nowrap { white-space: normal !important; } Ова треба да спречи инфокутиите да се растегнуваат поради долг текст или nowrap содржина. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 12:26, 8 мај 2026 (CEST) :[https://mk.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%9C%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%92%D0%B8%D0%BA%D0%B8:Common.css&oldid=5552167 Го ставив кодот], ама немаше ефект. Го повратив уредувањето на самиот модул Infobox и тоа ја оправи работата. Макар што, тоа мое уредување е неопходно за работа на предлошките од понов тип, па ќе испробувам да видам како да го вметнам новиот код без да ги прави овие проблеми. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 12:33, 8 мај 2026 (CEST) ::Дали направи ?action=purge на страницата. Или пробај да ја копираш целосно MediaWiki:Common.css од англиската верзија. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 12:58, 8 мај 2026 (CEST) :::Да, ги пробав сите варијанти и не бива. Како што реков, ќе видам дали можам да направам нешто трето за да проработи и сменетиот код. Во спротивно модулот ќе мора да стои по старо. Секогаш вака ни прават од англиската — без најава и без никакви упатства за прилагодување. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:25, 8 мај 2026 (CEST) == Македонски == Hello. I'm looking for Macedonian translation of descriptions of a few items for Wikidata. Would you help? [[User:Eurohunter|Eurohunter]] <small>([[User talk:Eurohunter|разговор]])</small> 00:53, 17 мај 2026 (CEST) :Certainly! Just list the items. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:55, 17 мај 2026 (CEST) == Прашање == Почитуван, што е проблем со оваа страница [[Игор Јанев]] ? [[User:Алфа БК|Алфа БК]] <small>([[User talk:Алфа БК|разговор]])</small> 01:48, 20 мај 2026 (CEST) :Не знам. Мене ми изгледа во ред. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 03:24, 20 мај 2026 (CEST) == Преместување == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да ја преместиш статијата во [[Mакедонска алпинистичка хималајска експедиција „Еверест '89“ (МАХЕ Еверест '89)|Mакедонска алпинистичка хималајска експедиција „Еверест '89“]]? Мене не ми дозволува бидејќи има латинични букви кај „Mакедонска“. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:24, 21 мај 2026 (CEST) :Преместено на [[Македонска алпинистичка хималајска експедиција „Еверест ’89“]] (а [[МАХЕ „Еверест ’89“]] како пренасочување). [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:47, 21 мај 2026 (CEST) == Терминот мета-дијалектика == Што се однесува до терминот [[Мета-дијалектика]] го најдов и на Wikidata [https://www.wikidata.org/wiki/Q137660270].[[User:Алфа БК|Алфа БК]] <small>([[User talk:Алфа БК|разговор]])</small> 12:23, 3 јуни 2026 (CEST) == Предлог: полузаштита == Здраво. Би сакал да ти предложам статијата за Гоце Делчев да биде отклучена во форма на полузаштита, односно достапна за уредување само од проверени корисници. Сакам да ја уредувам, а веќе подолг период е заклучена. Поздрав. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 13:25, 6 јуни 2026 (CEST) :Најдобро е ова барање да се постави на Селската чешма бидејќи не би сакал сам да одлучувам. Проблемот е тоа што неволјите што ги имавме беа и од корисници со доволно придонеси за да бидат потврдени (иако поредовни на друга Википедија). Треба ова да се разгледа заеднички. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:31, 6 јуни 2026 (CEST) == Лигос == Здраво Бојан, сакам да те прашам зошто ја имаш избришано статијата [[Лигос]]? Барем јас не гледам некоја причина за нејзино брзо бришење. Поздрав — [[User:SpectralWiz|SpectralWiz]] <small>([[User talk:SpectralWiz|разговор]])</small> 16:06, 7 јуни 2026 (CEST) :Ја вратив. Ммора да било некаква грешка. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:23, 7 јуни 2026 (CEST) == Гласање за избрана статија == Добар ден, доколку можете ве молам гласајте во [[Википедија:Кандидати за избрана статија/Александар Мартулков|мојата номинација на Александар Мартулков за избрана статија]]. Ви благодарам, поздрав. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 19:36, 12 јуни 2026 (CEST) :Добар ден [[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]], гласањето за Александар Мартулков завршило вчера. Како можам правилно да ја архивирам номинацијата и да ја прикажам на главната страница? Забележав дека има статии за номинации од 2025, 2024, 2023 итн. но нема за 2026? Ви благодарам, поздрав. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 14:31, 20 јуни 2026 (CEST) == Ажурирање на модул == Здраво, Бојан. При создавање и прилагодување посложени инфокутии од англиската Википедија, ми дава предупредувања како: <br> <code>Предупредување од скриптата: Deprecated member <code>loadI18n</code> called. Please use <code>i18n.loadMessages</code> instead.stack traceback:  Модул:Deprecated:20: in function 'warn'  Модул:Deprecated:38: in function <Модул:Deprecated:36>  Модул:Wikidata:89: in function 'chunk'  mw.lua:602: in function <mw.lua:542>  [C]: ?  [C]: in function 'getExpandedArgument'  mw.lua:232: in function <mw.lua:229>  Модул:Infobox:338: in function 'preprocessSingleArg'  Модул:Infobox:418: in function 'chunk'  mw.lua:678: in function <mw.lua:652>  [C]: ?</code> <br>Ова се случува на пример кога ја прилагодувам [https://en.wikipedia.org/wiki/Template:Infobox_lighthouse Template:Infobox lighthouse]. Претпоставувам треба да се ажурира [[Модул:WikidataIB]] бидејќи моментално е застарен. Не е нешто сериозно и итно, ама сепак сакав само да укажам на ова. Што мислиш ти? Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 15:54, 23 јуни 2026 (CEST) :Го подновив модулот. Види дали тоа ќе направи разлика. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:42, 23 јуни 2026 (CEST) ::Сѐ уште дава предупредување. На пример, кај [[Бостонски светилник]] оди кај „Уреди извор“, и потоа кај „Преглед“ долу (десно од „Објави промени“, таму го дава целото предупредување. Како што гледам, предлошката убава си работи, само што го дава предупредувањето дека нешто е застарено. ::<code>Предупредување од скриптата: Deprecated member loadI18n called. Please use i18n.loadMessages instead.stack traceback:</code> --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 20:08, 24 јуни 2026 (CEST) :::Да, точно е дека дава предупредувања, ама не гледам дека тоа прави проблем. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:58, 25 јуни 2026 (CEST) == Предлошка:Инфокутија Претпријатие == Здраво, Бојан. Бидејќи предлошката [[Предлошка:Инфокутија Претпријатие|Инфокутија Претпријатие]] е заштитена, те молам за мала измена во кодот за да додадеме поддршка за повеќе параметри: Кај label36, те молам да се замени со:<br> <nowiki> | label36 = [[Подружница|Подружници]]</nowiki> <nowiki> | data36 = {{{subsid|{{{subsidiaries|}}}}}} </nowiki> Исто така, потребно е да се додаде „subsidiaries“ во делот за Check for unknown parameters за да не јавува грешка при употреба. Ти благодарам. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 14:12, 5 јули 2026 (CEST) :Ја тргнав заштитата, мислам дека не беше потребна, па затоа направи ги промените ти. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:26, 5 јули 2026 (CEST) :: Благодарам. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:09, 6 јули 2026 (CEST) == Имиња на компании, производители итн. == Здраво, Бојан. Според мене имињата на автомобилите, камиони итн. (поточно производителите што ги произведуваат) треба да бидат во оригинал како главно име на статија, потоа може да се додаде транскрипција. Што мислиш ти? Сакав да ја променам „[[Тојота]]“ во „Toyota“ ама пишува забрането е за преместување. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:02, 13 август 2026 (CEST) :Па не го имаме решено тоа прашање. Но правописот официјално дозволува да се кирилизира/транскрибира, дури и како да го препрачува тоа. Не знам. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 18:04, 13 август 2026 (CEST) ::Свесен сум, но за светски брендови и производители (како Toyota, Sony, Hyundai итн.) мислам дека користењето на изворниот латиничен облик како главен наслов е многу попрактично бидејќи се признати глобално како трговски марки. ::Патем, и во руската пракса (а и општо земјите што користат кирилица) на пример гледам дека брендовите и трговските марки често ги оставаат во оригинал за да не се губи глобалниот идентитет, иако административно или правно си имаат кирилични имиња за фирмите (како и кај нас). На пример кај нас кога рекламираат автомобил, речиси секогаш пишуваат во изворен облик, на билборд секогаш ќе се сретне Toyota, наместо „Тојота“. ::Можеби треба да отвориме дискусија или гласање во Заедницата за да формираме јасен консензус и правило за брендовите, издавачите, компаниите итн.? Јас сум да се задржи во оригинал, барем главниот наслов на статијата. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:16, 13 август 2026 (CEST) :::Да, може да се покрене. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 19:31, 13 август 2026 (CEST) :::[[Корисник:Andrew012p|Andrew012p]], не може да биде латиничното име главното име на статијата за компании за кои се знае како се именуваат со кирилица. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:00, 14 август 2026 (CEST) ::::Нема ова врска со кирилицата, која е закон, туку со зачувување на духот на трговската марка. Всушност ние само го задржуваме оригиналното име на компанијата (нивната трговска марка, без разлика дали е само латиница или има и знаци и бројки, како на пример [[4chan]]) за да се сочува автентичноста на трговската марка, а потоа може слободно да се додаде транскрипција во заграда ако е потребно. Истото важи и за апликации, корпорации, рок-групи, списанија, весници и сл. Многу ми звучи неприродно, барем според мене, да се пишува „Ибеј“ наместо [[eBay]]. Оригиналното име е многу попрегледно и автентично за окото и за целиот текст. Истото е и со [[VirusTotal]], [[TV Tokyo]], [[Weekly Shonen Sunday]], [[Shogakukan]] итн. Дури мислам дека и во Русија постои пракса да се задржува оригиналното име за брендовите. Кај нас нема некое строго правило за ова, па затоа најдобро е самите ние тука да се договориме за нашата Википедија. Ќе отворам дискусија и во Селска чешма кога ќе имам малку време. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 15:23, 14 август 2026 (CEST) :::::Од сите дискусии што ги отоврав јас на Селска чешма (од 8 февруари до 3 мај), во врска со оригиналните имиња се изгласа само за наслови на песни и музички албуми. Друго треба да е на кирилица. Научните имиња на флора и фауна се на латиница, и ако има македонски назив за видот, го ставаме како име на статија, ако нема, тогаш името оди со научното латиснко име. Но тоа е наука. Друго сè е општа култура, и оди на кирилица како што би одело на ТВ емисија или превод на документарец, на пример. Инаку сите примери што ги даде погоре веројатно треба да се променат, гледам сам си ги правел по свое видување. Поздрав. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 17:02, 14 август 2026 (CEST) ::::::Чисто ме интересира како точно би се транскрибирале или извеле со кирилица имиња како [[4chan]] (со бројка на крај) или апликации/платформи со специјални знаци и споени зборови како [[VirusTotal]]? Или пак Weekly Shonen Sunday? Вирустотал, Форчан, 4чан, Викли шонен сандеј (или Неделен шонен-недела)? Ме разбираш што сакам да кажам? Некои можат да се преведат или транскрибираат (пр. [[Коданша]], Шогакукан), а некои пак звучат комично. Јас секогаш би одел со оригинален облик, освен ако исклучиво е навлезено во македонскиот јазик од официјални страници или во духот на јазикот. Сѐ друго во оригинал. А гледам и во официјални документи претпочитаат оригинал, пр. за модели на автомобили. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 20:40, 14 август 2026 (CEST) == Скрипта imgToggle == Здраво Бојан. Дали би можел, доколку ти е возможно, да ја овозможиш скриптата '''imgToggle''' за да се вчитува само на страниците што ја користат класата img_toggle? Имам потреба од мала поддршка за чисто префрлување/зголемување на слики преку стандардна класа ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%A3%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D0%B7%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F налик на предлошката на руската Википедија]) за да може [[Предлошка:Зголемување на слика|предлошката за зголемување на слики]] да работи. Поздрав. Ќе мораат да се создадат следниве (со копирање од руската): [https://ru.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadget-ondemand-imgToggle.js JS],<br> [https://ru.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadget-ondemand-imgToggle.css CSS],<br> [https://ru.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadgets-definition Gadgets-definition]<br> И да се додадат во нашиот Gadget definition. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 21:41, 27 октомври 2026 (CET) :Ги средив сите. Види сега дали работи. Само не знам дали треба да создадеме наш еквивалент на [[:ru:Шаблон:Увеличение изображения|Шаблон:Увеличение изображения]]. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:19, 27 октомври 2026 (CET) ::Благодарам. Да во право си. Имаат посебен алатки за тоа. А, што ако само ги префрлиме тие кодови во [[МедијаВики:Common.js]] (за скриптата), и стиловите во [[МедијаВики:Common.css]]? Нема ли така автоматски да работи секаде или? -- hvp38tobzs7s133bge19v1bequc937w 5650878 5650877 2026-10-28T17:02:57Z Andrew012p 85224 /* Скрипта imgToggle */ 5650878 wikitext text/x-wiki {{Корисничкикоментар}} {{Архиви| 2006<br /> [[/Архива 1|јануари - април]]<br /> [[/Архива 2|мај - август]]<br /> [[/Архива 3|септемвриа - декември]]<br /> 2007<br /> [[/Архива 4|јануари - април]]<br /> [[/Архива 5|мај - август]]<br /> [[/Архива 6|септември - декември]]<br /> 2008<br /> [[/Архива 7|јануари - април]]<br /> [[/Архива 8|мај - август]]<br /> [[/Архива 9|септември - декември]]<br /> 2009<br /> [[/Архива 10|јануари - април]]<br /> [[/Архива 11|мај - август]]<br /> [[/Архива 12|септември - декември]]<br /> 2010-2013<br /> [[/Архива 13|јануари - април 2010]]<br /> [[/Архива 15|јануари 2010 - мај 2013]]<br /> 2012-2013<br /> [[/Архива 14|април 2013 - јануари 2012]]<br /> [[/Архива 16|мај - октомври 2013]]<br /> 2013-2015<br /> [[/Архива 17|мај 2013 - април 2015]]<br /> 2015-2018<br /> [[/Архива 18|април 2015 - мај 2018]]<br /> 2018-2020<br /> [[/Архива 19|мај 2018 - февруари 2021]]<br /> 2020-2025<br /> [[/Архива 20|февруари 2021 - јули 2024]]<br /> [[/Архива 21|јули 2024 - мај 2025]] }} == Барање за оценувачки статус == Добар ден, се пријавив како кандидат за оценувачки статус. Можете да ја видете мојата кандидатура во [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B8%D0%BA%D0%B8%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0:%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%9A%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%BE%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%81#%D0%A2%D0%B5%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8_%D0%BD%D0%BE%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%B8_%D0%B7%D0%B0_%D0%BE%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%81 тековните номинации]. Ако имате време ве молам гласајте, ако имате проблем со мојата кандидатура ве молам [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B8%D0%BA%D0%B8%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0:%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%9A%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%BE%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%81#%D0%94%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D0%B8%D1%98%D0%B0 дискутирајте го во самата номинација], сакам да го подобрам мојот придонес во македонската Википедија. Ви благодарам. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 11:52, 16 мај 2025 (CEST) == Отфрлање на текстови == Почитуван, Имам проблем со Ehrlich91. Имам неколку текстови кои се преводи од англиски јазик, прилагодени и делумно комплетирани на македонски јазик. За тоа имам потрошено многу време. Администраторот Ehrlich91 некои од текстовите ги отфрла со несфатливи објаснувања. На пример, текстот за непрекинати функции го отфрли бидејќи имало веќе таква тема која била оценета како добра. Таа тема можеби била оценета како добра, но oд кого? Би требало да има влијание кој ја оценува таа страница. Текстот кој јас го поставив беше далеку покомплетен и поточен, во математичка и лексичка смисла. Дали оценувачите можат да ги споредат старата и новата верзија или тоа воопшто никого не го интересира? Па и реномираните енциклопедии имаат повеќе изданија, подобрени и надополнети. Инаку, текстот на македонски беше одличен за тема која е интересна за секој љубител на математичката анализа и техничките науки. Од друга страна, текстот за итерирани граници Ehrlich91 ми го има отфрлено без никакво објаснување уште истиот ден како што видов. Ме интересира, како може да се избегне од ова негово изживување и насилничко и деструктивно однесување со што нанесува голема штета на текстовите и содржината на математичките теми на македонски јазик на Wikipedia. Јас сум професор по математика и знам за што зборувам, а за Ehrlich91 се сомневам дека има и елементарни познавања на темите кои ги осакатува со неговото несоодветно постапување и непрофесионалност. Администраторите треба да имаат пошироки погледи и да знаат што предизвикуваат со нивните постапки. Реков дека повеќе нема да преведувам после првата негова рецензија, но по подолго време пак се навратив на оваа работа, затоа што верувам дека Wikipedia на македонски може да биде значаен ресурс за македонскиот народ. Но, дотичниот како тоа да го чекаше и веднаш го отфрли првиот текст што го поставив. Ве молам погледнете и пишете ми. Ви благодарам. [[User:Petar SOKOLOSKI|Petar SOKOLOSKI]] <small>([[User talk:Petar SOKOLOSKI|разговор]])</small> 23:50, 23 мај 2025 (CEST) :Добар ден, професоре. Јас и прегледав обете Ваши статии (во првиот случај, преработка на статијата) и ги направив потребните прилагодувања за да се прикажуваат како што треба. Веројатно колегата мисли дека ако статијата некогаш била избрана, таа не треба да се менува (Една статија добива статус на „Избрана“ ако се смета за доволно добра и претставителна за извесно време да биде на главната страница). Меѓутоа, јас сметам дека апсолутно може да се менува доколку станува збор за видно подобрување. Потоа статијата може да оди на прегласување. Другата статија за итерирани гранични вредности беше доволно добра, и јас ја одобрив. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:06, 24 мај 2025 (CEST) ::Почитуван, ::Ви благодарам за брзиот одговор и реакција. Ова ми дава надеж дека Wikipedia на македонски јазик има иднина. ::Ве молам да им се укаже на Вашите колеги уредувачи или администратори да не бришат текстови толку лесно затоа што таквите постапки фрустрираат и оставаат многу лош впечаток. ::Со почит, ::[[User:Petar SOKOLOSKI|Petar SOKOLOSKI]] <small>([[User talk:Petar SOKOLOSKI|разговор]])</small> 23:10, 24 мај 2025 (CEST) :::Би сакал да дополнам нешто што забележав, а не знам дали и вие го забележавте. Правилото на нашата Википедија е дека наместо „Видете исто така“ во заглавијата се користи „Поврзано“, а наместо „Референци“ секогаш се употребува зборот „Наводи“. Иако сигурно знаете, но сепак да спомнам дека никогаш не се користи зборот „линкови“, туку исклучиво „врски“ (ова го немам забележано, туку попатно го спомнувам за секој случај). Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:33, 26 мај 2025 (CEST) == Ракописни букви на македонски јазик == Почитуван, Сакам да Ви укажам на еден проблем во врска со некои од ракописните букви на македонски јазик кои се користат во Wikipedia, а и на други места. Имено, ракописните букви г, п, т се како во руската и бугарската азбука, а не според македонскиот правопис (цо цртичка одозгора https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Makedonsko_rakopisno_pismo.png). Овие недостатоци ги приметувам и на други места, апликации и сл. Не знам колку можете да реагирате по ова прашање, но добро би било да контактирате со поединци кои можеби знаат како овој недостаток да се отстрани. Ви благодарам. [[User:Petar SOKOLOSKI|Petar SOKOLOSKI]] <small>([[User talk:Petar SOKOLOSKI|разговор]])</small> 13:48, 25 мај 2025 (CEST) :Овој проблем е многу познат и веќе одамна расправан. За да се ургира кај централните програмери, прво ќе треба да имаме соодветен фонт под слободна лиценца. Ова отвора посложена работа за програмерите, и може да потрае, но сепак е решливо. Главниот проблем е во тоа што расположивите фонтови кои општо ги користиме на други места се или авторска припадност на поединечни типографи, или во сопственост на владата. Системашите од централа бараат слободен фонт, т.е. со авторските права предадени во јавна сопственост. Засега единствена можност е намерна употреба на [[Предлошка:Закосено]] за такво форматирање (видете го објаснувањето) во неа. Ова е малку килаво и не е решение — тоа треба да се реши системски, и да се прикажува насекаде како стандардно на викито без ставање ознаки. Друг проблем со оваа предлошка е во што обликот на буквите и меѓубуквеното растојание не се со квалитет кој одговара на потребите за читливост и уреден текст, како што е решено за источнословенските ракописни, и тој проблем ќе треба да се реши со друг, посоодветен фонт, кој идеално би бил слободен и системски спроведен. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:19, 25 мај 2025 (CEST) == Никусор Дан == Hello, could you please check [[Никусор Дан]]? A few IPs did spam machine translated pieces today on Southern-Slavic wikis. If you could intervene I'd be very grateful. Thanks in advance, [[User:A09|A09]] <small>([[User talk:A09|разговор]])</small> 00:12, 26 мај 2025 (CEST) :Thank you for pointing it out. I deleted it. It was tiny, done without knowledge of wiki formatting and even the name transcription was wrong. We'll wait until a proper editor creates a normal article about him. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:15, 26 мај 2025 (CEST) ::Thanks, that was very expeditive! [[User:A09|A09]] <small>([[User talk:A09|разговор]])</small> 00:19, 26 мај 2025 (CEST) == Join us at the Next CEE Catch up! Learn about Temporary accounts! == Hi everyone, We want to announce the tenth '''[[:m:Wikimedia CEE Hub/Catch up|CEE Catch Up]]''' session, which will be dedicated to the '''Temporary accounts''', as this important change is going to affect every Wikipedia soon, so it is important for patrollers and functionaries like you to understand this change. On wikis where temporary accounts are enabled, IP addresses of unregistered editors are not visible publicly. Only those who fight spam, vandalism, harassment and disinformation have access to IP addresses there. The session will take place on '''10th of June 2025, 18:00-19:00 CEST''' (check your ''[https://zonestamp.toolforge.org/1749571200 local time]''). If you are interested in this topic, then '''[[:m:Event:CEE Catch up Nr. 10 (June 2025)|sign-up for the session here]]'''. [[User:TRistovski-CEEhub|TRistovski-CEEhub]] ([[User talk:TRistovski-CEEhub|разговор]]) 13:17, 29 мај 2025 (CEST) <!-- Пораката ја испрати Корисник:TRistovski-CEEhub@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_admins&oldid=28802724 --> == Хиерархија == Кој е наредниот чекор во хијејархијата овдека на википедија, сега сум уредник? [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 06:23, 13 јуни 2025 (CEST) :Да, сега си уредник. Со доволно уредувања што ќе ти бидат прифатени, и со доволен број уредувања стануваш автопроверен уредник (твоите уредувања веднаш се видливи за сите, без да треба некој да ги погледа и одобри. За ова не треба долго. Потоа, кога ќе биде доволно докажана уредничката способност и стилот на изразување на достатно ниво, тогаш можеш да поднесеш барање за статус на оценувач (да одобруваш или отфрлаш уредувања на обични уредници). Понатаму има други привилегии, па после нив следно е администраторство, а на крај на врвот е специјален статус бирократ, нешто како виш администратор, но со дополнителни права, да доделува права на други и можност за покоренити промени на викито. Моментално тоа сме само јас и уште еден друг. Администратори има повеќе. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 07:34, 13 јуни 2025 (CEST) :{{одговор|Marco Mitrovich}} Да не заборавам да додадам: би те замолил да ставаш наслови кога пишуваш, инаку текстот се губи во претходната тема (во овој случај, CEE Catch up. Затоа самиот произволно ставив наслов „Хиерархија“. --[[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:26, 13 јуни 2025 (CEST) == Предлог == Здраво, би сакал да дадам еден предлог за делот „Дали сте знаеле“ на Главната страница. Дали би можело да се ограничи на пример на 10 „факти“ и како што се додаваат нови факти, претходните да се архивираат. Вака како што е сега мислам дека е предолго и многу непрегледно. Сум забележал и во англиската верзија тоа е мал дел, на пример во моментов има само 9 „факти“. Поздрав [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 12:49, 26 јуни 2025 (CEST) :Да, добра идеја. И јас веќе некое време се размислував за тоа. Сега ги сведов на десет. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 12:57, 26 јуни 2025 (CEST) == Предлошка == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да видиш зошто не сака да работи предлошката [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%BB%D0%BE%D1%88%D0%BA%D0%B0:%D0%98%D0%BD%D1%84%D0%BE%D0%BA%D1%83%D1%82%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BC%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%83%D0%BC%D1%81%D0%BA%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%88%D0%B8%D0%B7%D0%B0 Инфокутија медиумска франшиза]? Сакам да ја ставам кај „[[Resident Evil]]“, но само белина се појавува. Ја прилагодував преку [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%9C%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D0%B0%D1%84%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%88%D0%B8%D0%B7%D0%B0 руската верзија]. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 10:07, 28 јуни 2025 (CEST) :Сега да работи. Морав одново да ја направам од англиската, и сега ќе мора да се користи англискиот код. Ова се случува кога централно ќе изменат функционалности на кодот и потоа извесни постоечки предлошки веќе не работат. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:53, 29 јуни 2025 (CEST) ::Благодарам. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 08:17, 30 јуни 2025 (CEST) == Статии без илустрација 2025 == Добар ден Bjankulovski06, ве повикувам да се приклучите на меѓународниот натпревар [[Википедија:Статии без илустрација 2025|Статии без илустрација 2025]], за вметнување на илустрации во статиите на кои им недостигаат. Натпреварот ќе трае од 1 јули сѐ до 31 август. Ако имате какви било прашања околу натпреварот можете да ме исконтактирате на мојата [[Разговор со корисник:Jtasevski123|разговорна страница]] или пак на [[Википедија:Статии без илустрација 2025|проектната страница]] за натпреварот. Убав ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 15:00, 1 јули 2025 (CEST) == Growth features - Mentorship and Community updates == ​Hi everyone, Wikimedia Foundation worked on evolving some of the growth features, primarily dedicated to the newcomers in our movement and communities. If you do not know, everyone can access them, activating them from Preferences (in the below of the page). You can learn about these features '''[[mw:Growth|here]]'''. CEE Hub is contacting you (patrollers/admins) directly as we would like to bring to your attention two of these features that we think can be useful for your community: '''[[mw:Growth/Mentor dashboard|Mentorship]]''' and '''[[mw:Growth/Community Updates|Community Updates]]'''. We noticed that the majority of the CEE language editions of Wikipedia does not have active one of these features, so we are encouraging you to check whether your wiki has these features and if not to begin community discussion if you want to introduce them to your editors. If you want to check it, you need to go to the Special:CommunityConfiguration page on your wiki, where all of the growth features are listed. If you need more support with this, please contact Growth team [[mw:Growth/Team|here]]. --[[User:TRistovski-CEEhub|TRistovski-CEEhub]] ([[User talk:TRistovski-CEEhub|разговор]]) 14:29, 16 јули 2025 (CEST) <!-- Пораката ја испрати Корисник:TRistovski-CEEhub@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_admins&oldid=28802724 --> == Question == Hello! Could you look [http://www.promacedonia.org/mp/mp_9_1_1.htm here]? I mean, I'm not sure if this website is in Macedonian or Bulgarian language. Thank you for answer! :) [[User:AkaruiHikari|AkaruiHikari]] <small>([[User talk:AkaruiHikari|разговор]])</small> 11:03, 26 јули 2025 (CEST) :Sure! The text of the study itself is in Bulgarian (in old orthography), and describes a [[Горички дијалект|far western dialect of Macedonian]] from the Korca/Gorica region, and cites example texts from it. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:11, 26 јули 2025 (CEST) == Косово == Мислувам дека нема потреба за посебна категоријата за предлошки со врска за Косово и Метохија, затоа што Србија нема тука својата власт, да во категоријата општини во Србија межеме да вклучиме Гора, останатите општини се сврзани со Косово, така е и Бриселска спогодба која потишал српските власти, дека признавав косовска општинска поделба на примерот (Северна Митровица). [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 13:54, 19 август 2025 (CEST) :Здраво Марко. Дали тогаш сметаш дека не треба да имаме статии за општините на Косово според српско сметање/номенклатура), туку само за тие на Р. Косово (албанските)? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:58, 19 август 2025 (CEST) ::Српските власти признавав косовска поделба на општини, имав и изборни листи за изборите, за Северна Митровица, Партеш и останатите косовски општини (албански). Тоа е факт. Не видам потреба да ги имаме кога више не постојат и Србите признале косовска/албанска поделба општини. Стара/српска поделба постојат само во српскиот Устав, кои и ние не почитував, но тогаш имав градоначалници по албанска поделба. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 14:23, 19 август 2025 (CEST) :::А, па тогаш добро, ќе ја избришам и категоријата, а и предлошката за Општина Гора, како и нејзината категорија. А српските управни окрузи на Косово? Да имаат статии или не? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:27, 19 август 2025 (CEST) ::::Исто така, ние не постојат ни во српски Уставот. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 14:33, 19 август 2025 (CEST) :::::Готово. Сè е средено. Благодарам за напомената. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:42, 19 август 2025 (CEST) == Локациски мапи == Знаеш ли што се случува со локациски мапи, сум направил локацијска мапа за градот Ниш ама не може во инфокутија? [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 16:18, 19 август 2025 (CEST) :Би требало да може. Бидејќи е положбена карта, треба воедно и соодветен модул да постои (во овој случај, [[Модул:Location map/data/Ниш|го создадов]]. Отсега гледај ги [[:en:Module:Location map/data/Serbia Niš|овие примери]] од англиската и копирај ги кај нас. Ако ти треба помош, повели. Еден проблем со оваа карта е тоа што таа е наменета повеќе за места, градби и градски четврти (маала) во самиот град, и не е доволно опфатна за да служи за населените места во Град Ниш. Во некои случаи функционира (на пр. [[Бубањ (Србија)]]), ама за некои е премала. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:35, 19 август 2025 (CEST) Знаеш ли како мапа на [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%BB%D0%BE%D1%88%D0%BA%D0%B0:%D0%9F%D0%BE%D0%BB%D0%9A%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D1%98%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BD%D0%B0 Војводина] да се вклучи во статија заедно со Србија, така е на англиската Вики. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 17:14, 23 август 2025 (CEST) :Извини за доцнењето, смао што се вратив од одмор. Сега е направен модулот, и би требало да ти работи картата. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:39, 26 август 2025 (CEST) Ќе можеш ли да напраиш локациска карта за [[Јужна Србија]]? Јас сум пробал, и не можам да бидне ко карта на Војводина. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 21:04, 27 август 2025 (CEST) :А, за тоа има посебна процедура. Ќе се обидам. Одамна не сум правел такво нешто. Ќе те известам. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:39, 28 август 2025 (CEST) == Предлошка:Langx == Здраво Бојан. Ми треба твоја помош :) Ја создадов Предлошка:Langx, со цел да имаме една предлошка за сите јазици како на англиската википедија а не за секој јазик посебно, па сега рачно ја менував во статиите. Дали ќе можеш автоматски да ја замениш на пр. каде што стои {{lang- да биде {{langx| Поздрав. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 15:24, 2 септември 2025 (CEST) :Фала на потсетувањето. Ја пуштив алатката да ги помине сите статии со тие предлошки и мислам дека сега секаде се заменети. Беше долга и опширна работа, дури и за самата алатка — имаше околу 20.000 страници. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 06:39, 3 септември 2025 (CEST) Оваа предлошка за црногорскиот јазик не работи, примерот [[Трабојин]]. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 09:45, 4 септември 2025 (CEST) :Работи. Кодот за црногорски е „cnr“, а не cg. Сега го променив во статијата Трабојин. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:45, 4 септември 2025 (CEST) ::За старогрчки е grc, а не „gr“. Се појавува грешки во предлошката, бидејќи има пишано „gr“. Исто така, за македонскиот јазик треба да биде закосено исто како другите јазици. Наместо [[македонски]]: Јазик, треба да биде — [[македонски]]: ''Јазик''. ::Дали мислите да ги ставаме јазиците во скратен облик или како што си е? Наместо англиски, да биде — англ., француски — фр. — итн. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 00:32, 12 септември 2025 (CEST) :::Дефинитивно не скратени облици на јазиците. Ваков е обичајот. А тоа со закосувањето, самиот нов начин на работа наложи незакосени букви, ама сега најдов мое решение, и закосени се. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:40, 12 септември 2025 (CEST) == [[Предлошка:Главни градови во Океанија по регион]] и [[Предлошка:Океанија по тема]] == Здраво. [[Источен Тимор]] се наоѓа целосно во Азија и не е дел од Океанија или Меланезија. Видете ги статиите [[Океанија]], [[Југоисточна Азија]] и [[Меланезија]]. Со почит, [[Специјална:Придонеси/&#126;2025-61428-1|&#126;2025-61428-1]] ([[Разговор со корисник:&#126;2025-61428-1|разговор]]) 10:43, 15 септември 2025 (CEST) == Dungeon crawl == Здраво, Бојан. Статијата ,,Dungeon crawl" ја преведов како ,,[[Истражување на зандани]]". Твое мислење за преводот? Дали мислиш дека треба да биде ,,Истражување зандани" или со ,,на"? Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:16, 20 септември 2025 (CEST) :Мене „на зандани“ ми делува поприродно. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:23, 21 септември 2025 (CEST) ::Се согласувам. 👍 --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 11:57, 21 септември 2025 (CEST) == Молба за рецензија на нацрт-статија == Здраво, Нов сум на Wikipedia и се обидувам да ги следам правилата. Создадов нацрт-статија за онлајн медиумот denar.mk. Бидејќи сум директно поврзан со онлајн медиумот, го пријавив мојот конфликт на интереси на мојата корисничка страница. Се потрудив нацртот да биде неутрален и енциклопедиски, и секој факт е поткрепен со независни и веродостојни извори, како што се бара. Нацртот се наоѓа тука: [[Нацрт:Denar.mk]] Дали би можеле да го погледнете и да ми дадете мислење, пред сè, дали темата ги исполнува критериумите за значајност и дали статијата е соодветно напишана? Ви благодарам однапред за помошта и одвоеното време. Поздрав, B.stojkoski [[User:B.stojkoski|B.stojkoski]] <small>([[User talk:B.stojkoski|разговор]])</small> 20:15, 21 септември 2025 (CEST) == Арамејски јазик == Здраво, Бојан. Само да споделам дека кај предлошката „Langx“ за арамејски јазик дава на англиски Aramaic, наместо „арамејски“. За пример можеш да видиш кај „[[Ханан]]“. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 00:54, 12 октомври 2025 (CEST) :{{готово}} Средено. Благодарам на укажувањето. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 05:51, 12 октомври 2025 (CEST) == Статистика од 1873 година == Здраво, поставив едно прашање [https://bg.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D1%82%D1%80%D0%B5%D0%B1%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB_%D0%B1%D0%B5%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B0:Bjankuloski06 овде]. Поздрав, [[User:Simin|Simin]] <small>([[User talk:Simin|разговор]])</small> 11:05, 12 октомври 2025 (CEST) :Благодарам. Ќе одговорам таму. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:24, 12 октомври 2025 (CEST) == Правопис за цртичка == Здраво, Бојан. Гледам дека си ставил цртичка кај самата страница за „[[Светец-заштитник|светец заштитник]]“. Јас мислам дека треба без цртичка согласно правило бр. 127, стр. 65 во Правописот од 2017 г. Истото би важело и за „[[Деца-бегалци]]“ без цртичка. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 16:54, 31 октомври 2025 (CET) :@[[Корисник:Andrew012p|Andrew012p]] Фала на укажаното. Постепено ги исправам. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:00, 31 октомври 2025 (CET) == Question about English Wikipedia page for Macedonian artist Mentor Zenula == Hello, @[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] I hope you’re doing well. I’ve recently created a draft article about the artist Mentor Zenula, also known as Xsoundbeatz. He is a Macedonian musician and producer with verified media coverage and collaborations in the Balkan music scene. I wanted to kindly ask if you could please review my draft when you have a moment. The artist already has a Wikipedia page in Macedonian, and since he’s active internationally, I believe it would be appropriate for him to also have an English Wikipedia page for global readers. Thank you very much for your time and for helping maintain the quality of Wikipedia! [https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Xsoundbeatz] Best regards, [Nurhanademi] [[User:Nurhanademi|Nurhanademi]] <small>([[User talk:Nurhanademi|разговор]])</small> 16:52, 2 ноември 2025 (CET) :Hello, Nurhan. The problem is that the article has already been written in 2021 on the English Wikipedia, and deleted. The person who removed it there is a very long-standing administrator who knows the rules well. It was also [[:en:Draft:Xsoundbeatz|declined]] a couple of days ago by another admin. On that wiki they have different [[:en:Wikipedia:Credible claim of significance|rules of notability]] than what we have on our wiki here. For us, as a small country, any Macedonian artist that has an IMDb record of his/her discography is enough (or any artist from any country, for that matter). They are more strict, and there is nothing I can do to change that. My experience, and the fact that I am an administrator here, will not make any difference to them. I created the article on Xsoundbeatz on mk.wiki last year, and, as you can see, it's fine. But I can't impose our standards on their Wikipedia. That's the unfortunate reality. Regards. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 20:34, 2 ноември 2025 (CET) ::Hi @[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] Thankyou for your message 🙏 [[User:Nurhanademi|Nurhanademi]] <small>([[User talk:Nurhanademi|разговор]])</small> 21:41, 2 ноември 2025 (CET) == Talk page lock == Hello! I am a fellow colleague from the sh.wikipedia and as you might have seen, my talk page has been vandalised by our dear Ljubče, whom you probably know as one of Wikipedia's most persistent vandals. And while I do not contribute here, I would kindly ask you to lock both my user page and my talk page indefinitely, so as to stop Ljubče from vandalising it any further. If you have any additional questions, please ping me and I will reply here. Also, sorry for writing in English, I can read Macedonian, but I cannot speak it! :D [[User:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] <small>([[User talk:Edgar Allan Poe|разговор]])</small> 16:59, 10 ноември 2025 (CET) :@[[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]]: If you're online, could you, perhaps, help with this? I cannot write on your talk page so I am pinging you here. [[User:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] <small>([[User talk:Edgar Allan Poe|разговор]])</small> 17:06, 10 ноември 2025 (CET) ::@[[Корисник:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] {{done}} --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 17:11, 10 ноември 2025 (CET) :::Thank youuu! :))) [[User:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] <small>([[User talk:Edgar Allan Poe|разговор]])</small> 17:11, 10 ноември 2025 (CET) == Принц или кнез, монархот на Монако? == Бојан, кога од принц го направивме кнез монархот на Монако? Србите и Русите го нарекуваат кнез, инаку по сите други човекот е принц или монарх, па така и кај нас, затоа што има многу титули: тој е и маркиз, и војвода, и барон, и сир. Ова не беше грешка, па да го смениш без дискусија. Измените треба да се вратат назад. Поздрав - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:17, 17 ноември 2025 (CET) :Во англискиот (и некои други јазици) се користи еден ист поим за кнез и за принц, што се две различни работи. Кај нас принц е исклучиво син на монарх, а кнез е владетелска титула на вид монарх. Сите кнезови од нашите простори на англиски и тие други јазици се нарекуваат принцови. Некои примери: [[:en:Grand Principality of Moscow|Grand Principality of Moscow]] = Големо Московско Кнежевство, [[:en:Principality of Bulgaria|Principality of Bulgaria]] = Кнежевство Бугарија. Монако и Лихтенштајн се современи примери за кнежевства. Германскиот не ја прави збрката што ја прави англискиот, па така државата се нарекува ''Fürstentum Liechtenstein'' (на германски Fürst = кнез, a Prinz = принц), наспроти англиското име ''Principality of Liechtenstein''. Нашите по медиуми кога пишувале принц на или од Монако тоа го правеле од чиста немарност или незнаење. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:24, 17 ноември 2025 (CET) ::Принц како збор е сосема соодветно за овој владетел од Монако, дека е монархија државата негова, и тој е монарх, а за кнез речникот вели дека е феудална наследна титула, не постојат феуди денес, историски термин е тоа. Другите значења за кнез според речникот се: член на царско семејство, а овој не е тоа, и титула добиена според заслуги, ни тоа не е, наследна титула има човекот, не му е според посебни заслуги. Не знам каде на друго место да провериме? - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:51, 17 ноември 2025 (CET) :::Сега проверив на француски, затоа што на Монако службен јазик е францускиот, принц се нарекува титулата на владетелот. Значи, тие самите си го нарекуваат принц владетелот свој. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:57, 17 ноември 2025 (CET) :::Тоа е на француски — еден од јазиците што не прави разлика (романските јазици плус англискиот по норманското освојување). Таа смисла на prince исто така е феудална титула која останала обичајно до денес. Во средновековието на тие јазици исто се нарекува principalities или слично исто како денешните. Истото е. Едноставно некои јазици прават разлика, а некои не. Кај нас разликата отсекогаш постоела. А кнез може и да биде монархиска титула во уставна монархија, ако монархијата е кнежевство. Лихтенштајн е уставна монархија. Кое и да е денешното устројство на државата, тој пак ќе биде кнез, оти од дамнешни времиња влече титулата. Ете, тие јазици нашите кнежевства и германските си ги нарекуваат principalities, а ние и Германците си ги нарекуваме по наше. Тоа не значи дека тие треба сега да почнат да користат словенски или германски термин за нив. Кога сме кај извори, еве ти [http://drmj.eu/search/%D0%BA%D0%BD%D0%B5%D0%B6%D0%B5%D0%B2%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE извор од речник]. --[[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:02, 17 ноември 2025 (CET) Кнежество, во ред, ама за титулата и на француски и на германски е принц, иако е кнежество, сепак не е кнез. Може да дискутираме дека не постои во нивниот јазик збор за кнез, ама постои за кнежество (?) но еве и на некои словенски јазици титулата му е принц. Исто така, Грејс Кели со бракот станала принцеза. Не знам зошто ние треба да ја менуваме титулата. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 12:09, 17 ноември 2025 (CET) == Самороден / природен ?== Исто така сметам дека не смее да се отстранува зборот природен и да се менува со самороден. Не познавам еден единствен човек што го користи тој збор за природните метали, на пример, и да ги нарекува самородени метали. Како енциклопедија не треба да бришеме зборови кои се во употреба и да ги менуваме со нови зборови туку така. Оваа измена воопшто не е на место. -[[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 12:09, 17 ноември 2025 (CET) :Самороден метал е единствениот што го знам за оваа работа, и како таков сум го учел. Покрај тоа, не станува збор за начинот на кој е добиен металот (дали е по природен или вештачки пат), сите метали се извадени од природата. Туку дека е сам по себе чест, а не дел од мешавини кои треба да се рафинираат. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 12:14, 17 ноември 2025 (CET) ::Ете има дополнително значење, и според тоа не е замена за зборот „природен“ туку има дополнително значење на „чист“. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 13:15, 17 ноември 2025 (CET) == Invitation for a session "Tools and features for Users with Extended Rights" == Hi, you are receiving this invitation as you are either patroller and/or admin in your community and [[:m:Wikimedia CEE Hub|CEE Hub]] is preparing a session called '''Tools and features for Users with Extended Rights''', which we think that it will be interesting for you. The session is organised by the CEE Hub along with Wikimedia Foundation’s Movement Communications regional specialist Natalia Szafran-Kozakowska. Speakers in the session are Product Managers and Software Engineers from Wikimedia Foundation, so you will hear recent updates, new developments, and they will answer questions. So, please think what you want to ask them and come to the session. The session will be held on '''Tuesday, December 2nd, 2025 at 17:00 CET'''. Please register yourself '''[[:m:Event:CEE Catch Up: Tools for Users with Extended Rights|here]]'''. If you have any questions, please contact me. --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] <small>([[User talk:MediaWiki message delivery|разговор]])</small> 14:45, 19 ноември 2025 (CET) (on behalf of the CEE Hub) <!-- Пораката ја испрати Корисник:TRistovski-CEEhub@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_admins&oldid=29165186 --> == Предлошка == Можеш ли да направиш измени на предлошка Soccerway, бидејки сега не работи? [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 22:40, 27 ноември 2025 (CET) :Сега треба да е средено. Види дали сè е во ред. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 07:40, 28 ноември 2025 (CET) ::Уште не е средено, еве [[Василије Костов]]. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 08:12, 28 ноември 2025 (CET) :::А како е сега? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 08:28, 28 ноември 2025 (CET) :::: Сега е подобро, треба да упатува на страницата од Костов на soccerway. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 09:09, 28 ноември 2025 (CET) :::::Ако упатувањето работи во некои статии, а не во други, тогаш проблемот не е со самата предлошка, туку со тоа како е напишана во дадената статија (дали е исправен начинот). Тоа треба да се проверува од случај до случај (водејќи се според тоа како е на англиската вики). [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:11, 28 ноември 2025 (CET) :::::: Здраво - во статијата Узем се дадени имињата на делови од ова село. Меѓутоа, кога погледнав во „Mapa cz“ најдов сосема различни имиња на тие делови. - Ве молам, што е точно? Ви благодарам за вашиот одговор. Со почит. [[User:JaKoRa|JaKoRa]] <small>([[User talk:JaKoRa|разговор]])</small> 13:07, 28 ноември 2025 (CET) :::::::Здраво. Колку што можам да видам, во статијата се спомнати само де маала — Витановци и Манѓелици На картата го нема Манѓелици бидејќи е премногу централно. Сите други имиња што се спомнати во статијата се месности, кои во многу случаи се микротопоними кои не мора да имаат куќи и не се сметаат за делови од селото во таа смисла. На [https://www.openstreetmap.org/?mlat=42.221017&mlon=22.427716&zoom=11#map=15/42.22356/22.43597 оваа карта] треба да се прикажани маалата, иако и таму не сум сигурен дали се сите точни. Затоа, ќе биде потребно да се додадат маалата од посочената карта во статијата. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 18:37, 28 ноември 2025 (CET) == Прашање кое бара дискретност == Добар ден. Дали постои начин да се контактира со вас преку е-маил. Имам прашање кое бара дискретност и не би сакал да го елаборирам тука. Благодарам. [[User:Poliscimk|Poliscimk]] <small>([[User talk:Poliscimk|разговор]])</small> 21:41, 20 декември 2025 (CET) :Да, има. Пишете [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B5%D1%86%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%BD%D0%B0:%D0%9F%D0%B8%D1%88%D0%B8_%D0%B5-%D0%BF%D0%BE%D1%88%D1%82%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D0%BA%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D1%82/Bjankuloski06 на овој бразец]. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:06, 20 декември 2025 (CET) == Уредувачки денови и викенди 2026 == Добар ден, започна предизвикот [[Википедија:Уредувачки денови 2026|уредувачки денови]] и [[Википедија:Уредувачки викенди 2026|викенди]] за 2026 година. Ве поканувам да се приклучите на предизвикот, со тоа што од оваа година наградите ќе бидат на месечно ниво каде што треба да се исполнат следните услови: * Да се учествува во најмалку 10 изданија на уредувачките денови и/или викенди во текот на еден месец, и * Да се создадат или подобрат најмалку 25 статии '''од тековниот месец'''. Ако имате какви било прашања слободно обратете ми се на мојата разговорна страница! Пријатен ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 12:08, 5 јануари 2026 (CET) == Мета-дијалектика == Почитуван Бојан, Среќен Бадникот! Ако не Ти е проблем провери ја страницата (и одобри) за [[Мета-дијалектика]]. Поздрав, И.Ј. [[User:Нео-Марксист|Нео-Марксист]] <small>([[User talk:Нео-Марксист|разговор]])</small> 18:34, 6 јануари 2026 (CET) :Здраво, Игор. Одобрено. Се извинувам на задоцнувањето. Бев во Кина и таму не ми се отвораше Википедија. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:50, 8 јануари 2026 (CET) ::Благодарам Бојан! Среќна Нова 2026. Година![[User:Нео-Марксист|Нео-Марксист]] <small>([[User talk:Нео-Марксист|разговор]])</small> 02:51, 15 јануари 2026 (CET) :::::Почитуван Бојан, се извинувам за Твоето време. Но, морам да Ти обрнам внимание дека Вашиот нов корисник ја избојадиса оваа страница ([[Мета-дијалектика]] ), и уште повеке проверената страница за [[Дијалектика]] со низа жолти шаблони. Ова лично не ми прави проблем, но сепак ми се чини дека се работи за некој субјективен чин. Се надевам дека сум во грешка. Со особена почит, [[User:Институт за политички студии|Институт за политички студии]] <small>([[User talk:Институт за политички студии|разговор]])</small> 02:13, 24 јануари 2026 (CET) :Здраво. Еден од администраторите ќе ја провери статијата и ќе се погрижи да биде по стандард. Ако има проблем и понатаму, уредникот ќе биде повикан да направи поправки. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 08:44, 24 јануари 2026 (CET) ::Благодарам Бојан [[User:Институт за политички студии|Институт за политички студии]] <small>([[User talk:Институт за политички студии|разговор]])</small> 11:47, 24 јануари 2026 (CET) :Еве ја дополнив со секундарната референца од весникот Нова Македонија, денешен број. Се надевам дека сега задоволува критеријумите за „Викификација". Види :[https://novamakedonija.com.mk/makedonija/politika/megju-se-i-nishto-filozofska-teorija-shto-go-objasnuva-postoenjeto/].[[User:Институт за политички студии|Институт за политички студии]] <small>([[User talk:Институт за политички студии|разговор]])</small> 11:24, 26 јануари 2026 (CET) ::::Мета-дијалектика постои. Види просто пребарување на bing [https://www.bing.com/search?q=meta+-+dialectical+method&qs=SC&pq=meta-+dialectic&sk=SC1&sc=11-15&cvid=BB16E35668AF4272BFB61E0ABA86DF2C&FORM=QBRE&sp=2&ghc=1&lq=0].[[Специјална:Придонеси/&#126;2026-92605-4|&#126;2026-92605-4]] ([[Разговор со корисник:&#126;2026-92605-4|разговор]]) 23:30, 10 февруари 2026 (CET) :::::Тие толку разбираат, никогаш не училе за "Дијалектика", а камоли за "Мета-дијалектика". За жал.[[User:Вики.Мета|Вики.Мета]] <small>([[User talk:Вики.Мета|разговор]])</small> 00:29, 11 февруари 2026 (CET) :: Што се однесува до пребарувањето на Google го најдов терминот, повезан и со авторот на Мета-дијалектика - Google Search: [https://www.google.com/search?q=%D0%9C%D0%B5%D1%82%D0%B0-%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0&sca_esv=9a26454b369da4f9&ei=qvsfapW7Ltnlxc8P-Ku9gAw&biw=1167&bih=550&ved=0ahUKEwiVuImv6OqUAxXZcvEDHfhVD8AQ4dUDCBA&uact=5&oq=%D0%9C%D0%B5%D1%82%D0%B0-%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0&gs_lp=Egxnd3Mtd2l6LXNlcnAiH9Cc0LXRgtCwLdC00LjRmNCw0LvQtdC60YLQuNC60LAyBhAAGB4YCjIFEAAY7wUyCBAAGIAEGKIEMgUQABjvBTIFEAAY7wUyBRAAGO8FSIVcUIMRWOZXcAJ4AJABA5gBbKABpBWqAQQyNi41uAEDyAEA-AEBmAIToALpDKgCBsICBxAAGB4YsAPCAggQABjvBRiwA8ICCxAAGIAEGKIEGLADwgIEEAAYHsICFxAAGIAEGIoFGJECGOcGGOoCGLQC2AEBwgIFEAAYgATCAgUQLhiABMICBxAAGIAEGBPCAgkQABiABBgTGArCAgYQABgeGBPCAggQABgeGBMYCsICBhAAGB4YDZgDA_EFjr1DthkfSZuIBgGQBgW6BgQIARgHkgcEMTMuNqAHjcMBsgcEMTEuNrgH4QzCBwgwLjEuMTcuMcgHXYAIAQ&sclient=gws-wiz-serp]. == Злоупотреба на администраторските овластувања == Еден или повеќе администратори на оваа Вики блокираа страница за разговор за стр. „Мета-дијалектика" со цел брзо да биде избришана. Овој термин[[Мета-дијалектика]] е широко применуван во поновата филозофија! Нема никакви основи за бришење, а особено не за брзо бришење, ова е очигледно. Потпаѓа под филозофска терминологија.[[User:Вики.Мета|Вики.Мета]] <small>([[User talk:Вики.Мета|разговор]])</small> 00:22, 11 февруари 2026 (CET) :Здраво. Не станува збор за злоупотреба, туку за нечија одлука. Го повикувам колегата @[[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]] да образложи. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 06:04, 11 февруари 2026 (CET) ::@[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] Многу е едноставно, статијата не личеше на ништо со извори од само еден автор. Ако е така како што се кажува дека е широко применуван термин, зашто не постои објаснувања/извори при простор пребарување на Гугл. Исто така, оваа страница не е избришана само од мене, туку од многу други Википедии. --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 13:02, 11 февруари 2026 (CET) :::Како и да е истата статија помина на Бугарската Вики, а слично и на Белоруската Википедија! Голем поздрав![[User:Инает|Инает]] <small>([[User talk:Инает|разговор]])</small> 02:17, 20 февруари 2026 (CET) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2025_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2026]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Look forwards to collaborating in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 08:42, 14 февруари 2026 (CET) </div> (Оваа порака беше испратена на [[:Корисник:Bjankuloski06]], а тука се јавува заради пренасочување.) <!-- Пораката ја испрати Корисник:Doc James@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2025&oldid=30070084 --> == Корејска транскрипција == Здраво, Бојан. Сакам да те прашам како ќе се транскрибира Lee Jun-young на македонски, поточно „Young“? Според [[Македонска транскрипција на корејскиот јазик|македонската транскрипција]], нема МФА за „ou“. Дали ќе биде Јанг или Јонг? Се колебам за Ли Џун Јонг. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 15:02, 21 февруари 2026 (CET) :Ќе биде Јонг, и го имаме во графата за ''yeo''. Не е секогаш лесно да се одреди од прв поглед, бидејќи наместа англиската транскрипција отстапува од официјалната преработена романизација, и од тоа што би се очекувало според МФА. Слогот 영 е сочинет од составниците ㅇ + ㅕ + ㅇ. Првата е нема, втората е самогласката ''јо'', третата е согласката ''нг''. ㅕ се предава со „јо“ на македонски, бидејќи о е најблизок македонски глас за ʌ по МФА. Во корејскиот најпаметно е да се гледа од изворното писмо, и потоа да се консултира нашата транскрипција. Јас би ја задржал употребата на тирето и малата буква, па така би било „Ли Џун-јонг“, бидејќи ''Џун-јонг'' е едно презиме, а не две презимиња, или средно име и презиме. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:38, 21 февруари 2026 (CET) ::Благодарам. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 19:13, 22 февруари 2026 (CET) == Translation request == Hello, Bjankuloski06. Can you translate and upload the article about the dormant supervolcano [[:en:Campi Flegrei]] in Macedonian Wikipedia? Yours sincerely, [[User:Kurcke|Kurcke]] <small>([[User talk:Kurcke|разговор]])</small> 08:02, 11 март 2026 (CET) :Hello, Bjankuloski06. :I withdraw the request, because the article has been created. :Yours sincerely, [[User:Kurcke|Kurcke]] <small>([[User talk:Kurcke|разговор]])</small> 23:33, 13 март 2026 (CET) == Предлог == Здраво, Бојан. Сакам да предложам нешто за кога отвораме нова тема или едноставно дебатираме на страниците за разговор. Наместо автоматски да се додава само нашето име и врската до разговорната страница, дали може пред името автоматски да се додаваат и две цртички „--“? Ова би дало подобар стилистички изглед и појасно би го одвоило потписот од самиот текст. Пример како би изгледало тоа автоматски: --Andrew012p (разговор) 19:41, 29 март 2026 (CEST). Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 19:44, 29 март 2026 (CEST) :И јас сум се прашувал уште одамна, ама, за жал, тоа е длабоко кодирано во википедискиот систем, и со тоа, неменливо. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 08:22, 30 март 2026 (CEST) == Предлошка == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да ги провериш овие предлошки за аниме и манга што се користат во статијата „[[Beck (манга)|Beck]]“? Во визуелниот уредник кога ќе стиснам „Уреди“ на предлошката, заглавува на „Вчитувам“ и не се отвораат полињата. Само работат кога уредувам во изворен код. Не сум ги менувал предлошките одамна, претпоставувам е некој поширок проблем со Википедија или со нивните TemplateData? Ќе може ли да се реши? Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 13:48, 10 април 2026 (CEST) :Таа предлошка не може да се уредува нагледно бидејќи впрочем е потпредлошка (во кодот ќе забележиш „Infobox animanga/Header“. Иста е и на англиската. Очигледно таквиот уредник е предвиден само за предлошки (ни јас не сум знаел). Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:50, 10 април 2026 (CEST) == Општини во Бугарија == Здраво Бојан, имам намера да создадам страници за општините во Бугарија. Го уредив постоечкиот запис за [[Бургас (општина)|Општина Бургас]] и создадов нов за [[Општина Ајтос]]. Би можел ли да погледнеш дали се во ред текстот и инфокутијата, бидејќи планирам да ги користам како шаблон за сите останати? Благодарам! [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 15:19, 16 април 2026 (CEST) :Здраво Пламен. Во смисла на форматирање, мене ми изгледа добра. Би препорачал селата да имаат врски (макар и црвени), како поттик за други уредници. Исто така, секоја општина би требало да има предлошка (шаблон) долу со селата кои се во неа. Ако решиш да правиш предлошки, послужи се со примерот на [[Предлошка:Општина Кочериново]]. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:57, 16 април 2026 (CEST) ::Благодарам, поздрав! [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 08:53, 17 април 2026 (CEST) :::Здраво Бојан, сите статии што ги создавам во моментов ги правам според еден шаблон. Не случајно, пред да започнам, ти покажав една статија и благодарен сум ти за насоките што ми ги даде. Корисникот Gurther прави искрено чудни (нелогични) редакции. На пример, погледни ја статијата за селото [[Граматиково]]. Зошто овој корисник ги отстранува параметрите | native_name = Граматиково и | native_name_lang = bg од шаблонот? Зошто го брише делот ({{Langx|bg|Граматиково}}), кога тоа е според сите енциклопедиски стандарди? Исто така, зошто го коригира делот „дел од општината [[Мало Трново (општина)|Мало Трново]]“ во „дел од [[општина Мало Трново]]“? :::Не гледам дека прекршувам некакви стандарди, но досадно е некој постојано да оди по вашите стапки и да ги преправа статиите спо вакви потези. Истиот корисник ме обвинува за „контрапродуктивност“ и, цитирам повторно, вели дека „Вашите последни уредувања наликуваат на вандализам“, со што никако не можам да се согласам. Сепак, јас совесно придонесувам за македонската Википедија и не прифаќам такви обвинувања. Те молам за поддршка. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 12:55, 20 април 2026 (CEST) ::::Го повикувам @[[Корисник:Gurther|Gurther]] да се изјасни по ова. Не гледам никаков проблем со сето тоа што погоре ми го пренесе Пламен. Наша енциклопедиска практика е да стојат називите на други јазици, дури и кога се идентични на нашиот. Исто така, граматичкиот состав „е дел од општината Мало Трново“ е исправен и непробмелатичен (да, можна е нечленувана варијанта „е дел од Општина Мало Трново“, но тогаш ќе мора биде со големо О). Според пренесеното од Пламен, јас не гледам контрапродуктивност или вандализам. Gurther, имаш ли нешто да додадеш или образложиш? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:03, 20 април 2026 (CEST) :::::[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] и [[Корисник:Пакко|Пакко]], нема смисла да стои втор јазик ако е ист со првиот јазик. Како пример во Англиската Википедија, не содржи германско име за [[en:Berlin|Берлин]], [[en:Brandenburg|Бранденбург]] или нема француско за [[en:Paris|Paris]]. Урединкот Пакко се обидол да го додаде псевдоисторискиот назив „''Преображенско''“ за Илинден, поради тоа го обележав како вандализам. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 13:32, 20 април 2026 (CEST) ::::::Практиката за идентичните имиња е таква, и Пламен има право да ја користи. Ако сметаш дека ова треба да се смени, треба да отвориме јавна дискусија каде ќе се изјаснуваат разни членови на заедницата, па дури тогаш да утврдиме дали оттогаш ќе биде правилно или не. ::::::@[[Корисник:Пакко|Пакко]] Во врска со името на востанието, кај нас (на нашето вики и во македонскиот јазик воопшто, секогаш и без исклучок се користи само називот Илинденско востание, без „прежбраженско“. Тоа е врежано во камен и нема отстапки. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:37, 20 април 2026 (CEST) :::::::Мене сеедно ми е. Претходно сум остранил бугарски називи бидејќи биле исти за други села и градови во Бугарија. Немав пожалби или проблеми со Пакко за називите претходно, не знам што е разликата овој пат. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 13:49, 20 април 2026 (CEST) ::::::::Gurther, твојата изјава дека си немал поплаки или проблеми претходно е дрска лага. Во јули 2023 година беше блокиран на еден месец од администраторот Kiril Simeonovski токму поради "масовен систематски вандализам" и систематско бришење на придавката "бугарски" од статиите. Целата дискусија и одлуката за твојот блок може да се видат тука: [[Разговор со корисник:Kiril Simeonovski/Архива 27#Моля за помощ]]. ::::::::Очигледно е дека не си ја научил лекцијата и се обидуваш да ја измамиш заедницата и администраторот Б. Јанкулоски со невистини. Со твоето признание дека и сега отстрануваш податоци само затоа што ти изгледале "исти", потврдуваш дека продолжуваш со старите навики за деструктивно уредување. Изразот "мене сеедно ми е" не поминува во проект како Википедија, каде што постојат јасни стандарди. Очекувам администраторите да го земат предвид ова твое рецидивистичко однесување и обидот за измама во оваа дискусија. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 14:45, 20 април 2026 (CEST) :::::::::[[Корисник:Пакко|Пакко]], Википедија не е место за бесмислени обвини. Мислев за поплаки поврзани со твоите новосоздадени страници за општини во Бугарија. Вашиот однос спрема мена не е прифатлив. Истакнав дека „сеедно ми е“ бидејќи нејќев да отворам дискусија во селската чешма за нешто толку непотребно и бесмислено. Вие сте урединкот кој се обидува да вметне „додатоци“ како „прежбраженско“ кои се целосно неприфатливи и псевдоисторија. Ако сакаш да употребиш langx тогаш можеш слободно, но ако продолжете со вакви лични навредни тогаш ќе треба да превземам мерки. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 16:10, 20 април 2026 (CEST) ::::::::::[[Корисник:Bjankuloski06|Бојан]], сакам само да истакнам дека цитирањето на јавни архиви за претходните „рецидиви“ на корисникот Gurther и моето инсистирање на почитување на стандардите на Википедија не претставуваат „лична навреда“, туку транспарентност. Не прифаќам закани за „мерки“ само затоа што на некој не му се допаѓаат фактите. Со ова ја завршувам мојата дискусија и оставам администраторот да пресуди врз основа на виденото. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 16:29, 20 април 2026 (CEST) == Преместување страници == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да ги преместиш овие предлошки од „Оригинален текст“ во „Изворен текст“? Пробав за [[Предлошка:Оригинален текст/styles.css]] ама ми покажа „бидејќи насловот „Предлошка:Изворен текст/styles.css“ е забранет за создавање. Се совпаѓа со следнава ставка на списокот на недозволени наслови: (?!(User|Wikipedia)( talk)?:|Talk:)\P{L}*[^\p{Latin}\P{L}].*\p{Latin}.* <moveonly> # Latin + non-Latin“. Ова се сите предлошки за преместување: [[Предлошка:Оригинален текст/styles.css]] и [[Предлошка:Оригинален текст/doc]]. Благодарам! Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 16:38, 18 април 2026 (CEST) :Направено. Се надевам сега ќе биде во ред. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:09, 19 април 2026 (CEST) ::Благодарам! Сега убаво работи [[Предлошка:Изворен текст|предлошката]] и може да се користи од сите уредници! Пример како изгледа: „[[Бекрумс]]“, „[[Хирохито]]“, „[[Стимпанк]]“, „[[Фенерџија]]“ итн. Прилагодена е според руската предлошка. Единствено нешто што може да се промени (но не е голем проблем) е променливата „Извор“ кај „[[Предлошка:Крај на цитат]]“ ([[Предлошка:Крај на цитат/styles.css]]). Во статии многу е блиску до сивиот дел на „Изворен текст“ и препорачливо е малку да се спушти подолу. Како пример, можеш да видиш кај „[[Хирохито]]“. Пробав да поправам, најверојатно доаѓа од негативната маргина кај CSS-то на „Изворен текст“. Слободно поправи ако знаеш како. :) Исто така, копчето [прикажи] може да се стави (но и не мора) веднаш до изворниот јазик (на пример (англ.) ), но имав потешкотии со тоа. Поздрав! --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 00:36, 19 април 2026 (CEST) :::Одлична работа. Копчето прикажи малку е над текстот, ама претпоставувам така е направено. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 05:55, 19 април 2026 (CEST) ::::Копчето во суштина треба да биде внатре во делот ,,Изворен текст" веднаш до (англ.) ама ми бегаше најдесно и морав да го ставам горе. И вака не е лошо, ќе пробам некогаш да го решам и тоа. [[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 17:21, 19 април 2026 (CEST) == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 22:06, 28 април 2026 (CEST) </div> <!-- Пораката ја испрати Корисник:Keegan (WMF)@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472432 --> == Животописни податоци? == Јас Бојан ќе те замолам ако си го правел ова преименување во инфокутиите, да го вратиш или ако знаеш како се менува кажи ми да менувам јас. Не може да стои животописни податоци. Само што забележав дека некој го сменил од биографски податоци. Таков израз „животописни податоци“ не се користи. Имаше голема реакција и за „животопис“ наместо „биографија“, и беше консензусот да се употребуваат двата изрази, кој како сака, но да не се менува со алатката за да го немаме зборот биографија кој е македонски, дури и повеќе од хрватскиот израз животопис, само затоа што некому му се допаднало повеќе така. Поздрав - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 11:02, 30 април 2026 (CEST) :Не сум ги менувал јас, ама сега е исправено. Пронајдов само во една инфокутија и заменив. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:07, 30 април 2026 (CEST) ::Фала и извини штом не си бил ти, а тебе ти пишав. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 11:15, 30 април 2026 (CEST) == Своеволијата на Gurther == Бојан, те молам повторно за помош. Корисникот Gurther повторно ги отстранува моите уредувања без никаква причина. Овој пат тоа се случува во статијата за [[Карлос Насар]]. Овој провокатор ја трга Категоријата: Луѓе од Червен Брјаг, а ја ставил Категоријата: Француски спортисти. Карлос Насар НЕ Е француски спортист. Карлос Насар нема француско државјанство. Роден е во Париз и таму поминал само 7 месеци како бебе. Со оглед на овие факти, не разбирам зошто корисникот ги поништува моите уредувања без никаква аргументација во резимеата. Не сакам да водам уреднички војни. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 19:13, 30 април 2026 (CEST) :Сменив, па видиме дали пак ќе биде изменето. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:56, 30 април 2026 (CEST) ::Бојан, ти благодарам за брзата реакција и за тоа што го потврди фактот дека Карлос Насар не е француски спортист. Јас ги доуредив останатите делови што корисникот Gurther ги беше избришал – ја вратив категоријата за Червен Брјаг и го тргнав името на француски, бидејќи нема смисла да стои ако тој нема француско државјанство. Се надевам дека статијата сега ќе остане во оваа фактички точна форма. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 09:10, 1 мај 2026 (CEST) :[[Корисник:Пакко|Пакко]], не сфаќам што е поентата со категоријата „луѓе од Червен Брјаг“ кога личноста не е од Червен Брјаг, туку од Париз. Наместо да отвориме правилна дискусија кон темата вие се жалите кон администратори дека ти ги отстранувам придонесите „без никаква причина“. Згрешив со категоријата дека бил француски спортист бидејќи не сум целосно образовен за темата/личноста. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 10:44, 1 мај 2026 (CEST) == Модул:Infobox == Здраво, Бојан. Забележав проблем со инфокутиите на некои статии, на пример кај „[[Големо Кнежевство Литванија]]“, каде што текстот останува во еден ред и инфокутијата се шири хоризонтално. Мислам дека проблемот е во [[MediaWiki:Common.css]], бидејќи .nowrap не се override-ира внатре во .infobox. Дали би можел/а на крајот од МедијаВики:Common.css да го додадеш следниов CSS? /* Fix wide infoboxes with nowrap content */ .infobox td, .infobox th { white-space: normal !important; overflow-wrap: anywhere; word-break: break-word; } .infobox .nowrap { white-space: normal !important; } Ова треба да спречи инфокутиите да се растегнуваат поради долг текст или nowrap содржина. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 12:26, 8 мај 2026 (CEST) :[https://mk.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%9C%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%92%D0%B8%D0%BA%D0%B8:Common.css&oldid=5552167 Го ставив кодот], ама немаше ефект. Го повратив уредувањето на самиот модул Infobox и тоа ја оправи работата. Макар што, тоа мое уредување е неопходно за работа на предлошките од понов тип, па ќе испробувам да видам како да го вметнам новиот код без да ги прави овие проблеми. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 12:33, 8 мај 2026 (CEST) ::Дали направи ?action=purge на страницата. Или пробај да ја копираш целосно MediaWiki:Common.css од англиската верзија. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 12:58, 8 мај 2026 (CEST) :::Да, ги пробав сите варијанти и не бива. Како што реков, ќе видам дали можам да направам нешто трето за да проработи и сменетиот код. Во спротивно модулот ќе мора да стои по старо. Секогаш вака ни прават од англиската — без најава и без никакви упатства за прилагодување. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:25, 8 мај 2026 (CEST) == Македонски == Hello. I'm looking for Macedonian translation of descriptions of a few items for Wikidata. Would you help? [[User:Eurohunter|Eurohunter]] <small>([[User talk:Eurohunter|разговор]])</small> 00:53, 17 мај 2026 (CEST) :Certainly! Just list the items. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:55, 17 мај 2026 (CEST) == Прашање == Почитуван, што е проблем со оваа страница [[Игор Јанев]] ? [[User:Алфа БК|Алфа БК]] <small>([[User talk:Алфа БК|разговор]])</small> 01:48, 20 мај 2026 (CEST) :Не знам. Мене ми изгледа во ред. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 03:24, 20 мај 2026 (CEST) == Преместување == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да ја преместиш статијата во [[Mакедонска алпинистичка хималајска експедиција „Еверест '89“ (МАХЕ Еверест '89)|Mакедонска алпинистичка хималајска експедиција „Еверест '89“]]? Мене не ми дозволува бидејќи има латинични букви кај „Mакедонска“. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:24, 21 мај 2026 (CEST) :Преместено на [[Македонска алпинистичка хималајска експедиција „Еверест ’89“]] (а [[МАХЕ „Еверест ’89“]] како пренасочување). [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:47, 21 мај 2026 (CEST) == Терминот мета-дијалектика == Што се однесува до терминот [[Мета-дијалектика]] го најдов и на Wikidata [https://www.wikidata.org/wiki/Q137660270].[[User:Алфа БК|Алфа БК]] <small>([[User talk:Алфа БК|разговор]])</small> 12:23, 3 јуни 2026 (CEST) == Предлог: полузаштита == Здраво. Би сакал да ти предложам статијата за Гоце Делчев да биде отклучена во форма на полузаштита, односно достапна за уредување само од проверени корисници. Сакам да ја уредувам, а веќе подолг период е заклучена. Поздрав. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 13:25, 6 јуни 2026 (CEST) :Најдобро е ова барање да се постави на Селската чешма бидејќи не би сакал сам да одлучувам. Проблемот е тоа што неволјите што ги имавме беа и од корисници со доволно придонеси за да бидат потврдени (иако поредовни на друга Википедија). Треба ова да се разгледа заеднички. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:31, 6 јуни 2026 (CEST) == Лигос == Здраво Бојан, сакам да те прашам зошто ја имаш избришано статијата [[Лигос]]? Барем јас не гледам некоја причина за нејзино брзо бришење. Поздрав — [[User:SpectralWiz|SpectralWiz]] <small>([[User talk:SpectralWiz|разговор]])</small> 16:06, 7 јуни 2026 (CEST) :Ја вратив. Ммора да било некаква грешка. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:23, 7 јуни 2026 (CEST) == Гласање за избрана статија == Добар ден, доколку можете ве молам гласајте во [[Википедија:Кандидати за избрана статија/Александар Мартулков|мојата номинација на Александар Мартулков за избрана статија]]. Ви благодарам, поздрав. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 19:36, 12 јуни 2026 (CEST) :Добар ден [[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]], гласањето за Александар Мартулков завршило вчера. Како можам правилно да ја архивирам номинацијата и да ја прикажам на главната страница? Забележав дека има статии за номинации од 2025, 2024, 2023 итн. но нема за 2026? Ви благодарам, поздрав. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 14:31, 20 јуни 2026 (CEST) == Ажурирање на модул == Здраво, Бојан. При создавање и прилагодување посложени инфокутии од англиската Википедија, ми дава предупредувања како: <br> <code>Предупредување од скриптата: Deprecated member <code>loadI18n</code> called. Please use <code>i18n.loadMessages</code> instead.stack traceback:  Модул:Deprecated:20: in function 'warn'  Модул:Deprecated:38: in function <Модул:Deprecated:36>  Модул:Wikidata:89: in function 'chunk'  mw.lua:602: in function <mw.lua:542>  [C]: ?  [C]: in function 'getExpandedArgument'  mw.lua:232: in function <mw.lua:229>  Модул:Infobox:338: in function 'preprocessSingleArg'  Модул:Infobox:418: in function 'chunk'  mw.lua:678: in function <mw.lua:652>  [C]: ?</code> <br>Ова се случува на пример кога ја прилагодувам [https://en.wikipedia.org/wiki/Template:Infobox_lighthouse Template:Infobox lighthouse]. Претпоставувам треба да се ажурира [[Модул:WikidataIB]] бидејќи моментално е застарен. Не е нешто сериозно и итно, ама сепак сакав само да укажам на ова. Што мислиш ти? Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 15:54, 23 јуни 2026 (CEST) :Го подновив модулот. Види дали тоа ќе направи разлика. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:42, 23 јуни 2026 (CEST) ::Сѐ уште дава предупредување. На пример, кај [[Бостонски светилник]] оди кај „Уреди извор“, и потоа кај „Преглед“ долу (десно од „Објави промени“, таму го дава целото предупредување. Како што гледам, предлошката убава си работи, само што го дава предупредувањето дека нешто е застарено. ::<code>Предупредување од скриптата: Deprecated member loadI18n called. Please use i18n.loadMessages instead.stack traceback:</code> --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 20:08, 24 јуни 2026 (CEST) :::Да, точно е дека дава предупредувања, ама не гледам дека тоа прави проблем. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:58, 25 јуни 2026 (CEST) == Предлошка:Инфокутија Претпријатие == Здраво, Бојан. Бидејќи предлошката [[Предлошка:Инфокутија Претпријатие|Инфокутија Претпријатие]] е заштитена, те молам за мала измена во кодот за да додадеме поддршка за повеќе параметри: Кај label36, те молам да се замени со:<br> <nowiki> | label36 = [[Подружница|Подружници]]</nowiki> <nowiki> | data36 = {{{subsid|{{{subsidiaries|}}}}}} </nowiki> Исто така, потребно е да се додаде „subsidiaries“ во делот за Check for unknown parameters за да не јавува грешка при употреба. Ти благодарам. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 14:12, 5 јули 2026 (CEST) :Ја тргнав заштитата, мислам дека не беше потребна, па затоа направи ги промените ти. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:26, 5 јули 2026 (CEST) :: Благодарам. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:09, 6 јули 2026 (CEST) == Имиња на компании, производители итн. == Здраво, Бојан. Според мене имињата на автомобилите, камиони итн. (поточно производителите што ги произведуваат) треба да бидат во оригинал како главно име на статија, потоа може да се додаде транскрипција. Што мислиш ти? Сакав да ја променам „[[Тојота]]“ во „Toyota“ ама пишува забрането е за преместување. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:02, 13 август 2026 (CEST) :Па не го имаме решено тоа прашање. Но правописот официјално дозволува да се кирилизира/транскрибира, дури и како да го препрачува тоа. Не знам. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 18:04, 13 август 2026 (CEST) ::Свесен сум, но за светски брендови и производители (како Toyota, Sony, Hyundai итн.) мислам дека користењето на изворниот латиничен облик како главен наслов е многу попрактично бидејќи се признати глобално како трговски марки. ::Патем, и во руската пракса (а и општо земјите што користат кирилица) на пример гледам дека брендовите и трговските марки често ги оставаат во оригинал за да не се губи глобалниот идентитет, иако административно или правно си имаат кирилични имиња за фирмите (како и кај нас). На пример кај нас кога рекламираат автомобил, речиси секогаш пишуваат во изворен облик, на билборд секогаш ќе се сретне Toyota, наместо „Тојота“. ::Можеби треба да отвориме дискусија или гласање во Заедницата за да формираме јасен консензус и правило за брендовите, издавачите, компаниите итн.? Јас сум да се задржи во оригинал, барем главниот наслов на статијата. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:16, 13 август 2026 (CEST) :::Да, може да се покрене. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 19:31, 13 август 2026 (CEST) :::[[Корисник:Andrew012p|Andrew012p]], не може да биде латиничното име главното име на статијата за компании за кои се знае како се именуваат со кирилица. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:00, 14 август 2026 (CEST) ::::Нема ова врска со кирилицата, која е закон, туку со зачувување на духот на трговската марка. Всушност ние само го задржуваме оригиналното име на компанијата (нивната трговска марка, без разлика дали е само латиница или има и знаци и бројки, како на пример [[4chan]]) за да се сочува автентичноста на трговската марка, а потоа може слободно да се додаде транскрипција во заграда ако е потребно. Истото важи и за апликации, корпорации, рок-групи, списанија, весници и сл. Многу ми звучи неприродно, барем според мене, да се пишува „Ибеј“ наместо [[eBay]]. Оригиналното име е многу попрегледно и автентично за окото и за целиот текст. Истото е и со [[VirusTotal]], [[TV Tokyo]], [[Weekly Shonen Sunday]], [[Shogakukan]] итн. Дури мислам дека и во Русија постои пракса да се задржува оригиналното име за брендовите. Кај нас нема некое строго правило за ова, па затоа најдобро е самите ние тука да се договориме за нашата Википедија. Ќе отворам дискусија и во Селска чешма кога ќе имам малку време. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 15:23, 14 август 2026 (CEST) :::::Од сите дискусии што ги отоврав јас на Селска чешма (од 8 февруари до 3 мај), во врска со оригиналните имиња се изгласа само за наслови на песни и музички албуми. Друго треба да е на кирилица. Научните имиња на флора и фауна се на латиница, и ако има македонски назив за видот, го ставаме како име на статија, ако нема, тогаш името оди со научното латиснко име. Но тоа е наука. Друго сè е општа култура, и оди на кирилица како што би одело на ТВ емисија или превод на документарец, на пример. Инаку сите примери што ги даде погоре веројатно треба да се променат, гледам сам си ги правел по свое видување. Поздрав. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 17:02, 14 август 2026 (CEST) ::::::Чисто ме интересира како точно би се транскрибирале или извеле со кирилица имиња како [[4chan]] (со бројка на крај) или апликации/платформи со специјални знаци и споени зборови како [[VirusTotal]]? Или пак Weekly Shonen Sunday? Вирустотал, Форчан, 4чан, Викли шонен сандеј (или Неделен шонен-недела)? Ме разбираш што сакам да кажам? Некои можат да се преведат или транскрибираат (пр. [[Коданша]], Шогакукан), а некои пак звучат комично. Јас секогаш би одел со оригинален облик, освен ако исклучиво е навлезено во македонскиот јазик од официјални страници или во духот на јазикот. Сѐ друго во оригинал. А гледам и во официјални документи претпочитаат оригинал, пр. за модели на автомобили. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 20:40, 14 август 2026 (CEST) == Скрипта imgToggle == Здраво Бојан. Дали би можел, доколку ти е возможно, да ја овозможиш скриптата '''imgToggle''' за да се вчитува само на страниците што ја користат класата img_toggle? Имам потреба од мала поддршка за чисто префрлување/зголемување на слики преку стандардна класа ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%A3%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D0%B7%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F налик на предлошката на руската Википедија]) за да може [[Предлошка:Зголемување на слика|предлошката за зголемување на слики]] да работи. Поздрав. Ќе мораат да се создадат следниве (со копирање од руската): [https://ru.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadget-ondemand-imgToggle.js JS],<br> [https://ru.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadget-ondemand-imgToggle.css CSS],<br> [https://ru.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadgets-definition Gadgets-definition]<br> И да се додадат во нашиот Gadget definition. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 21:41, 27 октомври 2026 (CET) :Ги средив сите. Види сега дали работи. Само не знам дали треба да создадеме наш еквивалент на [[:ru:Шаблон:Увеличение изображения|Шаблон:Увеличение изображения]]. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:19, 27 октомври 2026 (CET) ::Благодарам. Да во право си. Имаат посебен алатки за тоа. А, што ако само ги префрлиме тие кодови во [[МедијаВики:Common.js]] (за скриптата), и стиловите во [[МедијаВики:Common.css]]? Нема ли така автоматски да работи секаде или? --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 8:02, 28 октомври 2026 (CET) jlubiot8mh5jdi4pygkdahdr27sh5jp 5650879 5650878 2026-10-28T17:04:34Z Andrew012p 85224 /* Скрипта imgToggle */ 5650879 wikitext text/x-wiki {{Корисничкикоментар}} {{Архиви| 2006<br /> [[/Архива 1|јануари - април]]<br /> [[/Архива 2|мај - август]]<br /> [[/Архива 3|септемвриа - декември]]<br /> 2007<br /> [[/Архива 4|јануари - април]]<br /> [[/Архива 5|мај - август]]<br /> [[/Архива 6|септември - декември]]<br /> 2008<br /> [[/Архива 7|јануари - април]]<br /> [[/Архива 8|мај - август]]<br /> [[/Архива 9|септември - декември]]<br /> 2009<br /> [[/Архива 10|јануари - април]]<br /> [[/Архива 11|мај - август]]<br /> [[/Архива 12|септември - декември]]<br /> 2010-2013<br /> [[/Архива 13|јануари - април 2010]]<br /> [[/Архива 15|јануари 2010 - мај 2013]]<br /> 2012-2013<br /> [[/Архива 14|април 2013 - јануари 2012]]<br /> [[/Архива 16|мај - октомври 2013]]<br /> 2013-2015<br /> [[/Архива 17|мај 2013 - април 2015]]<br /> 2015-2018<br /> [[/Архива 18|април 2015 - мај 2018]]<br /> 2018-2020<br /> [[/Архива 19|мај 2018 - февруари 2021]]<br /> 2020-2025<br /> [[/Архива 20|февруари 2021 - јули 2024]]<br /> [[/Архива 21|јули 2024 - мај 2025]] }} == Барање за оценувачки статус == Добар ден, се пријавив како кандидат за оценувачки статус. Можете да ја видете мојата кандидатура во [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B8%D0%BA%D0%B8%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0:%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%9A%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%BE%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%81#%D0%A2%D0%B5%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8_%D0%BD%D0%BE%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%B8_%D0%B7%D0%B0_%D0%BE%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%81 тековните номинации]. Ако имате време ве молам гласајте, ако имате проблем со мојата кандидатура ве молам [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B8%D0%BA%D0%B8%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0:%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%9A%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%BE%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%81#%D0%94%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D0%B8%D1%98%D0%B0 дискутирајте го во самата номинација], сакам да го подобрам мојот придонес во македонската Википедија. Ви благодарам. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 11:52, 16 мај 2025 (CEST) == Отфрлање на текстови == Почитуван, Имам проблем со Ehrlich91. Имам неколку текстови кои се преводи од англиски јазик, прилагодени и делумно комплетирани на македонски јазик. За тоа имам потрошено многу време. Администраторот Ehrlich91 некои од текстовите ги отфрла со несфатливи објаснувања. На пример, текстот за непрекинати функции го отфрли бидејќи имало веќе таква тема која била оценета како добра. Таа тема можеби била оценета како добра, но oд кого? Би требало да има влијание кој ја оценува таа страница. Текстот кој јас го поставив беше далеку покомплетен и поточен, во математичка и лексичка смисла. Дали оценувачите можат да ги споредат старата и новата верзија или тоа воопшто никого не го интересира? Па и реномираните енциклопедии имаат повеќе изданија, подобрени и надополнети. Инаку, текстот на македонски беше одличен за тема која е интересна за секој љубител на математичката анализа и техничките науки. Од друга страна, текстот за итерирани граници Ehrlich91 ми го има отфрлено без никакво објаснување уште истиот ден како што видов. Ме интересира, како може да се избегне од ова негово изживување и насилничко и деструктивно однесување со што нанесува голема штета на текстовите и содржината на математичките теми на македонски јазик на Wikipedia. Јас сум професор по математика и знам за што зборувам, а за Ehrlich91 се сомневам дека има и елементарни познавања на темите кои ги осакатува со неговото несоодветно постапување и непрофесионалност. Администраторите треба да имаат пошироки погледи и да знаат што предизвикуваат со нивните постапки. Реков дека повеќе нема да преведувам после првата негова рецензија, но по подолго време пак се навратив на оваа работа, затоа што верувам дека Wikipedia на македонски може да биде значаен ресурс за македонскиот народ. Но, дотичниот како тоа да го чекаше и веднаш го отфрли првиот текст што го поставив. Ве молам погледнете и пишете ми. Ви благодарам. [[User:Petar SOKOLOSKI|Petar SOKOLOSKI]] <small>([[User talk:Petar SOKOLOSKI|разговор]])</small> 23:50, 23 мај 2025 (CEST) :Добар ден, професоре. Јас и прегледав обете Ваши статии (во првиот случај, преработка на статијата) и ги направив потребните прилагодувања за да се прикажуваат како што треба. Веројатно колегата мисли дека ако статијата некогаш била избрана, таа не треба да се менува (Една статија добива статус на „Избрана“ ако се смета за доволно добра и претставителна за извесно време да биде на главната страница). Меѓутоа, јас сметам дека апсолутно може да се менува доколку станува збор за видно подобрување. Потоа статијата може да оди на прегласување. Другата статија за итерирани гранични вредности беше доволно добра, и јас ја одобрив. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:06, 24 мај 2025 (CEST) ::Почитуван, ::Ви благодарам за брзиот одговор и реакција. Ова ми дава надеж дека Wikipedia на македонски јазик има иднина. ::Ве молам да им се укаже на Вашите колеги уредувачи или администратори да не бришат текстови толку лесно затоа што таквите постапки фрустрираат и оставаат многу лош впечаток. ::Со почит, ::[[User:Petar SOKOLOSKI|Petar SOKOLOSKI]] <small>([[User talk:Petar SOKOLOSKI|разговор]])</small> 23:10, 24 мај 2025 (CEST) :::Би сакал да дополнам нешто што забележав, а не знам дали и вие го забележавте. Правилото на нашата Википедија е дека наместо „Видете исто така“ во заглавијата се користи „Поврзано“, а наместо „Референци“ секогаш се употребува зборот „Наводи“. Иако сигурно знаете, но сепак да спомнам дека никогаш не се користи зборот „линкови“, туку исклучиво „врски“ (ова го немам забележано, туку попатно го спомнувам за секој случај). Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:33, 26 мај 2025 (CEST) == Ракописни букви на македонски јазик == Почитуван, Сакам да Ви укажам на еден проблем во врска со некои од ракописните букви на македонски јазик кои се користат во Wikipedia, а и на други места. Имено, ракописните букви г, п, т се како во руската и бугарската азбука, а не според македонскиот правопис (цо цртичка одозгора https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Makedonsko_rakopisno_pismo.png). Овие недостатоци ги приметувам и на други места, апликации и сл. Не знам колку можете да реагирате по ова прашање, но добро би било да контактирате со поединци кои можеби знаат како овој недостаток да се отстрани. Ви благодарам. [[User:Petar SOKOLOSKI|Petar SOKOLOSKI]] <small>([[User talk:Petar SOKOLOSKI|разговор]])</small> 13:48, 25 мај 2025 (CEST) :Овој проблем е многу познат и веќе одамна расправан. За да се ургира кај централните програмери, прво ќе треба да имаме соодветен фонт под слободна лиценца. Ова отвора посложена работа за програмерите, и може да потрае, но сепак е решливо. Главниот проблем е во тоа што расположивите фонтови кои општо ги користиме на други места се или авторска припадност на поединечни типографи, или во сопственост на владата. Системашите од централа бараат слободен фонт, т.е. со авторските права предадени во јавна сопственост. Засега единствена можност е намерна употреба на [[Предлошка:Закосено]] за такво форматирање (видете го објаснувањето) во неа. Ова е малку килаво и не е решение — тоа треба да се реши системски, и да се прикажува насекаде како стандардно на викито без ставање ознаки. Друг проблем со оваа предлошка е во што обликот на буквите и меѓубуквеното растојание не се со квалитет кој одговара на потребите за читливост и уреден текст, како што е решено за источнословенските ракописни, и тој проблем ќе треба да се реши со друг, посоодветен фонт, кој идеално би бил слободен и системски спроведен. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:19, 25 мај 2025 (CEST) == Никусор Дан == Hello, could you please check [[Никусор Дан]]? A few IPs did spam machine translated pieces today on Southern-Slavic wikis. If you could intervene I'd be very grateful. Thanks in advance, [[User:A09|A09]] <small>([[User talk:A09|разговор]])</small> 00:12, 26 мај 2025 (CEST) :Thank you for pointing it out. I deleted it. It was tiny, done without knowledge of wiki formatting and even the name transcription was wrong. We'll wait until a proper editor creates a normal article about him. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:15, 26 мај 2025 (CEST) ::Thanks, that was very expeditive! [[User:A09|A09]] <small>([[User talk:A09|разговор]])</small> 00:19, 26 мај 2025 (CEST) == Join us at the Next CEE Catch up! Learn about Temporary accounts! == Hi everyone, We want to announce the tenth '''[[:m:Wikimedia CEE Hub/Catch up|CEE Catch Up]]''' session, which will be dedicated to the '''Temporary accounts''', as this important change is going to affect every Wikipedia soon, so it is important for patrollers and functionaries like you to understand this change. On wikis where temporary accounts are enabled, IP addresses of unregistered editors are not visible publicly. Only those who fight spam, vandalism, harassment and disinformation have access to IP addresses there. The session will take place on '''10th of June 2025, 18:00-19:00 CEST''' (check your ''[https://zonestamp.toolforge.org/1749571200 local time]''). If you are interested in this topic, then '''[[:m:Event:CEE Catch up Nr. 10 (June 2025)|sign-up for the session here]]'''. [[User:TRistovski-CEEhub|TRistovski-CEEhub]] ([[User talk:TRistovski-CEEhub|разговор]]) 13:17, 29 мај 2025 (CEST) <!-- Пораката ја испрати Корисник:TRistovski-CEEhub@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_admins&oldid=28802724 --> == Хиерархија == Кој е наредниот чекор во хијејархијата овдека на википедија, сега сум уредник? [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 06:23, 13 јуни 2025 (CEST) :Да, сега си уредник. Со доволно уредувања што ќе ти бидат прифатени, и со доволен број уредувања стануваш автопроверен уредник (твоите уредувања веднаш се видливи за сите, без да треба некој да ги погледа и одобри. За ова не треба долго. Потоа, кога ќе биде доволно докажана уредничката способност и стилот на изразување на достатно ниво, тогаш можеш да поднесеш барање за статус на оценувач (да одобруваш или отфрлаш уредувања на обични уредници). Понатаму има други привилегии, па после нив следно е администраторство, а на крај на врвот е специјален статус бирократ, нешто како виш администратор, но со дополнителни права, да доделува права на други и можност за покоренити промени на викито. Моментално тоа сме само јас и уште еден друг. Администратори има повеќе. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 07:34, 13 јуни 2025 (CEST) :{{одговор|Marco Mitrovich}} Да не заборавам да додадам: би те замолил да ставаш наслови кога пишуваш, инаку текстот се губи во претходната тема (во овој случај, CEE Catch up. Затоа самиот произволно ставив наслов „Хиерархија“. --[[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:26, 13 јуни 2025 (CEST) == Предлог == Здраво, би сакал да дадам еден предлог за делот „Дали сте знаеле“ на Главната страница. Дали би можело да се ограничи на пример на 10 „факти“ и како што се додаваат нови факти, претходните да се архивираат. Вака како што е сега мислам дека е предолго и многу непрегледно. Сум забележал и во англиската верзија тоа е мал дел, на пример во моментов има само 9 „факти“. Поздрав [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 12:49, 26 јуни 2025 (CEST) :Да, добра идеја. И јас веќе некое време се размислував за тоа. Сега ги сведов на десет. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 12:57, 26 јуни 2025 (CEST) == Предлошка == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да видиш зошто не сака да работи предлошката [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%BB%D0%BE%D1%88%D0%BA%D0%B0:%D0%98%D0%BD%D1%84%D0%BE%D0%BA%D1%83%D1%82%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BC%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%83%D0%BC%D1%81%D0%BA%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%88%D0%B8%D0%B7%D0%B0 Инфокутија медиумска франшиза]? Сакам да ја ставам кај „[[Resident Evil]]“, но само белина се појавува. Ја прилагодував преку [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%9C%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D0%B0%D1%84%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%88%D0%B8%D0%B7%D0%B0 руската верзија]. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 10:07, 28 јуни 2025 (CEST) :Сега да работи. Морав одново да ја направам од англиската, и сега ќе мора да се користи англискиот код. Ова се случува кога централно ќе изменат функционалности на кодот и потоа извесни постоечки предлошки веќе не работат. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:53, 29 јуни 2025 (CEST) ::Благодарам. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 08:17, 30 јуни 2025 (CEST) == Статии без илустрација 2025 == Добар ден Bjankulovski06, ве повикувам да се приклучите на меѓународниот натпревар [[Википедија:Статии без илустрација 2025|Статии без илустрација 2025]], за вметнување на илустрации во статиите на кои им недостигаат. Натпреварот ќе трае од 1 јули сѐ до 31 август. Ако имате какви било прашања околу натпреварот можете да ме исконтактирате на мојата [[Разговор со корисник:Jtasevski123|разговорна страница]] или пак на [[Википедија:Статии без илустрација 2025|проектната страница]] за натпреварот. Убав ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 15:00, 1 јули 2025 (CEST) == Growth features - Mentorship and Community updates == ​Hi everyone, Wikimedia Foundation worked on evolving some of the growth features, primarily dedicated to the newcomers in our movement and communities. If you do not know, everyone can access them, activating them from Preferences (in the below of the page). You can learn about these features '''[[mw:Growth|here]]'''. CEE Hub is contacting you (patrollers/admins) directly as we would like to bring to your attention two of these features that we think can be useful for your community: '''[[mw:Growth/Mentor dashboard|Mentorship]]''' and '''[[mw:Growth/Community Updates|Community Updates]]'''. We noticed that the majority of the CEE language editions of Wikipedia does not have active one of these features, so we are encouraging you to check whether your wiki has these features and if not to begin community discussion if you want to introduce them to your editors. If you want to check it, you need to go to the Special:CommunityConfiguration page on your wiki, where all of the growth features are listed. If you need more support with this, please contact Growth team [[mw:Growth/Team|here]]. --[[User:TRistovski-CEEhub|TRistovski-CEEhub]] ([[User talk:TRistovski-CEEhub|разговор]]) 14:29, 16 јули 2025 (CEST) <!-- Пораката ја испрати Корисник:TRistovski-CEEhub@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_admins&oldid=28802724 --> == Question == Hello! Could you look [http://www.promacedonia.org/mp/mp_9_1_1.htm here]? I mean, I'm not sure if this website is in Macedonian or Bulgarian language. Thank you for answer! :) [[User:AkaruiHikari|AkaruiHikari]] <small>([[User talk:AkaruiHikari|разговор]])</small> 11:03, 26 јули 2025 (CEST) :Sure! The text of the study itself is in Bulgarian (in old orthography), and describes a [[Горички дијалект|far western dialect of Macedonian]] from the Korca/Gorica region, and cites example texts from it. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:11, 26 јули 2025 (CEST) == Косово == Мислувам дека нема потреба за посебна категоријата за предлошки со врска за Косово и Метохија, затоа што Србија нема тука својата власт, да во категоријата општини во Србија межеме да вклучиме Гора, останатите општини се сврзани со Косово, така е и Бриселска спогодба која потишал српските власти, дека признавав косовска општинска поделба на примерот (Северна Митровица). [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 13:54, 19 август 2025 (CEST) :Здраво Марко. Дали тогаш сметаш дека не треба да имаме статии за општините на Косово според српско сметање/номенклатура), туку само за тие на Р. Косово (албанските)? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:58, 19 август 2025 (CEST) ::Српските власти признавав косовска поделба на општини, имав и изборни листи за изборите, за Северна Митровица, Партеш и останатите косовски општини (албански). Тоа е факт. Не видам потреба да ги имаме кога више не постојат и Србите признале косовска/албанска поделба општини. Стара/српска поделба постојат само во српскиот Устав, кои и ние не почитував, но тогаш имав градоначалници по албанска поделба. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 14:23, 19 август 2025 (CEST) :::А, па тогаш добро, ќе ја избришам и категоријата, а и предлошката за Општина Гора, како и нејзината категорија. А српските управни окрузи на Косово? Да имаат статии или не? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:27, 19 август 2025 (CEST) ::::Исто така, ние не постојат ни во српски Уставот. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 14:33, 19 август 2025 (CEST) :::::Готово. Сè е средено. Благодарам за напомената. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:42, 19 август 2025 (CEST) == Локациски мапи == Знаеш ли што се случува со локациски мапи, сум направил локацијска мапа за градот Ниш ама не може во инфокутија? [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 16:18, 19 август 2025 (CEST) :Би требало да може. Бидејќи е положбена карта, треба воедно и соодветен модул да постои (во овој случај, [[Модул:Location map/data/Ниш|го создадов]]. Отсега гледај ги [[:en:Module:Location map/data/Serbia Niš|овие примери]] од англиската и копирај ги кај нас. Ако ти треба помош, повели. Еден проблем со оваа карта е тоа што таа е наменета повеќе за места, градби и градски четврти (маала) во самиот град, и не е доволно опфатна за да служи за населените места во Град Ниш. Во некои случаи функционира (на пр. [[Бубањ (Србија)]]), ама за некои е премала. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:35, 19 август 2025 (CEST) Знаеш ли како мапа на [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%BB%D0%BE%D1%88%D0%BA%D0%B0:%D0%9F%D0%BE%D0%BB%D0%9A%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D1%98%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BD%D0%B0 Војводина] да се вклучи во статија заедно со Србија, така е на англиската Вики. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 17:14, 23 август 2025 (CEST) :Извини за доцнењето, смао што се вратив од одмор. Сега е направен модулот, и би требало да ти работи картата. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:39, 26 август 2025 (CEST) Ќе можеш ли да напраиш локациска карта за [[Јужна Србија]]? Јас сум пробал, и не можам да бидне ко карта на Војводина. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 21:04, 27 август 2025 (CEST) :А, за тоа има посебна процедура. Ќе се обидам. Одамна не сум правел такво нешто. Ќе те известам. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:39, 28 август 2025 (CEST) == Предлошка:Langx == Здраво Бојан. Ми треба твоја помош :) Ја создадов Предлошка:Langx, со цел да имаме една предлошка за сите јазици како на англиската википедија а не за секој јазик посебно, па сега рачно ја менував во статиите. Дали ќе можеш автоматски да ја замениш на пр. каде што стои {{lang- да биде {{langx| Поздрав. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 15:24, 2 септември 2025 (CEST) :Фала на потсетувањето. Ја пуштив алатката да ги помине сите статии со тие предлошки и мислам дека сега секаде се заменети. Беше долга и опширна работа, дури и за самата алатка — имаше околу 20.000 страници. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 06:39, 3 септември 2025 (CEST) Оваа предлошка за црногорскиот јазик не работи, примерот [[Трабојин]]. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 09:45, 4 септември 2025 (CEST) :Работи. Кодот за црногорски е „cnr“, а не cg. Сега го променив во статијата Трабојин. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:45, 4 септември 2025 (CEST) ::За старогрчки е grc, а не „gr“. Се појавува грешки во предлошката, бидејќи има пишано „gr“. Исто така, за македонскиот јазик треба да биде закосено исто како другите јазици. Наместо [[македонски]]: Јазик, треба да биде — [[македонски]]: ''Јазик''. ::Дали мислите да ги ставаме јазиците во скратен облик или како што си е? Наместо англиски, да биде — англ., француски — фр. — итн. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 00:32, 12 септември 2025 (CEST) :::Дефинитивно не скратени облици на јазиците. Ваков е обичајот. А тоа со закосувањето, самиот нов начин на работа наложи незакосени букви, ама сега најдов мое решение, и закосени се. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:40, 12 септември 2025 (CEST) == [[Предлошка:Главни градови во Океанија по регион]] и [[Предлошка:Океанија по тема]] == Здраво. [[Источен Тимор]] се наоѓа целосно во Азија и не е дел од Океанија или Меланезија. Видете ги статиите [[Океанија]], [[Југоисточна Азија]] и [[Меланезија]]. Со почит, [[Специјална:Придонеси/&#126;2025-61428-1|&#126;2025-61428-1]] ([[Разговор со корисник:&#126;2025-61428-1|разговор]]) 10:43, 15 септември 2025 (CEST) == Dungeon crawl == Здраво, Бојан. Статијата ,,Dungeon crawl" ја преведов како ,,[[Истражување на зандани]]". Твое мислење за преводот? Дали мислиш дека треба да биде ,,Истражување зандани" или со ,,на"? Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:16, 20 септември 2025 (CEST) :Мене „на зандани“ ми делува поприродно. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:23, 21 септември 2025 (CEST) ::Се согласувам. 👍 --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 11:57, 21 септември 2025 (CEST) == Молба за рецензија на нацрт-статија == Здраво, Нов сум на Wikipedia и се обидувам да ги следам правилата. Создадов нацрт-статија за онлајн медиумот denar.mk. Бидејќи сум директно поврзан со онлајн медиумот, го пријавив мојот конфликт на интереси на мојата корисничка страница. Се потрудив нацртот да биде неутрален и енциклопедиски, и секој факт е поткрепен со независни и веродостојни извори, како што се бара. Нацртот се наоѓа тука: [[Нацрт:Denar.mk]] Дали би можеле да го погледнете и да ми дадете мислење, пред сè, дали темата ги исполнува критериумите за значајност и дали статијата е соодветно напишана? Ви благодарам однапред за помошта и одвоеното време. Поздрав, B.stojkoski [[User:B.stojkoski|B.stojkoski]] <small>([[User talk:B.stojkoski|разговор]])</small> 20:15, 21 септември 2025 (CEST) == Арамејски јазик == Здраво, Бојан. Само да споделам дека кај предлошката „Langx“ за арамејски јазик дава на англиски Aramaic, наместо „арамејски“. За пример можеш да видиш кај „[[Ханан]]“. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 00:54, 12 октомври 2025 (CEST) :{{готово}} Средено. Благодарам на укажувањето. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 05:51, 12 октомври 2025 (CEST) == Статистика од 1873 година == Здраво, поставив едно прашање [https://bg.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D1%82%D1%80%D0%B5%D0%B1%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB_%D0%B1%D0%B5%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B0:Bjankuloski06 овде]. Поздрав, [[User:Simin|Simin]] <small>([[User talk:Simin|разговор]])</small> 11:05, 12 октомври 2025 (CEST) :Благодарам. Ќе одговорам таму. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:24, 12 октомври 2025 (CEST) == Правопис за цртичка == Здраво, Бојан. Гледам дека си ставил цртичка кај самата страница за „[[Светец-заштитник|светец заштитник]]“. Јас мислам дека треба без цртичка согласно правило бр. 127, стр. 65 во Правописот од 2017 г. Истото би важело и за „[[Деца-бегалци]]“ без цртичка. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 16:54, 31 октомври 2025 (CET) :@[[Корисник:Andrew012p|Andrew012p]] Фала на укажаното. Постепено ги исправам. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:00, 31 октомври 2025 (CET) == Question about English Wikipedia page for Macedonian artist Mentor Zenula == Hello, @[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] I hope you’re doing well. I’ve recently created a draft article about the artist Mentor Zenula, also known as Xsoundbeatz. He is a Macedonian musician and producer with verified media coverage and collaborations in the Balkan music scene. I wanted to kindly ask if you could please review my draft when you have a moment. The artist already has a Wikipedia page in Macedonian, and since he’s active internationally, I believe it would be appropriate for him to also have an English Wikipedia page for global readers. Thank you very much for your time and for helping maintain the quality of Wikipedia! [https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Xsoundbeatz] Best regards, [Nurhanademi] [[User:Nurhanademi|Nurhanademi]] <small>([[User talk:Nurhanademi|разговор]])</small> 16:52, 2 ноември 2025 (CET) :Hello, Nurhan. The problem is that the article has already been written in 2021 on the English Wikipedia, and deleted. The person who removed it there is a very long-standing administrator who knows the rules well. It was also [[:en:Draft:Xsoundbeatz|declined]] a couple of days ago by another admin. On that wiki they have different [[:en:Wikipedia:Credible claim of significance|rules of notability]] than what we have on our wiki here. For us, as a small country, any Macedonian artist that has an IMDb record of his/her discography is enough (or any artist from any country, for that matter). They are more strict, and there is nothing I can do to change that. My experience, and the fact that I am an administrator here, will not make any difference to them. I created the article on Xsoundbeatz on mk.wiki last year, and, as you can see, it's fine. But I can't impose our standards on their Wikipedia. That's the unfortunate reality. Regards. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 20:34, 2 ноември 2025 (CET) ::Hi @[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] Thankyou for your message 🙏 [[User:Nurhanademi|Nurhanademi]] <small>([[User talk:Nurhanademi|разговор]])</small> 21:41, 2 ноември 2025 (CET) == Talk page lock == Hello! I am a fellow colleague from the sh.wikipedia and as you might have seen, my talk page has been vandalised by our dear Ljubče, whom you probably know as one of Wikipedia's most persistent vandals. And while I do not contribute here, I would kindly ask you to lock both my user page and my talk page indefinitely, so as to stop Ljubče from vandalising it any further. If you have any additional questions, please ping me and I will reply here. Also, sorry for writing in English, I can read Macedonian, but I cannot speak it! :D [[User:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] <small>([[User talk:Edgar Allan Poe|разговор]])</small> 16:59, 10 ноември 2025 (CET) :@[[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]]: If you're online, could you, perhaps, help with this? I cannot write on your talk page so I am pinging you here. [[User:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] <small>([[User talk:Edgar Allan Poe|разговор]])</small> 17:06, 10 ноември 2025 (CET) ::@[[Корисник:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] {{done}} --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 17:11, 10 ноември 2025 (CET) :::Thank youuu! :))) [[User:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] <small>([[User talk:Edgar Allan Poe|разговор]])</small> 17:11, 10 ноември 2025 (CET) == Принц или кнез, монархот на Монако? == Бојан, кога од принц го направивме кнез монархот на Монако? Србите и Русите го нарекуваат кнез, инаку по сите други човекот е принц или монарх, па така и кај нас, затоа што има многу титули: тој е и маркиз, и војвода, и барон, и сир. Ова не беше грешка, па да го смениш без дискусија. Измените треба да се вратат назад. Поздрав - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:17, 17 ноември 2025 (CET) :Во англискиот (и некои други јазици) се користи еден ист поим за кнез и за принц, што се две различни работи. Кај нас принц е исклучиво син на монарх, а кнез е владетелска титула на вид монарх. Сите кнезови од нашите простори на англиски и тие други јазици се нарекуваат принцови. Некои примери: [[:en:Grand Principality of Moscow|Grand Principality of Moscow]] = Големо Московско Кнежевство, [[:en:Principality of Bulgaria|Principality of Bulgaria]] = Кнежевство Бугарија. Монако и Лихтенштајн се современи примери за кнежевства. Германскиот не ја прави збрката што ја прави англискиот, па така државата се нарекува ''Fürstentum Liechtenstein'' (на германски Fürst = кнез, a Prinz = принц), наспроти англиското име ''Principality of Liechtenstein''. Нашите по медиуми кога пишувале принц на или од Монако тоа го правеле од чиста немарност или незнаење. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:24, 17 ноември 2025 (CET) ::Принц како збор е сосема соодветно за овој владетел од Монако, дека е монархија државата негова, и тој е монарх, а за кнез речникот вели дека е феудална наследна титула, не постојат феуди денес, историски термин е тоа. Другите значења за кнез според речникот се: член на царско семејство, а овој не е тоа, и титула добиена според заслуги, ни тоа не е, наследна титула има човекот, не му е според посебни заслуги. Не знам каде на друго место да провериме? - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:51, 17 ноември 2025 (CET) :::Сега проверив на француски, затоа што на Монако службен јазик е францускиот, принц се нарекува титулата на владетелот. Значи, тие самите си го нарекуваат принц владетелот свој. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:57, 17 ноември 2025 (CET) :::Тоа е на француски — еден од јазиците што не прави разлика (романските јазици плус англискиот по норманското освојување). Таа смисла на prince исто така е феудална титула која останала обичајно до денес. Во средновековието на тие јазици исто се нарекува principalities или слично исто како денешните. Истото е. Едноставно некои јазици прават разлика, а некои не. Кај нас разликата отсекогаш постоела. А кнез може и да биде монархиска титула во уставна монархија, ако монархијата е кнежевство. Лихтенштајн е уставна монархија. Кое и да е денешното устројство на државата, тој пак ќе биде кнез, оти од дамнешни времиња влече титулата. Ете, тие јазици нашите кнежевства и германските си ги нарекуваат principalities, а ние и Германците си ги нарекуваме по наше. Тоа не значи дека тие треба сега да почнат да користат словенски или германски термин за нив. Кога сме кај извори, еве ти [http://drmj.eu/search/%D0%BA%D0%BD%D0%B5%D0%B6%D0%B5%D0%B2%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE извор од речник]. --[[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:02, 17 ноември 2025 (CET) Кнежество, во ред, ама за титулата и на француски и на германски е принц, иако е кнежество, сепак не е кнез. Може да дискутираме дека не постои во нивниот јазик збор за кнез, ама постои за кнежество (?) но еве и на некои словенски јазици титулата му е принц. Исто така, Грејс Кели со бракот станала принцеза. Не знам зошто ние треба да ја менуваме титулата. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 12:09, 17 ноември 2025 (CET) == Самороден / природен ?== Исто така сметам дека не смее да се отстранува зборот природен и да се менува со самороден. Не познавам еден единствен човек што го користи тој збор за природните метали, на пример, и да ги нарекува самородени метали. Како енциклопедија не треба да бришеме зборови кои се во употреба и да ги менуваме со нови зборови туку така. Оваа измена воопшто не е на место. -[[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 12:09, 17 ноември 2025 (CET) :Самороден метал е единствениот што го знам за оваа работа, и како таков сум го учел. Покрај тоа, не станува збор за начинот на кој е добиен металот (дали е по природен или вештачки пат), сите метали се извадени од природата. Туку дека е сам по себе чест, а не дел од мешавини кои треба да се рафинираат. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 12:14, 17 ноември 2025 (CET) ::Ете има дополнително значење, и според тоа не е замена за зборот „природен“ туку има дополнително значење на „чист“. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 13:15, 17 ноември 2025 (CET) == Invitation for a session "Tools and features for Users with Extended Rights" == Hi, you are receiving this invitation as you are either patroller and/or admin in your community and [[:m:Wikimedia CEE Hub|CEE Hub]] is preparing a session called '''Tools and features for Users with Extended Rights''', which we think that it will be interesting for you. The session is organised by the CEE Hub along with Wikimedia Foundation’s Movement Communications regional specialist Natalia Szafran-Kozakowska. Speakers in the session are Product Managers and Software Engineers from Wikimedia Foundation, so you will hear recent updates, new developments, and they will answer questions. So, please think what you want to ask them and come to the session. The session will be held on '''Tuesday, December 2nd, 2025 at 17:00 CET'''. Please register yourself '''[[:m:Event:CEE Catch Up: Tools for Users with Extended Rights|here]]'''. If you have any questions, please contact me. --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] <small>([[User talk:MediaWiki message delivery|разговор]])</small> 14:45, 19 ноември 2025 (CET) (on behalf of the CEE Hub) <!-- Пораката ја испрати Корисник:TRistovski-CEEhub@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_admins&oldid=29165186 --> == Предлошка == Можеш ли да направиш измени на предлошка Soccerway, бидејки сега не работи? [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 22:40, 27 ноември 2025 (CET) :Сега треба да е средено. Види дали сè е во ред. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 07:40, 28 ноември 2025 (CET) ::Уште не е средено, еве [[Василије Костов]]. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 08:12, 28 ноември 2025 (CET) :::А како е сега? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 08:28, 28 ноември 2025 (CET) :::: Сега е подобро, треба да упатува на страницата од Костов на soccerway. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 09:09, 28 ноември 2025 (CET) :::::Ако упатувањето работи во некои статии, а не во други, тогаш проблемот не е со самата предлошка, туку со тоа како е напишана во дадената статија (дали е исправен начинот). Тоа треба да се проверува од случај до случај (водејќи се според тоа како е на англиската вики). [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:11, 28 ноември 2025 (CET) :::::: Здраво - во статијата Узем се дадени имињата на делови од ова село. Меѓутоа, кога погледнав во „Mapa cz“ најдов сосема различни имиња на тие делови. - Ве молам, што е точно? Ви благодарам за вашиот одговор. Со почит. [[User:JaKoRa|JaKoRa]] <small>([[User talk:JaKoRa|разговор]])</small> 13:07, 28 ноември 2025 (CET) :::::::Здраво. Колку што можам да видам, во статијата се спомнати само де маала — Витановци и Манѓелици На картата го нема Манѓелици бидејќи е премногу централно. Сите други имиња што се спомнати во статијата се месности, кои во многу случаи се микротопоними кои не мора да имаат куќи и не се сметаат за делови од селото во таа смисла. На [https://www.openstreetmap.org/?mlat=42.221017&mlon=22.427716&zoom=11#map=15/42.22356/22.43597 оваа карта] треба да се прикажани маалата, иако и таму не сум сигурен дали се сите точни. Затоа, ќе биде потребно да се додадат маалата од посочената карта во статијата. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 18:37, 28 ноември 2025 (CET) == Прашање кое бара дискретност == Добар ден. Дали постои начин да се контактира со вас преку е-маил. Имам прашање кое бара дискретност и не би сакал да го елаборирам тука. Благодарам. [[User:Poliscimk|Poliscimk]] <small>([[User talk:Poliscimk|разговор]])</small> 21:41, 20 декември 2025 (CET) :Да, има. Пишете [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B5%D1%86%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%BD%D0%B0:%D0%9F%D0%B8%D1%88%D0%B8_%D0%B5-%D0%BF%D0%BE%D1%88%D1%82%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D0%BA%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D1%82/Bjankuloski06 на овој бразец]. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:06, 20 декември 2025 (CET) == Уредувачки денови и викенди 2026 == Добар ден, започна предизвикот [[Википедија:Уредувачки денови 2026|уредувачки денови]] и [[Википедија:Уредувачки викенди 2026|викенди]] за 2026 година. Ве поканувам да се приклучите на предизвикот, со тоа што од оваа година наградите ќе бидат на месечно ниво каде што треба да се исполнат следните услови: * Да се учествува во најмалку 10 изданија на уредувачките денови и/или викенди во текот на еден месец, и * Да се создадат или подобрат најмалку 25 статии '''од тековниот месец'''. Ако имате какви било прашања слободно обратете ми се на мојата разговорна страница! Пријатен ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 12:08, 5 јануари 2026 (CET) == Мета-дијалектика == Почитуван Бојан, Среќен Бадникот! Ако не Ти е проблем провери ја страницата (и одобри) за [[Мета-дијалектика]]. Поздрав, И.Ј. [[User:Нео-Марксист|Нео-Марксист]] <small>([[User talk:Нео-Марксист|разговор]])</small> 18:34, 6 јануари 2026 (CET) :Здраво, Игор. Одобрено. Се извинувам на задоцнувањето. Бев во Кина и таму не ми се отвораше Википедија. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:50, 8 јануари 2026 (CET) ::Благодарам Бојан! Среќна Нова 2026. Година![[User:Нео-Марксист|Нео-Марксист]] <small>([[User talk:Нео-Марксист|разговор]])</small> 02:51, 15 јануари 2026 (CET) :::::Почитуван Бојан, се извинувам за Твоето време. Но, морам да Ти обрнам внимание дека Вашиот нов корисник ја избојадиса оваа страница ([[Мета-дијалектика]] ), и уште повеке проверената страница за [[Дијалектика]] со низа жолти шаблони. Ова лично не ми прави проблем, но сепак ми се чини дека се работи за некој субјективен чин. Се надевам дека сум во грешка. Со особена почит, [[User:Институт за политички студии|Институт за политички студии]] <small>([[User talk:Институт за политички студии|разговор]])</small> 02:13, 24 јануари 2026 (CET) :Здраво. Еден од администраторите ќе ја провери статијата и ќе се погрижи да биде по стандард. Ако има проблем и понатаму, уредникот ќе биде повикан да направи поправки. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 08:44, 24 јануари 2026 (CET) ::Благодарам Бојан [[User:Институт за политички студии|Институт за политички студии]] <small>([[User talk:Институт за политички студии|разговор]])</small> 11:47, 24 јануари 2026 (CET) :Еве ја дополнив со секундарната референца од весникот Нова Македонија, денешен број. Се надевам дека сега задоволува критеријумите за „Викификација". Види :[https://novamakedonija.com.mk/makedonija/politika/megju-se-i-nishto-filozofska-teorija-shto-go-objasnuva-postoenjeto/].[[User:Институт за политички студии|Институт за политички студии]] <small>([[User talk:Институт за политички студии|разговор]])</small> 11:24, 26 јануари 2026 (CET) ::::Мета-дијалектика постои. Види просто пребарување на bing [https://www.bing.com/search?q=meta+-+dialectical+method&qs=SC&pq=meta-+dialectic&sk=SC1&sc=11-15&cvid=BB16E35668AF4272BFB61E0ABA86DF2C&FORM=QBRE&sp=2&ghc=1&lq=0].[[Специјална:Придонеси/&#126;2026-92605-4|&#126;2026-92605-4]] ([[Разговор со корисник:&#126;2026-92605-4|разговор]]) 23:30, 10 февруари 2026 (CET) :::::Тие толку разбираат, никогаш не училе за "Дијалектика", а камоли за "Мета-дијалектика". За жал.[[User:Вики.Мета|Вики.Мета]] <small>([[User talk:Вики.Мета|разговор]])</small> 00:29, 11 февруари 2026 (CET) :: Што се однесува до пребарувањето на Google го најдов терминот, повезан и со авторот на Мета-дијалектика - Google Search: [https://www.google.com/search?q=%D0%9C%D0%B5%D1%82%D0%B0-%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0&sca_esv=9a26454b369da4f9&ei=qvsfapW7Ltnlxc8P-Ku9gAw&biw=1167&bih=550&ved=0ahUKEwiVuImv6OqUAxXZcvEDHfhVD8AQ4dUDCBA&uact=5&oq=%D0%9C%D0%B5%D1%82%D0%B0-%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0&gs_lp=Egxnd3Mtd2l6LXNlcnAiH9Cc0LXRgtCwLdC00LjRmNCw0LvQtdC60YLQuNC60LAyBhAAGB4YCjIFEAAY7wUyCBAAGIAEGKIEMgUQABjvBTIFEAAY7wUyBRAAGO8FSIVcUIMRWOZXcAJ4AJABA5gBbKABpBWqAQQyNi41uAEDyAEA-AEBmAIToALpDKgCBsICBxAAGB4YsAPCAggQABjvBRiwA8ICCxAAGIAEGKIEGLADwgIEEAAYHsICFxAAGIAEGIoFGJECGOcGGOoCGLQC2AEBwgIFEAAYgATCAgUQLhiABMICBxAAGIAEGBPCAgkQABiABBgTGArCAgYQABgeGBPCAggQABgeGBMYCsICBhAAGB4YDZgDA_EFjr1DthkfSZuIBgGQBgW6BgQIARgHkgcEMTMuNqAHjcMBsgcEMTEuNrgH4QzCBwgwLjEuMTcuMcgHXYAIAQ&sclient=gws-wiz-serp]. == Злоупотреба на администраторските овластувања == Еден или повеќе администратори на оваа Вики блокираа страница за разговор за стр. „Мета-дијалектика" со цел брзо да биде избришана. Овој термин[[Мета-дијалектика]] е широко применуван во поновата филозофија! Нема никакви основи за бришење, а особено не за брзо бришење, ова е очигледно. Потпаѓа под филозофска терминологија.[[User:Вики.Мета|Вики.Мета]] <small>([[User talk:Вики.Мета|разговор]])</small> 00:22, 11 февруари 2026 (CET) :Здраво. Не станува збор за злоупотреба, туку за нечија одлука. Го повикувам колегата @[[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]] да образложи. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 06:04, 11 февруари 2026 (CET) ::@[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] Многу е едноставно, статијата не личеше на ништо со извори од само еден автор. Ако е така како што се кажува дека е широко применуван термин, зашто не постои објаснувања/извори при простор пребарување на Гугл. Исто така, оваа страница не е избришана само од мене, туку од многу други Википедии. --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 13:02, 11 февруари 2026 (CET) :::Како и да е истата статија помина на Бугарската Вики, а слично и на Белоруската Википедија! Голем поздрав![[User:Инает|Инает]] <small>([[User talk:Инает|разговор]])</small> 02:17, 20 февруари 2026 (CET) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2025_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2026]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Look forwards to collaborating in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 08:42, 14 февруари 2026 (CET) </div> (Оваа порака беше испратена на [[:Корисник:Bjankuloski06]], а тука се јавува заради пренасочување.) <!-- Пораката ја испрати Корисник:Doc James@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2025&oldid=30070084 --> == Корејска транскрипција == Здраво, Бојан. Сакам да те прашам како ќе се транскрибира Lee Jun-young на македонски, поточно „Young“? Според [[Македонска транскрипција на корејскиот јазик|македонската транскрипција]], нема МФА за „ou“. Дали ќе биде Јанг или Јонг? Се колебам за Ли Џун Јонг. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 15:02, 21 февруари 2026 (CET) :Ќе биде Јонг, и го имаме во графата за ''yeo''. Не е секогаш лесно да се одреди од прв поглед, бидејќи наместа англиската транскрипција отстапува од официјалната преработена романизација, и од тоа што би се очекувало според МФА. Слогот 영 е сочинет од составниците ㅇ + ㅕ + ㅇ. Првата е нема, втората е самогласката ''јо'', третата е согласката ''нг''. ㅕ се предава со „јо“ на македонски, бидејќи о е најблизок македонски глас за ʌ по МФА. Во корејскиот најпаметно е да се гледа од изворното писмо, и потоа да се консултира нашата транскрипција. Јас би ја задржал употребата на тирето и малата буква, па така би било „Ли Џун-јонг“, бидејќи ''Џун-јонг'' е едно презиме, а не две презимиња, или средно име и презиме. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:38, 21 февруари 2026 (CET) ::Благодарам. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 19:13, 22 февруари 2026 (CET) == Translation request == Hello, Bjankuloski06. Can you translate and upload the article about the dormant supervolcano [[:en:Campi Flegrei]] in Macedonian Wikipedia? Yours sincerely, [[User:Kurcke|Kurcke]] <small>([[User talk:Kurcke|разговор]])</small> 08:02, 11 март 2026 (CET) :Hello, Bjankuloski06. :I withdraw the request, because the article has been created. :Yours sincerely, [[User:Kurcke|Kurcke]] <small>([[User talk:Kurcke|разговор]])</small> 23:33, 13 март 2026 (CET) == Предлог == Здраво, Бојан. Сакам да предложам нешто за кога отвораме нова тема или едноставно дебатираме на страниците за разговор. Наместо автоматски да се додава само нашето име и врската до разговорната страница, дали може пред името автоматски да се додаваат и две цртички „--“? Ова би дало подобар стилистички изглед и појасно би го одвоило потписот од самиот текст. Пример како би изгледало тоа автоматски: --Andrew012p (разговор) 19:41, 29 март 2026 (CEST). Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 19:44, 29 март 2026 (CEST) :И јас сум се прашувал уште одамна, ама, за жал, тоа е длабоко кодирано во википедискиот систем, и со тоа, неменливо. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 08:22, 30 март 2026 (CEST) == Предлошка == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да ги провериш овие предлошки за аниме и манга што се користат во статијата „[[Beck (манга)|Beck]]“? Во визуелниот уредник кога ќе стиснам „Уреди“ на предлошката, заглавува на „Вчитувам“ и не се отвораат полињата. Само работат кога уредувам во изворен код. Не сум ги менувал предлошките одамна, претпоставувам е некој поширок проблем со Википедија или со нивните TemplateData? Ќе може ли да се реши? Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 13:48, 10 април 2026 (CEST) :Таа предлошка не може да се уредува нагледно бидејќи впрочем е потпредлошка (во кодот ќе забележиш „Infobox animanga/Header“. Иста е и на англиската. Очигледно таквиот уредник е предвиден само за предлошки (ни јас не сум знаел). Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:50, 10 април 2026 (CEST) == Општини во Бугарија == Здраво Бојан, имам намера да создадам страници за општините во Бугарија. Го уредив постоечкиот запис за [[Бургас (општина)|Општина Бургас]] и создадов нов за [[Општина Ајтос]]. Би можел ли да погледнеш дали се во ред текстот и инфокутијата, бидејќи планирам да ги користам како шаблон за сите останати? Благодарам! [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 15:19, 16 април 2026 (CEST) :Здраво Пламен. Во смисла на форматирање, мене ми изгледа добра. Би препорачал селата да имаат врски (макар и црвени), како поттик за други уредници. Исто така, секоја општина би требало да има предлошка (шаблон) долу со селата кои се во неа. Ако решиш да правиш предлошки, послужи се со примерот на [[Предлошка:Општина Кочериново]]. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:57, 16 април 2026 (CEST) ::Благодарам, поздрав! [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 08:53, 17 април 2026 (CEST) :::Здраво Бојан, сите статии што ги создавам во моментов ги правам според еден шаблон. Не случајно, пред да започнам, ти покажав една статија и благодарен сум ти за насоките што ми ги даде. Корисникот Gurther прави искрено чудни (нелогични) редакции. На пример, погледни ја статијата за селото [[Граматиково]]. Зошто овој корисник ги отстранува параметрите | native_name = Граматиково и | native_name_lang = bg од шаблонот? Зошто го брише делот ({{Langx|bg|Граматиково}}), кога тоа е според сите енциклопедиски стандарди? Исто така, зошто го коригира делот „дел од општината [[Мало Трново (општина)|Мало Трново]]“ во „дел од [[општина Мало Трново]]“? :::Не гледам дека прекршувам некакви стандарди, но досадно е некој постојано да оди по вашите стапки и да ги преправа статиите спо вакви потези. Истиот корисник ме обвинува за „контрапродуктивност“ и, цитирам повторно, вели дека „Вашите последни уредувања наликуваат на вандализам“, со што никако не можам да се согласам. Сепак, јас совесно придонесувам за македонската Википедија и не прифаќам такви обвинувања. Те молам за поддршка. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 12:55, 20 април 2026 (CEST) ::::Го повикувам @[[Корисник:Gurther|Gurther]] да се изјасни по ова. Не гледам никаков проблем со сето тоа што погоре ми го пренесе Пламен. Наша енциклопедиска практика е да стојат називите на други јазици, дури и кога се идентични на нашиот. Исто така, граматичкиот состав „е дел од општината Мало Трново“ е исправен и непробмелатичен (да, можна е нечленувана варијанта „е дел од Општина Мало Трново“, но тогаш ќе мора биде со големо О). Според пренесеното од Пламен, јас не гледам контрапродуктивност или вандализам. Gurther, имаш ли нешто да додадеш или образложиш? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:03, 20 април 2026 (CEST) :::::[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] и [[Корисник:Пакко|Пакко]], нема смисла да стои втор јазик ако е ист со првиот јазик. Како пример во Англиската Википедија, не содржи германско име за [[en:Berlin|Берлин]], [[en:Brandenburg|Бранденбург]] или нема француско за [[en:Paris|Paris]]. Урединкот Пакко се обидол да го додаде псевдоисторискиот назив „''Преображенско''“ за Илинден, поради тоа го обележав како вандализам. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 13:32, 20 април 2026 (CEST) ::::::Практиката за идентичните имиња е таква, и Пламен има право да ја користи. Ако сметаш дека ова треба да се смени, треба да отвориме јавна дискусија каде ќе се изјаснуваат разни членови на заедницата, па дури тогаш да утврдиме дали оттогаш ќе биде правилно или не. ::::::@[[Корисник:Пакко|Пакко]] Во врска со името на востанието, кај нас (на нашето вики и во македонскиот јазик воопшто, секогаш и без исклучок се користи само називот Илинденско востание, без „прежбраженско“. Тоа е врежано во камен и нема отстапки. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:37, 20 април 2026 (CEST) :::::::Мене сеедно ми е. Претходно сум остранил бугарски називи бидејќи биле исти за други села и градови во Бугарија. Немав пожалби или проблеми со Пакко за називите претходно, не знам што е разликата овој пат. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 13:49, 20 април 2026 (CEST) ::::::::Gurther, твојата изјава дека си немал поплаки или проблеми претходно е дрска лага. Во јули 2023 година беше блокиран на еден месец од администраторот Kiril Simeonovski токму поради "масовен систематски вандализам" и систематско бришење на придавката "бугарски" од статиите. Целата дискусија и одлуката за твојот блок може да се видат тука: [[Разговор со корисник:Kiril Simeonovski/Архива 27#Моля за помощ]]. ::::::::Очигледно е дека не си ја научил лекцијата и се обидуваш да ја измамиш заедницата и администраторот Б. Јанкулоски со невистини. Со твоето признание дека и сега отстрануваш податоци само затоа што ти изгледале "исти", потврдуваш дека продолжуваш со старите навики за деструктивно уредување. Изразот "мене сеедно ми е" не поминува во проект како Википедија, каде што постојат јасни стандарди. Очекувам администраторите да го земат предвид ова твое рецидивистичко однесување и обидот за измама во оваа дискусија. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 14:45, 20 април 2026 (CEST) :::::::::[[Корисник:Пакко|Пакко]], Википедија не е место за бесмислени обвини. Мислев за поплаки поврзани со твоите новосоздадени страници за општини во Бугарија. Вашиот однос спрема мена не е прифатлив. Истакнав дека „сеедно ми е“ бидејќи нејќев да отворам дискусија во селската чешма за нешто толку непотребно и бесмислено. Вие сте урединкот кој се обидува да вметне „додатоци“ како „прежбраженско“ кои се целосно неприфатливи и псевдоисторија. Ако сакаш да употребиш langx тогаш можеш слободно, но ако продолжете со вакви лични навредни тогаш ќе треба да превземам мерки. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 16:10, 20 април 2026 (CEST) ::::::::::[[Корисник:Bjankuloski06|Бојан]], сакам само да истакнам дека цитирањето на јавни архиви за претходните „рецидиви“ на корисникот Gurther и моето инсистирање на почитување на стандардите на Википедија не претставуваат „лична навреда“, туку транспарентност. Не прифаќам закани за „мерки“ само затоа што на некој не му се допаѓаат фактите. Со ова ја завршувам мојата дискусија и оставам администраторот да пресуди врз основа на виденото. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 16:29, 20 април 2026 (CEST) == Преместување страници == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да ги преместиш овие предлошки од „Оригинален текст“ во „Изворен текст“? Пробав за [[Предлошка:Оригинален текст/styles.css]] ама ми покажа „бидејќи насловот „Предлошка:Изворен текст/styles.css“ е забранет за создавање. Се совпаѓа со следнава ставка на списокот на недозволени наслови: (?!(User|Wikipedia)( talk)?:|Talk:)\P{L}*[^\p{Latin}\P{L}].*\p{Latin}.* <moveonly> # Latin + non-Latin“. Ова се сите предлошки за преместување: [[Предлошка:Оригинален текст/styles.css]] и [[Предлошка:Оригинален текст/doc]]. Благодарам! Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 16:38, 18 април 2026 (CEST) :Направено. Се надевам сега ќе биде во ред. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:09, 19 април 2026 (CEST) ::Благодарам! Сега убаво работи [[Предлошка:Изворен текст|предлошката]] и може да се користи од сите уредници! Пример како изгледа: „[[Бекрумс]]“, „[[Хирохито]]“, „[[Стимпанк]]“, „[[Фенерџија]]“ итн. Прилагодена е според руската предлошка. Единствено нешто што може да се промени (но не е голем проблем) е променливата „Извор“ кај „[[Предлошка:Крај на цитат]]“ ([[Предлошка:Крај на цитат/styles.css]]). Во статии многу е блиску до сивиот дел на „Изворен текст“ и препорачливо е малку да се спушти подолу. Како пример, можеш да видиш кај „[[Хирохито]]“. Пробав да поправам, најверојатно доаѓа од негативната маргина кај CSS-то на „Изворен текст“. Слободно поправи ако знаеш како. :) Исто така, копчето [прикажи] може да се стави (но и не мора) веднаш до изворниот јазик (на пример (англ.) ), но имав потешкотии со тоа. Поздрав! --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 00:36, 19 април 2026 (CEST) :::Одлична работа. Копчето прикажи малку е над текстот, ама претпоставувам така е направено. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 05:55, 19 април 2026 (CEST) ::::Копчето во суштина треба да биде внатре во делот ,,Изворен текст" веднаш до (англ.) ама ми бегаше најдесно и морав да го ставам горе. И вака не е лошо, ќе пробам некогаш да го решам и тоа. [[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 17:21, 19 април 2026 (CEST) == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 22:06, 28 април 2026 (CEST) </div> <!-- Пораката ја испрати Корисник:Keegan (WMF)@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472432 --> == Животописни податоци? == Јас Бојан ќе те замолам ако си го правел ова преименување во инфокутиите, да го вратиш или ако знаеш како се менува кажи ми да менувам јас. Не може да стои животописни податоци. Само што забележав дека некој го сменил од биографски податоци. Таков израз „животописни податоци“ не се користи. Имаше голема реакција и за „животопис“ наместо „биографија“, и беше консензусот да се употребуваат двата изрази, кој како сака, но да не се менува со алатката за да го немаме зборот биографија кој е македонски, дури и повеќе од хрватскиот израз животопис, само затоа што некому му се допаднало повеќе така. Поздрав - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 11:02, 30 април 2026 (CEST) :Не сум ги менувал јас, ама сега е исправено. Пронајдов само во една инфокутија и заменив. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:07, 30 април 2026 (CEST) ::Фала и извини штом не си бил ти, а тебе ти пишав. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 11:15, 30 април 2026 (CEST) == Своеволијата на Gurther == Бојан, те молам повторно за помош. Корисникот Gurther повторно ги отстранува моите уредувања без никаква причина. Овој пат тоа се случува во статијата за [[Карлос Насар]]. Овој провокатор ја трга Категоријата: Луѓе од Червен Брјаг, а ја ставил Категоријата: Француски спортисти. Карлос Насар НЕ Е француски спортист. Карлос Насар нема француско државјанство. Роден е во Париз и таму поминал само 7 месеци како бебе. Со оглед на овие факти, не разбирам зошто корисникот ги поништува моите уредувања без никаква аргументација во резимеата. Не сакам да водам уреднички војни. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 19:13, 30 април 2026 (CEST) :Сменив, па видиме дали пак ќе биде изменето. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:56, 30 април 2026 (CEST) ::Бојан, ти благодарам за брзата реакција и за тоа што го потврди фактот дека Карлос Насар не е француски спортист. Јас ги доуредив останатите делови што корисникот Gurther ги беше избришал – ја вратив категоријата за Червен Брјаг и го тргнав името на француски, бидејќи нема смисла да стои ако тој нема француско државјанство. Се надевам дека статијата сега ќе остане во оваа фактички точна форма. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 09:10, 1 мај 2026 (CEST) :[[Корисник:Пакко|Пакко]], не сфаќам што е поентата со категоријата „луѓе од Червен Брјаг“ кога личноста не е од Червен Брјаг, туку од Париз. Наместо да отвориме правилна дискусија кон темата вие се жалите кон администратори дека ти ги отстранувам придонесите „без никаква причина“. Згрешив со категоријата дека бил француски спортист бидејќи не сум целосно образовен за темата/личноста. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 10:44, 1 мај 2026 (CEST) == Модул:Infobox == Здраво, Бојан. Забележав проблем со инфокутиите на некои статии, на пример кај „[[Големо Кнежевство Литванија]]“, каде што текстот останува во еден ред и инфокутијата се шири хоризонтално. Мислам дека проблемот е во [[MediaWiki:Common.css]], бидејќи .nowrap не се override-ира внатре во .infobox. Дали би можел/а на крајот од МедијаВики:Common.css да го додадеш следниов CSS? /* Fix wide infoboxes with nowrap content */ .infobox td, .infobox th { white-space: normal !important; overflow-wrap: anywhere; word-break: break-word; } .infobox .nowrap { white-space: normal !important; } Ова треба да спречи инфокутиите да се растегнуваат поради долг текст или nowrap содржина. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 12:26, 8 мај 2026 (CEST) :[https://mk.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%9C%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%92%D0%B8%D0%BA%D0%B8:Common.css&oldid=5552167 Го ставив кодот], ама немаше ефект. Го повратив уредувањето на самиот модул Infobox и тоа ја оправи работата. Макар што, тоа мое уредување е неопходно за работа на предлошките од понов тип, па ќе испробувам да видам како да го вметнам новиот код без да ги прави овие проблеми. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 12:33, 8 мај 2026 (CEST) ::Дали направи ?action=purge на страницата. Или пробај да ја копираш целосно MediaWiki:Common.css од англиската верзија. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 12:58, 8 мај 2026 (CEST) :::Да, ги пробав сите варијанти и не бива. Како што реков, ќе видам дали можам да направам нешто трето за да проработи и сменетиот код. Во спротивно модулот ќе мора да стои по старо. Секогаш вака ни прават од англиската — без најава и без никакви упатства за прилагодување. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:25, 8 мај 2026 (CEST) == Македонски == Hello. I'm looking for Macedonian translation of descriptions of a few items for Wikidata. Would you help? [[User:Eurohunter|Eurohunter]] <small>([[User talk:Eurohunter|разговор]])</small> 00:53, 17 мај 2026 (CEST) :Certainly! Just list the items. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:55, 17 мај 2026 (CEST) == Прашање == Почитуван, што е проблем со оваа страница [[Игор Јанев]] ? [[User:Алфа БК|Алфа БК]] <small>([[User talk:Алфа БК|разговор]])</small> 01:48, 20 мај 2026 (CEST) :Не знам. Мене ми изгледа во ред. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 03:24, 20 мај 2026 (CEST) == Преместување == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да ја преместиш статијата во [[Mакедонска алпинистичка хималајска експедиција „Еверест '89“ (МАХЕ Еверест '89)|Mакедонска алпинистичка хималајска експедиција „Еверест '89“]]? Мене не ми дозволува бидејќи има латинични букви кај „Mакедонска“. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:24, 21 мај 2026 (CEST) :Преместено на [[Македонска алпинистичка хималајска експедиција „Еверест ’89“]] (а [[МАХЕ „Еверест ’89“]] како пренасочување). [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:47, 21 мај 2026 (CEST) == Терминот мета-дијалектика == Што се однесува до терминот [[Мета-дијалектика]] го најдов и на Wikidata [https://www.wikidata.org/wiki/Q137660270].[[User:Алфа БК|Алфа БК]] <small>([[User talk:Алфа БК|разговор]])</small> 12:23, 3 јуни 2026 (CEST) == Предлог: полузаштита == Здраво. Би сакал да ти предложам статијата за Гоце Делчев да биде отклучена во форма на полузаштита, односно достапна за уредување само од проверени корисници. Сакам да ја уредувам, а веќе подолг период е заклучена. Поздрав. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 13:25, 6 јуни 2026 (CEST) :Најдобро е ова барање да се постави на Селската чешма бидејќи не би сакал сам да одлучувам. Проблемот е тоа што неволјите што ги имавме беа и од корисници со доволно придонеси за да бидат потврдени (иако поредовни на друга Википедија). Треба ова да се разгледа заеднички. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:31, 6 јуни 2026 (CEST) == Лигос == Здраво Бојан, сакам да те прашам зошто ја имаш избришано статијата [[Лигос]]? Барем јас не гледам некоја причина за нејзино брзо бришење. Поздрав — [[User:SpectralWiz|SpectralWiz]] <small>([[User talk:SpectralWiz|разговор]])</small> 16:06, 7 јуни 2026 (CEST) :Ја вратив. Ммора да било некаква грешка. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:23, 7 јуни 2026 (CEST) == Гласање за избрана статија == Добар ден, доколку можете ве молам гласајте во [[Википедија:Кандидати за избрана статија/Александар Мартулков|мојата номинација на Александар Мартулков за избрана статија]]. Ви благодарам, поздрав. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 19:36, 12 јуни 2026 (CEST) :Добар ден [[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]], гласањето за Александар Мартулков завршило вчера. Како можам правилно да ја архивирам номинацијата и да ја прикажам на главната страница? Забележав дека има статии за номинации од 2025, 2024, 2023 итн. но нема за 2026? Ви благодарам, поздрав. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 14:31, 20 јуни 2026 (CEST) == Ажурирање на модул == Здраво, Бојан. При создавање и прилагодување посложени инфокутии од англиската Википедија, ми дава предупредувања како: <br> <code>Предупредување од скриптата: Deprecated member <code>loadI18n</code> called. Please use <code>i18n.loadMessages</code> instead.stack traceback:  Модул:Deprecated:20: in function 'warn'  Модул:Deprecated:38: in function <Модул:Deprecated:36>  Модул:Wikidata:89: in function 'chunk'  mw.lua:602: in function <mw.lua:542>  [C]: ?  [C]: in function 'getExpandedArgument'  mw.lua:232: in function <mw.lua:229>  Модул:Infobox:338: in function 'preprocessSingleArg'  Модул:Infobox:418: in function 'chunk'  mw.lua:678: in function <mw.lua:652>  [C]: ?</code> <br>Ова се случува на пример кога ја прилагодувам [https://en.wikipedia.org/wiki/Template:Infobox_lighthouse Template:Infobox lighthouse]. Претпоставувам треба да се ажурира [[Модул:WikidataIB]] бидејќи моментално е застарен. Не е нешто сериозно и итно, ама сепак сакав само да укажам на ова. Што мислиш ти? Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 15:54, 23 јуни 2026 (CEST) :Го подновив модулот. Види дали тоа ќе направи разлика. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:42, 23 јуни 2026 (CEST) ::Сѐ уште дава предупредување. На пример, кај [[Бостонски светилник]] оди кај „Уреди извор“, и потоа кај „Преглед“ долу (десно од „Објави промени“, таму го дава целото предупредување. Како што гледам, предлошката убава си работи, само што го дава предупредувањето дека нешто е застарено. ::<code>Предупредување од скриптата: Deprecated member loadI18n called. Please use i18n.loadMessages instead.stack traceback:</code> --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 20:08, 24 јуни 2026 (CEST) :::Да, точно е дека дава предупредувања, ама не гледам дека тоа прави проблем. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:58, 25 јуни 2026 (CEST) == Предлошка:Инфокутија Претпријатие == Здраво, Бојан. Бидејќи предлошката [[Предлошка:Инфокутија Претпријатие|Инфокутија Претпријатие]] е заштитена, те молам за мала измена во кодот за да додадеме поддршка за повеќе параметри: Кај label36, те молам да се замени со:<br> <nowiki> | label36 = [[Подружница|Подружници]]</nowiki> <nowiki> | data36 = {{{subsid|{{{subsidiaries|}}}}}} </nowiki> Исто така, потребно е да се додаде „subsidiaries“ во делот за Check for unknown parameters за да не јавува грешка при употреба. Ти благодарам. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 14:12, 5 јули 2026 (CEST) :Ја тргнав заштитата, мислам дека не беше потребна, па затоа направи ги промените ти. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:26, 5 јули 2026 (CEST) :: Благодарам. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:09, 6 јули 2026 (CEST) == Имиња на компании, производители итн. == Здраво, Бојан. Според мене имињата на автомобилите, камиони итн. (поточно производителите што ги произведуваат) треба да бидат во оригинал како главно име на статија, потоа може да се додаде транскрипција. Што мислиш ти? Сакав да ја променам „[[Тојота]]“ во „Toyota“ ама пишува забрането е за преместување. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:02, 13 август 2026 (CEST) :Па не го имаме решено тоа прашање. Но правописот официјално дозволува да се кирилизира/транскрибира, дури и како да го препрачува тоа. Не знам. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 18:04, 13 август 2026 (CEST) ::Свесен сум, но за светски брендови и производители (како Toyota, Sony, Hyundai итн.) мислам дека користењето на изворниот латиничен облик како главен наслов е многу попрактично бидејќи се признати глобално како трговски марки. ::Патем, и во руската пракса (а и општо земјите што користат кирилица) на пример гледам дека брендовите и трговските марки често ги оставаат во оригинал за да не се губи глобалниот идентитет, иако административно или правно си имаат кирилични имиња за фирмите (како и кај нас). На пример кај нас кога рекламираат автомобил, речиси секогаш пишуваат во изворен облик, на билборд секогаш ќе се сретне Toyota, наместо „Тојота“. ::Можеби треба да отвориме дискусија или гласање во Заедницата за да формираме јасен консензус и правило за брендовите, издавачите, компаниите итн.? Јас сум да се задржи во оригинал, барем главниот наслов на статијата. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:16, 13 август 2026 (CEST) :::Да, може да се покрене. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 19:31, 13 август 2026 (CEST) :::[[Корисник:Andrew012p|Andrew012p]], не може да биде латиничното име главното име на статијата за компании за кои се знае како се именуваат со кирилица. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:00, 14 август 2026 (CEST) ::::Нема ова врска со кирилицата, која е закон, туку со зачувување на духот на трговската марка. Всушност ние само го задржуваме оригиналното име на компанијата (нивната трговска марка, без разлика дали е само латиница или има и знаци и бројки, како на пример [[4chan]]) за да се сочува автентичноста на трговската марка, а потоа може слободно да се додаде транскрипција во заграда ако е потребно. Истото важи и за апликации, корпорации, рок-групи, списанија, весници и сл. Многу ми звучи неприродно, барем според мене, да се пишува „Ибеј“ наместо [[eBay]]. Оригиналното име е многу попрегледно и автентично за окото и за целиот текст. Истото е и со [[VirusTotal]], [[TV Tokyo]], [[Weekly Shonen Sunday]], [[Shogakukan]] итн. Дури мислам дека и во Русија постои пракса да се задржува оригиналното име за брендовите. Кај нас нема некое строго правило за ова, па затоа најдобро е самите ние тука да се договориме за нашата Википедија. Ќе отворам дискусија и во Селска чешма кога ќе имам малку време. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 15:23, 14 август 2026 (CEST) :::::Од сите дискусии што ги отоврав јас на Селска чешма (од 8 февруари до 3 мај), во врска со оригиналните имиња се изгласа само за наслови на песни и музички албуми. Друго треба да е на кирилица. Научните имиња на флора и фауна се на латиница, и ако има македонски назив за видот, го ставаме како име на статија, ако нема, тогаш името оди со научното латиснко име. Но тоа е наука. Друго сè е општа култура, и оди на кирилица како што би одело на ТВ емисија или превод на документарец, на пример. Инаку сите примери што ги даде погоре веројатно треба да се променат, гледам сам си ги правел по свое видување. Поздрав. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 17:02, 14 август 2026 (CEST) ::::::Чисто ме интересира како точно би се транскрибирале или извеле со кирилица имиња како [[4chan]] (со бројка на крај) или апликации/платформи со специјални знаци и споени зборови како [[VirusTotal]]? Или пак Weekly Shonen Sunday? Вирустотал, Форчан, 4чан, Викли шонен сандеј (или Неделен шонен-недела)? Ме разбираш што сакам да кажам? Некои можат да се преведат или транскрибираат (пр. [[Коданша]], Шогакукан), а некои пак звучат комично. Јас секогаш би одел со оригинален облик, освен ако исклучиво е навлезено во македонскиот јазик од официјални страници или во духот на јазикот. Сѐ друго во оригинал. А гледам и во официјални документи претпочитаат оригинал, пр. за модели на автомобили. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 20:40, 14 август 2026 (CEST) == Скрипта imgToggle == Здраво Бојан. Дали би можел, доколку ти е возможно, да ја овозможиш скриптата '''imgToggle''' за да се вчитува само на страниците што ја користат класата img_toggle? Имам потреба од мала поддршка за чисто префрлување/зголемување на слики преку стандардна класа ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%A3%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D0%B7%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F налик на предлошката на руската Википедија]) за да може [[Предлошка:Зголемување на слика|предлошката за зголемување на слики]] да работи. Поздрав. Ќе мораат да се создадат следниве (со копирање од руската): [https://ru.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadget-ondemand-imgToggle.js JS],<br> [https://ru.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadget-ondemand-imgToggle.css CSS],<br> [https://ru.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadgets-definition Gadgets-definition]<br> И да се додадат во нашиот Gadget definition. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 21:41, 27 октомври 2026 (CET) :Ги средив сите. Види сега дали работи. Само не знам дали треба да создадеме наш еквивалент на [[:ru:Шаблон:Увеличение изображения|Шаблон:Увеличение изображения]]. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:19, 27 октомври 2026 (CET) ::Благодарам. Да во право си. Имаат посебна алатка за тоа. А, што ако само ги префрлиме тие кодови во [[МедијаВики:Common.js]] (за скриптата), и стиловите во [[МедијаВики:Common.css]]? Нема ли така автоматски да работи секаде или? --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 8:02, 28 октомври 2026 (CET) iwpo3rhszw14auc3qaani92jy57rzhf 5650933 5650879 2026-10-28T21:10:36Z Andrew012p 85224 5650933 wikitext text/x-wiki {{Корисничкикоментар}} {{Архиви| 2006<br /> [[/Архива 1|јануари - април]]<br /> [[/Архива 2|мај - август]]<br /> [[/Архива 3|септемвриа - декември]]<br /> 2007<br /> [[/Архива 4|јануари - април]]<br /> [[/Архива 5|мај - август]]<br /> [[/Архива 6|септември - декември]]<br /> 2008<br /> [[/Архива 7|јануари - април]]<br /> [[/Архива 8|мај - август]]<br /> [[/Архива 9|септември - декември]]<br /> 2009<br /> [[/Архива 10|јануари - април]]<br /> [[/Архива 11|мај - август]]<br /> [[/Архива 12|септември - декември]]<br /> 2010-2013<br /> [[/Архива 13|јануари - април 2010]]<br /> [[/Архива 15|јануари 2010 - мај 2013]]<br /> 2012-2013<br /> [[/Архива 14|април 2013 - јануари 2012]]<br /> [[/Архива 16|мај - октомври 2013]]<br /> 2013-2015<br /> [[/Архива 17|мај 2013 - април 2015]]<br /> 2015-2018<br /> [[/Архива 18|април 2015 - мај 2018]]<br /> 2018-2020<br /> [[/Архива 19|мај 2018 - февруари 2021]]<br /> 2020-2025<br /> [[/Архива 20|февруари 2021 - јули 2024]]<br /> [[/Архива 21|јули 2024 - мај 2025]] }} == Барање за оценувачки статус == Добар ден, се пријавив како кандидат за оценувачки статус. Можете да ја видете мојата кандидатура во [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B8%D0%BA%D0%B8%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0:%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%9A%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%BE%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%81#%D0%A2%D0%B5%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B8_%D0%BD%D0%BE%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%B8_%D0%B7%D0%B0_%D0%BE%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%81 тековните номинации]. Ако имате време ве молам гласајте, ако имате проблем со мојата кандидатура ве молам [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B8%D0%BA%D0%B8%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0:%D0%91%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%9A%D0%B0_%D0%B7%D0%B0_%D0%BE%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%87%D0%BA%D0%B8_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%82%D1%83%D1%81#%D0%94%D0%B8%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%81%D0%B8%D1%98%D0%B0 дискутирајте го во самата номинација], сакам да го подобрам мојот придонес во македонската Википедија. Ви благодарам. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 11:52, 16 мај 2025 (CEST) == Отфрлање на текстови == Почитуван, Имам проблем со Ehrlich91. Имам неколку текстови кои се преводи од англиски јазик, прилагодени и делумно комплетирани на македонски јазик. За тоа имам потрошено многу време. Администраторот Ehrlich91 некои од текстовите ги отфрла со несфатливи објаснувања. На пример, текстот за непрекинати функции го отфрли бидејќи имало веќе таква тема која била оценета како добра. Таа тема можеби била оценета како добра, но oд кого? Би требало да има влијание кој ја оценува таа страница. Текстот кој јас го поставив беше далеку покомплетен и поточен, во математичка и лексичка смисла. Дали оценувачите можат да ги споредат старата и новата верзија или тоа воопшто никого не го интересира? Па и реномираните енциклопедии имаат повеќе изданија, подобрени и надополнети. Инаку, текстот на македонски беше одличен за тема која е интересна за секој љубител на математичката анализа и техничките науки. Од друга страна, текстот за итерирани граници Ehrlich91 ми го има отфрлено без никакво објаснување уште истиот ден како што видов. Ме интересира, како може да се избегне од ова негово изживување и насилничко и деструктивно однесување со што нанесува голема штета на текстовите и содржината на математичките теми на македонски јазик на Wikipedia. Јас сум професор по математика и знам за што зборувам, а за Ehrlich91 се сомневам дека има и елементарни познавања на темите кои ги осакатува со неговото несоодветно постапување и непрофесионалност. Администраторите треба да имаат пошироки погледи и да знаат што предизвикуваат со нивните постапки. Реков дека повеќе нема да преведувам после првата негова рецензија, но по подолго време пак се навратив на оваа работа, затоа што верувам дека Wikipedia на македонски може да биде значаен ресурс за македонскиот народ. Но, дотичниот како тоа да го чекаше и веднаш го отфрли првиот текст што го поставив. Ве молам погледнете и пишете ми. Ви благодарам. [[User:Petar SOKOLOSKI|Petar SOKOLOSKI]] <small>([[User talk:Petar SOKOLOSKI|разговор]])</small> 23:50, 23 мај 2025 (CEST) :Добар ден, професоре. Јас и прегледав обете Ваши статии (во првиот случај, преработка на статијата) и ги направив потребните прилагодувања за да се прикажуваат како што треба. Веројатно колегата мисли дека ако статијата некогаш била избрана, таа не треба да се менува (Една статија добива статус на „Избрана“ ако се смета за доволно добра и претставителна за извесно време да биде на главната страница). Меѓутоа, јас сметам дека апсолутно може да се менува доколку станува збор за видно подобрување. Потоа статијата може да оди на прегласување. Другата статија за итерирани гранични вредности беше доволно добра, и јас ја одобрив. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:06, 24 мај 2025 (CEST) ::Почитуван, ::Ви благодарам за брзиот одговор и реакција. Ова ми дава надеж дека Wikipedia на македонски јазик има иднина. ::Ве молам да им се укаже на Вашите колеги уредувачи или администратори да не бришат текстови толку лесно затоа што таквите постапки фрустрираат и оставаат многу лош впечаток. ::Со почит, ::[[User:Petar SOKOLOSKI|Petar SOKOLOSKI]] <small>([[User talk:Petar SOKOLOSKI|разговор]])</small> 23:10, 24 мај 2025 (CEST) :::Би сакал да дополнам нешто што забележав, а не знам дали и вие го забележавте. Правилото на нашата Википедија е дека наместо „Видете исто така“ во заглавијата се користи „Поврзано“, а наместо „Референци“ секогаш се употребува зборот „Наводи“. Иако сигурно знаете, но сепак да спомнам дека никогаш не се користи зборот „линкови“, туку исклучиво „врски“ (ова го немам забележано, туку попатно го спомнувам за секој случај). Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:33, 26 мај 2025 (CEST) == Ракописни букви на македонски јазик == Почитуван, Сакам да Ви укажам на еден проблем во врска со некои од ракописните букви на македонски јазик кои се користат во Wikipedia, а и на други места. Имено, ракописните букви г, п, т се како во руската и бугарската азбука, а не според македонскиот правопис (цо цртичка одозгора https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Makedonsko_rakopisno_pismo.png). Овие недостатоци ги приметувам и на други места, апликации и сл. Не знам колку можете да реагирате по ова прашање, но добро би било да контактирате со поединци кои можеби знаат како овој недостаток да се отстрани. Ви благодарам. [[User:Petar SOKOLOSKI|Petar SOKOLOSKI]] <small>([[User talk:Petar SOKOLOSKI|разговор]])</small> 13:48, 25 мај 2025 (CEST) :Овој проблем е многу познат и веќе одамна расправан. За да се ургира кај централните програмери, прво ќе треба да имаме соодветен фонт под слободна лиценца. Ова отвора посложена работа за програмерите, и може да потрае, но сепак е решливо. Главниот проблем е во тоа што расположивите фонтови кои општо ги користиме на други места се или авторска припадност на поединечни типографи, или во сопственост на владата. Системашите од централа бараат слободен фонт, т.е. со авторските права предадени во јавна сопственост. Засега единствена можност е намерна употреба на [[Предлошка:Закосено]] за такво форматирање (видете го објаснувањето) во неа. Ова е малку килаво и не е решение — тоа треба да се реши системски, и да се прикажува насекаде како стандардно на викито без ставање ознаки. Друг проблем со оваа предлошка е во што обликот на буквите и меѓубуквеното растојание не се со квалитет кој одговара на потребите за читливост и уреден текст, како што е решено за источнословенските ракописни, и тој проблем ќе треба да се реши со друг, посоодветен фонт, кој идеално би бил слободен и системски спроведен. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:19, 25 мај 2025 (CEST) == Никусор Дан == Hello, could you please check [[Никусор Дан]]? A few IPs did spam machine translated pieces today on Southern-Slavic wikis. If you could intervene I'd be very grateful. Thanks in advance, [[User:A09|A09]] <small>([[User talk:A09|разговор]])</small> 00:12, 26 мај 2025 (CEST) :Thank you for pointing it out. I deleted it. It was tiny, done without knowledge of wiki formatting and even the name transcription was wrong. We'll wait until a proper editor creates a normal article about him. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:15, 26 мај 2025 (CEST) ::Thanks, that was very expeditive! [[User:A09|A09]] <small>([[User talk:A09|разговор]])</small> 00:19, 26 мај 2025 (CEST) == Join us at the Next CEE Catch up! Learn about Temporary accounts! == Hi everyone, We want to announce the tenth '''[[:m:Wikimedia CEE Hub/Catch up|CEE Catch Up]]''' session, which will be dedicated to the '''Temporary accounts''', as this important change is going to affect every Wikipedia soon, so it is important for patrollers and functionaries like you to understand this change. On wikis where temporary accounts are enabled, IP addresses of unregistered editors are not visible publicly. Only those who fight spam, vandalism, harassment and disinformation have access to IP addresses there. The session will take place on '''10th of June 2025, 18:00-19:00 CEST''' (check your ''[https://zonestamp.toolforge.org/1749571200 local time]''). If you are interested in this topic, then '''[[:m:Event:CEE Catch up Nr. 10 (June 2025)|sign-up for the session here]]'''. [[User:TRistovski-CEEhub|TRistovski-CEEhub]] ([[User talk:TRistovski-CEEhub|разговор]]) 13:17, 29 мај 2025 (CEST) <!-- Пораката ја испрати Корисник:TRistovski-CEEhub@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_admins&oldid=28802724 --> == Хиерархија == Кој е наредниот чекор во хијејархијата овдека на википедија, сега сум уредник? [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 06:23, 13 јуни 2025 (CEST) :Да, сега си уредник. Со доволно уредувања што ќе ти бидат прифатени, и со доволен број уредувања стануваш автопроверен уредник (твоите уредувања веднаш се видливи за сите, без да треба некој да ги погледа и одобри. За ова не треба долго. Потоа, кога ќе биде доволно докажана уредничката способност и стилот на изразување на достатно ниво, тогаш можеш да поднесеш барање за статус на оценувач (да одобруваш или отфрлаш уредувања на обични уредници). Понатаму има други привилегии, па после нив следно е администраторство, а на крај на врвот е специјален статус бирократ, нешто како виш администратор, но со дополнителни права, да доделува права на други и можност за покоренити промени на викито. Моментално тоа сме само јас и уште еден друг. Администратори има повеќе. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 07:34, 13 јуни 2025 (CEST) :{{одговор|Marco Mitrovich}} Да не заборавам да додадам: би те замолил да ставаш наслови кога пишуваш, инаку текстот се губи во претходната тема (во овој случај, CEE Catch up. Затоа самиот произволно ставив наслов „Хиерархија“. --[[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:26, 13 јуни 2025 (CEST) == Предлог == Здраво, би сакал да дадам еден предлог за делот „Дали сте знаеле“ на Главната страница. Дали би можело да се ограничи на пример на 10 „факти“ и како што се додаваат нови факти, претходните да се архивираат. Вака како што е сега мислам дека е предолго и многу непрегледно. Сум забележал и во англиската верзија тоа е мал дел, на пример во моментов има само 9 „факти“. Поздрав [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 12:49, 26 јуни 2025 (CEST) :Да, добра идеја. И јас веќе некое време се размислував за тоа. Сега ги сведов на десет. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 12:57, 26 јуни 2025 (CEST) == Предлошка == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да видиш зошто не сака да работи предлошката [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%BB%D0%BE%D1%88%D0%BA%D0%B0:%D0%98%D0%BD%D1%84%D0%BE%D0%BA%D1%83%D1%82%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BC%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%83%D0%BC%D1%81%D0%BA%D0%B0_%D1%84%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%88%D0%B8%D0%B7%D0%B0 Инфокутија медиумска франшиза]? Сакам да ја ставам кај „[[Resident Evil]]“, но само белина се појавува. Ја прилагодував преку [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%9C%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D0%B0%D1%84%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%88%D0%B8%D0%B7%D0%B0 руската верзија]. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 10:07, 28 јуни 2025 (CEST) :Сега да работи. Морав одново да ја направам од англиската, и сега ќе мора да се користи англискиот код. Ова се случува кога централно ќе изменат функционалности на кодот и потоа извесни постоечки предлошки веќе не работат. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:53, 29 јуни 2025 (CEST) ::Благодарам. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 08:17, 30 јуни 2025 (CEST) == Статии без илустрација 2025 == Добар ден Bjankulovski06, ве повикувам да се приклучите на меѓународниот натпревар [[Википедија:Статии без илустрација 2025|Статии без илустрација 2025]], за вметнување на илустрации во статиите на кои им недостигаат. Натпреварот ќе трае од 1 јули сѐ до 31 август. Ако имате какви било прашања околу натпреварот можете да ме исконтактирате на мојата [[Разговор со корисник:Jtasevski123|разговорна страница]] или пак на [[Википедија:Статии без илустрација 2025|проектната страница]] за натпреварот. Убав ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 15:00, 1 јули 2025 (CEST) == Growth features - Mentorship and Community updates == ​Hi everyone, Wikimedia Foundation worked on evolving some of the growth features, primarily dedicated to the newcomers in our movement and communities. If you do not know, everyone can access them, activating them from Preferences (in the below of the page). You can learn about these features '''[[mw:Growth|here]]'''. CEE Hub is contacting you (patrollers/admins) directly as we would like to bring to your attention two of these features that we think can be useful for your community: '''[[mw:Growth/Mentor dashboard|Mentorship]]''' and '''[[mw:Growth/Community Updates|Community Updates]]'''. We noticed that the majority of the CEE language editions of Wikipedia does not have active one of these features, so we are encouraging you to check whether your wiki has these features and if not to begin community discussion if you want to introduce them to your editors. If you want to check it, you need to go to the Special:CommunityConfiguration page on your wiki, where all of the growth features are listed. If you need more support with this, please contact Growth team [[mw:Growth/Team|here]]. --[[User:TRistovski-CEEhub|TRistovski-CEEhub]] ([[User talk:TRistovski-CEEhub|разговор]]) 14:29, 16 јули 2025 (CEST) <!-- Пораката ја испрати Корисник:TRistovski-CEEhub@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_admins&oldid=28802724 --> == Question == Hello! Could you look [http://www.promacedonia.org/mp/mp_9_1_1.htm here]? I mean, I'm not sure if this website is in Macedonian or Bulgarian language. Thank you for answer! :) [[User:AkaruiHikari|AkaruiHikari]] <small>([[User talk:AkaruiHikari|разговор]])</small> 11:03, 26 јули 2025 (CEST) :Sure! The text of the study itself is in Bulgarian (in old orthography), and describes a [[Горички дијалект|far western dialect of Macedonian]] from the Korca/Gorica region, and cites example texts from it. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:11, 26 јули 2025 (CEST) == Косово == Мислувам дека нема потреба за посебна категоријата за предлошки со врска за Косово и Метохија, затоа што Србија нема тука својата власт, да во категоријата општини во Србија межеме да вклучиме Гора, останатите општини се сврзани со Косово, така е и Бриселска спогодба која потишал српските власти, дека признавав косовска општинска поделба на примерот (Северна Митровица). [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 13:54, 19 август 2025 (CEST) :Здраво Марко. Дали тогаш сметаш дека не треба да имаме статии за општините на Косово според српско сметање/номенклатура), туку само за тие на Р. Косово (албанските)? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:58, 19 август 2025 (CEST) ::Српските власти признавав косовска поделба на општини, имав и изборни листи за изборите, за Северна Митровица, Партеш и останатите косовски општини (албански). Тоа е факт. Не видам потреба да ги имаме кога више не постојат и Србите признале косовска/албанска поделба општини. Стара/српска поделба постојат само во српскиот Устав, кои и ние не почитував, но тогаш имав градоначалници по албанска поделба. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 14:23, 19 август 2025 (CEST) :::А, па тогаш добро, ќе ја избришам и категоријата, а и предлошката за Општина Гора, како и нејзината категорија. А српските управни окрузи на Косово? Да имаат статии или не? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:27, 19 август 2025 (CEST) ::::Исто така, ние не постојат ни во српски Уставот. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 14:33, 19 август 2025 (CEST) :::::Готово. Сè е средено. Благодарам за напомената. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 14:42, 19 август 2025 (CEST) == Локациски мапи == Знаеш ли што се случува со локациски мапи, сум направил локацијска мапа за градот Ниш ама не може во инфокутија? [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 16:18, 19 август 2025 (CEST) :Би требало да може. Бидејќи е положбена карта, треба воедно и соодветен модул да постои (во овој случај, [[Модул:Location map/data/Ниш|го создадов]]. Отсега гледај ги [[:en:Module:Location map/data/Serbia Niš|овие примери]] од англиската и копирај ги кај нас. Ако ти треба помош, повели. Еден проблем со оваа карта е тоа што таа е наменета повеќе за места, градби и градски четврти (маала) во самиот град, и не е доволно опфатна за да служи за населените места во Град Ниш. Во некои случаи функционира (на пр. [[Бубањ (Србија)]]), ама за некои е премала. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:35, 19 август 2025 (CEST) Знаеш ли како мапа на [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%BB%D0%BE%D1%88%D0%BA%D0%B0:%D0%9F%D0%BE%D0%BB%D0%9A%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B0_%D0%92%D0%BE%D1%98%D0%B2%D0%BE%D0%B4%D0%B8%D0%BD%D0%B0 Војводина] да се вклучи во статија заедно со Србија, така е на англиската Вики. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 17:14, 23 август 2025 (CEST) :Извини за доцнењето, смао што се вратив од одмор. Сега е направен модулот, и би требало да ти работи картата. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:39, 26 август 2025 (CEST) Ќе можеш ли да напраиш локациска карта за [[Јужна Србија]]? Јас сум пробал, и не можам да бидне ко карта на Војводина. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 21:04, 27 август 2025 (CEST) :А, за тоа има посебна процедура. Ќе се обидам. Одамна не сум правел такво нешто. Ќе те известам. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:39, 28 август 2025 (CEST) == Предлошка:Langx == Здраво Бојан. Ми треба твоја помош :) Ја создадов Предлошка:Langx, со цел да имаме една предлошка за сите јазици како на англиската википедија а не за секој јазик посебно, па сега рачно ја менував во статиите. Дали ќе можеш автоматски да ја замениш на пр. каде што стои {{lang- да биде {{langx| Поздрав. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 15:24, 2 септември 2025 (CEST) :Фала на потсетувањето. Ја пуштив алатката да ги помине сите статии со тие предлошки и мислам дека сега секаде се заменети. Беше долга и опширна работа, дури и за самата алатка — имаше околу 20.000 страници. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 06:39, 3 септември 2025 (CEST) Оваа предлошка за црногорскиот јазик не работи, примерот [[Трабојин]]. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 09:45, 4 септември 2025 (CEST) :Работи. Кодот за црногорски е „cnr“, а не cg. Сега го променив во статијата Трабојин. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:45, 4 септември 2025 (CEST) ::За старогрчки е grc, а не „gr“. Се појавува грешки во предлошката, бидејќи има пишано „gr“. Исто така, за македонскиот јазик треба да биде закосено исто како другите јазици. Наместо [[македонски]]: Јазик, треба да биде — [[македонски]]: ''Јазик''. ::Дали мислите да ги ставаме јазиците во скратен облик или како што си е? Наместо англиски, да биде — англ., француски — фр. — итн. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 00:32, 12 септември 2025 (CEST) :::Дефинитивно не скратени облици на јазиците. Ваков е обичајот. А тоа со закосувањето, самиот нов начин на работа наложи незакосени букви, ама сега најдов мое решение, и закосени се. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:40, 12 септември 2025 (CEST) == [[Предлошка:Главни градови во Океанија по регион]] и [[Предлошка:Океанија по тема]] == Здраво. [[Источен Тимор]] се наоѓа целосно во Азија и не е дел од Океанија или Меланезија. Видете ги статиите [[Океанија]], [[Југоисточна Азија]] и [[Меланезија]]. Со почит, [[Специјална:Придонеси/&#126;2025-61428-1|&#126;2025-61428-1]] ([[Разговор со корисник:&#126;2025-61428-1|разговор]]) 10:43, 15 септември 2025 (CEST) == Dungeon crawl == Здраво, Бојан. Статијата ,,Dungeon crawl" ја преведов како ,,[[Истражување на зандани]]". Твое мислење за преводот? Дали мислиш дека треба да биде ,,Истражување зандани" или со ,,на"? Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:16, 20 септември 2025 (CEST) :Мене „на зандани“ ми делува поприродно. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:23, 21 септември 2025 (CEST) ::Се согласувам. 👍 --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 11:57, 21 септември 2025 (CEST) == Молба за рецензија на нацрт-статија == Здраво, Нов сум на Wikipedia и се обидувам да ги следам правилата. Создадов нацрт-статија за онлајн медиумот denar.mk. Бидејќи сум директно поврзан со онлајн медиумот, го пријавив мојот конфликт на интереси на мојата корисничка страница. Се потрудив нацртот да биде неутрален и енциклопедиски, и секој факт е поткрепен со независни и веродостојни извори, како што се бара. Нацртот се наоѓа тука: [[Нацрт:Denar.mk]] Дали би можеле да го погледнете и да ми дадете мислење, пред сè, дали темата ги исполнува критериумите за значајност и дали статијата е соодветно напишана? Ви благодарам однапред за помошта и одвоеното време. Поздрав, B.stojkoski [[User:B.stojkoski|B.stojkoski]] <small>([[User talk:B.stojkoski|разговор]])</small> 20:15, 21 септември 2025 (CEST) == Арамејски јазик == Здраво, Бојан. Само да споделам дека кај предлошката „Langx“ за арамејски јазик дава на англиски Aramaic, наместо „арамејски“. За пример можеш да видиш кај „[[Ханан]]“. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 00:54, 12 октомври 2025 (CEST) :{{готово}} Средено. Благодарам на укажувањето. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 05:51, 12 октомври 2025 (CEST) == Статистика од 1873 година == Здраво, поставив едно прашање [https://bg.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D1%82%D1%80%D0%B5%D0%B1%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BB_%D0%B1%D0%B5%D1%81%D0%B5%D0%B4%D0%B0:Bjankuloski06 овде]. Поздрав, [[User:Simin|Simin]] <small>([[User talk:Simin|разговор]])</small> 11:05, 12 октомври 2025 (CEST) :Благодарам. Ќе одговорам таму. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:24, 12 октомври 2025 (CEST) == Правопис за цртичка == Здраво, Бојан. Гледам дека си ставил цртичка кај самата страница за „[[Светец-заштитник|светец заштитник]]“. Јас мислам дека треба без цртичка согласно правило бр. 127, стр. 65 во Правописот од 2017 г. Истото би важело и за „[[Деца-бегалци]]“ без цртичка. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 16:54, 31 октомври 2025 (CET) :@[[Корисник:Andrew012p|Andrew012p]] Фала на укажаното. Постепено ги исправам. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:00, 31 октомври 2025 (CET) == Question about English Wikipedia page for Macedonian artist Mentor Zenula == Hello, @[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] I hope you’re doing well. I’ve recently created a draft article about the artist Mentor Zenula, also known as Xsoundbeatz. He is a Macedonian musician and producer with verified media coverage and collaborations in the Balkan music scene. I wanted to kindly ask if you could please review my draft when you have a moment. The artist already has a Wikipedia page in Macedonian, and since he’s active internationally, I believe it would be appropriate for him to also have an English Wikipedia page for global readers. Thank you very much for your time and for helping maintain the quality of Wikipedia! [https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Xsoundbeatz] Best regards, [Nurhanademi] [[User:Nurhanademi|Nurhanademi]] <small>([[User talk:Nurhanademi|разговор]])</small> 16:52, 2 ноември 2025 (CET) :Hello, Nurhan. The problem is that the article has already been written in 2021 on the English Wikipedia, and deleted. The person who removed it there is a very long-standing administrator who knows the rules well. It was also [[:en:Draft:Xsoundbeatz|declined]] a couple of days ago by another admin. On that wiki they have different [[:en:Wikipedia:Credible claim of significance|rules of notability]] than what we have on our wiki here. For us, as a small country, any Macedonian artist that has an IMDb record of his/her discography is enough (or any artist from any country, for that matter). They are more strict, and there is nothing I can do to change that. My experience, and the fact that I am an administrator here, will not make any difference to them. I created the article on Xsoundbeatz on mk.wiki last year, and, as you can see, it's fine. But I can't impose our standards on their Wikipedia. That's the unfortunate reality. Regards. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 20:34, 2 ноември 2025 (CET) ::Hi @[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] Thankyou for your message 🙏 [[User:Nurhanademi|Nurhanademi]] <small>([[User talk:Nurhanademi|разговор]])</small> 21:41, 2 ноември 2025 (CET) == Talk page lock == Hello! I am a fellow colleague from the sh.wikipedia and as you might have seen, my talk page has been vandalised by our dear Ljubče, whom you probably know as one of Wikipedia's most persistent vandals. And while I do not contribute here, I would kindly ask you to lock both my user page and my talk page indefinitely, so as to stop Ljubče from vandalising it any further. If you have any additional questions, please ping me and I will reply here. Also, sorry for writing in English, I can read Macedonian, but I cannot speak it! :D [[User:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] <small>([[User talk:Edgar Allan Poe|разговор]])</small> 16:59, 10 ноември 2025 (CET) :@[[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]]: If you're online, could you, perhaps, help with this? I cannot write on your talk page so I am pinging you here. [[User:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] <small>([[User talk:Edgar Allan Poe|разговор]])</small> 17:06, 10 ноември 2025 (CET) ::@[[Корисник:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] {{done}} --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 17:11, 10 ноември 2025 (CET) :::Thank youuu! :))) [[User:Edgar Allan Poe|Edgar Allan Poe]] <small>([[User talk:Edgar Allan Poe|разговор]])</small> 17:11, 10 ноември 2025 (CET) == Принц или кнез, монархот на Монако? == Бојан, кога од принц го направивме кнез монархот на Монако? Србите и Русите го нарекуваат кнез, инаку по сите други човекот е принц или монарх, па така и кај нас, затоа што има многу титули: тој е и маркиз, и војвода, и барон, и сир. Ова не беше грешка, па да го смениш без дискусија. Измените треба да се вратат назад. Поздрав - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:17, 17 ноември 2025 (CET) :Во англискиот (и некои други јазици) се користи еден ист поим за кнез и за принц, што се две различни работи. Кај нас принц е исклучиво син на монарх, а кнез е владетелска титула на вид монарх. Сите кнезови од нашите простори на англиски и тие други јазици се нарекуваат принцови. Некои примери: [[:en:Grand Principality of Moscow|Grand Principality of Moscow]] = Големо Московско Кнежевство, [[:en:Principality of Bulgaria|Principality of Bulgaria]] = Кнежевство Бугарија. Монако и Лихтенштајн се современи примери за кнежевства. Германскиот не ја прави збрката што ја прави англискиот, па така државата се нарекува ''Fürstentum Liechtenstein'' (на германски Fürst = кнез, a Prinz = принц), наспроти англиското име ''Principality of Liechtenstein''. Нашите по медиуми кога пишувале принц на или од Монако тоа го правеле од чиста немарност или незнаење. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:24, 17 ноември 2025 (CET) ::Принц како збор е сосема соодветно за овој владетел од Монако, дека е монархија државата негова, и тој е монарх, а за кнез речникот вели дека е феудална наследна титула, не постојат феуди денес, историски термин е тоа. Другите значења за кнез според речникот се: член на царско семејство, а овој не е тоа, и титула добиена според заслуги, ни тоа не е, наследна титула има човекот, не му е според посебни заслуги. Не знам каде на друго место да провериме? - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:51, 17 ноември 2025 (CET) :::Сега проверив на француски, затоа што на Монако службен јазик е францускиот, принц се нарекува титулата на владетелот. Значи, тие самите си го нарекуваат принц владетелот свој. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:57, 17 ноември 2025 (CET) :::Тоа е на француски — еден од јазиците што не прави разлика (романските јазици плус англискиот по норманското освојување). Таа смисла на prince исто така е феудална титула која останала обичајно до денес. Во средновековието на тие јазици исто се нарекува principalities или слично исто како денешните. Истото е. Едноставно некои јазици прават разлика, а некои не. Кај нас разликата отсекогаш постоела. А кнез може и да биде монархиска титула во уставна монархија, ако монархијата е кнежевство. Лихтенштајн е уставна монархија. Кое и да е денешното устројство на државата, тој пак ќе биде кнез, оти од дамнешни времиња влече титулата. Ете, тие јазици нашите кнежевства и германските си ги нарекуваат principalities, а ние и Германците си ги нарекуваме по наше. Тоа не значи дека тие треба сега да почнат да користат словенски или германски термин за нив. Кога сме кај извори, еве ти [http://drmj.eu/search/%D0%BA%D0%BD%D0%B5%D0%B6%D0%B5%D0%B2%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE извор од речник]. --[[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 10:02, 17 ноември 2025 (CET) Кнежество, во ред, ама за титулата и на француски и на германски е принц, иако е кнежество, сепак не е кнез. Може да дискутираме дека не постои во нивниот јазик збор за кнез, ама постои за кнежество (?) но еве и на некои словенски јазици титулата му е принц. Исто така, Грејс Кели со бракот станала принцеза. Не знам зошто ние треба да ја менуваме титулата. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 12:09, 17 ноември 2025 (CET) == Самороден / природен ?== Исто така сметам дека не смее да се отстранува зборот природен и да се менува со самороден. Не познавам еден единствен човек што го користи тој збор за природните метали, на пример, и да ги нарекува самородени метали. Како енциклопедија не треба да бришеме зборови кои се во употреба и да ги менуваме со нови зборови туку така. Оваа измена воопшто не е на место. -[[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 12:09, 17 ноември 2025 (CET) :Самороден метал е единствениот што го знам за оваа работа, и како таков сум го учел. Покрај тоа, не станува збор за начинот на кој е добиен металот (дали е по природен или вештачки пат), сите метали се извадени од природата. Туку дека е сам по себе чест, а не дел од мешавини кои треба да се рафинираат. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 12:14, 17 ноември 2025 (CET) ::Ете има дополнително значење, и според тоа не е замена за зборот „природен“ туку има дополнително значење на „чист“. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 13:15, 17 ноември 2025 (CET) == Invitation for a session "Tools and features for Users with Extended Rights" == Hi, you are receiving this invitation as you are either patroller and/or admin in your community and [[:m:Wikimedia CEE Hub|CEE Hub]] is preparing a session called '''Tools and features for Users with Extended Rights''', which we think that it will be interesting for you. The session is organised by the CEE Hub along with Wikimedia Foundation’s Movement Communications regional specialist Natalia Szafran-Kozakowska. Speakers in the session are Product Managers and Software Engineers from Wikimedia Foundation, so you will hear recent updates, new developments, and they will answer questions. So, please think what you want to ask them and come to the session. The session will be held on '''Tuesday, December 2nd, 2025 at 17:00 CET'''. Please register yourself '''[[:m:Event:CEE Catch Up: Tools for Users with Extended Rights|here]]'''. If you have any questions, please contact me. --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] <small>([[User talk:MediaWiki message delivery|разговор]])</small> 14:45, 19 ноември 2025 (CET) (on behalf of the CEE Hub) <!-- Пораката ја испрати Корисник:TRistovski-CEEhub@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_admins&oldid=29165186 --> == Предлошка == Можеш ли да направиш измени на предлошка Soccerway, бидејки сега не работи? [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 22:40, 27 ноември 2025 (CET) :Сега треба да е средено. Види дали сè е во ред. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 07:40, 28 ноември 2025 (CET) ::Уште не е средено, еве [[Василије Костов]]. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 08:12, 28 ноември 2025 (CET) :::А како е сега? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 08:28, 28 ноември 2025 (CET) :::: Сега е подобро, треба да упатува на страницата од Костов на soccerway. [[User:Marco Mitrovich|Марко Митровиќ Сугарски]] <small>([[User talk:Marco Mitrovich|разговор]])</small> 09:09, 28 ноември 2025 (CET) :::::Ако упатувањето работи во некои статии, а не во други, тогаш проблемот не е со самата предлошка, туку со тоа како е напишана во дадената статија (дали е исправен начинот). Тоа треба да се проверува од случај до случај (водејќи се според тоа како е на англиската вики). [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:11, 28 ноември 2025 (CET) :::::: Здраво - во статијата Узем се дадени имињата на делови од ова село. Меѓутоа, кога погледнав во „Mapa cz“ најдов сосема различни имиња на тие делови. - Ве молам, што е точно? Ви благодарам за вашиот одговор. Со почит. [[User:JaKoRa|JaKoRa]] <small>([[User talk:JaKoRa|разговор]])</small> 13:07, 28 ноември 2025 (CET) :::::::Здраво. Колку што можам да видам, во статијата се спомнати само де маала — Витановци и Манѓелици На картата го нема Манѓелици бидејќи е премногу централно. Сите други имиња што се спомнати во статијата се месности, кои во многу случаи се микротопоними кои не мора да имаат куќи и не се сметаат за делови од селото во таа смисла. На [https://www.openstreetmap.org/?mlat=42.221017&mlon=22.427716&zoom=11#map=15/42.22356/22.43597 оваа карта] треба да се прикажани маалата, иако и таму не сум сигурен дали се сите точни. Затоа, ќе биде потребно да се додадат маалата од посочената карта во статијата. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 18:37, 28 ноември 2025 (CET) == Прашање кое бара дискретност == Добар ден. Дали постои начин да се контактира со вас преку е-маил. Имам прашање кое бара дискретност и не би сакал да го елаборирам тука. Благодарам. [[User:Poliscimk|Poliscimk]] <small>([[User talk:Poliscimk|разговор]])</small> 21:41, 20 декември 2025 (CET) :Да, има. Пишете [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B5%D1%86%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%BD%D0%B0:%D0%9F%D0%B8%D1%88%D0%B8_%D0%B5-%D0%BF%D0%BE%D1%88%D1%82%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D0%BA%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D1%82/Bjankuloski06 на овој бразец]. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:06, 20 декември 2025 (CET) == Уредувачки денови и викенди 2026 == Добар ден, започна предизвикот [[Википедија:Уредувачки денови 2026|уредувачки денови]] и [[Википедија:Уредувачки викенди 2026|викенди]] за 2026 година. Ве поканувам да се приклучите на предизвикот, со тоа што од оваа година наградите ќе бидат на месечно ниво каде што треба да се исполнат следните услови: * Да се учествува во најмалку 10 изданија на уредувачките денови и/или викенди во текот на еден месец, и * Да се создадат или подобрат најмалку 25 статии '''од тековниот месец'''. Ако имате какви било прашања слободно обратете ми се на мојата разговорна страница! Пријатен ден! [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 12:08, 5 јануари 2026 (CET) == Мета-дијалектика == Почитуван Бојан, Среќен Бадникот! Ако не Ти е проблем провери ја страницата (и одобри) за [[Мета-дијалектика]]. Поздрав, И.Ј. [[User:Нео-Марксист|Нео-Марксист]] <small>([[User talk:Нео-Марксист|разговор]])</small> 18:34, 6 јануари 2026 (CET) :Здраво, Игор. Одобрено. Се извинувам на задоцнувањето. Бев во Кина и таму не ми се отвораше Википедија. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:50, 8 јануари 2026 (CET) ::Благодарам Бојан! Среќна Нова 2026. Година![[User:Нео-Марксист|Нео-Марксист]] <small>([[User talk:Нео-Марксист|разговор]])</small> 02:51, 15 јануари 2026 (CET) :::::Почитуван Бојан, се извинувам за Твоето време. Но, морам да Ти обрнам внимание дека Вашиот нов корисник ја избојадиса оваа страница ([[Мета-дијалектика]] ), и уште повеке проверената страница за [[Дијалектика]] со низа жолти шаблони. Ова лично не ми прави проблем, но сепак ми се чини дека се работи за некој субјективен чин. Се надевам дека сум во грешка. Со особена почит, [[User:Институт за политички студии|Институт за политички студии]] <small>([[User talk:Институт за политички студии|разговор]])</small> 02:13, 24 јануари 2026 (CET) :Здраво. Еден од администраторите ќе ја провери статијата и ќе се погрижи да биде по стандард. Ако има проблем и понатаму, уредникот ќе биде повикан да направи поправки. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 08:44, 24 јануари 2026 (CET) ::Благодарам Бојан [[User:Институт за политички студии|Институт за политички студии]] <small>([[User talk:Институт за политички студии|разговор]])</small> 11:47, 24 јануари 2026 (CET) :Еве ја дополнив со секундарната референца од весникот Нова Македонија, денешен број. Се надевам дека сега задоволува критеријумите за „Викификација". Види :[https://novamakedonija.com.mk/makedonija/politika/megju-se-i-nishto-filozofska-teorija-shto-go-objasnuva-postoenjeto/].[[User:Институт за политички студии|Институт за политички студии]] <small>([[User talk:Институт за политички студии|разговор]])</small> 11:24, 26 јануари 2026 (CET) ::::Мета-дијалектика постои. Види просто пребарување на bing [https://www.bing.com/search?q=meta+-+dialectical+method&qs=SC&pq=meta-+dialectic&sk=SC1&sc=11-15&cvid=BB16E35668AF4272BFB61E0ABA86DF2C&FORM=QBRE&sp=2&ghc=1&lq=0].[[Специјална:Придонеси/&#126;2026-92605-4|&#126;2026-92605-4]] ([[Разговор со корисник:&#126;2026-92605-4|разговор]]) 23:30, 10 февруари 2026 (CET) :::::Тие толку разбираат, никогаш не училе за "Дијалектика", а камоли за "Мета-дијалектика". За жал.[[User:Вики.Мета|Вики.Мета]] <small>([[User talk:Вики.Мета|разговор]])</small> 00:29, 11 февруари 2026 (CET) :: Што се однесува до пребарувањето на Google го најдов терминот, повезан и со авторот на Мета-дијалектика - Google Search: [https://www.google.com/search?q=%D0%9C%D0%B5%D1%82%D0%B0-%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0&sca_esv=9a26454b369da4f9&ei=qvsfapW7Ltnlxc8P-Ku9gAw&biw=1167&bih=550&ved=0ahUKEwiVuImv6OqUAxXZcvEDHfhVD8AQ4dUDCBA&uact=5&oq=%D0%9C%D0%B5%D1%82%D0%B0-%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0&gs_lp=Egxnd3Mtd2l6LXNlcnAiH9Cc0LXRgtCwLdC00LjRmNCw0LvQtdC60YLQuNC60LAyBhAAGB4YCjIFEAAY7wUyCBAAGIAEGKIEMgUQABjvBTIFEAAY7wUyBRAAGO8FSIVcUIMRWOZXcAJ4AJABA5gBbKABpBWqAQQyNi41uAEDyAEA-AEBmAIToALpDKgCBsICBxAAGB4YsAPCAggQABjvBRiwA8ICCxAAGIAEGKIEGLADwgIEEAAYHsICFxAAGIAEGIoFGJECGOcGGOoCGLQC2AEBwgIFEAAYgATCAgUQLhiABMICBxAAGIAEGBPCAgkQABiABBgTGArCAgYQABgeGBPCAggQABgeGBMYCsICBhAAGB4YDZgDA_EFjr1DthkfSZuIBgGQBgW6BgQIARgHkgcEMTMuNqAHjcMBsgcEMTEuNrgH4QzCBwgwLjEuMTcuMcgHXYAIAQ&sclient=gws-wiz-serp]. == Злоупотреба на администраторските овластувања == Еден или повеќе администратори на оваа Вики блокираа страница за разговор за стр. „Мета-дијалектика" со цел брзо да биде избришана. Овој термин[[Мета-дијалектика]] е широко применуван во поновата филозофија! Нема никакви основи за бришење, а особено не за брзо бришење, ова е очигледно. Потпаѓа под филозофска терминологија.[[User:Вики.Мета|Вики.Мета]] <small>([[User talk:Вики.Мета|разговор]])</small> 00:22, 11 февруари 2026 (CET) :Здраво. Не станува збор за злоупотреба, туку за нечија одлука. Го повикувам колегата @[[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]] да образложи. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 06:04, 11 февруари 2026 (CET) ::@[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] Многу е едноставно, статијата не личеше на ништо со извори од само еден автор. Ако е така како што се кажува дека е широко применуван термин, зашто не постои објаснувања/извори при простор пребарување на Гугл. Исто така, оваа страница не е избришана само од мене, туку од многу други Википедии. --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 13:02, 11 февруари 2026 (CET) :::Како и да е истата статија помина на Бугарската Вики, а слично и на Белоруската Википедија! Голем поздрав![[User:Инает|Инает]] <small>([[User talk:Инает|разговор]])</small> 02:17, 20 февруари 2026 (CET) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2025_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2026]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Look forwards to collaborating in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 08:42, 14 февруари 2026 (CET) </div> (Оваа порака беше испратена на [[:Корисник:Bjankuloski06]], а тука се јавува заради пренасочување.) <!-- Пораката ја испрати Корисник:Doc James@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2025&oldid=30070084 --> == Корејска транскрипција == Здраво, Бојан. Сакам да те прашам како ќе се транскрибира Lee Jun-young на македонски, поточно „Young“? Според [[Македонска транскрипција на корејскиот јазик|македонската транскрипција]], нема МФА за „ou“. Дали ќе биде Јанг или Јонг? Се колебам за Ли Џун Јонг. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 15:02, 21 февруари 2026 (CET) :Ќе биде Јонг, и го имаме во графата за ''yeo''. Не е секогаш лесно да се одреди од прв поглед, бидејќи наместа англиската транскрипција отстапува од официјалната преработена романизација, и од тоа што би се очекувало според МФА. Слогот 영 е сочинет од составниците ㅇ + ㅕ + ㅇ. Првата е нема, втората е самогласката ''јо'', третата е согласката ''нг''. ㅕ се предава со „јо“ на македонски, бидејќи о е најблизок македонски глас за ʌ по МФА. Во корејскиот најпаметно е да се гледа од изворното писмо, и потоа да се консултира нашата транскрипција. Јас би ја задржал употребата на тирето и малата буква, па така би било „Ли Џун-јонг“, бидејќи ''Џун-јонг'' е едно презиме, а не две презимиња, или средно име и презиме. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:38, 21 февруари 2026 (CET) ::Благодарам. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 19:13, 22 февруари 2026 (CET) == Translation request == Hello, Bjankuloski06. Can you translate and upload the article about the dormant supervolcano [[:en:Campi Flegrei]] in Macedonian Wikipedia? Yours sincerely, [[User:Kurcke|Kurcke]] <small>([[User talk:Kurcke|разговор]])</small> 08:02, 11 март 2026 (CET) :Hello, Bjankuloski06. :I withdraw the request, because the article has been created. :Yours sincerely, [[User:Kurcke|Kurcke]] <small>([[User talk:Kurcke|разговор]])</small> 23:33, 13 март 2026 (CET) == Предлог == Здраво, Бојан. Сакам да предложам нешто за кога отвораме нова тема или едноставно дебатираме на страниците за разговор. Наместо автоматски да се додава само нашето име и врската до разговорната страница, дали може пред името автоматски да се додаваат и две цртички „--“? Ова би дало подобар стилистички изглед и појасно би го одвоило потписот од самиот текст. Пример како би изгледало тоа автоматски: --Andrew012p (разговор) 19:41, 29 март 2026 (CEST). Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 19:44, 29 март 2026 (CEST) :И јас сум се прашувал уште одамна, ама, за жал, тоа е длабоко кодирано во википедискиот систем, и со тоа, неменливо. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 08:22, 30 март 2026 (CEST) == Предлошка == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да ги провериш овие предлошки за аниме и манга што се користат во статијата „[[Beck (манга)|Beck]]“? Во визуелниот уредник кога ќе стиснам „Уреди“ на предлошката, заглавува на „Вчитувам“ и не се отвораат полињата. Само работат кога уредувам во изворен код. Не сум ги менувал предлошките одамна, претпоставувам е некој поширок проблем со Википедија или со нивните TemplateData? Ќе може ли да се реши? Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 13:48, 10 април 2026 (CEST) :Таа предлошка не може да се уредува нагледно бидејќи впрочем е потпредлошка (во кодот ќе забележиш „Infobox animanga/Header“. Иста е и на англиската. Очигледно таквиот уредник е предвиден само за предлошки (ни јас не сум знаел). Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:50, 10 април 2026 (CEST) == Општини во Бугарија == Здраво Бојан, имам намера да создадам страници за општините во Бугарија. Го уредив постоечкиот запис за [[Бургас (општина)|Општина Бургас]] и создадов нов за [[Општина Ајтос]]. Би можел ли да погледнеш дали се во ред текстот и инфокутијата, бидејќи планирам да ги користам како шаблон за сите останати? Благодарам! [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 15:19, 16 април 2026 (CEST) :Здраво Пламен. Во смисла на форматирање, мене ми изгледа добра. Би препорачал селата да имаат врски (макар и црвени), како поттик за други уредници. Исто така, секоја општина би требало да има предлошка (шаблон) долу со селата кои се во неа. Ако решиш да правиш предлошки, послужи се со примерот на [[Предлошка:Општина Кочериново]]. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:57, 16 април 2026 (CEST) ::Благодарам, поздрав! [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 08:53, 17 април 2026 (CEST) :::Здраво Бојан, сите статии што ги создавам во моментов ги правам според еден шаблон. Не случајно, пред да започнам, ти покажав една статија и благодарен сум ти за насоките што ми ги даде. Корисникот Gurther прави искрено чудни (нелогични) редакции. На пример, погледни ја статијата за селото [[Граматиково]]. Зошто овој корисник ги отстранува параметрите | native_name = Граматиково и | native_name_lang = bg од шаблонот? Зошто го брише делот ({{Langx|bg|Граматиково}}), кога тоа е според сите енциклопедиски стандарди? Исто така, зошто го коригира делот „дел од општината [[Мало Трново (општина)|Мало Трново]]“ во „дел од [[општина Мало Трново]]“? :::Не гледам дека прекршувам некакви стандарди, но досадно е некој постојано да оди по вашите стапки и да ги преправа статиите спо вакви потези. Истиот корисник ме обвинува за „контрапродуктивност“ и, цитирам повторно, вели дека „Вашите последни уредувања наликуваат на вандализам“, со што никако не можам да се согласам. Сепак, јас совесно придонесувам за македонската Википедија и не прифаќам такви обвинувања. Те молам за поддршка. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 12:55, 20 април 2026 (CEST) ::::Го повикувам @[[Корисник:Gurther|Gurther]] да се изјасни по ова. Не гледам никаков проблем со сето тоа што погоре ми го пренесе Пламен. Наша енциклопедиска практика е да стојат називите на други јазици, дури и кога се идентични на нашиот. Исто така, граматичкиот состав „е дел од општината Мало Трново“ е исправен и непробмелатичен (да, можна е нечленувана варијанта „е дел од Општина Мало Трново“, но тогаш ќе мора биде со големо О). Според пренесеното од Пламен, јас не гледам контрапродуктивност или вандализам. Gurther, имаш ли нешто да додадеш или образложиш? [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:03, 20 април 2026 (CEST) :::::[[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]] и [[Корисник:Пакко|Пакко]], нема смисла да стои втор јазик ако е ист со првиот јазик. Како пример во Англиската Википедија, не содржи германско име за [[en:Berlin|Берлин]], [[en:Brandenburg|Бранденбург]] или нема француско за [[en:Paris|Paris]]. Урединкот Пакко се обидол да го додаде псевдоисторискиот назив „''Преображенско''“ за Илинден, поради тоа го обележав како вандализам. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 13:32, 20 април 2026 (CEST) ::::::Практиката за идентичните имиња е таква, и Пламен има право да ја користи. Ако сметаш дека ова треба да се смени, треба да отвориме јавна дискусија каде ќе се изјаснуваат разни членови на заедницата, па дури тогаш да утврдиме дали оттогаш ќе биде правилно или не. ::::::@[[Корисник:Пакко|Пакко]] Во врска со името на востанието, кај нас (на нашето вики и во македонскиот јазик воопшто, секогаш и без исклучок се користи само називот Илинденско востание, без „прежбраженско“. Тоа е врежано во камен и нема отстапки. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:37, 20 април 2026 (CEST) :::::::Мене сеедно ми е. Претходно сум остранил бугарски називи бидејќи биле исти за други села и градови во Бугарија. Немав пожалби или проблеми со Пакко за називите претходно, не знам што е разликата овој пат. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 13:49, 20 април 2026 (CEST) ::::::::Gurther, твојата изјава дека си немал поплаки или проблеми претходно е дрска лага. Во јули 2023 година беше блокиран на еден месец од администраторот Kiril Simeonovski токму поради "масовен систематски вандализам" и систематско бришење на придавката "бугарски" од статиите. Целата дискусија и одлуката за твојот блок може да се видат тука: [[Разговор со корисник:Kiril Simeonovski/Архива 27#Моля за помощ]]. ::::::::Очигледно е дека не си ја научил лекцијата и се обидуваш да ја измамиш заедницата и администраторот Б. Јанкулоски со невистини. Со твоето признание дека и сега отстрануваш податоци само затоа што ти изгледале "исти", потврдуваш дека продолжуваш со старите навики за деструктивно уредување. Изразот "мене сеедно ми е" не поминува во проект како Википедија, каде што постојат јасни стандарди. Очекувам администраторите да го земат предвид ова твое рецидивистичко однесување и обидот за измама во оваа дискусија. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 14:45, 20 април 2026 (CEST) :::::::::[[Корисник:Пакко|Пакко]], Википедија не е место за бесмислени обвини. Мислев за поплаки поврзани со твоите новосоздадени страници за општини во Бугарија. Вашиот однос спрема мена не е прифатлив. Истакнав дека „сеедно ми е“ бидејќи нејќев да отворам дискусија во селската чешма за нешто толку непотребно и бесмислено. Вие сте урединкот кој се обидува да вметне „додатоци“ како „прежбраженско“ кои се целосно неприфатливи и псевдоисторија. Ако сакаш да употребиш langx тогаш можеш слободно, но ако продолжете со вакви лични навредни тогаш ќе треба да превземам мерки. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 16:10, 20 април 2026 (CEST) ::::::::::[[Корисник:Bjankuloski06|Бојан]], сакам само да истакнам дека цитирањето на јавни архиви за претходните „рецидиви“ на корисникот Gurther и моето инсистирање на почитување на стандардите на Википедија не претставуваат „лична навреда“, туку транспарентност. Не прифаќам закани за „мерки“ само затоа што на некој не му се допаѓаат фактите. Со ова ја завршувам мојата дискусија и оставам администраторот да пресуди врз основа на виденото. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 16:29, 20 април 2026 (CEST) == Преместување страници == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да ги преместиш овие предлошки од „Оригинален текст“ во „Изворен текст“? Пробав за [[Предлошка:Оригинален текст/styles.css]] ама ми покажа „бидејќи насловот „Предлошка:Изворен текст/styles.css“ е забранет за создавање. Се совпаѓа со следнава ставка на списокот на недозволени наслови: (?!(User|Wikipedia)( talk)?:|Talk:)\P{L}*[^\p{Latin}\P{L}].*\p{Latin}.* <moveonly> # Latin + non-Latin“. Ова се сите предлошки за преместување: [[Предлошка:Оригинален текст/styles.css]] и [[Предлошка:Оригинален текст/doc]]. Благодарам! Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 16:38, 18 април 2026 (CEST) :Направено. Се надевам сега ќе биде во ред. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:09, 19 април 2026 (CEST) ::Благодарам! Сега убаво работи [[Предлошка:Изворен текст|предлошката]] и може да се користи од сите уредници! Пример како изгледа: „[[Бекрумс]]“, „[[Хирохито]]“, „[[Стимпанк]]“, „[[Фенерџија]]“ итн. Прилагодена е според руската предлошка. Единствено нешто што може да се промени (но не е голем проблем) е променливата „Извор“ кај „[[Предлошка:Крај на цитат]]“ ([[Предлошка:Крај на цитат/styles.css]]). Во статии многу е блиску до сивиот дел на „Изворен текст“ и препорачливо е малку да се спушти подолу. Како пример, можеш да видиш кај „[[Хирохито]]“. Пробав да поправам, најверојатно доаѓа од негативната маргина кај CSS-то на „Изворен текст“. Слободно поправи ако знаеш како. :) Исто така, копчето [прикажи] може да се стави (но и не мора) веднаш до изворниот јазик (на пример (англ.) ), но имав потешкотии со тоа. Поздрав! --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 00:36, 19 април 2026 (CEST) :::Одлична работа. Копчето прикажи малку е над текстот, ама претпоставувам така е направено. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 05:55, 19 април 2026 (CEST) ::::Копчето во суштина треба да биде внатре во делот ,,Изворен текст" веднаш до (англ.) ама ми бегаше најдесно и морав да го ставам горе. И вака не е лошо, ќе пробам некогаш да го решам и тоа. [[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 17:21, 19 април 2026 (CEST) == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 22:06, 28 април 2026 (CEST) </div> <!-- Пораката ја испрати Корисник:Keegan (WMF)@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472432 --> == Животописни податоци? == Јас Бојан ќе те замолам ако си го правел ова преименување во инфокутиите, да го вратиш или ако знаеш како се менува кажи ми да менувам јас. Не може да стои животописни податоци. Само што забележав дека некој го сменил од биографски податоци. Таков израз „животописни податоци“ не се користи. Имаше голема реакција и за „животопис“ наместо „биографија“, и беше консензусот да се употребуваат двата изрази, кој како сака, но да не се менува со алатката за да го немаме зборот биографија кој е македонски, дури и повеќе од хрватскиот израз животопис, само затоа што некому му се допаднало повеќе така. Поздрав - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 11:02, 30 април 2026 (CEST) :Не сум ги менувал јас, ама сега е исправено. Пронајдов само во една инфокутија и заменив. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 11:07, 30 април 2026 (CEST) ::Фала и извини штом не си бил ти, а тебе ти пишав. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 11:15, 30 април 2026 (CEST) == Своеволијата на Gurther == Бојан, те молам повторно за помош. Корисникот Gurther повторно ги отстранува моите уредувања без никаква причина. Овој пат тоа се случува во статијата за [[Карлос Насар]]. Овој провокатор ја трга Категоријата: Луѓе од Червен Брјаг, а ја ставил Категоријата: Француски спортисти. Карлос Насар НЕ Е француски спортист. Карлос Насар нема француско државјанство. Роден е во Париз и таму поминал само 7 месеци како бебе. Со оглед на овие факти, не разбирам зошто корисникот ги поништува моите уредувања без никаква аргументација во резимеата. Не сакам да водам уреднички војни. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 19:13, 30 април 2026 (CEST) :Сменив, па видиме дали пак ќе биде изменето. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:56, 30 април 2026 (CEST) ::Бојан, ти благодарам за брзата реакција и за тоа што го потврди фактот дека Карлос Насар не е француски спортист. Јас ги доуредив останатите делови што корисникот Gurther ги беше избришал – ја вратив категоријата за Червен Брјаг и го тргнав името на француски, бидејќи нема смисла да стои ако тој нема француско државјанство. Се надевам дека статијата сега ќе остане во оваа фактички точна форма. [[User:Пакко|Пламенъ Цвѣтковъ]] <small>([[User talk:Пакко|разговор]])</small> 09:10, 1 мај 2026 (CEST) :[[Корисник:Пакко|Пакко]], не сфаќам што е поентата со категоријата „луѓе од Червен Брјаг“ кога личноста не е од Червен Брјаг, туку од Париз. Наместо да отвориме правилна дискусија кон темата вие се жалите кон администратори дека ти ги отстранувам придонесите „без никаква причина“. Згрешив со категоријата дека бил француски спортист бидејќи не сум целосно образовен за темата/личноста. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 10:44, 1 мај 2026 (CEST) == Модул:Infobox == Здраво, Бојан. Забележав проблем со инфокутиите на некои статии, на пример кај „[[Големо Кнежевство Литванија]]“, каде што текстот останува во еден ред и инфокутијата се шири хоризонтално. Мислам дека проблемот е во [[MediaWiki:Common.css]], бидејќи .nowrap не се override-ира внатре во .infobox. Дали би можел/а на крајот од МедијаВики:Common.css да го додадеш следниов CSS? /* Fix wide infoboxes with nowrap content */ .infobox td, .infobox th { white-space: normal !important; overflow-wrap: anywhere; word-break: break-word; } .infobox .nowrap { white-space: normal !important; } Ова треба да спречи инфокутиите да се растегнуваат поради долг текст или nowrap содржина. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 12:26, 8 мај 2026 (CEST) :[https://mk.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%9C%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%92%D0%B8%D0%BA%D0%B8:Common.css&oldid=5552167 Го ставив кодот], ама немаше ефект. Го повратив уредувањето на самиот модул Infobox и тоа ја оправи работата. Макар што, тоа мое уредување е неопходно за работа на предлошките од понов тип, па ќе испробувам да видам како да го вметнам новиот код без да ги прави овие проблеми. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 12:33, 8 мај 2026 (CEST) ::Дали направи ?action=purge на страницата. Или пробај да ја копираш целосно MediaWiki:Common.css од англиската верзија. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 12:58, 8 мај 2026 (CEST) :::Да, ги пробав сите варијанти и не бива. Како што реков, ќе видам дали можам да направам нешто трето за да проработи и сменетиот код. Во спротивно модулот ќе мора да стои по старо. Секогаш вака ни прават од англиската — без најава и без никакви упатства за прилагодување. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:25, 8 мај 2026 (CEST) == Македонски == Hello. I'm looking for Macedonian translation of descriptions of a few items for Wikidata. Would you help? [[User:Eurohunter|Eurohunter]] <small>([[User talk:Eurohunter|разговор]])</small> 00:53, 17 мај 2026 (CEST) :Certainly! Just list the items. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 00:55, 17 мај 2026 (CEST) == Прашање == Почитуван, што е проблем со оваа страница [[Игор Јанев]] ? [[User:Алфа БК|Алфа БК]] <small>([[User talk:Алфа БК|разговор]])</small> 01:48, 20 мај 2026 (CEST) :Не знам. Мене ми изгледа во ред. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 03:24, 20 мај 2026 (CEST) == Преместување == Здраво, Бојан. Ќе можеш ли да ја преместиш статијата во [[Mакедонска алпинистичка хималајска експедиција „Еверест '89“ (МАХЕ Еверест '89)|Mакедонска алпинистичка хималајска експедиција „Еверест '89“]]? Мене не ми дозволува бидејќи има латинични букви кај „Mакедонска“. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:24, 21 мај 2026 (CEST) :Преместено на [[Македонска алпинистичка хималајска експедиција „Еверест ’89“]] (а [[МАХЕ „Еверест ’89“]] како пренасочување). [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:47, 21 мај 2026 (CEST) == Терминот мета-дијалектика == Што се однесува до терминот [[Мета-дијалектика]] го најдов и на Wikidata [https://www.wikidata.org/wiki/Q137660270].[[User:Алфа БК|Алфа БК]] <small>([[User talk:Алфа БК|разговор]])</small> 12:23, 3 јуни 2026 (CEST) == Предлог: полузаштита == Здраво. Би сакал да ти предложам статијата за Гоце Делчев да биде отклучена во форма на полузаштита, односно достапна за уредување само од проверени корисници. Сакам да ја уредувам, а веќе подолг период е заклучена. Поздрав. [[User:Buli|Buli]] <small>([[User talk:Buli|разговор]])</small> 13:25, 6 јуни 2026 (CEST) :Најдобро е ова барање да се постави на Селската чешма бидејќи не би сакал сам да одлучувам. Проблемот е тоа што неволјите што ги имавме беа и од корисници со доволно придонеси за да бидат потврдени (иако поредовни на друга Википедија). Треба ова да се разгледа заеднички. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 13:31, 6 јуни 2026 (CEST) == Лигос == Здраво Бојан, сакам да те прашам зошто ја имаш избришано статијата [[Лигос]]? Барем јас не гледам некоја причина за нејзино брзо бришење. Поздрав — [[User:SpectralWiz|SpectralWiz]] <small>([[User talk:SpectralWiz|разговор]])</small> 16:06, 7 јуни 2026 (CEST) :Ја вратив. Ммора да било некаква грешка. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:23, 7 јуни 2026 (CEST) == Гласање за избрана статија == Добар ден, доколку можете ве молам гласајте во [[Википедија:Кандидати за избрана статија/Александар Мартулков|мојата номинација на Александар Мартулков за избрана статија]]. Ви благодарам, поздрав. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 19:36, 12 јуни 2026 (CEST) :Добар ден [[Корисник:Bjankuloski06|Bjankuloski06]], гласањето за Александар Мартулков завршило вчера. Како можам правилно да ја архивирам номинацијата и да ја прикажам на главната страница? Забележав дека има статии за номинации од 2025, 2024, 2023 итн. но нема за 2026? Ви благодарам, поздрав. [[User:Gurther|Gurther]] <small>([[User talk:Gurther|разговор]])</small> 14:31, 20 јуни 2026 (CEST) == Ажурирање на модул == Здраво, Бојан. При создавање и прилагодување посложени инфокутии од англиската Википедија, ми дава предупредувања како: <br> <code>Предупредување од скриптата: Deprecated member <code>loadI18n</code> called. Please use <code>i18n.loadMessages</code> instead.stack traceback:  Модул:Deprecated:20: in function 'warn'  Модул:Deprecated:38: in function <Модул:Deprecated:36>  Модул:Wikidata:89: in function 'chunk'  mw.lua:602: in function <mw.lua:542>  [C]: ?  [C]: in function 'getExpandedArgument'  mw.lua:232: in function <mw.lua:229>  Модул:Infobox:338: in function 'preprocessSingleArg'  Модул:Infobox:418: in function 'chunk'  mw.lua:678: in function <mw.lua:652>  [C]: ?</code> <br>Ова се случува на пример кога ја прилагодувам [https://en.wikipedia.org/wiki/Template:Infobox_lighthouse Template:Infobox lighthouse]. Претпоставувам треба да се ажурира [[Модул:WikidataIB]] бидејќи моментално е застарен. Не е нешто сериозно и итно, ама сепак сакав само да укажам на ова. Што мислиш ти? Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 15:54, 23 јуни 2026 (CEST) :Го подновив модулот. Види дали тоа ќе направи разлика. Поздрав. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 23:42, 23 јуни 2026 (CEST) ::Сѐ уште дава предупредување. На пример, кај [[Бостонски светилник]] оди кај „Уреди извор“, и потоа кај „Преглед“ долу (десно од „Објави промени“, таму го дава целото предупредување. Како што гледам, предлошката убава си работи, само што го дава предупредувањето дека нешто е застарено. ::<code>Предупредување од скриптата: Deprecated member loadI18n called. Please use i18n.loadMessages instead.stack traceback:</code> --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 20:08, 24 јуни 2026 (CEST) :::Да, точно е дека дава предупредувања, ама не гледам дека тоа прави проблем. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 09:58, 25 јуни 2026 (CEST) == Предлошка:Инфокутија Претпријатие == Здраво, Бојан. Бидејќи предлошката [[Предлошка:Инфокутија Претпријатие|Инфокутија Претпријатие]] е заштитена, те молам за мала измена во кодот за да додадеме поддршка за повеќе параметри: Кај label36, те молам да се замени со:<br> <nowiki> | label36 = [[Подружница|Подружници]]</nowiki> <nowiki> | data36 = {{{subsid|{{{subsidiaries|}}}}}} </nowiki> Исто така, потребно е да се додаде „subsidiaries“ во делот за Check for unknown parameters за да не јавува грешка при употреба. Ти благодарам. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 14:12, 5 јули 2026 (CEST) :Ја тргнав заштитата, мислам дека не беше потребна, па затоа направи ги промените ти. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 21:26, 5 јули 2026 (CEST) :: Благодарам. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:09, 6 јули 2026 (CEST) == Имиња на компании, производители итн. == Здраво, Бојан. Според мене имињата на автомобилите, камиони итн. (поточно производителите што ги произведуваат) треба да бидат во оригинал како главно име на статија, потоа може да се додаде транскрипција. Што мислиш ти? Сакав да ја променам „[[Тојота]]“ во „Toyota“ ама пишува забрането е за преместување. Поздрав. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:02, 13 август 2026 (CEST) :Па не го имаме решено тоа прашање. Но правописот официјално дозволува да се кирилизира/транскрибира, дури и како да го препрачува тоа. Не знам. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 18:04, 13 август 2026 (CEST) ::Свесен сум, но за светски брендови и производители (како Toyota, Sony, Hyundai итн.) мислам дека користењето на изворниот латиничен облик како главен наслов е многу попрактично бидејќи се признати глобално како трговски марки. ::Патем, и во руската пракса (а и општо земјите што користат кирилица) на пример гледам дека брендовите и трговските марки често ги оставаат во оригинал за да не се губи глобалниот идентитет, иако административно или правно си имаат кирилични имиња за фирмите (како и кај нас). На пример кај нас кога рекламираат автомобил, речиси секогаш пишуваат во изворен облик, на билборд секогаш ќе се сретне Toyota, наместо „Тојота“. ::Можеби треба да отвориме дискусија или гласање во Заедницата за да формираме јасен консензус и правило за брендовите, издавачите, компаниите итн.? Јас сум да се задржи во оригинал, барем главниот наслов на статијата. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 18:16, 13 август 2026 (CEST) :::Да, може да се покрене. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 19:31, 13 август 2026 (CEST) :::[[Корисник:Andrew012p|Andrew012p]], не може да биде латиничното име главното име на статијата за компании за кои се знае како се именуваат со кирилица. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 09:00, 14 август 2026 (CEST) ::::Нема ова врска со кирилицата, која е закон, туку со зачувување на духот на трговската марка. Всушност ние само го задржуваме оригиналното име на компанијата (нивната трговска марка, без разлика дали е само латиница или има и знаци и бројки, како на пример [[4chan]]) за да се сочува автентичноста на трговската марка, а потоа може слободно да се додаде транскрипција во заграда ако е потребно. Истото важи и за апликации, корпорации, рок-групи, списанија, весници и сл. Многу ми звучи неприродно, барем според мене, да се пишува „Ибеј“ наместо [[eBay]]. Оригиналното име е многу попрегледно и автентично за окото и за целиот текст. Истото е и со [[VirusTotal]], [[TV Tokyo]], [[Weekly Shonen Sunday]], [[Shogakukan]] итн. Дури мислам дека и во Русија постои пракса да се задржува оригиналното име за брендовите. Кај нас нема некое строго правило за ова, па затоа најдобро е самите ние тука да се договориме за нашата Википедија. Ќе отворам дискусија и во Селска чешма кога ќе имам малку време. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 15:23, 14 август 2026 (CEST) :::::Од сите дискусии што ги отоврав јас на Селска чешма (од 8 февруари до 3 мај), во врска со оригиналните имиња се изгласа само за наслови на песни и музички албуми. Друго треба да е на кирилица. Научните имиња на флора и фауна се на латиница, и ако има македонски назив за видот, го ставаме како име на статија, ако нема, тогаш името оди со научното латиснко име. Но тоа е наука. Друго сè е општа култура, и оди на кирилица како што би одело на ТВ емисија или превод на документарец, на пример. Инаку сите примери што ги даде погоре веројатно треба да се променат, гледам сам си ги правел по свое видување. Поздрав. - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 17:02, 14 август 2026 (CEST) ::::::Чисто ме интересира како точно би се транскрибирале или извеле со кирилица имиња како [[4chan]] (со бројка на крај) или апликации/платформи со специјални знаци и споени зборови како [[VirusTotal]]? Или пак Weekly Shonen Sunday? Вирустотал, Форчан, 4чан, Викли шонен сандеј (или Неделен шонен-недела)? Ме разбираш што сакам да кажам? Некои можат да се преведат или транскрибираат (пр. [[Коданша]], Шогакукан), а некои пак звучат комично. Јас секогаш би одел со оригинален облик, освен ако исклучиво е навлезено во македонскиот јазик од официјални страници или во духот на јазикот. Сѐ друго во оригинал. А гледам и во официјални документи претпочитаат оригинал, пр. за модели на автомобили. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 20:40, 14 август 2026 (CEST) == Скрипта imgToggle == Здраво Бојан. Дали би можел, доколку ти е возможно, да ја овозможиш скриптата '''imgToggle''' за да се вчитува само на страниците што ја користат класата img_toggle? Имам потреба од мала поддршка за чисто префрлување/зголемување на слики преку стандардна класа ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A8%D0%B0%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%BD:%D0%A3%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%B5_%D0%B8%D0%B7%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B0%D0%B6%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F налик на предлошката на руската Википедија]) за да може [[Предлошка:Зголемување на слика|предлошката за зголемување на слики]] да работи. Поздрав. Ќе мораат да се создадат следниве (со копирање од руската): [https://ru.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadget-ondemand-imgToggle.js JS],<br> [https://ru.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadget-ondemand-imgToggle.css CSS],<br> [https://ru.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadgets-definition Gadgets-definition]<br> И да се додадат во нашиот Gadget definition. --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 21:41, 27 октомври 2026 (CET) :Ги средив сите. Види сега дали работи. Само не знам дали треба да создадеме наш еквивалент на [[:ru:Шаблон:Увеличение изображения|Шаблон:Увеличение изображения]]. [[Корисник:Bjankuloski06|Б. Јанкулоски]] <small>([[Разговор со корисник:Bjankuloski06|разговор]])</small> 22:19, 27 октомври 2026 (CET) ::Благодарам. Да во право си. Имаат посебна алатка за тоа. А, што ако само ги префрлиме тие кодови во [[МедијаВики:Common.js]] (за скриптата), и стиловите во [[МедијаВики:Common.css]]? Нема ли така автоматски да работи секаде? --[[User:Andrew012p|Andrew012p]] <small>([[User talk:Andrew012p|разговор]])</small> 8:02, 28 октомври 2026 (CET) b9yk6ere8n7qzv2t88s0rw0ebjn2udp 0 8597 5651036 5642934 2026-10-29T04:33:17Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Турново_2.jpg|Воздушен_поглед_на_Турново_2.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651036 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Турново | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Турново | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 634 | година = 2021 | поштенски број = 2433 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 250 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=26 | lat_sec=17 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=46 | lon_sec=24 | слава = | мрежно место = | карта = Турново во Општина Босилово.svg }} '''Турново''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на селото == [[Податотека:Воздушен поглед на Турново.jpg|мини|300п|лево|Воздушен поглед на селото (горе десно се забележува селото [[Радово (Струмичко)|Радово]])]] Името на селото првпат е запишано како '''Турново''' во пишани турски документи во {{римски|16}} век (1519 г.) и низ годините се сретнува под слични варијанти. За името има повеќе објаснување како е дојдено, како придавно образување од [[антропоним]]от „Турн(о)“ дојдено преку [[Романски јазик|романскиот јазик]] (''a turna'') со значење „поткажување, предавање“ односно преку [[Турски јазик|турскиот јазик]] (''turna'') со значење „жерав“ или повторно од романскиот јазик (''turn'') со значење „кула, камбанарија“. Како втора варијанта се наведува дека потекнува од личното име Турно образувано со суфиксот -ово.<ref name="Речник-Иванова">{{Речник-Иванова|185}}</ref> За името на селото има три легенди. Првата имато на селото го поврзува со поодамнешното минато, кога атарот на Турново бил исполнет со вода. Ѓолската вода била богата со риби. Најмногу ја имало рибата [[Штука (риба)|штука]], која уште ја викаат „турна“. Рибата турна селаните ја ловеле со кошеви, а можеле да ја ловат и со рака. Рибарите уловената риба ја ставале во каци и ја сушеле за да им се најде за храна во зимските месеци. Се претпоставува дека од изобилството на рибата турна блатото, а подоцна и селото било наречено Турново. Другата легенда вели дека на денешната локација на селото имало азмак – разни бодливи растенија, трни. Од месност обрасната со трње, турново, торново, по некаква аналогија било добиено името Турново. Третата легенда името на селото го поврзува со реката [[Турија (река)|Турија]], која тече крај селото и се влева во реката [[Струмица]].<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во средишниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во рамките на подрачјето на [[Општина Босилово]], од левата страна на реката [[Струмица (река)|Струмица]] и недалеку од патот Струмица-Ново Село.<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=304|language=македонски|accessdate=11 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 250 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 14 километри.<ref name="енциклопедија" /> Низ селото поминува [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]]. Тука тече реката [[Турија (река)|Турија]], која како лева притока се влева во реката [[Струмица (река)|Струмица]]. == Историја == [[Податотека:Kiro Kozarov - Rusalii.jpg|мини|300п|десно|[[Русалии|Русалиска]] дружина од село Турново 1932 година]] Во дамнешно време на тоа место немало населба. Земјиштето во атарот на денешно Турново било покриено со вода, било блато. Со текот на времето водата, преку реките Струмица и Струма истекла во [[Егејско Море]]. На одводнетото земјиште подоцна била основана мала селска населба. Прво, во неа се населило семејството Катарџиевци, кое според народното предание, дошло од селото Крвичево (сега месност во падините на планината [[Огражден]]). Подоцна тука се населиле и други семејства од околните краишта и така била основана населба, која во средновековните пишани извори се спомнува со името '''Торњево'''. Селото се споменува во повелбата на [[Јован Драгаш]] и [[Константин Драгаш]], датирана од околу 1378 година.<ref>Новаковић, Стојан. „Законски споменици српских држава средњега века“, Београд, 1912, стр.513.</ref> со името Торњево.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969, стр. 88.</ref> По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. По крајот на војната, кога се дознало за одлуката дека селото и Струмичкиот крај ќе ѝ припаднат на Бугарија, грчките војски пред да се повлечат од овие простори извршиле голем број на насилства, а селото било опожарено. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == [[Податотека:Фризерски салон во Турново.jpg|мини|300п|десно|Фризерски салон во селото]] Атарот на селото зафаќа простор од 5,5 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 468 [[хектар]]и, па затоа селото има полјоделска функција.<ref name="енциклопедија" /> Во селото имало фабрички погон, земјоделска задруга и услужни објекти.<ref name="енциклопедија" /> Населението коешто живее во Турново се занимава со земјоделство, а во последните години во подем е сточарството. Според некои анализи во Турново има околу 400 грла крупна стока и 200 овци. == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|691 |1953|788 |1961|925 |1971|1066 |1981|1118 |1991|1179 |1994|929 |2002|941 |2021|634 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, Турново било село со 70 семејства со 159 [[Македонци]] и 60 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 280 жители [[Македонци]] и 250 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 240 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]] и работело едно егзархиско училиште.<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 500 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Турново е големо село, населено само со македонско население. Тоа, во 1961 година имало 925, а во 1994 година 929 жители.<ref name="енциклопедија" /> Пописот од 1961 година бележи дека 63 луѓе биле родени во друга држава ([[Грција]]).<ref>{{Наведена книга|title=Попис на населението во Македонија, 1961. Книга 12 - миграциони обележја|publisher=Државен статистички уред на Сојузната планска комисија|year=1966|location=Белград}}</ref> Според пописот од 2002 година, селото Турново броело 941 жител, сите [[Македонци]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=11 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 634 жители, од кои 584 [[Македонци]], 3 останати и 47 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|530|—|691|788|925|1.066|1.118|1.179|929|941|634}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Св. Кирил и Методиј“ - Турново|ПУ „Св. Кирил и Методиј“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение во состав на [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица]] * Задружен дом „Партизан“ * Пошта ([[Поштенски броеви во Македонија|2433]]) * Здравствена амбуланта <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Задружен дом во Турново.jpg|Задружниот дом Податотека:ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Турново 2.jpg|Поглед на училиштето Податотека:Пошта во Турново.jpg|Поштата </gallery> == Самоуправа и политика == [[Податотека:Телефонска говорница во Турново.jpg|мини|300п|десно|Телефонска говорница во селото]] Во {{римски|19}} век, Турново било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било седиште на тогашната Општина Турново, во која покрај селото Турново, се наоѓале и селата Гориево, Иловица, Радово, Секирник и Штука. Во периодот 1950-1952, селото било седиште на некогашната Општина Турново, во која влегувале селата Радово, Секирник и Турново. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1825 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 993 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 988 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Турново|Црква „Св. Ѓорѓи“]] — главна селска црква; и * [[Црква „Св. Петка“ - Турново|Црква „Св. Петка“]] — помала селска црква. ;Споменици * Споменик на [[Мануш Георгиев|Мануш Георгиев Турновски]] <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Турново.jpg|Црквата „Св. Ѓорѓи“ Податотека:Споменик во Турново.jpg|Споменик на Мануш Турновски Податотека:Црква „Св. Петка“ - Турново.jpg|Црквата „Св. Петка“ </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Турново * [[Мануш Георгиев]] (1881-1908) - револуционер. == Култура и спорт == [[Податотека:FK Turnovo.gif|мини|десно|200п|ФК Турново]] * [[ФК Турново]] е основан во 1950 година. Истиот денеска се натпреварува во [[Втора македонска фудбалска лига|Втората македонска фудбалска лига]]. Фудбалскиот тим е поделен на: сениори, јуниори, а тука спаѓа и женкиот фудбалски тим. Натпреварите се одигруваат на [[Стадион Кукуш|стадионот Кукуш]]. == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Turnovo, North Macedonia|Турново}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Турново| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] ihcrluhxozt2ygbiv578s5ajgfnkwxq 5651037 5651036 2026-10-29T04:33:21Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Турново.jpg|Воздушен_поглед_на_Турново.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651037 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Турново | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Турново | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 634 | година = 2021 | поштенски број = 2433 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 250 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=26 | lat_sec=17 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=46 | lon_sec=24 | слава = | мрежно место = | карта = Турново во Општина Босилово.svg }} '''Турново''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на селото == Името на селото првпат е запишано како '''Турново''' во пишани турски документи во {{римски|16}} век (1519 г.) и низ годините се сретнува под слични варијанти. За името има повеќе објаснување како е дојдено, како придавно образување од [[антропоним]]от „Турн(о)“ дојдено преку [[Романски јазик|романскиот јазик]] (''a turna'') со значење „поткажување, предавање“ односно преку [[Турски јазик|турскиот јазик]] (''turna'') со значење „жерав“ или повторно од романскиот јазик (''turn'') со значење „кула, камбанарија“. Како втора варијанта се наведува дека потекнува од личното име Турно образувано со суфиксот -ово.<ref name="Речник-Иванова">{{Речник-Иванова|185}}</ref> За името на селото има три легенди. Првата имато на селото го поврзува со поодамнешното минато, кога атарот на Турново бил исполнет со вода. Ѓолската вода била богата со риби. Најмногу ја имало рибата [[Штука (риба)|штука]], која уште ја викаат „турна“. Рибата турна селаните ја ловеле со кошеви, а можеле да ја ловат и со рака. Рибарите уловената риба ја ставале во каци и ја сушеле за да им се најде за храна во зимските месеци. Се претпоставува дека од изобилството на рибата турна блатото, а подоцна и селото било наречено Турново. Другата легенда вели дека на денешната локација на селото имало азмак – разни бодливи растенија, трни. Од месност обрасната со трње, турново, торново, по некаква аналогија било добиено името Турново. Третата легенда името на селото го поврзува со реката [[Турија (река)|Турија]], која тече крај селото и се влева во реката [[Струмица]].<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во средишниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во рамките на подрачјето на [[Општина Босилово]], од левата страна на реката [[Струмица (река)|Струмица]] и недалеку од патот Струмица-Ново Село.<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=304|language=македонски|accessdate=11 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 250 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 14 километри.<ref name="енциклопедија" /> Низ селото поминува [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]]. Тука тече реката [[Турија (река)|Турија]], која како лева притока се влева во реката [[Струмица (река)|Струмица]]. == Историја == [[Податотека:Kiro Kozarov - Rusalii.jpg|мини|300п|десно|[[Русалии|Русалиска]] дружина од село Турново 1932 година]] Во дамнешно време на тоа место немало населба. Земјиштето во атарот на денешно Турново било покриено со вода, било блато. Со текот на времето водата, преку реките Струмица и Струма истекла во [[Егејско Море]]. На одводнетото земјиште подоцна била основана мала селска населба. Прво, во неа се населило семејството Катарџиевци, кое според народното предание, дошло од селото Крвичево (сега месност во падините на планината [[Огражден]]). Подоцна тука се населиле и други семејства од околните краишта и така била основана населба, која во средновековните пишани извори се спомнува со името '''Торњево'''. Селото се споменува во повелбата на [[Јован Драгаш]] и [[Константин Драгаш]], датирана од околу 1378 година.<ref>Новаковић, Стојан. „Законски споменици српских држава средњега века“, Београд, 1912, стр.513.</ref> со името Торњево.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969, стр. 88.</ref> По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. По крајот на војната, кога се дознало за одлуката дека селото и Струмичкиот крај ќе ѝ припаднат на Бугарија, грчките војски пред да се повлечат од овие простори извршиле голем број на насилства, а селото било опожарено. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == [[Податотека:Фризерски салон во Турново.jpg|мини|300п|десно|Фризерски салон во селото]] Атарот на селото зафаќа простор од 5,5 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 468 [[хектар]]и, па затоа селото има полјоделска функција.<ref name="енциклопедија" /> Во селото имало фабрички погон, земјоделска задруга и услужни објекти.<ref name="енциклопедија" /> Населението коешто живее во Турново се занимава со земјоделство, а во последните години во подем е сточарството. Според некои анализи во Турново има околу 400 грла крупна стока и 200 овци. == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|691 |1953|788 |1961|925 |1971|1066 |1981|1118 |1991|1179 |1994|929 |2002|941 |2021|634 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, Турново било село со 70 семејства со 159 [[Македонци]] и 60 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 280 жители [[Македонци]] и 250 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 240 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]] и работело едно егзархиско училиште.<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 500 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Турново е големо село, населено само со македонско население. Тоа, во 1961 година имало 925, а во 1994 година 929 жители.<ref name="енциклопедија" /> Пописот од 1961 година бележи дека 63 луѓе биле родени во друга држава ([[Грција]]).<ref>{{Наведена книга|title=Попис на населението во Македонија, 1961. Книга 12 - миграциони обележја|publisher=Државен статистички уред на Сојузната планска комисија|year=1966|location=Белград}}</ref> Според пописот од 2002 година, селото Турново броело 941 жител, сите [[Македонци]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=11 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 634 жители, од кои 584 [[Македонци]], 3 останати и 47 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|530|—|691|788|925|1.066|1.118|1.179|929|941|634}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Св. Кирил и Методиј“ - Турново|ПУ „Св. Кирил и Методиј“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение во состав на [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица]] * Задружен дом „Партизан“ * Пошта ([[Поштенски броеви во Македонија|2433]]) * Здравствена амбуланта <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Задружен дом во Турново.jpg|Задружниот дом Податотека:ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Турново 2.jpg|Поглед на училиштето Податотека:Пошта во Турново.jpg|Поштата </gallery> == Самоуправа и политика == [[Податотека:Телефонска говорница во Турново.jpg|мини|300п|десно|Телефонска говорница во селото]] Во {{римски|19}} век, Турново било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било седиште на тогашната Општина Турново, во која покрај селото Турново, се наоѓале и селата Гориево, Иловица, Радово, Секирник и Штука. Во периодот 1950-1952, селото било седиште на некогашната Општина Турново, во која влегувале селата Радово, Секирник и Турново. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1825 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 993 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 988 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Турново|Црква „Св. Ѓорѓи“]] — главна селска црква; и * [[Црква „Св. Петка“ - Турново|Црква „Св. Петка“]] — помала селска црква. ;Споменици * Споменик на [[Мануш Георгиев|Мануш Георгиев Турновски]] <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Турново.jpg|Црквата „Св. Ѓорѓи“ Податотека:Споменик во Турново.jpg|Споменик на Мануш Турновски Податотека:Црква „Св. Петка“ - Турново.jpg|Црквата „Св. Петка“ </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Турново * [[Мануш Георгиев]] (1881-1908) - револуционер. == Култура и спорт == [[Податотека:FK Turnovo.gif|мини|десно|200п|ФК Турново]] * [[ФК Турново]] е основан во 1950 година. Истиот денеска се натпреварува во [[Втора македонска фудбалска лига|Втората македонска фудбалска лига]]. Фудбалскиот тим е поделен на: сениори, јуниори, а тука спаѓа и женкиот фудбалски тим. Натпреварите се одигруваат на [[Стадион Кукуш|стадионот Кукуш]]. == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Turnovo, North Macedonia|Турново}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Турново| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] rv6gw1cc4l6zyp2o2xddqn1njvzbbg4 0 8722 5651015 5649746 2026-10-29T04:27:53Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Добрејци.jpg|Воздушен_поглед_на_Добрејци.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651015 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Добрејци | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Добрејци | општина = {{општинскигрб|Општина Струмица}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 1.507 | година = 2021 | поштенски број = 2411 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 227 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=27 | lat_sec=38 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=39 | lon_sec=8 | слава = [[Илинден]] | мрежно место = | карта = Добрејци во Општина Струмица.svg }} '''Добрејци''' — село во [[Општина Струмица]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на името == Во минатото, местото каде денеска се наоѓа Ново Добрејци се нарекувало Марино Село, според неколкуте жени кои се викале Марина. Според легендата, селото било основано од сега напуштена населба помеѓу селата [[Водоча]] и [[Вељуса]]. Во таа населба постоела селска чешма која населението ја нарекувала Добринска чешма. Но, во селото имало многу змии, па затоа жиелите на населбата го напуштиле местото и се населиле во месноста Црнилка. Но, поради појава на болести жителите биле принудени уште еднаш да основаат нова населба, и тоа на местото на денешно Старо Добрејци. Поради тоа што им се допаднало новото место, населението започнало да го употребува терминот „овде е добро“. Според ова, и селото го добило своето име - Добрејци. Според друга легенда, името го добил според добрината на луѓето кои живееле во селото, додека според трета легенда, името на селото било според Добрин, жител на селото. == Географија и местоположба == [[Податотека:Dobrejci - Strumica.JPG|мини|300п|лево|Улица во селото]] Селото се наоѓа речиси во средишниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], на подрачјето на [[Општина Струмица]], недалеку од патот Струмица-Радовиш. Со оглед на тоа дека селото се наоѓа на четири километри од градот [[Струмица]], припаѓа на неговата рурбална зона.<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=97-98|language=македонски|accessdate=25 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 227 метри.<ref name="енциклопедија" /> Покрај селото поминува [[Регионален пат 1403|регионалниот пат 1403]], како и [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]]. Денес, селото се дели на Старо и Ново Добрејци. Новата населба се наоѓа западно од Старо Добрејци и се разделени од Крива Река. == Историја == [[Податотека:Добрејци 1941.jpg|мини|300п|десно|Добрејчани на селската чешма во 1941 година]] За првпат, селото се споменува во 1519 година кога биле евидентирани 24 домаќинства. Во селото како учител работел [[Коста Мазнејков]] во училиштето, кое било основано во 1900 година. По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 5,4 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 484,8 [[хектар]]и, на пасиштата отпаѓаат 18,6 хектари, додека шумско земјиште нема.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделска функција. Во минатото во него имало земјоделска задруга, а денес има продавници и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|552 |1953|623 |1961|743 |1971|1122 |1981|1608 |1991|1688 |1994|1693 |2002|1764 |2021|1507 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, Добрејци се состоело од 20 семејства и 72 жители [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година, ''Добрејци '' имало 250 жители [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 160 Македонци и работело егзархиско училиште.<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":1">Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 350 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Во 1961 година, Добрејци броело 743 жители, додека во 1994 година селото станало големо со 1.693 жители, македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Добрејци броело 1.764 жители, сите [[Македонци]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=25 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 1.507 жители, од кои 1.373 [[Македонци]], 1 [[Македонски Турци|Турчин]], 4 останати и 129 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|250|160|552|623|743|1.122|1.608|1.688|1.693|1.764|1.507}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Сандо Масев“ - Добрејци|ПУ „Сандо Масев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Сандо Масев“ - Струмица]] * Поранешна пошта * Дом на културата <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Општествен објект во Добрејци.jpg|Дом на културата Податотека:ОУ „Сандо Масев“ - Добрејци 5.jpg|Основното училиште </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Добрејци било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Струмица]], која била променета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Струмица]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Василево, во која покрај селото Добрејци, се наоѓале и селата Ангелци, Василево, Владевци, Градошарци, Дукатино, Пиперево, Просениково и Радичево. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Василево во која влегувале селата Василево, Владевци, Добрејци и Сушево. === Избирачко место === Во селото постојат избирачките места бр. 1765 и 1766 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во основното училиште и месната заедница.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.525 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213184039/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|archive-date=2019-12-13|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.530 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status= dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|406}}</ref> * [[Мешакл’к (Добрејци)|Мешакл’к]] — населба од доцноантичкото време и средниот век. ;Цркви<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Илија“ - Добрејци|Црква „Св. Илија“]] — главна селска црква. ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=69}}</ref> * [[Струмица (река)|Струмица]] — поминува покрај селото. <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Струмичка Река меѓу Добрејци и Пиперево.jpg|Реката Струмица помеѓу Добрејци и Пиперево Податотека:Црква „Св. Илија“ - Добрејци.jpg|Главната селска црква „Св. Илија“ </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Дабиље * [[Илија Велев]] (р. 1959) — поет, раскажувач, писател. == Култура и спорт == * [[ФК Илинден (Добрејци)|ФК Илинден]] (Добрејци) == Поврзано == * [[Општина Струмица]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Dobrejci}} {{Општина Струмица}} [[Категорија:Добрејци| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Струмица]] [[Категорија:Села со слава Илинден во Македонија]] 1cyddte5amuppv878nruvnbnd9ripnf 0 8723 5651028 5649748 2026-10-29T04:29:33Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Просениково.jpg|Воздушен_поглед_на_Просениково.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651028 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Просениково | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Просениково | општина = {{општинскигрб|Општина Струмица}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 1.223 | година = 2021 | поштенски број = 2411 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 223 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=27 | lat_sec=33 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=40 | lon_sec=55 | слава = [[Мала Богородица]] | мрежно место = | карта = Просениково во Општина Струмица.svg }} '''Просениково''' — село во [[Општина Струмица]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Селото е скоро целосно споено со соседното село [[Пиперево]], со кое го делат основното училиште. == Географија и местоположба == [[Податотека:Prosenikovo - Strumica.JPG|мини|300п|лево|Поглед во селото]] Ова големо село се наоѓа во средишниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], на подрачјето на [[Општина Струмица]], недалеку од градот [[Струмица]] во североисточна насока.<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=246-247|language=македонски|accessdate=25 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 223 метри.<ref name="енциклопедија" /> До селото води локален асфалтен пат од [[Регионален пат 1302|регионалниот пат 1302]], како и од околните струмички села, [[Пиперево]] со кое е скоро целосно споено и [[Сарај (Струмичко)|Сарај]]. == Историја == Селото се споменува во времето на [[Стефан Душан|царот Душан]]. По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == [[Податотека:Аптека и продавница во Просениково.jpg|мини|300п|десно|Аптека и продавница во селото]] Атарот на селото зафаќа простор од 5,1 километар квадратен. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 424 [[хектар]]и, па затоа има полјоделска функција.<ref name="енциклопедија" /> Во него продавници и услужни објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|683 |1953|811 |1961|984 |1971|1170 |1981|1377 |1991|1493 |1994|1500 |2002|1550 |2021|1223 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, Просениково се состоело од 50 семејства и 176 жители, од кои 145 [[Македонци]] и 31 муслиман.<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година, Просениково имало 340 жители, од кои 220 [[Македонци]] и 120 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 208 Македонци и 66 Роми.<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":1">Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 450 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е големо и е населено со македонско население. Така, во 1961 година селото имало 984 жители, а во 1994 година бројот се зголемил на 1.500 жители.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Просениково броело 1.550 жители, од кои 1.543 [[Македонци]], 5 [[Македонски Срби|Срби]] и 2 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=25 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 1.223 жители, од кои 1.104 [[Македонци]], 1 [[Македонски Албанци|Албанец]], 2 [[Македонски Срби|Срби]], 12 останати и 104 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|340|274|683|811|984|1.170|1.377|1.493|1.500|1.550|1.223}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ОУ „Герас Цунев“ - Просениково|ОУ „Герас Цунев“]] - централно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение * Клуб на пензионери * Здравствена амбуланта * Дом на културата <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:Амбуланта во Просениково.jpg|Поранешна амбуланта Податотека:ОУ „Герас Цунев“ - Просениково 5.jpg|Основното училиште Податотека:Општествен објект во Просениково.jpg|Општествен објект Податотека:Објект на клубот на пензионери во Просениково.jpg|Клуб на пензионери </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Просениково било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Струмица]], која била променета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Струмица]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Василево, во која покрај селото Просениково, се наоѓале и селата Ангелци, Василево, Владевци, Градошарци, Добрејци, Дукатино, Пиперево и Радичево. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Просениково во која влегувале селата Пиперево и Просениково. === Избирачко место === [[Податотека:Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ - Просениково.jpg|мини|300п|десно|Главната селска црква „Рождество на Пресвета Богородица“]] Во селото постојат избирачките места бр. 1772 и 1773 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во младинскиот дом.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.340 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213184039/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|archive-date=2019-12-13|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.352 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status= dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ - Просениково|Црква „Рождество на Пресвета Богородица“]] — главна селска црква. <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Просениково * [[Андон Митев Грозданов]] — македонски револуционер.<ref>{{Наведена книга|title=|others=Јасмина Дамјановска, Ленина Жила и Филип Петровски (2016). Илинденски сведоштва. том I, дел II. Скопје: Државен архив на Република Македонија.}}</ref> <!--== Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=120px> Податотека:Игралиште во Просениково.jpg|Спортско игралиште Податотека:Парк во Просениково.jpg|Парк во селото Податотека:Чешма во Просениково 2.jpg|Новата чешма Податотека:Чешма во Просениково 3.jpg|Натпис на новата чешма Податотека:Чешма во Просениково.jpg|Старата чешма </gallery> == Поврзано == * [[Општина Струмица]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Prosenikovo}} {{Општина Струмица}} [[Категорија:Просениково| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Струмица]] dqxm4u35pt6jw83xiinr7bpm3mlo16x 0 8724 5651011 5649487 2026-10-29T04:27:15Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Водоча_2.jpg|Воздушен_поглед_на_Водоча_2.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651011 wikitext text/x-wiki {{другизначења}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Водоча | слика = Воздушен поглед на Водоча.jpg | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Водоча | општина = {{општинскигрб|Општина Струмица}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 227 | година = 2021 | поштенски број = 2414 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 270 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=26 | lat_sec=57 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=35 | lon_sec=17 | слава = [[Петровден]] | мрежно место = | карта = Водоча во Општина Струмица.svg }} '''Водоча''' — село во [[Општина Струмица]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Селото претставува историски значајна населба, во која се наоѓа [[Водочки манастир|Водочкиот манастир]] со манастирската [[Црква „Св. Леонтиј“ - Водоча|црква „Св. Леонтиј“]]. Манастирот бил и седиште на [[Струмичка епископија|Струмичката епископија]], којашто првпат била спомената во 1018 година.<ref name="енциклопедија" /> Денес, манастирот е активен женски манастир, а во него се наоѓа резиденцијата на [[Струмичка епархија|митрополитот Струмички]], [[Наум Струмички|г. Наум]]. == Потекло и значење на името == [[Податотека:Село Водоча 05.JPG|мини|300п|лево|Поглед на селото]] Според една легенда, по [[Беласичка битка|Беласичката битка]] во 1014 година помеѓу византискиот император [[Василиј II]] и македонскиот цар Самоил, кога последниот бил поразен кај планината Беласица, во селото Водоча дошло до ослепување на 14.000 Самоилови војници и поради „вади-очи“, селото го добило името Водоча.<ref name="манастири">{{наведена книга|last=Ќорнаков|first=Димитар|title=Македонски манастири|year=2009|publisher=Матица македонска|location=Скопје|language=македонски|isbn=9989-48-558-5|pages=113–118}}</ref> Сепак, научните толкувања кои се повикуваат и на пишаните историски извори каде се среќава името '''Водица''', сметаат дека името на селото Водоча е изведено од апелативот „вода“ со додавката „-оча“.<ref name="Митева">{{наведена книга|last=Митева|first=Димка|title=Топонимијата на Струмичко|year=1989|publisher=Инситут за македонски јазик „Крсте Мисирков“|location=Скопје|page=31}}</ref> Природните одлики на теренот со големо присуство на вода од истомената река во месноста, како и историските потврди за ослепувањето во познатата [[Беласичка битка]] во овој крај, даваат основа за поткрепа и на двете претпоставки за настанокот и значењето на името на Водоча. == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во средишниот дел на подрачјето на [[Општина Струмица]], сместено на околу 5 километри северозападно од градот [[Струмица]]. Поради ова, припаѓа на неговата рурбална зона.<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=56|language=македонски|accessdate=24 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 270 метри.<ref name="енциклопедија" /> Покрај селото поминува [[Регионален пат 2432|регионалниот пат 2432]], кој е обновен и поминува низ селото [[Баница]] и води кон соседното [[Вељуса]]. Селото е сместено во подножјето на планината [[Еленица]], веднаш на отворот на самиот излез на реката [[Водочница]] од клисурестата долина во плодното [[Струмичко Поле]]. Во близина на селото Водоча се наоѓа [[Водоча (езеро)|истоименото]] вештачко езеро. == Историја == Во почетокот на [[9 век]], за време на византискиот цар [[Никифор I]] во Струмичко било населено христијанско население од градот [[Тибериопол]] кој се наоѓал во областа Витинија во [[Мала Азија]]. Според В. Златарски овие малоазиски колонисти подигнале нова населба, на просторот меѓу денешните села [[Баница]] и Водоча, на која и го дале името [[Тивериопол]], а во спомен на својата дотогашна татковина.<ref>М. Пандевски и Г. Стоев-Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969</ref> Познатиот [[Водочки манастир]], чијашто манастирска црква посветена на [[Црква „Св. Леонтиј“ - Водоча|Свети Леонтиј]] имала пет фази на изградба од IV па сè до втората половина на XIV век, е значаен по тоа што во раниот [[Среден век]] (X-XI век) бил седиште на [[Струмичка епископија|Струмичката епископија]], која што пак првпат била спомената во 1018 година во една повелба на познатиот [[Византија|византиски]] цар [[Василиј II]].<ref name="енциклопедија" /> Според подоцнежни записи за селото Водоча се знае од турските пописни дефтери од XVI век, односно од 1570 година кога тоа било чисто христијанско македонско село во кое се наоѓал манастирот Лахрина при што тоа припаѓало во рамки на [[Струмица|Струмичката]] нахија во [[Ќустендилски Санџак|Ќустендилскиот Санџак]].<ref name="Турски документи">{{наведена книга|last=Соколоски|first=Методија|title=Турски документи за историјата на македонскиот народ|volume=V|year=1982|publisher=Архив на Македонија|location=Скопје|pages=80-82}}</ref> Во ова време во селото, запишано како Водица живееле 84 [[Македонци|македонски]] христијански семејства како и 15 неженети кои произведувале 60 товари пченица, 46 товари мешано [[жито]], [[уров]], [[свила]], градинарски култури, [[кромид]], [[краставица|краставици]], [[праз]], [[тиква]], [[грозје]] и [[вино]], [[овошје]] посебно [[цреша|цреши]], како и [[орев]]и и [[бадем]], [[сено]], тревам се чувале и свињи и пчели. Самите жители, војводи, паши и спахии во Водоча имале вкупно 19 воденици. Забележително големиот број на воденици, што се должел најверојатно на силната вода од [[Водочница|истоимената река]], која тука излегува од клисурестата долина во полето. За сето ова во XIV век во селото Водоча се остварувало приход и се плаќало годишен данок во износ од 13.928 [[акче|акчиња]].<ref name="Турски документи" /> По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 9,3 километри квадратни. На него преовладуваат шумите на површина од 599,4 [[хектар]]и, на обработливото земјиште отпаѓаат 276,4 хектари, а на пасиштата само 21,7 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделско-шумарска функција. Во него има продавница.<ref name="енциклопедија" /> Претежно занимање на населението е земјоделство. Покрај одгледувањето и производството на градинарски култури и ран зеленчук, селото Водоча е едно од најголемите производители на тутун меѓу струмичките села. == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|170 |1953|183 |1961|249 |1971|255 |1981|323 |1991|339 |1994|326 |2002|318 |2021|227 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, Водоча се состоела од 40 семејства од кои 73 [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 186-187.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900, година, Водоча имало 120 жители, сите [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_08.htm Кънчов, Васил. „Македония. Етнография и статистика“. София, 1900. стр. 160.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 112 Македонци, од кои 104 егзархисти и 8 патријаршисти (гркомани).<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":1">Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 150 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Во 1961 година, селото броело 249 жители, додека во 1994 година бројот се зголемил на 326 жители, македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Водоча броело 318 жители, од кои 316 [[Македонци]] и 2 [[Македонски Срби|Срби]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=24 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 227 жители, од кои 216 [[Македонци]], 1 [[Македонски Албанци|Албанец]] и 10 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|120|112|170|183|249|255|323|339|326|318|227}} === Родови === Селото Водоча е населено со [[Македонци]] од [[Православие|православна христијанска]] вероисповед. Сите македонски родови од селото се староседелски односно старински, кои уште одамна живееле во ридскиот предел западно и јужно од [[Струмица]], при што нема доселеници од други подалечни краишта, односно можно е да постоеле преместувања во блиските соседни села [[Вељуса]], [[Седларци]], [[Попчево]] и [[Рич]]. Родови или семејства коишто живеат во Водоча се: ''Ќечеви'', ''Стојанови'', ''Маџункови'', ''Ширкови'', ''Илиеви'', ''Ристови'', ''Милеви'', ''Трајкови'', ''Доневи'', ''Котеви'' и ''Вучкови''. <!--=== Иселеништво ===--> == Општествени установи == [[Податотека:Primary school Sando Masev - Vodoča (1).JPG|мини|300п|десно|Поглед на основното училиште]] * [[ПУ „Сандо Масев“ - Водоча|ПУ „Сандо Масев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Сандо Масев“ - Струмица]] * Месна заедница == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Водоча било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Струмица]], која била променета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Струмица]]. Во периодот од 1955 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Во периодот 1952-1955, селото припаѓалото на Струмичката градска општина, во која покрај селото Водоча, се наоѓале градот Струмица и селата Баница и Градско Балдовци. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1764 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на месната заедница.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 262 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 260 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status= dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|401}}</ref> * [[Водочки Цркви]] — средновековен црковен комплекс; * [[Кулите (Водоча)|Кулите]] — тврдина од хеленистичкото, римското и доцноантичкото време; * [[Селиште (Водоча)|Селиште]] — населба од доцноантичкото време и средниот век; и * [[Тиверија (Водоча)|Тиверија]] — населба од римското и доцноантичкотон време и средниот век. ;Цркви<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Леонтиј“ - Водоча|Црква „Св. Леонтиј“]] — главна манастирска црква. ;Манастири * [[Водочки манастир]] — важен средновековен манастир, кој денес е седиште на [[Наум Струмички|митрополитот Струмички г. Наум]] ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=20}}</ref> * [[Водочница]] — река северно од селото. ;Езера * [[Водоча (езеро)|Водоча]] — вештачко езеро над селото. <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Црква „Св. Леонтиј“ - Водоча.jpg|Главната манастирска црква „Св. Леонтиј“ Податотека:Водочки манастир 3.jpg|Манастирскиот конак Податотека:Водочки Цркви.jpg|Ископини во комлексот [[Водочки Цркви]] </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Водоча == Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:Vodoča - Strumica.JPG|Влезот на селото Податотека:Село Водоча 04.JPG|Поглед на селото </gallery> == Поврзано == * [[Општина Струмица]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Vodoča‎}} {{Општина Струмица}} [[Категорија:Водоча| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Струмица]] 6bu5nqhf167l834b890aqgqd2mwnbdl 5651012 5651011 2026-10-29T04:27:23Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Водоча.jpg|Воздушен_поглед_на_Водоча.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651012 wikitext text/x-wiki {{другизначења}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Водоча | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Водоча | општина = {{општинскигрб|Општина Струмица}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 227 | година = 2021 | поштенски број = 2414 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 270 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=26 | lat_sec=57 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=35 | lon_sec=17 | слава = [[Петровден]] | мрежно место = | карта = Водоча во Општина Струмица.svg }} '''Водоча''' — село во [[Општина Струмица]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Селото претставува историски значајна населба, во која се наоѓа [[Водочки манастир|Водочкиот манастир]] со манастирската [[Црква „Св. Леонтиј“ - Водоча|црква „Св. Леонтиј“]]. Манастирот бил и седиште на [[Струмичка епископија|Струмичката епископија]], којашто првпат била спомената во 1018 година.<ref name="енциклопедија" /> Денес, манастирот е активен женски манастир, а во него се наоѓа резиденцијата на [[Струмичка епархија|митрополитот Струмички]], [[Наум Струмички|г. Наум]]. == Потекло и значење на името == [[Податотека:Село Водоча 05.JPG|мини|300п|лево|Поглед на селото]] Според една легенда, по [[Беласичка битка|Беласичката битка]] во 1014 година помеѓу византискиот император [[Василиј II]] и македонскиот цар Самоил, кога последниот бил поразен кај планината Беласица, во селото Водоча дошло до ослепување на 14.000 Самоилови војници и поради „вади-очи“, селото го добило името Водоча.<ref name="манастири">{{наведена книга|last=Ќорнаков|first=Димитар|title=Македонски манастири|year=2009|publisher=Матица македонска|location=Скопје|language=македонски|isbn=9989-48-558-5|pages=113–118}}</ref> Сепак, научните толкувања кои се повикуваат и на пишаните историски извори каде се среќава името '''Водица''', сметаат дека името на селото Водоча е изведено од апелативот „вода“ со додавката „-оча“.<ref name="Митева">{{наведена книга|last=Митева|first=Димка|title=Топонимијата на Струмичко|year=1989|publisher=Инситут за македонски јазик „Крсте Мисирков“|location=Скопје|page=31}}</ref> Природните одлики на теренот со големо присуство на вода од истомената река во месноста, како и историските потврди за ослепувањето во познатата [[Беласичка битка]] во овој крај, даваат основа за поткрепа и на двете претпоставки за настанокот и значењето на името на Водоча. == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во средишниот дел на подрачјето на [[Општина Струмица]], сместено на околу 5 километри северозападно од градот [[Струмица]]. Поради ова, припаѓа на неговата рурбална зона.<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=56|language=македонски|accessdate=24 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 270 метри.<ref name="енциклопедија" /> Покрај селото поминува [[Регионален пат 2432|регионалниот пат 2432]], кој е обновен и поминува низ селото [[Баница]] и води кон соседното [[Вељуса]]. Селото е сместено во подножјето на планината [[Еленица]], веднаш на отворот на самиот излез на реката [[Водочница]] од клисурестата долина во плодното [[Струмичко Поле]]. Во близина на селото Водоча се наоѓа [[Водоча (езеро)|истоименото]] вештачко езеро. == Историја == Во почетокот на [[9 век]], за време на византискиот цар [[Никифор I]] во Струмичко било населено христијанско население од градот [[Тибериопол]] кој се наоѓал во областа Витинија во [[Мала Азија]]. Според В. Златарски овие малоазиски колонисти подигнале нова населба, на просторот меѓу денешните села [[Баница]] и Водоча, на која и го дале името [[Тивериопол]], а во спомен на својата дотогашна татковина.<ref>М. Пандевски и Г. Стоев-Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969</ref> Познатиот [[Водочки манастир]], чијашто манастирска црква посветена на [[Црква „Св. Леонтиј“ - Водоча|Свети Леонтиј]] имала пет фази на изградба од IV па сè до втората половина на XIV век, е значаен по тоа што во раниот [[Среден век]] (X-XI век) бил седиште на [[Струмичка епископија|Струмичката епископија]], која што пак првпат била спомената во 1018 година во една повелба на познатиот [[Византија|византиски]] цар [[Василиј II]].<ref name="енциклопедија" /> Според подоцнежни записи за селото Водоча се знае од турските пописни дефтери од XVI век, односно од 1570 година кога тоа било чисто христијанско македонско село во кое се наоѓал манастирот Лахрина при што тоа припаѓало во рамки на [[Струмица|Струмичката]] нахија во [[Ќустендилски Санџак|Ќустендилскиот Санџак]].<ref name="Турски документи">{{наведена книга|last=Соколоски|first=Методија|title=Турски документи за историјата на македонскиот народ|volume=V|year=1982|publisher=Архив на Македонија|location=Скопје|pages=80-82}}</ref> Во ова време во селото, запишано како Водица живееле 84 [[Македонци|македонски]] христијански семејства како и 15 неженети кои произведувале 60 товари пченица, 46 товари мешано [[жито]], [[уров]], [[свила]], градинарски култури, [[кромид]], [[краставица|краставици]], [[праз]], [[тиква]], [[грозје]] и [[вино]], [[овошје]] посебно [[цреша|цреши]], како и [[орев]]и и [[бадем]], [[сено]], тревам се чувале и свињи и пчели. Самите жители, војводи, паши и спахии во Водоча имале вкупно 19 воденици. Забележително големиот број на воденици, што се должел најверојатно на силната вода од [[Водочница|истоимената река]], која тука излегува од клисурестата долина во полето. За сето ова во XIV век во селото Водоча се остварувало приход и се плаќало годишен данок во износ од 13.928 [[акче|акчиња]].<ref name="Турски документи" /> По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 9,3 километри квадратни. На него преовладуваат шумите на површина од 599,4 [[хектар]]и, на обработливото земјиште отпаѓаат 276,4 хектари, а на пасиштата само 21,7 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделско-шумарска функција. Во него има продавница.<ref name="енциклопедија" /> Претежно занимање на населението е земјоделство. Покрај одгледувањето и производството на градинарски култури и ран зеленчук, селото Водоча е едно од најголемите производители на тутун меѓу струмичките села. == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|170 |1953|183 |1961|249 |1971|255 |1981|323 |1991|339 |1994|326 |2002|318 |2021|227 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, Водоча се состоела од 40 семејства од кои 73 [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 186-187.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900, година, Водоча имало 120 жители, сите [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_08.htm Кънчов, Васил. „Македония. Етнография и статистика“. София, 1900. стр. 160.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 112 Македонци, од кои 104 егзархисти и 8 патријаршисти (гркомани).<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":1">Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 150 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Во 1961 година, селото броело 249 жители, додека во 1994 година бројот се зголемил на 326 жители, македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Водоча броело 318 жители, од кои 316 [[Македонци]] и 2 [[Македонски Срби|Срби]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=24 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 227 жители, од кои 216 [[Македонци]], 1 [[Македонски Албанци|Албанец]] и 10 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|120|112|170|183|249|255|323|339|326|318|227}} === Родови === Селото Водоча е населено со [[Македонци]] од [[Православие|православна христијанска]] вероисповед. Сите македонски родови од селото се староседелски односно старински, кои уште одамна живееле во ридскиот предел западно и јужно од [[Струмица]], при што нема доселеници од други подалечни краишта, односно можно е да постоеле преместувања во блиските соседни села [[Вељуса]], [[Седларци]], [[Попчево]] и [[Рич]]. Родови или семејства коишто живеат во Водоча се: ''Ќечеви'', ''Стојанови'', ''Маџункови'', ''Ширкови'', ''Илиеви'', ''Ристови'', ''Милеви'', ''Трајкови'', ''Доневи'', ''Котеви'' и ''Вучкови''. <!--=== Иселеништво ===--> == Општествени установи == [[Податотека:Primary school Sando Masev - Vodoča (1).JPG|мини|300п|десно|Поглед на основното училиште]] * [[ПУ „Сандо Масев“ - Водоча|ПУ „Сандо Масев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Сандо Масев“ - Струмица]] * Месна заедница == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Водоча било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Струмица]], која била променета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Струмица]]. Во периодот од 1955 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Во периодот 1952-1955, селото припаѓалото на Струмичката градска општина, во која покрај селото Водоча, се наоѓале градот Струмица и селата Баница и Градско Балдовци. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1764 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на месната заедница.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 262 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 260 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status= dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|401}}</ref> * [[Водочки Цркви]] — средновековен црковен комплекс; * [[Кулите (Водоча)|Кулите]] — тврдина од хеленистичкото, римското и доцноантичкото време; * [[Селиште (Водоча)|Селиште]] — населба од доцноантичкото време и средниот век; и * [[Тиверија (Водоча)|Тиверија]] — населба од римското и доцноантичкотон време и средниот век. ;Цркви<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Леонтиј“ - Водоча|Црква „Св. Леонтиј“]] — главна манастирска црква. ;Манастири * [[Водочки манастир]] — важен средновековен манастир, кој денес е седиште на [[Наум Струмички|митрополитот Струмички г. Наум]] ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=20}}</ref> * [[Водочница]] — река северно од селото. ;Езера * [[Водоча (езеро)|Водоча]] — вештачко езеро над селото. <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Црква „Св. Леонтиј“ - Водоча.jpg|Главната манастирска црква „Св. Леонтиј“ Податотека:Водочки манастир 3.jpg|Манастирскиот конак Податотека:Водочки Цркви.jpg|Ископини во комлексот [[Водочки Цркви]] </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Водоча == Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:Vodoča - Strumica.JPG|Влезот на селото Податотека:Село Водоча 04.JPG|Поглед на селото </gallery> == Поврзано == * [[Општина Струмица]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Vodoča‎}} {{Општина Струмица}} [[Категорија:Водоча| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Струмица]] act7n7c3kj0yu6hlxeflzpmzbqkb774 0 8745 5651010 5648345 2026-10-29T04:27:02Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Василево.jpg|Воздушен_поглед_на_Василево.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651010 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Василево | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Василево | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 2.175 | година = 2021 | поштенски број = 2411 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 214 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=28 | lat_sec=33 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=38 | lon_sec=30 | слава = [[Пресвета Богородица]] | мрежно место = | карта = Василево во Општина Василево.svg }} '''Василево''' — село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Селото претставува административно седиште на [[Општина Василево|истоимената општина]]. == Географија и местоположба == Селото се наоѓа речиси во средишниот дел на рамништето на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], недалеку северно од градот [[Струмица]]. Селото е сместено во јужниот дел на подрачјето на [[Општина Василево|истоимената]] општина, на кое претставува нејзино седиште.<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=48|language=македонски|accessdate=14 февруари 2026}}</ref> Василево е типично рамничарско село, бидејќи лежи на надморска височина од 214 метри.<ref name="енциклопедија" /> Покрај селото поминува [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]]. == Историја == Кон крајот на {{римски|19}} век, како крупен чифликсајбија во селото се споменува Назлам-бег, чиј син за кратко време бил заробен од една македонска чета, водена од [[Гоце Делчев]]. Тој го држел како свој [[чифлиг]] селото Василево.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969.</ref> Кон 1866 година во селото било отворено првото училиште, додека кон 1895 година бил формиран месен комитет на [[Македонска револуционерна организација|ТМОРО]].<ref name="ССНИ" /> По започнувањето на [[Балканските војни]], од селото 4 лица биле доброволци во [[Македонско-одрински доброволни чети|Македонско-одринските доброволни чети]].<ref>„Македоно-одринското опълчение 1912-1913 г. Личен състав“, Главно управление на архивите, 2006, стр. 833.</ref> По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Во текот на Втората светска војна, партиската организација започнала со агитирање низ населението во Василево, за вклучување во редовите на партизаните, здобивајќи се со повеќемина симпатизери од селата. Веќе во почетокот на септември 1944 година бил формиран општински народноослободителен одбор.<ref name="ССНИ" /> Во селото постои споменик на [[Македонија во Втората светска војна|НОБ]].<ref name="енциклопедија" /> == Стопанство == [[Податотека:Vasilevo, Macedonia.jpg|мини|300п|десно|Покрај селото и државниот пат А4 се има создадено мала индустриска зона]] Атарот на селото зафаќа простор од 7,6 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 630,3 [[хектар]]и, на пасиштата отпаѓаат 48,9 хектари, додека шумско земјиште нема.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделска функција. Во минатото во селото имало земјоделска задруга, а денес во него има продавници и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|630 |1953|718 |1961|989 |1971|1.332 |1981|1.784 |1991|2.105 |1994|2.050 |2002|2.174 |2021|2.175 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, селото се состоело од 80 семејства и 298 жители [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 275 жители [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 224 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]] и 24 Роми. Во селото функционирало и училиште.<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 350 [[Македонци]] и 25 до 50 [[Турци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Василево е големо село, со пораст на населението. Така, во 1961 година селото броело 989 жители, од кои 852 жители биле Македонци, а 135 Турци, додека во 1994 година бројот се зголемил на 2.050 жители, од кои 1.722 биле Македонци, 324 Турци и тројца жители Срби.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Василево броело 2.174 жители, од кои 1.819 [[Македонци]], 349 [[Македонски Турци|Турци]] и 6 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=15 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 2.175 жители, од кои 1.450 [[Македонци]], 352 [[Македонски Турци|Турци]], 21 [[Македонски Роми|Ром]], 36 останати и 314 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> Низ годините ова било вкупното население и етничка припадност на населението во Василево: {| class="wikitable" |- ! Година ! Македонци ! Албанци ! Турци ! Роми ! Срби ! {{крат|Ост.|Останати}} ! {{крат|Лица без под.|Лица без податоци}} ! Вкупно |- style="text-align:center;" | '''1948''' | — | — | — | — | — | — | — |'''630''' |- style="text-align:center;" | '''1953''' | 612 | 3 | 88 | 8 | — | 7 | — |'''718''' |- style="text-align:center;" |'''1961''' | 852 | 0 | 135 | 0 | 2 | 0 | — |'''989''' |- style="text-align:center;" |'''1971''' | 1.108 | 0 | 213 | 0 | 9 | 2 | — |'''1.332''' |- style="text-align:center;" |'''1981''' | 1.531 | 0 | 241 | 1 | 7 | 4 | — |'''1.784''' |- style="text-align:center;" |'''1991''' | 1.750 | 0 | 346 | 0 | 6 | 3 | — |'''2.105''' |- style="text-align:center;" |'''1994''' | 1.722 | 0 | 324 | 0 | 3 | 1 | — |'''2.050''' |- style="text-align:center;" |'''2002''' | 1.819 | 0 | 349 | 0 | 0 | 6 | — |'''2.174''' |- style="text-align:center;" |'''2021''' | 1.450 | 0 | 352 | 21 | 0 | 36 | 314 |'''2.175''' |} <small>* Извор: [[Државен завод за статистика на Република Македонија]] (1948-2021), според податоци од официјалните пописи во соодветните години</small> <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * Седиште на [[Општина Василево]] * [[ОУ „Гоце Делчев“ - Василево|ОУ „Гоце Делчев“]] - централно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение * [[Детска градинка „Прва Радост“ - Василево|Детска градинка „Прва Радост“]] * Здравствена амбуланта * Пошта ([[Поштенски броеви во Македонија|2411]]) * Дом на културата * ЈПКД „Турија“ <gallery mode=packed heights=130px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Василево.jpg|Поглед на основното училиште Податотека:Дом на културата во Василево.jpg|Дом на културата Податотека:Градинка во Василево 2.jpg|Детска градинка Податотека:Објект на Општина Василево.jpg|Седиштето на општината Податотека:Пошта во Василево.jpg|Поштата Податотека:Спортска сала во Василево.jpg|Спортската сала Податотека:Објект на Општина Василево 2.jpg|Натписна табла на седиштето на општината </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Василево било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било седиште на тогашната Општина Василево, во која покрај селото Василево, се наоѓале и селата Ангелци, Владевци, Градошарци, Добрејци, Дукатино, Пиперево, Просениково и Радичево. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Василево во која влегувале селата Василево, Владевци, Добрејци и Сушево. === Избирачко место === Во селото постојат избирачките места бр. 1800, 1800/1 и 1801 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во месната заедница и основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 2.034 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213184039/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|archive-date=2019-12-13|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 2.082 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status= dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Василево|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] — главна селска црква; и * [[Црква „Св. Јован Крстител“ - Василево|Црква „Св. Јован Крстител“]] — помала селска црква. ;Споменици * Во селото има споменик на НОБ <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Василево 13.jpg|Главната селска црква „Успение на Пресвета Богородица“ Податотека:Црква „Св. Јован Крстител“ - Василево 5.jpg|Помалата селска црква „Св. Јован Крстител“ </gallery> == Редовни настани == * Празијада == Личности == ;Родени во или по потекло од Василево * [[Ефтим Јуруков]] (1873-?) — член на [[ВМОРО]]; и * [[Арсо Кујумџиев]] — член на [[ВМОРО]] <!--== Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Детски парк во Василево.jpg|Детски парк во селото Податотека:Денови на Празот - Општина Василево.jpg|Празијада Податотека:Парк во Василево.jpg|Парк во селото </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Vasilevo}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Василево| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] bo2xzlfgfkvle739ev19bqkoxx8co9d 0 8753 5651025 5646225 2026-10-29T04:29:05Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Ново_Владиевци.jpg|Воздушен_поглед_на_Ново_Владиевци.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651025 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Владиевци | име2 = Владевци | слика = Воздушен поглед на Старо Владиевци 2.jpg | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на Старо Владиевци | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 544 | година = 2021 | поштенски број = 2412 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 320 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=31 | lat_sec=15 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=35 | lon_sec=29 | слава = [[Пресвета Богородица]] | мрежно место = | карта = Владиевци во Општина Василево.svg }} '''Владиевци''' (познато и како '''Владевци'''<ref name="Чаловска 202">{{cite journal | last = Чаловска | first = Емилија Апостолова | authorlink = | coauthors = | year = 2022 | month = | title = Осврт на преродбенската црковна архитектура во Струмичкиот. Регион | journal = Македонски фолклор | publisher = | location = | volume = | issue = 81 | pages = 202 | doi = | id = | url = https://ifmc.ukim.mk/wp-content/uploads/spisanie/Broj_81/11._Емилија_Апостолова_Чаловска_197-229.pdf | format = | accessdate = | lang-hide = | lang = mk }}</ref>, додека на месниот говор '''Ладевци'''<ref name="Митева.22">{{Митева1995|22}}</ref>) — село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Селото е поделено на Старо и Ново Владиевци, откако почнале да се градат куќи покрај [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] и се создало Ново Владиевци. == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во западниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], чиј атар се допира со подрачјето на [[Општина Радовиш]]. Селото е сместено во северниот дел на подрачјето на [[Општина Василево]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=55|language=македонски|accessdate=16 октомври 2026}}</ref> Селото е ридско, сместено на надморска височина од 320 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 13 километри.<ref name="енциклопедија" /> Низ Ново Владиевци поминува [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]], додека до Старо Владиевци води локален асфалтен пат. Стариот дел е помал и се наоѓа западно од новиот дел на селото. Ново Владиевци е изградено околу патот А4 и се наоѓа покрај [[Требичка Река]]. == Историја == По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 7,1 километар квадратен. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 396,6 [[хектар]]и, на шумите отпаѓаат 241,9 хектари, а на пасиштата само 9,6 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделска функција. Во селото работела земјоделска задруга и има продавници.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|433 |1953|473 |1961|492 |1971|535 |1981|636 |1991|733 |1994|723 |2002|684 |2021|544 }} Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 245 жители [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 250 [[Македонци]] и 100 [[Турци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Селото е средно по големина, но со пораст на бројот на населението. Во 1961 година селото броело 492 жители, од кои 460 биле Македонци, а 25 жители Турци, додека во 1994 година бројот се зголемил на 723 жители, од кои 718 биле Македонци, а пет жители Срби.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Владиевци броело 684 жители, од кои 679 [[Македонци]], 3 [[Македонски Турци|Турци]] и 2 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=16 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 544 жители, од кои 485 [[Македонци]], 1 Ром, 1 Србин и 57 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|245|—|433|473|492|535|636|733|723|684|544}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Владиевци|ПУ „Гоце Делчев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Василево]] * Пошта ([[Поштенски броеви во Македонија|2412]]) * Здравствена амбуланта <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Владиевци 2.jpg|Поглед на основното училиште во селото Податотека:Игралиште во Владиевци.jpg|Спортско игралиште кај поштата Податотека:Пошта во Владиевци.jpg|Поштата </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Владиевци било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Василево, во која покрај селото Владиевци, се наоѓале и селата Ангелци, Василево, Градошарци, Добрејци, Дукатино, Пиперево, Просениково и Радичево. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Василево во која влегувале селата Василево, Владиевци, Добрејци и Сушево. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1797 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на амбулантата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 595 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|404}}</ref> * [[Русевица (Владиевци)|Русевица]] — населба од доцноантичкото време. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Владиевци|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] — главна селска црква; и * [[Црква „Св. Ефимија и Петка“ - Владиевци|Црква „Св. Ефимија и Петка“]] — нова селска црква. <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Владиевци 12.jpg|Главната селска црква во Старо Владиевци Податотека:Црква „Св. Ефимија и Петка“ - Владиевци 5.jpg|Новата селска црква во Ново Владиевци </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Владиевци == Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Поглед на Владиевци.jpg|Поглед на Старо Владиевци Податотека:Куќи во Владиевци.jpg|Куќи во Ново Владиевци Податотека:Поглед во Владиевци.jpg|Поглед во Ново Владиевци Податотека:Воздушен поглед на Старо Владиевци.jpg|Воздушен поглед на Старо Владиевци </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Vladievci}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Владиевци| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] 59xuwyvl752pm5jdzbtbgujk5bznrzw 5651033 5651025 2026-10-29T04:30:37Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Старо_Владиевци_2.jpg|Воздушен_поглед_на_Старо_Владиевци_2.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651033 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Владиевци | име2 = Владевци | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на Старо Владиевци | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 544 | година = 2021 | поштенски број = 2412 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 320 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=31 | lat_sec=15 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=35 | lon_sec=29 | слава = [[Пресвета Богородица]] | мрежно место = | карта = Владиевци во Општина Василево.svg }} '''Владиевци''' (познато и како '''Владевци'''<ref name="Чаловска 202">{{cite journal | last = Чаловска | first = Емилија Апостолова | authorlink = | coauthors = | year = 2022 | month = | title = Осврт на преродбенската црковна архитектура во Струмичкиот. Регион | journal = Македонски фолклор | publisher = | location = | volume = | issue = 81 | pages = 202 | doi = | id = | url = https://ifmc.ukim.mk/wp-content/uploads/spisanie/Broj_81/11._Емилија_Апостолова_Чаловска_197-229.pdf | format = | accessdate = | lang-hide = | lang = mk }}</ref>, додека на месниот говор '''Ладевци'''<ref name="Митева.22">{{Митева1995|22}}</ref>) — село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Селото е поделено на Старо и Ново Владиевци, откако почнале да се градат куќи покрај [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] и се создало Ново Владиевци. == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во западниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], чиј атар се допира со подрачјето на [[Општина Радовиш]]. Селото е сместено во северниот дел на подрачјето на [[Општина Василево]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=55|language=македонски|accessdate=16 октомври 2026}}</ref> Селото е ридско, сместено на надморска височина од 320 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 13 километри.<ref name="енциклопедија" /> Низ Ново Владиевци поминува [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]], додека до Старо Владиевци води локален асфалтен пат. Стариот дел е помал и се наоѓа западно од новиот дел на селото. Ново Владиевци е изградено околу патот А4 и се наоѓа покрај [[Требичка Река]]. == Историја == По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 7,1 километар квадратен. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 396,6 [[хектар]]и, на шумите отпаѓаат 241,9 хектари, а на пасиштата само 9,6 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделска функција. Во селото работела земјоделска задруга и има продавници.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|433 |1953|473 |1961|492 |1971|535 |1981|636 |1991|733 |1994|723 |2002|684 |2021|544 }} Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 245 жители [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 250 [[Македонци]] и 100 [[Турци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Селото е средно по големина, но со пораст на бројот на населението. Во 1961 година селото броело 492 жители, од кои 460 биле Македонци, а 25 жители Турци, додека во 1994 година бројот се зголемил на 723 жители, од кои 718 биле Македонци, а пет жители Срби.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Владиевци броело 684 жители, од кои 679 [[Македонци]], 3 [[Македонски Турци|Турци]] и 2 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=16 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 544 жители, од кои 485 [[Македонци]], 1 Ром, 1 Србин и 57 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|245|—|433|473|492|535|636|733|723|684|544}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Владиевци|ПУ „Гоце Делчев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Василево]] * Пошта ([[Поштенски броеви во Македонија|2412]]) * Здравствена амбуланта <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Владиевци 2.jpg|Поглед на основното училиште во селото Податотека:Игралиште во Владиевци.jpg|Спортско игралиште кај поштата Податотека:Пошта во Владиевци.jpg|Поштата </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Владиевци било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Василево, во која покрај селото Владиевци, се наоѓале и селата Ангелци, Василево, Градошарци, Добрејци, Дукатино, Пиперево, Просениково и Радичево. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Василево во која влегувале селата Василево, Владиевци, Добрејци и Сушево. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1797 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на амбулантата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 595 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|404}}</ref> * [[Русевица (Владиевци)|Русевица]] — населба од доцноантичкото време. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Владиевци|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] — главна селска црква; и * [[Црква „Св. Ефимија и Петка“ - Владиевци|Црква „Св. Ефимија и Петка“]] — нова селска црква. <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Владиевци 12.jpg|Главната селска црква во Старо Владиевци Податотека:Црква „Св. Ефимија и Петка“ - Владиевци 5.jpg|Новата селска црква во Ново Владиевци </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Владиевци == Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Поглед на Владиевци.jpg|Поглед на Старо Владиевци Податотека:Куќи во Владиевци.jpg|Куќи во Ново Владиевци Податотека:Поглед во Владиевци.jpg|Поглед во Ново Владиевци Податотека:Воздушен поглед на Старо Владиевци.jpg|Воздушен поглед на Старо Владиевци </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Vladievci}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Владиевци| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] tm07lbf0b9osep76p2fylncm7a49z52 5651034 5651033 2026-10-29T04:30:43Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Старо_Владиевци.jpg|Воздушен_поглед_на_Старо_Владиевци.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651034 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Владиевци | име2 = Владевци | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на Старо Владиевци | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 544 | година = 2021 | поштенски број = 2412 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 320 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=31 | lat_sec=15 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=35 | lon_sec=29 | слава = [[Пресвета Богородица]] | мрежно место = | карта = Владиевци во Општина Василево.svg }} '''Владиевци''' (познато и како '''Владевци'''<ref name="Чаловска 202">{{cite journal | last = Чаловска | first = Емилија Апостолова | authorlink = | coauthors = | year = 2022 | month = | title = Осврт на преродбенската црковна архитектура во Струмичкиот. Регион | journal = Македонски фолклор | publisher = | location = | volume = | issue = 81 | pages = 202 | doi = | id = | url = https://ifmc.ukim.mk/wp-content/uploads/spisanie/Broj_81/11._Емилија_Апостолова_Чаловска_197-229.pdf | format = | accessdate = | lang-hide = | lang = mk }}</ref>, додека на месниот говор '''Ладевци'''<ref name="Митева.22">{{Митева1995|22}}</ref>) — село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Селото е поделено на Старо и Ново Владиевци, откако почнале да се градат куќи покрај [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] и се создало Ново Владиевци. == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во западниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], чиј атар се допира со подрачјето на [[Општина Радовиш]]. Селото е сместено во северниот дел на подрачјето на [[Општина Василево]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=55|language=македонски|accessdate=16 октомври 2026}}</ref> Селото е ридско, сместено на надморска височина од 320 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 13 километри.<ref name="енциклопедија" /> Низ Ново Владиевци поминува [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]], додека до Старо Владиевци води локален асфалтен пат. Стариот дел е помал и се наоѓа западно од новиот дел на селото. Ново Владиевци е изградено околу патот А4 и се наоѓа покрај [[Требичка Река]]. == Историја == По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 7,1 километар квадратен. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 396,6 [[хектар]]и, на шумите отпаѓаат 241,9 хектари, а на пасиштата само 9,6 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделска функција. Во селото работела земјоделска задруга и има продавници.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|433 |1953|473 |1961|492 |1971|535 |1981|636 |1991|733 |1994|723 |2002|684 |2021|544 }} Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 245 жители [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 250 [[Македонци]] и 100 [[Турци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Селото е средно по големина, но со пораст на бројот на населението. Во 1961 година селото броело 492 жители, од кои 460 биле Македонци, а 25 жители Турци, додека во 1994 година бројот се зголемил на 723 жители, од кои 718 биле Македонци, а пет жители Срби.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Владиевци броело 684 жители, од кои 679 [[Македонци]], 3 [[Македонски Турци|Турци]] и 2 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=16 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 544 жители, од кои 485 [[Македонци]], 1 Ром, 1 Србин и 57 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|245|—|433|473|492|535|636|733|723|684|544}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Владиевци|ПУ „Гоце Делчев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Василево]] * Пошта ([[Поштенски броеви во Македонија|2412]]) * Здравствена амбуланта <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Владиевци 2.jpg|Поглед на основното училиште во селото Податотека:Игралиште во Владиевци.jpg|Спортско игралиште кај поштата Податотека:Пошта во Владиевци.jpg|Поштата </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Владиевци било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Василево, во која покрај селото Владиевци, се наоѓале и селата Ангелци, Василево, Градошарци, Добрејци, Дукатино, Пиперево, Просениково и Радичево. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Василево во која влегувале селата Василево, Владиевци, Добрејци и Сушево. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1797 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на амбулантата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 595 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|404}}</ref> * [[Русевица (Владиевци)|Русевица]] — населба од доцноантичкото време. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Владиевци|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] — главна селска црква; и * [[Црква „Св. Ефимија и Петка“ - Владиевци|Црква „Св. Ефимија и Петка“]] — нова селска црква. <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Владиевци 12.jpg|Главната селска црква во Старо Владиевци Податотека:Црква „Св. Ефимија и Петка“ - Владиевци 5.jpg|Новата селска црква во Ново Владиевци </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Владиевци == Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Поглед на Владиевци.jpg|Поглед на Старо Владиевци Податотека:Куќи во Владиевци.jpg|Куќи во Ново Владиевци Податотека:Поглед во Владиевци.jpg|Поглед во Ново Владиевци </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Vladievci}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Владиевци| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] 4hml32jw0u3pkc39zgw9zxhdpwb1y9c 0 8755 5651016 5647184 2026-10-29T04:28:03Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Доброшинци.jpg|Воздушен_поглед_на_Доброшинци.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651016 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Доброшинци | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Доброшинци | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 678 | година = 2021 | поштенски број = 2416 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 280 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=28 | lat_sec=57 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=37 | lon_sec=36 | слава = | мрежно место = | карта = Доброшинци во Општина Василево.svg }} '''Доброшинци''' — село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на името == [[Податотека:Доброшинци 14.jpg|мини|300п|лево|Поглед на селото]] Самото име се претпоставува дека е добиено од етимолошката врска и историската поврзаност помеѓу античкиот град [[Добер]] и денешното село.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969.</ref> Името на селото пред доаѓањето на [[Османлии]]те најверојатно било '''Добрево'''.<ref name="ССНИ" /> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа речиси во средишниот дел на подрачјето на [[Општина Василево]], во [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], од левата страна на реката [[Струмица (река)|Струмица]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=99|language=македонски|accessdate=16 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 280 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 14 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото води локален асфалтен пат, кој започнува од [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] преку посебна клучка. == Историја == Во околината на денешното село се наоѓаат археолошки остатоци на наоѓалиштата [[Блок на ЗИК (Доброшинци)|Блок на ЗИК]], [[Крсла (Доброшинци)|Крсла]] и [[Тумба (Доброшинци)|Тумба]]. Според овие остатоци се смета дека селото постоело уште во античкиот период.<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|406}}</ref> По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == Атарот на селото е голем и зафаќа простор од 24,2 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 913,1 [[хектар]], на пасиштата отпаѓаат 775,2 хектари, а на шумите 643,8 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има мешовита земјоделска функција. Во него имало земјоделска задруга, а денес има продавници и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Стопански објект во Доброшинци.jpg|Стопански објект во селото Податотека:Стопански објект во Доброшинци 2.jpg|Внатрешноста Податотека:Ваги во Доброшинци.jpg|Ваги во објектот </gallery> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|756 |1953|809 |1961|756 |1971|682 |1981|897 |1991|957 |1994|885 |2002|936 |2021|678 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, селото се состоело од 50 семејства со 147 жители [[Македонци]] и 40 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 186-187.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 320 жители, од кои 60 [[Македонци]] и 260 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 161.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 40 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]] и 12 Роми.<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 400 [[Турци]] и 150 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Доброшинци е веќе големо село, со пораст на своето население. Така, во 1961 година селото броело 736 жители, од кои 491 биле Македонци, 251 Турчин и 13 жители Срби, додека во 1994 година селото имало 885 жители, од кои 758 биле Македонци, а 107 Турци.<ref name="енциклопедија" /> Во 1953 година, 75% од населението биле Турци, но со нивното иселување во [[Турција]], бројот на Турците повеќе од двојно се намалил, додека бројот на [[Македонци]]те истовремено се зголемувал. Според пописот од 2002 година, селото Доброшинци броело 936 жители, од кои 753 [[Македонци]], 182 [[Македонски Турци|Турци]] и 1 останат.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=16 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 678 жители, од кои 433 [[Македонци]], 1 [[Македонски Албанци|Албанец]], 130 [[Македонски Турци|Турци]], 1 [[Македонски Срби|Србин]], 16 останати и 97 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> Низ годините ова било вкупното население и етничка припадност на населението во Доброшинци: {| class="wikitable" ! Година ! Македонци ! Албанци ! Турци ! Роми ! Срби ! {{крат|Ост.|Останати}} ! {{крат|Лица без под.|Лица без податоци}} ! Вкупно |- style="text-align:center;" | '''1948''' |— |— |— |— |— |— |— |'''756''' |- style="text-align:center;" |'''1953''' |197 |1 |607 |1 |1 |2 |— |'''809''' |- style="text-align:center;" |'''1961''' |491 |0 |251 |— |13 |1 |— |'''756''' |- style="text-align:center;" |'''1971''' |602 |0 |73 |0 |7 |0 |— |'''682''' |- style="text-align:center;" |'''1981''' |784 |0 |106 |0 |1 |6 |— |'''897''' |- style="text-align:center;" |'''1991''' |806 |0 |151 |0 |6 |3 |— |'''957''' |- style="text-align:center;" |'''1994''' |758 |0 |107 |0 |0 |20 |— |'''885''' |- style="text-align:center;" |'''2002''' |753 |0 |182 |0 |0 |1 |— |'''936''' |- style="text-align: center;" |'''2021''' |433 |1 |130 |0 |1 |16 |97 |'''678''' |} <small>* Извор: [[Државен завод за статистика на Република Македонија]] (1948-2021), според податоци од официјалните пописи во соодветните години</small> <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Атанас Нивичански“ - Доброшинци|ПУ „Атанас Нивичански“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Атанас Нивичански“ - Нова Маала]] * Пошта ([[Поштенски броеви во Македонија|2416]]) * Здравствена амбуланта * Поранешна полициска станица <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:ОУ „Атанас Нивичански“ - Доброшинци 4.jpg|Основното училиште Податотека:Поранешна полициска станица во Доброшинци.jpg|Поранешна полициска станица Податотека:Пошта во Доброшинци.jpg|Поштата </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Доброшинци било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било седиште на тогашната Општина Доброшинци, во која покрај селото Доброшинци, се наоѓале и селата Висока Маала, Злеово, Кушкулија, Нивичани, Нова Маала, Сушево и Чанаклија. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Доброшинци во која влегувале селата Висока Маала, Доброшинци, Нивичани и Нова Маала. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1806 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 789 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта"/> * [[Блок на ЗИК (Доброшинци)|Блок на ЗИК]] — населба од доцноантичкото време; * [[Крсла (Доброшинци)|Крсла]] — населба од доцноантичкото време и сакрален објект; и * [[Тумба (Доброшинци)|Тумба]] — населба од доцноантичкото време. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Троица“ - Доброшинци|Црква „Св. Троица“]] — главна селска црква. ;Џамии<ref name="верски објекти"/> * [[Стара џамија (Доброшинци)|Стара џамија]] — поранешна главна селска џамија, останато само минарето; * [[Горна џамија (Доброшинци)|Горна џамија]] — селска џамија кај гробиштата без минаре; и * [[Долна џамија (Доброшинци)|Долна џамија]] — нова селска џамија со минаре. ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=75}}</ref> * [[Турија (река)|Турија]] — река низ селото, притока на Струмица. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Турија кај Доброшинци.jpg|Реката Турија кај селото Податотека:Црква „Св. Троица“ - Доброшинци 10.jpg|Главната селска црква „Св. Троица“ Податотека:Остатоци од џамија во Доброшинци.jpg|Некогашната главна селска џамија Податотека:Долна џамија во Доброшинци.jpg|Новата селска џамија Податотека:Горна џамија во Доброшинци 2.jpg|Џамијата кај гробиштата без минаре </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Доброшинци == Култура и спорт ==--> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Dobrošinci}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Доброшинци| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] 9tv1j96zhe16g955g9dxtgeq9b2zh8x 0 8756 5651024 5647186 2026-10-29T04:29:02Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Нова_Маала.jpg|Воздушен_поглед_на_Нова_Маала.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651024 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Нова Маала | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Нова Маала | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 893 | година = 2021 | поштенски број = 2416 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 320 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=31 | lat_sec=35 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=41 | lon_sec=54 | слава = [[Успение на Пресвета Богородица]] | мрежно место = | карта = Нова Маала во Општина Василево.svg }} '''Нова Маала''' — село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на селото == [[Податотека:Nova Maala.jpg|мини|300п|лево|Поглед на селото]] Името на селото првпат е запишано како '''Нова Махле''' и низ годините се сретнува под слични варијанти. Името доаѓа од нова + маала или маало со значење улица или сокак што доаѓа од турскиот јазик.<ref name="Речник-Иванова">{{Речник-Иванова|116}}</ref> Пред доаѓањето на Османлиите на овие простори, селото се нарекувало '''Алексино'''.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969.</ref> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа речиси во источниот дел на подрачјето на [[Општина Василево]], во [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], чиј атар високо се издига на [[Огражден]], каде што се допира со просторот на [[Општина Берово]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=210|language=македонски|accessdate=18 октомври 2026}}</ref> Селото е ридско, сместено на надморска височина од 320 метри.<ref name="енциклопедија" /> Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 14 километри. До селото води локален асфалтен пат, кој започнува од [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] преку посебна клучка и води преку селото [[Доброшинци]]. == Историја == На атарот на селото има забележано две населби од доцноантичкото време, [[Грамада (Нова Маала)|Грамада]] и [[Мангала (Нова Маала)|Мангала]].<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|408}}</ref> Источно од селото се наоѓало некогашното село [[Мангала]], иселено многу одамна.<ref name="Трифуноски-1976-77">{{Cite journal|last=Трифуноски|first=Јован Ф.|date=1976|title=Расељена села у Струмичкој котлини|url=https://books.google.mk/books?id=MMaJo-4pZpwC&pg=RA3-PA77&dq=%22%D0%9C%D0%B0%D0%BD%D0%B3%D0%B0%D0%BB%D0%B0%22+%D0%A1%D1%82%D1%80%D1%83%D0%BC%D0%B8%D1%86%D0%B0&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwjk_5aRkpP9AhVEVPEDHSDPBdQQ6AF6BAgEEAI#v=onepage&q=%22%D0%9C%D0%B0%D0%BD%D0%B3%D0%B0%D0%BB%D0%B0%22%20%D0%A1%D1%82%D1%80%D1%83%D0%BC%D0%B8%D1%86%D0%B0&f=false|journal=Гласник Српског географског друштва|volume=LVI (2)|pages=77}}</ref> Голем дел од муслиманското население ги напуштило своите домови по крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], додека на нивно место се населиле бегалци од [[Егејска Македонија]].<ref name="ССНИ" /> По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Во текот на Втората светска војна, во селото бил формиран селскиот [[Народноослободителен одбор|НОО]] од страна на Ѓорѓи Стоев. На 28 септември 1944 година, во близина на селото од страна на германските сили биле нападнати позициите на партизаните. Во судрувањето кое траело неколку часа, фашистите биле разбиени и принудени да се повлечат кон [[Струмица]]. При повлекувањето тие се обиделе да го запалат селото, но на тоа повторно реагирале партизаните и ги спречиле во намерата. Во тие борби [[Четврта македонска ударна бригада|Четвртата македонска бригада]] изгубила тројца борци и имала еден тешко ранет, додека Германците имале пет загинати.<ref name="ССНИ" /> == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 17,9 километри квадратни. На него преовладуваат шумите на површина од 770 [[хектар]]и, на обработливото земјиште отпаѓаат 557 хектари, а на пасиштата 335 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има мешовита земјоделска функција. Во него има продавници и услужни објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|696 |1953|784 |1961|622 |1971|540 |1981|761 |1991|814 |1994|739 |2002|823 |2021|893 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, селото се состоело од 70 семејства и 150 жители [[Турци]].<ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 510 жители [[Турци]].<ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 161.]</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 500 [[Турци]] и 200 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084115/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Нова Маала е средно по големина село, коешто во 1961 година броело 622 жители, од кои 343 биле Македонци, а 276 жители Турци. Во 1994 година, борјот се зголемил на 739 жители, од кои 544 биле Македонци, а 192 жители Турци.<ref name="енциклопедија" /> Пописот од 1961 година бележи дека 55 луѓе биле родени во друга држава ([[Грција]]).<ref>{{Наведена книга|title=Попис на населението во Македонија, 1961. Книга 12 - миграциони обележја|publisher=Државен статистички уред на Сојузната планска комисија|year=1966|location=Белград}}</ref> Според пописот од 2002 година, селото Нова Маала броело 823 жители, од кои 679 [[Македонци]], 142 [[Македонски Турци|Турци]], 1 [[Македонски Бошњаци|Бошњак]] и 1 останат.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=18 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 893 жители, од кои 546 [[Македонци]], 76 [[Македонски Турци|Турци]] и 271 лице без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> Низ годините ова било вкупното население и етничка припадност на населението во Нова Маала: {| class="wikitable" ! Година ! Македонци ! Албанци ! Турци ! Роми ! Власи ! Срби ! Бошњаци ! {{крат|Ост.|Останати}} ! {{крат|Лица без под.|Лица без податоци}} ! Вкупно |- style="text-align:center;" |'''1948''' |— |— |— |— |— |— |— |— |— |'''696''' |- style="text-align:center;" |'''1953''' |283 |0 |88 |1 |32 |0 |0 |0 |— |'''784''' |- style="text-align:center;" |'''1961''' |343 |0 |276 |— |— |2 |— |1 |— |'''622''' |- style="text-align:center;" |'''1971''' |415 |1 |213 |0 |— |0 |— |1 |— |'''540''' |- style="text-align:center;" |'''1981''' |550 |0 |206 |0 |0 |0 |— |5 |— |'''761''' |- style="text-align:center;" |'''1991''' |610 |0 |201 |1 |0 |0 |— |2 |— |'''814''' |- style="text-align:center;" |'''1994''' |544 |0 |192 |0 |0 |0 |— |3 |— |'''739''' |- style="text-align:center;" |'''2002''' |679 |0 |142 |0 |0 |0 |1 |1 |— |'''823''' |- style="text-align: center;" |'''2021''' |546 |0 |76 |0 |0 |0 |0 |0 |271 |'''893''' |} <small>* Извор: [[Државен завод за статистика на Република Македонија]] (1948-2021), според податоци од официјалните пописи во соодветните години</small> <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> === Религија === Нова Маала е едно од двете единствени села во Македонија со мнозинство население кое верски припаѓа на [[Католицизмот во Македонија|католицизмот]]. На табелата е прикажана верската определба во селото од 2002 година:<ref>[http://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf Попис на населението, домаќинствата и становите во Република Македонија, 2002 - Книга X]</ref> {| class="wikitable sortable" !Вера !Жители !Проценти (&nbsp;%) |- |[[Католици]] |520 |63,18 % |- |[[Муслимани]] |232 |28,18 % |- |[[Православие|Православни]] |69 |8,38 % |- |останати |2 |0,24 % |} == Општествени установи == * [[ОУ „Атанас Нивичански“ - Нова Маала|ОУ „Атанас Нивичански“]] - централно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение * Дом на културата <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Дом на културата во Нова Маала 2.jpg|Домот на културата Податотека:ОУ „Атанас Нивичански“ - Нова Маала 2.jpg|Основното училиште Податотека:Дом на културата во Нова Маала.jpg|Домот на културата </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Нова Маала било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Доброшинци, во која покрај селото Нова Маала, се наоѓале и селата Висока Маала, Доброшинци, Злеово, Кушкулија, Нивичани, Сушево и Чанаклија. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Доброшинци во која влегувале селата Висока Маала, Доброшинци, Нивичани и Нова Маала. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1809 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 727 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта"/> * [[Грамада (Нова Маала)|Грамада]] — населба од доцноантичкото време; * [[Мангала (Нова Маала)|Мангала]] — населба од доцноантичкото време и старохристијанска базилика. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Нова Маала|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] — главна селска византискокатоличка црква. ;Џамии<ref name="верски објекти"/> * [[Џамија (Нова Маала)|Џамија]] — главна селска џамија. <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Нова Маала == Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Парк во Нова Маала.jpg|Парк во селото Податотека:Игралиште во Нова Маала.jpg|Спортско игралиште Податотека:Џамија во Нова Маала.jpg|Главната селска џамија Податотека:Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Нова Маала.jpg|Главната селска црква </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Nova Maala}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Нова Маала| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] 4halpwslnyo28zbqdjprxknumu6oo07 0 8758 5651038 5648500 2026-10-29T04:33:29Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Чанаклија_2.jpg|Воздушен_поглед_на_Чанаклија_2.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651038 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Чанаклија | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Чанаклија | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 421 | година = 2021 | поштенски број = 2416 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 350 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=33 | lat_sec=19 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=41 | lon_sec=3 | слава = [[Свети Наум Охридски Чудотворец|Свети Наум Охридски]] | мрежно место = | карта = Чанаклија во Општина Василево.svg }} '''Чанаклија''' — село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Географија и местоположба == [[Податотека:Поглед на Чанаклија.jpg|мини|300п|лево|Поглед на селото]] Селото се наоѓа во североисточниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], на подрачјето на [[Општина Василево]], чиј долгнавест атар се издига на планината [[Огражден]], каде што се допира со просторот на [[Општина Берово]]. Истовремено, атарот се допира со подрачјето на [[Општина Босилово]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=316|language=македонски|accessdate=21 октомври 2026}}</ref> Селото е ридско, сместено на надморска височина од 350 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 16 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото води локален асфалтен пат, кој започнува од [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] преку посебна клучка и води преку селата [[Доброшинци]] и [[Нова Маала]]. == Историја == На атарот на селото има забележано наоѓалиште [[Градиште (Чанаклија)|Градиште]], што е градиште од доцноантичкото време, како и наоѓалиштето [[Мездра (Чанаклија)|Мездра]], што е депо на монети од средниот век.<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|416}}</ref> По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == [[Податотека:Поранешна продавница во Чанаклија.jpg|мини|300п|десно|Поранешна продавница во селото]] Атарот на селото зафаќа простор од 18,5 километри квадратни. На него преовладуваат шумите на површина од 1.093 [[хектар]]и, а на обработливото земјиште отпаѓаат 628 хектари, додека пасишта нема.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделско-шумарска функција. Во него има услужни објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|512 |1953|555 |1961|496 |1971|413 |1981|546 |1991|557 |1994|569 |2002|598 |2021|421 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, селото се состоело од 23 семејства со 38 жители [[Македонци]] и 25 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година, селото имало 400 жители [[Турци]].<ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 450 [[Турци]] и 25 до 50 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084115/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е средно по големина. Така, селото во 1961 година имало 496 жители, од кои 278 биле Турци и 215 жители Македонци. Во 1994 година, бројот се зголемил на 569 жители, од кои 529 биле Македонци, а 40 жители Турци.<ref name="енциклопедија" /> До 1961 година, [[Турци]]те сочинувале повеќе од половина од вкупниот број на население, но од наредната пописна 1971 година бројот на [[Турци]]те значително се намалува, додека бројот на [[Македонци]]те бележи благо зголемување. Намалувањето на [[Турци]]те во селото се должи пред сè, на нивното постепено иселување во [[Турција]], во средината на XX век. Според пописот од 2002 година, селото Чанаклија броело 598 жители, од кои 554 [[Македонци]], 41 [[Македонски Турци|Турчин]] и 1 останат.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=21 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 421 жител, од кои 360 [[Македонци]], 22 [[Македонски Турци|Турци]], 4 [[Македонски Роми|Роми]] и 35 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> Низ годините ова било вкупното население и етничка припадност на населението во Чанаклија: {| class="wikitable" |- ! Година ! Македонци ! Турци ! Роми ! Власи ! Срби ! {{крат|Ост.|Останати}} ! {{крат|Лица без под.|Лица без податоци}} ! Вкупно |- style="text-align:center;" |'''1948''' |— |— |— |— |— |— |— |'''512''' |- style="text-align:center;" |'''1953''' |106 |433 |0 |15 |0 |1 |— |'''555''' |- style="text-align:center;" |'''1961''' |215 |278 |— |— |2 |1 |— |'''496''' |- style="text-align:center;" |'''1971''' |378 |35 |0 |0 |0 |0 |— |'''413''' |- style="text-align:center;" |'''1981''' |507 |38 |0 |0 |1 |0 |— |'''546''' |- style="text-align:center;" |'''1991''' |515 |42 |0 |0 |0 |0 |— |'''557''' |- style="text-align:center;" |'''1994''' |529 |40 |0 |0 |0 |0 |— |'''569''' |- style="text-align:center;" |'''2002''' |554 |41 |0 |0 |0 |3 |— |'''598''' |- style="text-align: center;" |'''2021''' |360 |22 |4 |0 |0 |0 |35 |'''421''' |} <small>* Извор: [[Државен завод за статистика на Република Македонија]] (1948-2021), според податоци од официјалните пописи во соодветните години</small> <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == [[Податотека:ОУ „Атанас Нивичански“ - Чанаклија.jpg|мини|300п|десно|Поглед на основното училиште]] * [[ОУ „Атанас Нивичански“ - Чанаклија|ОУ „Атанас Нивичански“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Атанас Нивичански“ - Нова Маала]] == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Чанаклија било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Доброшинци, во која покрај селото Чанаклија, се наоѓале и селата Висока Маала, Доброшинци, Злеово, Кушкулија, Нивичани, Нова Маала и Сушево. Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната Општина Петралинци, во која влегувале селата Гечерлија, Дрвош, Петралинци, Сарај, Старо Балдевци, Хамзали и Чанаклија. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1810 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 479 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта"/> * [[Градиште (Чанаклија)|Градиште]] — градиште од доцноантичко време; и * [[Мездра (Чанаклија)|Мездра]] — депо на монети од средниот век. ;Цркви<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Наум Охридски“ - Чанаклија|Црква „Св. Наум Охридски“]] — главна селска православна црква, изградена во 1995 година; и * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Чанаклија|Црква „Св. Ѓорѓи“]] — главна селска византискокатоличка црква, изградена во 1990 година. <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Црква „Св. Наум Охридски“ - Чанаклија.jpg|Православната црква „Св. Наум Охридски“ Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Чанаклија.jpg|Византискокатоличката црква „Св. Ѓорѓи“ </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Чанаклија == Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Парк во Чанаклија.jpg|Парк во селото Податотека:Пат до Чанаклија.jpg|Влезот во селото Податотека:Сретсело на Чанаклија.jpg|Сретселото Податотека:Воздушен поглед на Чанаклија.jpg|Воздушен поглед на селото </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Čanaklija}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Чанаклија| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] 7hr3bj14d6y33r20ges07c28gltzy32 5651039 5651038 2026-10-29T04:33:37Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Чанаклија.jpg|Воздушен_поглед_на_Чанаклија.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651039 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Чанаклија | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Чанаклија | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 421 | година = 2021 | поштенски број = 2416 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 350 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=33 | lat_sec=19 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=41 | lon_sec=3 | слава = [[Свети Наум Охридски Чудотворец|Свети Наум Охридски]] | мрежно место = | карта = Чанаклија во Општина Василево.svg }} '''Чанаклија''' — село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Географија и местоположба == [[Податотека:Поглед на Чанаклија.jpg|мини|300п|лево|Поглед на селото]] Селото се наоѓа во североисточниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], на подрачјето на [[Општина Василево]], чиј долгнавест атар се издига на планината [[Огражден]], каде што се допира со просторот на [[Општина Берово]]. Истовремено, атарот се допира со подрачјето на [[Општина Босилово]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=316|language=македонски|accessdate=21 октомври 2026}}</ref> Селото е ридско, сместено на надморска височина од 350 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 16 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото води локален асфалтен пат, кој започнува од [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] преку посебна клучка и води преку селата [[Доброшинци]] и [[Нова Маала]]. == Историја == На атарот на селото има забележано наоѓалиште [[Градиште (Чанаклија)|Градиште]], што е градиште од доцноантичкото време, како и наоѓалиштето [[Мездра (Чанаклија)|Мездра]], што е депо на монети од средниот век.<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|416}}</ref> По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == [[Податотека:Поранешна продавница во Чанаклија.jpg|мини|300п|десно|Поранешна продавница во селото]] Атарот на селото зафаќа простор од 18,5 километри квадратни. На него преовладуваат шумите на површина од 1.093 [[хектар]]и, а на обработливото земјиште отпаѓаат 628 хектари, додека пасишта нема.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделско-шумарска функција. Во него има услужни објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|512 |1953|555 |1961|496 |1971|413 |1981|546 |1991|557 |1994|569 |2002|598 |2021|421 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, селото се состоело од 23 семејства со 38 жители [[Македонци]] и 25 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година, селото имало 400 жители [[Турци]].<ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 450 [[Турци]] и 25 до 50 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084115/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е средно по големина. Така, селото во 1961 година имало 496 жители, од кои 278 биле Турци и 215 жители Македонци. Во 1994 година, бројот се зголемил на 569 жители, од кои 529 биле Македонци, а 40 жители Турци.<ref name="енциклопедија" /> До 1961 година, [[Турци]]те сочинувале повеќе од половина од вкупниот број на население, но од наредната пописна 1971 година бројот на [[Турци]]те значително се намалува, додека бројот на [[Македонци]]те бележи благо зголемување. Намалувањето на [[Турци]]те во селото се должи пред сè, на нивното постепено иселување во [[Турција]], во средината на XX век. Според пописот од 2002 година, селото Чанаклија броело 598 жители, од кои 554 [[Македонци]], 41 [[Македонски Турци|Турчин]] и 1 останат.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=21 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 421 жител, од кои 360 [[Македонци]], 22 [[Македонски Турци|Турци]], 4 [[Македонски Роми|Роми]] и 35 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> Низ годините ова било вкупното население и етничка припадност на населението во Чанаклија: {| class="wikitable" |- ! Година ! Македонци ! Турци ! Роми ! Власи ! Срби ! {{крат|Ост.|Останати}} ! {{крат|Лица без под.|Лица без податоци}} ! Вкупно |- style="text-align:center;" |'''1948''' |— |— |— |— |— |— |— |'''512''' |- style="text-align:center;" |'''1953''' |106 |433 |0 |15 |0 |1 |— |'''555''' |- style="text-align:center;" |'''1961''' |215 |278 |— |— |2 |1 |— |'''496''' |- style="text-align:center;" |'''1971''' |378 |35 |0 |0 |0 |0 |— |'''413''' |- style="text-align:center;" |'''1981''' |507 |38 |0 |0 |1 |0 |— |'''546''' |- style="text-align:center;" |'''1991''' |515 |42 |0 |0 |0 |0 |— |'''557''' |- style="text-align:center;" |'''1994''' |529 |40 |0 |0 |0 |0 |— |'''569''' |- style="text-align:center;" |'''2002''' |554 |41 |0 |0 |0 |3 |— |'''598''' |- style="text-align: center;" |'''2021''' |360 |22 |4 |0 |0 |0 |35 |'''421''' |} <small>* Извор: [[Државен завод за статистика на Република Македонија]] (1948-2021), според податоци од официјалните пописи во соодветните години</small> <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == [[Податотека:ОУ „Атанас Нивичански“ - Чанаклија.jpg|мини|300п|десно|Поглед на основното училиште]] * [[ОУ „Атанас Нивичански“ - Чанаклија|ОУ „Атанас Нивичански“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Атанас Нивичански“ - Нова Маала]] == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Чанаклија било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Доброшинци, во која покрај селото Чанаклија, се наоѓале и селата Висока Маала, Доброшинци, Злеово, Кушкулија, Нивичани, Нова Маала и Сушево. Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната Општина Петралинци, во која влегувале селата Гечерлија, Дрвош, Петралинци, Сарај, Старо Балдевци, Хамзали и Чанаклија. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1810 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 479 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта"/> * [[Градиште (Чанаклија)|Градиште]] — градиште од доцноантичко време; и * [[Мездра (Чанаклија)|Мездра]] — депо на монети од средниот век. ;Цркви<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Наум Охридски“ - Чанаклија|Црква „Св. Наум Охридски“]] — главна селска православна црква, изградена во 1995 година; и * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Чанаклија|Црква „Св. Ѓорѓи“]] — главна селска византискокатоличка црква, изградена во 1990 година. <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Црква „Св. Наум Охридски“ - Чанаклија.jpg|Православната црква „Св. Наум Охридски“ Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Чанаклија.jpg|Византискокатоличката црква „Св. Ѓорѓи“ </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Чанаклија == Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Парк во Чанаклија.jpg|Парк во селото Податотека:Пат до Чанаклија.jpg|Влезот во селото Податотека:Сретсело на Чанаклија.jpg|Сретселото </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Čanaklija}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Чанаклија| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] 4dr2ryllynw27hfkev0jk4q2royjr9i 0 8759 5651021 5646637 2026-10-29T04:28:44Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Нивичино_2.jpg|Воздушен_поглед_на_Нивичино_2.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651021 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Нивичино | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Нивичино | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 0 | година = 2021 | поштенски број = 2416 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 640 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=36 | lat_sec=0 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=40 | lon_sec=28 | слава = | мрежно место = | карта = Нивичино во Општина Василево.svg }} '''Нивичино''' — раселено село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Во селото се останати мошне малку градби, од кои најзначајната е [[Црква „Св. Илија“ - Нивичино|црквата „Св. Илија“]]. == Потекло и значење на селото == [[Податотека:Воздушен поглед на Нивичино 3.jpg|мини|300п|лево|Птичји поглед на селото]] Името на селото првпат е запишано како '''Нивичане''' и низ годините се сретнува под слични варијанти. Името доаѓа од ојконимот Нивица, што е деминутивна форма од нива односно „место што се ора и се сеат земјоделски култури образувано со суфиксот -ино (со значење село).<ref name="Речник-Иванова">{{Речник-Иванова|130-131}}</ref> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во северниот дел на подрачјето на [[Општина Василево]], во [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=207-208|language=македонски|accessdate=17 октомври 2026}}</ref> Селото е планинско, сместено на надморска височина од 640 метри.<ref name="енциклопедија" /> До селото води земјен пат, кој се двои од локалниот асфалтен пат кој води до браната на [[Турија (езеро)|езерото Турија]] и потоа како земјен продолжува преку браната и брегот на езерото. Во рамките на селскиот атар на Нивичино се наоѓаат следниве топоними: Ѓурѓевите Валти, Јазовите Дупки, Јанев Преслап, Јованова Ридина, Јуручка Ридина, Јуручки Преслап, Љута Могила, Ќора Магирски Чукар, Азмак, Балтако, Барутови Горници, Безгашево, Белиот Камен, Бело Слеме, Бечкови Трла, Боѓова Глава, Бобишта, Богданов Рид, Борај, Брдаревец, Брестов Кладенец, Брестова Ридина, Брестово Брдо, Булучето, Вкова Полена, Војво Рид, Велкови Ниви, Виорит, Воден Камен, Волозите, Врбата, Врлата Страна, Вртен Камен, Габрачка Чукара, Говедарник, Голем Осој, Грамада, Дабова Ридина, Дебела Папра, Дедова Страга, Дзијот Рид, Долга Нива, Драгомирец, Друмот, Езеро, Елезов Чукар, Еленска Скала, Железен Дол, Зимовник, Змачка Ридина, Каљата, Камено Брдо, Каменска Чука, Кетлови Скали, Комарова Дупка, Кондејчица, Коритцата, Кочините, Крушје, Крушата, Куклата, Кучов Рид, Лешката, Мал Гарван, Малицата, Марин Крст, Миндалов Чукар, Миндалот, Мртвако, Муралија, Огорелица, Орешје, Орлов Камен, Орница, Пандурски Кладенец, Партизанска Валта, Пашкулица, Пашкулов Волок, Песоците, Пилева Ридина, Плоскачо, Плочите, Попова Ширина, Преслапот, Присој, Прчината, Рајански Гробишта, Рајанци, Раздолот, Рамната Ридина, Рамначина, Раскрсница, Решково Гумно, Рждата, Садачка Ридина, Само Дабче, Светили Дабје, Селиште, Село, Слезов Чукар, Стари Трли, Старите Лозја, Три Камена, Трнаците, Трнка, Трската, Церот, Црвеника, Црквени Скали, Црквичката, Црквиште, Црните Трња, Ченицата, Чешмичката, Чуката, Шајак, Шиндевица, Шипков Рид, Шипок, Штулевец, Шумаците.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://e-uslugi.katastar.gov.mk/|title=Агенција за катастар на недвижности|accessdate=2026-05-05|archive-date=2025-01-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20250111073415/https://e-uslugi.katastar.gov.mk/|url-status=dead}}</ref> == Историја == Во селото и неговата околина дејствувала [[Нивичанска чета|Нивичанската чета]] предводена од револуционерот [[Атанас Цонев]]. Освен против [[Отоманското Царство|отоманските власти]], таа се борела и против [[Врховизам|врховистите]] кои минувале низ селото. Попозната акција во која учествувала четата е аферата „[[Афера мис Стон|Мис Стон]]“.<ref name="Kajdamov">Костадин Кајдамов, „Илинденски настани во Струмичко“, Скопје, 2003.</ref> == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 33 километри квадратни.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|353 |1953|380 |1961|341 |1971|302 |1981|61 |1991|5 |1994|0 |2002|0 |2021|0 }} Во „[[Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, ''Нивичин'' (Nivitchine) е село со 35 домаќинства сочинети од 124 [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>{{Етнография|186-187}}</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) од 1900 година, ''Нивичено'' има 165 жители, сите Македонци христијани.<ref name="МЕС">{{МЕС|161}}</ref> Според секретарот на Бугарската егзархија [[Димитар Мишев]], во 1905 година во Нивичино имало 224 [[Македонци]] под врховенството на [[Цариградска патријаршија|Цариградската патријаршија]].<ref name="БИМ" /><ref name=":1">Brancoff, D.M. „La Macédoine et sa Population Chrétienne“. Paris, 1905. pp. 106-107</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 300 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084115/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е наполно раселено по 1991 година, кога што броело само пет жители.<ref name="енциклопедија" /> Од 1994 година, селото е наполно раселено и нема жители. {{Пописи|165|300|353|380|341|302|61|5|0|0|0}} === Родови === Според истражувањата на [[Бранислав Русиќ]] од 1928 година, родови во селото се:<ref>{{Наведена книга|title=Радовишка Област|last=Русиќ|first=Бранислав|publisher=Архивиски фонд на МАНУ к-9,AE 116/II I|others=|year=|isbn=|location=|pages=}}</ref> * '''Староседелци:''' ''Николовци'' со ''Пецовци'', ''Василевци'', ''Аврамовци'', ''Витановци'', ''Рујковци'' и ''Стоиловци'' (15 к.), ''Цоневци'' (5 к.), ''Масларци'' со ''Костадиновци'' (7 к.), ''Цековци'' со ''Јовановци'', ''Трајановци'' и ''Димитријевци'' (5 к.); и * '''Доселеници:''' ''Гоцевци'' (4 к.), ''Малиновци'' (3 к.) и ''Ристовци'' (2 к.), доселени се во 1913 година од раселеното село [[Рајанци (Струмичко)|Рајанци]], се наоѓало помеѓу [[Струмичко]] и [[Радовишко]]. <!--=== Иселеништво === == Општествени установи ==--> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Нивичино било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Доброшинци, во која покрај селото Нивичино, се наоѓале и селата Висока Маала, Доброшинци, Злеово, Кушкулија, Нова Маала, Сушево и Чанаклија. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Доброшинци во која влегувале селата Висока Маала, Доброшинци, Нивичино и Нова Маала. === Избирачко место === Селото е опфатено во избирачкото место бр. 1808 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште во селото [[Висока Маала]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 430 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Илија“ - Нивичино|Црква „Св. Илија“]] — главна селска црква, подигната во {{римски|19}} век. ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=50}}</ref> * [[Нивичинска Река]] — река низ селото, притока на Турија; * [[Широкодолска Река]] — река кај селото, една од реките од која се создава Турија; и * [[Ѓелезен Дереси]] — мала река кај селото. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 14.jpg|Главната селска црква „Св. Илија“ Податотека:Нивичанска Река низ Нивичино.jpg|Нивичинска Река низ селото Податотека:Ѓелезен Дереси кај Нивичино.jpg|Малата река Ѓелезен Дереси </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Нивичино * [[Атанас Цонев|Атанас Цонев-Нивички]] (1857-по 1943) — македонски револуционер; и * [[Димитар Нивичанов]] или Нивичански ({{околу}} 1896-по 1975) — офицер во Бугарија, активен во [[Македонска емиграција во Бугарија|македонската емиграција во Бугарија]]. <!--== Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Воздушен поглед на Нивичино.jpg|Воздушен поглед на селото Податотека:Објект во Нивичино.jpg|Објект во селото Податотека:Остатоци од градба во Нивичино.jpg|Остатоци од градба Податотека:Чешма во Нивичино.jpg|Селска чешма </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Nivičino}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Нивичино| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] [[Категорија:Раселени села во Македонија]] sjn7bk6aawb1k8gaw9h413cqsba5mf2 5651022 5651021 2026-10-29T04:28:49Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Нивичино_3.jpg|Воздушен_поглед_на_Нивичино_3.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651022 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Нивичино | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Нивичино | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 0 | година = 2021 | поштенски број = 2416 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 640 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=36 | lat_sec=0 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=40 | lon_sec=28 | слава = | мрежно место = | карта = Нивичино во Општина Василево.svg }} '''Нивичино''' — раселено село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Во селото се останати мошне малку градби, од кои најзначајната е [[Црква „Св. Илија“ - Нивичино|црквата „Св. Илија“]]. == Потекло и значење на селото == Името на селото првпат е запишано како '''Нивичане''' и низ годините се сретнува под слични варијанти. Името доаѓа од ојконимот Нивица, што е деминутивна форма од нива односно „место што се ора и се сеат земјоделски култури образувано со суфиксот -ино (со значење село).<ref name="Речник-Иванова">{{Речник-Иванова|130-131}}</ref> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во северниот дел на подрачјето на [[Општина Василево]], во [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=207-208|language=македонски|accessdate=17 октомври 2026}}</ref> Селото е планинско, сместено на надморска височина од 640 метри.<ref name="енциклопедија" /> До селото води земјен пат, кој се двои од локалниот асфалтен пат кој води до браната на [[Турија (езеро)|езерото Турија]] и потоа како земјен продолжува преку браната и брегот на езерото. Во рамките на селскиот атар на Нивичино се наоѓаат следниве топоними: Ѓурѓевите Валти, Јазовите Дупки, Јанев Преслап, Јованова Ридина, Јуручка Ридина, Јуручки Преслап, Љута Могила, Ќора Магирски Чукар, Азмак, Балтако, Барутови Горници, Безгашево, Белиот Камен, Бело Слеме, Бечкови Трла, Боѓова Глава, Бобишта, Богданов Рид, Борај, Брдаревец, Брестов Кладенец, Брестова Ридина, Брестово Брдо, Булучето, Вкова Полена, Војво Рид, Велкови Ниви, Виорит, Воден Камен, Волозите, Врбата, Врлата Страна, Вртен Камен, Габрачка Чукара, Говедарник, Голем Осој, Грамада, Дабова Ридина, Дебела Папра, Дедова Страга, Дзијот Рид, Долга Нива, Драгомирец, Друмот, Езеро, Елезов Чукар, Еленска Скала, Железен Дол, Зимовник, Змачка Ридина, Каљата, Камено Брдо, Каменска Чука, Кетлови Скали, Комарова Дупка, Кондејчица, Коритцата, Кочините, Крушје, Крушата, Куклата, Кучов Рид, Лешката, Мал Гарван, Малицата, Марин Крст, Миндалов Чукар, Миндалот, Мртвако, Муралија, Огорелица, Орешје, Орлов Камен, Орница, Пандурски Кладенец, Партизанска Валта, Пашкулица, Пашкулов Волок, Песоците, Пилева Ридина, Плоскачо, Плочите, Попова Ширина, Преслапот, Присој, Прчината, Рајански Гробишта, Рајанци, Раздолот, Рамната Ридина, Рамначина, Раскрсница, Решково Гумно, Рждата, Садачка Ридина, Само Дабче, Светили Дабје, Селиште, Село, Слезов Чукар, Стари Трли, Старите Лозја, Три Камена, Трнаците, Трнка, Трската, Церот, Црвеника, Црквени Скали, Црквичката, Црквиште, Црните Трња, Ченицата, Чешмичката, Чуката, Шајак, Шиндевица, Шипков Рид, Шипок, Штулевец, Шумаците.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://e-uslugi.katastar.gov.mk/|title=Агенција за катастар на недвижности|accessdate=2026-05-05|archive-date=2025-01-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20250111073415/https://e-uslugi.katastar.gov.mk/|url-status=dead}}</ref> == Историја == Во селото и неговата околина дејствувала [[Нивичанска чета|Нивичанската чета]] предводена од револуционерот [[Атанас Цонев]]. Освен против [[Отоманското Царство|отоманските власти]], таа се борела и против [[Врховизам|врховистите]] кои минувале низ селото. Попозната акција во која учествувала четата е аферата „[[Афера мис Стон|Мис Стон]]“.<ref name="Kajdamov">Костадин Кајдамов, „Илинденски настани во Струмичко“, Скопје, 2003.</ref> == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 33 километри квадратни.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|353 |1953|380 |1961|341 |1971|302 |1981|61 |1991|5 |1994|0 |2002|0 |2021|0 }} Во „[[Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, ''Нивичин'' (Nivitchine) е село со 35 домаќинства сочинети од 124 [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>{{Етнография|186-187}}</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) од 1900 година, ''Нивичено'' има 165 жители, сите Македонци христијани.<ref name="МЕС">{{МЕС|161}}</ref> Според секретарот на Бугарската егзархија [[Димитар Мишев]], во 1905 година во Нивичино имало 224 [[Македонци]] под врховенството на [[Цариградска патријаршија|Цариградската патријаршија]].<ref name="БИМ" /><ref name=":1">Brancoff, D.M. „La Macédoine et sa Population Chrétienne“. Paris, 1905. pp. 106-107</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 300 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084115/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е наполно раселено по 1991 година, кога што броело само пет жители.<ref name="енциклопедија" /> Од 1994 година, селото е наполно раселено и нема жители. {{Пописи|165|300|353|380|341|302|61|5|0|0|0}} === Родови === Според истражувањата на [[Бранислав Русиќ]] од 1928 година, родови во селото се:<ref>{{Наведена книга|title=Радовишка Област|last=Русиќ|first=Бранислав|publisher=Архивиски фонд на МАНУ к-9,AE 116/II I|others=|year=|isbn=|location=|pages=}}</ref> * '''Староседелци:''' ''Николовци'' со ''Пецовци'', ''Василевци'', ''Аврамовци'', ''Витановци'', ''Рујковци'' и ''Стоиловци'' (15 к.), ''Цоневци'' (5 к.), ''Масларци'' со ''Костадиновци'' (7 к.), ''Цековци'' со ''Јовановци'', ''Трајановци'' и ''Димитријевци'' (5 к.); и * '''Доселеници:''' ''Гоцевци'' (4 к.), ''Малиновци'' (3 к.) и ''Ристовци'' (2 к.), доселени се во 1913 година од раселеното село [[Рајанци (Струмичко)|Рајанци]], се наоѓало помеѓу [[Струмичко]] и [[Радовишко]]. <!--=== Иселеништво === == Општествени установи ==--> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Нивичино било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Доброшинци, во која покрај селото Нивичино, се наоѓале и селата Висока Маала, Доброшинци, Злеово, Кушкулија, Нова Маала, Сушево и Чанаклија. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Доброшинци во која влегувале селата Висока Маала, Доброшинци, Нивичино и Нова Маала. === Избирачко место === Селото е опфатено во избирачкото место бр. 1808 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште во селото [[Висока Маала]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 430 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Илија“ - Нивичино|Црква „Св. Илија“]] — главна селска црква, подигната во {{римски|19}} век. ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=50}}</ref> * [[Нивичинска Река]] — река низ селото, притока на Турија; * [[Широкодолска Река]] — река кај селото, една од реките од која се создава Турија; и * [[Ѓелезен Дереси]] — мала река кај селото. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 14.jpg|Главната селска црква „Св. Илија“ Податотека:Нивичанска Река низ Нивичино.jpg|Нивичинска Река низ селото Податотека:Ѓелезен Дереси кај Нивичино.jpg|Малата река Ѓелезен Дереси </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Нивичино * [[Атанас Цонев|Атанас Цонев-Нивички]] (1857-по 1943) — македонски револуционер; и * [[Димитар Нивичанов]] или Нивичански ({{околу}} 1896-по 1975) — офицер во Бугарија, активен во [[Македонска емиграција во Бугарија|македонската емиграција во Бугарија]]. <!--== Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Воздушен поглед на Нивичино.jpg|Воздушен поглед на селото Податотека:Објект во Нивичино.jpg|Објект во селото Податотека:Остатоци од градба во Нивичино.jpg|Остатоци од градба Податотека:Чешма во Нивичино.jpg|Селска чешма </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Nivičino}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Нивичино| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] [[Категорија:Раселени села во Македонија]] gf92d4pe3sbjyp1jrf49xxgeu73lhqv 5651023 5651022 2026-10-29T04:28:52Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Нивичино.jpg|Воздушен_поглед_на_Нивичино.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651023 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Нивичино | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Нивичино | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 0 | година = 2021 | поштенски број = 2416 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 640 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=36 | lat_sec=0 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=40 | lon_sec=28 | слава = | мрежно место = | карта = Нивичино во Општина Василево.svg }} '''Нивичино''' — раселено село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Во селото се останати мошне малку градби, од кои најзначајната е [[Црква „Св. Илија“ - Нивичино|црквата „Св. Илија“]]. == Потекло и значење на селото == Името на селото првпат е запишано како '''Нивичане''' и низ годините се сретнува под слични варијанти. Името доаѓа од ојконимот Нивица, што е деминутивна форма од нива односно „место што се ора и се сеат земјоделски култури образувано со суфиксот -ино (со значење село).<ref name="Речник-Иванова">{{Речник-Иванова|130-131}}</ref> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во северниот дел на подрачјето на [[Општина Василево]], во [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=207-208|language=македонски|accessdate=17 октомври 2026}}</ref> Селото е планинско, сместено на надморска височина од 640 метри.<ref name="енциклопедија" /> До селото води земјен пат, кој се двои од локалниот асфалтен пат кој води до браната на [[Турија (езеро)|езерото Турија]] и потоа како земјен продолжува преку браната и брегот на езерото. Во рамките на селскиот атар на Нивичино се наоѓаат следниве топоними: Ѓурѓевите Валти, Јазовите Дупки, Јанев Преслап, Јованова Ридина, Јуручка Ридина, Јуручки Преслап, Љута Могила, Ќора Магирски Чукар, Азмак, Балтако, Барутови Горници, Безгашево, Белиот Камен, Бело Слеме, Бечкови Трла, Боѓова Глава, Бобишта, Богданов Рид, Борај, Брдаревец, Брестов Кладенец, Брестова Ридина, Брестово Брдо, Булучето, Вкова Полена, Војво Рид, Велкови Ниви, Виорит, Воден Камен, Волозите, Врбата, Врлата Страна, Вртен Камен, Габрачка Чукара, Говедарник, Голем Осој, Грамада, Дабова Ридина, Дебела Папра, Дедова Страга, Дзијот Рид, Долга Нива, Драгомирец, Друмот, Езеро, Елезов Чукар, Еленска Скала, Железен Дол, Зимовник, Змачка Ридина, Каљата, Камено Брдо, Каменска Чука, Кетлови Скали, Комарова Дупка, Кондејчица, Коритцата, Кочините, Крушје, Крушата, Куклата, Кучов Рид, Лешката, Мал Гарван, Малицата, Марин Крст, Миндалов Чукар, Миндалот, Мртвако, Муралија, Огорелица, Орешје, Орлов Камен, Орница, Пандурски Кладенец, Партизанска Валта, Пашкулица, Пашкулов Волок, Песоците, Пилева Ридина, Плоскачо, Плочите, Попова Ширина, Преслапот, Присој, Прчината, Рајански Гробишта, Рајанци, Раздолот, Рамната Ридина, Рамначина, Раскрсница, Решково Гумно, Рждата, Садачка Ридина, Само Дабче, Светили Дабје, Селиште, Село, Слезов Чукар, Стари Трли, Старите Лозја, Три Камена, Трнаците, Трнка, Трската, Церот, Црвеника, Црквени Скали, Црквичката, Црквиште, Црните Трња, Ченицата, Чешмичката, Чуката, Шајак, Шиндевица, Шипков Рид, Шипок, Штулевец, Шумаците.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://e-uslugi.katastar.gov.mk/|title=Агенција за катастар на недвижности|accessdate=2026-05-05|archive-date=2025-01-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20250111073415/https://e-uslugi.katastar.gov.mk/|url-status=dead}}</ref> == Историја == Во селото и неговата околина дејствувала [[Нивичанска чета|Нивичанската чета]] предводена од револуционерот [[Атанас Цонев]]. Освен против [[Отоманското Царство|отоманските власти]], таа се борела и против [[Врховизам|врховистите]] кои минувале низ селото. Попозната акција во која учествувала четата е аферата „[[Афера мис Стон|Мис Стон]]“.<ref name="Kajdamov">Костадин Кајдамов, „Илинденски настани во Струмичко“, Скопје, 2003.</ref> == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 33 километри квадратни.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|353 |1953|380 |1961|341 |1971|302 |1981|61 |1991|5 |1994|0 |2002|0 |2021|0 }} Во „[[Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, ''Нивичин'' (Nivitchine) е село со 35 домаќинства сочинети од 124 [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>{{Етнография|186-187}}</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) од 1900 година, ''Нивичено'' има 165 жители, сите Македонци христијани.<ref name="МЕС">{{МЕС|161}}</ref> Според секретарот на Бугарската егзархија [[Димитар Мишев]], во 1905 година во Нивичино имало 224 [[Македонци]] под врховенството на [[Цариградска патријаршија|Цариградската патријаршија]].<ref name="БИМ" /><ref name=":1">Brancoff, D.M. „La Macédoine et sa Population Chrétienne“. Paris, 1905. pp. 106-107</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 300 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084115/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е наполно раселено по 1991 година, кога што броело само пет жители.<ref name="енциклопедија" /> Од 1994 година, селото е наполно раселено и нема жители. {{Пописи|165|300|353|380|341|302|61|5|0|0|0}} === Родови === Според истражувањата на [[Бранислав Русиќ]] од 1928 година, родови во селото се:<ref>{{Наведена книга|title=Радовишка Област|last=Русиќ|first=Бранислав|publisher=Архивиски фонд на МАНУ к-9,AE 116/II I|others=|year=|isbn=|location=|pages=}}</ref> * '''Староседелци:''' ''Николовци'' со ''Пецовци'', ''Василевци'', ''Аврамовци'', ''Витановци'', ''Рујковци'' и ''Стоиловци'' (15 к.), ''Цоневци'' (5 к.), ''Масларци'' со ''Костадиновци'' (7 к.), ''Цековци'' со ''Јовановци'', ''Трајановци'' и ''Димитријевци'' (5 к.); и * '''Доселеници:''' ''Гоцевци'' (4 к.), ''Малиновци'' (3 к.) и ''Ристовци'' (2 к.), доселени се во 1913 година од раселеното село [[Рајанци (Струмичко)|Рајанци]], се наоѓало помеѓу [[Струмичко]] и [[Радовишко]]. <!--=== Иселеништво === == Општествени установи ==--> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Нивичино било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Доброшинци, во која покрај селото Нивичино, се наоѓале и селата Висока Маала, Доброшинци, Злеово, Кушкулија, Нова Маала, Сушево и Чанаклија. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Доброшинци во која влегувале селата Висока Маала, Доброшинци, Нивичино и Нова Маала. === Избирачко место === Селото е опфатено во избирачкото место бр. 1808 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште во селото [[Висока Маала]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 430 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Илија“ - Нивичино|Црква „Св. Илија“]] — главна селска црква, подигната во {{римски|19}} век. ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=50}}</ref> * [[Нивичинска Река]] — река низ селото, притока на Турија; * [[Широкодолска Река]] — река кај селото, една од реките од која се создава Турија; и * [[Ѓелезен Дереси]] — мала река кај селото. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 14.jpg|Главната селска црква „Св. Илија“ Податотека:Нивичанска Река низ Нивичино.jpg|Нивичинска Река низ селото Податотека:Ѓелезен Дереси кај Нивичино.jpg|Малата река Ѓелезен Дереси </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Нивичино * [[Атанас Цонев|Атанас Цонев-Нивички]] (1857-по 1943) — македонски револуционер; и * [[Димитар Нивичанов]] или Нивичански ({{околу}} 1896-по 1975) — офицер во Бугарија, активен во [[Македонска емиграција во Бугарија|македонската емиграција во Бугарија]]. <!--== Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Објект во Нивичино.jpg|Објект во селото Податотека:Остатоци од градба во Нивичино.jpg|Остатоци од градба Податотека:Чешма во Нивичино.jpg|Селска чешма </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Nivičino}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Нивичино| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] [[Категорија:Раселени села во Македонија]] kp5cixcov0us00zj76zbnzctz414nvo 5651055 5651023 2026-10-29T04:34:38Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Црква_„Св._Илија“_-_Нивичино_14.jpg|Црква_„Св._Илија“_-_Нивичино_14.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651055 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Нивичино | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Нивичино | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 0 | година = 2021 | поштенски број = 2416 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 640 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=36 | lat_sec=0 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=40 | lon_sec=28 | слава = | мрежно место = | карта = Нивичино во Општина Василево.svg }} '''Нивичино''' — раселено село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Во селото се останати мошне малку градби, од кои најзначајната е [[Црква „Св. Илија“ - Нивичино|црквата „Св. Илија“]]. == Потекло и значење на селото == Името на селото првпат е запишано како '''Нивичане''' и низ годините се сретнува под слични варијанти. Името доаѓа од ојконимот Нивица, што е деминутивна форма од нива односно „место што се ора и се сеат земјоделски култури образувано со суфиксот -ино (со значење село).<ref name="Речник-Иванова">{{Речник-Иванова|130-131}}</ref> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во северниот дел на подрачјето на [[Општина Василево]], во [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=207-208|language=македонски|accessdate=17 октомври 2026}}</ref> Селото е планинско, сместено на надморска височина од 640 метри.<ref name="енциклопедија" /> До селото води земјен пат, кој се двои од локалниот асфалтен пат кој води до браната на [[Турија (езеро)|езерото Турија]] и потоа како земјен продолжува преку браната и брегот на езерото. Во рамките на селскиот атар на Нивичино се наоѓаат следниве топоними: Ѓурѓевите Валти, Јазовите Дупки, Јанев Преслап, Јованова Ридина, Јуручка Ридина, Јуручки Преслап, Љута Могила, Ќора Магирски Чукар, Азмак, Балтако, Барутови Горници, Безгашево, Белиот Камен, Бело Слеме, Бечкови Трла, Боѓова Глава, Бобишта, Богданов Рид, Борај, Брдаревец, Брестов Кладенец, Брестова Ридина, Брестово Брдо, Булучето, Вкова Полена, Војво Рид, Велкови Ниви, Виорит, Воден Камен, Волозите, Врбата, Врлата Страна, Вртен Камен, Габрачка Чукара, Говедарник, Голем Осој, Грамада, Дабова Ридина, Дебела Папра, Дедова Страга, Дзијот Рид, Долга Нива, Драгомирец, Друмот, Езеро, Елезов Чукар, Еленска Скала, Железен Дол, Зимовник, Змачка Ридина, Каљата, Камено Брдо, Каменска Чука, Кетлови Скали, Комарова Дупка, Кондејчица, Коритцата, Кочините, Крушје, Крушата, Куклата, Кучов Рид, Лешката, Мал Гарван, Малицата, Марин Крст, Миндалов Чукар, Миндалот, Мртвако, Муралија, Огорелица, Орешје, Орлов Камен, Орница, Пандурски Кладенец, Партизанска Валта, Пашкулица, Пашкулов Волок, Песоците, Пилева Ридина, Плоскачо, Плочите, Попова Ширина, Преслапот, Присој, Прчината, Рајански Гробишта, Рајанци, Раздолот, Рамната Ридина, Рамначина, Раскрсница, Решково Гумно, Рждата, Садачка Ридина, Само Дабче, Светили Дабје, Селиште, Село, Слезов Чукар, Стари Трли, Старите Лозја, Три Камена, Трнаците, Трнка, Трската, Церот, Црвеника, Црквени Скали, Црквичката, Црквиште, Црните Трња, Ченицата, Чешмичката, Чуката, Шајак, Шиндевица, Шипков Рид, Шипок, Штулевец, Шумаците.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://e-uslugi.katastar.gov.mk/|title=Агенција за катастар на недвижности|accessdate=2026-05-05|archive-date=2025-01-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20250111073415/https://e-uslugi.katastar.gov.mk/|url-status=dead}}</ref> == Историја == Во селото и неговата околина дејствувала [[Нивичанска чета|Нивичанската чета]] предводена од револуционерот [[Атанас Цонев]]. Освен против [[Отоманското Царство|отоманските власти]], таа се борела и против [[Врховизам|врховистите]] кои минувале низ селото. Попозната акција во која учествувала четата е аферата „[[Афера мис Стон|Мис Стон]]“.<ref name="Kajdamov">Костадин Кајдамов, „Илинденски настани во Струмичко“, Скопје, 2003.</ref> == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 33 километри квадратни.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|353 |1953|380 |1961|341 |1971|302 |1981|61 |1991|5 |1994|0 |2002|0 |2021|0 }} Во „[[Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, ''Нивичин'' (Nivitchine) е село со 35 домаќинства сочинети од 124 [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>{{Етнография|186-187}}</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) од 1900 година, ''Нивичено'' има 165 жители, сите Македонци христијани.<ref name="МЕС">{{МЕС|161}}</ref> Според секретарот на Бугарската егзархија [[Димитар Мишев]], во 1905 година во Нивичино имало 224 [[Македонци]] под врховенството на [[Цариградска патријаршија|Цариградската патријаршија]].<ref name="БИМ" /><ref name=":1">Brancoff, D.M. „La Macédoine et sa Population Chrétienne“. Paris, 1905. pp. 106-107</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 300 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084115/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е наполно раселено по 1991 година, кога што броело само пет жители.<ref name="енциклопедија" /> Од 1994 година, селото е наполно раселено и нема жители. {{Пописи|165|300|353|380|341|302|61|5|0|0|0}} === Родови === Според истражувањата на [[Бранислав Русиќ]] од 1928 година, родови во селото се:<ref>{{Наведена книга|title=Радовишка Област|last=Русиќ|first=Бранислав|publisher=Архивиски фонд на МАНУ к-9,AE 116/II I|others=|year=|isbn=|location=|pages=}}</ref> * '''Староседелци:''' ''Николовци'' со ''Пецовци'', ''Василевци'', ''Аврамовци'', ''Витановци'', ''Рујковци'' и ''Стоиловци'' (15 к.), ''Цоневци'' (5 к.), ''Масларци'' со ''Костадиновци'' (7 к.), ''Цековци'' со ''Јовановци'', ''Трајановци'' и ''Димитријевци'' (5 к.); и * '''Доселеници:''' ''Гоцевци'' (4 к.), ''Малиновци'' (3 к.) и ''Ристовци'' (2 к.), доселени се во 1913 година од раселеното село [[Рајанци (Струмичко)|Рајанци]], се наоѓало помеѓу [[Струмичко]] и [[Радовишко]]. <!--=== Иселеништво === == Општествени установи ==--> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Нивичино било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Доброшинци, во која покрај селото Нивичино, се наоѓале и селата Висока Маала, Доброшинци, Злеово, Кушкулија, Нова Маала, Сушево и Чанаклија. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Доброшинци во која влегувале селата Висока Маала, Доброшинци, Нивичино и Нова Маала. === Избирачко место === Селото е опфатено во избирачкото место бр. 1808 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште во селото [[Висока Маала]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 430 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Илија“ - Нивичино|Црква „Св. Илија“]] — главна селска црква, подигната во {{римски|19}} век. ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=50}}</ref> * [[Нивичинска Река]] — река низ селото, притока на Турија; * [[Широкодолска Река]] — река кај селото, една од реките од која се создава Турија; и * [[Ѓелезен Дереси]] — мала река кај селото. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Нивичанска Река низ Нивичино.jpg|Нивичинска Река низ селото Податотека:Ѓелезен Дереси кај Нивичино.jpg|Малата река Ѓелезен Дереси </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Нивичино * [[Атанас Цонев|Атанас Цонев-Нивички]] (1857-по 1943) — македонски револуционер; и * [[Димитар Нивичанов]] или Нивичански ({{околу}} 1896-по 1975) — офицер во Бугарија, активен во [[Македонска емиграција во Бугарија|македонската емиграција во Бугарија]]. <!--== Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Објект во Нивичино.jpg|Објект во селото Податотека:Остатоци од градба во Нивичино.jpg|Остатоци од градба Податотека:Чешма во Нивичино.jpg|Селска чешма </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Nivičino}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Нивичино| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] [[Категорија:Раселени села во Македонија]] ifdu97gcxan2913oqnngavaufvko1mb 0 8764 5651026 5641826 2026-10-29T04:29:12Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Петралинци.jpg|Воздушен_поглед_на_Петралинци.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651026 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Петралинци | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 478 | година = 2021 | поштенски број = 2430 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 225 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=28 | lat_sec=14 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=43 | lon_sec=36 | слава = | мрежно место = | карта = Петралинци во Општина Босилово.svg }} '''Петралинци''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на името == Името Петралинци е изведено од машкото име Петралин и наставката „-ци“. Но, според народната етимологија, името на селото е изведено од женското лично име Петра (нагалено Петранка, Петралинка во деминутив). Според легендата Петра била убавица на селото. Па покрај македонските момчиња од населбата во неа се заљубил и еден Турчин кој решил да ја грабне. По грабнувањето, нејзините родители многу тагувале за неа, заедно со сите селани. Поради тоа, во нејзино сеќавање населбата била наречена Петралинци.<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во западниот дел на подрачјето на [[Општина Босилово]], во [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], на патот којшто води од [[Струмица]] за [[Берово]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=232|language=македонски|accessdate=6 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 225 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 11 километри.<ref name="енциклопедија" /> Низ селото минува [[Регионален пат 1302|регионалниот пат 1302]] од Струмица до Берово. == Историја == Селото Петралинци има старо потекло. На просторот каде денеска се наоѓа селото се откриени епиграфски споменици од римскиот период, кои денес се чуваат во [[Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј во Струмица|Струмичкиот музеј]]. По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. По крајот на војната, кога се дознало за одлуката дека селото и Струмичкиот крај ќе ѝ припаднат на Бугарија, грчките војски пред да се повлечат од овие простори извршиле голем број на насилства. Селото делумно било опожарено. Во овој период во селото се населиле и македонски бегалци од [[Кукуш]], кои биле протерани од [[Грција]]. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Селото е споменато во „Оковани радник“ (легален орган на [[КПЈ]]), во број 8 од 15 октомври 1924 година, во врска со положбата на народот на Струмичката околина во тој период. Според списанието, по дознавањето на околинскиот началник за делување на пет комити во селата Робово и Петралинци, полицискиот писар Јагош спроведел рација во која во [[Робово (Струмичко)|Робово]] уапсил 10 луѓе, во Петралинци 5 луѓе и во Дрвош 6 луѓе, бидејќи сметал дела уапсените им помагале на комитите.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969, стр. 316.</ref> До изградбата на [[Црква „Св. Кирил и Методиј“ - Петралинци|првата византискокатоличка црква]] во 1929 година во селото постоела жива христијанска заедница кои своите верски должности и потреби ги извршувале во најблиските католички цркви, пред сè во [[Радово (Струмичко)|Радово]] и [[Струмица]]. == Стопанство == [[Податотека:Стопански објект во Петралинци.jpg|мини|300п|десно|Поглед на локалната продавница]] Атарот на селото е мал и зафаќа простор од 3,4 километри квадратни. На него доминира обработливото земјиште на површина од 314 [[хектар]]и, па затоа селото има полјоделска функција.<ref name="енциклопедија" /> Во селото работат услужни објекти, фабрички погон за производство на кеси и има продавница.<ref name="енциклопедија" /> Во селото е активна и пиланата [[„Гама Дизајн“ - Петралинци|„Гама Дизајн“]]. == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|176 |1953|231 |1961|330 |1971|420 |1981|588 |1991|585 |1994|600 |2002|605 |2021|478 }} Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 105 жители [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 24 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]] и 6 [[Роми]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":1">Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 100 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е средно по големина, со двоен пораст на населението. Така, во 1961 година селото броело 330 жители, од кои 314 биле Македонци, а 16 жители Турци. Во 1994 година, бројот се зголемил на 600 жители и во селото живеело само македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Петралинци броело 605 жители, од кои 602 [[Македонци]] и 3 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=6 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 478 жители, од кои 417 [[Македонци]], 3 останати и 58 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|105|30|176|231|330|420|588|585|600|605|478}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Петралинци|ПУ „Гоце Делчев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Босилово]] * Пошта ([[Поштенски броеви во Македонија|2430]]) <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Пошта во Петралинци.jpg|Општествен објект Податотека:Sports court Petar Čaulev (Petralinci) (3).jpg|Спортски терен „Петар Чаулев“ Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Петралинци.jpg|Основното училиште </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Петралинци било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Босилово, во која покрај селото Петралинци, се наоѓале и селата Босилово, Гечерлија, Дабиле, Дрвош, Еднокуќево, Робово, Сарај, Старо Балдевци и Хамзали. Во периодот 1950-1952, селото било седиште на некогашната Општина Петралинци, во која влегувале селата Гечерлија, Дрвош, Петралинци, Сарај, Старо Балдевци, Хамзали и Чанаклија. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1817 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште. Во ова избирачко место е опфатено и селото [[Хамзали]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 531 гласач.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 551 гласач.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|409}}</ref> * [[Гробишта (Петралинци)|Гробишта]] — осамен наод од римско време. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Петралинци|Црква „Св. Ѓорѓи“]] — главна селска православна црква; * [[Црква „Св. Илија“ - Петралинци|Црква „Св. Илија“]] — нова селска православна црква; и * [[Црква „Св. Кирил и Методиј“ - Петралинци|Црква „Св. Кирил и Методиј“]] — главна селска византискокатоличка црква. <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Петралинци 10.jpg|Црквата „Св. Ѓорѓи“ Податотека:Црква во Петралинци.jpg|Црквата „Св. Илија“ Податотека:Црква „Св. Кирил и Методиј“ - Петралинци.jpg|Црквата „Св. Кирил и Методиј“ </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Петралинци == Култура и спорт ==--> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Petralinci}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Петралинци| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] s4e6bikagipnjbkdkfkj5fqc5olee4v 5651053 5651026 2026-10-29T04:34:32Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Црква_„Св._Ѓорѓи“_-_Петралинци_10.jpg|Црква_„Св._Ѓорѓи“_-_Петралинци_10.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651053 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Петралинци | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 478 | година = 2021 | поштенски број = 2430 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 225 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=28 | lat_sec=14 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=43 | lon_sec=36 | слава = | мрежно место = | карта = Петралинци во Општина Босилово.svg }} '''Петралинци''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на името == Името Петралинци е изведено од машкото име Петралин и наставката „-ци“. Но, според народната етимологија, името на селото е изведено од женското лично име Петра (нагалено Петранка, Петралинка во деминутив). Според легендата Петра била убавица на селото. Па покрај македонските момчиња од населбата во неа се заљубил и еден Турчин кој решил да ја грабне. По грабнувањето, нејзините родители многу тагувале за неа, заедно со сите селани. Поради тоа, во нејзино сеќавање населбата била наречена Петралинци.<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во западниот дел на подрачјето на [[Општина Босилово]], во [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], на патот којшто води од [[Струмица]] за [[Берово]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=232|language=македонски|accessdate=6 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 225 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 11 километри.<ref name="енциклопедија" /> Низ селото минува [[Регионален пат 1302|регионалниот пат 1302]] од Струмица до Берово. == Историја == Селото Петралинци има старо потекло. На просторот каде денеска се наоѓа селото се откриени епиграфски споменици од римскиот период, кои денес се чуваат во [[Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј во Струмица|Струмичкиот музеј]]. По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. По крајот на војната, кога се дознало за одлуката дека селото и Струмичкиот крај ќе ѝ припаднат на Бугарија, грчките војски пред да се повлечат од овие простори извршиле голем број на насилства. Селото делумно било опожарено. Во овој период во селото се населиле и македонски бегалци од [[Кукуш]], кои биле протерани од [[Грција]]. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Селото е споменато во „Оковани радник“ (легален орган на [[КПЈ]]), во број 8 од 15 октомври 1924 година, во врска со положбата на народот на Струмичката околина во тој период. Според списанието, по дознавањето на околинскиот началник за делување на пет комити во селата Робово и Петралинци, полицискиот писар Јагош спроведел рација во која во [[Робово (Струмичко)|Робово]] уапсил 10 луѓе, во Петралинци 5 луѓе и во Дрвош 6 луѓе, бидејќи сметал дела уапсените им помагале на комитите.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969, стр. 316.</ref> До изградбата на [[Црква „Св. Кирил и Методиј“ - Петралинци|првата византискокатоличка црква]] во 1929 година во селото постоела жива христијанска заедница кои своите верски должности и потреби ги извршувале во најблиските католички цркви, пред сè во [[Радово (Струмичко)|Радово]] и [[Струмица]]. == Стопанство == [[Податотека:Стопански објект во Петралинци.jpg|мини|300п|десно|Поглед на локалната продавница]] Атарот на селото е мал и зафаќа простор од 3,4 километри квадратни. На него доминира обработливото земјиште на површина од 314 [[хектар]]и, па затоа селото има полјоделска функција.<ref name="енциклопедија" /> Во селото работат услужни објекти, фабрички погон за производство на кеси и има продавница.<ref name="енциклопедија" /> Во селото е активна и пиланата [[„Гама Дизајн“ - Петралинци|„Гама Дизајн“]]. == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|176 |1953|231 |1961|330 |1971|420 |1981|588 |1991|585 |1994|600 |2002|605 |2021|478 }} Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 105 жители [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 24 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]] и 6 [[Роми]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":1">Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 100 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е средно по големина, со двоен пораст на населението. Така, во 1961 година селото броело 330 жители, од кои 314 биле Македонци, а 16 жители Турци. Во 1994 година, бројот се зголемил на 600 жители и во селото живеело само македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Петралинци броело 605 жители, од кои 602 [[Македонци]] и 3 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=6 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 478 жители, од кои 417 [[Македонци]], 3 останати и 58 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|105|30|176|231|330|420|588|585|600|605|478}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Петралинци|ПУ „Гоце Делчев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Босилово]] * Пошта ([[Поштенски броеви во Македонија|2430]]) <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Пошта во Петралинци.jpg|Општествен објект Податотека:Sports court Petar Čaulev (Petralinci) (3).jpg|Спортски терен „Петар Чаулев“ Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Петралинци.jpg|Основното училиште </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Петралинци било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Босилово, во која покрај селото Петралинци, се наоѓале и селата Босилово, Гечерлија, Дабиле, Дрвош, Еднокуќево, Робово, Сарај, Старо Балдевци и Хамзали. Во периодот 1950-1952, селото било седиште на некогашната Општина Петралинци, во која влегувале селата Гечерлија, Дрвош, Петралинци, Сарај, Старо Балдевци, Хамзали и Чанаклија. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1817 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште. Во ова избирачко место е опфатено и селото [[Хамзали]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 531 гласач.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 551 гласач.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|409}}</ref> * [[Гробишта (Петралинци)|Гробишта]] — осамен наод од римско време. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Петралинци|Црква „Св. Ѓорѓи“]] — главна селска православна црква; * [[Црква „Св. Илија“ - Петралинци|Црква „Св. Илија“]] — нова селска православна црква; и * [[Црква „Св. Кирил и Методиј“ - Петралинци|Црква „Св. Кирил и Методиј“]] — главна селска византискокатоличка црква. <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Црква во Петралинци.jpg|Црквата „Св. Илија“ Податотека:Црква „Св. Кирил и Методиј“ - Петралинци.jpg|Црквата „Св. Кирил и Методиј“ </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Петралинци == Култура и спорт ==--> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Petralinci}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Петралинци| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] h1gi4lnbw7myic8pp15or6sdxdm7599 0 8765 5651030 5642533 2026-10-29T04:30:01Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Сарај.jpg|Воздушен_поглед_на_Сарај.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651030 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Сарај}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Сарај | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Сарај | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 833 | година = 2021 | поштенски број = 2430 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 227 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=28 | lat_sec=40 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=42 | lon_sec=9 | слава = [[Петровден]] | мрежно место = | карта = Сарај во Општина Босилово.svg }} '''Сарај''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на името == Првичното име на селото било „Бања“ (Бајна) или „Протобања“ (Стара Бања), по името на постојната бања, а потоа било именувано со топонимот „Сарај“. Името „Сарај“ е примарно, изведено од турскиот збор „[[Сарај (турцизам)|сарај]]“ што на македонски јазик значи „двор“, „дворец“ или „конак“ („палата“). == Географија и местоположба == [[Податотека:Saraj, Bosilovo.jpg|мини|300п|лево|Улица во селото]] Селото се наоѓа речиси во средишниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], од десната страна на реката [[Струмица (река)|Струмица]], недалеку од патот Струмица-Берово и е сместено на подрачјето на [[Општина Босилово]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=264|language=македонски|accessdate=9 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 227 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 14 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото може да се стигне преку локални асфалтирани патишта од самиот град [[Струмица]] преку [[Просениково]] или пак преку исклучување од [[Регионален пат 1302|регионалниот пат 1302]] пред селото [[Петралинци]]. == Историја == Најверојатно селото Сарај било основано во времето на [[Османлиска Македонија|османлиското владеење]] на овие простори. Со топонимот „Протобања“ селото е спомнато во два опширни турски пописни дефтери од XVI век – во 1519 година. Според преданието, богатиот Хазир Баба тука имал дворец, чифлиг, конак со кула и други придружни објекти. На беговиот чифлиг работеле чифлигари, кои во текот на времето изградиле свои куќи околу сарајот на бегот и така била основана населба, наречена Сарај.<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> Меѓу првите борци, што им дале оружен отпор на беговите кон втората половина на XIX век се споменува Левент Корчо, чија личност е доста нејасна. Се спомнува дека Корчо бил родум од селото Сарај и дека му го изгорел чифлигот на Каргалија и го ослободил од плен својот татко, по кое побегнал во Србија или Грција.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969.</ref> По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Во текот на Втората светска војна, во 1944 година во селото од страна на Ѓорѓи Стоев бил формиран народноослободителен одбор.<ref name="ССНИ" /> == Стопанство == [[Податотека:Објект во Сарај.jpg|мини|300п|десно|Објект во селото]] Атарот на селото е мошне голем и зафаќа простор од 36 километри квадратни. На него доминира обработливото земјиште на површина од 3.251 [[хектар]], па затоа селото има полјоделска функција.<ref name="енциклопедија" /> Во минатото во него работела земјоделска задруга и има услужни објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|381 |1953|440 |1961|581 |1971|712 |1981|840 |1991|879 |1994|940 |2002|937 |2021|833 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, селото се состоело од 50 семејства и 196 жители [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 190-191.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 120 жители [[Македонци]] и 25 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 48 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]] и 30 [[Роми]].<ref name=":1">Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref>. Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 350 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Во 1961 година селото броело 581 жител, а во 1994 година тоа преминало во големо село со 940 жители, населено само со македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Сарај броело 937 жители, од кои 935 [[Македонци]] и 2 [[Македонски Срби|Срби]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=9 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 833 жители, од кои 679 [[Македонци]], 5 [[Македонски Турци|Турци]], 1 останат и 148 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|145|78|381|440|581|712|840|879|940|937|833}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == [[Податотека:ОУ „Коло Китанов“ - Сарај 4.jpg|мини|300п|десно|Поглед на основното училиште]] * [[ПУ „Кољо Китанов“ - Сарај|ПУ „Кољо Китанов“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Босилово]] * Дом на културата == Самоуправа и политика == [[Податотека:Кољо Китанов.png|мини|250п|десно|[[Никола Китанов]], најмладиот загинат [[Список на загинати бранители на Македонија|македонски бранител]] во [[Воен конфликт во Македонија, 2001|воениот конфликт во Македонија во 2001]] година]] Во {{римски|19}} век, Сарај било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Босилово, во која покрај селото Сарај, се наоѓале и селата Босилово, Гечерлија, Дабиле, Дрвош, Еднокуќево, Петралинци, Робово, Старо Балдевци и Хамзали. Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната Општина Петралинци, во која влегувале селата Гечерлија, Дрвош, Петралинци, Сарај, Старо Балдевци, Хамзали и Чанаклија. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1815 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 809 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 823 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|410}}</ref> * [[Гаскарник (Сарај)|Гаскарник]] ― населба од доцноантичкото време. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Петар и Павле“ - Сарај|Црква „Св. Петар и Павле“]] — главна селска православна црква; и * [[Црква „Св. Димитриј“ - Сарај|Црква „Св. Димитриј“]] — главна селска византискокатоличка црква. ;Амами * [[Амам (Сарај)|Амам]] — разрушен амам, од кој останал само еден ѕид. <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Црква „Св. Петар и Павле“ - Сарај 13.jpg|Црквата „Св. Петар и Павле“ Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Сарај.jpg|Црквата „Св. Димитриј“ </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Сарај * [[Никола Китанов]] (1981-2001) – македонски бранител <!--== Култура и спорт ==--> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Saraj, Bosilovo|Сарај}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Сарај (Струмичко)| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] 9ed1cqgyxf9t0cswr8fxiwblhzb3o7b 0 8766 5651013 5638869 2026-10-29T04:27:30Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Гечерлија.jpg|Воздушен_поглед_на_Гечерлија.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651013 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Гечерлија | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 282 | година = 2021 | поштенски број = 2430 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 237 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=29 | lat_sec=3 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=42 | lon_sec=46 | слава = | мрежно место = | карта = Гечерлија во Општина Босилово.svg }} '''Гечерлија''' (се сретнува и како '''Нова Гечерлија''') — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во западниот дел на подрачјето на [[Општина Босилово]], во [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], чиј тесен и долг атар се издига дури до сртот на планината [[Огражден]], каде што се допира со подрачјето на [[Општина Берово]], а истовремено се граничи и со соседната [[Општина Василево]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=68|language=македонски|accessdate=29 септември 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 237 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 17 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото може да се стигне преку локални асфалтирани патишта од самиот град [[Струмица]] преку [[Просениково]] и [[Сарај (Струмичко)|Сарај]], или пак преку исклучување од [[Регионален пат 1302|регионалниот пат 1302]] кај селото [[Петралинци]]. == Историја == === Стара Гечерлија === Старото струмичко село Гечерлија се наоѓало на подножјето на планината [[Огражден]], околу 3 километри северно од денешното рамничарско село, помеѓу селата [[Чанаклија]] и поранешното село [[Хамзали]]. Во текот на [[XIX век]] селото било населено со [[Турци|турско население]]. Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во [[1900]] година селото имало 450 жители [[Турци]].<ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 161.]</ref> По крајот на [[Балканските војни]], турското население во селото побегнало, а на нивно место се населиле бегалци од [[Егејска Македонија]], претежно од [[Кукуш]], кои биле поделени на православни и [[Политичко влијание на Ватикан во Македонија|католици унијати]], иако православните провладувале.<ref>[http://www.promacedonia.org/bg_1916/bg_1916_2_13.htm#a2 Гаджанов, Димитър Г. Мюсюлманското население в Новоосвободените земи, во: Научна експедиция в Македония и Поморавието 1916, Военноиздателски комплекс „Св. Георги Победоносец“, Университетско издателство „Св. Климент Охридски“, София, 1993, стр. 244.]</ref>. Селото било раселено во 1924 година и старите мештани отишле во градот Струмица или во струмичките села, како [[Куклиш]] и [[Сарај (Струмичко)|Сарај]]. === Нова Гечерлија === Селото било основано во 1935 година во [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]] како населба на српски колонисти.<ref name="Трифуноски-1976-74">{{наведено списание | last = Трифуноски | first = Јован Ф | authorlink = | coauthors = | year = 1976 | month = | title = Расељена села у Струмичкој котлини | journal = Гласник српског географског друштва | publisher = | location = | volume = LVI | issue = 2 | pages = 74 | doi = | id = | url = https://books.google.bg/books?id=MMaJo-4pZpwC&pg=RA3-PA77&dq=%D0%B1%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%82+%D1%81%D1%82%D1%80%D1%83%D0%BC%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%BE&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwjZgo3zo4v9AhXORPEDHYYsCBMQ6AF6BAgCEAI#v=onepage&q=%D0%B1%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%82%20%D1%81%D1%82%D1%80%D1%83%D0%BC%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%BE&f=false | format = | accessdate = | lang-hide = | lang = sr }}</ref> Селото имало две паралелни улици, а во секоја од нив имало по 14 куќи, со што целото село имало 28 куќи со околу 200 жители. Сите куќи биле изградени во еден стил, т.н. динарски тип. Жителите биле Срби донесени од околината на [[Книн]], од [[Лика]] и од околината на [[Врање]]. Секое домаќинство имало од 5 до 10 хектари земја. Селото имало кладенец за вода за пиење и гробишта. Жителите оделе во црква и на училиште во соседното село Сарај. Во текот на 1930-тите и 1940-ите години, во регионот имало голем процент на заболени од [[маларија]]. Поради тоа во 1935—1937 година, дел од српските колонисти од селото Гечерлија (Личани и Херцеговци), иако поседувале големо земјиште, биле принудени да ги напуштат своите домови и повторно да се вратат во своите матични домови, бегајќи од маларијата.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969, стр. 305.</ref> == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 10,1 километар квадратен. На него доминираат шумите на површина од 465 [[хектар]]и, на обработливото земјиште отпаѓаат 427,3 хектари, а на пасиштата 82,8 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделско-шумарска функција. Во минатото во него работела земјоделска задруга и има продавница.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|167 |1953|184 |1961|269 |1971|333 |1981|375 |1991|376 |1994|394 |2002|373 |2021|282 }} Гечерлија е село коешто популациско се зголемило од мало во средно село по големина. Така, во 1961 година селото броело 269 жители, а во 1994 година бројот се зголемил на 394 жители, македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Гечерлија броело 373 жители, сите [[Македонци]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=29 септември 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 282 жители, од кои 272 [[Македонци]], 1 [[Македонски Албанци|Албанец]] и 9 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|450|—|167|184|269|333|375|376|394|373|282}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Гечерлија|ПУ „Гоце Делчев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Босилово]] <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Општествен објект во Гечерлија.jpg|Општествен објект Податотека:Primary school Goce Delčev (Gečerlija) (2).jpg|Основното училиште </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Гечерлија било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Босилово, во која покрај селото Гечерлија, се наоѓале и селата Босилово, Дабиле, Дрвош, Еднокуќево, Петралинци, Робово, Сарај, Старо Балдевци и Хамзали. Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната Општина Петралинци, во која влегувале селата Гечерлија, Дрвош, Петралинци, Сарај, Старо Балдевци, Хамзали и Чанаклија. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1819 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 299 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 295 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|406}}</ref> * [[Тумба (Гечерлија)|Тумба]] ― населба од доцноантичкото време и старохристијанска базилика; и * [[Хан (Гечерлија)|Хан]] ― средновековна населба и топилница. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Теофил Струмички“ - Гечерлија|Црква „Св. Теофил Струмички“]] — главна селска црква; и * [[Црква „Св. Наум Охридски“ - Гечерлија|Црква „Св. Наум Охридски“]] — селска црква. <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Црква „Св. Теофил Струмички“ - Гечерлија.jpg|Црквата „Св. Теофил Струмички“ Податотека:Црква „Св. Наум Охридски“ - Гечерлија.jpg|Црквата „Св. Наум Охридски“ </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Гечерлија == Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Гробишта во Гечерлија.jpg|Селските гробишта Податотека:Gečerlija (3).jpg|Улица во селото Податотека:Gečerlija (1).jpg|Поглед на селото </gallery> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Gečerlija}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Гечерлија| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] fj4fvykuln69db43tifo6td51p59bi9 0 8770 5651029 5643019 2026-10-29T04:29:44Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Радово.jpg|Воздушен_поглед_на_Радово.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651029 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Радово}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Радово | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Радово | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 804 | година = 2021 | поштенски број = 2433 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 310 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=27 | lat_sec=59 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=45 | lon_sec=56 | слава = | мрежно место = | карта = Радово во Општина Босилово.svg }} '''Радово''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на селото == [[Податотека:Поглед во Радово.jpg|мини|300п|лево|Сретселото]] Името на селото првпат е запишано како '''Големо и Мало Радово''' во пишани турски документи во {{римски|16}} век (1519 г.) и низ годините се сретнува под слични варијанти. Името доаѓа од личното име Радо (Радомир, Радослав, Радобил, Радобор и сл.) образувано со суфиксот -ово.<ref name="Речник-Иванова">{{Речник-Иванова|130-131}}</ref> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во средишниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во рамките на подрачјето на [[Општина Босилово]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=250|language=македонски|accessdate=8 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 310 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 12 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото може да се стигне преку локални асфалтирани патишта, кои се двојат од [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] кај селата [[Турново]] и [[Босилово]]. == Историја == Местото каде денеска се наоѓа Радово постоело и пред освојувањето на овие простори од страна на [[Османлии]]те. Населбата егзистирала уште во средниот век. Во времето кога Османлиите го освоиле регионот, започнала колонизација на селото од страна на муслимански семејства. Тие основале ново маало во селото. Тогаш населбата била поделена на две маала: Големо кое на турски било познато како '''Бузург Радова''' (Големо Радово) во кое живееле муслимани и Мало кое на турски било познато како '''Ќучук Радова''' (Мало Радово) во кое живееле христијани.<ref>Колективната меморија зачувана во типичните обичаи и традиции на Општина Босилово</ref> По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. [[Црква „Св. Илија“ - Радово|Еноријата „Св. Илија“]] е продолжение на еноријата „[[Црква „Св. Илија“ - Алексово|Св. Илија]]“ во село [[Алексово]], денешна [[Грција]], од каде се доселиле најголемиот број на [[Политичко влијание на Ватикан во Македонија|унијатски]] верници во Радово, иако имало и од други села од Кукушката околина како [[Мотилово]], [[Рошлово]], [[Морарци]], [[Грамадна]] и други. Радовската [[енорија]] била основана веднаш со пристигнувањето на бегалците од [[Егејска Македонија]]. Заедно со нив во селото како бегалци пристигнале и свештениците Ѓорѓи Стојанов и Стојан Пецев. Стојанов со поголемиот дел од верниците заминал во селото Секирник каде ја основал [[Црква „Св. Никола“ - Секирник|црквата „Св. Никола“]], додека во Радово должноста парох ја извршувал до 1916 година Стојан Пецев, кога истата била преземена од свештеникот Неделко Стојчев. Стојчев на таа позиција се задржал до 1918 година кога целиот Струмички крај паднал под српска власт, а самиот свештеник бил протеран.<ref name="католици">{{Наведена мрежна страница|url=http://katolickacrkva.mk/%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%B8%D1%98%D0%B0-%D1%81%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B8-%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BA-%D0%B8%D0%BB%D0%B8%D1%98%D0%B0-%D1%80%D0%B0%D0%B4%D0%BE%D0%B2%D0%BE/|title=ПАРОХИЈА СВЕТИ ПРОРОК ИЛИЈА – РАДОВО|date=2016-01-01|accessdate=2026-10-07}}</ref> По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == [[Податотека:Полиња кај Радово.jpg|мини|300п|десно|Полиња кај селото]] Атарот на селото не е голем и зафаќа простор од 4,2 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 339 [[хектар]]и, па затоа селото има полјоделска функција.<ref name="енциклопедија" /> Во селото имало земјоделска задруга и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> Бидејќи климата е погодна, населението главно се занимава со [[земјоделство]]. Во селото се наоѓа седиштето на [[Млекара „Здравје“ Радово|млекарата „Здравје“]], која со работа започнала во почетокот на [[2002]] година. Денес, производството на млекарата е проширено и со нов производствен капацитет во [[Куманово]].<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.mlekarazdravje.com.mk/za-nas |title=mlekarazdravje.com.mk |accessdate=2017-04-18 |archive-date=2018-03-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180323170359/http://www.mlekarazdravje.com.mk/za-nas |url-status=dead }}</ref> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|516 |1953|606 |1961|593 |1971|679 |1981|762 |1991|882 |1994|884 |2002|851 |2021|804 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, Радово било село со 35 семејства, од кои 93 Македонци и 40 муслимани.<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 440 жители [[Турци]].<ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900.]</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 250 [[Македонци]] и 100 [[Турци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Радово преминало од средно по големина, во големо село. Така, селото во 1961 година имало 593 жители, од кои 567 биле Македонци, а 25 жители Турци. Во 1994 година бројот се зголемил на 884 жители, од кои 865 биле Македонци и 19 жители Турци.<ref name="енциклопедија" /> Пописот од 1961 година бележи дека 79 луѓе биле родени во друга држава ([[Грција]]).<ref>{{Наведена книга|title=Попис на населението во Македонија, 1961. Книга 12 - миграциони обележја|publisher=Државен статистички уред на Сојузната планска комисија|year=1966|location=Белград}}</ref> Според пописот од 2002 година, селото Радово броело 851 жител, од кои 834 [[Македонци]], 16 [[Македонски Турци|Турци]], 2 [[Македонски Срби|Срби]] и 1 останат.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=8 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 804 жители, од кои 761 [[Македонци|Македонец]], 1 [[Македонски Албанци|Албанец]], 19 [[Македонски Турци|Турци]] и 23 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|440|—|516|606|593|679|762|882|884|851|804}} === Религија === Радово е едно од двете единствени села во Македонија со мнозинство население, кое верски припаѓа на [[Католицизмот во Македонија|католицизмот]]. На табелата е прикажана верската определба во селото од 2002 година:<ref name="попис"/> {| class="wikitable sortable" !Вера !Жители !Проценти (&nbsp;%) |- |[[Католици]] |823 |96,70 % |- |[[Муслимани]] |16 |1,88 % |- |[[Православие|Правславни]] |9 |1,05 % |- |останати |3 |0,35 % |} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Св. Кирил и Методиј“ - Радово|ПУ „Св. Кирил и Методиј“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица]] * Дом на културата <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:Дом на културата во Радово 2.jpg|Влезот во домот на културата Податотека:ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Радово.jpg|Поглед на училиштето Податотека:Дом на културата во Радово.jpg|Домот на културата Податотека:Дом на културата во Радово 3.jpg|Домот на културата Податотека:Канцеларија на здружение на граѓани во Радово.jpg|Здружение на граѓани „Илинден“ </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Радово било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Турново, во која покрај селото Радово, се наоѓале и селата Гориево, Иловица, Секирник, Турново и Штука. Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната Општина Турново, во која влегувале селата Радово, Секирник и Турново. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1822 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 714 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 700 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Илија“ - Радово|Црква „Св. Илија“]] — главна селска византискокатоличка црква. ;Капели * [[Капела „Марија Назаретска“ - Радово|Капела „Марија Назаретска“]] — мала селска капела; и * [[Капела „Мајка Тереза“ - Радово|Капела „Мајка Тереза“]] — мала селска капела. ;Џамии<ref name="верски објекти"/> * [[Џамија (Радово)|Џамија]] — поранешна селска џамија. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Црква „Св. Илија“ - Радово 5.jpg|Црквата „Св. Илија“ Податотека:Radovo mosque (1).jpg|Поранешната џамија Податотека:Параклис во Радово.jpg|Капелата „Марија Назаретска“ </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Радово * [[Киро Стојанов]] (р. 9 април 1959 ) — римокатолички бискуп на Скопската бискупија и Апостолски Администратор и Егзарх за Католиците од византиски обред во Македонија; * [[Иван Ангелов]] — прв министер за земјоделство во независна Македонија и член на владата на Никола Кљусев; и * [[Ристо Стојанов]] (р. 11 декември 1961) — пратеник од редовите на ВМРО ДПМНЕ.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sobranie.mk/?ItemID=B133153DBE39F24480F2FAA11631CBEE|title=Пратенички состав|publisher=Собрание на Македонија|language=македонски|accessdate=2010-12-04}}</ref> <!--== Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Автобуска постојка во Радово.jpg|Автобуска постојка Податотека:Крст во Радово.jpg|Крст на сретсело Податотека:Гнездо со штрк во Радово.jpg|Гнездо со штрк Податотека:Лулашки во Радово.jpg|Детско игралиште </gallery> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Radovo, Bosilovo|Радово}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Радово (Струмичко)| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] g1smvvkdbs411hnjyovye24cgo1qdh9 5651051 5651029 2026-10-29T04:34:24Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Полиња_кај_Радово.jpg|Полиња_кај_Радово.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651051 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Радово}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Радово | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Радово | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 804 | година = 2021 | поштенски број = 2433 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 310 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=27 | lat_sec=59 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=45 | lon_sec=56 | слава = | мрежно место = | карта = Радово во Општина Босилово.svg }} '''Радово''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на селото == [[Податотека:Поглед во Радово.jpg|мини|300п|лево|Сретселото]] Името на селото првпат е запишано како '''Големо и Мало Радово''' во пишани турски документи во {{римски|16}} век (1519 г.) и низ годините се сретнува под слични варијанти. Името доаѓа од личното име Радо (Радомир, Радослав, Радобил, Радобор и сл.) образувано со суфиксот -ово.<ref name="Речник-Иванова">{{Речник-Иванова|130-131}}</ref> == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во средишниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во рамките на подрачјето на [[Општина Босилово]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=250|language=македонски|accessdate=8 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 310 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 12 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото може да се стигне преку локални асфалтирани патишта, кои се двојат од [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] кај селата [[Турново]] и [[Босилово]]. == Историја == Местото каде денеска се наоѓа Радово постоело и пред освојувањето на овие простори од страна на [[Османлии]]те. Населбата егзистирала уште во средниот век. Во времето кога Османлиите го освоиле регионот, започнала колонизација на селото од страна на муслимански семејства. Тие основале ново маало во селото. Тогаш населбата била поделена на две маала: Големо кое на турски било познато како '''Бузург Радова''' (Големо Радово) во кое живееле муслимани и Мало кое на турски било познато како '''Ќучук Радова''' (Мало Радово) во кое живееле христијани.<ref>Колективната меморија зачувана во типичните обичаи и традиции на Општина Босилово</ref> По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. [[Црква „Св. Илија“ - Радово|Еноријата „Св. Илија“]] е продолжение на еноријата „[[Црква „Св. Илија“ - Алексово|Св. Илија]]“ во село [[Алексово]], денешна [[Грција]], од каде се доселиле најголемиот број на [[Политичко влијание на Ватикан во Македонија|унијатски]] верници во Радово, иако имало и од други села од Кукушката околина како [[Мотилово]], [[Рошлово]], [[Морарци]], [[Грамадна]] и други. Радовската [[енорија]] била основана веднаш со пристигнувањето на бегалците од [[Егејска Македонија]]. Заедно со нив во селото како бегалци пристигнале и свештениците Ѓорѓи Стојанов и Стојан Пецев. Стојанов со поголемиот дел од верниците заминал во селото Секирник каде ја основал [[Црква „Св. Никола“ - Секирник|црквата „Св. Никола“]], додека во Радово должноста парох ја извршувал до 1916 година Стојан Пецев, кога истата била преземена од свештеникот Неделко Стојчев. Стојчев на таа позиција се задржал до 1918 година кога целиот Струмички крај паднал под српска власт, а самиот свештеник бил протеран.<ref name="католици">{{Наведена мрежна страница|url=http://katolickacrkva.mk/%D0%BF%D0%B0%D1%80%D0%BE%D1%85%D0%B8%D1%98%D0%B0-%D1%81%D0%B2%D0%B5%D1%82%D0%B8-%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BA-%D0%B8%D0%BB%D0%B8%D1%98%D0%B0-%D1%80%D0%B0%D0%B4%D0%BE%D0%B2%D0%BE/|title=ПАРОХИЈА СВЕТИ ПРОРОК ИЛИЈА – РАДОВО|date=2016-01-01|accessdate=2026-10-07}}</ref> По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == Атарот на селото не е голем и зафаќа простор од 4,2 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 339 [[хектар]]и, па затоа селото има полјоделска функција.<ref name="енциклопедија" /> Во селото имало земјоделска задруга и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> Бидејќи климата е погодна, населението главно се занимава со [[земјоделство]]. Во селото се наоѓа седиштето на [[Млекара „Здравје“ Радово|млекарата „Здравје“]], која со работа започнала во почетокот на [[2002]] година. Денес, производството на млекарата е проширено и со нов производствен капацитет во [[Куманово]].<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.mlekarazdravje.com.mk/za-nas |title=mlekarazdravje.com.mk |accessdate=2017-04-18 |archive-date=2018-03-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180323170359/http://www.mlekarazdravje.com.mk/za-nas |url-status=dead }}</ref> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|516 |1953|606 |1961|593 |1971|679 |1981|762 |1991|882 |1994|884 |2002|851 |2021|804 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, Радово било село со 35 семејства, од кои 93 Македонци и 40 муслимани.<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 440 жители [[Турци]].<ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900.]</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 250 [[Македонци]] и 100 [[Турци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Радово преминало од средно по големина, во големо село. Така, селото во 1961 година имало 593 жители, од кои 567 биле Македонци, а 25 жители Турци. Во 1994 година бројот се зголемил на 884 жители, од кои 865 биле Македонци и 19 жители Турци.<ref name="енциклопедија" /> Пописот од 1961 година бележи дека 79 луѓе биле родени во друга држава ([[Грција]]).<ref>{{Наведена книга|title=Попис на населението во Македонија, 1961. Книга 12 - миграциони обележја|publisher=Државен статистички уред на Сојузната планска комисија|year=1966|location=Белград}}</ref> Според пописот од 2002 година, селото Радово броело 851 жител, од кои 834 [[Македонци]], 16 [[Македонски Турци|Турци]], 2 [[Македонски Срби|Срби]] и 1 останат.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=8 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 804 жители, од кои 761 [[Македонци|Македонец]], 1 [[Македонски Албанци|Албанец]], 19 [[Македонски Турци|Турци]] и 23 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|440|—|516|606|593|679|762|882|884|851|804}} === Религија === Радово е едно од двете единствени села во Македонија со мнозинство население, кое верски припаѓа на [[Католицизмот во Македонија|католицизмот]]. На табелата е прикажана верската определба во селото од 2002 година:<ref name="попис"/> {| class="wikitable sortable" !Вера !Жители !Проценти (&nbsp;%) |- |[[Католици]] |823 |96,70 % |- |[[Муслимани]] |16 |1,88 % |- |[[Православие|Правславни]] |9 |1,05 % |- |останати |3 |0,35 % |} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Св. Кирил и Методиј“ - Радово|ПУ „Св. Кирил и Методиј“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица]] * Дом на културата <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:Дом на културата во Радово 2.jpg|Влезот во домот на културата Податотека:ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Радово.jpg|Поглед на училиштето Податотека:Дом на културата во Радово.jpg|Домот на културата Податотека:Дом на културата во Радово 3.jpg|Домот на културата Податотека:Канцеларија на здружение на граѓани во Радово.jpg|Здружение на граѓани „Илинден“ </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Радово било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Турново, во која покрај селото Радово, се наоѓале и селата Гориево, Иловица, Секирник, Турново и Штука. Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната Општина Турново, во која влегувале селата Радово, Секирник и Турново. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1822 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 714 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=3 ноември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 700 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Илија“ - Радово|Црква „Св. Илија“]] — главна селска византискокатоличка црква. ;Капели * [[Капела „Марија Назаретска“ - Радово|Капела „Марија Назаретска“]] — мала селска капела; и * [[Капела „Мајка Тереза“ - Радово|Капела „Мајка Тереза“]] — мала селска капела. ;Џамии<ref name="верски објекти"/> * [[Џамија (Радово)|Џамија]] — поранешна селска џамија. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Црква „Св. Илија“ - Радово 5.jpg|Црквата „Св. Илија“ Податотека:Radovo mosque (1).jpg|Поранешната џамија Податотека:Параклис во Радово.jpg|Капелата „Марија Назаретска“ </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Радово * [[Киро Стојанов]] (р. 9 април 1959 ) — римокатолички бискуп на Скопската бискупија и Апостолски Администратор и Егзарх за Католиците од византиски обред во Македонија; * [[Иван Ангелов]] — прв министер за земјоделство во независна Македонија и член на владата на Никола Кљусев; и * [[Ристо Стојанов]] (р. 11 декември 1961) — пратеник од редовите на ВМРО ДПМНЕ.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sobranie.mk/?ItemID=B133153DBE39F24480F2FAA11631CBEE|title=Пратенички состав|publisher=Собрание на Македонија|language=македонски|accessdate=2010-12-04}}</ref> <!--== Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Автобуска постојка во Радово.jpg|Автобуска постојка Податотека:Крст во Радово.jpg|Крст на сретсело Податотека:Гнездо со штрк во Радово.jpg|Гнездо со штрк Податотека:Лулашки во Радово.jpg|Детско игралиште </gallery> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Radovo, Bosilovo|Радово}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Радово (Струмичко)| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] i3xtkim76low6a8e6foxef3zgovm28d 0 8771 5651032 5642821 2026-10-29T04:30:25Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Старо_Балдовци.jpg|Воздушен_поглед_на_Старо_Балдовци.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651032 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Старо Балдовци | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Старо Балдовци | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 422 | година = 2021 | поштенски број = 2430 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 223 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=27 | lat_sec=56 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=44 | lon_sec=53 | слава = | мрежно место = | карта = Старо Балдовци во Општина Босилово.svg }} '''Старо Балдовци''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Географија и местоположба == [[Податотека:Staro Baldovci.jpg|мини|300п|лево|Влезот во селото]] Селото се наоѓа речиси во средишниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], на подрачјето на [[Општина Босилово]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=284|language=македонски|accessdate=10 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 223 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 15 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото води локален асфалтен пат, кој се двои од [[Регионален пат 1302|регионалниот пат 1302]] кај селото [[Петралинци]]. == Историја == По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == Атарот на селото е мал и зафаќа простор од 3,7 километри квадратни. На него доминира обработливото земјиште на површина од 326 [[хектар]]и, па затоа селото има полјоделска функција.<ref name="енциклопедија" /> Во селото имало земјоделска задруга и работат услужни објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|136 |1953|140 |1961|181 |1971|189 |1981|205 |1991|267 |1994|262 |2002|269 |2021|422 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година селото се состоело од 20 семејства од кои 74 [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во [[1900]] година селото имало 105 жители [[Турци]] и 50 [[Македонци]].<ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900.]</ref> Според Димитар Гаџанов во 1916 година во Старо Балдовци живееле 27 [[Турци]].<ref>[http://www.promacedonia.org/bg_1916/bg_1916_2_13.htm#a2 Гаджанов, Димитър Г. Мюсюлманското население в Новоосвободените земи, во: Научна експедиция в Македония и Поморавието 1916, Военноиздателски комплекс „Св. Георги Победоносец“, Университетско издателство „Св. Климент Охридски“, София, 1993, стр. 244.]</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 100 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е мало, коешто во 1961 година броело 181 жител, а во 1994 година бројот се зголемил на 262 жители, од кои 140 биле Македонци, а 122 жители Турци.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Старо Балдовци броело 264 жители, од кои 116 [[Македонци]], 124 [[Македонски Турци|Турци]] и 24 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=10 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 422 жители, од кои 90 [[Македонци]], 222 [[Македонски Турци|Турци]], 1 [[Македонски Роми|Ром]] и 109 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|155|—|136|140|181|189|205|267|262|269|422}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == [[Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Старо Балдовци.jpg|мини|300п|десно|Поглед на основното училиште]] * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Старо Балдовци|ПУ „Гоце Делчев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Босилово]] == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Старо Балдовци било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Босилово, во која покрај селото Старо Балдовци, се наоѓале и селата Босилово, Гечерлија, Дабиле, Дрвош, Еднокуќево, Петралинци, Робово, Сарај и Хамзали. Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната Општина Петралинци, во која влегувале селата Гечерлија, Дрвош, Петралинци, Сарај, Старо Балдовци, Хамзали и Чанаклија. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1816 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 217 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 240 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Џамии<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Џамија (Старо Балдовци)|Џамија]] — главна селска џамија. <gallery mode=packed heights=200px> Податотека:Џамија во Старо Балдовци.jpg|Селската џамија Податотека:Гробишта во Старо Балдовци.jpg|Муслиманските гробишта кај џамијата </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Старо Балдовци == Култура и спорт ==--> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Staro Baldovci}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Старо Балдовци| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] 2kjk5iyir3w4ys4eoajlmf1d0ky61aa 0 8772 5651017 5638865 2026-10-29T04:28:12Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Дрвош.jpg|Воздушен_поглед_на_Дрвош.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651017 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Дрвош | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Дрвош | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 614 | година = 2021 | поштенски број = 2430 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 360 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=30 | lat_sec=2 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=46 | lon_sec=27 | слава = | мрежно место = | карта = Дрвош во Општина Босилово.svg }} '''Дрвош''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на името == Името Дрвош значи „населба среде дрвја“ или „населба среде шума“. И денес селото е опколено со горски дрвја, особено со дабова шума. == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во северниот ридест дел на подрачјето на [[Општина Босилово]], чиј атар високо се издига до сртот на планината [[Огражден]], каде што се допира со подрачјето на [[Општина Берово]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=113|language=македонски|accessdate=30 септември 2026}}</ref> Селото е ридско, сместено на надморска височина од 360 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 16 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото може да се стигне преку локален асфалтиран пат, кој се двои од [[Регионален пат 1302|регионалниот пат 1302]] кај некогашното село [[Хамзали]]. == Историја == Најверојатно селото Дрвош било основано во времето на [[Османлиска Македонија|османлиското владеење]] на овие простори. Според легендата, најпрвин во селото се населиле две семејства, а по нив дошле и други. Со копачење на шумата тие отвориле место за населба, која во еден турски пописен дефтер од [[XVI век]] е спомната со името Дрвош.<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> По започнувањето на [[Балканските војни]], 1 човек бил доброволец во Македонско-одрински доброволни чети<ref>„Македоно-одринското опълчение 1912-1913 г. Личен състав“, Главно управление на архивите, 2006, стр. 845.</ref>. По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Селото е споменато во „Оковани радник“ (легален орган на [[КПЈ]]), во бројот 8 од 15 октомври 1924 година, во врска со положбата на народот на Струмичката околина во тој период. Според списанието, по дознавањето на околискиот началник за делување на пет комити во селата [[Робово (Струмичко)|Робово]] и [[Петралинци]], полицискиот писар Јагош спровел рација во која во [[Робово (Струмичко)|Робово]] уапсил 10 луѓе, во [[Петралинци]] 5 луѓе и во Дрвош 6 луѓе бидејќи сметал дела уапсените им помагале на комитите.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969, стр. 316.</ref> == Стопанство == [[Податотека:Стопански објект во Дрвош.jpg|мини|300п|десно|Стопански објект во селото]] Атарот на селото е голем и зафаќа простор од 23 километри квадратни. На него преовладуваат шумите на површина од 1.855,3 [[хектар]]и, на обработливото земјиште отпаѓаат 284,1 хектар, а на пасиштата 120,4 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделско-шумарска функција. Во селото има продавници и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|417 |1953|477 |1961|566 |1971|639 |1981|688 |1991|699 |1994|695 |2002|699 |2021|614 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година селото се состоело од 130 семејства и 285 жители [[Македонци]] и 108 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во [[1900]] година селото имало 240 жители [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 280 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]].<ref name=":1">Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref>. Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 300 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Дрвош е средно по големина село, но со пораст на бројот на населението. Во 1961 година селото броело 566 жители, а во 1994 година бројот се зголемил на 695 жители, македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Дрвош броело 699 жители, сите [[Македонци]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=30 септември 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 614 жители, од кои 540 [[Македонци]], 1 [[Македонски Албанци|Албанец]] и 73 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|240|280|417|477|566|639|688|699|695|699|614}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == [[Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Дрвош 2.jpg|мини|300п|десно|Поглед на основното училиште во селото]] * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Дрвош|ПУ „Гоце Делчев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Босилово]] * Дом на културата == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Дрвош било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Босилово, во која покрај селото Дрвош, се наоѓале и селата Босилово, Гечерлија, Дабиле, Еднокуќево, Петралинци, Робово, Сарај, Старо Балдевци и Хамзали. Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната Општина Петралинци, во која влегувале селата Гечерлија, Дрвош, Петралинци, Сарај, Старо Балдевци, Хамзали и Чанаклија. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1818 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 565 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 579 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status= dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|406}}</ref> * [[Долно Градиште (Дрвош)|Долно Градиште]] — населба од средновековно време; * [[Мало Градиште (Дрвош)|Мало Градиште]] — градиште од доцноантичко време; * [[Селиште (Дрвош)|Селиште]] — населба и некропола од средновековно време; * [[Тумба (Дрвош)|Тумба]] — могила од римското време; * [[Ушите (Дрвош)|Ушите]] — населба од римското време; * [[Чешмина Глава (Дрвош)|Чешмина Глава]] — населба од римско време; и * [[Шичичка Чука (Дрвош)|Шичичка Чука]] — населба и некропола од римско време. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Дрвош|Црква „Св. Ѓорѓи“]] — главна селска црква. ;Езера * [[Чаушица (езеро)|Чаушица]] — мало вештачко езеро над селото. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Дрвош.jpg|Главната селска црква Податотека:Дрвошко Езеро 2.jpg|Езерото Чаушица </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Дрвош--> == Култура и спорт == * Борба со бикови * Фудбалски клуб „Дрвош“ == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Drvoš (1).jpg|Поглед во селото Податотека:Автобуска постојка во Дрвош.jpg|Автобуска постојка </gallery> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Drvoš}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Дрвош| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] n1sve9fe6lw2n8qgawyq8o5dig0h15b 5651042 5651017 2026-10-29T04:33:54Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Дрвошко_Езеро_2.jpg|Дрвошко_Езеро_2.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651042 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Дрвош | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Дрвош | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 614 | година = 2021 | поштенски број = 2430 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 360 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=30 | lat_sec=2 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=46 | lon_sec=27 | слава = | мрежно место = | карта = Дрвош во Општина Босилово.svg }} '''Дрвош''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на името == Името Дрвош значи „населба среде дрвја“ или „населба среде шума“. И денес селото е опколено со горски дрвја, особено со дабова шума. == Географија и местоположба == Селото се наоѓа во северниот ридест дел на подрачјето на [[Општина Босилово]], чиј атар високо се издига до сртот на планината [[Огражден]], каде што се допира со подрачјето на [[Општина Берово]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=113|language=македонски|accessdate=30 септември 2026}}</ref> Селото е ридско, сместено на надморска височина од 360 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 16 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото може да се стигне преку локален асфалтиран пат, кој се двои од [[Регионален пат 1302|регионалниот пат 1302]] кај некогашното село [[Хамзали]]. == Историја == Најверојатно селото Дрвош било основано во времето на [[Османлиска Македонија|османлиското владеење]] на овие простори. Според легендата, најпрвин во селото се населиле две семејства, а по нив дошле и други. Со копачење на шумата тие отвориле место за населба, која во еден турски пописен дефтер од [[XVI век]] е спомната со името Дрвош.<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> По започнувањето на [[Балканските војни]], 1 човек бил доброволец во Македонско-одрински доброволни чети<ref>„Македоно-одринското опълчение 1912-1913 г. Личен състав“, Главно управление на архивите, 2006, стр. 845.</ref>. По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Селото е споменато во „Оковани радник“ (легален орган на [[КПЈ]]), во бројот 8 од 15 октомври 1924 година, во врска со положбата на народот на Струмичката околина во тој период. Според списанието, по дознавањето на околискиот началник за делување на пет комити во селата [[Робово (Струмичко)|Робово]] и [[Петралинци]], полицискиот писар Јагош спровел рација во која во [[Робово (Струмичко)|Робово]] уапсил 10 луѓе, во [[Петралинци]] 5 луѓе и во Дрвош 6 луѓе бидејќи сметал дела уапсените им помагале на комитите.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969, стр. 316.</ref> == Стопанство == [[Податотека:Стопански објект во Дрвош.jpg|мини|300п|десно|Стопански објект во селото]] Атарот на селото е голем и зафаќа простор од 23 километри квадратни. На него преовладуваат шумите на површина од 1.855,3 [[хектар]]и, на обработливото земјиште отпаѓаат 284,1 хектар, а на пасиштата 120,4 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделско-шумарска функција. Во селото има продавници и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|417 |1953|477 |1961|566 |1971|639 |1981|688 |1991|699 |1994|695 |2002|699 |2021|614 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година селото се состоело од 130 семејства и 285 жители [[Македонци]] и 108 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во [[1900]] година селото имало 240 жители [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 280 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]].<ref name=":1">Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref>. Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 300 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Дрвош е средно по големина село, но со пораст на бројот на населението. Во 1961 година селото броело 566 жители, а во 1994 година бројот се зголемил на 695 жители, македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Дрвош броело 699 жители, сите [[Македонци]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=30 септември 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 614 жители, од кои 540 [[Македонци]], 1 [[Македонски Албанци|Албанец]] и 73 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|240|280|417|477|566|639|688|699|695|699|614}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == [[Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Дрвош 2.jpg|мини|300п|десно|Поглед на основното училиште во селото]] * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Дрвош|ПУ „Гоце Делчев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Босилово]] * Дом на културата == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Дрвош било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Босилово, во која покрај селото Дрвош, се наоѓале и селата Босилово, Гечерлија, Дабиле, Еднокуќево, Петралинци, Робово, Сарај, Старо Балдевци и Хамзали. Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната Општина Петралинци, во која влегувале селата Гечерлија, Дрвош, Петралинци, Сарај, Старо Балдевци, Хамзали и Чанаклија. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1818 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 565 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 579 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status= dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|406}}</ref> * [[Долно Градиште (Дрвош)|Долно Градиште]] — населба од средновековно време; * [[Мало Градиште (Дрвош)|Мало Градиште]] — градиште од доцноантичко време; * [[Селиште (Дрвош)|Селиште]] — населба и некропола од средновековно време; * [[Тумба (Дрвош)|Тумба]] — могила од римското време; * [[Ушите (Дрвош)|Ушите]] — населба од римското време; * [[Чешмина Глава (Дрвош)|Чешмина Глава]] — населба од римско време; и * [[Шичичка Чука (Дрвош)|Шичичка Чука]] — населба и некропола од римско време. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Дрвош|Црква „Св. Ѓорѓи“]] — главна селска црква. ;Езера * [[Чаушица (езеро)|Чаушица]] — мало вештачко езеро над селото. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Дрвош.jpg|Главната селска црква </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Дрвош--> == Култура и спорт == * Борба со бикови * Фудбалски клуб „Дрвош“ == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Drvoš (1).jpg|Поглед во селото Податотека:Автобуска постојка во Дрвош.jpg|Автобуска постојка </gallery> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Drvoš}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Дрвош| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] 0ctkf5v87wesl3yzcpu7n96da6or9h5 0 8773 5651018 5642063 2026-10-29T04:28:25Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Иловица_2.jpg|Воздушен_поглед_на_Иловица_2.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651018 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Иловица (појаснување)}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Иловица | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Иловица | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 1.551 | година = 2021 | поштенски број = 2433 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 282 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=28 | lat_sec=14 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=47 | lon_sec=54 | слава = | мрежно место = | карта = Иловица во Општина Босилово.svg }} '''Иловица''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Селото е скоро целосно споено со соседното село [[Штука (село)|Штука]]. == Потекло и значење на името == [[Податотека:Воздушен поглед на Иловица.jpg|мини|300п|лево|Воздушен поглед на двете села, Иловица и [[Штука (село)|Штука]]]] За името на населбата постои една легенда. Се раскажува дека во падините на [[Огражден]], живеел некој човек по име Иљо. Тој не можел да ги поднесува насилствата и злоделата на Османлиите, поради што станал [[Ајдутство|ајдутин]]. Но, при еден напад на непријателот, тој бил убиен. Неговата сопруга Иловица, заедно со своите деца, подоцна се преселила во денешната населба. Со тек на времето, тука се населиле и други жители од околните ридско-планински села, па така била основана населбата, која според првиот жител била наречена Иловица. Според друго предание, името на селото потекнува од самата локација на селото, од земјиштето на кое е основано, односно по земјата [[Иловица (почва)|иловица]] (вид смолеста глина).<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> == Географија и местоположба == Иловица е големо село, сместено во источниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во рамките на подрачјето на [[Општина Босилово]], чиј атар високо се издига до сртот на планината [[Огражден]], каде што се допира со подрачјето на [[Општина Берово]], а се допира и со подрачјето на [[Општина Ново Село]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=136-137|language=македонски|accessdate=2 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 282 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 17 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото може да се стигне преку локален асфалтиран пат, кој се двои од [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] кај селото [[Турново]]. Од овој пат селото е оддалечено околу 4 километри. Низ селото поминува реката [[Јазга]], која доаѓа од планината [[Огражден]] и го дели селото на два дела. == Историја == Станува збор за постара селска населба, која се претпоставува дека постоела и пред доаѓањето на [[Османлии]]те на [[Балкански Полуостров|Балканскиот Полуостров]]. Подоцна многу од турското население се иселило од Иловица и заминало за [[Турција]]. На нивно место дошле нови жители во селото, претежно [[Македонци]] од [[Егејска Македонија]], односно т.н. „бежанци“. За ова сведочат црквата и гробиштата во селото. Според едно предание, на местото на старата христијанска црква еден Турчин сакал да гради куќа. Но, кога дознал дека на тоа место некогаш имало христијанска црква, тој веднаш ја откажал градбата. Подоцна, на истото место во почетокот на [[XX век]] била изградена денешната христијанска црква. По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Во текот на 2000-те на подрачјето на планината Огражден кај Иловица започнале истражување за пронаоѓање на метали од страна на канадската компанија Еуромакс. Во 2012 година било утврдено дека на овој простор лежат речиси 790.000 тони бакар и 130 тони злато и се претпоставува дека овој рудник би можел да биде најголемиот од таков вид во Македонија. Според тогашните најави рудникот требало да започне со работа најдоцна до 2017 година, при што би биле вложени над 500 милиони долари и би биле вработени околу 500 лица.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://sitel.com.mk/ilovica-ima-potencijal-da-prerasne-vo-golem-rudarski-kompleks-0|title=Иловица има потенцијал да прерасне во голем рударски комплекс|publisher=http://sitel.com.mk|accessdate=2013-05-01|archive-date=2012-11-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20121106093917/http://sitel.com.mk/ilovica-ima-potencijal-da-prerasne-vo-golem-rudarski-kompleks-0|url-status=dead}}</ref> Сепак, поради низа контроверзи и спротивставени мислења меѓу активистите за животна средина и локалното население во Струмичко, проектот за рудникот до денес не е реализиран. == Стопанство == [[Податотека:Стопански објект во Иловица.jpg|мини|300п|десно|Стопански објект во селото]] Атарот на селото има средна големина и зафаќа простор од 22,2 километри квадратни. На него преовладуваат шумите на површина од 1.289 [[хектар]]и, на обработливото земјиште отпаѓаат 685 хектари, а на пасиштата 113 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделско-шумарска функција. Во селото има продавници и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|1267 |1953|1373 |1961|1557 |1971|1724 |1981|2042 |1991|1946 |1994|1912 |2002|1907 |2021|1551 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година селото се состоело од 110 семејства од кои 238 жители [[Македонци]] и 108 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во [[1900]] година селото имало 218 жители [[Македонци]] и 750 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во [[1905]] година во селото живееле 224 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 650 [[Македонци]] и 150 [[Турци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Иловица во 1961 година имало 1.557 жители, од кои 1.303 биле Македонци, 250 Турци, а тројца жители Срби, а во 1994 година бројот на населението се зголемил на 1.912 жители, од кои 1.602 биле Македонци, 242 Турци и 41 Ром.<ref name="енциклопедија" /> Пописот од 1961 година бележи дека 154 луѓе биле родени во друга држава ([[Грција]]).<ref>{{Наведена книга|title=Попис на населението во Македонија, 1961. Книга 12 - миграциони обележја|publisher=Државен статистички уред на Сојузната планска комисија|year=1966|location=Белград}}</ref> Според пописот од 2002 година, селото Иловица броело 1.907 жители, од кои 1.611 [[Македонци]], 239 [[Македонски Турци|Турци]], 19 [[Македонски Роми|Роми]], 1 [[Македонски Срби|Србин]] и 37 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=2 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живеел 1.551 жител, од кои 1.041 [[Македонци|Македонец]], 2 [[Македонски Албанци|Албанци]], 297 [[Македонски Турци|Турци]], 9 [[Македонски Роми|Роми]], 5 останати и 197 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> Низ годините ова било вкупното население и етничка припадност на населението во Иловица: {| class="wikitable" |- ! Година ! Македонци !Албанци ! Турци ! Роми ! Власи ! Срби ! {{крат|Ост.|Останати}} ! {{крат|Лица без под.|Лица без податоци}} ! Вкупно |- style="text-align:center;" |'''1948''' |— |— |— |— |— |— |— |— |'''1.267''' |- style="text-align:center;" |'''1953''' |1.058 |0 |200 |113 |1 |0 |1 |— |'''1.373''' |- style="text-align:center;" |'''1961''' |1.303 |0 |250 |— |— |3 |1 |— |'''1.557''' |- style="text-align:center;" |'''1971''' |1.503 |0 |219 |0 |— |0 |2 |— |'''1.724''' |- style="text-align:center;" |'''1981''' |1.754 |0 |251 |0 |0 |0 |37 |— |'''2.042''' |- style="text-align:center;" |'''1991''' |1.622 |0 |305 |19 |0 |0 |0 |— |'''1.946''' |- style="text-align:center;" |'''1994''' |1.602 |0 |242 |41 |0 |0 |27 |— |'''1.912''' |- style="text-align:center;" |'''2002''' |1.611 |0 |239 |19 |0 |1 |37 |— |'''1.907''' |- style="text-align:center;" |'''2021''' |1.041 |2 |297 |9 |0 |0 |5 |197 |'''1.551''' |} <small>* Извор: [[Државен завод за статистика на Република Македонија]] (1948-2021), според податоци од официјалните пописи во соодветните години</small> <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица|ОУ „Св. Кирил и Методиј“]] - централно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение * Дом на културата <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица.jpg|Поглед на училиштето Податотека:Дом на културата во Иловица.jpg|Дом на културата </gallery> == Самоуправа и политика == [[Податотека:Ilovica.jpg|мини|300п|десно|Поглед кон селото]] Во {{римски|19}} век, Иловица било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Турново, во која покрај селото Иловица, се наоѓале и селата Гориево, Радово, Секирник, Турново и Штука. Во периодот 1950-1952, селото било седиште на некогашната Општина Иловица, во која влегувале селата Иловица и Штука. === Избирачко место === Во селото постојат избирачките места бр. 1820 и 1821 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во основното училиште и домот на културата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.559 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213184039/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|archive-date=2019-12-13|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.591 гласач.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|407}}</ref> * [[Варница (Иловица)|Варница]] — населба од доцноантичко време; * [[Гробишта (Иловица)|Гробишта]] — населба од доцноантичко време; * [[Крст (Иловица)|Крст]] — могила од римско време; * [[Крива Топола (Иловица)|Крива Топола]] — населба и старохристијанска црква од римско време; * [[Куши Тумба (Иловица)|Куши Тумба]] — населба од доцноантичко време; и * [[Црквите (Иловица)|Црквите]] — населба од римско време. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Димитриј“ - Иловица|Црква „Св. Димитриј“]] — главна селска црква, изградена во 1915 година. ;Џамии<ref name="верски објекти"/> * [[Џамија (Иловица)|Џамија]] — главна селска џамија. ;Други * [[Каменот од Иловица]] — камен на кој има отпечатоци од потковица за коњ кој според легендата станува збор за коњот на Александар Македонски. ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=34}}</ref> * [[Јазга]] — мала река низ селото. ;Езера * [[Иловица (езеро)|Иловица]] — мало вештачко езеро над селото. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Иловица 14.jpg|Црквата „Св. Димитриј“ Податотека:Јазга низ Иловица.jpg|Реката Јазга низ селото Податотека:Џамија во Иловица.jpg|Селската џамија Податотека:Иловичко Езеро 2.jpg|Езерото Иловица </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Иловица * Ѓорѓи Димчев, Цветан Трендафилов и брат му, дејци на ВМРО<ref>Михайлов, Иван. Спомени II. Освободителна борба 1919 - 1924, Льовен, 1965, стр. 713.</ref> * [[Атанас Мучев]] (1917 - 1962) - сликар <!--== Култура и спорт ==--> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Ilovica, Bosilovo|Иловица}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Иловица| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] 6zkpt0a819mkbke45zegc0fp68rzm3d 5651020 5651018 2026-10-29T04:28:37Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Иловица.jpg|Воздушен_поглед_на_Иловица.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651020 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Иловица (појаснување)}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Иловица | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Иловица | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 1.551 | година = 2021 | поштенски број = 2433 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 282 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=28 | lat_sec=14 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=47 | lon_sec=54 | слава = | мрежно место = | карта = Иловица во Општина Босилово.svg }} '''Иловица''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Селото е скоро целосно споено со соседното село [[Штука (село)|Штука]]. == Потекло и значење на името == За името на населбата постои една легенда. Се раскажува дека во падините на [[Огражден]], живеел некој човек по име Иљо. Тој не можел да ги поднесува насилствата и злоделата на Османлиите, поради што станал [[Ајдутство|ајдутин]]. Но, при еден напад на непријателот, тој бил убиен. Неговата сопруга Иловица, заедно со своите деца, подоцна се преселила во денешната населба. Со тек на времето, тука се населиле и други жители од околните ридско-планински села, па така била основана населбата, која според првиот жител била наречена Иловица. Според друго предание, името на селото потекнува од самата локација на селото, од земјиштето на кое е основано, односно по земјата [[Иловица (почва)|иловица]] (вид смолеста глина).<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> == Географија и местоположба == Иловица е големо село, сместено во источниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во рамките на подрачјето на [[Општина Босилово]], чиј атар високо се издига до сртот на планината [[Огражден]], каде што се допира со подрачјето на [[Општина Берово]], а се допира и со подрачјето на [[Општина Ново Село]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=136-137|language=македонски|accessdate=2 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 282 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 17 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото може да се стигне преку локален асфалтиран пат, кој се двои од [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] кај селото [[Турново]]. Од овој пат селото е оддалечено околу 4 километри. Низ селото поминува реката [[Јазга]], која доаѓа од планината [[Огражден]] и го дели селото на два дела. == Историја == Станува збор за постара селска населба, која се претпоставува дека постоела и пред доаѓањето на [[Османлии]]те на [[Балкански Полуостров|Балканскиот Полуостров]]. Подоцна многу од турското население се иселило од Иловица и заминало за [[Турција]]. На нивно место дошле нови жители во селото, претежно [[Македонци]] од [[Егејска Македонија]], односно т.н. „бежанци“. За ова сведочат црквата и гробиштата во селото. Според едно предание, на местото на старата христијанска црква еден Турчин сакал да гради куќа. Но, кога дознал дека на тоа место некогаш имало христијанска црква, тој веднаш ја откажал градбата. Подоцна, на истото место во почетокот на [[XX век]] била изградена денешната христијанска црква. По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Во текот на 2000-те на подрачјето на планината Огражден кај Иловица започнале истражување за пронаоѓање на метали од страна на канадската компанија Еуромакс. Во 2012 година било утврдено дека на овој простор лежат речиси 790.000 тони бакар и 130 тони злато и се претпоставува дека овој рудник би можел да биде најголемиот од таков вид во Македонија. Според тогашните најави рудникот требало да започне со работа најдоцна до 2017 година, при што би биле вложени над 500 милиони долари и би биле вработени околу 500 лица.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://sitel.com.mk/ilovica-ima-potencijal-da-prerasne-vo-golem-rudarski-kompleks-0|title=Иловица има потенцијал да прерасне во голем рударски комплекс|publisher=http://sitel.com.mk|accessdate=2013-05-01|archive-date=2012-11-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20121106093917/http://sitel.com.mk/ilovica-ima-potencijal-da-prerasne-vo-golem-rudarski-kompleks-0|url-status=dead}}</ref> Сепак, поради низа контроверзи и спротивставени мислења меѓу активистите за животна средина и локалното население во Струмичко, проектот за рудникот до денес не е реализиран. == Стопанство == [[Податотека:Стопански објект во Иловица.jpg|мини|300п|десно|Стопански објект во селото]] Атарот на селото има средна големина и зафаќа простор од 22,2 километри квадратни. На него преовладуваат шумите на површина од 1.289 [[хектар]]и, на обработливото земјиште отпаѓаат 685 хектари, а на пасиштата 113 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделско-шумарска функција. Во селото има продавници и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|1267 |1953|1373 |1961|1557 |1971|1724 |1981|2042 |1991|1946 |1994|1912 |2002|1907 |2021|1551 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година селото се состоело од 110 семејства од кои 238 жители [[Македонци]] и 108 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во [[1900]] година селото имало 218 жители [[Македонци]] и 750 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во [[1905]] година во селото живееле 224 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 650 [[Македонци]] и 150 [[Турци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Иловица во 1961 година имало 1.557 жители, од кои 1.303 биле Македонци, 250 Турци, а тројца жители Срби, а во 1994 година бројот на населението се зголемил на 1.912 жители, од кои 1.602 биле Македонци, 242 Турци и 41 Ром.<ref name="енциклопедија" /> Пописот од 1961 година бележи дека 154 луѓе биле родени во друга држава ([[Грција]]).<ref>{{Наведена книга|title=Попис на населението во Македонија, 1961. Книга 12 - миграциони обележја|publisher=Државен статистички уред на Сојузната планска комисија|year=1966|location=Белград}}</ref> Според пописот од 2002 година, селото Иловица броело 1.907 жители, од кои 1.611 [[Македонци]], 239 [[Македонски Турци|Турци]], 19 [[Македонски Роми|Роми]], 1 [[Македонски Срби|Србин]] и 37 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=2 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живеел 1.551 жител, од кои 1.041 [[Македонци|Македонец]], 2 [[Македонски Албанци|Албанци]], 297 [[Македонски Турци|Турци]], 9 [[Македонски Роми|Роми]], 5 останати и 197 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> Низ годините ова било вкупното население и етничка припадност на населението во Иловица: {| class="wikitable" |- ! Година ! Македонци !Албанци ! Турци ! Роми ! Власи ! Срби ! {{крат|Ост.|Останати}} ! {{крат|Лица без под.|Лица без податоци}} ! Вкупно |- style="text-align:center;" |'''1948''' |— |— |— |— |— |— |— |— |'''1.267''' |- style="text-align:center;" |'''1953''' |1.058 |0 |200 |113 |1 |0 |1 |— |'''1.373''' |- style="text-align:center;" |'''1961''' |1.303 |0 |250 |— |— |3 |1 |— |'''1.557''' |- style="text-align:center;" |'''1971''' |1.503 |0 |219 |0 |— |0 |2 |— |'''1.724''' |- style="text-align:center;" |'''1981''' |1.754 |0 |251 |0 |0 |0 |37 |— |'''2.042''' |- style="text-align:center;" |'''1991''' |1.622 |0 |305 |19 |0 |0 |0 |— |'''1.946''' |- style="text-align:center;" |'''1994''' |1.602 |0 |242 |41 |0 |0 |27 |— |'''1.912''' |- style="text-align:center;" |'''2002''' |1.611 |0 |239 |19 |0 |1 |37 |— |'''1.907''' |- style="text-align:center;" |'''2021''' |1.041 |2 |297 |9 |0 |0 |5 |197 |'''1.551''' |} <small>* Извор: [[Државен завод за статистика на Република Македонија]] (1948-2021), според податоци од официјалните пописи во соодветните години</small> <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица|ОУ „Св. Кирил и Методиј“]] - централно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение * Дом на културата <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица.jpg|Поглед на училиштето Податотека:Дом на културата во Иловица.jpg|Дом на културата </gallery> == Самоуправа и политика == [[Податотека:Ilovica.jpg|мини|300п|десно|Поглед кон селото]] Во {{римски|19}} век, Иловица било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Турново, во која покрај селото Иловица, се наоѓале и селата Гориево, Радово, Секирник, Турново и Штука. Во периодот 1950-1952, селото било седиште на некогашната Општина Иловица, во која влегувале селата Иловица и Штука. === Избирачко место === Во селото постојат избирачките места бр. 1820 и 1821 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во основното училиште и домот на културата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.559 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213184039/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|archive-date=2019-12-13|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.591 гласач.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|407}}</ref> * [[Варница (Иловица)|Варница]] — населба од доцноантичко време; * [[Гробишта (Иловица)|Гробишта]] — населба од доцноантичко време; * [[Крст (Иловица)|Крст]] — могила од римско време; * [[Крива Топола (Иловица)|Крива Топола]] — населба и старохристијанска црква од римско време; * [[Куши Тумба (Иловица)|Куши Тумба]] — населба од доцноантичко време; и * [[Црквите (Иловица)|Црквите]] — населба од римско време. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Димитриј“ - Иловица|Црква „Св. Димитриј“]] — главна селска црква, изградена во 1915 година. ;Џамии<ref name="верски објекти"/> * [[Џамија (Иловица)|Џамија]] — главна селска џамија. ;Други * [[Каменот од Иловица]] — камен на кој има отпечатоци од потковица за коњ кој според легендата станува збор за коњот на Александар Македонски. ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=34}}</ref> * [[Јазга]] — мала река низ селото. ;Езера * [[Иловица (езеро)|Иловица]] — мало вештачко езеро над селото. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Иловица 14.jpg|Црквата „Св. Димитриј“ Податотека:Јазга низ Иловица.jpg|Реката Јазга низ селото Податотека:Џамија во Иловица.jpg|Селската џамија Податотека:Иловичко Езеро 2.jpg|Езерото Иловица </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Иловица * Ѓорѓи Димчев, Цветан Трендафилов и брат му, дејци на ВМРО<ref>Михайлов, Иван. Спомени II. Освободителна борба 1919 - 1924, Льовен, 1965, стр. 713.</ref> * [[Атанас Мучев]] (1917 - 1962) - сликар <!--== Култура и спорт ==--> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Ilovica, Bosilovo|Иловица}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Иловица| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] fjt0z5hp3bz0wsvie6pstx9o6a4k2f0 5651044 5651020 2026-10-29T04:34:01Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Иловичко_Езеро_2.jpg|Иловичко_Езеро_2.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651044 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Иловица (појаснување)}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Иловица | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Иловица | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 1.551 | година = 2021 | поштенски број = 2433 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 282 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=28 | lat_sec=14 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=47 | lon_sec=54 | слава = | мрежно место = | карта = Иловица во Општина Босилово.svg }} '''Иловица''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Селото е скоро целосно споено со соседното село [[Штука (село)|Штука]]. == Потекло и значење на името == За името на населбата постои една легенда. Се раскажува дека во падините на [[Огражден]], живеел некој човек по име Иљо. Тој не можел да ги поднесува насилствата и злоделата на Османлиите, поради што станал [[Ајдутство|ајдутин]]. Но, при еден напад на непријателот, тој бил убиен. Неговата сопруга Иловица, заедно со своите деца, подоцна се преселила во денешната населба. Со тек на времето, тука се населиле и други жители од околните ридско-планински села, па така била основана населбата, која според првиот жител била наречена Иловица. Според друго предание, името на селото потекнува од самата локација на селото, од земјиштето на кое е основано, односно по земјата [[Иловица (почва)|иловица]] (вид смолеста глина).<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> == Географија и местоположба == Иловица е големо село, сместено во источниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во рамките на подрачјето на [[Општина Босилово]], чиј атар високо се издига до сртот на планината [[Огражден]], каде што се допира со подрачјето на [[Општина Берово]], а се допира и со подрачјето на [[Општина Ново Село]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=136-137|language=македонски|accessdate=2 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 282 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 17 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото може да се стигне преку локален асфалтиран пат, кој се двои од [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] кај селото [[Турново]]. Од овој пат селото е оддалечено околу 4 километри. Низ селото поминува реката [[Јазга]], која доаѓа од планината [[Огражден]] и го дели селото на два дела. == Историја == Станува збор за постара селска населба, која се претпоставува дека постоела и пред доаѓањето на [[Османлии]]те на [[Балкански Полуостров|Балканскиот Полуостров]]. Подоцна многу од турското население се иселило од Иловица и заминало за [[Турција]]. На нивно место дошле нови жители во селото, претежно [[Македонци]] од [[Егејска Македонија]], односно т.н. „бежанци“. За ова сведочат црквата и гробиштата во селото. Според едно предание, на местото на старата христијанска црква еден Турчин сакал да гради куќа. Но, кога дознал дека на тоа место некогаш имало христијанска црква, тој веднаш ја откажал градбата. Подоцна, на истото место во почетокот на [[XX век]] била изградена денешната христијанска црква. По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Во текот на 2000-те на подрачјето на планината Огражден кај Иловица започнале истражување за пронаоѓање на метали од страна на канадската компанија Еуромакс. Во 2012 година било утврдено дека на овој простор лежат речиси 790.000 тони бакар и 130 тони злато и се претпоставува дека овој рудник би можел да биде најголемиот од таков вид во Македонија. Според тогашните најави рудникот требало да започне со работа најдоцна до 2017 година, при што би биле вложени над 500 милиони долари и би биле вработени околу 500 лица.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://sitel.com.mk/ilovica-ima-potencijal-da-prerasne-vo-golem-rudarski-kompleks-0|title=Иловица има потенцијал да прерасне во голем рударски комплекс|publisher=http://sitel.com.mk|accessdate=2013-05-01|archive-date=2012-11-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20121106093917/http://sitel.com.mk/ilovica-ima-potencijal-da-prerasne-vo-golem-rudarski-kompleks-0|url-status=dead}}</ref> Сепак, поради низа контроверзи и спротивставени мислења меѓу активистите за животна средина и локалното население во Струмичко, проектот за рудникот до денес не е реализиран. == Стопанство == [[Податотека:Стопански објект во Иловица.jpg|мини|300п|десно|Стопански објект во селото]] Атарот на селото има средна големина и зафаќа простор од 22,2 километри квадратни. На него преовладуваат шумите на површина од 1.289 [[хектар]]и, на обработливото земјиште отпаѓаат 685 хектари, а на пасиштата 113 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделско-шумарска функција. Во селото има продавници и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|1267 |1953|1373 |1961|1557 |1971|1724 |1981|2042 |1991|1946 |1994|1912 |2002|1907 |2021|1551 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година селото се состоело од 110 семејства од кои 238 жители [[Македонци]] и 108 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во [[1900]] година селото имало 218 жители [[Македонци]] и 750 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во [[1905]] година во селото живееле 224 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 650 [[Македонци]] и 150 [[Турци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Иловица во 1961 година имало 1.557 жители, од кои 1.303 биле Македонци, 250 Турци, а тројца жители Срби, а во 1994 година бројот на населението се зголемил на 1.912 жители, од кои 1.602 биле Македонци, 242 Турци и 41 Ром.<ref name="енциклопедија" /> Пописот од 1961 година бележи дека 154 луѓе биле родени во друга држава ([[Грција]]).<ref>{{Наведена книга|title=Попис на населението во Македонија, 1961. Книга 12 - миграциони обележја|publisher=Државен статистички уред на Сојузната планска комисија|year=1966|location=Белград}}</ref> Според пописот од 2002 година, селото Иловица броело 1.907 жители, од кои 1.611 [[Македонци]], 239 [[Македонски Турци|Турци]], 19 [[Македонски Роми|Роми]], 1 [[Македонски Срби|Србин]] и 37 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=2 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живеел 1.551 жител, од кои 1.041 [[Македонци|Македонец]], 2 [[Македонски Албанци|Албанци]], 297 [[Македонски Турци|Турци]], 9 [[Македонски Роми|Роми]], 5 останати и 197 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> Низ годините ова било вкупното население и етничка припадност на населението во Иловица: {| class="wikitable" |- ! Година ! Македонци !Албанци ! Турци ! Роми ! Власи ! Срби ! {{крат|Ост.|Останати}} ! {{крат|Лица без под.|Лица без податоци}} ! Вкупно |- style="text-align:center;" |'''1948''' |— |— |— |— |— |— |— |— |'''1.267''' |- style="text-align:center;" |'''1953''' |1.058 |0 |200 |113 |1 |0 |1 |— |'''1.373''' |- style="text-align:center;" |'''1961''' |1.303 |0 |250 |— |— |3 |1 |— |'''1.557''' |- style="text-align:center;" |'''1971''' |1.503 |0 |219 |0 |— |0 |2 |— |'''1.724''' |- style="text-align:center;" |'''1981''' |1.754 |0 |251 |0 |0 |0 |37 |— |'''2.042''' |- style="text-align:center;" |'''1991''' |1.622 |0 |305 |19 |0 |0 |0 |— |'''1.946''' |- style="text-align:center;" |'''1994''' |1.602 |0 |242 |41 |0 |0 |27 |— |'''1.912''' |- style="text-align:center;" |'''2002''' |1.611 |0 |239 |19 |0 |1 |37 |— |'''1.907''' |- style="text-align:center;" |'''2021''' |1.041 |2 |297 |9 |0 |0 |5 |197 |'''1.551''' |} <small>* Извор: [[Државен завод за статистика на Република Македонија]] (1948-2021), според податоци од официјалните пописи во соодветните години</small> <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица|ОУ „Св. Кирил и Методиј“]] - централно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение * Дом на културата <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица.jpg|Поглед на училиштето Податотека:Дом на културата во Иловица.jpg|Дом на културата </gallery> == Самоуправа и политика == [[Податотека:Ilovica.jpg|мини|300п|десно|Поглед кон селото]] Во {{римски|19}} век, Иловица било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Турново, во која покрај селото Иловица, се наоѓале и селата Гориево, Радово, Секирник, Турново и Штука. Во периодот 1950-1952, селото било седиште на некогашната Општина Иловица, во која влегувале селата Иловица и Штука. === Избирачко место === Во селото постојат избирачките места бр. 1820 и 1821 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во основното училиште и домот на културата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.559 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213184039/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|archive-date=2019-12-13|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.591 гласач.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|407}}</ref> * [[Варница (Иловица)|Варница]] — населба од доцноантичко време; * [[Гробишта (Иловица)|Гробишта]] — населба од доцноантичко време; * [[Крст (Иловица)|Крст]] — могила од римско време; * [[Крива Топола (Иловица)|Крива Топола]] — населба и старохристијанска црква од римско време; * [[Куши Тумба (Иловица)|Куши Тумба]] — населба од доцноантичко време; и * [[Црквите (Иловица)|Црквите]] — населба од римско време. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Димитриј“ - Иловица|Црква „Св. Димитриј“]] — главна селска црква, изградена во 1915 година. ;Џамии<ref name="верски објекти"/> * [[Џамија (Иловица)|Џамија]] — главна селска џамија. ;Други * [[Каменот од Иловица]] — камен на кој има отпечатоци од потковица за коњ кој според легендата станува збор за коњот на Александар Македонски. ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=34}}</ref> * [[Јазга]] — мала река низ селото. ;Езера * [[Иловица (езеро)|Иловица]] — мало вештачко езеро над селото. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Иловица 14.jpg|Црквата „Св. Димитриј“ Податотека:Јазга низ Иловица.jpg|Реката Јазга низ селото Податотека:Џамија во Иловица.jpg|Селската џамија </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Иловица * Ѓорѓи Димчев, Цветан Трендафилов и брат му, дејци на ВМРО<ref>Михайлов, Иван. Спомени II. Освободителна борба 1919 - 1924, Льовен, 1965, стр. 713.</ref> * [[Атанас Мучев]] (1917 - 1962) - сликар <!--== Култура и спорт ==--> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Ilovica, Bosilovo|Иловица}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Иловица| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] qzhqi8jvpj1t6gxverip2gnj6lakhki 0 8774 5651019 5648346 2026-10-29T04:28:33Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Иловица.jpg|Воздушен_поглед_на_Иловица.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651019 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Штука (појаснување)}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Штука | слика = Воздушен поглед на Штука.jpg | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Штука | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 590 | година = 2021 | поштенски број = 2433 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 300 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=28 | lat_sec=0 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=49 | lon_sec=0 | слава = [[Свети Кирил и Методиј]] | мрежно место = | карта = Штука во Општина Босилово.svg }} '''Штука''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Селото е скоро целосно споено со соседното село [[Иловица]]. == Потекло и значење на името == Името на селото првпат е запишано како '''Штоука''' во пишани документи од 1328 година. Под слични варијанти се сретнува и низ годините подоцна. Се наведува дека потекнува од хидронимот Штоука кој има [[Старословенски јазик|старословенско потекло]] и означува звук, татнеж, тресок, трепот или шум.<ref name="Речник-Иванова">{{Речник-Иванова|209}}</ref> Зборот „Штука“ на местен дијалект значи „вдлабнатина“ или „дол“ (во долина). Од самата местоположба на населбата во долина се претпоставува дека е изведено и името на селото Штука. Според народното предание некогаш овие простори биле исполнети со вода, имало блато. Ѓолската вода била богата со риби. Најмногу ја имало рибата [[Штука (риба)|штука]], која селаните ја ловеле со кошеви, па дури и со рака, особено во летните месеци кога таа излегувала во плитките води. По изобилството на рибата штука, според легендата населбата што се наоѓала крај блатестото езеро ја нарекле Штука.<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> == Географија и местоположба == Штука се наоѓа во источниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во рамките на подрачјето на [[Општина Босилово]], чиј атар високо се издига дури до сртот на планината [[Огражден]], каде што се допира со подрачјето на [[Општина Ново Село]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=324|language=македонски|accessdate=13 октомври 2026}}</ref> Селото е ридско, сместено на надморска височина од 300 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 20 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото може да се стигне преку локален асфалтиран пат, кој се двои од [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] кај селото [[Турново]]. Од овој пат селото е оддалечено околу 4 километри. == Историја == На просторот на денешна Штука имало живот уште во предримско време. Тоа го потврдува пронајдената гробна могила од хеленистичкиот период. Во наоѓалиштето [[Тумба (Штука)|Тумба]], блиску до селото е откриена и населба од доцноантичко време и од средниот век, а во наоѓалиштето [[Црквиште (Штука)|Црквиште]] се откриени тврдина од доцноантичко време и римохристијанска базилика (црква). Од една повелба од 1328 година, со која се потврдува Хрељовото подарување на земји од Струмичко на [[Хиландар|Хилендарскиот манастир]], се гледа дека до ова време како ситни феудалци (пронијари) во селото Штука биле „пронијарите грчки Тутко, Осан, Ласкар и Сидерофан“, кои со припаѓањето на овие села на Хилендар, биле истерани од нив.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969,.</ref> По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. По крајот на војната, муслиманското население започнало да ги напушта своите домови, додека на нивно место биле населени македонски бегалци од [[Егејска Македонија]]. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == [[Податотека:Стопански објект во Штука.jpg|мини|300п|десно|Стопански објект во селото]] Атарот на селото зафаќа простор од 16,4 километри квадратни. На него преовладуваат шумите на површина од 1.334 [[хектар]]и, на обработливото земјиште отпаѓаат 251 хектар, а на пасиштата само 25 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделско-шумарска функција. Во селото имало земјоделска задруга и има услужни објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|473 |1953|533 |1961|639 |1971|749 |1981|785 |1991|856 |1994|822 |2002|781 |2021|590 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, Штука било село со 20 семејства, сите [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 105 жители [[Турци]].<ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900.]</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 350 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е населено со македонско население. Во 1961 година имало 639 жители, додека во 1994 година бројот се зголемил на 822 жители.<ref name="енциклопедија" /> Пописот од 1961 година бележи дека 40 луѓе биле родени во друга држава ([[Грција]]).<ref>{{Наведена книга|title=Попис на населението во Македонија, 1961. Книга 12 - миграциони обележја|publisher=Државен статистички уред на Сојузната планска комисија|year=1966|location=Белград}}</ref> Според пописот од 2002 година, селото Штука броело 781 жител, сите [[Македонци]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=13 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 590 жители, од кои 561 [[Македонци|Македонец]] и 29 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|105|—|473|533|639|749|785|856|822|781|590}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица|ОУ „Св. Кирил и Методиј“]] - централно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение, кое се наоѓа на самата атарска граница со соседното [[Иловица]] * Месна заедница <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица.jpg|Поглед на училиштето Податотека:Избирачко место во Штука.jpg|Избирачко место во селото </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Штука било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Турново, во која покрај селото Штука, се наоѓале и селата Гориево, Иловица, Радово, Секирник и Турново. Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната Општина Иловица, во која влегувале селата Иловица и Штука. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1826 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 729 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 722 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|416}}</ref> * [[Тумба (Штука)|Тумба]] — населба од доцноантичкото време и средниот век; и * [[Црквиште (Штука)|Црквиште]] — градиште од доцноантичкото време и старохристијанска црква. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Кирил и Методиј“ - Штука|Црква „Св. Кирил и Методиј“]] — главна селска црква; и * [[Црква „Св. Богородица“ - Штука|Црква „Св. Богородица“]] — главна манастирска црква. ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=81}}</ref> * [[Штука (река)|Штука]] — мала река низ селото. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Sts. Cyril and Methodius Church (Štuka) (4).jpg|Црквата „Св. Кирил и Методиј“ Податотека:Штучка Река кај Штука.jpg|Реката Штука над селото Податотека:Црква „Св. Богородица“ - Штука.jpg|Црквата „Св. Богородица“ </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Штука * [[Димитар Станишев]] (1924-2000) — член на Политбирото на ЦК на Бугарската комунистичка партиja. == Култура и спорт == * КУД Кавалџии * Карневал Штука == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Чешма во Штука 2.jpg|Чешма во селото Податотека:Поглед на Штука.jpg|Поглед на селото Податотека:Чешма во Штука.jpg|Селска чешма Податотека:Фонтана во Штука.jpg|Фонтана во селото </gallery> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Štuka, Bosilovo|Штука}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Штука (село)| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] ifr5qsk089c2u39br0feunisrhcdyg7 5651040 5651019 2026-10-29T04:33:43Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Штука.jpg|Воздушен_поглед_на_Штука.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651040 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Штука (појаснување)}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Штука | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Штука | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 590 | година = 2021 | поштенски број = 2433 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 300 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=28 | lat_sec=0 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=49 | lon_sec=0 | слава = [[Свети Кирил и Методиј]] | мрежно место = | карта = Штука во Општина Босилово.svg }} '''Штука''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Селото е скоро целосно споено со соседното село [[Иловица]]. == Потекло и значење на името == Името на селото првпат е запишано како '''Штоука''' во пишани документи од 1328 година. Под слични варијанти се сретнува и низ годините подоцна. Се наведува дека потекнува од хидронимот Штоука кој има [[Старословенски јазик|старословенско потекло]] и означува звук, татнеж, тресок, трепот или шум.<ref name="Речник-Иванова">{{Речник-Иванова|209}}</ref> Зборот „Штука“ на местен дијалект значи „вдлабнатина“ или „дол“ (во долина). Од самата местоположба на населбата во долина се претпоставува дека е изведено и името на селото Штука. Според народното предание некогаш овие простори биле исполнети со вода, имало блато. Ѓолската вода била богата со риби. Најмногу ја имало рибата [[Штука (риба)|штука]], која селаните ја ловеле со кошеви, па дури и со рака, особено во летните месеци кога таа излегувала во плитките води. По изобилството на рибата штука, според легендата населбата што се наоѓала крај блатестото езеро ја нарекле Штука.<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> == Географија и местоположба == Штука се наоѓа во источниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во рамките на подрачјето на [[Општина Босилово]], чиј атар високо се издига дури до сртот на планината [[Огражден]], каде што се допира со подрачјето на [[Општина Ново Село]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=324|language=македонски|accessdate=13 октомври 2026}}</ref> Селото е ридско, сместено на надморска височина од 300 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 20 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото може да се стигне преку локален асфалтиран пат, кој се двои од [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] кај селото [[Турново]]. Од овој пат селото е оддалечено околу 4 километри. == Историја == На просторот на денешна Штука имало живот уште во предримско време. Тоа го потврдува пронајдената гробна могила од хеленистичкиот период. Во наоѓалиштето [[Тумба (Штука)|Тумба]], блиску до селото е откриена и населба од доцноантичко време и од средниот век, а во наоѓалиштето [[Црквиште (Штука)|Црквиште]] се откриени тврдина од доцноантичко време и римохристијанска базилика (црква). Од една повелба од 1328 година, со која се потврдува Хрељовото подарување на земји од Струмичко на [[Хиландар|Хилендарскиот манастир]], се гледа дека до ова време како ситни феудалци (пронијари) во селото Штука биле „пронијарите грчки Тутко, Осан, Ласкар и Сидерофан“, кои со припаѓањето на овие села на Хилендар, биле истерани од нив.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969,.</ref> По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. По крајот на војната, муслиманското население започнало да ги напушта своите домови, додека на нивно место биле населени македонски бегалци од [[Егејска Македонија]]. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == [[Податотека:Стопански објект во Штука.jpg|мини|300п|десно|Стопански објект во селото]] Атарот на селото зафаќа простор од 16,4 километри квадратни. На него преовладуваат шумите на површина од 1.334 [[хектар]]и, на обработливото земјиште отпаѓаат 251 хектар, а на пасиштата само 25 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделско-шумарска функција. Во селото имало земјоделска задруга и има услужни објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|473 |1953|533 |1961|639 |1971|749 |1981|785 |1991|856 |1994|822 |2002|781 |2021|590 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година, Штука било село со 20 семејства, сите [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 105 жители [[Турци]].<ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900.]</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 350 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е населено со македонско население. Во 1961 година имало 639 жители, додека во 1994 година бројот се зголемил на 822 жители.<ref name="енциклопедија" /> Пописот од 1961 година бележи дека 40 луѓе биле родени во друга држава ([[Грција]]).<ref>{{Наведена книга|title=Попис на населението во Македонија, 1961. Книга 12 - миграциони обележја|publisher=Државен статистички уред на Сојузната планска комисија|year=1966|location=Белград}}</ref> Според пописот од 2002 година, селото Штука броело 781 жител, сите [[Македонци]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=13 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 590 жители, од кои 561 [[Македонци|Македонец]] и 29 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|105|—|473|533|639|749|785|856|822|781|590}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица|ОУ „Св. Кирил и Методиј“]] - централно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение, кое се наоѓа на самата атарска граница со соседното [[Иловица]] * Месна заедница <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица.jpg|Поглед на училиштето Податотека:Избирачко место во Штука.jpg|Избирачко место во селото </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Штука било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Турново, во која покрај селото Штука, се наоѓале и селата Гориево, Иловица, Радово, Секирник и Турново. Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната Општина Иловица, во која влегувале селата Иловица и Штука. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1826 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 729 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 722 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|416}}</ref> * [[Тумба (Штука)|Тумба]] — населба од доцноантичкото време и средниот век; и * [[Црквиште (Штука)|Црквиште]] — градиште од доцноантичкото време и старохристијанска црква. ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Кирил и Методиј“ - Штука|Црква „Св. Кирил и Методиј“]] — главна селска црква; и * [[Црква „Св. Богородица“ - Штука|Црква „Св. Богородица“]] — главна манастирска црква. ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=81}}</ref> * [[Штука (река)|Штука]] — мала река низ селото. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Sts. Cyril and Methodius Church (Štuka) (4).jpg|Црквата „Св. Кирил и Методиј“ Податотека:Штучка Река кај Штука.jpg|Реката Штука над селото Податотека:Црква „Св. Богородица“ - Штука.jpg|Црквата „Св. Богородица“ </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Штука * [[Димитар Станишев]] (1924-2000) — член на Политбирото на ЦК на Бугарската комунистичка партиja. == Култура и спорт == * КУД Кавалџии * Карневал Штука == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Чешма во Штука 2.jpg|Чешма во селото Податотека:Поглед на Штука.jpg|Поглед на селото Податотека:Чешма во Штука.jpg|Селска чешма Податотека:Фонтана во Штука.jpg|Фонтана во селото </gallery> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Štuka, Bosilovo|Штука}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Штука (село)| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] 6iqmz6r64y69gh6i99aw52203l6hxfj 0 8775 5651031 5643017 2026-10-29T04:30:15Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Секирник.jpg|Воздушен_поглед_на_Секирник.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651031 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Секирник | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Секирник | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 871 | година = 2021 | поштенски број = 2433 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 216 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=26 | lat_sec=17 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=47 | lon_sec=38 | слава = [[Мала Богородица]] | мрежно место = | карта = Секирник во Општина Босилово.svg }} '''Секирник''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на името == [[Податотека:Sekirnik, Bosilovo.jpg|мини|300п|лево|Влезот во селото]] Според преданието, во средниот век, во селото се изработувале секири, па оттука и името Секирник. == Географија и местоположба == Селото е сместено во источниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во рамките на подрачјето на [[Општина Босилово]], непосредно до патот Струмица-Ново Село, а од левата страна на реката [[Струмица]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=268|language=македонски|accessdate=10 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 216 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 15 километри.<ref name="енциклопедија" /> Низ селото поминува [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]]. == Историја == Село Секирник има старо потекло, се споменува уште во средниот век. Од една повелба од 1328 година, со која се потврдува Хрељовото подарување на земји од Струмичко на [[Хиландар|Хилендарскиот манастир]], се гледа дека до ова време како ситен феудалец (пронијар) во селото Секирник бил Ласкар Котаниц.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969.</ref> Во турско време, според народното предание, ова село било населено со муслиманско население. Се претпоставува дека турските колонисти доведени од пределите на [[Мала Азија]], го истиснале христијанското население, и на нивно место се населиле [[Турци]].<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. Голем дел од муслиманското население ги напуштило своите домови. По крајот на војната, кога се дознало за одлуката дека селото и Струмичкиот крај ќе ѝ припаднат на Бугарија, грчките војски пред да се повлечат од овие простори извршиле голем број на насилства. Селото делумно било опожарено. Во овој период во селото се населиле и македонски бегалци од [[Кукуш]], кои биле протерани од [[Грција]].<ref>СТРУМИЦА И СТРУМИЧКО ВО ВРЕМЕТО НА БАЛКАНСКИТЕ ВОЈНИ И БУКУРЕШКИОТ МИРОВЕН ДОГОВОР</ref> Пописот од 1961 година бележи дека 149 луѓе биле родени во друга држава ([[Грција]]).<ref>{{Наведена книга|title=Попис на населението во Македонија, 1961. Книга 12 - миграциони обележја|publisher=Државен статистички уред на Сојузната планска комисија|year=1966|location=Белград}}</ref> По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Во 1932 година била изградена православната [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Секирник|црква „Успение на Пресвета Богородица“]]. Во 2007 година била изградена католичката [[Црква „Св. Никола“ - Секирник|црква „Никола Чудотворец“]]. Пред тоа цели седум години постоело спор на месното население за обновување на овој храм со образложение дека во селото нема католици.<ref>[http://www.utrinski.mk/default.asp?ItemID=BC600DAC7D1BE843B603D08C0663C0C7 Осветена новоизградената католичка црква во Секирник]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Во текот на 2016 година бил реконструиран Домот на културата во селото.<ref>[http://cooltura.mk/arhitektura/rekonstrukcija-na-domot-na-kulturata-vo-sekirnik Реконструкција на Домот на културата во Секирник]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 8,8 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 688 [[хектар]]и, па затоа селото има полјоделска функција.<ref name="енциклопедија" /> <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Откупен пункт за тутун во Секирник 2.jpg|Откупен пункт за тутун Податотека:Стопански објект во Секирник.jpg|Стопански објект во селото Податотека:Откупен пункт за тутун во Секирник.jpg|Откупен пункт за тутун </gallery> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|715 |1953|797 |1961|966 |1971|1147 |1981|1222 |1991|1240 |1994|1198 |2002|1194 |2021|871 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година селото се состоело од 80 семејства од кои 183 [[Македонци]], 56 [[муслимани]] и 13 [[Роми]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во [[1900]] година селото имало 730 жители [[Турци]].<ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900.]</ref> Како чисто турско село населбата е обележана на Етнографската карта од [[1912]] година, со името Секирник. Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 650 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Секирник е големо село, населено со македонско население. Во 1961 година селото имало 966, а во 1994 година 1.198 жители.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Секирник броело 1.194 жители, сите [[Македонци]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=10 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живеел 871 жител, од кои 801 [[Македонци|Македонец]], 1 [[Македонски Албанци|Албанец]], 1 останат и 68 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|730|—|715|797|966|1.147|1.222|1.240|1.198|1.194|871}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Св. Кирил и Методиј“ - Секирник|ОУ „Св. Кирил и Методиј“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение во состав на [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица]] * Здравствена амбуланта * Дом на културата <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Секирник.jpg|Поглед на училиштето Податотека:Амбуланта во Секирник.jpg|Амбулантата Податотека:Општествен објект во Секирник 2.jpg|Домот на културата Податотека:Објект во Секирник.jpg|Општествен објект Податотека:Општествен објект во Секирник.jpg|Општествен објект </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Секирник било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Турново, во која покрај селото Секирник, се наоѓале и селата Гориево, Иловица, Радово, Турново и Штука. Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната Општина Турново, во која влегувале селата Радово, Секирник и Турново. === Избирачко место === Во селото постојат избирачките места бр. 1824 и 1824/1 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во домот на културата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.070 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213184039/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|archive-date=2019-12-13|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.063 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Секирник|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] — главна селска православна црква, изградена во 1932 година; и * [[Црква „Св. Никола“ - Секирник|Црква „Св. Никола“]] — главна селска византискокатоличка црква. ;Споменици * Споменик за [[Русалии]]те налик на играорец изработена од бронза; и * Спомен-плоча за децата-бегалци од [[Егејска Македонија]]. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Секирник.jpg|Црквата „Успение на Пресвета Богородица“ Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 14.jpg|Црквата „Св. Никола“ Податотека:Споменик на русалиите во Секирник.jpg|Споменик на [[Русалии]]те Податотека:Спомен-плоча во Секирник.jpg|Спомен-плоча за децата-бегалци </gallery> == Редовни настани == * Средби на Русалискиот фолклор<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://vecer.mk/kultura/begalcite-od-kukush-zaigraa-vo-sekirnik |title=Бегалците од Кукуш заиграа во Секирник |accessdate=2017-04-21 |archive-date=2014-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140831063904/http://vecer.mk/kultura/begalcite-od-kukush-zaigraa-vo-sekirnik |url-status=dead }}</ref> == Личности == ;Родени во или по потекло од Секирник * [[Султана Арапова]] — учесник во [[Народноослободителна војска на Македонија|НОВ на Македонија]]. == Култура и спорт == * КУД „Русалии“ == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Фонтана во Секирник.jpg|Фонтана во селото Податотека:Gate in Sekirnik (1).jpg|Порта во селото Податотека:Лулашки во Секирник.jpg|Детско игралиште Податотека:Автобуска постојка во Секирник.jpg|Автобуска постојка </gallery> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Sekirnik}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Секирник| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] 8g4evac3xii7dw8bm6eeznpf7s0woup 5651059 5651031 2026-10-29T04:34:51Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Црква_„Св._Никола“_-_Секирник_14.jpg|Црква_„Св._Никола“_-_Секирник_14.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651059 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Секирник | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Секирник | општина = {{општинскигрб|Општина Босилово}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 871 | година = 2021 | поштенски број = 2433 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 216 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=26 | lat_sec=17 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=47 | lon_sec=38 | слава = [[Мала Богородица]] | мрежно место = | карта = Секирник во Општина Босилово.svg }} '''Секирник''' — село во [[Општина Босилово]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Потекло и значење на името == [[Податотека:Sekirnik, Bosilovo.jpg|мини|300п|лево|Влезот во селото]] Според преданието, во средниот век, во селото се изработувале секири, па оттука и името Секирник. == Географија и местоположба == Селото е сместено во источниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во рамките на подрачјето на [[Општина Босилово]], непосредно до патот Струмица-Ново Село, а од левата страна на реката [[Струмица]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=268|language=македонски|accessdate=10 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 216 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 15 километри.<ref name="енциклопедија" /> Низ селото поминува [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]]. == Историја == Село Секирник има старо потекло, се споменува уште во средниот век. Од една повелба од 1328 година, со која се потврдува Хрељовото подарување на земји од Струмичко на [[Хиландар|Хилендарскиот манастир]], се гледа дека до ова време како ситен феудалец (пронијар) во селото Секирник бил Ласкар Котаниц.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969.</ref> Во турско време, според народното предание, ова село било населено со муслиманско население. Се претпоставува дека турските колонисти доведени од пределите на [[Мала Азија]], го истиснале христијанското население, и на нивно место се населиле [[Турци]].<ref>КОЛЕТКТИВНАТА МЕМОРИЈА ЗАЧУВАНА ВО ТИПИЧНИТЕ ОБИЧАИ И ТРАДИЦИИ НА ОПШТИНА БОСИЛОВО</ref> По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Царство Бугарија]]. Голем дел од муслиманското население ги напуштило своите домови. По крајот на војната, кога се дознало за одлуката дека селото и Струмичкиот крај ќе ѝ припаднат на Бугарија, грчките војски пред да се повлечат од овие простори извршиле голем број на насилства. Селото делумно било опожарено. Во овој период во селото се населиле и македонски бегалци од [[Кукуш]], кои биле протерани од [[Грција]].<ref>СТРУМИЦА И СТРУМИЧКО ВО ВРЕМЕТО НА БАЛКАНСКИТЕ ВОЈНИ И БУКУРЕШКИОТ МИРОВЕН ДОГОВОР</ref> Пописот од 1961 година бележи дека 149 луѓе биле родени во друга држава ([[Грција]]).<ref>{{Наведена книга|title=Попис на населението во Македонија, 1961. Книга 12 - миграциони обележја|publisher=Државен статистички уред на Сојузната планска комисија|year=1966|location=Белград}}</ref> По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Во 1932 година била изградена православната [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Секирник|црква „Успение на Пресвета Богородица“]]. Во 2007 година била изградена католичката [[Црква „Св. Никола“ - Секирник|црква „Никола Чудотворец“]]. Пред тоа цели седум години постоело спор на месното население за обновување на овој храм со образложение дека во селото нема католици.<ref>[http://www.utrinski.mk/default.asp?ItemID=BC600DAC7D1BE843B603D08C0663C0C7 Осветена новоизградената католичка црква во Секирник]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Во текот на 2016 година бил реконструиран Домот на културата во селото.<ref>[http://cooltura.mk/arhitektura/rekonstrukcija-na-domot-na-kulturata-vo-sekirnik Реконструкција на Домот на културата во Секирник]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 8,8 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 688 [[хектар]]и, па затоа селото има полјоделска функција.<ref name="енциклопедија" /> <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Откупен пункт за тутун во Секирник 2.jpg|Откупен пункт за тутун Податотека:Стопански објект во Секирник.jpg|Стопански објект во селото Податотека:Откупен пункт за тутун во Секирник.jpg|Откупен пункт за тутун </gallery> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|715 |1953|797 |1961|966 |1971|1147 |1981|1222 |1991|1240 |1994|1198 |2002|1194 |2021|871 }} Во „[[Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ се вели дека во 1873 година селото се состоело од 80 семејства од кои 183 [[Македонци]], 56 [[муслимани]] и 13 [[Роми]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Македония и Одринско. Статистика на населението от 1873 г., Македонски научен институт, София, 1995, стр. 188-189.</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во [[1900]] година селото имало 730 жители [[Турци]].<ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900.]</ref> Како чисто турско село населбата е обележана на Етнографската карта од [[1912]] година, со името Секирник. Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 650 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Секирник е големо село, населено со македонско население. Во 1961 година селото имало 966, а во 1994 година 1.198 жители.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Секирник броело 1.194 жители, сите [[Македонци]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=10 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живеел 871 жител, од кои 801 [[Македонци|Македонец]], 1 [[Македонски Албанци|Албанец]], 1 останат и 68 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|730|—|715|797|966|1.147|1.222|1.240|1.198|1.194|871}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ПУ „Св. Кирил и Методиј“ - Секирник|ОУ „Св. Кирил и Методиј“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение во состав на [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Иловица]] * Здравствена амбуланта * Дом на културата <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Секирник.jpg|Поглед на училиштето Податотека:Амбуланта во Секирник.jpg|Амбулантата Податотека:Општествен објект во Секирник 2.jpg|Домот на културата Податотека:Објект во Секирник.jpg|Општествен објект Податотека:Општествен објект во Секирник.jpg|Општествен објект </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Секирник било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Босилово]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Босилово]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Турново, во која покрај селото Секирник, се наоѓале и селата Гориево, Иловица, Радово, Турново и Штука. Во периодот 1950-1952, селото било дел од некогашната Општина Турново, во која влегувале селата Радово, Секирник и Турново. === Избирачко место === Во селото постојат избирачките места бр. 1824 и 1824/1 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во домот на културата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.070 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213184039/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|archive-date=2019-12-13|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.063 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status=dead }}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Секирник|Црква „Успение на Пресвета Богородица“]] — главна селска православна црква, изградена во 1932 година; и * [[Црква „Св. Никола“ - Секирник|Црква „Св. Никола“]] — главна селска византискокатоличка црква. ;Споменици * Споменик за [[Русалии]]те налик на играорец изработена од бронза; и * Спомен-плоча за децата-бегалци од [[Егејска Македонија]]. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Секирник.jpg|Црквата „Успение на Пресвета Богородица“ Податотека:Споменик на русалиите во Секирник.jpg|Споменик на [[Русалии]]те Податотека:Спомен-плоча во Секирник.jpg|Спомен-плоча за децата-бегалци </gallery> == Редовни настани == * Средби на Русалискиот фолклор<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://vecer.mk/kultura/begalcite-od-kukush-zaigraa-vo-sekirnik |title=Бегалците од Кукуш заиграа во Секирник |accessdate=2017-04-21 |archive-date=2014-08-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140831063904/http://vecer.mk/kultura/begalcite-od-kukush-zaigraa-vo-sekirnik |url-status=dead }}</ref> == Личности == ;Родени во или по потекло од Секирник * [[Султана Арапова]] — учесник во [[Народноослободителна војска на Македонија|НОВ на Македонија]]. == Култура и спорт == * КУД „Русалии“ == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Фонтана во Секирник.jpg|Фонтана во селото Податотека:Gate in Sekirnik (1).jpg|Порта во селото Податотека:Лулашки во Секирник.jpg|Детско игралиште Податотека:Автобуска постојка во Секирник.jpg|Автобуска постојка </gallery> == Поврзано == * [[Општина Босилово]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Sekirnik}} {{Општина Босилово}} [[Категорија:Секирник| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Босилово]] 8ud3nch6q4w0h5no0ry9htzgo9unkzr 0 8786 5651027 5647224 2026-10-29T04:29:23Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Пиперево.jpg|Воздушен_поглед_на_Пиперево.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651027 wikitext text/x-wiki {{Разликување|Пиперово}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Пиперево | име2 = Пиперово | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Пиперево | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 1.158 | година = 2021 | поштенски број = 2411 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 228 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=28 | lat_sec=27 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=40 | lon_sec=23 | слава = [[Ѓурѓовден]] | мрежно место = | карта = Пиперево во Општина Василево.svg }} '''Пиперево''' (познато и како '''Пиперово''') — село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. Селото е скоро целосно споено со соседното село [[Просениково]], со кое го делат основното училиште. == Географија и местоположба == [[Податотека:Струмичка Река меѓу Добрејци и Пиперево.jpg|мини|300п|лево|Реката [[Струмица (река)|Струмица]] помеѓу [[Добрејци]] и Пиперево]] Селото се наоѓа во средишниот дел на рамништето на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во јужниот дел на подрачјето на [[Општина Василево]], од десната страна на реката [[Струмица (река)|Струмица]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=234|language=македонски|accessdate=18 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 228 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 11 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото водат локални асфалтирани патишта од селата [[Добрејци]] и [[Просениково]]. == Историја == На подрачјето на селото се наоѓа доцноантичката и средновековна населба [[Тарласи (Пиперево)|Тарласи]].<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|409}}</ref> Имa податoци декa селoтo се спомнувa уште од 1769 година. Селската [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Пиперево|црква „Св. Ѓорѓи“]] била изградена во 1870 година. Како чифликсајбија на селото во последните години на [[Отоманска Македонија|османлиското владеење]] на овие простори бил Нефи-беј. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. Во текот на Втората светска војна, во регионот започнала партизанската пропаганда за мобилизирање на населението. Најчесто биле испраќани и летоци меѓу населението.<ref name="ССНИ">Манол Пандевски - Ѓорѓи Стоев - Трнката, Струмица и Струмичко низ историјата, Струмица, 1969.</ref> == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 7,2 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 630 [[хектар]]и, па затоа селото има полјоделска функција.<ref name="енциклопедија" /> Во минатото во селото имало земјоделска задруга, а денес во него има продавници и услужни објекти.<ref name="енциклопедија" /> Главно занимање на населението во Пиперево е [[земјоделство]]то, при што најмногу се одгледуваат раноградинарски култури. == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|660 |1953|769 |1961|976 |1971|1.018 |1981|1.201 |1991|1.311 |1994|1.300 |2002|1.401 |2021|1.158 }} Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во 1900 година селото имало 290 жители [[Македонци]] и 125 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во селото живееле 208 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]] и 36 Роми. Во селото функционирало и училиште.<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 400 [[Македонци]] и 25 до 50 [[Турци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084122/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е големо, коешто во 1961 година броело 976 жители, од кои 875 биле Македонци, а 98 жители Турци. Во 1994 година, бројот се зголемил на 1.300 жители, од ои 1.200 биле Македонци, а 100 жители Турци.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Пиперево броело 1.401 жител, од кои 1.260 [[Македонци]], 139 [[Македонски Турци|Турци]] и 2 останати.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=18 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 1.158 жители, од кои 957 [[Македонци]], 101 [[Македонски Турци|Турчин]], 5 останати и 95 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> Низ годините ова било вкупното население и етничка припадност на населението во Пиперево: {| class="wikitable" |- ! Година ! Македонци ! Турци ! Срби ! {{крат|Ост.|Останати}} ! {{крат|Лица без под.|Лица без податоци}} ! Вкупно |- style="text-align:center;" |'''1948''' |— |— |— |— |— |'''660''' |- style="text-align:center;" |'''1953''' |678 |85 |1 |8 |— |'''769''' |- style="text-align:center;" |'''1961''' |875 |98 |2 |1 |— |'''976''' |- style="text-align:center;" |'''1971''' |941 |76 |1 |0 |— |'''1 018''' |- style="text-align:center;" |'''1981''' |1 103 |92 |1 |5 |— |'''1 201''' |- style="text-align:center;" |'''1991''' |1 193 |116 |0 |2 |— |'''1 311''' |- style="text-align:center;" |'''1994''' |1 200 |100 |3 |1 |— |'''1 300''' |- style="text-align:center;" |'''2002''' |1 260 |139 |0 |2 |— |'''1 401''' |- style="text-align: center;" |'''2021''' |957 |101 |0 |5 |95 |'''1.158''' |} <small>* Извор: [[Државен завод за статистика на Република Македонија]] (1948-2021), според податоци од официјалните пописи во соодветните години</small> <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * Здравствена амбуланта * Дом на културата <gallery mode=packed heights=130px> Податотека:Објект во Пиперево.jpg|Објект во селото Податотека:Објект на клубот на пензионери во Пиперево.jpg|Клуб на пензионери Податотека:Општествен објект во Пиперево 2.jpg|Општествен објект Податотека:Општествен објект во Пиперево.jpg|Општествен објект </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Василево било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Василево, во која покрај селото Пиперево, се наоѓале и селата Ангелци, Василево, Владевци, Градошарци, Добрејци, Дукатино, Просениково и Радичево. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Просениково во која влегувале селата Пиперево и Просениково. === Избирачко место === Во селото постојат избирачките места бр. 1804 и 1804/1 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во домот на културата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.163 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213184039/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|archive-date=2019-12-13|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref name="верски објекти">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Пиперево|Црква „Св. Ѓорѓи“]] — главна селска црква, изградена во 1870 година. ;Џамии<ref name="верски објекти"/> * [[Џамија (Пиперево)|Џамија]] — селска џамија без минаре. ;Споменици * Во селото има спомен-плоча на сретсело ;Реки<ref name="РекиМак">{{РекиМак|страница=69}}</ref> * [[Струмица (река)|Струмица]] — реката тече покрај селото. <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Пиперево.jpg|Главната селска црква „Св. Ѓорѓи“ Податотека:Спомен-плоча во Пиперево.jpg|Спомен-плочата на сретсело Податотека:Струмичка Река меѓу Добрејци и Пиперево 2.jpg|Реката Струмица кај селото Податотека:Џамија во Пиперево.jpg|Селската џамија </gallery> <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Пиперево * [[Запро Запров]] (р. 1947) — македонски [[диригент]], композитор, сликар и универзитетски професор. <!--== Култура и спорт ==--> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Piperevo}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Пиперево| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] 984eiii559jpxfun1koabvn1f7pta58 0 10839 5650885 5619972 2026-10-28T18:44:10Z Ehrlich91 24281 5650885 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Вардино | слика = Воздушен поглед на Вардино.jpg | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Вардино | општина = {{општинскигрб|Општина Демир Хисар}} | регион = {{грб|Пелагониски Регион}} | област = [[Железник]] | население = 198 | година = 2021 | поштенски број = 7240 | повикувачки број = 047 | надморска височина = 660 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=14 | lat_sec=08 | lon_dir=E | lon_deg=21 | lon_min=14 | lon_sec=33 | слава = [[Свети Никола|Св. Никола Летен]] | мрежно место = | карта = Вардино во Општина Демир Хисар.svg }} '''Вардино''' — село во [[Општина Демир Хисар]], во областа [[Железник]], во околината на градот [[Демир Хисар]]. == Потекло и значење на името == [[Податотека:Викиекспедиција Железник 304.jpg|мини|300п|лево|Поглед на Вардино]] Се претпоставува дека името на селото доаѓа од првиот доселеник Словен во ова место по име Вардин.<ref name="ГеоНасДХ">{{ГеоНасДХ|страница=17-19}}</ref> == Географија и местоположба == Ова село се наоѓа во областа [[Железник]], во крајниот источен дел на територијата на [[Општина Демир Хисар]], во долината на [[Црна Река]], а чиј атар се допира со подрачјето на [[Општина Битола]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|last=Панов|first=Митко|title= Енциклопедија на селата во Република Македонија|url= https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|accessdate=3 април 2020|year=1998|publisher=Патрија|location=Скопје|page=47}}</ref> Селото е рамничарско, на надморска височина од 660 метри. Од градот [[Демир Хисар]], селото е оддалечено околу четири километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото води локален асфалтен пат, кој се двои од [[Регионален пат 2339|регионалниот пат 2339]] кај селото [[Бараково]]. Вардино е развиено рамничарско село, чие поле се протега по должината на [[Црна Река]]. Од најблискиот поголем град, [[Битола]], е оддалечено 25 километри. Се граничи со [[Бараково]], [[Единаковци]] и [[Света]] на север, со селото [[Древеник]] ([[Општина Битола]]) на исток, со селото [[Суводол (Демирхисарско)|Суводол]] на југ и со селото [[Граиште]] на запад.<ref name="ГеоНасДХ"/> Селото добило електрична енергија во 1958 година, водовод бил направен во 1988 година, а истата година бил завршен и асфалтниот пат до селото.<ref name="ГеоНасДХ"/> == Историја == Вардино се смета за стара населба, која е спомената во 1468 година во пописниот турски дефтер. Во селото имало 33 христијански семејства, 2 неженети и 2 вдовици со вкупно 179 жители. Жителите плаќале 13.244 акчиња годишно данок. Според пописот од 1568 година селото се намалило на 121 жител.<ref name="ГеоНасДХ"/> Само 1 жител на оваа населба е заведен како жртва во [[Втора светска војна|Втората светска војна]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.muzejgenocida.rs/images/ZrtvePub/Mak.pdf|title=Попис на жртвите од војната 1941-1945, СР Македонија.|accessdate=2024-02-11|archive-date=2024-02-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20240225170602/https://www.muzejgenocida.rs/images/ZrtvePub/Mak.pdf|url-status=dead}}</ref> Во селото постои споменик на [[Македонија во Втората светска војна|НОБ]]. <gallery mode="packed" heights="200п"> Податотека:Споменик на НОБ во Вардино.jpg|Споменикот на НОБ во селото Податотека:Споменик на НОБ во Вардино 2.jpg|Спомен-плочата за паднатите борци од селото </gallery> == Стопанство == [[Податотека:Продавница во Вардино.jpg|мини|300п|десно|Продавницата во селото]] Атарот зафаќа простор од {{км2|8,8}}, при што преовладуваат шумите со 385,7 [[хектар]]и, на обработливото земјиште отпаѓаат 234,8 хектари, а на пасиштата 227,7 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има мешовита земјоделска функција.<ref name="енциклопедија" /> Населението се занимава со одгледување на тутун, пченка, пченица, градинарство, а исто така чуваат овци, крави и живина.<ref name="ГеоНасДХ"/> Денес, во селото работи пржилницата „Пела“ за кафе, како и други зрнести растенија, која има 10 вработени. Воедно, има две продавници.<ref name="ГеоНасДХ"/> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|802 |1953|692 |1961|543 |1971|492 |1981|419 |1991|333 |1994|327 |2002|266 |2021|198 }} Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика|Македонија, Етнографија и статистика]]“) од 1900 година, во Вардино живееле 200 жители, сите [[Македонци]].<ref name=":1">Кѫнчовъ, Василъ. Македония. Етнография и статистика. София, Българското книжовно дружество, 1900. ISBN 954430424X. с. 239.</ref> На Етнографската карта на [[Битолски Вилает|Битолскиот Вилает]] од 1901 година, Вардино се води како чисто македонско село во [[Битолска Каза|Битолската Каза]] на [[Битолски Санџак|Битолскиот Санџак]] со 30 куќи.<ref>{{Битолски Вилает|12}}</ref> Според егзархискиот секретар [[Димитар Мишев]], („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во Вардино имало 288 [[Македонци]], под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]].<ref name=":4">D.M.Brancoff. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, р.172-173.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 500 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_39_39-41_BITOLJ_(MONASTIR)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Селото е средно по големина, но со намалување на бројот на населението. Во 1961 година селото броело 543 жители, додека во 1994 година 327 жители, македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според последниот попис од 2002 година, во селото живееле 266 жители, сите [[Македонци]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=1 јули 2016}}</ref> Според неофицијални податоци, во 2015 година селото броело 250 жители, откако се случил интензивен процес на иселување од 1960 година наваму.<ref name="ГеоНасДХ"/> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 198 жители, од кои 170 [[Македонци]], 1 останат и 27 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|200|288|802|692|543|492|419|333|327|266|198}} === Родови === Вардино е македонско село. Според истражувањата на [[Бранислав Русиќ]] во 1952 година родови во селото:<ref name=":5">{{Наведена книга|title=Фонд Русиќ|last=Русиќ|first=Бранислав|publisher=Архивски фонд на МАНУ к-5, АЕ 97|others=|year=|isbn=|location=|pages=}}</ref> * '''Староседелци:''' ''Грујовци'' со ''Рибаровци'' (10 к.); ''Матевци'' со ''Нечаковци'' (4 к.); ''Анчевци'' (1 к.), стари деленици со Грујовци и Рибаровци; ''Пупулковци'' (2 к.), стари деленици со Грујовци, Рибаровци и Анчевци; ''Здравевци'' (2 к.); ''Шоклевци'' (4 к.); ''Велковчевци'' (1 к.), најстар род во селото; ''Димовци'' (1 к.); ''Гајдоровци'' (2 к.); ''Тренчевци'' (4 к.); ''Сариовци'' (31 к.); ''Ѓуровци'' (3 к.); ''Мицевци'' (2 к.); ''Крчановци'' (8 к.) и ''Јанкуловци'' (4 к.). * '''Доселеници:''' ''Томевци'' (2 к.), доселени се од селото [[Долно Перово|Перово]] во [[Преспа]]. Го знаат следното родословие: Ристе (жив, 80 години во 1952 г.)-Крсте-Томе, кој се доселил во селото; ''Солевци'' и ''Насевци'' (9 к.), доселени се од некое село [[Битинци]] кај [[Горица (Албанија)|Корча]] во [[Албанија]]; ''Шундовци'' (4 к.), доселени се околу 1847 година од селото [[Долно Перово|Перово]] во [[Преспа]]. Го знаат следното родословие: Митре (жив, 75 години во 1952 г.)-Карафил-Иван, кој се доселил; ''Златановци'' (1 к.), доселени се од селото [[Вирово]]. === Иселеништво === До 1952 година, иселеници имало малку од селото и тоа само во Битола (1 семејство) и во [[Бугарија]] (1 семејство).<ref name=":5" /> Помасовно иселување на населението од ова село започнало по 1960 година. Иселеници има во градовите [[Битола]], [[Скопје]], [[Демир Хисар]], [[Охрид]] и [[Велес]], а исто така многу се имаат иселено и во битолското село [[Трновци]]. Има иселено и во европските и во прекуокеанските држави.<ref name="ГеоНасДХ"/> == Општествени установи == * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Вардино|Основно училиште „Гоце Делчев“]] — подрачно основно училиште до V одделение во состав на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар]]<ref name="основно">{{наведена мрежна страница|url=http://www.demirhisar.gov.mk/obrazovanie/osnovno-obrazovanie.html|title=Основно образование|publisher=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=26 јули 2016|location=македонски|archive-date=2016-08-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20160828073714/http://www.demirhisar.gov.mk/obrazovanie/osnovno-obrazovanie.html|url-status=dead}}</ref> * Месна заедница * Дом на културата <gallery mode="packed" heights="150п"> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Вардино 2.jpg|Основното училиште Податотека:Дом на културата во Вардино 2.jpg|Влезот на домот на културата Податотека:Дом на културата во Вардино 3.jpg|Поглед на домот на културата Податотека:Дом на културата во Вардино.jpg|Поглед на домот на културата </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Вардино било село во [[Битолска Каза|Битолската Каза]], нахија Демир Хисар, во [[Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на проширената [[Општина Демир Хисар]], на која ѝ била додадена поранешната [[Општина Сопотница]] по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото припаѓало на некогашната Општина Демир Хисар. Во периодот од 1955 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Демир Хисар. Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Демир Хисар, во која покрај селото Вардино, се наоѓале и селата Бараково, Белче, Граиште, Единаковци, Журче, Кутретино, Мургашево, Ново Село, Лесково, Прибилци, Ракитница, Растојца, Сладуево, Слепче, Стругово и Суви Дол. Во периодот 1950-1952, селото се наоѓало во некогашната Општина Граиште, во која влегувале селата Бараково, Вардино, Граиште, Единаковци и Света. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 0621 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на месната заедница.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=3 април 2020|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 187 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/27/795|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20210910105714/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/27/795|archive-date=2021-09-10|dead-url=|accessdate=3 април 2020|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|134-135}}</ref> * [[Плоча (Вардино)|Плоча]] — некропола од доцноантичко време; и * [[Горна Црква (Вардино)|Горна Црква]] — населба, црква и некропола од средниот век. ;Цркви<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7}}</ref> * [[Црква „Св. Никола“ - Вардино|Црква „Св. Никола“]] — главна селска црква; и * [[Црква „Св. Константин и Елена“ - Вардино|Црква „Св. Константин и Елена“]] — главна манастирска црква. ;Манастири * [[Вардински манастир]] <gallery mode="packed" heights="150п"> Податотека:Црква „Св. Никола“ - Вардино.jpg|Селската црква „Св. Никола“ Податотека:Црква „Св. Константин и Елена“ - Вардино.jpg|Манастирската црква „Св. Константин и Елена“ Податотека:Вардински манастир.jpg|Воздушен поглед на Вардинскиот манастир </gallery> == Редовни настани == ;Слави<ref name="ГеоНасДХ"/> * Свети Никола Летен (2 јуни) — селска слава == Личности == ;Родени во или по потекло од Вардино * [[Тодор Ристов Грујовски]] — македонски револуционер од [[Македонска револуционерна организација|ВМОРО]];<ref name=":2">{{Наведена книга|title=Илинденски сведоштва том I, дел II.|author=Јасмина Дамјановска|author2=Ленина Жила|publisher=Државен архив на Република Македонија|author3=Филип Петровски|year=2016|isbn=|location=Скопје|pages=}}</ref> * [[Петре Јошев Дуновски]] — македонски револуционер од ВМОРО;<ref name=":2" /> * [[Митра Котева Ангелевска]] — македонска револуционерка од ВМОРО;<ref name=":3">{{Наведена книга|title=Илинденски сведоштва том I, дел I.|author=Јасмина Дамјановска|author2=Ленина Жила|publisher=Државен архив на Република Македонија|author3=Филип Петровски|year=2016|isbn=|location=Скопје|pages=}}</ref> * [[Ангеле Мицев Ангелевски]] — македонски револуционер од ВМОРО;<ref name=":3" /> * [[Стојан Јованов Брајановски]] — македонски револуционер од ВМОРО;<ref name=":3" /> * [[Петре Кузманов Ристевски]] — македонски револуционер од ВМОРО;<ref>{{Наведена книга|title=Илинденски сведоштва том III, дел II.|author=Јасмина Дамјановска|author2=Ленина Жила|publisher=Државен архив на Република Македонија|author3=Филип Петровски|year=2017|isbn=|location=Скопје|pages=}}</ref> * [[Митре Карафилов Иваноски]] — македонски револуционер од ВМОРО;<ref>{{Наведена книга|title=|first=|first2=|publisher=|others=Јасмина Дамјановска; Ленина Жила; Филип Петровски (2016). Илинденски сведоштва. том II, дел I. Државен архив на Република Македонија.|year=|isbn=|location=|pages=}}</ref> и * [[Борис Јолевски]] — македонски партизан. == Култура и спорт == * [[ФК Вардино]] == Галерија == <gallery mode="packed" heights="150п"> Податотека:Игралиште во Вардино.jpg|Спортско игралиште во селото Податотека:Поглед во Вардино.jpg|Поглед во селото </gallery> == Поврзано == * [[Општина Демир Хисар]] * [[Железник]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Vardino}} {{Општина Демир Хисар}} [[Категорија:Вардино| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Демирхисарски села]] [[Категорија:Села во Општина Демир Хисар]] 47a4y44fm63xml3tvnih4kxtdy12c9y 0 12109 5651014 5649723 2026-10-29T04:27:42Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Дабиље.jpg|Воздушен_поглед_на_Дабиље.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651014 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Дабиље | име2 = Дабиле или Дабиља | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Дабиље | општина = {{општинскигрб|Општина Струмица}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 1.647 | година = 2021 | поштенски број = 2430 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 221 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=26 | lat_sec=34 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=41 | lon_sec=26 | слава = [[Света Троица]] | мрежно место = | карта = Дабиље во Општина Струмица.svg }} '''Дабиље''' (познато и како '''Дабиле''' и '''Дабиља''') — село во [[Општина Струмица]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Географија и местоположба == [[Податотека:Dabilje - Strumica (1).JPG|мини|300п|лево|Улица во селото]] Ова големо село се наоѓа во средишниот дел на подрачјето на [[Општина Струмица]], односно во рамнинскиот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], недалеку од самиот град [[Струмица]]. Поради ова, припаѓа на неговата рурбална зона.<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=90|language=македонски|accessdate=24 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 221 метар.<ref name="енциклопедија" /> Од градот Струмица е оддалечено само 4 километри. Низ селото поминува [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]], кој води до [[Ново Село (Струмичко)|Ново Село]] и границата со [[Бугарија]]. Во близина на селото поминува реката [[Водочница]]. Во есента 2008, како резултат на вложувањата на [[Општина Струмица]], во Дабиље поставена е примарна [[водовод]]на мрежа, но сепак, предлогот жителите на селото да учествуваат со самопридонес при инсталирањето на чешми во домовите е одбиен на [[референдум]]. Како резултат, Дабиље е едно од четирите населени места во Општина Струмица кое сѐ уште нема секундарен [[водовод]]. Населението се снабдува со вода за пиење преку [[артески бунар]]и и пумпи, при што водата има сомнителен квалитет. Селото располага со асфалтирана патна мрежа (улиците не се означени, но добар дел од нив имаат [[тротоар]]и), електрична мрежа и телекомуникациски врски. == Историја == Кон крајот [[XIX век]], кога Македонија била во состав на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]], во селото се бележи револуционерна дејност. Првиот човек кој ги прифатил идеите на [[ВМРО]] во струмичкиот регион бил [[Стојан Ѓорѓиев]] од Дабиле, кој во 1895 година го создал и првиот месен комитет во [[Струмица]]. Во овие краишта бил формиран и дејствувал Огражденскиот окружен македонско-одрински револуционерен комитет. Дабиље се спомнува и во „Спомените“ на [[Михаил Герџиков]]. По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 6,8 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 602,3 [[хектар]]и, на пасиштата отпаѓаат 15,4 хектари, додека шумско земјиште нема.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделска функција. Во минатото во него имало земјоделска задруга, а денес има ветеринарна станица, продавници и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> Покрај тоа, во него има земјоделска аптека, трговски објекти (дуќани за брави и огради, мебел, теписи), ковачница, автосервиси и угостителски објекти (ноќен локал - ресторан ''Шабан''). Во Дабиље се врши откуп на [[тутун]] и постојат откупни станици за земјоделски производи. Исто така, значајна фирма во Дабиље е „Напредок Комерц“, која се занимава со производство и промет на ХТЗ-опрема, односно работна облека која се продава на пазарите во Македонија и Европа. Во селото се произведуваат и познатите производи од марката „Мамас“ („MAMA'S“). Некои од културите кои се одгледуваат во Дабиље се: [[индустриска пиперка]], [[лубеница]], [[луцерка]], [[морков]]и, [[компир]]и и друго. == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|1163 |1953|1307 |1961|1549 |1971|1671 |1981|1770 |1991|1964 |1994|1962 |2002|1946 |2021|1647 }} Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика|Македонија, Етнографија и статистика]]“) од 1900 година, во Дабиље живееле 620 жители, сите [[Македонци]].<ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_08.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според егзархискиот секретар [[Димитар Мишев]], („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во Дабиље имало 584 [[Македонци]], под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]] и 8 протестанти.<ref name=":1">Brancoff, D.M. La Macédoine et sa Population Chrétienne, Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 800 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Дабиље припаѓа на групата големи села, со пораст на бројот на населението. Во 1961 година, селото имало 1.549 жители, додека во 1994 година бројот се зголемил на 1.962 жители, македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Дабиље броело 1.946 жители, од кои 1.941 [[Македонци|Македонец]] и 5 [[Македонски Срби|Срби]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=24 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 1.647 жители, од кои 1.509 [[Македонци]], 1 Албанец, 3 Срби, 2 останати и 132 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|620|592|1.163|1.307|1.549|1.671|1.770|1.964|1.962|1.946|1.647}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Дабиље|ОУ „Св. Кирил и Методиј“]] - централно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение * Месна заедница * Здравствена амбуланта * Дом на културата * Ветеринарна станица <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:Аптека во Дабиље.jpg|Аптека во селото Податотека:ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Дабиље 8.jpg|Основното училиште Податотека:Општествен објект во Дабиље.jpg|Дом на културата Податотека:Пензионерски клуб во Дабиље.jpg|Пензионерски клуб </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Дабиље било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Струмица]], која била променета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Струмица]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Босилово, во која покрај селото Дабиље, се наоѓале и селата Босилово, Гечерлија, Дрвош, Еднокуќево, Петралинци, Робово, Сарај, Старо Балдевци и Хамзали. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Дабиље во која влегувале селата Дабиље и Робово. === Избирачко место === Во селото постојат избирачките места бр. 1770 и 1771 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во основното училиште и месната заедница.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.593 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213184039/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|archive-date=2019-12-13|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.611 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status= dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == [[Податотека:Црква „Св. Троица“ - Дабиље 14.jpg|мини|300п|десно|Воздушен поглед на црквата „Св. Троица]] ;Цркви<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Троица“ - Дабиље|Црква „Св. Троица“]] — главна селска црква. ;Споменици * Споменик на НОБ * Споменик на [[Ацо Караманов]] <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Дабиље * [[Стојан Георгиев]] (1870-1915) — револуционер, деец на ТМОРО; * [[Ниче Василев]] — сликар; * [[Миле Барбаровски]] — фолк-пејач; и * [[Георги Барбаровски]] — новинар. <!--== Култура и спорт ==--> == Поврзано == * [[Општина Струмица]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Dabilje}} {{Општина Струмица}} [[Категорија:Дабиље| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Струмица]] og9ipyj0uma3qm3w8o7g0k3n3g2w7xj 5651060 5651014 2026-10-29T04:34:55Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Црква_„Св._Троица“_-_Дабиље_14.jpg|Црква_„Св._Троица“_-_Дабиље_14.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651060 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Дабиље | име2 = Дабиле или Дабиља | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Дабиље | општина = {{општинскигрб|Општина Струмица}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 1.647 | година = 2021 | поштенски број = 2430 | повикувачки број = 034 | надморска височина = 221 | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=26 | lat_sec=34 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=41 | lon_sec=26 | слава = [[Света Троица]] | мрежно место = | карта = Дабиље во Општина Струмица.svg }} '''Дабиље''' (познато и како '''Дабиле''' и '''Дабиља''') — село во [[Општина Струмица]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Географија и местоположба == [[Податотека:Dabilje - Strumica (1).JPG|мини|300п|лево|Улица во селото]] Ова големо село се наоѓа во средишниот дел на подрачјето на [[Општина Струмица]], односно во рамнинскиот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], недалеку од самиот град [[Струмица]]. Поради ова, припаѓа на неговата рурбална зона.<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=90|language=македонски|accessdate=24 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 221 метар.<ref name="енциклопедија" /> Од градот Струмица е оддалечено само 4 километри. Низ селото поминува [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]], кој води до [[Ново Село (Струмичко)|Ново Село]] и границата со [[Бугарија]]. Во близина на селото поминува реката [[Водочница]]. Во есента 2008, како резултат на вложувањата на [[Општина Струмица]], во Дабиље поставена е примарна [[водовод]]на мрежа, но сепак, предлогот жителите на селото да учествуваат со самопридонес при инсталирањето на чешми во домовите е одбиен на [[референдум]]. Како резултат, Дабиље е едно од четирите населени места во Општина Струмица кое сѐ уште нема секундарен [[водовод]]. Населението се снабдува со вода за пиење преку [[артески бунар]]и и пумпи, при што водата има сомнителен квалитет. Селото располага со асфалтирана патна мрежа (улиците не се означени, но добар дел од нив имаат [[тротоар]]и), електрична мрежа и телекомуникациски врски. == Историја == Кон крајот [[XIX век]], кога Македонија била во состав на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]], во селото се бележи револуционерна дејност. Првиот човек кој ги прифатил идеите на [[ВМРО]] во струмичкиот регион бил [[Стојан Ѓорѓиев]] од Дабиле, кој во 1895 година го создал и првиот месен комитет во [[Струмица]]. Во овие краишта бил формиран и дејствувал Огражденскиот окружен македонско-одрински револуционерен комитет. Дабиље се спомнува и во „Спомените“ на [[Михаил Герџиков]]. По крајот на [[Балкански војни|Балканските војни]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 6,8 километри квадратни. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 602,3 [[хектар]]и, на пасиштата отпаѓаат 15,4 хектари, додека шумско земјиште нема.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделска функција. Во минатото во него имало земјоделска задруга, а денес има ветеринарна станица, продавници и угостителски објекти.<ref name="енциклопедија" /> Покрај тоа, во него има земјоделска аптека, трговски објекти (дуќани за брави и огради, мебел, теписи), ковачница, автосервиси и угостителски објекти (ноќен локал - ресторан ''Шабан''). Во Дабиље се врши откуп на [[тутун]] и постојат откупни станици за земјоделски производи. Исто така, значајна фирма во Дабиље е „Напредок Комерц“, која се занимава со производство и промет на ХТЗ-опрема, односно работна облека која се продава на пазарите во Македонија и Европа. Во селото се произведуваат и познатите производи од марката „Мамас“ („MAMA'S“). Некои од културите кои се одгледуваат во Дабиље се: [[индустриска пиперка]], [[лубеница]], [[луцерка]], [[морков]]и, [[компир]]и и друго. == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|1163 |1953|1307 |1961|1549 |1971|1671 |1981|1770 |1991|1964 |1994|1962 |2002|1946 |2021|1647 }} Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика|Македонија, Етнографија и статистика]]“) од 1900 година, во Дабиље живееле 620 жители, сите [[Македонци]].<ref name=":0">[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_08.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според егзархискиот секретар [[Димитар Мишев]], („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во Дабиље имало 584 [[Македонци]], под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]] и 8 протестанти.<ref name=":1">Brancoff, D.M. La Macédoine et sa Population Chrétienne, Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 800 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_40_40-41_VODENA_(EDESSA)_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien}}</ref> Дабиље припаѓа на групата големи села, со пораст на бројот на населението. Во 1961 година, селото имало 1.549 жители, додека во 1994 година бројот се зголемил на 1.962 жители, македонско население.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Дабиље броело 1.946 жители, од кои 1.941 [[Македонци|Македонец]] и 5 [[Македонски Срби|Срби]].<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=24 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 1.647 жители, од кои 1.509 [[Македонци]], 1 Албанец, 3 Срби, 2 останати и 132 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> {{Пописи|620|592|1.163|1.307|1.549|1.671|1.770|1.964|1.962|1.946|1.647}} <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == * [[ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Дабиље|ОУ „Св. Кирил и Методиј“]] - централно основно училиште за ученици од прво до деветто одделение * Месна заедница * Здравствена амбуланта * Дом на културата * Ветеринарна станица <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:Аптека во Дабиље.jpg|Аптека во селото Податотека:ОУ „Св. Кирил и Методиј“ - Дабиље 8.jpg|Основното училиште Податотека:Општествен објект во Дабиље.jpg|Дом на културата Податотека:Пензионерски клуб во Дабиље.jpg|Пензионерски клуб </gallery> == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Дабиље било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Струмица]], која била променета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Струмица]]. Во периодот од 1962 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Босилово во периодот од 1955 до 1962 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Босилово, во која покрај селото Дабиље, се наоѓале и селата Босилово, Гечерлија, Дрвош, Еднокуќево, Петралинци, Робово, Сарај, Старо Балдевци и Хамзали. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Дабиље во која влегувале селата Дабиље и Робово. === Избирачко место === Во селото постојат избирачките места бр. 1770 и 1771 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместени во основното училиште и месната заедница.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.593 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191213184039/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1572|archive-date=2019-12-13|dead-url=|accessdate=21 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски парламентарни избори (2020)|Македонски парламентарни избори во 2020 година]], на овие избирачки места биле запишани вкупно 1.611 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-|title=Парламентарни избори 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20210305223806/https://rezultati.sec.mk/mk-|archive-date=2021-03-05|accessdate=3 ноември 2020|url-status= dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Цркви<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Троица“ - Дабиље|Црква „Св. Троица“]] — главна селска црква. ;Споменици * Споменик на НОБ * Споменик на [[Ацо Караманов]] <!--== Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Дабиље * [[Стојан Георгиев]] (1870-1915) — револуционер, деец на ТМОРО; * [[Ниче Василев]] — сликар; * [[Миле Барбаровски]] — фолк-пејач; и * [[Георги Барбаровски]] — новинар. <!--== Култура и спорт ==--> == Поврзано == * [[Општина Струмица]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Dabilje}} {{Општина Струмица}} [[Категорија:Дабиље| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Струмица]] 59xfvl7trt3f51w9qud3t3la9qhggwc 0 12223 5650944 5545181 2026-10-28T21:44:01Z SpectralWiz 106165 5650944 wikitext text/x-wiki :''Поврзано [[Браќа Миладиновци]]''. {{Биографија инфо | име = Наум Миладинов | портрет = Naum Miladinov.JPG | px = 250п | опис = Наум Миладинов во 1893 г. | наставка = | роден-дата = [[1817]] | роден-место = [[Струга]], [[Османлиска империја]]<br> (денешна [[Македонија]]) | починал-дата = [[24 април]] [[1897]] | починал-место = [[Софија]], [[Кнежевство Бугарија]] }} '''Наум Миладинов (Миладин)''' ([[1817]]-[[1895]]) — македонски музиколог, брат на [[Димитар Миладинов|Димитар]] и [[Константин Миладинов]]и. == Животопис == === Ран живот и образование === Роден е во [[Струга]] во семејството на грнчарот [[Ристе Миладинов]] и неговата сопруга [[Султана Миладинова]].<ref>"Струга и Струшко" - 1970, Струга, д-р Душко Константинов</ref> Основно училиште завршил во Струга. Со [[Димитар Миладинов|Димитрија]] тој скоро две години поминал на печалба во [[Драч]] во [[Албанија]]. Бидејќи имал големи склоности кон [[музика]]та, таму научил да свири на виолина. Потоа, заедно со Димитрија, ја завршил [[Јанина|Јанинската]] гимназија и извесно време работел како негов помошник учител. Наумовите афинитети и дарба кон музиката ги забележале и неговите професори, па со нивна препорака заминал за [[Цариград]]. Во времето од [[1841]] до [[1844]] година студирал на Духовната академија на патријаршиската [[Богословија на Халки]] во Цариград, каде и дипломирал на отсекот [[музика]] и [[граматика]]. === Преродбенска дејност === Во [[1843]] година тој го напишал и првиот учебник по музика во Македонија, а подготвил и една грчка граматика. По враќањето во Македонија Наум се вклучил во преродбенските активности на неговите браќа. Неговата собирачка дејност, е карактеристична по тоа што народните песни тој ги нотирал односно ги запишувал со [[музичка нотација|нотни записи]], па така станал прв македонски мелограф. Според огласот за претплата на Зборникот, објавен во повеќе весници и списанија, во него требало да бидат напечатени и единаесет ороводни песни со ноти, кои, за жал, не се објавени во конечната верзија на Зборникот. Причините за тоа сè уште не се целосно и докрај разјаснети. Покрај работата како учител, Наум Миладинов работел и како музички педагог. Во текот на таа работа оспособил повеќе генерации кои ќе станат наши вредни музички дејци, а најпознати меѓу нив се [[Ѓорѓи Икономов]] и [[Калистрат Зографски|Калистрат (Крстан) Санџакоски]]. Неговата активност на полето на [[музикологија]]та ќе резултира со една вистински богата оставнина од музички композиции од областа на црковното пеење. Така со неговата дејност Наум Младинов ги поставува темелите на македонската музикологија. По [[Берлински конгрес|Берлинскиот конгрес]] до неговата смрт во [[1895]] година, заедно со семејството, како пензионер тој живее во [[Бугарија]]. Пред крајот на животот Наум ја напишал и неговата „Автобиографија“. Делови од неа се објавени по неговата смрт. Но, нејзиниот целосен оригинален ракопис, за жал, сѐ уште не е достапен за нашата научна јавност. Во 1895 година умира во [[Софија]]. == Извори == <references/> [[Категорија:Луѓе од Струга]] [[Категорија:Миладиновци]] [[Категорија:Македонски музиколози]] [[Категорија:Македонски етномузиколози]] [[Категорија:Македонски преселници во Софија]] [[Категорија:Починати во Софија]] nylkcyk80uh4mjo4gsvlcpyu2tnvdo8 0 14466 5650871 5285204 2026-10-28T15:12:15Z SpectralWiz 106165 5650871 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Kurshumli-An-Skopje-MK.JPG|мини|десно|250п|Внатрешноста на Куршумли ан]] [[Податотека:Museum of Macedonia 10.jpg|мини|десно|250п|Надворешноста на анот]] '''Куршумли ан''' — поранешен [[ан]] во [[Стара скопска чаршија|Старата скопска чаршија]] од [[Отоманско Царство|османлиско време]], кој денес се користи за одржување на културни збиднувања. [[Податотека:Kursumli An po zemjotresot.jpg|мини|Куршумли-ан по [[Скопски земјотрес (1963)|земјотресот во Скопје]] од 1963 година.]] == Место == Куршумли ан се наоѓа на левиот брег на реката [[Вардар]] во некогашна железарска [[Стара скопска чаршија|чаршија]] во [[Скопје]] во дворот на [[Музеј на Македонија|Музејот на Македонија]]. Изграден е во првата половина на [[XIV век]]. == Први податоци == Сигурни податоци за подигањето на [[ан]]от не постојат, но се мисли дека на основите на некоја стара зграда Турците го доѕидале и го приспособиле за [[карвансарај]], по угледот на некои такви анови градени на исток. Во изворите се споменува како задолжбина на Мула Муследин Оџа, син на Абдул Гани во 1550 г, кој бил дворски научник на султанот [[Селим II]]. == Функции на местото == Куршумли ан од своето постоење ја менувал својата функција, отпрвин бил ан сè до 1787&nbsp;г. кога бил претворен во затвор. Во него биле затворени многу македонски револуционери особено по [[Виничка афера|Виничката афера]]. Од 1904&nbsp;г. до 1914&nbsp;г. служел повторно како ан. По својот надворешен и внатрешен изглед не се оделува од останатите типизирани карван-сараи кои постоеле во градските центри. == Уредување на анот == Куршумли ан делува импозантно со декоративно градените ѕидови и малите куполи во форма на [[пирамида|пирамиди]] со благо издадени страни кои секогаш биле покриени со [[олово]] (''куршум'') по што го добил и своето име. Главниот велз се наоѓа на јужната страна. Над влезната врата е изграден трем со куполест покрив. Многубројните квадратни столбови, поврзани со лакови на приземјето и катот создаваат интимен амбиент со дворот и шарванот во него. Приземните простории служеле како магацин на стоки а катовите како соби за одмор. Во вториот дел на анот биле изградени простории за сместување на добитокот. Овој дел имал посебен влез од источната страна. Во најново време неговите простории се користат како [[лапидариум]] на [[Музеј на Македонија - Археолошки, Етнолошки и Историски|Музејот на Македонија]]. == Поврзано == * [[Куршумли ан (Прилеп)]] — истоимен ан Прилеп, денес во урнатини * [[Стара скопска чаршија]] * [[Отоманска архитектура]] == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Kuršumli An}} * [http://nastani.time.mk/location/112/#!/#1offset=0&1mode=today&1date=0 Културни збиднувања во Куршумли ан] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160304225905/http://nastani.time.mk/location/112/#!/ |date=2016-03-04 }} — Time.mk Настани {{Стара скопска чаршија}} {{КНМ-Чаир}} {{Coord|42|0|11|N|21|26|13|E|region:MK|display=title}} [[Категорија:Отомански карвансараи во Македонија]] [[Категорија:Исламски споменици на културата во Македонија]] [[Категорија:Стара скопска чаршија|К]] 7m36s3yzrq666in41nximb4rt3t6pup 0 16253 5650868 5386082 2026-10-28T15:00:45Z ~2026-57407-27 138162 промена на длабочината на врело 5650868 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Езеро |lake_name = Матка |image_lake = Matka-Lake.jpg |caption_lake = Езерото Матка |image_bathymetry = |caption_bathymetry = |coords = {{coord|41|57|08|N|21|17|56|E|}} |type = вештачко |inflow = [[Треска]] |outflow = |catchment = |basin_countries = |length = 7 км |width = 120 м |area = 0.25 км² |depth = |max-depth = |volume = |residence_time= |shore = |elevation = |islands = |cities = }} '''Матка''' — најстарото [[вештачко езеро]] во [[Македонија]], чијашто акумулација е изградена во [[1938]] година. Добиено е со преградување на реката [[Треска]] со брана („[[Св. Андреја (брана)|Св. Андреја]]“), и создавање на вештачка акумулација во кањонот [[Матка (кањон)|Матка]]. [[Податотека:Браната Св. Андреја.jpg|мини|лево|Браната на езерото и ХЕЦ „Матка“]] Од Езерото водата се користи за добивање на електрична енергија, но и за наводнување на селата во околината. Езерото е порибено и честопати се користи и за спортски риболов. Во ова езеро се наоѓа и подводната [[Врело (пештери)|пештера Врело]], една од најдлабоките подводни пештери во [[Европа]], која има длабочина од најмалку 338м.<ref>{{Наведена мрежна страница | url = https://www.dw.com/mk/po-rekordot-od-338-metri-vrelo-i-natamu-krie-nepoznati-dlabocini/a-79730725 | title = 338 метри под Матка: Врело откри нови тајни во длабочината | publisher = Дојче Веле | accessdate = | archive-date = 2026-10-24 | archive-url = | url-status = }}</ref> [[Податотека:Матка2025.jpg|мини|Поглед на езерото Матка]] ==Наводи== {{наводи}} ==Надворешни врски== * [http://www.istrazijamakedonija.com.mk/storii.aspx?id=32 „Истражи ја Македонија“] * [https://www.theguardian.com/travel/2015/aug/13/top-10-canyons-gorges-europe-walking-hiking-trips "Top 10 European canyons and gorges for walking and hiking trips"], Guardian, 13 August 2015. * [http://dnevnik.mk/?ItemID=9656BF07DFA8F84DAD1D497C03D91AA9 „Матка и Врело - светска убавина без стопани и чувари“]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, „Дневник“, 16.6.2015. * [http://www.alsat-m.tv/mk/%d1%81%d1%82%d0%b0%d1%80%d0%b0%d1%82%d0%b0-%d1%85%d0%b8%d0%b4%d1%80%d0%be%d1%86%d0%b5%d0%bd%d1%82%d1%80%d0%b0%d0%bb%d0%b0%d1%82%d0%b0-%d0%bc%d0%b0%d1%82%d0%ba%d0%b0-%d1%81%d1%82/ „Старата хидроцентрала “Матка” стана прв изложбен центар за електрична енергија“] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20200930183301/https://alsat-m.tv/mk/%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B0-%D1%85%D0%B8%D0%B4%D1%80%D0%BE%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0-%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BA%D0%B0-%D1%81%D1%82/ |date=2020-09-30 }}, Алсат-М, 10 мај 2017. {{езеро-никулец}} {{Езера во Република Македонија}} {{Хидрографија на Македонија}} [[Категорија:Вештачки езера во Македонија]] n7orz298d3g04m1e7nuqx506qoh9kvl 0 16439 5650870 5419374 2026-10-28T15:08:51Z SpectralWiz 106165 5650870 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Зграда | name = Саат-кула | native_name = | native_name_lang = | former_names = | alternate_names = | status = | image = Саат-кула во Скопје.jpg | caption = Поглед на Саат-кулата во Скопје | map_type = | map_caption = | altitude = | building_type = | architectural_style = | structural_system = | cost = | ren_cost = | client = | owner = | current_tenants = | landlord = | location = [[Стара Скопска Чаршија]] | address = | location_town = [[Скопје]] | location_country = [[Македонија]] | iso_region = | coordinates_display = | coordinates = {{Coord|42|0|7|N|21|26|29|E|type:landmark_region:MK|display=inline,title}} | groundbreaking_date = | start_date = 1566 | completion_date = 1572 | completed_date = | opened_date = | inauguration_date = | renovation_date = | demolition_date = | destruction_date = | height = 37 м | diameter = | antenna_spire = | roof = | top_floor = | other_dimensions = | floor_count = 6 | floor_area = | seating_type = | seating_capacity = | elevator_count = | main_contractor = | architect = | architecture_firm = | structural_engineer = | services_engineer = | civil_engineer = | other_designers = | quantity_surveyor = | awards = | designations = | ren_architect = | ren_firm = | ren_str_engineer = | ren_serv_engineer = | ren_civ_engineer = | ren_oth_designers = | ren_qty_surveyor = | ren_awards = | url = | nrhp = | references = }} '''Саат-кулата''' во '''[[Скопје]]''' — шестокатна [[саат-кула]], која се наоѓа северно од, но во склоп на [[Султан-муратова џамија|Султан-муратовата џамија]]. Подигната е во периодот од 1566 до 1572 година. Таа била првата саат-кула на територијата на [[Отоманско Царство|Османлиската држава]].<ref name="Саат-кула">[http://www.ii.edu.mk/predmeti/mm/20052006/mmproekti/skopje_stara_charshija/znamenitosti-saat-kula.html Саат кула]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, Проект „Стара скопска чаршија“.</ref> Механизмот на часовникот бил донесен од саат кулата во [[Сигет]], [[Унгарија]], по неговото заземање од страна на [[Отоманци|Турците]]. Изградена е на темелите на порана средновековна одбранбена кула. Некогаш била дрвена, но подоцна била преградена со [[тула|тули]].<ref name="сааткула">{{наведена книга|last=Димовска - Чоловиќ|first=Мирјана|title=Саат кулите во Република Македонија|publisher=Национален конзерваторски центар-скопје; Едиција Културно-историско наследство на Република Македонија|location=Скопје|date=2008|pages=114|isbn= 978-9989-131-08-0|url=http://www.kalamus.com.mk/pdf_spisanija/patrimonium_3/036%20-%2035%20Spisanie%20Vera%202010.pdf|language=македонски}}</ref> == Историја == Според сознанијата, кулата била изградена во периодот од 1566 до 1572 година, а часовникот бил донесен од освоениот унгарски град [[Сигет]]. Нејзиниот долен ѕидан дел, всушност, е остаток од една од четирите кули во составот на бедемите кои го заштитувале [[Виргински манастир|манастирот „Св. Ѓорѓи Скоропостижник“]]. Во палежот на градот и [[Палеж на Скопје 1689|големиот пожар од 1689 година]], кулата претрпела голема штета, но сепак останала во првобитниот облик сè до 1904 година, кога по наредба на валијата Хафиз-паша била преуредена и го добила денешниот облик и висина од 37 метри. За време на [[Скопски земјотрес (1963)|земјотресот во 1963 г.]], на саат-кулата ѝ биле нанесени големи штети и притоа бил изгубен часовниот механизам. Подоцна, градбата на саат-кулата била обновена, но без нејзиниот часовен механизам.<ref name="Саат-кула"/> Новите часовници на кулата биле додадени на 26 мај 2008 година, во рамките на проектот на [[Општина Чаир]] за нејзина реконструкција.<ref>[http://www.dnevnik.com.mk/default.asp?ItemID=9641D083F0301F4F90C9AE8E6F710CD0 Саат-кулата повторно го мери времето]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ''[[Дневник (дневен весник)|Дневник]]'', 27 мај 2008.</ref> == Архитектура == За изгледот и намената на кулата, најмногу сведочат записите на познатите патописци. Така, францускиот патописец Филип Дифрен-Кане забележал дека: <blockquote>„во Скопје има часовник што се слуша во целиот град, а часовите ги отчукува на француски начин.“<ref name="Вечер, Саат-кула">[http://star.vecer.com.mk/tekst.asp?tid=3085 Петвековно движење на стрелките]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ''[[Вечер (дневен весник)|Вечер]]'', 5 септември 2006.</ref></blockquote> Според Хаџи Калфа, пак, оваа саат-кула била најголема меѓу сите кули на христијаните, а часовникот ги отчукувал часовите и дење и ноќе, при што ѕвонењето се слушало на „два часа далечина“.<ref name="Вечер, Саат-кула"/> Од записите на [[Евлија Челебија]] и Хаџи Калфа се согледува дека градбата на саат-кулата во својот првобитен облик била со шестаголна основа, чиј горен дел бил изграден од дрвена конструкција. По нејзиното преуредување во 1904 година, дрвената конструкција била заменета, по што градбата била целосно изгардена од тули.<ref name="Саат-кула"/> Од дното до врвот на кулата, каде што се поставени часовниците, водат 105 скали.<ref>[http://www.staracarsija.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=173%3A2010-12-16-08-59-20&catid=45%3A2010-09-30-15-36-45&Itemid=54&lang=mk Саат кулата – скопскиот јавен часовник] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20180612115155/http://www.staracarsija.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=173%3A2010-12-16-08-59-20&catid=45%3A2010-09-30-15-36-45&Itemid=54&lang=mk |date=2018-06-12 }}, ''sataracarsija.mk''.</ref> == Поврзано == * [[Саат-кули во Македонија]] * [[Султан-муратова џамија]] * [[Манастир „Св. Ѓорѓи Скоропостижник“]] * [[Стара скопска чаршија]] ==Галерија== <gallery> Saat kula, Skopje, stara slika.jpg|Саат-кулата на почетокот на XX век Skopje, razglednica so Saat kula od 1909.jpg|Саат-кулата во 1909 г. </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Clock Tower (Skopje)}} * [http://www.dlib.mk/handle/68275/504 Саат кулата на разгледница од 1927 година] * [http://www.ii.edu.mk/predmeti/mm/20052006/mmproekti/skopje_stara_charshija/znamenitosti-saat-kula.html Саат кула - Скопје]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [https://saatkuli.mk/?p=87 Саат-кула Скопје] {{Стара скопска чаршија}} {{Саат-кули во Македонија}} {{КНМ-Чаир}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Скопје}} [[Категорија:Знаменитости во Скопје]] [[Категорија:Стара скопска чаршија]] [[Категорија:Исламски споменици на културата во Македонија]] [[Категорија:Саат-кули во Македонија|Скопје]] [[Категорија:Саат-кули во Македонија]] 8wk3g41jsy5s18f61mgprw92gi6baj2 4 20515 5650978 5650596 2026-10-28T23:40:22Z Dobri.kovachev 37641 /* Предлог за општо уредувачко напатствие за историската употреба на поимот „македонски Бугари“ */ ново заглавие 5650978 wikitext text/x-wiki <!---------------------------------------------------------------------------------> <!-------Вам ви благодари помошниот тим на Википедија (pro's making woners)------> <!---------------------------------------------------------------------------------> {{Селска чешма}}<br /> __NEWSECTIONLINK__ <div id="содржина"> __TOC__ <div id="дискусии"> [[Категорија:Википедија:Селска чешма| ]] [[Категорија:Википедија:Заедница|Селска чешма]] == Менување на опслужувач — Наскоро вашето вики ќе може само да се чита == <section begin="server-switch"/><div class="plainlinks"> [[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|Прочитајте ја поракава на друг јазик]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FServer+switch&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}] [[foundation:|Фондацијата Викимедија]] ќе го префрли прометот од еден на друг податочен центар. Ова ќе осигура непречена работа на Википедија и другите Викимедиини викија, дури и ако се случи катастрофа. Целиот промет ќе биде префрлен на '''{{#time:j F Y|2026-10-28|mk}}'''. Префрлањето ќе почне во '''[https://zonestamp.toolforge.org/{{#time:U|2026-10-28T15:00|en}} {{#time:H:i e|2026-10-28T15:00}}]'''. За жал, поради некои ограничувања во [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|МедијаВики]], сето уредување мора да престане додека се врши префрлањето. Се извинуваме за овој прекин и се трудиме да го намалиме во иднина. На сите викија ќе биде прикажан разглас 30 минути пред ова да се случи. Овој разглас ќе остане видлив сè додека не заврши постапката. Можете да учествувате во [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ATranslate&group=Centralnotice-tgroup-read_only_banner&task=view&language=&filter=&action=translate преводот и коректурата] на текстот на овој разглас. '''За кратко ќе можете да читате, но не и да уредувате. Ова ќе важи за сите викија.''' * На {{#time:j F Y|2026-10-28|mk}} нема да можете да уредувате највеќе до еден час. * Ако пробате да уредувате или зачувате во текот на ова време, ќе ви се појави порака за грешка. Се надеваме дека во периодот на тие минути нема да има изгубени уредувања, но тоа не можеме да го гарантираме. Ако видите порака за грешка, почекајте додека нештата не се вратат во нормала. Тогаш ќе можете да го зачувате вашето уредување. Но, за секој случај, ви препорачуваме најпрвин да направите копија на промените што сте ги направиле. ''Други ефекти'': * Позадинските работи ќе бидат побавни, а некои може да бидат напуштени. Црвените врски може побавно да се подновуваат. Ако создадете статија до која веќе води некоја врска, врската ќе стои црвена подолго од вообичаено. Некои долгоработечки скрипти ќе мора да се запрат. * Спроведувањето на нов код се очекува да се одвива како во секоја друга недела. Меѓутоа, на места може да се случат некои замрзнувања на кодот ако тие потоа бидат потребни за дадената операција. * [[mw:Special:MyLanguage/GitLab|GitLab]] ќе биде недостапен 90 минути. Овој проект може да се осложи, ако е неопходно. Можете да го [[wikitech:Switch_Datacenter|погледате распоредот на wikitech.wikimedia.org]]. Сите промени ќе бидат соопштени во распоредот. '''Споделете ги овие информации со вашата заедница.'''</div><section end="server-switch"/> [[user:Trizek_(WMF)|Trizek_(WMF)]] 15:01, 26 октомври 2026 (CET) <!-- Пораката ја испрати Корисник:Trizek (WMF)@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=30513874 --> == Предлог за создавање страница за дискусија за страници поврзани со политиката на значајност == Здраво, Изминатиот период заедницата ги донесе [[Википедија:Значајност|политиките за значајност]], поради што мислам дека сега треба да воведеме посебна страница каде би ги дискутирале веќе создадените или можните идни нови статии поврзани со оваа област. На таа страница, според мене би можело да се дискутира неколку дена (3-4 на пример) за одредена статија и подоцна да се гласа по предлогот за зачувување или бришење на статијата. На овој начин тие дискусии не би се вршеле на главната страница на Селската чешма, туку на специјализирана страница и би се водела некоја историја исто така. Правилата за гласање би можеле да бидат слични на јубилејната статија или да ги измениме, но оставам најпрвин да дискутираме во следните неколку дена. Поздрав --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 18:31, 27 октомври 2026 (CET) : {{за}} - Се сложувам со предлогот. [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 18:43, 27 октомври 2026 (CET) : {{за}} - Јас мислам дека порано имавме таква страница, одамна не ја користиме. Исто така сметам дека постојат новосоздадени статии кои воопшто не се енциклопедиски, па би сакала да биде јасно дека ќе има статии кои веднаш ќе се бришат без дискусија и гласање. Поздрав - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 19:21, 27 октомври 2026 (CET) ::@[[Корисник:Виолетова|Виолетова]] Ако ја најдеш таа страница, слободно додај ја тука, па може само да ја обновиме, бидејќи јас не се сеќавам на такво нешто. --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 19:33, 27 октомври 2026 (CET) :::Мислев ќе ми треба време да ја најдам, ама еве ја - [[Википедија:Статии за бришење]]. -[[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 19:37, 27 октомври 2026 (CET) == Предлог за општо уредувачко напатствие за историската употреба на поимот „македонски Бугари“ == По предлог на [[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]], отворам посебна дискусија со конкретни извори и предлог за разгледување од страна на заедницата. Целта не е со гласање да утврдуваме национална припадност на историски личности. Предлагам да се договориме како енциклопедиски да постапуваме кога определен историски поим е документиран во изворите, но неговото значење и толкување се предмет на историографски спор. === Извори === '''1. Македонска академија на науките и уметностите''' ''Македонска енциклопедија'', том I, главен и одговорен редактор Блаже Ристовски, Скопје: МАНУ, 2009, одредница „Бугарското име во Македонија“. Во одредницата изречно се употребува поимот „македонски Бугари“, при што неговата употреба се разгледува критички, во контекст на бугарската национална и државна политика. Овој извор е значаен затоа што покажува дека поимот е предмет на обработка и во македонската академска енциклопедиска литература, без тоа да значи дека енциклопедијата ја прифаќа бугарската национална интерпретација. [https://macedonism.org/Македонска-Енциклопедија/бугарското-име-во-македонија/ Одредницата во електронски препис] '''2. Проф. д-р Марија Пандевска''' Во авторскиот текст „Како говореше Гоце!“, објавен во 2023 година, историчарката Марија Пандевска од Институтот за национална историја во Скопје го наведува терминот „Македонски Бугари“ како пример за историска форма на внатрешно именување, во рамките на пошироката расправа за именувањата и самоименувањата во османлиска Македонија. Авторката притоа упатува на својот рецензиран научен труд: Maria Pandevska, „The term ‘Macedonian(s)’ in Ottoman Macedonia: on the map and in the mind“, ''Nationalities Papers'', 40(5), 2012, стр. 747–766, DOI: 10.1080/00905992.2012.705265. [https://vidivaka.mk/kako-govoreshe-goce/ Авторски текст] · [https://doi.org/10.1080/00905992.2012.705265 Научен труд] '''3. Д-р Ирена Авировиќ Бундалевска''' ''Македонската емиграција во Соединетите Американски Држави меѓу двете светски војни'', Филозофски факултет, Скопје, 2024, ISBN 978-608-238-245-6. На стр. 160 и 176 авторката го употребува и анализира поимот „македонски Бугари“ во контекст на Македонската политичка организација и нејзиното разбирање на националната припадност. Притоа се разграничува историската терминологија на организацијата од подоцнежните толкувања на националниот идентитет. [https://repository.ukim.mk/handle/20.500.12188/30223 Изданието во репозиториумот на УКИМ] === Предлог за начело === Предлагам заедницата да го разгледа следново уредувачко напатствие: '''„Историски засведочените национални, регионални, верски и политички определби, вклучително и поимот ‘македонски Бугари’, може да се употребуваат во енциклопедиски статии кога нивната употреба е релевантна за предметот и е поткрепена со веродостојни извори. Нивното значење треба да се претставува во соодветниот историски контекст, со јасно припишување на авторот или изворот кога постојат различни толкувања. Самото присуство на поимот во историските извори не претставува доволен основ тој автоматски да се примени како национална определба на која било историска личност.“''' Ова би значело дека: * поимот не се отфрла однапред како „псевдоисториски“ само поради неговата национална конотација; * неговото постоење во изворите не се изедначува со прифаќање на определена национална историографска теза; * регионалната припадност, националното самоопределување, верската припадност и политичката програма се разграничуваат; * употребата во конкретна биографија се оценува според документите и релевантната секундарна литература за таа личност; * поимот не се внесува автоматски во воведот, инфокутијата или категориите; * значајните спротивставени историографски толкувања се претставуваат правично и пропорционално. === Прашање до заедницата === Дали заедницата го прифаќа предложеното начело како општо уредувачко напатствие за историската терминологија? Предлагам најпрво да се разгледаат забелешките и евентуалните подобрувања на формулацијата, а потоа, доколку е потребно, да се спроведе гласање според [[Википедија:Правила за гласање|правилата за гласање]]. Не предлагам оваа дискусија да ги замени расправите за [[Гоце Делчев]], [[Тодор Александров]] или [[Александар Протогеров]]. Напротив, целта е да се разјасни општиот уредувачки пристап, додека секоја биографија и понатаму ќе се оценува според нејзините сопствени извори. Ги поканувам уредниците да дадат мислење, да предложат дополнителни академски извори и, доколку не се согласуваат со некој дел, да наведат конкретна алтернативна формулација. --[[User:Dobri.kovachev|Dobri.kovachev]] <small>([[User talk:Dobri.kovachev|разговор]])</small> 00:40, 29 октомври 2026 (CET) nsysteryht43fouvadj2iqcnyu8ycce 5651135 5650978 2026-10-29T09:25:22Z Ehrlich91 24281 /* Прашање до заедницата */ Одговор 5651135 wikitext text/x-wiki <!---------------------------------------------------------------------------------> <!-------Вам ви благодари помошниот тим на Википедија (pro's making woners)------> <!---------------------------------------------------------------------------------> {{Селска чешма}}<br /> __NEWSECTIONLINK__ <div id="содржина"> __TOC__ <div id="дискусии"> [[Категорија:Википедија:Селска чешма| ]] [[Категорија:Википедија:Заедница|Селска чешма]] == Менување на опслужувач — Наскоро вашето вики ќе може само да се чита == <section begin="server-switch"/><div class="plainlinks"> [[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|Прочитајте ја поракава на друг јазик]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FServer+switch&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}] [[foundation:|Фондацијата Викимедија]] ќе го префрли прометот од еден на друг податочен центар. Ова ќе осигура непречена работа на Википедија и другите Викимедиини викија, дури и ако се случи катастрофа. Целиот промет ќе биде префрлен на '''{{#time:j F Y|2026-10-28|mk}}'''. Префрлањето ќе почне во '''[https://zonestamp.toolforge.org/{{#time:U|2026-10-28T15:00|en}} {{#time:H:i e|2026-10-28T15:00}}]'''. За жал, поради некои ограничувања во [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|МедијаВики]], сето уредување мора да престане додека се врши префрлањето. Се извинуваме за овој прекин и се трудиме да го намалиме во иднина. На сите викија ќе биде прикажан разглас 30 минути пред ова да се случи. Овој разглас ќе остане видлив сè додека не заврши постапката. Можете да учествувате во [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ATranslate&group=Centralnotice-tgroup-read_only_banner&task=view&language=&filter=&action=translate преводот и коректурата] на текстот на овој разглас. '''За кратко ќе можете да читате, но не и да уредувате. Ова ќе важи за сите викија.''' * На {{#time:j F Y|2026-10-28|mk}} нема да можете да уредувате највеќе до еден час. * Ако пробате да уредувате или зачувате во текот на ова време, ќе ви се појави порака за грешка. Се надеваме дека во периодот на тие минути нема да има изгубени уредувања, но тоа не можеме да го гарантираме. Ако видите порака за грешка, почекајте додека нештата не се вратат во нормала. Тогаш ќе можете да го зачувате вашето уредување. Но, за секој случај, ви препорачуваме најпрвин да направите копија на промените што сте ги направиле. ''Други ефекти'': * Позадинските работи ќе бидат побавни, а некои може да бидат напуштени. Црвените врски може побавно да се подновуваат. Ако создадете статија до која веќе води некоја врска, врската ќе стои црвена подолго од вообичаено. Некои долгоработечки скрипти ќе мора да се запрат. * Спроведувањето на нов код се очекува да се одвива како во секоја друга недела. Меѓутоа, на места може да се случат некои замрзнувања на кодот ако тие потоа бидат потребни за дадената операција. * [[mw:Special:MyLanguage/GitLab|GitLab]] ќе биде недостапен 90 минути. Овој проект може да се осложи, ако е неопходно. Можете да го [[wikitech:Switch_Datacenter|погледате распоредот на wikitech.wikimedia.org]]. Сите промени ќе бидат соопштени во распоредот. '''Споделете ги овие информации со вашата заедница.'''</div><section end="server-switch"/> [[user:Trizek_(WMF)|Trizek_(WMF)]] 15:01, 26 октомври 2026 (CET) <!-- Пораката ја испрати Корисник:Trizek (WMF)@metawiki преку списокот на https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=30513874 --> == Предлог за создавање страница за дискусија за страници поврзани со политиката на значајност == Здраво, Изминатиот период заедницата ги донесе [[Википедија:Значајност|политиките за значајност]], поради што мислам дека сега треба да воведеме посебна страница каде би ги дискутирале веќе создадените или можните идни нови статии поврзани со оваа област. На таа страница, според мене би можело да се дискутира неколку дена (3-4 на пример) за одредена статија и подоцна да се гласа по предлогот за зачувување или бришење на статијата. На овој начин тие дискусии не би се вршеле на главната страница на Селската чешма, туку на специјализирана страница и би се водела некоја историја исто така. Правилата за гласање би можеле да бидат слични на јубилејната статија или да ги измениме, но оставам најпрвин да дискутираме во следните неколку дена. Поздрав --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 18:31, 27 октомври 2026 (CET) : {{за}} - Се сложувам со предлогот. [[User:Jtasevski123|Jtasevski123]] <small>([[User talk:Jtasevski123|разговор]])</small> 18:43, 27 октомври 2026 (CET) : {{за}} - Јас мислам дека порано имавме таква страница, одамна не ја користиме. Исто така сметам дека постојат новосоздадени статии кои воопшто не се енциклопедиски, па би сакала да биде јасно дека ќе има статии кои веднаш ќе се бришат без дискусија и гласање. Поздрав - [[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 19:21, 27 октомври 2026 (CET) ::@[[Корисник:Виолетова|Виолетова]] Ако ја најдеш таа страница, слободно додај ја тука, па може само да ја обновиме, бидејќи јас не се сеќавам на такво нешто. --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 19:33, 27 октомври 2026 (CET) :::Мислев ќе ми треба време да ја најдам, ама еве ја - [[Википедија:Статии за бришење]]. -[[User:Виолетова|Виолетова]] <small>([[User talk:Виолетова|разговор]])</small> 19:37, 27 октомври 2026 (CET) == Предлог за општо уредувачко напатствие за историската употреба на поимот „македонски Бугари“ == По предлог на [[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]], отворам посебна дискусија со конкретни извори и предлог за разгледување од страна на заедницата. Целта не е со гласање да утврдуваме национална припадност на историски личности. Предлагам да се договориме како енциклопедиски да постапуваме кога определен историски поим е документиран во изворите, но неговото значење и толкување се предмет на историографски спор. === Извори === '''1. Македонска академија на науките и уметностите''' ''Македонска енциклопедија'', том I, главен и одговорен редактор Блаже Ристовски, Скопје: МАНУ, 2009, одредница „Бугарското име во Македонија“. Во одредницата изречно се употребува поимот „македонски Бугари“, при што неговата употреба се разгледува критички, во контекст на бугарската национална и државна политика. Овој извор е значаен затоа што покажува дека поимот е предмет на обработка и во македонската академска енциклопедиска литература, без тоа да значи дека енциклопедијата ја прифаќа бугарската национална интерпретација. [https://macedonism.org/Македонска-Енциклопедија/бугарското-име-во-македонија/ Одредницата во електронски препис] '''2. Проф. д-р Марија Пандевска''' Во авторскиот текст „Како говореше Гоце!“, објавен во 2023 година, историчарката Марија Пандевска од Институтот за национална историја во Скопје го наведува терминот „Македонски Бугари“ како пример за историска форма на внатрешно именување, во рамките на пошироката расправа за именувањата и самоименувањата во османлиска Македонија. Авторката притоа упатува на својот рецензиран научен труд: Maria Pandevska, „The term ‘Macedonian(s)’ in Ottoman Macedonia: on the map and in the mind“, ''Nationalities Papers'', 40(5), 2012, стр. 747–766, DOI: 10.1080/00905992.2012.705265. [https://vidivaka.mk/kako-govoreshe-goce/ Авторски текст] · [https://doi.org/10.1080/00905992.2012.705265 Научен труд] '''3. Д-р Ирена Авировиќ Бундалевска''' ''Македонската емиграција во Соединетите Американски Држави меѓу двете светски војни'', Филозофски факултет, Скопје, 2024, ISBN 978-608-238-245-6. На стр. 160 и 176 авторката го употребува и анализира поимот „македонски Бугари“ во контекст на Македонската политичка организација и нејзиното разбирање на националната припадност. Притоа се разграничува историската терминологија на организацијата од подоцнежните толкувања на националниот идентитет. [https://repository.ukim.mk/handle/20.500.12188/30223 Изданието во репозиториумот на УКИМ] === Предлог за начело === Предлагам заедницата да го разгледа следново уредувачко напатствие: '''„Историски засведочените национални, регионални, верски и политички определби, вклучително и поимот ‘македонски Бугари’, може да се употребуваат во енциклопедиски статии кога нивната употреба е релевантна за предметот и е поткрепена со веродостојни извори. Нивното значење треба да се претставува во соодветниот историски контекст, со јасно припишување на авторот или изворот кога постојат различни толкувања. Самото присуство на поимот во историските извори не претставува доволен основ тој автоматски да се примени како национална определба на која било историска личност.“''' Ова би значело дека: * поимот не се отфрла однапред како „псевдоисториски“ само поради неговата национална конотација; * неговото постоење во изворите не се изедначува со прифаќање на определена национална историографска теза; * регионалната припадност, националното самоопределување, верската припадност и политичката програма се разграничуваат; * употребата во конкретна биографија се оценува според документите и релевантната секундарна литература за таа личност; * поимот не се внесува автоматски во воведот, инфокутијата или категориите; * значајните спротивставени историографски толкувања се претставуваат правично и пропорционално. === Прашање до заедницата === Дали заедницата го прифаќа предложеното начело како општо уредувачко напатствие за историската терминологија? Предлагам најпрво да се разгледаат забелешките и евентуалните подобрувања на формулацијата, а потоа, доколку е потребно, да се спроведе гласање според [[Википедија:Правила за гласање|правилата за гласање]]. Не предлагам оваа дискусија да ги замени расправите за [[Гоце Делчев]], [[Тодор Александров]] или [[Александар Протогеров]]. Напротив, целта е да се разјасни општиот уредувачки пристап, додека секоја биографија и понатаму ќе се оценува според нејзините сопствени извори. Ги поканувам уредниците да дадат мислење, да предложат дополнителни академски извори и, доколку не се согласуваат со некој дел, да наведат конкретна алтернативна формулација. --[[User:Dobri.kovachev|Dobri.kovachev]] <small>([[User talk:Dobri.kovachev|разговор]])</small> 00:40, 29 октомври 2026 (CET) :Јас навистина не разбирам за што е предлогов и каде би стоил и за што би се користел. Ова повеќе ми личи расправа за некаква посебна статија за овој термин, отколку нешто што би се користело нашироко. Која е поентата да имаме вакво нешто? --[[User:Ehrlich91|Ehrlich91]] <small>([[User talk:Ehrlich91|разговор]])</small> 10:25, 29 октомври 2026 (CET) h4grxce24fd2c8hstlbbq8ukvmx0q5l 0 29373 5650887 5456398 2026-10-28T19:09:28Z Ehrlich91 24281 5650887 wikitext text/x-wiki {{другизначења|ОУ „Гоце Делчев“}} {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | слика = | опис = | место = [[Демир Хисар]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено по = [[Гоце Делчев]] | адреса = ул. „Битолска“, бб | основање = {{start date and age|1966}} | актуелен директор = Горан Костовски | број на ученици = | настава на = македонски | веб = gocedelcevdh.edu.mk | е-пошта = gocedelcevdh1@gmail.com | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Основно општинско училиште „Гоце Делчев“ - Демир Хисар'''; скратено: '''ООУ „Гоце Делчев“''') — централно основно училиште во градот [[Демир Хисар]], [[Општина Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-07|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Историја == Училиштето било основано во 1966 година, а истата година било и изградено.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 32 паралелки.<ref name="програма"/> == Подрачни училишта == Во составот на училиштето влегуваат следниве подрачни училишта:<ref name="програма"/> * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Вардино]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Единаковци]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Журче]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Света]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Слепче]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; и * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Стругово]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик. == Познати личности кои учеле во ова училиште == * [[Јордан Плевнеш]] * [[Владо Цветановски]] * [[Љубен Пауновски]] == Познати личности кои предавале во ова училиште == * [[Коста Хаџи-Антоновски]], уметник и творец на [[Мал Битолски Монмартр]] * [[Киро Дојчиновски]] == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Демир Хисар}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Основни училишта во Демир Хисар]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Демир Хисар]] [[Категорија:Основни училишта во Македонија]] pwu6ygg6rc7cr13i5qjdzw8fhgbmcri 5650893 5650887 2026-10-28T19:19:27Z Ehrlich91 24281 5650893 wikitext text/x-wiki {{другизначења|ОУ „Гоце Делчев“}} {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | слика = | опис = | место = [[Демир Хисар]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено по = [[Гоце Делчев]] | адреса = ул. „Битолска“, бб | основање = {{start date and age|1966}} | актуелен директор = Горан Костовски | број на ученици = | настава на = македонски | веб = gocedelcevdh.edu.mk | е-пошта = gocedelcevdh1@gmail.com | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Основно општинско училиште „Гоце Делчев“ - Демир Хисар'''; скратено: '''ООУ „Гоце Делчев“''') — централно основно училиште во градот [[Демир Хисар]], [[Општина Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-07|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Историја == Училиштето било основано во 1966 година, а истата година било и изградено.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 32 паралелки.<ref name="програма"/> == Подрачни училишта == Во составот на училиштето влегуваат следниве подрачни училишта:<ref name="програма"/> * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Вардино]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Единаковци]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Журче]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Света]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Слепче]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; и * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Стругово]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик. == Познати личности кои учеле во ова училиште == * [[Јордан Плевнеш]] * [[Владо Цветановски]] * [[Љубен Пауновски]] == Познати личности кои предавале во ова училиште == * [[Коста Хаџи-Антоновски]], уметник и творец на [[Мал Битолски Монмартр]] * [[Киро Дојчиновски]] == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Демир Хисар}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Основни училишта во Демир Хисар]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Демир Хисар]] [[Категорија:Основни училишта во Македонија]] j8yps65wyhbkeq69o40v5uv6la5inf4 5650902 5650893 2026-10-28T19:45:33Z Ehrlich91 24281 /* Подрачни училишта */ 5650902 wikitext text/x-wiki {{другизначења|ОУ „Гоце Делчев“}} {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | слика = | опис = | место = [[Демир Хисар]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено по = [[Гоце Делчев]] | адреса = ул. „Битолска“, бб | основање = {{start date and age|1966}} | актуелен директор = Горан Костовски | број на ученици = | настава на = македонски | веб = gocedelcevdh.edu.mk | е-пошта = gocedelcevdh1@gmail.com | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Основно општинско училиште „Гоце Делчев“ - Демир Хисар'''; скратено: '''ООУ „Гоце Делчев“''') — централно основно училиште во градот [[Демир Хисар]], [[Општина Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-07|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Историја == Училиштето било основано во 1966 година, а истата година било и изградено.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 32 паралелки.<ref name="програма"/> == Подрачни училишта == Во составот на училиштето влегуваат следниве подрачни училишта:<ref name="програма"/> * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Вардино]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Единаковци]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Журче]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Кутретино]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Света]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; и * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Слепче]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик. Подрачни училиште кои се ставени во мирување се училиштата во Граиште, Прибилци и Стругово. == Познати личности кои учеле во ова училиште == * [[Јордан Плевнеш]] * [[Владо Цветановски]] * [[Љубен Пауновски]] == Познати личности кои предавале во ова училиште == * [[Коста Хаџи-Антоновски]], уметник и творец на [[Мал Битолски Монмартр]] * [[Киро Дојчиновски]] == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Демир Хисар}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Основни училишта во Демир Хисар]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Демир Хисар]] [[Категорија:Основни училишта во Македонија]] bj79oztaarboybt5jimw6o6a7buia4o 5650903 5650902 2026-10-28T19:46:04Z Ehrlich91 24281 /* Подрачни училишта */ 5650903 wikitext text/x-wiki {{другизначења|ОУ „Гоце Делчев“}} {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | слика = | опис = | место = [[Демир Хисар]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено по = [[Гоце Делчев]] | адреса = ул. „Битолска“, бб | основање = {{start date and age|1966}} | актуелен директор = Горан Костовски | број на ученици = | настава на = македонски | веб = gocedelcevdh.edu.mk | е-пошта = gocedelcevdh1@gmail.com | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Основно општинско училиште „Гоце Делчев“ - Демир Хисар'''; скратено: '''ООУ „Гоце Делчев“''') — централно основно училиште во градот [[Демир Хисар]], [[Општина Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-07|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Историја == Училиштето било основано во 1966 година, а истата година било и изградено.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 32 паралелки.<ref name="програма"/> == Подрачни училишта == Во составот на училиштето влегуваат следниве подрачни училишта:<ref name="програма"/> * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Вардино]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Единаковци]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Журче]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Кутретино]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Света]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; и * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Слепче]], подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик. Подрачни училиште кои се ставени во мирување се училиштата во [[ПУ „Гоце Делчев“ - Граиште|Граиште]], [[ПУ „Гоце Делчев“ - Прибилци|Прибилци]] и [[ПУ „Гоце Делчев“ - Стругово|Стругово]]. == Познати личности кои учеле во ова училиште == * [[Јордан Плевнеш]] * [[Владо Цветановски]] * [[Љубен Пауновски]] == Познати личности кои предавале во ова училиште == * [[Коста Хаџи-Антоновски]], уметник и творец на [[Мал Битолски Монмартр]] * [[Киро Дојчиновски]] == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Демир Хисар}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Основни училишта во Демир Хисар]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Демир Хисар]] [[Категорија:Основни училишта во Македонија]] dskw3dx5qsr4p6rf9yyqlqq4uow90yy 0 44968 5650874 5403828 2026-10-28T16:31:15Z ~2026-57579-11 138165 /* */ 5650874 wikitext text/x-wiki {{Infobox Irish Place| name = лаут| gaeilge = Contae Lú | crest image =| map image = IrelandLouth.png | area = 820 км² | county town = [[Дандалк]] | code = LH | population = 139,100<ref name=cso2022>{{cite web |url=https://www.cso.ie/en/releasesandpublications/ep/p-cpr/censusofpopulation2022-preliminaryresults/geographicchanges/ |title=Census of Population 2022 – Preliminary Results |publisher=[[Central Statistics Office (Ireland)]] |access-date=26 May 2023}}</ref> | census yr = 2022 | province = [[Ленстер]] | web = www.louthcoco.ie | |}} [[Податотека:Dundalk Aerial Photo.jpg|мини|Авионски поглед кон Дандалк]] '''Лаут'''<ref>{{cite book |last=Pointon |first=Graham E. |date=1990 |title=BBC Pronouncing Dictionary of British Names |publisher=Oxford University Press |location=Oxford |isbn=0-19-282745-6 |edition=2nd |page=[https://archive.org/details/bbcpronouncingdi00gepo/page/154 154] |url-access=registration |url=https://archive.org/details/bbcpronouncingdi00gepo}}</ref> ({{Langx|ga|Contae Lú}})<ref>{{cite web |url=http://www.logainm.ie/163.aspx |title=Placenames Database of Ireland |publisher=Fiontar (DCU) and The Placenames Branch (Department of Arts, Heritage and the Gaeltacht) |year=2008 |access-date=28 February 2014 |archive-date=24 September 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210924152748/https://www.logainm.ie/ga/163 |url-status=live }}</ref>, [[англиски]] ''County Louth'') е грофовија во покраината [[Ленстер]] на источниот брег на [[Ирска]] и се граничи со [[Северна Ирска]]. Грофовијата била основана во околу 1210<ref>{{cite web|url=https://www.familysearch.org/wiki/en/County_Louth,_Ireland_Genealogy|title=County Louth, Ireland Genealogy Genealogy – FamilySearch Wiki|website=www.familysearch.org|access-date=22 June 2019|archive-date=3 September 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210903064956/https://www.familysearch.org/wiki/en/County_Louth,_Ireland_Genealogy|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.libraryireland.com/Pedigrees1/irish-chiefs-clans-county-louth.php|title=Irish Chiefs and Clans in County Louth – Irish Pedigrees|website=www.libraryireland.com|access-date=22 June 2019|archive-date=22 June 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190622214618/https://www.libraryireland.com/Pedigrees1/irish-chiefs-clans-county-louth.php|url-status=live}}</ref> година. Главен град е [[Дандалк]], кој воедно е и најголем град во провинцијата. Името на Лаут доаѓа од ирскиот збор ''Lughbaidh'' што значи обожување на богот [[Лух]] (''Lugh'') кој бил многу почитува во старите времиња на Ирска. == Поврзано == * [[Ленстер]] * [[Ирска]] * [[Административна поделба на Ирска]] * [[Ирски јазик]] * [[Ирци]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.omeath.ie Omeath Online - Official Site of Omeath, Co. Louth] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20220316042145/http://www.omeath.ie/ |date=2022-03-16 }} * [http://www.carlingford.net Carlingford Online - Carlingford Local and Tourist Site] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140701091551/http://www.carlingford.net/ |date=2014-07-01 }} * [http://www.dunleerparish.ie Dunleer Parish] * [http://www.louthcoco.ie Louth Local Authorities] * [http://www.drogheda.ie Drogheda Tourism - Official Site of the Drogheda Tourist Office] {{Ирска}} [[Категорија:Лаут (грофовија)| ]] [[Категорија:Окрузи во Ирска]] [[Категорија:Ленстер]] a0x5srqbyp9hkc6mx80as30uf1epq4m 0 60263 5650951 3460356 2026-10-28T21:57:22Z Andrew012p 85224 5650951 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за јазик |име=Неџдиски арапски јазик |изворноиме= |изговор= |држави= [[Саудиска Арабија]], [[Јордан]], [[Ирак]], [[Сирија]] |регион= |зборувачи= 10.000.000 |семејствобоја=Afro-asiatic |сем1=[[Семитски јазици]] |сем2=[[Северозападни семитски јазици]] |азбука=[[Неџдиска азбука]] |ранк= |нација= |агенција= |исчезнат= |lc1= |ld1= |ll1= |пишувачи= |создавач= |датум= |подесување= |постериори= |слика= |опис= |мапа= }} '''Неџдиски арапски јазик''' — варијанта на [[арапски јазик|арапскиот јазик]] од групата на [[семитски јазици]]. Се говори во областа [[Неџд]], [[Саудиска Арабија]] како и во [[Јордан]], [[Сирија]] и [[Ирак]] од околу 10.000.000 луѓе. {{Семитски-никулец}} {{Семитски јазици}} [[Категорија:Арапски јазици]] [[Категорија:Семитски јазици]] [[Категорија:Јазици во Саудиска Арабија]] [[Категорија:Јазици во Јордан]] [[Категорија:Јазици во Ирак]] [[Категорија:Јазици во Сирија]] 7z9rns1tvc2ytw39b9wmo1kuiomoeo8 0 68364 5651122 5616936 2026-10-29T08:18:21Z Виолетова 1975 /* Опис */ 5651122 wikitext text/x-wiki {{taxobox |name = Магдонос |image = Petroselinum crispum 003.JPG |image_caption = Магдонос |regnum = [[Растенија]] |unranked_divisio = [[Скриеносеменици]] |unranked_classis = [[Евдикоти]] |unranked_ordo = [[Астериди]] |ordo = [[Штитовидни]] |familia = [[Штитоцветни]]<!--наставката „-цветни“ стои намерно бидејќи цветот е во облик на штит--> |genus = [[Магдонос (род)|Магдонос]] |species = '''Магдонос''' |binomial = ''Petroselinum crispum'' |binomial_authority = ([[Филип Милер|Mill.]]) Fuss |synonyms = ''Apium crispum'' Mill.<br>''Apium petroselinum'' [[Carolus Linnaeus|L.]] |}} '''Магдонос''' ([[науч.]] ''Petroselinum crispum'') — светлозелено, двегодишно [[растение]] кое се користи како [[зачин]]. Потекнува од [[Иран]]. Тој е многу чест во [[Блискоисточна кујна|блискоисточната]], [[Европа|европската]] и [[америка]]нската кујна. Магдоносот се користи поради неговите [[лист]]ови, слично како и [[кориандер]]от (познат како ''кинески магдонос'' или ''цилантро''), иако има поблаг вкус. Две форми на магдонос се користат во исхраната: оној со извиткани листови и италијанскиот (или рамнолисен магдонос ''P. neapolitanum''). Магдоносот со извиткани листови често се користи како [[гарнир]]. Рамнолисниот магдонос има појак вкус, што доаѓа од повисоката количина на [[Етерично масло|етерични масла]]. Една состојка на етеричното масло е [[апиол]]от. Друг тип на магдонос произведува многу подебели корења отколку видовите кои се одгледуваат поради нивните листови. Овој тип е чест во средна и источна [[Европа]]. [[Податотека:Parsley100.jpg|мини|лево|Листови од магдонос]] == Име == Латинското име е ''petroselinum sativum''. На македонското јазично подрачје познато е како и бајданос (Рајково, Ахачелебиско), македониш (Баракли-Џумаја, Сер), македонец (Загоричани, Костур), погрожел (Банско, Разлог).<ref>''Билтен на одборот за изработување на македонската терминологија, МАНУ, Скопје, 1974, стр. 10''</ref> == Опис == Градинскиот магдонос е светлозелено, мазно, [[двегодишно растение|двегодишно]] тревесто растение во умерените климатски подрачја, а едногодишно во суптропските и тропските подрчја. == Наводи == {{Наводи}} [[Категорија:Штитоцветни]] [[Категорија:Билки]] [[Категорија:Лиснат зеленчук]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Лековити растенија]] [[Категорија:Целери]] <references /> 4znzb2eev4je7jjzevg285rinlc0x3z 5651123 5651122 2026-10-29T08:19:12Z Виолетова 1975 5651123 wikitext text/x-wiki {{taxobox |name = Магдонос |image = Petroselinum crispum 003.JPG |image_caption = Магдонос |regnum = [[Растенија]] |unranked_divisio = [[Скриеносеменици]] |unranked_classis = [[Евдикоти]] |unranked_ordo = [[Астериди]] |ordo = [[Штитовидни]] |familia = [[Штитоцветни]]<!--наставката „-цветни“ стои намерно бидејќи цветот е во облик на штит--> |genus = [[Магдонос (род)|Магдонос]] |species = '''Магдонос''' |binomial = ''Petroselinum crispum'' |binomial_authority = ([[Mill.]]) Fuss |synonyms = ''Apium crispum'' Mill.<br>''Apium petroselinum'' [[L.]] |}} '''Магдонос''' ([[науч.]] ''Petroselinum crispum'') — светлозелено, двегодишно [[растение]] кое се користи како [[зачин]]. Потекнува од [[Иран]]. Тој е многу чест во [[Блискоисточна кујна|блискоисточната]], [[Европа|европската]] и [[америка]]нската кујна. Магдоносот се користи поради неговите [[лист]]ови, слично како и [[кориандер]]от (познат како ''кинески магдонос'' или ''цилантро''), иако има поблаг вкус. Две форми на магдонос се користат во исхраната: оној со извиткани листови и италијанскиот (или рамнолисен магдонос ''P. neapolitanum''). Магдоносот со извиткани листови често се користи како [[гарнир]]. Рамнолисниот магдонос има појак вкус, што доаѓа од повисоката количина на [[Етерично масло|етерични масла]]. Една состојка на етеричното масло е [[апиол]]от. Друг тип на магдонос произведува многу подебели корења отколку видовите кои се одгледуваат поради нивните листови. Овој тип е чест во средна и источна [[Европа]]. [[Податотека:Parsley100.jpg|мини|лево|Листови од магдонос]] == Име == Латинското име е ''petroselinum sativum''. На македонското јазично подрачје познато е како и бајданос (Рајково, Ахачелебиско), македониш (Баракли-Џумаја, Сер), македонец (Загоричани, Костур), погрожел (Банско, Разлог).<ref>''Билтен на одборот за изработување на македонската терминологија, МАНУ, Скопје, 1974, стр. 10''</ref> == Опис == Градинскиот магдонос е светлозелено, мазно, [[двегодишно растение|двегодишно]] тревесто растение во умерените климатски подрачја, а едногодишно во суптропските и тропските подрчја. == Наводи == {{Наводи}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Штитоцветни]] [[Категорија:Лиснат зеленчук]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Лековити растенија]] [[Категорија:Целери]] 9ofpuj2odmtexxi41pmo9go89ftseuk 0 96237 5650826 5471581 2026-10-28T12:59:49Z Erikthau 46013 додадов „пегла„ и „излуфтирам„ 5650826 wikitext text/x-wiki [[Германски јазик|Германскиот јазик]] е застапен во [[македонскиот јазик]] поради влијанието на [[Хабсбуршка монархија|Хабсбуршката монархија]] врз [[Балкан]]ските држави. Голем број германски зборови кои го сочинуваат денешниот македонски лексикон се непознати во некои предели на [[Германија]]/[[Швајцарија]] бидејќи потекнуваат од [[Австрија]]. == Список == {{нецелосен список}} Ова е список на примероци ([[именка|именки]], [[глагол]]и, [[заменка|заменки]], [[прилог|прилози]]) кои се употребуваат секојдневно во [[македонски јазик|македонскиот јазик]], прикажана по азбучен ред, со можност за сортирање по колона. {| class="wikitable sortable" |- ! Македонски ! Германски ! Значење |- | [[Анласер|Алансер]] | [[:de:Anlasser|''Anlasser'']] | Електричен мотор за стартирање на мотор со внатрешно согорување |- | [[Ауспух]] | [[:de:Auspuff|''Auspuff'']] | [[Издувник]]; цевка за исфрлање гас |- |[[Бакенбарди|Бекенбарди]] |[[:de:Backenbart|''Backenbart'']] | Брада само на лицето, а не и на подбрадокот |- | [[Бина]] | [[:de:Bühne (Theater)|''Bühne'']] | Сцена; стојалиште за глумци |- | [[Бинда]]<ref name="slang" /> | [[:de:Damenbinde|''Binde'']] | Хигиенска влошка |- | [[Блиц]] | [[:de:Fotoblitz|''Blitz'']] | Светилка (на фотоапаратот) |- | [[Бормашина]] | [[:de:Bohrmaschine|''Bohrmaschine'']] | Дупчалка |- | [[Вага]] | [[:de:Waage|''Waage'']] | Направа за мерење тежина |- | [[Валцер]] | [[:de:Walzer (Tanz)|''Walzer'']] | Игра во 3/4 такт |- | [[Вафла]] | [[:de:Waffel|''Waffel'']] | Обланда; печено танко тесто |- | [[Виклер]] | [[:de:Lockenwickler|''Lockenwickler'']] | Направа за кадрење на косата |- | [[Винтијага]] | [[:de:Windjacke|''Windjacke'']] | Ветровка |- | [[Виц]] | [[:de:Witz|''Witz'']] | Шега |- | [[Вундеркинд]] | [[:de:Wunderkind|''Wunderkind'']] | Чудо од дете |- | [[Ганц]]<ref name="slang" /> | [[:de:Ganz|''Ganz'']] | Сосем, наполно |- | [[Гастарбајтер|Гастербајтер]]<ref name="slang" /> | [[:de:Gastarbeiter|''Gastarbeiter'']] | Гостин работник |- | [[Генералштаб]] | [[:de:Generalstab|''Generalstab'']] | Воена офицерска институција |- | [[Гланц]] | [[:de:Glanz|''Glanz'']] | Сјај |- | [[Гриз]] | [[:de:Grieß|''Grieß'']] | Јадење од крупно мелено брашно |- | [[Гриф]] | [[:de:Griffbrett|''Griffbrett'']] | Дршка (на гитарата и сл.) |- | [[Груб]] | [http://de.wiktionary.org/wiki/grob ''Grob''] | Суров или бесчувствен |- | [[Дресирање]] | [https://de.wikipedia.org/wiki/Dressur ''Dressieren''] | Обучување |- | [[Есцајг]] | [http://de.wikipedia.org/wiki/Germanismus#Ungarisch ''Esszeug''] | Прибор за јадење (лажица, виљушка или нож) |- | [[Зихер]] | [[:de:Sicher|''Sicher'']] | Сигурно |- | [[излуфтирам]] | ausluften | Да пушта свеж воздух во соба |- | [[Јакна]] | [[:de:Jacke|''Jacke'']] | Кусо палто |- | [[Јунфер]] | [[:de:Jungfer|''Jungfer'']] | Девица |- | [[Кајзер]] | [[:de:Kaiser|''Kaiser'']] | Цар |- | [[Капут]]<ref name="slang" /> | [[:de:Kaputt|''Kaputt'']] | Разбиено |- | [[Карфиол]] | [[:de:Karfiol|''Karfiol'']] | Карфиол |- | [[Кегла]] | [[:de:Kegeln|''Kegeln'']] | Во куглањето: фигурата што треба да се турне |- | [[Кекс]] | [[:de:Keks|''Keks'']] | Бисквита |- | [[Келнер]] | [[:de:Kellner|''Kellner'']] | Послужник |- | [[Кифла]] | [[:de:Kipfel|''Kipfel'']] | Фино печиво обично со форма на полукруг |- | [[Кнап]] | [[:de:Knappheit|''Knapp'']] | Скуден |- | [[Кнедла]] | [[:de:Knödel|''Knödel'']] | Топче тесто кое се пржи или вари |- | [[Комода]] | [[:de:Komode|''Komode'']] | Дел од куќен мебел |- | [[Компир]] | [http://de.wiktionary.org/wiki/Grumbeer ''Krumbeer''] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20090605001715/http://de.wiktionary.org/wiki/Grumbeer |date=2009-06-05 }} | Компир |- | [[Концентрационен логор]] | [[:de:Konzentrationslager|''Konzentrationslager'']] | Затвор за војници или политички противници |- | [[Корпа]] | [[:de:Korb (Behälter)|''Korb'']] | Кошница |- | [[Крагна]] | [[:de:Kragen (Kleidung)|''Kragen'']] | Јака |- | [[Кремвишла|Кремвиршла]] | [[:de:Kremwürste|''Kremwürste'']] | Колбас |- | [[Кригла]] | [[:de:Krügel|''Krügel'']] | Голема чаша за пиво |- | [[Крофна]] | [[:de:Krapfen|''Krapfen'']] | Питулица |- | [[Кугла]] | [[:de:Kugel|''Kugel'']] | Топка |- | [[Куплерај]]<ref name="slang" /> | [[:de:Kupplerei|''Kupplerei'']] | Јавна куќа |- | [[Куплунг]] | [[:de:Kupplung|''Kupplung'']] | Спојка |- | [[Курбла]] | [[:de:Kurbel|''Kurbel'']] | Помошен лост за стартирање на мотор со внатрешно согорување |- | [[Лајсна]] | [[:de:Leiste (Bauteil)|''Leiste'']] | Летвичка |- | [[Ламфер]] | [[:de:Läufer (Schach)|''Läufer'']] | Ловец |- | [[Лер]] | [[:de:Leere|''Leere'']] | Неутрален |- | [[Либе]] | [[:de:Liebe|''Liebe'']] | Љубов |- | [[Локна]] | [[:de:Locken|''Locken'']] | Кадрица |- | [[Лагер]] | [[:de:Lager (Maschinenelement)|''Lager'']] | Лежиште |- | [[Луфта]] | [[:de:Luft|''Luft'']] | Воздух |- | [[Маскенбал]] | [[:de:Maskenball|''Maskenball'']] | Бал со маски |- | [[Махер]]<ref name="slang" /> | [[:de:Macher|''Macher'']] | Препреден човек |- | [[Машна]] | [[:de:Masche|''Masche'']] | Врвца |- | [[Мебел]] | [[:de:Möbel|''Möbel']] | Куќен намештај |- | [[Милиброд]] | [[:de:Brot|''Milchbrot'']] | Плетен млечен леб |- | [[Моторцангла]] | [[:de:Zange|''Motorzange'']] | Моторна клешта |- | [[Наткасна]] | [[:de:Nachtkasten|''Nachtkasten'']] | Масичка до креветот |- | [[Пасент]] | [http://en.wiktionary.org/wiki/passend ''Passend''] | Пригодно |- | [[Пегла]] | [[:de:Bügeleisen|''bügeln'']] | Утија |- | [[Пекар]] | [[:de:Bäcker|''Bäcker'']] | Фурнаџија |- | [[Пендрек]] | [[:de:Motodix|''Bärendreck'']] | Гумена полициска палица |- | [[Пехар]] | [[:de:Becher|''Becher'']] | Скапоцен бокал |- | [[Печат]] | [[:de:Petschaft|''Petschaft'']] | Врежана слика |- | [[Плоштад]] | [[:de:Planstadt|''Planstadt'']] | Планиран град односно четврт |- | [[Пудла]] | [[:de:Pudel|''Pudel'']] | Мало куче со кадраво влакно |- | [[Рамка]] | [[:de:Rahmen|''Rahmen'']] | Рамка |- | [[Ранец]] | [[:de:Ranzen|''Ranzen'']] | Торба |- | [[Регал]] | [[:de:Regal|''Regal']] | Дел од мебел |- | [[Ремен]] | [[:de:Riemen|''Riemen'']] | Каиш |- | [[Рендгенски зрак]] | [[:de:Röntgenstrahlung|''Röntgenstrahlung'']] | Икс зрак |- | [[Рерна]] | [[:de:Backrohr|''Röhre'']] | Печка |- | [[Рикверц]] | [http://de.wiktionary.org/wiki/r%C3%BCckw%C3%A4rts ''Rückwärts''] | Наназад |- | [[Рингишпил]] | [[:de:Ringelspiel|''Ringelspiel'']] | Вртелешка |- | [[Рингла]] | [[:de:Ringel|''Ringel'']] | крукче (на шпоретот) |- | [[Ролетна]] | [[:de:Rollladen|''Rollladen'']] | Заштитна завеса |- | [[Ролшуи]] | [[:de:Rollschuhe|''Rollschuhe'']] | Лизгалки на тркалца |- | [[Сајла]] | [[:de:Seil|''Seil'']] | Железно јаже |- | [[Сенф]] | [[:de:Senf|''Senf'']] | Синап |- | [[Спикозни]] | [[:de:Spielhose|''Spielhose'']] | Бебешко одело |- | [[Струја]] | [[:de:Steuer|''Steuer'']] | Електрична енергија |- | [[Ташна]] | [[:de:Tasche|''Tasche'']] | Чанта |- | [[Тепих]] | [[:de:Teppich|''Teppich'']] | Килим |- | [[Трегери]] | [[:de:Hosenträger|''Träger'']] | Прерамки |- | [[Факел]] | [[:de:Fackel|''Fackel'']] | Запална прачка за осветлување |- | [[Фарба]] | [[:de:Farbe|''Farbe'']] | Боја |- | [[Фасонка]] | [[:de:Fassung|''Fassung'']] | Направа во која се става светилката |- | [[Федер]] | [[:de:Feder (Technik)|''Feder'']] | Пружина |- | [[Фен]] | [[:de:Haartrockner|''Föhn'']] | Електрична справа за сушење на коса, раце и др. |- | [[Флаша]]<ref name="slang">колоквијален збор</ref> | [[:de:Flasche|''Flasche'']] | Шише |- | [[Флека]] | [[:de:Fleck (Verschmutzung)|''Fleck'']] | Дамка |- | [[Фора]] | [http://de.wiktionary.org/wiki/vor ''Vor''] | Предност |- | [[Фраер]]<ref name="slang">колоквијален збор</ref> | [[:de:Freier|''Freier'']] | Дотерано момче (за женење) |- | [[Фуснота]] | [[:de:Fußnote|''Fußnote'']] | Белешка под текстот |- | [[Футрола]] | [[:de:Futteral|''Futteral'']] | Кутија или навлака за чување предмети |- | [[Фуш]]<ref name="slang" /> | [[:de:Pfusch|''Pfusch'']] | Неквалитет |- | [[Хауба]] | [[:de:Motorhaube|''Haube'']] | Покривка |- | [[Цакум пакум]]<ref name="slang">колоквијален збор</ref> | [http://en.wiktionary.org/wiki/mit_Sack_und_Pack ''Mit Sack und Pack''] | Со вреќа и бочва т.е., ништо да не фали |- | [[Цвикери]]<ref name="slang" /> | [[:de:Zwicker|''Zwicker'']] | Очила |- | [[Цех]] | [[:de:Zechprellerei|''Zeche'']] | Заеднички недоплатен трошок направен во кафеана |- | [[Цигла]] | [[:de:Ziegel|''Ziegel'']] | Тула |- | [[Цимер]] | [[:de:Zimmerkollege|''Zimmerkollege'']] | Состанар |- | [[Цурик]]<ref name="slang" /> | [http://de.wiktionary.org/wiki/zurück ''Zurück''] | Команда за коњот - значи назад |- | [[Цуцла]] | [[:de:Zuzeln|''Zuzeln'']] | Цуцла |- | [[Шалтер]] | [[:de:Schalter|''Schalter'']] | Прозорче |- | [[Шанк]] | [[:de:Schank|''Schank'']] | Тезга |- | [[Шатирање]] | [[:de:Schattierung|''Schattieren'']] | Осенчување |- | [[Шахта]] | [[:de:Schacht (Bergbau)|''Schacht'']] | Окно |- | [[Шваба]]<ref name="slang" /> | [[:de:Schwabe|''Schwabe'']] | Назив за Германците |- | [[Швајсување]] | [[:de:Schweißen|''Schweißen'']] | Заварување |- | [[Шверцер]] | [[:de:Schwarzarbeit|''Schwärzer'']] | Недозволен трговец |- | [[Шина]] | [[:de:Schiene|''Schiene'']] | Релса |- | [[Шлаг]] | [[:de:Schlagsahne|''Schlag'']] | Толчен сладок крем |- | [[Шлајм]] | [[:de:Schleim|''Schleim'']] | Слуз |- | [[Шлајфовање]]<ref name="slang" /> | [[:de:Schleifen|''Schleifen'']] | Триење |- | [[Шлепер]] | [[:de:Schlepper|''Schlepper'']] | Влекач |- | [[Шлог]] | [[:de:Schlaganfalls|''Schlag'']] | Удар (на мозок) |- | [[Шмајсер]]<ref name="slang" /> | [[:de:Maschinenpistole 40|''Schmeisser'']] | Автоматско оружје |- | [[Шминка]] | [[:de:Schminke|''Schminke'']] | Средство за разубавување |- | [[Шмиргла]] | [[:de:Schmirgel|''Schmirgel'']] | Брусна хартија |- | [[Шнајдер]] | [[:de:Schneider|''Schneider'']] | Кројач |- | [[Шницла]] | [[:de:Schnitzel|''Schnitzel'']] | Танко исечено и испржено парче месо |- | [[Шнола]] | [[:de:Schnalle|''Schnalle'']] | Штипка за коса |- | [[Шпајз]] | [[:de:Speisekammer|''Speise'']] | Складиште за храна |- | [[Шпарање]] | [[:de:Sparen|''Sparen'']] | Штедење |- | [[Шпенадла]] | [[:de:Stecknadel|''Spennadel'']] | Игла со главица |- | [[Шпиц]] | [[:de:Spitze|''Spitze'']] | Врв |- | [[Шпорет]] | [[:de:Herd|''Sparherd'']] | Печка |- | [[Шприц]]<ref name="slang" /> | [[:de:Spritze|''Spritze'']] | Инекција |- | [[Шприцер]] | [[:de:Spritzer|''Spritzer'']] | Бело вино мешано со сода вода |- | [[Шраф]] | [[:de:Schraube|''Schraube'']] | Завртка |- | [[Шрафцигер]] | [[:de:Schraubenzieher|''Schraubenzieher'']] | Одвртувач |- | [[Штала]] | [[:de:Stall|''Stall'']] | Плевна |- | [[Штафелај]] | [[:de:Staffelei|''Staffelei'']] | Ногалки за слика |- | [[Штекер]] | [[:de:Steckverbinder|''Stecker'']] | Приклучник |- | [[Штелување]] | [http://de.wiktionary.org/wiki/stellen ''Stellen''] | Наместување |- | [[Штикла]] | [[:de:Stöckelschuh|''Stöckel'']] | Потпетица (на чевлата) |- | [[Штимање]] | [[:de:Stimmen|''Stimmen'']] | Усогласување |- | [[Штоф]] | [[:de:Stoff|''Stoff'']] | Материјал |- | [[Штрк]] | [[:de:Storch|''Storch'']] | Долгонога птица |- | [[Штрудла]] | [[:de:Strudel (Gericht)|''Strudel '']] | Пита направена од завиени кори наполнета со сладок фил |- | [[Шунка]] | [[:de:Schinken|''Schinken'']] | Солен и чаден свински бут |- | [[Шупа]] | [[:de:Schuppen|''Schuppen'']] | Надворешна просторија за чување на алати |- | [[Шустер мат]] | [[:de:Schustermatt|''Schustermatt'']] | Шах мат во 4 потези |} == Наводи == {{reflist}} [[Категорија:Германизми]] [[Категорија:Македонски јазик]] mb8qoqqt1p31l8p3jj6woekmdilx3il 0 98152 5650905 5458366 2026-10-28T20:03:02Z Buli 2648 5650905 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име=Максенциј<br /> | портрет=Portrait of Maxentius (SK Dresden Hm 406) 02.jpg | опис=Цар на [[Римско Царство|Римското Царство]] | наставка= | роден-дата= 283<ref>Barnes, ''New Empire'', p. 34</ref> | роден-место= | починал-дата= 312 | починал-место= [[Рим]], денешна [[Италија]] }} '''Максенциј''' бил римски цар. Познат и како ''Марк Аврелиј Валериј Максенциј''. Со [[Римско Царство|Римското Царство]] управувал до [[312]] година. Во [[293]] година бил верен со ќерката на [[Галериј]], Максмила. Син е на [[Максимијан]]. Го имал истиот карактер како и татко му. По абдикацијата на [[Диоклецијан]], тој се вратил во [[Рим]]. Во [[306]] година започнале големи немири во [[Рим]], главно поради големите даноци наложени од страна на [[Галериј]], како и од новиот статус на градот во импријата. Максенциј ова најмногу го искористил, прогласувајќи се за принцепс на 28 октомври [[306]] година. Кога Галериј го испратил [[Север II]] да го задуши бунтот, Максенциј го замолил неговиот татко [[Максимијан]] повторно да се врати на власт. По ова, војниците на [[Север II]], кои претходно служиле на [[Максимијан]], се соединиле на страната на Максцениј. Помеѓу синот и таткото настанале несогласувања. Така, во [[308]] година, Максцениј го принудил на [[Максимијан]] да абдицира. По абдицирањето му, тој објавил голема толерантност кон [[христијанство|христијанското]] население, но само за кратко, организирајќи го поредното прогонување. Такко му избегал кај [[Константин I]] во [[Галија]], каде се сродил со него давајќи му ја неговата ќерка Фуаста за жена. По неуспешен обид повторно да си ја врати властта, [[Максимијан]] умрел во [[310]] година. По неговата смрт, се отворила можноста [[Константин I]] да претендира за власта во [[Италија]] и [[Африка]], објавувајќи му војна на Максцентриј. По неколкугодишната војна, Максцентрија полека ги загубил своите позиции. Така, во последната негова битка, во Рим на реката [[Тибар]] Максинтриј паднал во водата од мостот и се удавил. == Наводи == {{наводи}} {{Римски цареви}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Константинова династија]] [[Категорија:Родени во 278 година]] [[Категорија:Починати во 312 година]] [[Категорија:Римски цареви од 4 век]] [[Категорија:Конзули на Римското Царство]] [[Категорија:Убиени римски цареви]] [[Категорија:Несигурна година на раѓање]] hm2d3qa45mzw37stezqykld5km5pxns 10 168532 5651078 5091642 2026-10-29T06:51:01Z Bjankuloski06 332 5651078 wikitext text/x-wiki {{Navbox |name = Државен совет |title = Старешини на [[Државен совет на Кина|Државниот совет на НР Кина]] |listclass = hlist |image = [[Податотека:Flag of the People's Republic of China.svg|50п]] |state = {{{state|autocollapse}}} |group1=[[Премиер на Кина|Премиер]] |list1= * [[Ли Ќанг]] |group2=Вицепремиери |list2= * [[Џанг Гаоли]] * [[Лиу Јендунг]] * [[Ванг Јанг]] * [[Ма Кај]] |group3=Државни советници |list3= * <s>[[Јанг Ѓинг]]</s>¹ * [[Чанг Ванќуен]] * [[Јанг Ѓечи]] * [[Гуо Шенгкуен]] * [[Ванг Јунг]] |group4=Ген. секретар |list4= * <s>[[Јанг Ѓинг]]</s>¹ |below= ¹ Разрешен во февруари 2018 г. }}<noinclude> {{расклоп}} [[Категорија:Предлошки за Кина]] [[Категорија:Предлошки за политика]] </noinclude> 2yo8t6r8186fyi3yk4982rmdlb6peir 0 209103 5650989 5602979 2026-10-29T00:59:32Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650989 wikitext text/x-wiki {{викифицирање}} {{Infobox |name = Infobox/doc |title = Lego Mindstorms |image = [[Податотека:Lego NXT Logo.png|200px]] |label1 = '''Други имиња:''' |data1 = [[Mindstorms NXT]], [[Mindstorms NXT 2.0]] |header2 = |data2 = Од 1998 до денес |label2 = '''Достапно:''' |header3 = |label3 = '''Комплети:''' |data3 = 46 }} [[Податотека:Lego Mindstorms Nxt-FLL.jpg|thumb|right|"Golf bot" – робот изграден со NXT сетот.]] [[Податотека:Lego Mindstorms.jpg|thumb|[[Природни и законски права|Lego]] сет од комбинирани програмирачки коцки со електронски мотори, сензори, коцки.]] '''Lego Mindstorms''' е линија на програмирачки [[робот]]и/играчки, произведени од [[Lego Group]]. Доаѓа во кутија која содржи многу делови, сензори и кабли. Првата верзија од Lego Mindstorms излегла во малопродажба во 1998. Следната верзија била пуштена во малопродажба во 2006 под името [[Lego Mindstorms NXT]]. Најновата верзија, пуштена во продажба на [[5 август]] 2009 е позната како [[Lego Mindstorms NXT 2.0]]. [[Машинска опрема|Хардверот]] и [[програмска опрема|софтверот]] потекнува од [[Mindstorms Robotic]], а главниот контролер e создаден од [[Media Lab]]. Првата визуелна програма, наречена [[LEGOsheets]], била создадена на универзитетот во Колорадо во 1994. Оригиналната Mindstorm кутија содржи два мотори, два сензори за допир и еден сензор за светлина. NXT верзијата има три преносни мотори и по еден сензор за светлина, звук, и далечина. NXT 2.0 верзијата има по два сензори за светлина, звук и далечина. Mindstorm опремата исто така е користена и за едукација. Проектот е од соработката со LEGO и MIT Media Labaratory. Верзијата која е наменета за образование е наречена “Lego Mindstorms за училиштата”, и доаѓа со [[програмска опрема|софтвер]] за програмирање. Но сепак [[програмска опрема|софтверот]] може да биде заменет и може да се користат и други програмски јазици како на пример [[Java (програмски јазик)|Java]] или [[C (Латиница)|C]] . Единствената разлика помеѓу серијата за образование и серијата за потрошувачите е тоа шо има уште еден сензор за светлина и повеќе опции за нагодување. == Систем на пронајдоци од областа на роботиката == === RCX === [[Податотека:LegoMindstormsRCX.jpg|thumb|Прва генерација на RCX програмирачка коцка.]] Првата генерација на Lego Mindstorms беше изградена врз одредена основа денес позната како [[RCX]]. Таа содржи осумбитен Renesas H8/300 microcontroler како нејзин внатрешен процесор. Таа исто така содржи 32К на RAM меморија што сместува дел од системскиот софтвер и останатите програми. Контролерот е програмиран со преземање на програма (напишана на еден од неколкуте слободни програмски јазици) од Windows или Mac OS компјутер при што преку специјален инфрацрвен посредник се префрла во RAM меморијата на контролерот. Кога корисникот ќе ја започне програмата, создадената творба може комплетно да функционира самостојно врз основа на инструкциите определени од програмата која е претходно напишана. Исто така два или повеќе контролери можат да комуницираат меѓусебно преку инфраред интерфејс, овозможувајќи внатрешна соработка помеѓу контролерите. Како додаток на инфраред портата постојат и три порти за сензори како и три влезни порти за мотори (кои исто така можат да се искористат за ламбички и др.). Исто така постои [[LCD]] екран којшто ја покажува состојбата на батеријата, статусот на влезните и излезните порти, која програма е активна и др. слични информации. Првата верзија на 1.0 RCX контролер се напојува со помош на адаптер кој го заменува ограничениот број на операции кои можат да се извршат со батериско напојување. Во верзијата 2.0 (кон првата верзија беше приклучена и [[RIS]] 1.5), адаптерот беше отстранет. Контролерите кои се напојуваат преку адаптер повеќе се користат за статични роботски делови (како што се роботски раце) или за контролирање на [[Природни и законски права|Lego]] врските. Во понатамошната изработка [[RCX]] пожелно е да се програмира со Digital Command Control ([[DCC]]) за да може полесно да оперира со повеќекратините врски. Инфрацрвениот посредник на [[RCX]] може да комуницира со [[Spybots]], [[Scout-Bricks]], [[Lego Train]] и [[NXT]] (користејќи триделна врска преку инфраред сензор). [[RCX]] 1.0 инфраред ресиверот пренесува податоци со честота од 38,5&nbsp;kHz, додека пак [[RCX]] 2.0 инфраред ресиверот пренесува податоци со честота од 76&nbsp;kHz. Двете верзии можат да пренесуваат податоци на обете честоти. Носечкиот сигнал е генериран од страна на еден од внатрешните тајмери на [[RCX]]. [[RCX]] комуницира со [[сметач|компјутерот]] користејќи сериска или [[USB]] инфраред порта. Портата е поддржана од Windows98 корисникот или XP (32 битен). Нема формална поддршка за Windows Vista (32 битен), но постојат известувања дека нормално функционира. Контролерот воопшто не работи на 64 битни оперативни системи. Сите верзии на [[RCX]] имаат посебен број испечатен на нив кој е потребен за техничка поддршка и се користи како идентификационен број за контролерите од Lego Mindstorms. Првиот [[RCX]] кој е произведен е означен со “000001”, а бил изложен на десетгодишнината од создавањето на Lego Mindstorms. === Програмски јазици === [[Природни и законски права|Lego]] ги поддршува следниве програмски јазици: * [[RCX Code]] * [[ROBOLAB]] Останати популарни јазици: * [[Ch]] interpreter, a C/C++ Interpreter Ch * [[Ch]] Mindstorms NXT Control Package * [[C (Латиница)|C]] and [[C++]] under BrickOS (formerly LegOS) * [[C (Латиница)|C]] and Assembler * [[Java (програмски јазик)|Java]] * [[NQC]] ("Not Quite C") * [[pbFORTH]] * [[Visual Basic]] * [[RobotC]] * [[Interactive C]] * [[XSLisp]] * [[Not eXactly C]] * [[pbLua]] === Лего камера === Лего [[камерата|камера]] самата по себе не е роботска играчка, таа е нормална [[мрежна камера|веб-камера]] (Logitech Quickcam Web) ставена во Lego комплетот. Бидејќи е нормална [[камера]], за разлика од другите лего производи таа не може да се програмира, туку единствено се употребува поврзана со компјутер или друга направа која поддржува [[USB]] веб-камери. Lego камерата е предвидена да се користи со придружниот [[програмска опрема|софтвер]] за визуелни команди којшто е исто така дел од [[RCX]] при што овозможува создавање роботи со вид. [[Програмска опрема|Софтверот]] е направен така што детектира различна светлина, движење и бои. Исто така може да се употребува со сите видови [[програмска опрема|софтвери]] кои користат [[мрежна камера|веб-камера]]. [[Мрежна камера|Веб-камерата]] може да сними 30 слики во секунда. Содржи и [[микрофон]] кој се користи за снимање на [[звук]] или [[видео]]. == Cybermaster == "Cybermaster" главно се продаваше во [[Европа]] и [[Австралија]] / [[Нов Зеланд]], но за кратко време беше достапно во [[Америка]] преку [[Природни и законски права|Lego]] клуб списанијата. Беше наменета за помладата публика како предвремено обид за спојување на [[сметач|компјутерски]] игри со роботиката и [[Природни и законски права|Lego]]. "[[Pbrick]]" сподели многу, особено [[програмска опрема|софтвер]], функции со [[RCX]] но се разликува по изгледот и техничките спецификации: 1 излез (плус 2 вграден) и 3 сензори. * За комуникации користеше RF (27 Mhz R/C бенд) наместо IR. * Има два вградени мотори со интегрирани [[обртомер]] и брзиномер. * Лимитиран е на пасивни сензори ( на пример A/D со внатрешни променливи отпорници). * Сензорите кои се со нив се кодирани и имаат внатрешни отпорници во нивна отворена позиција ( дозволуваќи му на [[Pbrick]] да осети кој сензор е прикачен на која порта). * Има фиксен [[програмска опрема|софтвер]] (па не е можно да се надоградува или заменува) * Има ограничена [[RAM меморија|RAM]] (Random access memory) и само еден програмски слот. Покрај неговите очигледни ограничености има бројни предности во однос на неговиот „Голем брат“, [[RCX]]. * Врската RF има поголем опсег и е универзален (двонасочен). * Вградените сензори за мерење на брзина на ротација и брзина на внатрешните мотори ја обзбедуваат истата функција како и надворешните вртежни сензори на [[RCX]], но без употреба на портите за сензори. Ова гоправи многу корисен за различни мобилни платформи и вршење на основни движечки/позиционирачки задачи. Го користи истиот протокол како и [[RCX]] но не можат да комуницираат директно ( поради IR со RF) но со повторувач ( [[сметач|компјутер]] со 2 сериски порти и обична програма) тие мошат да се обединат. == Codepilot == Продадени како дел од Баркод камион комплет. Оваа единица е првиот програмобилен контролер ([[Pbrick]]). Се одликува со еден мотор, еден сензор за допир и светлосен сензор. Тоа е програмирано со поставување тоа да се "научи" и со помош на светлосен сензор за да ги надополни со “barcod” команди. Командите се многу ограничени. Откако барцоде е само една серија на разлики во светлина, оваа форма на командната позиција беше наречена [[VLL]] (Визуеллно светлосна поврзаност) и се користи во неколку подоцна [[Природни и законски права|Lego]] модели. == Scout == [[Природни и законски права|Lego]], исто така, објави сини [[сметач|компјутер]] наречен “[[Scout]]”, кој има 2 порта за сензори, 2 моторни портоа, и вграден светлосен сензор, но нема [[сметач|компјутерски]] интерфејс. Доаѓа заедно со прибор за истражување. “Scout” може да биде програмиран од колекција од вградени програмски комбинации. Со цел да се програмира “Scout” корисникот мора да ја овозможи “[[Power mode]]” опцијата. “Scout” моѓе да зачува само една програма. [[Природни и законски права|Lego]] планираше да создава засилувачки сет кој ќе овозможи “Scout” да може да се програмира од [[сметач|компјутер]] кој има [[програмска опрема|софтвер]] како што е [[RCX]] кодот. Но поради комплексноста на овојпроект, беше прекинат. [[RCX]] може да го контролира контролорот на “Scout” користејќи го програмскиот блок “Send IR Message“. [[RCX]] ја извршува целата работа околу контолирањето, а ако резултат на тоа “Scout” може да се програмира со ПЦ, додека “Scout” прифаќа команди. “Scout” контролорот мора да ги има сите негови опции кои треба да бидат исклучени. “Scout” исто така е способен да користи VLL за да го контролира “Micro Scout”. == Micro Scout == “Micro Scout” контролерот е додаден како ново ниво во [[Природни и законски права|Lego]] роботиката. Тој е многу редок “P конторлер” со вграден сензор и мотор. Тој исто така има и вградена програма. == Spybotics == “Spybotics” е роботски пакет. Тој содржи четири роботи во боја наречени “Spybots”, програмски јазик со кој се конторлираат “Spybots”. == Lego Mindstorms NXT == “Lego Mindstorms NXT” е програмирачки робот кој е направен од [[Природни и законски права|Lego]] во јули 2006, заменуваќи ја првата верзија “[[Lego Mindostorms]]” . Кутијата содржи 519 коцки, 3 пренесувачки мотори, 4 сензори (ултразвучен, звучен, допир и светлина), 7 кабли за поврзување, [[USB]] кабел, и NXT програмирачки конторлер. Контролерот е познат и како “мозокот” на Mindtorms машините. Тој му дозволува на [[робот]]от да прави разни операции. Кутијата исто така содржи и NXT-G, графичка програма за програмирање која овозможува создавање и преземање на програми на NXT (главниот контролер). == Lego Mindstorms NXT 2.0 == “Lego Mindstorms NXT 2.0” е објавена на 5 август 2009. Кутијата содржи 619 коцки (вклучуваќи ги и сензорите и моторите), новиот сензор за боја, два сензори за допир и ултразвучен сензор. == Макета на Filament Winding машина == Во Прилеп во рамките на фабриката Микросам АД работи и функционира Академијата Микросам за таленти, каде што постои Клуб за талентирани средношколци. Во клубот на талентирани средношколци 2010, средношколците користеќи ги Lego комплетите Lego Mindstorms и Lego Mindstorms NXT 2.0 успеаа да конструираат Filament Winding машина за композитни материјали. Оваа машина може да обложи цилиндар со композитен материјал. <gallery> Податотека:IMG 3520.JPG Податотека:Filament 1.jpg Податотека:Filament 3.jpg Податотека:IMG 3755.JPG Податотека:Filament 6.jpg.JPG Податотека:Filament_8.jpg </gallery> Макетата е составена од: * Пет серво мотори * Два контролери NXT 2.0 * Еден комплет коцки Lego Mindstorms и два комплети Lego Mindstorms NXT 2.0 * Програма Lego Mindstorms NXT 2.0. Моторите се меѓусебно усогласени за да можат да ја извршат поставената задача со помош на двата конторлери во кои има сихронизирано софтвер кој е направен со помош на програмата Lego Mindsotrms NXT 2.0. == Програмски јазици == {{See|Lego Mindstorms NXT#Programming}} {| class="wikitable" border="1" style="margin: 1em auto 1em auto" |- ! Име ! Типови на програмски јазици ! Белешки ! URL |- | [[Actor Lab]] | Изработено во програмски јазик кој користи дијаграми | | [http://web.archive.org/web/20041214124459/ web.archive.org] [http://actor-lab.open.ac.uk/index.html actor-lab.open.ac.uk] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100817132353/http://actor-lab.open.ac.uk/index.html |date=2010-08-17 }} |- | [[Остров|Ada]] | [[Остров|Ada]] | Потребно е [[nxtOSEK]] | [http://libre.adacore.com/libre/tools/mindstorms/ libre.adacore.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120305152716/http://libre.adacore.com/libre/tools/mindstorms/ |date=2012-03-05 }} |- | [[Остров|Ada]] работна околина за “Мindstorms“ | [[Остров|Ada]] | | [http://www.faginfamily.net/barry/Papers/AdaLetters.htm www.faginfamily.net] |- | [[brickOS]] | [[C (програмски јазик)|C]]/[[C++]] | | [http://brickos.sourceforge.net/ brickos.sourceforge.net] |- | [[Ch]] | [[C/C++]] | Контрола на “Lego Mindstorm“ во C/C++ интерактивно без прилагодување | [http://www.softintegration.com/ www.softintegration.com] |- | [[FLL NXT Navigation]] | Користи [[NXT-G]] и .txt податотеки | | [http://fllnxtnavigation.codeplex.com/ FLL NXT Navigation] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160304040028/http://fllnxtnavigation.codeplex.com/ |date=2016-03-04 }} |- | [[GCC]] | [[C/C++]], [[Objective-C]], [[Fortran]], [[Java (програмски јазик)|Java]], [[Остров|Ada]], други | | [http://gcc.gnu.org/ gcc.gnu.org], [http://nxtgcc.sourceforge.net/ nxtgcc.sourceforge.net] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20101029041417/http://nxtgcc.sourceforge.net/ |date=2010-10-29 }} |- | [[GNU Toolchain]] за h8300 | [[C/C++]], [[Assembly language|ASM]] | | [http://h8300-hms.sourceforge.net/ h8300-hms.sourceforge.net] |- | jaraco.nxt | [[Пајтон (програмски јазик)|Python]] | [[Пајтон (програмски јазик)|Python]] модулите обезбедуваат ниско ниво на работна околина за управување на [[Природни и законски права|Lego]] NXT контролерот преку [[Bluetooth]]. Исто така вклучува и код за контролирање на моторите со Xbox 360 контролерот користејќи ја медија библиотеката на Python | [http://pypi.python.org/pypi?:action=display&name=jaraco.nxt pypi.python.org]<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.jaraco.com/projects/jaraco.nxt |title=jaraco.nxt Download |publisher=jaraco.com |date= |accessdate=2008-12-03 |archive-date=2009-01-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090112091003/http://www.jaraco.com/projects/jaraco.nxt |url-status=dead }}</ref> |- | [[LabVIEW]] | Mеѓународен инструмент [[LabVIEW]] [[Visual programming language]] (G code) | Core програмскиот јазик се користи за создавање на Mindstorms NXT софтверот. Може да користи слободен приклучок за создавање и преземање на програми за NXT, создавање на оригинални NXT блокови или контролирање на робот директно преку USB или Bluetooth користејќи го NXT fantom.dll | [http://www.ni.com/academic/mindstorms/ www.ni.com] |- | Lego.NET | Се што може да создаде на Microsoft .NET, работи најдобро со [[C Sharp]] (програмски јазик) | Не се испорачува со компајлер, го претвора дигиталниот код во машински код | [http://www.dcl.hpi.uni-potsdam.de/research/lego.NET/ www.dcl.hpi.uni-potsdam.de] |- | Lego::NXT | [[Perl]] | Комплет од Perl модули обезбедуваат ниско ниво на контрола на Lego NXT контролерот во реално време преку Bluetooth. | [http://search.cpan.org/~collins/LEGO-NXT-2.00-1/ search.cpan.org] [http://nxt.ivorycity.com/ nxt.ivorycity.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20130205215727/http://nxt.ivorycity.com/ |date=2013-02-05 }} |- | [[LegoNXTRemote]] | [[Objective-C]] | Програма за далечинско управување за далечинско оперирање и програмирање на Lego NXT Контролерот. Поддржува NXT 2.0 and 1.0, сензори, сите 3 мотори, контрола за автоматско “возење“. | [http://www.macupdate.com/info.php/id/32602/lego-nxt-remote/ www.macupdate.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100811001824/http://www.macupdate.com/info.php/id/32602/lego-nxt-remote |date=2010-08-11 }} |- | [[leJOS]] | [[Java (програмски јазик)|Java]] | Систем заснован врз Java за напредни програмери може да управува со повеќето сензори и нешта како GPS, распознавање на говорот и работи преку преземање на податоци. Може да работи во работна околина на Eclipse (софтвер) преку наредби во командна линија. | [http://lejos.sourceforge.net/ lejos.sourceforge.net] |- | [[NXTGCC]] | Асемблер, С (програмски јазик), [[makefiles]], [[Eclipse (софтвер)|Eclipse]]. | Првата GCC лента со алатки за програмирање на Lego Mindstorms NXT системскиот софтвер. | [http://nxtgcc.sourceforge.net/ nxtgcc.sourceforge.net] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20101029041417/http://nxtgcc.sourceforge.net/ |date=2010-10-29 }} |- | [[nxtOSEK]] | [[C (програмски јазик)|C]] | | [http://lejos-osek.sourceforge.net/ lejos-osek.sourceforge.net] |- | [[librcx]] | [[C/C++]] | Библиотека за GCC | [http://graphics.stanford.edu/~kekoa/rcx/tools.html#Librcx graphics.stanford.edu] |- | [[Logitech SDK]] | [[Visual Basic]], [[Visual C++]] | Може да се комбинира се RCX контролна библиотека како spirit.ocx оа MindStorms SDK за да може да се употребува the Lego Cam | [http://www.logitech.com/index.cfm?PAGE=partners/select&CRID=932&countryid=18&languageid=1 www.logitech.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20070927012628/http://www.logitech.com/index.cfm?PAGE=partners%2Fselect&CRID=932&countryid=18&languageid=1 |date=2007-09-27 }} |- | [[MicroWorlds EX]] Издание за роботика | | Ова е програма од серијата на MicroWorlds која им овозможув на корисниците да го контролираат NXT. | [http://www.microworlds.com/solutions/mwexrobotics.html www.microworlds.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100701185020/http://www.microworlds.com/solutions/mwexrobotics.html |date=2010-07-01 }} |- | [[NQC]] | [[Not Quite C|NQC]], a C-like language | Овој е најшироко употребуваниот неофицијален програмски јазик | [http://bricxcc.sourceforge.net/nqc/ bricxcc.sourceforge.net] |- | [[NXT++]] | [[C++]] | Ти овозможува да го контролираш NXT директно од која било C++ програма, во Visual Studio, Windows. | [http://nxtpp.sourceforge.net/ nxtpp.sourceforge.net] |- | [[NXT Python]] | [[Пајтон (програмски јазик)|Python]] | [[NXT Python]] е пакет за контролирање на LEGO NXT робот користејќи го програмскиот јазик Python. Може да комуницира користејќи USB или Bluetooth. | [http://home.comcast.net/~dplau/nxt_python/ home.comcast.net] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100529015515/http://home.comcast.net/~dplau/nxt_python/ |date=2010-05-29 }} |- | [[NXT-Python]] | [[Пајтон (програмски јазик)|Python]] | [[NXT-Python]] е понова верзија на [[NXT Python]], и има некои екстра способности. Складиштето svn е во кодот на Google. Секој може да учествува во создавањето со поднесување на барање. | [http://code.google.com/p/nxt-python/ code.google.com] |- | Lestat | C++ | Ви овозможува да го контролирате NXT директно од која било C++ програма во Linux. | [https://csrg.inf.utfsm.cl/twiki4/bin/view/ACS/LesTat] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20110707013411/https://csrg.inf.utfsm.cl/twiki4/bin/view/ACS/LesTat |date=2011-07-07 }} |- | OCaml Mindstorm | [[Ocaml|OCaml]] | Модул за контролирање на LEGO NXT роботите користејќи OCaml преку Bluetooth и USB интерфејси. | [http://ocaml-mindstorm.forge.ocamlcore.org/] |- | Mindstorms SDK | Visual Basic, Visual C++, MindScript, LASM | Не ви е потребен VB(Visual Basic) за да ги користите на VB бидејќи MS Office доаѓа со скратена верзија на VB за правење на макроа. | [https://web.archive.org/web/20100730070853/http://www.philohome.com/sdk25/sdk25.htm] Неофицијално мрежно место. Компанијата LEGO повеќе не нуди теџничка поддршка за напредните корисници на историскиот MINDSTORMS опсег, особено за оние кои користат SDK 2.5 (RCX и Scout), и Spybotics опсег. Алатките и документацијата поврзана со нив беа отстранети vo 2008 од официјалното мрежно место на LEGO MINDSTORMS. |- | OnScreen | Јазик со кој може да се програмира директно на RCX. | | [http://alumni.cse.ucsc.edu/~davevw/onscreen/index.html] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100724201618/http://alumni.cse.ucsc.edu/~davevw/onscreen/index.html |date=2010-07-24 }} |- | pbForth | [[Forth (programming language)|Forth]] | | [http://www.hempeldesigngroup.com/lego/pbForth/] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160404031754/http://www.hempeldesigngroup.com/lego/pbFORTH/ |date=2016-04-04 }} |- | PBrickDev | PBrickDev, јазик заснован на дијаграм. | Има поголема функционалност од RIS јазикот, како и база на податоци и мултиридинг (начин на работа што овозможува истовремено работење на неколку различни делови од еден ист програм). | [https://web.archive.org/web/20021003141259/http://www.geocities.com/pbrickdev/mainpage.html] |- |PRO-BOT | Еден вид на VB заснован јазик. | Направен за роботи кои се цело време со директен контакт со работната станица. | [http://mapageweb.umontreal.ca/cousined/lego/4-RCX/PRO-BOT/index.html] |- | QuiteC | C | Библиотека која се употребува со GCC и доаѓа со GCC за Windows. | [http://www.elenafrancesco.org/info/lego/qc/index.html] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20081119132209/http://www.elenafrancesco.org/info/lego/qc/index.html |date=2008-11-19 }} |- | RCX Code | RCX Code, јазик заснован на дијаграм. | Вклучен во Mindstorms потрошувачката верија продадена во продавница за играчки. | [http://mindstorms.lego.com/eng/products/ris/rissoft.asp] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20080710085426/http://mindstorms.lego.com/eng/products/ris/rissoft.asp |date=2008-07-10 }} |- | ROBOLAB | Дијаграм јазик заснован на LabVIEW | Ова е програмирачката околина понудена во училиштата кои користат MindStorms, поддржана од Lego | [http://www.lego.com/eng/education/mindstorms/home.asp?pagename=robolab] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100722032623/http://www.lego.com/eng/education/mindstorms/home.asp?pagename=robolab |date=2010-07-22 }} |- | [[RoboRealm]] | Повеќе платформен јазик којшто работи со IRobot Roomba, NXT, RCX, VEX, и многу други популарни роботски комплети. Овој јазик е исто така способен за видео обработка со помош на видеокамера, ова му дава на одлична визија откако може да филтрира бои, Заклучување на одредено подрачје на боја, приказ на промени од роботот или компјутерот, и многу други функции. Софтверот работи со тастатура, џојстик, и маус. Овој софтвер е слободен за користење. | | [http://www.roborealm.com/] |- | ROBOTC | Повеќе платформен C програмски јазик направен за помоќни дебагирачки алатки за NXT, RCX, VEX, и наскоро да биде ПРВИОТ Контролер(за FRC). | ROBOTC дава можност да се користи текстуално заснован јазик заснован на C програмскиот јазик. То а ги вклучува и Вградените Дебагирачки алатки, како и кодни предлошки, Математички/тригонометриски операции (sin, cos,tan, asin,acos... итн.), авто-комплетна функција е вградена во самиот интерфејс, вграден во програмите. | [http://www.robotc.net/] |- | ruby-nxt | [[Ruby (programming language)|Ruby]] | Обезбедува низок левел на пристап кон NXT преку блутут како и некои прелиминарни функционалности од висок левел. | [http://rubyforge.org/projects/ruby-nxt/] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160525182257/http://rubyforge.org/projects/ruby-nxt/ |date=2016-05-25 }} |- | RWTH – Mindstorms NXT Toolbox | [[MATLAB]] | Интерфејс за контрола на NXT од MATLAB преку Bluetooth или USB. | [http://www.mindstorms.rwth-aachen.de/] |- | SqLego | [[Squeak (programming language)|Squeak]] | | [http://wiki.squeak.org/squeak/2412] |- | TclRCX | [[Tcl (programming language)|Tcl]] | | [http://www.demailly.com/tcl/rcx/] |- | Terrapin Logo | [[Logo (programming language)|LOGO]] | | [http://www.terrapinlogo.com/terrapin-logo.php] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100722155415/http://www.terrapinlogo.com/terrapin-logo.php |date=2010-07-22 }} |- | TinySoar | [[Soar (cognitive architecture)|Soar]] | Имплементација на Soar вештачки интелегентна архитектура која работи преку RCX контролерот. Soar вклучува глумење, планирање, и учење според претходно определена програма. | [http://tinysoar.sourceforge.net] |- | TinyVM | Java | Предцесор на lejos јазикот. Отворен извор Java (програмски јазик) замена за Lego Mindstorms RCX микроконтролерот. | [http://tinyvm.sourceforge.net/] |- | The Transterpreter | [[Occam (programming language)|Occam]] | | [http://transterpreter.org/] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100729075012/http://www.transterpreter.org/ |date=2010-07-29 }} |- | [[TuxMinds]] | (Linux) GUI за различни дистрибуции, слободна програма заснована на IDE Qt. поддржува голем број на компјутерски робот. RcX, NxT и Asuro се предефинирани. | Со XML-заснованата конфигурација на податотеки скоро секој вид на компјутерски робот (или микроконтролер) може да биде додаден. Сопствена опрема може да се додаде на истиот начин. | [http://sourceforge.net/projects/tuxminds] |- | Gostai [[URBI]] for [[Lego Mindstorms NXT]] | [[URBI]], C++, Java, Matlab | Лесно користи паралелна скрипта на јазик со компонентна архитектура и слободни работни околини на многу програмски јазици. Исто така нуди гласна/говорна, препознавање на лица/детекција,итн. | [http://www.gostai.com/nxt] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20070430122133/http://www.gostai.com/nxt/ |date=2007-04-30 }} |- | Vision Command | RCX Код | Официјалниот програмски јазик за користење на лего камерата, кој овозможува да се контролира роботот со боја, движење, блесоци на светлина. | |- | XS | Lisp | | [http://www.yuasa.kuis.kyoto-u.ac.jp/~yuasa/xs/] |- | LegoLog | Prolog | Користи NQC програма за Uses an NQC program to преведува команди пратени преку компјутерот со "Prolog" кодот. | [http://www.cs.toronto.edu/cogrobo/Legolog/] |- | Microsoft Visual Programming Language (VPL) | Графички дијаграм, заснован на .NET | Со Microsoft Robotics Studio, користи it uses a стара NXT програма ''msrs'' за да праќа и прима пораки до и од контролната порограма на компјутерот преку блутут. | [http://msdn2.microsoft.com/en-us/robotics/default.aspx] |- | DialogOS | Графички дијаграм за роботи конторлирани со звук | DialogOS ги комбинира препознавањето на глас и синтаксата на разговор со роботи, овозможуваќи да се создаваат роботи кои ќе реагираат на гласовни команди. | [http://www.clt-st.de/produkte-losungen/dialogos/ubersicht/] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100811030045/http://www.clt-st.de/produkte-losungen/dialogos/ubersicht/ |date=2010-08-11 }} |- | Processing | Java (Поедноставен/ програмиран во C-стил) | "Processing" е слободен програмски јазик со работна околина за луѓе кои сакаат да програмираат слики, анимации и интеракции. Го користат ученици, уметници, дизајнери, истражувачи, за правење на прототипови и за производство. За да се контролира NXT со "Processing" можете да ја користите [http://jorgecardoso.eu/processing/NXTComm/ NXTComm Processing library] развиена од [http://jorgecardoso.eu/ Jorge Cardoso]. | [http://jorgecardoso.org/processing/NXTComm/],<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.diegobaca.co.uk/NXT/nxt.html |title=nxt sensor value viewer |publisher=Diegobaca.co.uk |date= |accessdate=2008-12-03 |archive-date=2008-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080914033841/http://www.diegobaca.co.uk/NXT/nxt.html |url-status=dead }}</ref> |- |Interactive C |C-стил јазик. |Јазик развиен за MIT Lego натпревар за дизајн на роботи | [http://spacecats.mit.edu/] |- |pbLua |API за [[Lua (programming language)|Lua]] програмски јазик за Mindstorms NXT, заснован на текст |pBLua: ... е напишан во преносен C, со минимални побарувања; може да биде компајлиран и во самото NXT ; тој е мал , лесен за читање, и лесен за пишување; има документација достапна онлајн, и многу пријателска страница со новости. | [http://www.hempeldesigngroup.com/lego/pbLua/ pbLua] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20081208045027/http://www.hempeldesigngroup.com/lego/pbLua/ |date=2008-12-08 }}, [http://www.lua.org/ Lua.org] |} ==Белешки== {{Reflist|2}} ==Наводи== * Bagnall, Brian. ''Maximum LEGO NXT: Building Robots with Java Brains'' Variant Press. 2007. ISBN 0-9738649-1-5 * Bagnall, Brian. ''Core LEGO Mindstorms'' Prentice-Hall PTR. 2002. ISBN 0-13-009364-5 * Baum, Dave. ''Definitive Guide to LEGO MINDSTORMS'', 2nd ed. Apress. 2002. ISBN 1-59059-063-5. * Erwin, Benjamin. ''Creative Projects with LEGO Mindstorms'' (book and CD-ROM). Addison-Wesley. 2001. ISBN 0-201-70895-7. * Ferrari et al. ''Building Robots with LEGO Mindstorms: The Ultimate Tool for Mindstorms Maniacs''. Syngress. 2001. ISBN 1-928994-67-9. * Gindling, J., A. Ioannidou, J. Loh, O. Lokkebo, and A. Repenning., "[http://www.cs.colorado.edu/~ralex/papers/PDF/VL95-LEGOsheets.pdf LEGOsheets: A Rule-Based Programming, Simulation and Manipulation Environment for the LEGO Programmable Brick]," Proceeding of Visual Languages, Darmstadt, Germany, IEEE Computer Society Press, 1995, pp.&nbsp;172–179. * Breña Moral, Juan Antonio. ''Develop LeJOS programs Step by Step'', "[http://www.juanantonio.info/lejos-ebook/ http://www.juanantonio.info/lejos-ebook/] ==Надворешни врски== {{рв|Lego Mindstorms}} <!--Please consider adding fan, how-to and 3rd party commercial links to one of the two listed 'Open Directory' categories, not here.--> * [http://mindstorms.lego.com/ Official Lego Mindstorms (NXT)] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20060109150438/http://mindstorms.lego.com/ |date=2006-01-09 }} * [http://l3d.cs.colorado.edu/systems/legosheets/Home.html LEGOsheets] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20081013181442/http://l3d.cs.colorado.edu/systems/legosheets/Home.html |date=2008-10-13 }} * {{dmoz|Kids_and_Teens/Sports_and_Hobbies/Toys/Lego/Mindstorms/}} * [http://www.youtube.com/watch?v=zL0QnkQ6cSA A NXT 2.0 robot in action] * [http://www.youtube.com/watch?v=eaRcWB3jwMo Lego Mindstorms robot solving the Rubik's Cube in 12 seconds] * [http://singularityhub.com/2010/04/19/first-video-of-lego-robot-playing-tetris/ "Tetrisbot", a Lego Mindstorms robot that plays [[Tetris]]] [[Категорија:Образовни играчки]] t62i2ieytvszi6e35py6647d2nwe3ze 0 732507 5651035 5648117 2026-10-29T04:32:55Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Воздушен_поглед_на_Сушево.jpg|Воздушен_поглед_на_Сушево.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651035 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Сушево}} {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Сушево | слика = | големина на слика = 300п | опис = Воздушен поглед на селото Сушево | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = 508 | година = 2021 | поштенски број = 2412 | повикувачки број = 034 | надморска височина = | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=31 | lat_sec=35 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=37 | lon_sec=36 | слава = [[Митровден]] | мрежно место = | карта = Сушево во Општина Василево.svg }} '''Сушево''' — село во [[Општина Василево]], во областа [[Струмичко Поле]], во околината на градот [[Струмица]]. == Географија и местоположба == [[Податотека:Suševo, Strumica (1).jpg|мини|300п|лево|Поглед на селото]] Селото се наоѓа во северниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], на подрачјето на [[Општина Василево]], од левата страна на реката [[Струмица (река)|Струмица]].<ref name="енциклопедија">{{наведена книга|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%95%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%98%D0%B0_%D0%BD%D0%B0_%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%82%D0%B0_%D0%B2%D0%BE_%D0%A0%D0%B5%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B0.pdf|title=Енциклопедија на селата во Република Македонија|last=Панов|first=Митко|publisher=Патрија|year=1998|location=Скопје|page=291|language=македонски|accessdate=20 октомври 2026}}</ref> Селото е рамничарско, сместено на надморска височина од 260 метри. Од градот [[Струмица]], селото е оддалечено 12 километри.<ref name="енциклопедија" /> До селото води асфалтен пат, кој се двои од [[Автопат А4 (Македонија)|државниот пат А4]] кај Ново Владиевци. == Историја == На атарот на селото се забележани населбата од доцноантичко време [[Граница (Сушево)|Граница]], како и базиликата од старохристијанско време [[Манастир (Сушево)|Манастир]],<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|415}}</ref> што говори за животот на просторот на селото одамна. По крајот на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], според [[Нејски мировен договор|Нејскиот мировен договор]], селото било вклучено во составот на [[Кралство СХС]], заедно со Струмичкиот регион, додека по крајот на [[Втора светска војна|Втората светска војна]], во рамките на [[СФРЈ]]. == Стопанство == Атарот на селото зафаќа простор од 10,9 километри квадратни. На него преовладуваат шумите на површина од 456 [[хектар]]и, на обработливото земјиште отпаѓаат 373 хектари, а на пасиштата 183 хектари.<ref name="енциклопедија" /> Селото, во основа, има полјоделска функција. Во селото работела земјоделска задруга и има услужни објекти.<ref name="енциклопедија" /> == Население == {{Население низ историјата | cols = 2 | graph-pos = bottom |1948|430 |1953|489 |1961|518 |1971|648 |1981|725 |1991|748 |1994|745 |2002|723 |2021|508 }} Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) во [[1900]] година селото имало 60 жители [[Македонци]] и 190 [[Турци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>[http://www.promacedonia.org/vk/vk_2_10.htm Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 160.]</ref> Според податоците на секретарот на егзархијата [[Димитар Мишев (публицист)|Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во [[1905]] година во селото живееле 56 [[Македонци]] под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>Brancoff, D.M. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, pp. 106-107.</ref> Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на [[Кралство Југославија|Кралството Југославија]] од 1931 година, селото имало 250 [[Турци]] и 100 [[Македонци]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|title=200K Volkstumskarte Jugoslawien|accessdate=2024-02-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20230818084115/http://maps.mapywig.org/m/German_maps/series/200K_Volkstumskarte_Jugoslawien/VKJug_Bl_36_40-42_KRIVA_PALANKA_1941.jpg|archive-date=2023-08-18|url-status=dead}}</ref> Селото е средно по големина, коешто во 1961 година броело 518 жители, од кои 489 биле Македонци, а 26 жители Турци. Во 1994 година бројот се зголемил на 745 жители, од кои 729 биле Македонци, а 16 жители Турци.<ref name="енциклопедија" /> Според пописот од 2002 година, селото Сушево броело 723 жители, од кои 707 [[Македонци]], 15 [[Македонски Турци|Турци]] и 1 останат.<ref name="попис">{{нмс|url=http://www.stat.gov.mk/Publikacii/knigaX.pdf|title=Попис на Македонија |date=2002|publisher=Завод за статистика на Македонија|accessdate=20 октомври 2026}}</ref> Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 508 жители, од кои 441 [[Македонци|Македонец]], 2 [[Македонски Албанци|Албанци]], 8 [[Македонски Турци|Турци]] и 57 лица без податоци.<ref>{{Попис2021белешка}}</ref> Низ годините ова било вкупното население и етничка припадност на населението во Сушево: {| class="wikitable" |- ! Година ! Македонци ! Албанци ! Турци ! Роми ! Срби ! {{крат|Ост.|Останати}} ! {{крат|Лица без под.|Лица без податоци}} ! Вкупно |- style="text-align:center;" |'''1948''' |— |— |— |— |— |— |— |'''430''' |- style="text-align:center;" |'''1953''' |120 |0 |359 |3 |— |7 |— |'''489''' |- style="text-align:center;" |'''1961''' |489 |0 |26 |— |2 |1 |— |'''518''' |- style="text-align:center;" |'''1971''' |635 |0 |10 |0 |2 |1 |— |'''648''' |- style="text-align:center;" |'''1981''' |709 |0 |12 |0 |0 |4 |— |'''725''' |- style="text-align:center;" |'''1991''' |731 |0 |14 |0 |2 |1 |— |'''748''' |- style="text-align:center;" |'''1994''' |729 |0 |16 |0 |0 |0 |— |'''745''' |- style="text-align:center;" |'''2002''' |707 |0 |15 |0 |0 |1 |— |'''723''' |- style="text-align: center;" |'''2021''' |441 |2 |8 |0 |0 |0 |57 |'''508''' |} <small>* Извор: [[Државен завод за статистика на Република Македонија]] (1948-2021), според податоци од официјалните пописи во соодветните години</small> <!--=== Родови === === Иселеништво ===--> == Општествени установи == [[Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Сушево 4.jpg|мини|300п|десно|Поглед на основното училиште]] * [[ПУ „Гоце Делчев“ - Сушево|ПУ „Гоце Делчев“]] - подрачно основно училиште за ученици од прво до петто одделение во состав на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Василево]] == Самоуправа и политика == Во {{римски|19}} век, Сушево било село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]] на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]]. Селото влегува во рамките на [[Општина Василево]], која била една од ретките што останала непроменета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на [[Општина Василево]]. Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струмица. Селото припаѓало на некогашната општина Василево во периодот од 1955 до 1965 година. Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Доброшинци, во која покрај селото Сушево, се наоѓале и селата Висока Маала, Доброшанци, Злеово, Кушкулија, Нивичани, Нова Маала и Чанаклија. Во периодот 1950-1952 постоела Општина Василево во која влегувале селата Василево, Владиевци, Добрејци и Сушево. === Избирачко место === Во селото постои избирачкото место бр. 1807 според [[Државна изборна комисија на Македонија|Државната изборна комисија]], сместено во просториите на основното училиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|title=Описи на ИМ|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20230817210325/https://mojotizbor.mk/arhiva/parlamentarni-izbori-2011/9-uncategorised/194-opisi-na-izbiracki-mesto.html|archive-date=2023-08-17|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> На [[Македонски претседателски избори (2019)|претседателските избори во 2019 година]], на ова избирачко место биле запишани вкупно 569 гласачи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|title=Претседателски избори 2019|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229144944/https://rezultati.sec.mk/mk-MK/1/r/all/56/1613|archive-date=2019-12-29|dead-url=|accessdate=29 декември 2019|url-status=dead}}</ref> == Културни и природни знаменитости == ;Археолошки наоѓалишта<ref name="АрхеоКарта"/> * [[Граница (Сушево)|Граница]] — населба од доцноантичко време; и * [[Манастир (Сушево)|Манастир]] — базилика од старохристијанско време. ;Цркви<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> * [[Црква „Св. Димитриј“ - Сушево|Црква „Св. Димитриј“]] — главна селска црква; * [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Сушево|Црква „Св. Ѓорѓи“]] - манастирска црква.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://pindzur.com/chudo-vo-sushevo-na-son-i-se-javil-sv-georgij-so-poraka-deka-ima-spas-za-nejziniot-zhivot/ |title=''ЧУДО ВО СУШЕВО: НА СОН И СЕ ЈАВИЛ СВ. ГЕОРГИЈ СО ПОРАКА ДЕКА ИМА СПАС ЗА НЕЈЗИНИОТ ЖИВОТ'' |accessdate=2016-10-04 |archive-date=2017-01-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170124185840/http://pindzur.com/chudo-vo-sushevo-na-son-i-se-javil-sv-georgij-so-poraka-deka-ima-spas-za-nejziniot-zhivot/ |url-status=dead }}</ref> ;Манастири * [[Сушевски манастир]] — нов манастир над селото. ;Параклиси * [[Параклис „Св. Троица“ - Сушево|Параклис „Св. Троица“]] — мал параклис во изградба во селото. ;Реки * [[Сушева Река]] — мала река низ селото. <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Сушево.jpg|Главната селска црква „Св. Димитриј“ Податотека:Сушева Река низ Сушево 2.jpg|Сушева Река низ селото Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Сушево 2.jpg|Манастирската црква „Св. Ѓорѓи“ Податотека:Црква „Св. Троица“ - Сушево.jpg|Параклисот „Св. Троица“ </gallery> <!--== Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Сушево == Култура и спорт ==--> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Струмичко Поле]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Suševo, Strumica|Сушево}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Сушево (Струмичко)| ]] [[Категорија:Села во Македонија]] [[Категорија:Струмички села]] [[Категорија:Села во Општина Василево]] s1qoal8ch7jnf5mf169rs9v6b43n9oo 0 736175 5650991 5639950 2026-10-29T01:08:04Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650991 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија албум <!-- See Wikipedia:WikiProject Albums --> | Name = Loud | Type = studio | Artist = [[Ријана]] | Cover = Loud - Rihanna.jpg | Released = 12 ноември 2010 <br> <small> ([[Loud#Историја на издавање|историја на издавање]]) </small> | Recorded = февруари-август 2010 | Genre = Р&Б, денс-поп, [[поп-музика|поп]] | Length = 46:38 | Label = Def Jam | Last album = ''[[Rated R]]''<br />(2009) | This album = '''''Loud'''''<br />(2010) | Next album = | Misc = {{Singles | Name = Loud | Type = studio | Single 1 = [[Only Girl (In the World)]] | Single 1 date = 10 септември 2010 | Single 2 = [[What's My Name?]] | Single 2 date = 29 октомври 2010 | Single 3 = [[S&M (песна)|S&M]] | Single 3 date = 25 јануари 2011 | single 4 = | single 4 date = | single 5 = | single 5 date = }}}} '''''Loud''''' e петтиот студиски албум на [[барбадос]]ката пејачка [[Ријана]], издаден на [[12 ноември]] [[2010]] од страна на Def Jam Recordings. Снимачките сесии и продукцијата за албумот се случија од [[февруари]] до [[август]] [[2010]], за време на Last Girl on Earth турнејата на Ријана која имаше за цел да го промовира нејзиниот претходен албум ''[[Rated R]]''. За албумот, Ријана има работено со неколку музички продуценти вклучувајќи ги СтарГејт, Ранерс, Полоу да Дон. Трики Стјуарт, Алекс да Кид и други. ''Loud'' е албум исполнет со денс-поп и [[Поп-музика|поп]] песни, со брзо темпо и клуб-ориентиран стил. Со овој албум Ријана се враќа на нејзиниот денс стил од [[2006]] кој го имаше со албумот ''[[A Girl Like Me]]''. Албумот дебитираше на прво место на канадската и швајцарската табела на албуми. ''Loud'' влезе на број три на [[Соединети Американски Држави|Американскиот]] ''Billboard 200'', продавајќи 207,000 копии во првата недела од неговото издавање во [[Соединети Американски Држави|Соединетите Држави]], што го прави најмногу продаден албум на Ријана во неговата прва недела. Две издадени песни, вклучени во ''Loud'' направија голем успех на табелите низ светот. Тоа се меѓународниот хит „[[Only Girl (In the World)]]“ и „[[What's My Name?]]“. И двете песни го достигнаа првото место во САД. Од неговото издавање, албумот доби, најмногу позитивни критики од музичките критичари. == Заднина == Во [[јуни]] [[2010]], беше објавено дека Ријана во блиска иднина планира да го издаде нејзиниот петти студиски албум.<ref>[http://www.mtv.co.uk/artists/rihanna/news/226530-rihanna-s-next-album-to-rival-thriller Rihanna’s Next Album To Rival ‘Thriller’?] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100623004142/http://www.mtv.co.uk/artists/rihanna/news/226530-rihanna-s-next-album-to-rival-thriller |date=2010-06-23 }} ''[[MTV (UK and Ireland)|MTV UK]]'' (MTV Networks). 2010-06-19. Retrieved 2010-10-15.</ref> Снимачките сесии за албумот започнале уште во [[февруари]] [[2010]] година,<ref>Jocelyn Vena (2010-03-03) [http://www.mtv.com/news/articles/1633065/20100303/rihanna.jhtml Rihanna Working On New Album, Producer Confirms] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100331233746/http://www.mtv.com/news/articles/1633065/20100303/rihanna.jhtml |date=2010-03-31 }} ''[[MTV Вести|MTV News]]'' (MTV Networks). Retrieved 2010-10-15.</ref> и продолжиле во период од шест месеци, завршувајќи во [[август]] 2010.<ref name="Finish">Gil Kaufman (2010-09-07) [http://www.mtv.com/news/articles/1647244/20100907/rihanna.jhtml Rihanna Reveals Title of New Album] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20101229135802/http://www.mtv.com/news/articles/1647244/20100907/rihanna.jhtml |date=2010-12-29 }} ''[[MTV Вести|MTV News]]'' (MTV Networks). Retrieved 2010-10-15.</ref> Пејачите, композиторите и продуценти [[Тајо Круз]],<ref>[http://www.mtv.co.uk/artists/rihanna/news/219751-rihanna-taio-cruz Rihanna Working With Taio Cruz On New Album] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20100503114347/http://www.mtv.co.uk/artists/rihanna/news/219751-rihanna-taio-cruz |date=2010-05-03 }} ''[[MTV (UK and Ireland)|MTV UK]]'' (MTV Networks). 2010-04-30. Retrieved 2010-10-15.</ref> Алекс да Кид,<ref>Cline, Georgette [http://www.rap-up.com/2010/06/18/rihanna-taps-alex-da-kid-for-new-album/ "Rihanna Working with Producer Alex Da Kid on New Album"] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20151231003830/http://www.rap-up.com/2010/06/18/rihanna-taps-alex-da-kid-for-new-album/ |date=2015-12-31 }}. Rap-Up.com. Retrieved 2010-07-27.</ref> Шон Гарет,<ref>[http://www.mtvbase.com/news/sean-garret-pens-rihannas-next-album/ "SEAN GARRET PENS RIHANNA'S NEXT ALBUM"] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20150419172344/http://www.mtvbase.com/news/sean-garret-pens-rihannas-next-album/ |date=2015-04-19 }} ''[[MTV Base]]'' (MTV Networks). 2010-03-02. Retrieved 2010-10-15.</ref> [[Не-Јо]],<ref>[http://www.rap-up.com/2010/06/10/rap-up-tv-ne-yo-reveals-album-details-alter-ego-writing-for-rihanna/ "Rap-Up TV: Ne-Yo Reveals Album Details, Alter-Ego, & Writing for Rihanna"] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140222070013/http://www.rap-up.com/2010/06/10/rap-up-tv-ne-yo-reveals-album-details-alter-ego-writing-for-rihanna/ |date=2014-02-22 }} Rap-Up.com – Retrieved 2010-07-27.</ref> Рико Лав, Тимбеленд,<ref>[http://www.rap-up.com/2010/04/26/timbaland-and-rico-love-working-on-new-rihanna-album/ Timberland and Rico Love Working On New Rihanna Album] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140222070011/http://www.rap-up.com/2010/04/26/timbaland-and-rico-love-working-on-new-rihanna-album/ |date=2014-02-22 }} Rap-Up.com – Retrieved 2010-09-21.</ref> Шонтел,<ref>Kim Dawson (2010-09-18) [http://www.dailystar.co.uk/playlist/view/154317/JLS-to-conquer-USA-with-help-of-Shontelle/ JLS to conquer USA with help of Shontelle] ''[[Daily Star (United Kingdom)|Daily Star]]'' (Northern and Shell Media Publications). Retrieved 2010-10-15.</ref> [[Давид Гета|Дејвид Гета]]<ref name="David Guetta on album">James Montgomery (2010-09-27) [http://www.mtv.com/news/articles/1648757/20100927/rihanna.jhtml Rihanna Shoots Video For Loud Track "What's My Name?"] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20101218130755/http://www.mtv.com/news/articles/1648757/20100927/rihanna.jhtml |date=2010-12-18 }} ''[[MTV Вести|MTV News]]'' (MTV Networks). Retrieved 2010-10-15.</ref> и [[Дрејк]]<ref>[http://www.billboard.com/news/billboard-bits-lady-gaga-turning-meat-dress-1004116839.story?tag=hpfeed#/news/billboard-bits-lady-gaga-turning-meat-dress-1004116839.story?tag=hpfeed Drake working with Rihanna] ''[[Билборд (магазин)|Billboard]]''. Retrieved 2010-10-15.</ref> работеа на албумот. „Ќе ми недостига ерата на ''[[Rated R]]'', но ништо не може да се спореди со албумот којшто го направив“, рече Ријана, додавајќи, „Сигурна сум дека нема да се разочарате од мојата музика. Вие дечки секогаш ме браните, па еве сега имате неколку добри песни со коишто јас ќе го оправдам тоа. Не сакав да се враќам назад и да го ре-издадам ''[[Good Girl Gone Bad]]''. Сакав да ви прикажам нов чекор во еволуцијата на Ријана и тоа е одлично за сите нас“.<ref name="Finish"/> Во ран [[септември]] 2010, таа изјави дека албумот ќе се вика „Loud“ притоа додавајќи „станете гласни (loud) сите, бидете луди, бидете возбудени, затоа што јас сум исто. Јас само ќе бидам онаква каква сум, затоа што вие дечки сакате највеќе, и тоа ме прави да се чувстувам добро. Само да бидеш нормален, а нормален за мене е да си гласен (loud)! Фенси, забавно, флертувачко, енергично.“<ref name="Finish"/> Додека Ријана беше на снимањетио на филмот ''Battleship'', таа во интервју за Entertainment Tonight објасни: „Гласно (loud) е, зборот, името на албумот го опишува баш неговото однесување, доста е фенси и флертувачки и со тоа го зема твоето внимание и прави да уживаш во него. Те носи низ едно многу интересно возење. Тоа е многу разнобоен албум.“<ref>[http://top40.about.com/b/2010/09/29/rihanna-unveils-loud-album-cover.htm Rihanna Unveils Loud Album Cover] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20130512164453/http://top40.about.com/b/2010/09/29/rihanna-unveils-loud-album-cover.htm |date=2013-05-12 }} top40.about.com – 2010-09-29. Retrieved 2010-10-15.</ref> Илустрациите за албумот беа објавени на [[28 септември]] [[2010]].<ref name=Loudcover>[http://www.rihannanow.com/story/news/loud-cover-revealed LOUD Cover Revealed!] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20101003070244/http://rihannanow.com/story/news/loud-cover-revealed |date=2010-10-03 }} www.rihannanow.com – Retrieved 2010-10-15.</ref> == Музика == Песните од албумот беа напишани од страна на Шонтел,<ref name="Shontelle">[http://www.mtvbase.com/news/shontelle-and-rihanna-hook-up/ Shontelle and Rihanna hook up] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20101015055926/http://www.mtvbase.com/news/shontelle-and-rihanna-hook-up/ |date=2010-10-15 }} ''[[MTV Base]]'' (MTV Networks). 2010-10-10. Retrieved 2010-10-15.</ref> Истер Дин<ref>[http://www.billboard.com/#/features/rihanna-the-billboard-cover-story-1004120008.story?page=2 Rihanna the Billboard Cover Story]. ''Billboard''. Retrieved 2010-10-15.</ref> и [[Ники Минаж]].<ref name="Raining Men">Jocelyn Vena (2010-10-12) [http://www.mtv.com/news/articles/1649780/20101012/rihanna.jhtml Rihanna Sings Praises Of Loud Collaborator Nicki Minaj] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20201201114425/http://www.mtv.com/news/1649780/rihanna-sings-praises-of-loud-collaborator-nicki-minaj/ |date=2020-12-01 }} ''[[MTV Вести|MTV News]]'' (MTV Networks). Retrieved 2010-10-15.</ref> Старгејт продуцираа физинг синтисајзери, клуб бутови и синг-алонг надпеења од кои силно се истакнуваат три песни на албумот, „[[Only Girl (In the World)]]“, „[[What's My Name?]]“ и „[[S&M (песна)|S&M]]“. „Cheers“, на која песна Ријана се обраќа и според нејзиниот работен наслов „Drink to That“ e фанки, гитара песна со која Ријана се обраќа на градот и излегувањата на младите. Таа содржи дел од песната на [[Аврил Лавињ]], „I'm With You“. „California King Bed“ е акустична балада.„S&M“ е ''најгласната'' песна на албумот. Ријана ја опиша „Raining Men“ како „многу интересна песна. Доста оригинална. Таа е со брзо темпо, но интересна и задирлива.“<ref name="Raining Men"/> Ријана и [[Дрејк]] го опишаа нивниот дует, „What's My Name“ како „младешка“ и „разиграна“ песна.<ref>Mawuse Ziegbe (2010-10-08) [http://www.mtv.com/news/articles/1649646/20101008/rihanna.jhtml Rihanna Calls Drake The 'Only Person' For 'What's My Name' Remix] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20101213062130/http://www.mtv.com/news/articles/1649646/20101008/rihanna.jhtml |date=2010-12-13 }} ''[[MTV Вести|MTV News]]'' (MTV Networks). Retrieved 2010-10-15.</ref> == Издавање и промоција == === Издадени песни === Водечкиот сингл од албумот „[[Only Girl (In the World)]]“ беше издаден на [[10 септември]] [[2010]].<ref>[http://itunes.apple.com/au/album/only-girl-in-the-world/id392152314?i=392152317&v0=WWW-APAU-ITUHOME-TOPMUSIC&ign-mpt=uo%3D2 Only Girl (In the World) – Single by Rihanna] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160304041249/https://itunes.apple.com/au/album/only-girl-in-the-world/id392152314?i=392152317&v0=WWW-APAU-ITUHOME-TOPMUSIC&ign-mpt=uo%3D2 |date=2016-03-04 }} ''[[iTunes Store]]'' (Australia). Retrieved 2010-09-10.</ref> Песната беше испратена на [[соединети Американски Држави|американското]] матица и ритмично радио на [[21 септември]] [[2010]].<ref name="Mainstream">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.allaccess.com/top40-mainstream/future-releases|title='Only Girl (In the World)' Mainstream date|date=2010-09-02|work=AllAccess|publisher=All Access Music Group|accessdate=2010-09-11|archive-date=2019-01-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20190103221501/https://www.allaccess.com/top40-mainstream/future-releases|url-status=dead}}</ref> Песната го достигна првото место на американската музичка табела ''Billboard Hot 100''. Исто така стана и број еден хит во [[Обединето Кралство|Велика Британија]], [[Канада]], [[Австралија]], [[Австрија]], [[Белгија]] ([[Валонија]]), [[Ирска]], [[Израел]], [[Италија]], [[Нов Зеланд]], [[Норвешка]] и [[Словачка]].<ref>[http://acharts.us/song/57253 Rihanna - Only Girl (in The World) - Music Charts]. Acharts.us (2010-01-13). Посетено на 2010-12-12.</ref><ref>[http://www.billboard.com/charts/hot-100#/song/rihanna/only-girl-in-the-world/22781607|title=Only Girl (In The World) chart peaks]. ''Billboard''. Retrieved 2010-10-15.]</ref> „[[What's My Name?]]“ беше издадена како втора официјална песна од албумот на [[29 октомври]] [[2010]] со веќе снимено музичко видео.<ref name="rnow-WMN"/> На 21 октомври 2010 ''Billboard'' објавил дека верзијата на песната во која се појавува [[Дрејк]] направила силен дебит и тоа на 67 место.<ref>[http://www.billboard.com/column/chartbeat/weekly-chart-notes-far-east-movement-lil-1004123781.story#/column/chartbeat/weekly-chart-notes-far-east-movement-lil-1004123781.story Weekly Chart Notes: Far East Movement, Lil Wayne, Suzanne Vega – Chart Beat| Billboard.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20101111004220/http://www.billboard.com/column/chartbeat/weekly-chart-notes-far-east-movement-lil-1004123781.story#/column/chartbeat/weekly-chart-notes-far-east-movement-lil-1004123781.story |date=2010-11-11 }} ''Billboard''. Retrieved 2010-11-12.</ref> Во некои [[Европа|европски]] земји беше реализиран на [[29 октомври]] [[2010]] и подоцна во САД на [[1 ноември]].<ref>{{Наведена мрежна страница |title=What's My Name: Rihanna |url=http://www.amazon.com/Whats-My-Name/dp/B0049FD6H6/ref=sr_shvl_album_1?ie=UTF8&qid=1288293877&sr=301-1 |work=[[Amazon.com]] |accessdate=November 3, 2010}}</ref> Го достигна првото место на ''Billboard Hot 100'', со што стана деветтиот број 1 американски сингл го на Ријана во нејзината кариера.<ref name="billboard">{{Наведена мрежна страница|last=Trust|first=Gary|title=Rihanna's 'What's My Name?' Rockets to No. 1 on Hot 100 {{!}} Billboard.com|url=http://www.billboard.com/#/news/rihanna-s-what-s-my-name-rockets-to-no-1-1004125986.story|publisher=Billboard|accessdate=12 November 2010|date=10 November 2010}}</ref><ref name="billboard2">{{Наведена мрежна страница|last=Trust|first=Gary|title=Weekly Chart Notes: Rihanna, Mariah Carey, Michael Jackson – Chart Beat {{!}} Billboard.com|url=http://www.billboard.com/column/chartbeat/weekly-chart-notes-rihanna-mariah-carey-1004126525.story#/column/chartbeat/weekly-chart-notes-rihanna-mariah-carey-1004126525.story|publisher=Billboard|accessdate=12 November 2010|date=11 November 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20110117191156/http://www.billboard.com/column/chartbeat/weekly-chart-notes-rihanna-mariah-carey-1004126525.story#/column/chartbeat/weekly-chart-notes-rihanna-mariah-carey-1004126525.story|archive-date=2011-01-17|url-status=dead}}</ref> Според Ријана, моменталниот план е таа да ја издаде „S&M“ како трет сингл, со план тој да се појави со „неочекувано“ музичко видео.<ref name="rnow-WMN">Jocelyn Vena (2010-09-30) [http://www.mtv.com/news/articles/1649048/20100930/rihanna.jhtml Rihanna Shoots Video for "What's My Name" Off Upcoming Album, Loud] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20101120230242/http://www.mtv.com/news/articles/1649048/20100930/rihanna.jhtml |date=2010-11-20 }} ''[[MTV Вести|MTV News]]'' (MTV Network). Retrieved 2010-10-03.</ref><ref name="S&M">Kim Dawson (2010-10-07) [http://www.dailystar.co.uk/playlist/view/157248/Rhythm-n-booze-Rihanna-Is-SO-saucy/ Rhythm 'n booze: Rihanna Is SO saucy] ''[[Daily Star (United Kingdom)|Daily Star]]'' (Northern and Shell Media Publications). Retrieved 2010-10-15.</ref> Сепак, во скорешно радио интервју Ријана изјави дека сака нејзините обожаватели да го изберат нејзиниот трет сингл споменувајќи ги „S&M“ и „Cheers“ како варијанти за избор.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.elvisduran.com/mediaplayer/?station=EDMS-PR&action=ondemand&item=20650797&feed_name=ZooFiles.xml |title=Licensed Content Access Request |publisher=Elvisduran.com |date= |accessdate=2010-11-25 |archive-date=2011-12-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111213175629/http://www.elvisduran.com/mediaplayer/?station=EDMS-PR&action=ondemand&item=20650797&feed_name=ZooFiles.xml |url-status=dead }}</ref> Додека се прави изборот за трет сингл „Raining Men“ беше издадена на американското Urban radio на [[7 декември]] [[2010]].<ref>[http://gfa.radioandrecords.com/publishGFA/GFANextPage.asp?sDate=12/7/2010&Format=5 ®R&R :: Going For Adds™ :: Urban]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. Gfa.radioandrecords.com (2010-12-07). Посетено на 2010-12-12.</ref> Во меѓувреме „S&M“ се искачи на 72 место на [[Канада|канадската]] сингл табела, на 53 на американскиот ''Billboard Hot 100'', на 55 место на британската сингл табела, како и на 4 место на [[норвешка]]та табела.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.theofficialcharts.com/singles-chart/ |title=Singles Top 40 from the Official UK Charts Company |publisher=Theofficialcharts.com |date= |accessdate=2010-11-29}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://lista.vg.no/album_info.php?AlbumOp=show&albumId=5798&listId=1&albumtype=song |title=Rihanna: S&M – VG-lista. Offisielle hitlister fra og med 1958 |publisher=Lista.vg.no |date=2006-06-01 |accessdate=2010-11-29 }}{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница |author=Up for Discussion Jump to Forums |url=http://www.billboard.com/song/rihanna/s-m/23241718#/song/rihanna/s-m/23241718 |title=S&M – Rihanna |publisher=Billboard.com |date= |accessdate=2010-11-29 |archiveurl=https://archive.today/20120630145934/http://www.billboard.com/song/rihanna/s-m/23241718%23/song/rihanna/s-m/23241718#/song/rihanna/s-m/23241718 |archivedate=20 јуни 2012 |url-status=live }}</ref> == Список на песни == {{Track listing | extra_column = Producer(s) | writing_credits = yes | title1 = [[S&M (песна)|S&M]] | length1 = 4:04 | writer1 = Микел Ериксен, Тор Хермансен, Сенди Вилхелм, Истер Дин | extra1 = Старгејт, Сенди Ви | title2 = [[What's My Name?]] | note2 = заедно со [[Дрејк]] | length2 = 4:23 | writer2 = Хермансен, Ериксен, Трејси Хејл, Дин, [[Дрејк|Обриј Грахам]] | extra2 = Старгејт | title3 = Cheers (Drink to That) | writer3 = Ендру Хар, Џерман Џексон, Стејси Барти, Лора Перголици, Кори Гибсон, Крис Ајвери, Лорен Кристи, Грахам Едвардс, [[Аврил Лавињ]], Скот Спок | length3 = 4:22 | extra3 = Ранерс | title4 = Fading | length4 = 3:20 | writer4 = Џемал Џонсон, Дин | extra4 = Полоу да Дон | title5 = [[Only Girl (In the World)]] | length5 = 3:55 | extra5 = Ранерс | writer5 = Кристал Џонсон, Ериксен, Хермансен, Вилхелм | extra5 = Старгејт, Сенди Ви | title6 = California King Bed | length6 = 4:12 | writer6 = Хар, Џексон, Пришила Ринеа, Алекс Деликата | extra6 = Ранерс | title7 = Man Down | length7 = 4:27 | writer7 = Шема Џозеф, Тимоти и Терон Томас, Шонтел Лејн | extra7 = Шем | title8 = Raining Men | note8 = заедно со [[Ники Минаж]] | length8 = 3:45 | writer8 = Мелвин Хух II, Ривелино Воутер, Тимоти и Терон Томас, [[Ники Минаж|Оника Марај]] | extra8 = Мел & Мјуз | title9 = Complicated | length9 = 4:18 | writer9 = Кристофер Стјуарт, Дин | extra9 = Трики Стјуарт, Дин | title10 = Skin | length10 = 5:04 | writer10 = Кенет Коби, Урсула Јанси | extra10 = Саундц | title11 = [[Love The Way You Lie|Love the Way You Lie (Part II)]] | note11 = заедно со [[Еминем]] | length11 = 4:56 | writer11 = Александар Грант, Холи Хаферман, [[Еминем|Маршал Матерс]] | extra11 = [[Алекс да Кид]] }} {{Track listing | collapsed = yes | writing_credits = no | headline = Јапонски бонус песни<ref>[http://www.hmv.co.jp/en/product/detail/3941608/?site=mailmagart ''Loud'' by Rihanna on HMV]. HMV.co.jp. Посетено на 2010-12-28.</ref> | title12 = Only Girl (In the World) | note12 = Bimbo Jones Radio | length12 = | title13 = Only Girl (In the World) | note13 = CCW Radio Mix | length13 = }} {{Track listing | collapsed = yes | writing_credits = no | headline = iTunes бонус песни <ref>[http://itunes.apple.com/us/preorder/loud/id401253698 ''Loud'' by Rihanna – Preorder ''Loud'' on iTunes]. [[iTunes Store]]. Посетено на 2010-11-01.</ref> | title12 = Love the Way You Lie | note12 = Пијано верзија | length12 = 4:09 | title13 = Only Girl (In the World) | note13 = Музичко видео | length13 = 4:15 | title14 = Only Girl (In the World) | note14 = Mixin Marc & Tony Svejda Mix Show Edit) (пре-наручано само) | length14 = 6:25 }} {{Track listing | collapsed = yes | writing_credits = no | headline = Бонус на делукс изданието - [[Дигитален видео диск|DVD]]<ref>[{{Allmusic|class=album|id=loud-deluxe-edition-r2053571|pure_url=yes}} ''Loud &#91;Deluxe Edition&#93;'' – Rihanna | AllMusic]. [[AllMusic]].</ref> | title1 = The Making of Loud: Chapter 1 | length1 = 0:48 | title2 = The Making of Loud: Chapter 2 – Raining Men Recording Session | length2 = 1:32 | title3 = The Making of Loud: Chapter 3 – Man Down Recording Sesson | length3 = 1:40 | title4 = The Making of Loud: Chapter 4 | length4 = 0:30 | title5 = The Making of Loud: Chapter 5 – Live in NYC – Madison Square Garden | length5 = 7:00 | title6 = The Making of Loud: Chapter 6 – Reb'l Fleur Photo Shoot | length6 = 3:30 | title7 = The Making of Loud: Chapter 7 – Loud Album Art Photo Shoot | length7 = 1:52 | title8 = The Making of Loud: Chapter 8 – Day One | length8 = 3:39 | title9 = The Making of Loud: Chapter 9 – Day Two | length9 = 2:48 | title10 = The Making of Loud: Chapter 10 – Credits (вклучува снимки за снимањето на спотот за [[Only Girl (In the World)]]) | length10 = 3:05 }} ;Забелешки *Во "Cheers (Drink to That)" е вклучен дел од „I'm With You“ на [[Аврил Лавињ]] напишана од страна на Лавињ, Лорен Кристи, Грахам Едвардс и Скот Спок. *"Fading" вклучува пример од „One By One“, песна на Енија од албумот ''A Day Without Rain''.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.dfw.com/2010/11/16/366759/loud-and-clearly-grownup-rihanna.html |title=Rihanna casts off her teen pop persona |publisher=Dfw.com |date=2010-11-16 |accessdate=2010-11-29}}</ref> == Историја на издавање == {| class="wikitable" |- !Регион !Датум !Продуцентска куќа !Формат |- | [[Австралија]]<ref name="ReleaseOne">[http://www.jbhifionline.com.au/music/pop-rock/loud/574919 LOUD | Music, Music Genres, Pop/Rock: JB HI FI] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20121021132704/http://www.jbhifionline.com.au/music/pop-rock/loud/574919 |date=2012-10-21 }} ''[[JB Hi-Fi]]''. Retrieved 2010-09-24.</ref> | rowspan="4" | 12 ноември 2010 | rowspan="8" | Universal Music | rowspan="16"| [[Компактен диск|ЦД]], дигитално подигнување |- | [[Германија]]<ref>[http://www.amazon.de/Loud-Deluxe-Rihanna/dp/B00428ZRFY/ref=sr_1_1?ie=UTF8&s=music&qid=1285307552&sr=8-1 Loud: Rihanna: Amazon.de: Music] Amazon.de – Retrieved 2010-09-24.</ref> |- | [[Ирска|Република Ирска]]<ref>[http://itunes.apple.com/ie/preorder/loud/id402442293 Loud by Rihanna – Download Loud on iTunes<!-- Bot generated title -->]</ref> |- | [[Холандија]]<ref>[http://www.bol.com/nl/p/muziek/loud/1000004010700442/index.html bol.com | Loud, Rihanna | Muziek] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20101007175915/http://www.bol.com/nl/p/muziek/loud/1000004010700442/index.html |date=2010-10-07 }} www.bol.com – Retrieved 2010-10-15.</ref> |- | [[Франција]]<ref>[http://www.amazon.fr/Loud-Rihanna/dp/B00428ZRFY/ref=sr_1_1?ie=UTF8&qid=1288603873&sr=8-1 Loud: Rihanna: Amazon.fr: Musique] www.amazon.fr Retrieved 2010-11-01.</ref> | rowspan="5" | 12 ноември 2010 |- | [[Филипини]]<ref>[http://www.odysseylive.net/Odysseylive/blog/3127/ Rihanna's LOUD] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20110723233153/http://www.odysseylive.net/Odysseylive/blog/3127/ |date=2011-07-23 }}. Odysseylive (2010-11-09). Посетено на 2010-12-12.</ref> |- | [[Нов Зеланд]]<ref>[http://www.cdwow.co.nz/CD/rihanna-loud-deluxe-edition/dp/17889783/35171987?wid=productCarousel Rihanna - Loud (CD+DVD) | CD WOW! New Zealand] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120723182933/http://www.wowhd.co.nz/CD/rihanna-loud-cddvd-limited-edition/dp/17889783 |date=2012-07-23 }}. Cdwow.co.nz. Посетено на 2010-12-12.</ref> |- | [[Португалија]]<ref>{{Наведена мрежна страница|language=pt|url=http://cdgo.pt/artigoDetalhe.php?idArtigo=5209318|title=RIHANNA, LOUD CD + DVD|publisher=CDGO|accessdate=2010-12-13|archive-date=2011-12-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20111213161203/http://cdgo.pt/artigoDetalhe.php?idArtigo=5209318|url-status=dead}}</ref> |- | [[Обединето Кралство|Велика Британија]]<ref>[http://www.amazon.co.uk/Loud-Rihanna/dp/B00428ZRFE/ref=sr_tr_1?ie=UTF8&s=music&qid=1285308852&sr=8-1 Loud: Rihanna: Amazon.co.uk: Music] Amazon.co.uk. Retrieved 2010-09-24.</ref> | Mercury Records |- | [[Мексико]]<ref>[http://www.mixup.com.mx/mixup/product.aspx?sku=602527523651 Mixup Music Store] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20111012183612/http://www.mixup.com.mx/mixup/product.aspx?sku=602527523651 |date=2011-10-12 }}. Mixup.com.mx (2009-11-25). Посетено на 2010-12-12.</ref> | rowspan="2"| 16 ноември 2010 | Universal Music |- | [[Соединети Американски Држави|САД]]<ref name="US release">[http://www.amazon.com/Loud-Rihanna/dp/B00428ZRFE Loud: Rihanna: Amazon.com: Music] ''[[Amazon.com]]''. Retrieved 2010-09-18.</ref> | Def Jam Recordings |- | [[Шведска]]<ref>[http://cdon.se/musik/rihanna/loud-12219650 Loud: Rihanna: Cdon.se: Music] ''Cdon.se''. Retrieved 2010-11-09.</ref> || 17 ноември 2010 | rowspan="5"| Universal Music |- | [[Полска]]<ref>[http://www.universalmusic.pl/plan.id_6362.backsite_2 universalmusic.pl | Rihanna come back with a new album | DziadekElvis] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120723204020/http://www.universalmusic.pl/katalog.id_6362 |date=2012-07-23 }} www.universalmusic.pl – Retrieved 2010-11-01.</ref> || 19 ноември 2010 |- | [[Бразил]]<ref>[http://www.livrariacultura.com.br/scripts/musica/resenha/resenha.asp?nitem=22361259&sid=2051661091298293541897653&k5=6CA2D39&uid= Loud – Rihanna (Brazil release date)]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} www.livrariacultura.com.br – Retrieved 2010-11-18.</ref> || 30 ноември 2010 |- | [[Народна Република Кина|Кина]]<ref name="China release">[http://www.amazon.cn/Loud-Rihanna/dp/B00684SNDO Loud: Rihanna: Amazon.cn: Music]{{Мртва_врска|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ''[[Amazon.cn]]''. Retrieved 2010-10-23.</ref> || 14 декември 2010 |- | [[Јапонија]]<ref>[http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=UICD-6184 Loud – Rihanna (Japan CD release date)] http://www.cdjapan.co.jp – Retrieved 2010-11-18.</ref><ref>[http://www.cdjapan.co.jp/detailview.html?KEY=UICD-6185 Loud – Rihanna (Japan CD+DVD release date)] http://www.cdjapan.co.jp – Retrieved 2010-11-18.</ref> || 19 јануари 2011 |} == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == * ''[http://www.metacritic.com/music/loud/critic-reviews Loud]'' на Metacritic * [https://web.archive.org/web/20110308072536/http://www.billboard.com/features/rihanna-the-billboard-cover-story-1004120008.story Rihanna: The Billboard Cover Story] на ''Billboard'' {{Ријана}} [[Категорија:Албуми на Ријана]] [[Категорија:Албуми од 2010]] ghvc8xib1sokpn2mruept3errzab7aq 0 759256 5651124 5616928 2026-10-29T08:20:05Z Виолетова 1975 /* Наводи */ 5651124 wikitext text/x-wiki {{Taxobox |name = Морков |image = CarrotRoots.jpg |image_caption = Моркови |regnum = [[Растенија]] |unranked_divisio = [[Скриеносеменици]] |unranked_classis = [[Евдикоти]] |unranked_ordo = [[Астериди]] |ordo = [[Штитовидни]] |familia = [[Штитоцветни]] |genus = [[Морков (род)|Морков]] |species = '''[[Див морков]]''' |binomial = ''Daucus carota'' |binomial_authority = [[Карл Линеј|L.]] }} [[File:Daucus carota subsp. maximus MHNT.BOT.2007.40.407.jpg|thumb|''Daucus carota subsp. maximus'']] '''Морков''' ([[науч.]] ''Daucus carota subsp. sativus'') — вид [[зеленчук]]ово растение од родот [[Морков (род)|Морков]] (''Daucus''), [[припитомување|одомаќинет]] подвид на [[див морков|дивиот морков]] (''Daucus carota''). Содржи многу корисни и лековити состојки. Како храна се користи во целиот свет. Морковот има изразено антибиотско дејство. Морковот е двогодишна билка, а за исхрана се користи нејзиниот [[корен]]. Морковот потекнува од [[Авганистан]], а во текот на историјата е пренесен во сите земји во светот. Тој се користи за исхрана во текот на целата година. Денес, постојат моркови со различни бои: [[портокалова]], [[бела]], [[жолта]], [[црвена]], [[виолетова]] и др. Различните бои на морковот содржат и различни [[антиоксиданс]]и, состојки кои се борат против штетното дејство на [[Слободни радикали|слободните радикали]] во организмот. Најчесто се користи коренот, но може да се користат и [[лист]]овите од морковот, но претходно сварени. == Име == Морков е име на растението кое е присутно во сите дијалекти на македонскиот јазик. Локални варијации на името постојат, како на пример „бурдак“ во Савел, Демир Хисар<ref>''Билтен на одборот за изработување на македонската терминологија, МАНУ, Скопје, 1974, стр. 10''</ref> == Состав == {{хранлива вредност | name=Морков, сиров | kJ=173 | protein=1 г | carbs=9 г | sugars=5 г| fibre=3 г | fat=0.2 г | vitA_mg=54 | thiamin_mg=0.04 | riboflavin_mg=0.05 | vitB6_mg=0.1 | vitA_ug=835 | betacarotene_ug=8285 | lutein_ug=256 | vitC_mg=1.9 | niacin_mg=0.9 | folate_ug=19 | iron_mg=0.3 | calcium_mg=33 | magnesium_mg=12 | phosphorus_mg=35 | potassium_mg=320 | sodium_mg=69 | source_usda=1 | right=1 }} Морковот ги содржи следниве хранливи и лековити состојки: * [[бета-каротин]] * [[растителни влакна]] * [[витамин Ц]] * [[витамин А]] * [[витамин Б]] * [[витамин Д]] * [[витамин ПП * [[витамин Х]] * [[железо]] * [[глутамин]] * [[калиум]] * [[калциум]] * калциум-пектат * [[каротиноиди]] * [[ксантофили]] * [[ликопен]] * [[натриум]] * [[пектин]] * [[јаглехидрати]] * [[фосфор]] * [[цинк]] * [[етерични масла]] == Начин на користење == Морковот во исхраната се користи: свеж (како салата), варен или обарен (како додаток во супи, во чорби/манџи, во јадења без месо или со месо). Се користи и како зачин. Тој се користи и во зима, бидејќи лесно се чува (во фрижидер, во замрзнувач, во подрум). Бидејќи морковот содржи малку калории, а многу корисни состојки, често се користи во диеталната исхрана и во исхраната на децата. Многу е здрав свежиот сок од морков, било да се консумира сам или со друг сок. Сокот од морков се користи и за облоги во третманот на некои кожни болести. == Дејство == Морковот во себе содржи многу [[витамини]]и [[минерали]], а поради антиоксидативното дејство, многу поволно делува на организмот. Тој ја зголемува природната одбранбена отпорност на организмот, односно го зајакнува имунитетот. На тој начин, морковот е природен лек кој помага при многу заболувања и патолошки состојби. Поради своето корисно и лековито дејство, морковот се препорачува при следниве состојби и заболувања: * слабокрвност (анемија), * болести на забите, * болести на срцето и крвните садови, * гојазност, * киселини во желудникот, * губиток на апетит, * депресија и стрес, * детски глисти, * кожни заболувања (дерматит, екцем), * за подобрување на видот, * за побрзо зараснување на раните, * за подобро согорување на мастите во организмот, * при имунодефициенција, * за јакнење на ноктите, * при кокошкино слепило, * при макуларна дегенерација, * кај заболувања на бубрегот, * за одржување на мозочните функции, * при изгореници, * при остеопороза, * за намалување на заморот, * при покачена телесна температура, * при зголемен [[холестерол]], * при настинка и грип, * при проблеми со косата, * против кашлица (сок од морков), * за регулирање на варењето на храната и запекот, * за регулирање на крвниот притисок, * за одржување на нормална телесна тежина, * за регулирање на [[Метаболизам|метаболизмот]], * за превенција на злоќудни заболувања, * за воспаление на крајниците и гласните жици, * против целулит, * кај [[Шеќерна болест|шеќерната болест]], * при [[мозочен удар]]. == Начин на делување == Бројни истражувања докажале дека морковот има улога на „чистач“ на организмот. Тој го чисти организмот од штетните материи кои настануваат со лошата исхрана и со делувањето на загадената животна средина и разните зрачења. Во Норвешка, морковот им се препорачува на децата во вид на „Осло појадок“, бидејќи се смета дека помага во отстранувањето на заморот, во подобрувањето на концентрацијата, помага за подобро учење и подобар успех во учењето. Морковот е корисна намирница и добар природен лек за превенција и лекување на многу болести. Бидејќи е корисна, евтина и пристапна намирница, морковот треба често да се користи во исхраната. ==Методи на консумирање и употреба== Морковите може да се јадат на многу начини. Само 3% од β-каротинот од суровите моркови се ослободува за време на варењето на храната. Ова може да се подобри до 39% преку раскашувањето, готвењето и додавањето на масло за готвење. Алтернативно, тие може да се сецкаат или варат, пржат или барат на пареа, да се варат во супи и чорби, како и да се употребуваат во бебешка храна и храна за миленици. Добро позната мешавина на морковот е т.н. ''julienne''. Зеленилото може да се јаде како зеленчуков лист, но ретко кога луѓето го користат во исхраната. Заедно со кромидот и целерот, морковите се едни од основните мешавини кои се користат за да се направат разни супи. Во Индија морковот се употребува на многу начини, во салати или како зеленчук кој се додава во зачинет ориз или дал(традиционално вегетаријанско индиско јадење). Најпопуларната варијанта во Северна Индија е Гаџар Ка Халва (десерт од моркови), во кој се ставаат рендани моркови кои се подготвуваат со млеко сè додека се соедни целата смеса, и потоа се додаваат ореви и путер. Салатата од морков обично се прави од рендани моркови во западните делови и се зачинува со сенф и зелено чили потопено во врело масло, а морковите кои се додаваат во оризот обично се исецкани на долги правоаголни ленти. Разните видови на морков кои се пронајдени во Северна Индија се ретки насекаде, освен во Средна Азија и другите гранични региони, и сега се зголемува во поголемите градови во Јужна Индија. Морковот кој вирее во Северна Индија е розово-црвен, споредено со бојата на сливата или малината, па сè до темноцрвено јаболко (без допир на жолто или сино), додека повеќето варијанти на морков во светот имаат портокалова или жолта боја, слична на бојата на тиквата. Уште од доцните 1980-ти, мини-морковите (моркови кои се излуштени и исечкани во цилиндрична форма) биле популарна готова храна достапна во многу супермаркети. Блажината на морковот дозволува зеленчукот некогаш да се корити и во улога на овошје. Ренданиот морков се користи во тортите со моркови, како и во пудинг од моркови, стара англиска мешавина за која се верува дека потекнува од почетокот на 19 век. Морковот, исто така, може да се користи и сам, или со некое друго овошје во слатко и конзерви. Сокот од морков е широко распространет, особено како здрав напиток, и засебно, а и во комбинација со некое друго овошје или зеленчук. ==Придружни растенија== Морковите се корисни како придружни растенија за градинарите. Има експериментален доказ дека насадени меѓу доматите го зголемуваат производството на домат. Доколку се остави да цвета, (како и секое друго ароматично растение) привлекува оси кои убиваат многу градинарски штетници. ==Исхрана== Морковот ја добива својата карактеристична и светла боја од Б-каротинот кој е метаболизиран во витамин А кај луѓето кога жолчните соли се присутни во утробата. Преголемото консумирање може да предизвика каротиноза, безопасна состојба каде кожата добива портокалова боја. Морковите, исто така, се богати со прехранбени влакна, антиоксиданси и минерали. Недостигот од витамин А може да предизвика намалување на видот, вклучувајчи го тука и гледањето во темно, а видот може да се поврати доколку го вметнете повторно во исхраната. Урбаната легенда вели дека јадењето големи количини на морков ќе ви овозможи да гледате во темница. Легендата започнала од приказните на британските артилеријци за време на Втората светска војна кои можеле да пукаат во германските авиони во темнина. Приказната потекнува од Британската битка кога низ Кралските Воздушни Сили кружела приказната за консумирањето на моркови кај нивните пилоти како обид да се прикрие откритието и делотворната употреба на радар кон привлечните авиони на непријателот, како и употребата на црвеното светло (кое не го попречува видот во темница) во воздухопловните апарати. Тоа го засилило постојниот германски фолклор и помогнало да се охрабрат британците во обидите да ја подобрат својата моќ за гледање во темно – да растат и јадат зеленчук. Во древната медицина, корените се користеле за лекување на дигестивните проблеми, цревни паразити, ангина или запек. ==Хемија== Полиацетиленот може да се најде во некои зеленчуци, како морковот, каде што го покажува своето цитотоксично дејство. Фалкаринол и фалкариндиол (cis-heptadeca-1,9-diene-4,6-diyne-3,8-diol)се такви компоненти. Втората состојка покажува антифугални дејства кон Mycocentrospora acerina and Cladosporium cladosporioides. Другите состојки како 6-метоксимелин, eugenin, 2,4,5-trimethoxybenzaldehyde (gazarin) or (Z)-3-acetoxy-heptadeca-1,9-diene-4,6-diin-8-ol (falcarindiol 3-acetate) исто така може да се најдат во морковот. Фалкариндиолот е главната состојка одговорна за горчливоста на морковот. ==Историја== Дивиот претходник на морковот се смета дека потекнува од Иран или Авганистан, кои остануваат центарот на разните видови на ''D. carota'' див морков. Селективното одгледување во текот на вековите на природно настанатите подвидови на дивиот морков ''Daucus carota, подвид sativus'', за да се намали горчливоста, а да се зголеми сладоста и да се минимизира крцкавото јадро, ги има произведено познатите градинарски зеленчуци. Во почетокот, морковите се одгледуваа поради нивните ароматични листови и семе, а не поради нивните листови. Некои зеленчуци од групата на морковот сè уште се одгледуваат поради тоа, како магдоносот, анасонот, копарот и кимот. Првото споменување на коренот во класичните извори е во првиот век. Морковот се чини дека е донесен во Европа во 8-10 век. Во 12 век, арапско-андалусиски агрономец, Ibn al-'Awwam, ги опишува и црвениот и жолтиот морков; Simeon Seth исто така ги споменува двете бои во 11 век. Портокаловиот морков се појавил во Холандија во 17 век. Овие, модерни моркови, биле споменати од страна на John Aubrey (1626–1697г.) кога тој во својот мемурандум забележал: „ Морковите прво се сееле во Beckington во Somersetshire. Некои многу стари луѓе сè уште го паметат нивното доаѓање овде (1668г.). Во прилог на дивиот морков, алтернативни имиња кои се користеле (најчесто историски) за ''Daucus carota'' се: bee's-nest, bee's-nest plant, bird's-nest, bird's-nest plant, bird's-nest root, carota, carotte (француски), carrot, common carrot, crow's-nest, daucon, dawke, devil's-plague, fiddle, gallicam, garden carrot, gelbe Rübe (германски), gingidium, hill-trot, laceflower, mirrot, Möhre (германски), parsnip (погрешно), Queen Anne's lace, rantipole, staphylinos, and zanahoria (шпански). ==Одгледување== Најдобро растат на сонце, но можат да поднесат и сенка. Со цел да се избегне можноста да пораснат деформирани моркови, подобро е да ги посадите на голема површина каде што нема камења. Семето, кое е 1-3мм во пречник, треба да се сее на околу 2 см длабочина. На морковите им е потребно околу 4 месеци за да созреат и се претпочита тие да се сеаат од средината на февруари до јули. == Сорти == Морковите може да се групираат во две големи класи, '''источни''' и '''западни моркови'''. Во поново време, голем број од поновите сорти се одгледуваат поради некои одредени одлики. Градот Хотвил, Калифорнија, се промовира како „престолнина град на морковот“ и таму секоја година се одржува фестивал кој е целосно посветен на морковот. ===Источен морков=== Источните моркови се припитомени во средна Азија, веројатно во денешен Иран и Авганистан во X век, или можеби порано. Примероци од источниот морков кои опстојуваат до ден-денес се најчесто виолетовиот или жолтиот, и најчесто имаат разгранети корени. Виолетовата боја, која често се сретнува кај овие моркови доаѓа од пигментот антоцијан. === Западен морков === Западниот морков се појавил во Холандија во 17 век, од Иран со виолетова боја, неговата портокалова боја го напрвила популарен во оние земји кои како амблем го имале Домот на портокалот и борбата за независност на Холандија. Портокаловата боја е резултат на изобилството на каротин во овие сорти. Сортата на западниот морков најчесто се одредува според формата на коренот: *Chantenay морковот е пократок од другите сорти, но има поголема дебелина, некогаш расте и до 8цм (3 инчи) во диаметар. Тие имаат широки рамена и тесен, остар и заоблен врв. Најчесто се користат сечени на коцкички во конзервирана храна. *Danvers морковот има конусна форма, добро дефинирани рамена и изострени кон врвот. Тие се малку пократки од сортата Imperator, но се поиздржливи на тешка почва. Danvers морковот често се користи за да се направи пире за храна за бебиња. Тие се развиени во Danvers, Ма. Во една посебна варијанта недостасува вообичаениот портокалов пигмент од каротин, поради својата бела боја на рецесивен ген за токоферол (витамин Е). Добиен од ''Daucus carota'' L. и патентиран на Универзитетот во Вискосин – Медисон, оваа варијанта е наменета за дополнување на консумирањето на витамин Е. == Трендови на производство == Во 2009 година, според Организацијата за храна и земјоделство во светот биле произведени 33.582 милиони тони морков и репа. Со 15.168 милиони тони, Кина беше најголемиот производител со пресметани 45.2% од глобалното производство, следена од Русија (1.518 милиони тони) и САД (1.304 милиони тони). == Складирање == Морковите неколку месеци може да се чуваат во фрижидер или преку зимата во влажен песок и на ладно место. ==Морковот како мотив во популарната култура== * „Зошто не јадеш моркови“ ([[англиски]]: ''Why Don't You Eat Carrots'') - песна на германската [[Рок музика|рок]]-група „[[Фауст (музичка група)|Фауст]]“.<ref>Two Classic Albums from Faust, Collectors' Choice Music, CCM-179-2, 2000.</ref> == Галерија == <center> <gallery mode=packed heights=120px> File:Морков МК 02.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 01.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 03.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 04.jpg|Нива со моркови кај с.[[Јурумлери]], [[Македонија]] File:Морков за берба во нива.jpg|Моркови за берба на нива во [[Скопска Котлина|Скопското Поле]], [[Македонија]] </gallery> </center> == Надворешни врски == [http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 За морковот] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20150601195108/http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 |date=2015-06-01 }} {{mk}} == Наводи == {{наводи}} {{Нормативна контрола}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Штитоцветни]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Целери]] ekdlbngxo7zy2bauv8d28fn0avl8uv4 5651126 5651124 2026-10-29T08:32:24Z Виолетова 1975 средување 5651126 wikitext text/x-wiki {{Taxobox |name = Морков |image = CarrotRoots.jpg |image_caption = Моркови |regnum = [[Растенија]] |unranked_divisio = [[Скриеносеменици]] |unranked_classis = [[Евдикоти]] |unranked_ordo = [[Астериди]] |ordo = [[Штитовидни]] |familia = [[Штитоцветни]] |genus = [[Морков (род)|Морков]] |species = '''[[Див морков]]''' |binomial = ''Daucus carota'' |binomial_authority = [[Карл Линеј|L.]] }} [[Податотека:Carrots_of_many_colors_cropped.png|мини|Моркови со различна боја]] '''Морков''' ([[науч.]] ''Daucus carota subsp. sativus'') — вид [[зеленчук]]ово растение од родот морков (''[[Daucus]]''), [[припитомување|одомаќинет]] подвид на дивиот морков (''[[Daucus carota]]''). Содржи многу корисни и лековити состојки. Како храна се користи во целиот свет. Морковот има изразено антибиотско дејство. Морковот е двогодишна билка, а за исхрана се користи нејзиниот [[корен]]. Морковот потекнува од [[Авганистан]], а во текот на историјата е пренесен во сите земји во светот. Тој се користи за исхрана во текот на целата година. Денес, постојат моркови со различни бои: [[портокалова]], [[бела]], [[жолта]], [[црвена]], [[виолетова]] и др. Различните бои на морковот содржат и различни [[антиоксиданс]]и, состојки кои се борат против штетното дејство на [[Слободни радикали|слободните радикали]] во организмот. Најчесто се користи коренот, но може да се користат и [[лист]]овите од морковот, но претходно сварени. == Име == Морков е име на растението кое е присутно во сите дијалекти на македонскиот јазик. Локални варијации на името постојат, како на пример „бурдак“ во Савел, Демир Хисар<ref>''Билтен на одборот за изработување на македонската терминологија, МАНУ, Скопје, 1974, стр. 10''</ref>[[File:Daucus carota subsp. maximus MHNT.BOT.2007.40.407.jpg|thumb|''Daucus carota subsp. maximus'']] == Состав == {{хранлива вредност | name=Морков, сиров | kJ=173 | protein=1 г | carbs=9 г | sugars=5 г| fibre=3 г | fat=0.2 г | vitA_mg=54 | thiamin_mg=0.04 | riboflavin_mg=0.05 | vitB6_mg=0.1 | vitA_ug=835 | betacarotene_ug=8285 | lutein_ug=256 | vitC_mg=1.9 | niacin_mg=0.9 | folate_ug=19 | iron_mg=0.3 | calcium_mg=33 | magnesium_mg=12 | phosphorus_mg=35 | potassium_mg=320 | sodium_mg=69 | source_usda=1 | right=1 }} Морковот ги содржи следниве хранливи и лековити состојки: * [[бета-каротин]] * [[растителни влакна]] * [[витамин Ц]] * [[витамин А]] * [[витамин Б]] * [[витамин Д]] * витамин ПП * [[витамин Х]] * [[железо]] * [[глутамин]] * [[калиум]] * [[калциум]] * калциум-пектат * [[каротиноиди]] * [[ксантофили]] * [[ликопен]] * [[натриум]] * [[пектин]] * [[јаглехидрати]] * [[фосфор]] * [[цинк]] * [[етерични масла]] == Начин на користење == Морковот во исхраната се користи: свеж (како салата), варен или обарен (како додаток во супи, во чорби/манџи, во јадења без месо или со месо). Се користи и како зачин. Тој се користи и во зима, бидејќи лесно се чува (во фрижидер, во замрзнувач, во подрум). Бидејќи морковот содржи малку калории, а многу корисни состојки, често се користи во диеталната исхрана и во исхраната на децата. Многу е здрав свежиот сок од морков, било да се консумира сам или со друг сок. Сокот од морков се користи и за облоги во третманот на некои кожни болести. == Дејство == Морковот во себе содржи многу [[витамини]]и [[минерали]], а поради антиоксидативното дејство, многу поволно делува на организмот. Тој ја зголемува природната одбранбена отпорност на организмот, односно го зајакнува имунитетот. На тој начин, морковот е природен лек кој помага при многу заболувања и патолошки состојби. Поради своето корисно и лековито дејство, морковот се користи за бројни состојби и заболувања, меѓу кои: слабокрвност (анемија), болести на забите, болести на срцето и крвните садови, депресија и стрес, кожни заболувања (дерматит, екцем), за подобрување на видот, кај [[Шеќерна болест|шеќерната болест]], при [[мозочен удар]] и друго. == Начин на делување == Бројни истражувања докажале дека морковот има улога на „чистач“ на организмот. Тој го чисти организмот од штетните материи кои настануваат со лошата исхрана и со делувањето на загадената животна средина и разните зрачења. Во Норвешка, морковот им се препорачува на децата, бидејќи се смета дека помага во отстранувањето на заморот, во подобрувањето на концентрацијата, помага за подобро учење и подобар успех во учењето. Морковот е корисна намирница и добар природен лек за превенција и лекување на многу болести. Бидејќи е корисна, евтина и пристапна намирница, морковот треба често да се користи во исхраната. ==Методи на консумирање и употреба== Морковите може да се јадат на многу начини. Само 3% од β-каротинот од суровите моркови се ослободува за време на варењето на храната. Ова може да се подобри до 39% преку раскашувањето, готвењето и додавањето на масло за готвење. Алтернативно, тие може да се сецкаат или варат, пржат или барат на пареа, да се варат во супи и чорби, како и да се употребуваат во бебешка храна и храна за миленици. Зеленилото може да се јаде како зеленчуков лист, но ретко кога луѓето го користат во исхраната. Заедно со кромидот и целерот, морковите се едни од основните мешавини кои се користат за да се направат разни супи. Во Индија морковот се употребува на многу начини, во салати или како зеленчук кој се додава во зачинет ориз или дал (традиционално вегетаријанско индиско јадење). Најпопуларната варијанта во Северна Индија е Гаџар Ка Халва (десерт од моркови), во кој се ставаат рендани моркови кои се подготвуваат со млеко сè додека се соедни целата смеса, и потоа се додаваат ореви и путер. Салатата од морков обично се прави од рендани моркови во западните делови и се зачинува со сенф и зелено чили потопено во врело масло, а морковите кои се додаваат во оризот обично се исецкани на долги правоаголни ленти. Разните видови на морков кои се пронајдени во Северна Индија се ретки насекаде, освен во Средна Азија и другите гранични региони, и сега се зголемува во поголемите градови во Јужна Индија. Морковот кој вирее во Северна Индија е розово-црвен, налик на бојата на сливата или малината, па сè до темноцрвено јаболко, додека повеќето варијанти на морков во светот имаат портокалова или жолта боја, слична на бојата на тиквата. Уште од доцните 1980-ти години, мини-морковите (моркови кои се излупени и исечкани во цилиндрична форма) биле популарна готова храна достапна во многу супермаркети. Блажината на морковот дозволува зеленчукот некогаш да се користи и во улога на овошје. Ренданиот морков се користи во тортите со моркови, како и во пудинг од моркови, стара англиска мешавина за која се верува дека потекнува од почетокот на 19 век. Морковот, исто така, може да се користи и сам, или со некое друго овошје во слатко и конзерви. Сокот од морков е широко распространет, особено како здрав напиток, и засебно, а и во комбинација со некое друго овошје или зеленчук. ==Придружни растенија== Морковите се корисни како придружни растенија за градинарите. Има експериментален доказ дека насадени меѓу доматите го зголемуваат производството на домат. Доколку се остави да цвета, (како и секое друго ароматично растение) привлекува оси кои убиваат многу градинарски штетници. ==Исхрана== Морковот ја добива својата карактеристична и светла боја од Б-каротинот кој е метаболизиран во витамин А кај луѓето кога жолчните соли се присутни во утробата. Преголемото консумирање може да предизвика каротиноза, безопасна состојба каде кожата добива портокалова боја. Морковите, исто така, се богати со прехранбени влакна, антиоксиданси и минерали. Недостигот од витамин А може да предизвика намалување на видот, вклучувајчи го тука и гледањето во темно, а видот може да се поврати доколку го вметнете повторно во исхраната. Урбаната легенда вели дека јадењето големи количини на морков ќе ви овозможи да гледате во темница. Легендата започнала од приказните на британските артилеријци за време на Втората светска војна кои можеле да пукаат во германските авиони во темнина. Приказната потекнува од Британската битка кога низ Кралските Воздушни Сили кружела приказната за консумирањето на моркови кај нивните пилоти како обид да се прикрие откритието и делотворната употреба на радар кон привлечните авиони на непријателот, како и употребата на црвеното светло (кое не го попречува видот во темница) во воздухопловните апарати. Тоа го засилило постојниот германски фолклор и помогнало да се охрабрат британците во обидите да ја подобрат својата моќ за гледање во темно – да растат и јадат зеленчук. Во древната медицина, корените се користеле за лекување на дигестивните проблеми, цревни паразити, ангина или запек. ==Хемија== Полиацетиленот може да се најде во некои зеленчуци, како морковот, каде што го покажува своето цитотоксично дејство. Фалкаринол и фалкариндиол (cis-heptadeca-1,9-diene-4,6-diyne-3,8-diol)се такви компоненти. Втората состојка покажува антифугални дејства кон Mycocentrospora acerina and Cladosporium cladosporioides. Другите состојки како 6-метоксимелин, eugenin, 2,4,5-trimethoxybenzaldehyde (gazarin) or (Z)-3-acetoxy-heptadeca-1,9-diene-4,6-diin-8-ol (falcarindiol 3-acetate) исто така може да се најдат во морковот. Фалкариндиолот е главната состојка одговорна за горчливоста на морковот. ==Историја== Дивиот претходник на морковот се смета дека потекнува од Иран или Авганистан. Селективното одгледување во текот на вековите на природно настанатите подвидови на дивиот морков за да се намали горчливоста, а да се зголеми сладоста и да се минимизира крцкавото јадро, ги има произведено познатите градинарски morkovi. Во почетокот, морковите се одгледуваle поради нивните ароматични листови и семе. Некои зеленчуци од групата на морковот сè уште се одгледуваат поради тоа, како магдоносот, анасонот, копарот и кимот. Првото споменување на коренот во класичните извори е во првиот век. Морковот се чини дека е донесен во Европа во 8-10 век. Портокаловиот морков се појавил во Холандија во 17 век. <gallery class="center" mode="nolines" widths="180" heights="150"> Податотека:Carrots_are_up_(2634523693).jpg|Никулци Податотека:Daucus_carota_flowers,_peen_'Napoli'_(1).jpg|Цветови. Податотека:Daucus_carota_May_2008-1_edit.jpg|Цветови Податотека:DaucusCarota.jpg|Цветови Податотека:Carrots_at_Ljubljana_Central_Market.JPG|Корен </gallery> ==Одгледување== Најдобро растат на сонце, но можат да поднесат и сенка. Со цел да се избегне можноста да пораснат деформирани моркови, подобро е да бидат посадени на голема површина каде што нема камења. Семето, кое е 1-3 мм во пречник, треба да се сее на околу 2 см длабочина. На морковите им е потребно околу 4 месеци за да созреат и се претпочита тие да се сеаат од средината на февруари до јули. == Сорти == Морковите може да се групираат во две големи класи, '''источни''' и '''западни моркови'''. Во поново време, голем број од поновите сорти се одгледуваат поради некои одредени одлики. Градот Хотвил, Калифорнија, се промовира како „престолнина град на морковот“ и таму секоја година се одржува фестивал кој е целосно посветен на морковот. ===Источен морков=== Источните моркови се припитомени во средна Азија, веројатно во денешен Иран и Авганистан во X век, или можеби порано. Примероци од источниот морков кои опстојуваат до ден-денес се најчесто виолетовиот или жолтиот, и најчесто имаат разгранети корени. Виолетовата боја, која често се сретнува кај овие моркови доаѓа од пигментот антоцијан. === Западен морков === Западниот морков се појавил во Холандија во 17 век, од Иран со виолетова боја, неговата портокалова боја го напрвила популарен во оние земји кои како амблем го имале Домот на портокалот и борбата за независност на Холандија. Портокаловата боја е резултат на изобилството на каротин во овие сорти. Сортата на западниот морков најчесто се одредува според формата на коренот: *Chantenay морковот е пократок од другите сорти, но има поголема дебелина, некогаш расте и до 8цм (3 инчи) во диаметар. Тие имаат широки рамена и тесен, остар и заоблен врв. Најчесто се користат сечени на коцкички во конзервирана храна. *Danvers морковот има конусна форма, добро дефинирани рамена и изострени кон врвот. Тие се малку пократки од сортата Imperator, но се поиздржливи на тешка почва. Danvers морковот често се користи за да се направи пире за храна за бебиња. Тие се развиени во Danvers, Ма. Во една посебна варијанта недостасува вообичаениот портокалов пигмент од каротин, поради својата бела боја на рецесивен ген за токоферол (витамин Е). Добиен од ''Daucus carota'' L. и патентиран на Универзитетот во Вискосин – Медисон, оваа варијанта е наменета за дополнување на консумирањето на витамин Е. == Трендови на производство == Во 2009 година, според Организацијата за храна и земјоделство во светот биле произведени 33.582 милиони тони морков и репа. Со 15.168 милиони тони, Кина била најголемиот производител со пресметани 45.2% од глобалното производство, следена од Русија (1.518 милиони тони) и САД (1.304 милиони тони). == Складирање == Морковите неколку месеци може да се чуваат во фрижидер или преку зимата во влажен песок и на ладно место. ==Морковот како мотив во популарната култура== * „Зошто не јадеш моркови“ ([[англиски]]: ''Why Don't You Eat Carrots'') - песна на германската [[Рок музика|рок]]-група „[[Фауст (музичка група)|Фауст]]“.<ref>Two Classic Albums from Faust, Collectors' Choice Music, CCM-179-2, 2000.</ref> == Галерија == <center> <gallery mode=packed heights=120px> File:Морков МК 02.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 01.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 03.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 04.jpg|Нива со моркови кај с.[[Јурумлери]], [[Македонија]] File:Морков за берба во нива.jpg|Моркови за берба на нива во [[Скопска Котлина|Скопското Поле]], [[Македонија]] </gallery> </center> == Надворешни врски == [http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 За морковот] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20150601195108/http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 |date=2015-06-01 }} {{mk}} == Наводи == {{наводи}} {{Нормативна контрола}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Штитоцветни]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Целери]] s7haqdw6zxp6kjij5ybsp74yd1s0fjn 5651127 5651126 2026-10-29T08:38:10Z Виолетова 1975 средување 5651127 wikitext text/x-wiki {{Taxobox |name = Морков |image = CarrotRoots.jpg |image_caption = Моркови |regnum = [[Растенија]] |unranked_divisio = [[Скриеносеменици]] |unranked_classis = [[Евдикоти]] |unranked_ordo = [[Астериди]] |ordo = [[Штитовидни]] |familia = [[Штитоцветни]] |genus = [[Морков (род)|Морков]] |species = '''[[Див морков]]''' |binomial = ''Daucus carota'' |binomial_authority = [[Карл Линеј|L.]] }} [[Податотека:Carrots_of_many_colors_cropped.png|мини|Моркови со различна боја]] '''Морков''' ([[науч.]] ''Daucus carota subsp. sativus'') — вид [[зеленчук]]ово растение од родот морков (''[[Daucus]]''), [[припитомување|одомаќинет]] подвид на дивиот морков (''[[Daucus carota]]''). Содржи многу корисни и лековити состојки. Како храна се користи во целиот свет. Морковот има изразено антибиотско дејство. Морковот е двогодишна билка, а за исхрана се користи нејзиниот [[корен]]. Морковот потекнува од [[Авганистан]], а во текот на историјата е пренесен во сите земји во светот. Тој се користи за исхрана во текот на целата година. Денес, постојат моркови со различни бои: [[портокалова]], [[бела]], [[жолта]], [[црвена]], [[виолетова]] и др. Различните бои на морковот содржат и различни [[антиоксиданс]]и, состојки кои се борат против штетното дејство на [[Слободни радикали|слободните радикали]] во организмот. Најчесто се користи коренот, но може да се користат и [[лист]]овите од морковот, но претходно сварени. == Име == Морков е име на растението кое е присутно во сите дијалекти на македонскиот јазик. Локални варијации на името постојат, како на пример „бурдак“ во Савел, Демир Хисар<ref>''Билтен на одборот за изработување на македонската терминологија, МАНУ, Скопје, 1974, стр. 10''</ref>[[File:Daucus carota subsp. maximus MHNT.BOT.2007.40.407.jpg|thumb|''Daucus carota subsp. maximus'']] == Состав == Морковот ги содржи следниве хранливи и лековити состојки: * [[бета-каротин]] * [[растителни влакна]] * [[витамин Ц]] * [[витамин А]] * [[витамин Б]] * [[витамин Д]] * витамин ПП * [[витамин Х]] * [[железо]] * [[глутамин]] * [[калиум]] * [[калциум]] * калциум-пектат * [[каротиноиди]] * [[ксантофили]] * [[ликопен]] * [[натриум]] * [[пектин]] * [[јаглехидрати]] * [[фосфор]] * [[цинк]] * [[етерични масла]] == Употреба == Морковот во исхраната се користи: свеж (како салата), варен или обарен (како додаток во супи, во чорби/манџи, во јадења без месо или со месо). Се користи и како зачин. Тој се користи и во зима, бидејќи лесно се чува (во фрижидер, во замрзнувач, во подрум). Бидејќи морковот содржи малку калории, а многу корисни состојки, често се користи во диеталната исхрана и во исхраната на децата. Многу е здрав свежиот сок од морков, било да се консумира сам или со друг сок. Сокот од морков се користи и за облоги во третманот на некои кожни болести. Само 3% од бета-каротинот од суровите моркови се ослободува за време на варењето на храната. Ова може да се подобри до 39% преку раскашувањето, готвењето и додавањето на масло за готвење. Алтернативно, тие може да се сецкаат или варат, пржат или барат на пареа, да се варат во супи и чорби, како и да се употребуваат во бебешка храна и храна за миленици. Зеленилото може да се јаде како зеленчуков лист, но ретко кога луѓето го користат во исхраната. Заедно со кромидот и целерот, морковите се едни од основните мешавини кои се користат за да се направат разни супи. Во Индија морковот се употребува на многу начини, во салати или како зеленчук кој се додава во зачинет ориз или дал (традиционално вегетаријанско индиско јадење). Најпопуларната варијанта во Северна Индија е Гаџар Ка Халва (десерт од моркови), во кој се ставаат рендани моркови кои се подготвуваат со млеко сè додека се соедни целата смеса, и потоа се додаваат ореви и путер. Салатата од морков обично се прави од рендани моркови во западните делови и се зачинува со сенф и зелено чили потопено во врело масло, а морковите кои се додаваат во оризот обично се исецкани на долги правоаголни ленти. Разните видови на морков кои се пронајдени во Северна Индија се ретки насекаде, освен во Средна Азија и другите гранични региони, и сега се зголемува во поголемите градови во Јужна Индија. Морковот кој вирее во Северна Индија е розово-црвен, налик на бојата на сливата или малината, па сè до темноцрвено јаболко, додека повеќето варијанти на морков во светот имаат портокалова или жолта боја, слична на бојата на тиквата. Уште од доцните 1980-ти години, мини-морковите (моркови кои се излупени и исечкани во цилиндрична форма) биле популарна готова храна достапна во многу супермаркети. Блажината на морковот дозволува зеленчукот некогаш да се користи и во улога на овошје. Ренданиот морков се користи во тортите со моркови, како и во пудинг од моркови, стара англиска мешавина за која се верува дека потекнува од почетокот на 19 век. Морковот, исто така, може да се користи и сам, или со некое друго овошје во слатко и конзерви. Сокот од морков е широко распространет, особено како здрав напиток, и засебно, а и во комбинација со некое друго овошје или зеленчук. ==Придружни растенија== Морковите се корисни како придружни растенија за градинарите. Има експериментален доказ дека насадени меѓу доматите го зголемуваат производството на домат. Доколку се остави да цвета, (како и секое друго ароматично растение) привлекува оси кои убиваат многу градинарски штетници. ==Исхрана== {{хранлива вредност | name = Морков, сиров | kJ = 173 | protein = 1 г | carbs = 9 г | sugars = 5 г | fibre = 3 г | fat = 0.2 г | vitA_mg = 54 | thiamin_mg = 0.04 | riboflavin_mg = 0.05 | vitB6_mg = 0.1 | vitA_ug = 835 | betacarotene_ug = 8285 | lutein_ug = 256 | vitC_mg = 1.9 | niacin_mg = 0.9 | folate_ug = 19 | iron_mg = 0.3 | calcium_mg = 33 | magnesium_mg = 12 | phosphorus_mg = 35 | potassium_mg = 320 | sodium_mg = 69 | source_usda = 1 | right = 1 }} Морковот ја добива својата карактеристична и светла боја од бета-каротинот кој е метаболизиран во витамин А кај луѓето кога жолчните соли се присутни во утробата. Преголемото консумирање може да предизвика каротиноза, безопасна состојба каде кожата добива портокалова боја. Морковите, исто така, се богати со прехранбени влакна, антиоксиданси и минерали. Недостигот од витамин А може да предизвика намалување на видот, вклучувајчи го тука и гледањето во темно. Во древната медицина, корените се користеле за лекување на дигестивните проблеми, цревни паразити, ангина или запек. == Употреба како лек == Морковот во себе содржи многу [[витамини]]и [[минерали]], а поради антиоксидативното дејство, многу поволно делува на организмот. Тој ја зголемува природната одбранбена отпорност на организмот, односно го зајакнува имунитетот. На тој начин, морковот е природен лек кој помага при многу заболувања и патолошки состојби. Поради своето корисно и лековито дејство, морковот се користи за бројни состојби и заболувања, меѓу кои: слабокрвност (анемија), болести на забите, болести на срцето и крвните садови, депресија и стрес, кожни заболувања (дерматит, екцем), за подобрување на видот, кај [[Шеќерна болест|шеќерната болест]], при [[мозочен удар]] и друго. Бројни истражувања докажале дека морковот има улога на „чистач“ на организмот. Тој го чисти организмот од штетните материи кои настануваат со лошата исхрана и со делувањето на загадената животна средина и разните зрачења. Во Норвешка, морковот им се препорачува на децата, бидејќи се смета дека помага во отстранувањето на заморот, во подобрувањето на концентрацијата, помага за подобро учење и подобар успех во учењето. ==Историја== Дивиот претходник на морковот се смета дека потекнува од Иран или Авганистан. Селективното одгледување во текот на вековите на природно настанатите подвидови на дивиот морков за да се намали горчливоста, а да се зголеми сладоста и да се минимизира крцкавото јадро, ги има произведено познатите градинарски morkovi. Во почетокот, морковите се одгледуваle поради нивните ароматични листови и семе. Некои зеленчуци од групата на морковот сè уште се одгледуваат поради тоа, како магдоносот, анасонот, копарот и кимот. Првото споменување на коренот во класичните извори е во првиот век. Морковот се чини дека е донесен во Европа во 8-10 век. Портокаловиот морков се појавил во Холандија во 17 век. <gallery class="center" mode="nolines" widths="180" heights="150"> Податотека:Carrots_are_up_(2634523693).jpg|Никулци Податотека:Daucus_carota_flowers,_peen_'Napoli'_(1).jpg|Цветови. Податотека:Daucus_carota_May_2008-1_edit.jpg|Цветови Податотека:DaucusCarota.jpg|Цветови Податотека:Carrots_at_Ljubljana_Central_Market.JPG|Корен </gallery> ==Одгледување== Најдобро растат на сонце, но можат да поднесат и сенка. Со цел да се избегне можноста да пораснат деформирани моркови, подобро е да бидат посадени на голема површина каде што нема камења. Семето, кое е 1-3 мм во пречник, треба да се сее на околу 2 см длабочина. На морковите им е потребно околу 4 месеци за да созреат и се претпочита тие да се сеаат од средината на февруари до јули. == Сорти == Морковите може да се групираат во две големи класи, '''источни''' и '''западни моркови'''. Во поново време, голем број од поновите сорти се одгледуваат поради некои одредени одлики. Градот Хотвил, Калифорнија, се промовира како „престолнина град на морковот“ и таму секоја година се одржува фестивал кој е целосно посветен на морковот. ===Источен морков=== Источните моркови се припитомени во средна Азија, веројатно во денешен Иран и Авганистан во X век, или можеби порано. Примероци од источниот морков кои опстојуваат до ден-денес се најчесто виолетовиот или жолтиот, и најчесто имаат разгранети корени. Виолетовата боја, која често се сретнува кај овие моркови доаѓа од пигментот антоцијан. === Западен морков === Западниот морков се појавил во Холандија во 17 век, од Иран со виолетова боја, неговата портокалова боја го напрвила популарен во оние земји кои како амблем го имале Домот на портокалот и борбата за независност на Холандија. Портокаловата боја е резултат на изобилството на каротин во овие сорти. Сортата на западниот морков најчесто се одредува според формата на коренот: *Chantenay морковот е пократок од другите сорти, но има поголема дебелина, некогаш расте и до 8цм (3 инчи) во диаметар. Тие имаат широки рамена и тесен, остар и заоблен врв. Најчесто се користат сечени на коцкички во конзервирана храна. *Danvers морковот има конусна форма, добро дефинирани рамена и изострени кон врвот. Тие се малку пократки од сортата Imperator, но се поиздржливи на тешка почва. Danvers морковот често се користи за да се направи пире за храна за бебиња. Тие се развиени во Danvers, Ма. Во една посебна варијанта недостасува вообичаениот портокалов пигмент од каротин, поради својата бела боја на рецесивен ген за токоферол (витамин Е). Добиен од ''Daucus carota'' L. и патентиран на Универзитетот во Вискосин – Медисон, оваа варијанта е наменета за дополнување на консумирањето на витамин Е. == Трендови на производство == Во 2009 година, според Организацијата за храна и земјоделство во светот биле произведени 33.582 милиони тони морков и репа. Со 15.168 милиони тони, Кина била најголемиот производител со пресметани 45.2% од глобалното производство, следена од Русија (1.518 милиони тони) и САД (1.304 милиони тони). == Складирање == Морковите неколку месеци може да се чуваат во фрижидер или преку зимата во влажен песок и на ладно место. ==Морковот како мотив во популарната култура== * „Зошто не јадеш моркови“ ([[англиски]]: ''Why Don't You Eat Carrots'') - песна на германската [[Рок музика|рок]]-група „[[Фауст (музичка група)|Фауст]]“.<ref>Two Classic Albums from Faust, Collectors' Choice Music, CCM-179-2, 2000.</ref> == Галерија == <center> <gallery mode=packed heights=120px> File:Морков МК 02.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 01.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 03.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 04.jpg|Нива со моркови кај с.[[Јурумлери]], [[Македонија]] File:Морков за берба во нива.jpg|Моркови за берба на нива во [[Скопска Котлина|Скопското Поле]], [[Македонија]] </gallery> </center> == Надворешни врски == [http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 За морковот] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20150601195108/http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 |date=2015-06-01 }} {{mk}} == Наводи == {{наводи}} {{Нормативна контрола}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Штитоцветни]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Целери]] 23lpelzebf26ppgpo1122lus5wr7lzu 5651128 5651127 2026-10-29T08:44:45Z Виолетова 1975 5651128 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Vegetable-Carrot-Bundle-wStalks.jpg | genus = Daucus | species = carota | subspecies = sativus | authority = ([[Hoffm.]]) [[Schübl.]] & [[G. Martens]] | synonyms = *''Carota sativa'' <small>(Hoffm.) [[Rupr.]]</small> *''Daucus sativus'' <small>(Hoffm.) [[Röhl.]] ex [[Pass.]] </small> | synonyms_ref = <ref>{{cite web |url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2757967 |title=''Daucus carota'' subsp. ''sativus'' (Hoffm.) Arcang. |author=<!--Not stated--> |website=theplantlist.org |publisher=The Plant List |access-date=12 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190510105719/http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2757967|archive-date=10 May 2019}}</ref> }} '''Морков''' ([[науч.]] ''Daucus carota subsp. sativus'') — вид [[зеленчук]]ово растение од родот морков (''[[Daucus]]''), [[припитомување|одомаќинет]] подвид на дивиот морков (''[[Daucus carota]]''). Содржи многу корисни и лековити состојки. Како храна се користи во целиот свет. Морковот има изразено антибиотско дејство. Морковот е двогодишна билка, а за исхрана се користи нејзиниот [[корен]]. Морковот потекнува од [[Авганистан]], а во текот на историјата е пренесен во сите земји во светот. Тој се користи за исхрана во текот на целата година. Денес, постојат моркови со различни бои: [[портокалова]], [[бела]], [[жолта]], [[црвена]], [[виолетова]] и др. Различните бои на морковот содржат и различни [[антиоксиданс]]и, состојки кои се борат против штетното дејство на [[Слободни радикали|слободните радикали]] во организмот. Најчесто се користи коренот, но може да се користат и [[лист]]овите од морковот, но претходно сварени. == Име == Морков е име на растението кое е присутно во сите дијалекти на македонскиот јазик. Локални варијации на името постојат, како на пример „бурдак“ во Савел, Демир Хисар<ref>''Билтен на одборот за изработување на македонската терминологија, МАНУ, Скопје, 1974, стр. 10''</ref>[[File:Daucus carota subsp. maximus MHNT.BOT.2007.40.407.jpg|thumb|''Daucus carota subsp. maximus'']] [[Податотека:Carrots_of_many_colors_cropped.png|мини|лево|Моркови со различна боја]] ==Историја== Дивиот претходник на морковот се смета дека потекнува од Иран или Авганистан. Селективното одгледување во текот на вековите на природно настанатите подвидови на дивиот морков за да се намали горчливоста, а да се зголеми сладоста и да се минимизира крцкавото јадро, ги има произведено познатите градинарски morkovi. Во почетокот, морковите се одгледуваle поради нивните ароматични листови и семе. Некои зеленчуци од групата на морковот сè уште се одгледуваат поради тоа, како магдоносот, анасонот, копарот и кимот. Првото споменување на коренот во класичните извори е во првиот век. Морковот се чини дека е донесен во Европа во 8-10 век. Портокаловиот морков се појавил во Холандија во 17 век. <gallery class="center" mode="nolines" widths="180" heights="150"> Податотека:Carrots_are_up_(2634523693).jpg|Никулци Податотека:Daucus_carota_flowers,_peen_'Napoli'_(1).jpg|Цветови. Податотека:Daucus_carota_May_2008-1_edit.jpg|Цветови Податотека:DaucusCarota.jpg|Цветови Податотека:Carrots_at_Ljubljana_Central_Market.JPG|Корен </gallery> ==Одгледување== Најдобро растат на сонце, но можат да поднесат и сенка. Со цел да се избегне можноста да пораснат деформирани моркови, подобро е да бидат посадени на голема површина каде што нема камења. Семето, кое е 1-3 мм во пречник, треба да се сее на околу 2 см длабочина. На морковите им е потребно околу 4 месеци за да созреат и се претпочита тие да се сеаат од средината на февруари до јули. Морковите се корисни како придружни растенија за градинарите. Има експериментален доказ дека насадени меѓу доматите го зголемуваат производството на домат. Доколку се остави да цвета, (како и секое друго ароматично растение) привлекува оси кои убиваат многу градинарски штетници. == Складирање == Морковите неколку месеци може да се чуваат во фрижидер или преку зимата во влажен песок и на ладно место. ==Исхрана== {{хранлива вредност | name = Морков, сиров | kJ = 173 | protein = 1 г | carbs = 9 г | sugars = 5 г | fibre = 3 г | fat = 0.2 г | vitA_mg = 54 | thiamin_mg = 0.04 | riboflavin_mg = 0.05 | vitB6_mg = 0.1 | vitA_ug = 835 | betacarotene_ug = 8285 | lutein_ug = 256 | vitC_mg = 1.9 | niacin_mg = 0.9 | folate_ug = 19 | iron_mg = 0.3 | calcium_mg = 33 | magnesium_mg = 12 | phosphorus_mg = 35 | potassium_mg = 320 | sodium_mg = 69 | source_usda = 1 | right = 1 }} Морковот во исхраната се користи: свеж (како салата), варен или обарен (како додаток во супи, во чорби/манџи, во јадења без месо или со месо). Се користи и како зачин. Тој се користи и во зима, бидејќи лесно се чува (во фрижидер, во замрзнувач, во подрум). Бидејќи морковот содржи малку калории, а многу корисни состојки, често се користи во диеталната исхрана и во исхраната на децата. Многу е здрав свежиот сок од морков, било да се консумира сам или со друг сок. Сокот од морков се користи и за облоги во третманот на некои кожни болести. Само 3% од бета-каротинот од суровите моркови се ослободува за време на варењето на храната. Ова може да се подобри до 39% преку раскашувањето, готвењето и додавањето на масло за готвење. Алтернативно, тие може да се сецкаат или варат, пржат или барат на пареа, да се варат во супи и чорби, како и да се употребуваат во бебешка храна и храна за миленици. Зеленилото може да се јаде како зеленчуков лист, но ретко кога луѓето го користат во исхраната. Заедно со кромидот и целерот, морковите се едни од основните мешавини кои се користат за да се направат разни супи. Во Индија морковот се употребува на многу начини, во салати или како зеленчук кој се додава во зачинет ориз или дал (традиционално вегетаријанско индиско јадење). Најпопуларната варијанта во Северна Индија е Гаџар Ка Халва (десерт од моркови), во кој се ставаат рендани моркови кои се подготвуваат со млеко сè додека се соедни целата смеса, и потоа се додаваат ореви и путер. Салатата од морков обично се прави од рендани моркови во западните делови и се зачинува со сенф и зелено чили потопено во врело масло, а морковите кои се додаваат во оризот обично се исецкани на долги правоаголни ленти. Разните видови на морков кои се пронајдени во Северна Индија се ретки насекаде, освен во Средна Азија и другите гранични региони, и сега се зголемува во поголемите градови во Јужна Индија. Морковот кој вирее во Северна Индија е розово-црвен, налик на бојата на сливата или малината, па сè до темноцрвено јаболко, додека повеќето варијанти на морков во светот имаат портокалова или жолта боја, слична на бојата на тиквата. Уште од доцните 1980-ти години, мини-морковите (моркови кои се излупени и исечкани во цилиндрична форма) биле популарна готова храна достапна во многу супермаркети. Блажината на морковот дозволува зеленчукот некогаш да се користи и во улога на овошје. Ренданиот морков се користи во тортите со моркови, како и во пудинг од моркови, стара англиска мешавина за која се верува дека потекнува од почетокот на 19 век. Морковот, исто така, може да се користи и сам, или со некое друго овошје во слатко и конзерви. Сокот од морков е широко распространет, особено како здрав напиток, и засебно, а и во комбинација со некое друго овошје или зеленчук. Морковот ја добива својата карактеристична и светла боја од бета-каротинот кој е метаболизиран во витамин А кај луѓето кога жолчните соли се присутни во утробата. Преголемото консумирање може да предизвика каротиноза, безопасна состојба каде кожата добива портокалова боја. Морковите, исто така, се богати со прехранбени влакна, антиоксиданси и минерали. Недостигот од витамин А може да предизвика намалување на видот, вклучувајчи го тука и гледањето во темно. Во древната медицина, корените се користеле за лекување на дигестивните проблеми, цревни паразити, ангина или запек. == Употреба како лек == Морковот во себе содржи многу [[витамини]]и [[минерали]], а поради антиоксидативното дејство, многу поволно делува на организмот. Тој ја зголемува природната одбранбена отпорност на организмот, односно го зајакнува имунитетот. На тој начин, морковот е природен лек кој помага при многу заболувања и патолошки состојби. Поради своето корисно и лековито дејство, морковот се користи за бројни состојби и заболувања, меѓу кои: слабокрвност (анемија), болести на забите, болести на срцето и крвните садови, депресија и стрес, кожни заболувања (дерматит, екцем), за подобрување на видот, кај [[Шеќерна болест|шеќерната болест]], при [[мозочен удар]] и друго. Бројни истражувања докажале дека морковот има улога на „чистач“ на организмот. Тој го чисти организмот од штетните материи кои настануваат со лошата исхрана и со делувањето на загадената животна средина и разните зрачења. Во Норвешка, морковот им се препорачува на децата, бидејќи се смета дека помага во отстранувањето на заморот, во подобрувањето на концентрацијата, помага за подобро учење и подобар успех во учењето. == Трендови на производство == Во 2009 година, според Организацијата за храна и земјоделство во светот биле произведени 33.582 милиони тони морков и репа. Со 15.168 милиони тони, Кина била најголемиот производител со пресметани 45.2% од глобалното производство, следена од Русија (1.518 милиони тони) и САД (1.304 милиони тони). ==Морковот како мотив во популарната култура== * „Зошто не јадеш моркови“ ([[англиски]]: ''Why Don't You Eat Carrots'') - песна на германската [[Рок музика|рок]]-група „[[Фауст (музичка група)|Фауст]]“.<ref>Two Classic Albums from Faust, Collectors' Choice Music, CCM-179-2, 2000.</ref> == Галерија == <center> <gallery mode=packed heights=120px> File:Морков МК 02.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 01.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 03.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 04.jpg|Нива со моркови кај с.[[Јурумлери]], [[Македонија]] File:Морков за берба во нива.jpg|Моркови за берба на нива во [[Скопска Котлина]], [[Македонија]] </gallery> </center> == Надворешни врски == [http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 За морковот] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20150601195108/http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 |date=2015-06-01 }} {{mk}} == Наводи == {{наводи}} {{Нормативна контрола}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Штитоцветни]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] t6ji0eo0ca7c60wk9v20qnuavlgofhu 5651129 5651128 2026-10-29T08:46:49Z Виолетова 1975 /* Исхрана */ 5651129 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Vegetable-Carrot-Bundle-wStalks.jpg | genus = Daucus | species = carota | subspecies = sativus | authority = ([[Hoffm.]]) [[Schübl.]] & [[G. Martens]] | synonyms = *''Carota sativa'' <small>(Hoffm.) [[Rupr.]]</small> *''Daucus sativus'' <small>(Hoffm.) [[Röhl.]] ex [[Pass.]] </small> | synonyms_ref = <ref>{{cite web |url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2757967 |title=''Daucus carota'' subsp. ''sativus'' (Hoffm.) Arcang. |author=<!--Not stated--> |website=theplantlist.org |publisher=The Plant List |access-date=12 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190510105719/http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2757967|archive-date=10 May 2019}}</ref> }} '''Морков''' ([[науч.]] ''Daucus carota subsp. sativus'') — вид [[зеленчук]]ово растение од родот морков (''[[Daucus]]''), [[припитомување|одомаќинет]] подвид на дивиот морков (''[[Daucus carota]]''). Содржи многу корисни и лековити состојки. Како храна се користи во целиот свет. Морковот има изразено антибиотско дејство. Морковот е двогодишна билка, а за исхрана се користи нејзиниот [[корен]]. Морковот потекнува од [[Авганистан]], а во текот на историјата е пренесен во сите земји во светот. Тој се користи за исхрана во текот на целата година. Денес, постојат моркови со различни бои: [[портокалова]], [[бела]], [[жолта]], [[црвена]], [[виолетова]] и др. Различните бои на морковот содржат и различни [[антиоксиданс]]и, состојки кои се борат против штетното дејство на [[Слободни радикали|слободните радикали]] во организмот. Најчесто се користи коренот, но може да се користат и [[лист]]овите од морковот, но претходно сварени. == Име == Морков е име на растението кое е присутно во сите дијалекти на македонскиот јазик. Локални варијации на името постојат, како на пример „бурдак“ во Савел, Демир Хисар<ref>''Билтен на одборот за изработување на македонската терминологија, МАНУ, Скопје, 1974, стр. 10''</ref> ==Историја== Дивиот претходник на морковот се смета дека потекнува од Иран или Авганистан. Селективното одгледување во текот на вековите на природно настанатите подвидови на дивиот морков за да се намали горчливоста, а да се зголеми сладоста и да се минимизира крцкавото јадро, ги има произведено познатите градинарски morkovi. Во почетокот, морковите се одгледуваle поради нивните ароматични листови и семе. Некои зеленчуци од групата на морковот сè уште се одгледуваат поради тоа, како магдоносот, анасонот, копарот и кимот. Првото споменување на коренот во класичните извори е во првиот век. Морковот се чини дека е донесен во Европа во 8-10 век. Портокаловиот морков се појавил во Холандија во 17 век. <gallery class="center" mode="nolines" widths="180" heights="150"> Податотека:Carrots_are_up_(2634523693).jpg|Никулци Податотека:Daucus_carota_flowers,_peen_'Napoli'_(1).jpg|Цветови. Податотека:Daucus_carota_May_2008-1_edit.jpg|Цветови Податотека:DaucusCarota.jpg|Цветови Податотека:Carrots_at_Ljubljana_Central_Market.JPG|Корен </gallery> ==Одгледување== Најдобро растат на сонце, но можат да поднесат и сенка. Со цел да се избегне можноста да пораснат деформирани моркови, подобро е да бидат посадени на голема површина каде што нема камења. Семето, кое е 1-3 мм во пречник, треба да се сее на околу 2 см длабочина. На морковите им е потребно околу 4 месеци за да созреат и се претпочита тие да се сеаат од средината на февруари до јули. Морковите се корисни како придружни растенија за градинарите. Има експериментален доказ дека насадени меѓу доматите го зголемуваат производството на домат. Доколку се остави да цвета, (како и секое друго ароматично растение) привлекува оси кои убиваат многу градинарски штетници. == Складирање == Морковите неколку месеци може да се чуваат во фрижидер или преку зимата во влажен песок и на ладно место. ==Исхрана== {{хранлива вредност | name = Морков, сиров | kJ = 173 | protein = 1 г | carbs = 9 г | sugars = 5 г | fibre = 3 г | fat = 0.2 г | vitA_mg = 54 | thiamin_mg = 0.04 | riboflavin_mg = 0.05 | vitB6_mg = 0.1 | vitA_ug = 835 | betacarotene_ug = 8285 | lutein_ug = 256 | vitC_mg = 1.9 | niacin_mg = 0.9 | folate_ug = 19 | iron_mg = 0.3 | calcium_mg = 33 | magnesium_mg = 12 | phosphorus_mg = 35 | potassium_mg = 320 | sodium_mg = 69 | source_usda = 1 | right = 1 }} Морковот во исхраната се користи: свеж (како салата), варен или обарен (како додаток во супи, во чорби/манџи, во јадења без месо или со месо). Се користи и како зачин. Тој се користи и во зима, бидејќи лесно се чува (во фрижидер, во замрзнувач, во подрум). Бидејќи морковот содржи малку калории, а многу корисни состојки, често се користи во диеталната исхрана и во исхраната на децата. Многу е здрав свежиот сок од морков, било да се консумира сам или со друг сок. Сокот од морков се користи и за облоги во третманот на некои кожни болести. Само 3% од бета-каротинот од суровите моркови се ослободува за време на варењето на храната. Ова може да се подобри до 39% преку раскашувањето, готвењето и додавањето на масло за готвење. Алтернативно, тие може да се сецкаат или варат, пржат или барат на пареа, да се варат во супи и чорби, како и да се употребуваат во бебешка храна и храна за миленици. Зеленилото може да се јаде како зеленчуков лист, но ретко кога луѓето го користат во исхраната. Заедно со кромидот и целерот, морковите се едни од основните мешавини кои се користат за да се направат разни супи. Во Индија морковот се употребува на многу начини, во салати или како зеленчук кој се додава во зачинет ориз или дал (традиционално вегетаријанско индиско јадење). Најпопуларната варијанта во Северна Индија е Гаџар Ка Халва (десерт од моркови), во кој се ставаат рендани моркови кои се подготвуваат со млеко сè додека се соедни целата смеса, и потоа се додаваат ореви и путер. Салатата од морков обично се прави од рендани моркови во западните делови и се зачинува со сенф и зелено чили потопено во врело масло, а морковите кои се додаваат во оризот обично се исецкани на долги правоаголни ленти. Разните видови на морков кои се пронајдени во Северна Индија се ретки насекаде, освен во Средна Азија и другите гранични региони, и сега се зголемува во поголемите градови во Јужна Индија. Морковот кој вирее во Северна Индија е розово-црвен, налик на бојата на сливата или малината, па сè до темноцрвено јаболко, додека повеќето варијанти на морков во светот имаат портокалова или жолта боја, слична на бојата на тиквата. Уште од доцните 1980-ти години, мини-морковите (моркови кои се излупени и исечкани во цилиндрична форма) биле популарна готова храна достапна во многу супермаркети. Блажината на морковот дозволува зеленчукот некогаш да се користи и во улога на овошје. Ренданиот морков се користи во тортите со моркови, како и во пудинг од моркови, стара англиска мешавина за која се верува дека потекнува од почетокот на 19 век. Морковот, исто така, може да се користи и сам, или со некое друго овошје во слатко и конзерви. Сокот од морков е широко распространет, особено како здрав напиток, и засебно, а и во комбинација со некое друго овошје или зеленчук.[[Податотека:Carrots_of_many_colors_cropped.png|мини|лево|Моркови со различна боја]] Морковот ја добива својата карактеристична и светла боја од бета-каротинот кој е метаболизиран во витамин А кај луѓето кога жолчните соли се присутни во утробата. Преголемото консумирање може да предизвика каротиноза, безопасна состојба каде кожата добива портокалова боја. Морковите, исто така, се богати со прехранбени влакна, антиоксиданси и минерали. Недостигот од витамин А може да предизвика намалување на видот, вклучувајчи го тука и гледањето во темно. Во древната медицина, корените се користеле за лекување на дигестивните проблеми, цревни паразити, ангина или запек. == Употреба како лек == Морковот во себе содржи многу [[витамини]]и [[минерали]], а поради антиоксидативното дејство, многу поволно делува на организмот. Тој ја зголемува природната одбранбена отпорност на организмот, односно го зајакнува имунитетот. На тој начин, морковот е природен лек кој помага при многу заболувања и патолошки состојби. Поради своето корисно и лековито дејство, морковот се користи за бројни состојби и заболувања, меѓу кои: слабокрвност (анемија), болести на забите, болести на срцето и крвните садови, депресија и стрес, кожни заболувања (дерматит, екцем), за подобрување на видот, кај [[Шеќерна болест|шеќерната болест]], при [[мозочен удар]] и друго. Бројни истражувања докажале дека морковот има улога на „чистач“ на организмот. Тој го чисти организмот од штетните материи кои настануваат со лошата исхрана и со делувањето на загадената животна средина и разните зрачења. Во Норвешка, морковот им се препорачува на децата, бидејќи се смета дека помага во отстранувањето на заморот, во подобрувањето на концентрацијата, помага за подобро учење и подобар успех во учењето. ==Морковот како мотив во популарната култура== * „Зошто не јадеш моркови“ ([[англиски]]: ''Why Don't You Eat Carrots'') - песна на германската [[Рок музика|рок]]-група „[[Фауст (музичка група)|Фауст]]“.<ref>Two Classic Albums from Faust, Collectors' Choice Music, CCM-179-2, 2000.</ref> == Галерија == <center> <gallery mode=packed heights=120px> File:Морков МК 02.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 01.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 03.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 04.jpg|Нива со моркови кај с.[[Јурумлери]], [[Македонија]] File:Морков за берба во нива.jpg|Моркови за берба на нива во [[Скопска Котлина]], [[Македонија]] </gallery> </center> == Надворешни врски == [http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 За морковот] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20150601195108/http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 |date=2015-06-01 }} {{mk}} == Наводи == {{наводи}} {{Нормативна контрола}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Штитоцветни]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] tlv3lmkubn8cw1ma50g100zy7fyg6as 5651130 5651129 2026-10-29T08:47:34Z Виолетова 1975 /* Наводи */ 5651130 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Vegetable-Carrot-Bundle-wStalks.jpg | genus = Daucus | species = carota | subspecies = sativus | authority = ([[Hoffm.]]) [[Schübl.]] & [[G. Martens]] | synonyms = *''Carota sativa'' <small>(Hoffm.) [[Rupr.]]</small> *''Daucus sativus'' <small>(Hoffm.) [[Röhl.]] ex [[Pass.]] </small> | synonyms_ref = <ref>{{cite web |url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2757967 |title=''Daucus carota'' subsp. ''sativus'' (Hoffm.) Arcang. |author=<!--Not stated--> |website=theplantlist.org |publisher=The Plant List |access-date=12 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190510105719/http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2757967|archive-date=10 May 2019}}</ref> }} '''Морков''' ([[науч.]] ''Daucus carota subsp. sativus'') — вид [[зеленчук]]ово растение од родот морков (''[[Daucus]]''), [[припитомување|одомаќинет]] подвид на дивиот морков (''[[Daucus carota]]''). Содржи многу корисни и лековити состојки. Како храна се користи во целиот свет. Морковот има изразено антибиотско дејство. Морковот е двогодишна билка, а за исхрана се користи нејзиниот [[корен]]. Морковот потекнува од [[Авганистан]], а во текот на историјата е пренесен во сите земји во светот. Тој се користи за исхрана во текот на целата година. Денес, постојат моркови со различни бои: [[портокалова]], [[бела]], [[жолта]], [[црвена]], [[виолетова]] и др. Различните бои на морковот содржат и различни [[антиоксиданс]]и, состојки кои се борат против штетното дејство на [[Слободни радикали|слободните радикали]] во организмот. Најчесто се користи коренот, но може да се користат и [[лист]]овите од морковот, но претходно сварени. == Име == Морков е име на растението кое е присутно во сите дијалекти на македонскиот јазик. Локални варијации на името постојат, како на пример „бурдак“ во Савел, Демир Хисар<ref>''Билтен на одборот за изработување на македонската терминологија, МАНУ, Скопје, 1974, стр. 10''</ref> ==Историја== Дивиот претходник на морковот се смета дека потекнува од Иран или Авганистан. Селективното одгледување во текот на вековите на природно настанатите подвидови на дивиот морков за да се намали горчливоста, а да се зголеми сладоста и да се минимизира крцкавото јадро, ги има произведено познатите градинарски morkovi. Во почетокот, морковите се одгледуваle поради нивните ароматични листови и семе. Некои зеленчуци од групата на морковот сè уште се одгледуваат поради тоа, како магдоносот, анасонот, копарот и кимот. Првото споменување на коренот во класичните извори е во првиот век. Морковот се чини дека е донесен во Европа во 8-10 век. Портокаловиот морков се појавил во Холандија во 17 век. <gallery class="center" mode="nolines" widths="180" heights="150"> Податотека:Carrots_are_up_(2634523693).jpg|Никулци Податотека:Daucus_carota_flowers,_peen_'Napoli'_(1).jpg|Цветови. Податотека:Daucus_carota_May_2008-1_edit.jpg|Цветови Податотека:DaucusCarota.jpg|Цветови Податотека:Carrots_at_Ljubljana_Central_Market.JPG|Корен </gallery> ==Одгледување== Најдобро растат на сонце, но можат да поднесат и сенка. Со цел да се избегне можноста да пораснат деформирани моркови, подобро е да бидат посадени на голема површина каде што нема камења. Семето, кое е 1-3 мм во пречник, треба да се сее на околу 2 см длабочина. На морковите им е потребно околу 4 месеци за да созреат и се претпочита тие да се сеаат од средината на февруари до јули. Морковите се корисни како придружни растенија за градинарите. Има експериментален доказ дека насадени меѓу доматите го зголемуваат производството на домат. Доколку се остави да цвета, (како и секое друго ароматично растение) привлекува оси кои убиваат многу градинарски штетници. == Складирање == Морковите неколку месеци може да се чуваат во фрижидер или преку зимата во влажен песок и на ладно место. ==Исхрана== {{хранлива вредност | name = Морков, сиров | kJ = 173 | protein = 1 г | carbs = 9 г | sugars = 5 г | fibre = 3 г | fat = 0.2 г | vitA_mg = 54 | thiamin_mg = 0.04 | riboflavin_mg = 0.05 | vitB6_mg = 0.1 | vitA_ug = 835 | betacarotene_ug = 8285 | lutein_ug = 256 | vitC_mg = 1.9 | niacin_mg = 0.9 | folate_ug = 19 | iron_mg = 0.3 | calcium_mg = 33 | magnesium_mg = 12 | phosphorus_mg = 35 | potassium_mg = 320 | sodium_mg = 69 | source_usda = 1 | right = 1 }} Морковот во исхраната се користи: свеж (како салата), варен или обарен (како додаток во супи, во чорби/манџи, во јадења без месо или со месо). Се користи и како зачин. Тој се користи и во зима, бидејќи лесно се чува (во фрижидер, во замрзнувач, во подрум). Бидејќи морковот содржи малку калории, а многу корисни состојки, често се користи во диеталната исхрана и во исхраната на децата. Многу е здрав свежиот сок од морков, било да се консумира сам или со друг сок. Сокот од морков се користи и за облоги во третманот на некои кожни болести. Само 3% од бета-каротинот од суровите моркови се ослободува за време на варењето на храната. Ова може да се подобри до 39% преку раскашувањето, готвењето и додавањето на масло за готвење. Алтернативно, тие може да се сецкаат или варат, пржат или барат на пареа, да се варат во супи и чорби, како и да се употребуваат во бебешка храна и храна за миленици. Зеленилото може да се јаде како зеленчуков лист, но ретко кога луѓето го користат во исхраната. Заедно со кромидот и целерот, морковите се едни од основните мешавини кои се користат за да се направат разни супи. Во Индија морковот се употребува на многу начини, во салати или како зеленчук кој се додава во зачинет ориз или дал (традиционално вегетаријанско индиско јадење). Најпопуларната варијанта во Северна Индија е Гаџар Ка Халва (десерт од моркови), во кој се ставаат рендани моркови кои се подготвуваат со млеко сè додека се соедни целата смеса, и потоа се додаваат ореви и путер. Салатата од морков обично се прави од рендани моркови во западните делови и се зачинува со сенф и зелено чили потопено во врело масло, а морковите кои се додаваат во оризот обично се исецкани на долги правоаголни ленти. Разните видови на морков кои се пронајдени во Северна Индија се ретки насекаде, освен во Средна Азија и другите гранични региони, и сега се зголемува во поголемите градови во Јужна Индија. Морковот кој вирее во Северна Индија е розово-црвен, налик на бојата на сливата или малината, па сè до темноцрвено јаболко, додека повеќето варијанти на морков во светот имаат портокалова или жолта боја, слична на бојата на тиквата. Уште од доцните 1980-ти години, мини-морковите (моркови кои се излупени и исечкани во цилиндрична форма) биле популарна готова храна достапна во многу супермаркети. Блажината на морковот дозволува зеленчукот некогаш да се користи и во улога на овошје. Ренданиот морков се користи во тортите со моркови, како и во пудинг од моркови, стара англиска мешавина за која се верува дека потекнува од почетокот на 19 век. Морковот, исто така, може да се користи и сам, или со некое друго овошје во слатко и конзерви. Сокот од морков е широко распространет, особено како здрав напиток, и засебно, а и во комбинација со некое друго овошје или зеленчук.[[Податотека:Carrots_of_many_colors_cropped.png|мини|лево|Моркови со различна боја]] Морковот ја добива својата карактеристична и светла боја од бета-каротинот кој е метаболизиран во витамин А кај луѓето кога жолчните соли се присутни во утробата. Преголемото консумирање може да предизвика каротиноза, безопасна состојба каде кожата добива портокалова боја. Морковите, исто така, се богати со прехранбени влакна, антиоксиданси и минерали. Недостигот од витамин А може да предизвика намалување на видот, вклучувајчи го тука и гледањето во темно. Во древната медицина, корените се користеле за лекување на дигестивните проблеми, цревни паразити, ангина или запек. == Употреба како лек == Морковот во себе содржи многу [[витамини]]и [[минерали]], а поради антиоксидативното дејство, многу поволно делува на организмот. Тој ја зголемува природната одбранбена отпорност на организмот, односно го зајакнува имунитетот. На тој начин, морковот е природен лек кој помага при многу заболувања и патолошки состојби. Поради своето корисно и лековито дејство, морковот се користи за бројни состојби и заболувања, меѓу кои: слабокрвност (анемија), болести на забите, болести на срцето и крвните садови, депресија и стрес, кожни заболувања (дерматит, екцем), за подобрување на видот, кај [[Шеќерна болест|шеќерната болест]], при [[мозочен удар]] и друго. Бројни истражувања докажале дека морковот има улога на „чистач“ на организмот. Тој го чисти организмот од штетните материи кои настануваат со лошата исхрана и со делувањето на загадената животна средина и разните зрачења. Во Норвешка, морковот им се препорачува на децата, бидејќи се смета дека помага во отстранувањето на заморот, во подобрувањето на концентрацијата, помага за подобро учење и подобар успех во учењето. ==Морковот како мотив во популарната култура== * „Зошто не јадеш моркови“ ([[англиски]]: ''Why Don't You Eat Carrots'') - песна на германската [[Рок музика|рок]]-група „[[Фауст (музичка група)|Фауст]]“.<ref>Two Classic Albums from Faust, Collectors' Choice Music, CCM-179-2, 2000.</ref> == Галерија == <center> <gallery mode=packed heights=120px> File:Морков МК 02.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 01.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 03.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 04.jpg|Нива со моркови кај с.[[Јурумлери]], [[Македонија]] File:Морков за берба во нива.jpg|Моркови за берба на нива во [[Скопска Котлина]], [[Македонија]] </gallery> </center> == Надворешни врски == [http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 За морковот] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20150601195108/http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 |date=2015-06-01 }} {{mk}} == Наводи == {{наводи}} * {{Commons-inline|Daucus carota|''Daucus carota''}} {{Нормативна контрола}} {{Taxonbar|from1=Q11678009}} [[Категорија:Штитоцветни]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] 0ldvmb07liesxg4292mm3vrbu2u1xd4 5651131 5651130 2026-10-29T08:47:58Z Виолетова 1975 /* Надворешни врски */ 5651131 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Vegetable-Carrot-Bundle-wStalks.jpg | genus = Daucus | species = carota | subspecies = sativus | authority = ([[Hoffm.]]) [[Schübl.]] & [[G. Martens]] | synonyms = *''Carota sativa'' <small>(Hoffm.) [[Rupr.]]</small> *''Daucus sativus'' <small>(Hoffm.) [[Röhl.]] ex [[Pass.]] </small> | synonyms_ref = <ref>{{cite web |url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2757967 |title=''Daucus carota'' subsp. ''sativus'' (Hoffm.) Arcang. |author=<!--Not stated--> |website=theplantlist.org |publisher=The Plant List |access-date=12 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190510105719/http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2757967|archive-date=10 May 2019}}</ref> }} '''Морков''' ([[науч.]] ''Daucus carota subsp. sativus'') — вид [[зеленчук]]ово растение од родот морков (''[[Daucus]]''), [[припитомување|одомаќинет]] подвид на дивиот морков (''[[Daucus carota]]''). Содржи многу корисни и лековити состојки. Како храна се користи во целиот свет. Морковот има изразено антибиотско дејство. Морковот е двогодишна билка, а за исхрана се користи нејзиниот [[корен]]. Морковот потекнува од [[Авганистан]], а во текот на историјата е пренесен во сите земји во светот. Тој се користи за исхрана во текот на целата година. Денес, постојат моркови со различни бои: [[портокалова]], [[бела]], [[жолта]], [[црвена]], [[виолетова]] и др. Различните бои на морковот содржат и различни [[антиоксиданс]]и, состојки кои се борат против штетното дејство на [[Слободни радикали|слободните радикали]] во организмот. Најчесто се користи коренот, но може да се користат и [[лист]]овите од морковот, но претходно сварени. == Име == Морков е име на растението кое е присутно во сите дијалекти на македонскиот јазик. Локални варијации на името постојат, како на пример „бурдак“ во Савел, Демир Хисар<ref>''Билтен на одборот за изработување на македонската терминологија, МАНУ, Скопје, 1974, стр. 10''</ref> ==Историја== Дивиот претходник на морковот се смета дека потекнува од Иран или Авганистан. Селективното одгледување во текот на вековите на природно настанатите подвидови на дивиот морков за да се намали горчливоста, а да се зголеми сладоста и да се минимизира крцкавото јадро, ги има произведено познатите градинарски morkovi. Во почетокот, морковите се одгледуваle поради нивните ароматични листови и семе. Некои зеленчуци од групата на морковот сè уште се одгледуваат поради тоа, како магдоносот, анасонот, копарот и кимот. Првото споменување на коренот во класичните извори е во првиот век. Морковот се чини дека е донесен во Европа во 8-10 век. Портокаловиот морков се појавил во Холандија во 17 век. <gallery class="center" mode="nolines" widths="180" heights="150"> Податотека:Carrots_are_up_(2634523693).jpg|Никулци Податотека:Daucus_carota_flowers,_peen_'Napoli'_(1).jpg|Цветови. Податотека:Daucus_carota_May_2008-1_edit.jpg|Цветови Податотека:DaucusCarota.jpg|Цветови Податотека:Carrots_at_Ljubljana_Central_Market.JPG|Корен </gallery> ==Одгледување== Најдобро растат на сонце, но можат да поднесат и сенка. Со цел да се избегне можноста да пораснат деформирани моркови, подобро е да бидат посадени на голема површина каде што нема камења. Семето, кое е 1-3 мм во пречник, треба да се сее на околу 2 см длабочина. На морковите им е потребно околу 4 месеци за да созреат и се претпочита тие да се сеаат од средината на февруари до јули. Морковите се корисни како придружни растенија за градинарите. Има експериментален доказ дека насадени меѓу доматите го зголемуваат производството на домат. Доколку се остави да цвета, (како и секое друго ароматично растение) привлекува оси кои убиваат многу градинарски штетници. == Складирање == Морковите неколку месеци може да се чуваат во фрижидер или преку зимата во влажен песок и на ладно место. ==Исхрана== {{хранлива вредност | name = Морков, сиров | kJ = 173 | protein = 1 г | carbs = 9 г | sugars = 5 г | fibre = 3 г | fat = 0.2 г | vitA_mg = 54 | thiamin_mg = 0.04 | riboflavin_mg = 0.05 | vitB6_mg = 0.1 | vitA_ug = 835 | betacarotene_ug = 8285 | lutein_ug = 256 | vitC_mg = 1.9 | niacin_mg = 0.9 | folate_ug = 19 | iron_mg = 0.3 | calcium_mg = 33 | magnesium_mg = 12 | phosphorus_mg = 35 | potassium_mg = 320 | sodium_mg = 69 | source_usda = 1 | right = 1 }} Морковот во исхраната се користи: свеж (како салата), варен или обарен (како додаток во супи, во чорби/манџи, во јадења без месо или со месо). Се користи и како зачин. Тој се користи и во зима, бидејќи лесно се чува (во фрижидер, во замрзнувач, во подрум). Бидејќи морковот содржи малку калории, а многу корисни состојки, често се користи во диеталната исхрана и во исхраната на децата. Многу е здрав свежиот сок од морков, било да се консумира сам или со друг сок. Сокот од морков се користи и за облоги во третманот на некои кожни болести. Само 3% од бета-каротинот од суровите моркови се ослободува за време на варењето на храната. Ова може да се подобри до 39% преку раскашувањето, готвењето и додавањето на масло за готвење. Алтернативно, тие може да се сецкаат или варат, пржат или барат на пареа, да се варат во супи и чорби, како и да се употребуваат во бебешка храна и храна за миленици. Зеленилото може да се јаде како зеленчуков лист, но ретко кога луѓето го користат во исхраната. Заедно со кромидот и целерот, морковите се едни од основните мешавини кои се користат за да се направат разни супи. Во Индија морковот се употребува на многу начини, во салати или како зеленчук кој се додава во зачинет ориз или дал (традиционално вегетаријанско индиско јадење). Најпопуларната варијанта во Северна Индија е Гаџар Ка Халва (десерт од моркови), во кој се ставаат рендани моркови кои се подготвуваат со млеко сè додека се соедни целата смеса, и потоа се додаваат ореви и путер. Салатата од морков обично се прави од рендани моркови во западните делови и се зачинува со сенф и зелено чили потопено во врело масло, а морковите кои се додаваат во оризот обично се исецкани на долги правоаголни ленти. Разните видови на морков кои се пронајдени во Северна Индија се ретки насекаде, освен во Средна Азија и другите гранични региони, и сега се зголемува во поголемите градови во Јужна Индија. Морковот кој вирее во Северна Индија е розово-црвен, налик на бојата на сливата или малината, па сè до темноцрвено јаболко, додека повеќето варијанти на морков во светот имаат портокалова или жолта боја, слична на бојата на тиквата. Уште од доцните 1980-ти години, мини-морковите (моркови кои се излупени и исечкани во цилиндрична форма) биле популарна готова храна достапна во многу супермаркети. Блажината на морковот дозволува зеленчукот некогаш да се користи и во улога на овошје. Ренданиот морков се користи во тортите со моркови, како и во пудинг од моркови, стара англиска мешавина за која се верува дека потекнува од почетокот на 19 век. Морковот, исто така, може да се користи и сам, или со некое друго овошје во слатко и конзерви. Сокот од морков е широко распространет, особено како здрав напиток, и засебно, а и во комбинација со некое друго овошје или зеленчук.[[Податотека:Carrots_of_many_colors_cropped.png|мини|лево|Моркови со различна боја]] Морковот ја добива својата карактеристична и светла боја од бета-каротинот кој е метаболизиран во витамин А кај луѓето кога жолчните соли се присутни во утробата. Преголемото консумирање може да предизвика каротиноза, безопасна состојба каде кожата добива портокалова боја. Морковите, исто така, се богати со прехранбени влакна, антиоксиданси и минерали. Недостигот од витамин А може да предизвика намалување на видот, вклучувајчи го тука и гледањето во темно. Во древната медицина, корените се користеле за лекување на дигестивните проблеми, цревни паразити, ангина или запек. == Употреба како лек == Морковот во себе содржи многу [[витамини]]и [[минерали]], а поради антиоксидативното дејство, многу поволно делува на организмот. Тој ја зголемува природната одбранбена отпорност на организмот, односно го зајакнува имунитетот. На тој начин, морковот е природен лек кој помага при многу заболувања и патолошки состојби. Поради своето корисно и лековито дејство, морковот се користи за бројни состојби и заболувања, меѓу кои: слабокрвност (анемија), болести на забите, болести на срцето и крвните садови, депресија и стрес, кожни заболувања (дерматит, екцем), за подобрување на видот, кај [[Шеќерна болест|шеќерната болест]], при [[мозочен удар]] и друго. Бројни истражувања докажале дека морковот има улога на „чистач“ на организмот. Тој го чисти организмот од штетните материи кои настануваат со лошата исхрана и со делувањето на загадената животна средина и разните зрачења. Во Норвешка, морковот им се препорачува на децата, бидејќи се смета дека помага во отстранувањето на заморот, во подобрувањето на концентрацијата, помага за подобро учење и подобар успех во учењето. ==Морковот како мотив во популарната култура== * „Зошто не јадеш моркови“ ([[англиски]]: ''Why Don't You Eat Carrots'') - песна на германската [[Рок музика|рок]]-група „[[Фауст (музичка група)|Фауст]]“.<ref>Two Classic Albums from Faust, Collectors' Choice Music, CCM-179-2, 2000.</ref> == Галерија == <center> <gallery mode=packed heights=120px> File:Морков МК 02.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 01.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 03.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 04.jpg|Нива со моркови кај с.[[Јурумлери]], [[Македонија]] File:Морков за берба во нива.jpg|Моркови за берба на нива во [[Скопска Котлина]], [[Македонија]] </gallery> </center> == Надворешни врски == [http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 За морковот] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20150601195108/http://www.rak.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=1224:morkov-zdrava-hrana&catid=105:ishrana&Itemid=218 |date=2015-06-01 }} {{mk}}{{Commons-inline|Daucus carota|''Daucus carota''}} == Наводи == {{наводи}} * {{Нормативна контрола}} {{Taxonbar|from1=Q11678009}} [[Категорија:Штитоцветни]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] k9ugrnp51z6k1imqjh99gvo13bzppn3 5651142 5651131 2026-10-29T09:38:52Z Виолетова 1975 /* Надворешни врски */ 5651142 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Vegetable-Carrot-Bundle-wStalks.jpg | genus = Daucus | species = carota | subspecies = sativus | authority = ([[Hoffm.]]) [[Schübl.]] & [[G. Martens]] | synonyms = *''Carota sativa'' <small>(Hoffm.) [[Rupr.]]</small> *''Daucus sativus'' <small>(Hoffm.) [[Röhl.]] ex [[Pass.]] </small> | synonyms_ref = <ref>{{cite web |url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2757967 |title=''Daucus carota'' subsp. ''sativus'' (Hoffm.) Arcang. |author=<!--Not stated--> |website=theplantlist.org |publisher=The Plant List |access-date=12 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190510105719/http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2757967|archive-date=10 May 2019}}</ref> }} '''Морков''' ([[науч.]] ''Daucus carota subsp. sativus'') — вид [[зеленчук]]ово растение од родот морков (''[[Daucus]]''), [[припитомување|одомаќинет]] подвид на дивиот морков (''[[Daucus carota]]''). Содржи многу корисни и лековити состојки. Како храна се користи во целиот свет. Морковот има изразено антибиотско дејство. Морковот е двогодишна билка, а за исхрана се користи нејзиниот [[корен]]. Морковот потекнува од [[Авганистан]], а во текот на историјата е пренесен во сите земји во светот. Тој се користи за исхрана во текот на целата година. Денес, постојат моркови со различни бои: [[портокалова]], [[бела]], [[жолта]], [[црвена]], [[виолетова]] и др. Различните бои на морковот содржат и различни [[антиоксиданс]]и, состојки кои се борат против штетното дејство на [[Слободни радикали|слободните радикали]] во организмот. Најчесто се користи коренот, но може да се користат и [[лист]]овите од морковот, но претходно сварени. == Име == Морков е име на растението кое е присутно во сите дијалекти на македонскиот јазик. Локални варијации на името постојат, како на пример „бурдак“ во Савел, Демир Хисар<ref>''Билтен на одборот за изработување на македонската терминологија, МАНУ, Скопје, 1974, стр. 10''</ref> ==Историја== Дивиот претходник на морковот се смета дека потекнува од Иран или Авганистан. Селективното одгледување во текот на вековите на природно настанатите подвидови на дивиот морков за да се намали горчливоста, а да се зголеми сладоста и да се минимизира крцкавото јадро, ги има произведено познатите градинарски morkovi. Во почетокот, морковите се одгледуваle поради нивните ароматични листови и семе. Некои зеленчуци од групата на морковот сè уште се одгледуваат поради тоа, како магдоносот, анасонот, копарот и кимот. Првото споменување на коренот во класичните извори е во првиот век. Морковот се чини дека е донесен во Европа во 8-10 век. Портокаловиот морков се појавил во Холандија во 17 век. <gallery class="center" mode="nolines" widths="180" heights="150"> Податотека:Carrots_are_up_(2634523693).jpg|Никулци Податотека:Daucus_carota_flowers,_peen_'Napoli'_(1).jpg|Цветови. Податотека:Daucus_carota_May_2008-1_edit.jpg|Цветови Податотека:DaucusCarota.jpg|Цветови Податотека:Carrots_at_Ljubljana_Central_Market.JPG|Корен </gallery> ==Одгледување== Најдобро растат на сонце, но можат да поднесат и сенка. Со цел да се избегне можноста да пораснат деформирани моркови, подобро е да бидат посадени на голема површина каде што нема камења. Семето, кое е 1-3 мм во пречник, треба да се сее на околу 2 см длабочина. На морковите им е потребно околу 4 месеци за да созреат и се претпочита тие да се сеаат од средината на февруари до јули. Морковите се корисни како придружни растенија за градинарите. Има експериментален доказ дека насадени меѓу доматите го зголемуваат производството на домат. Доколку се остави да цвета, (како и секое друго ароматично растение) привлекува оси кои убиваат многу градинарски штетници. == Складирање == Морковите неколку месеци може да се чуваат во фрижидер или преку зимата во влажен песок и на ладно место. ==Исхрана== {{хранлива вредност | name = Морков, сиров | kJ = 173 | protein = 1 г | carbs = 9 г | sugars = 5 г | fibre = 3 г | fat = 0.2 г | vitA_mg = 54 | thiamin_mg = 0.04 | riboflavin_mg = 0.05 | vitB6_mg = 0.1 | vitA_ug = 835 | betacarotene_ug = 8285 | lutein_ug = 256 | vitC_mg = 1.9 | niacin_mg = 0.9 | folate_ug = 19 | iron_mg = 0.3 | calcium_mg = 33 | magnesium_mg = 12 | phosphorus_mg = 35 | potassium_mg = 320 | sodium_mg = 69 | source_usda = 1 | right = 1 }} Морковот во исхраната се користи: свеж (како салата), варен или обарен (како додаток во супи, во чорби/манџи, во јадења без месо или со месо). Се користи и како зачин. Тој се користи и во зима, бидејќи лесно се чува (во фрижидер, во замрзнувач, во подрум). Бидејќи морковот содржи малку калории, а многу корисни состојки, често се користи во диеталната исхрана и во исхраната на децата. Многу е здрав свежиот сок од морков, било да се консумира сам или со друг сок. Сокот од морков се користи и за облоги во третманот на некои кожни болести. Само 3% од бета-каротинот од суровите моркови се ослободува за време на варењето на храната. Ова може да се подобри до 39% преку раскашувањето, готвењето и додавањето на масло за готвење. Алтернативно, тие може да се сецкаат или варат, пржат или барат на пареа, да се варат во супи и чорби, како и да се употребуваат во бебешка храна и храна за миленици. Зеленилото може да се јаде како зеленчуков лист, но ретко кога луѓето го користат во исхраната. Заедно со кромидот и целерот, морковите се едни од основните мешавини кои се користат за да се направат разни супи. Во Индија морковот се употребува на многу начини, во салати или како зеленчук кој се додава во зачинет ориз или дал (традиционално вегетаријанско индиско јадење). Најпопуларната варијанта во Северна Индија е Гаџар Ка Халва (десерт од моркови), во кој се ставаат рендани моркови кои се подготвуваат со млеко сè додека се соедни целата смеса, и потоа се додаваат ореви и путер. Салатата од морков обично се прави од рендани моркови во западните делови и се зачинува со сенф и зелено чили потопено во врело масло, а морковите кои се додаваат во оризот обично се исецкани на долги правоаголни ленти. Разните видови на морков кои се пронајдени во Северна Индија се ретки насекаде, освен во Средна Азија и другите гранични региони, и сега се зголемува во поголемите градови во Јужна Индија. Морковот кој вирее во Северна Индија е розово-црвен, налик на бојата на сливата или малината, па сè до темноцрвено јаболко, додека повеќето варијанти на морков во светот имаат портокалова или жолта боја, слична на бојата на тиквата. Уште од доцните 1980-ти години, мини-морковите (моркови кои се излупени и исечкани во цилиндрична форма) биле популарна готова храна достапна во многу супермаркети. Блажината на морковот дозволува зеленчукот некогаш да се користи и во улога на овошје. Ренданиот морков се користи во тортите со моркови, како и во пудинг од моркови, стара англиска мешавина за која се верува дека потекнува од почетокот на 19 век. Морковот, исто така, може да се користи и сам, или со некое друго овошје во слатко и конзерви. Сокот од морков е широко распространет, особено како здрав напиток, и засебно, а и во комбинација со некое друго овошје или зеленчук.[[Податотека:Carrots_of_many_colors_cropped.png|мини|лево|Моркови со различна боја]] Морковот ја добива својата карактеристична и светла боја од бета-каротинот кој е метаболизиран во витамин А кај луѓето кога жолчните соли се присутни во утробата. Преголемото консумирање може да предизвика каротиноза, безопасна состојба каде кожата добива портокалова боја. Морковите, исто така, се богати со прехранбени влакна, антиоксиданси и минерали. Недостигот од витамин А може да предизвика намалување на видот, вклучувајчи го тука и гледањето во темно. Во древната медицина, корените се користеле за лекување на дигестивните проблеми, цревни паразити, ангина или запек. == Употреба како лек == Морковот во себе содржи многу [[витамини]]и [[минерали]], а поради антиоксидативното дејство, многу поволно делува на организмот. Тој ја зголемува природната одбранбена отпорност на организмот, односно го зајакнува имунитетот. На тој начин, морковот е природен лек кој помага при многу заболувања и патолошки состојби. Поради своето корисно и лековито дејство, морковот се користи за бројни состојби и заболувања, меѓу кои: слабокрвност (анемија), болести на забите, болести на срцето и крвните садови, депресија и стрес, кожни заболувања (дерматит, екцем), за подобрување на видот, кај [[Шеќерна болест|шеќерната болест]], при [[мозочен удар]] и друго. Бројни истражувања докажале дека морковот има улога на „чистач“ на организмот. Тој го чисти организмот од штетните материи кои настануваат со лошата исхрана и со делувањето на загадената животна средина и разните зрачења. Во Норвешка, морковот им се препорачува на децата, бидејќи се смета дека помага во отстранувањето на заморот, во подобрувањето на концентрацијата, помага за подобро учење и подобар успех во учењето. ==Морковот како мотив во популарната култура== * „Зошто не јадеш моркови“ ([[англиски]]: ''Why Don't You Eat Carrots'') - песна на германската [[Рок музика|рок]]-група „[[Фауст (музичка група)|Фауст]]“.<ref>Two Classic Albums from Faust, Collectors' Choice Music, CCM-179-2, 2000.</ref> == Галерија == <center> <gallery mode=packed heights=120px> File:Морков МК 02.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 01.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 03.jpg|Растение и плод на морков во земја File:Морков МК 04.jpg|Нива со моркови кај с.[[Јурумлери]], [[Македонија]] File:Морков за берба во нива.jpg|Моркови за берба на нива во [[Скопска Котлина]], [[Македонија]] </gallery> </center> == Надворешни врски == {{Commons-inline|Daucus carota|''Daucus carota''}} == Наводи == {{наводи}} * {{Нормативна контрола}} {{Taxonbar|from1=Q11678009}} [[Категорија:Штитоцветни]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] jzb0yrrpd7tpqjxg58xublps3pas52j 0 760013 5650982 5639929 2026-10-29T00:19:56Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 4 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650982 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Сингл | име = If I Were a Boy | слика = Бијонсе - If I Were a Boy.jpg | слика големина = | рамка = да | опис = | изведувач = [[Бијонсе Ноулс|Бијонсе]] | текстописец = [[Биси Џин]], [[Тоби Гад]] | албум = [[I Am... Sasha Fierce]] | страна А = „[[Single Ladies (Put a Ring on It)]]“ | страна Б = | издаден = 12 октомври 2008 | формат = [[Компактен Диск сингл|ЦД сингл]], [[макси сингл]], [[музичко симнување|спуштање]] | снимен = 2008 | жанр = [[Поп-музика|Поп]], [[Современ Р&Б|Р&Б]] | должина = 4:08 | куќа = [[Columbia Records|Columbia]] | композитор = | продуцент = Тоби Гад, Бијонсе Ноулс | позиции = | претходен = „[[Love in This Club Part II|Love in This Club, Pt. II]]“ <br/> (2008) | овој = „'''If I Were a Boy'''“<br/>(2008) | следен = „[[Single Ladies (Put a Ring on It)]]“ <br/> (2008) | друго = }} „'''If I Were a Boy'''“ е [[поп-музика|поп]] песна снимена од американската [[Современ Р&Б|Р&Б]] пејачка [[Бијонсе Ноулс]]. Компонирана е од [[Тоби Гад]] и [[Биси Џин]]. Џин веднаш снимила своја верзија на песната, но била одбиена од нејзината снимачка компанија. Ноулс потоа снимила нова верзија за нејзиниот трет студиски албум, ''[[I Am... Sasha Fierce]]'' (2008). Песната била издадена како водечки сингл од албумот до радијата во САД на 12 октомври 2008 заедно со „[[Single Ladies (Put a Ring on It)]]“. [[Шпански јазик|Шпанската верзија]] на песната е насловена „Si Yo Fuera un Chico“ и е вклучена во албумот кој се продавал ексклузивно во [[iTunes Store]] во Шпанија и Мексико. „If I Were a Boy“ е поразлична од нејзините претходни песни бидејќи не е традиоционална Р&Б песна. Текстот на песната наведува на изразување на тага поради недоразбирањата меѓу половите и обвинение на машката страна во врската. Песната е единствена на ''I Am... Sasha Fierce'' за која Ноулс не помогнала во пишувањето. По нејзиното издавање, „If I Were a Boy“ била генерално добро-прифатена од музичките критичари кои ја пофалиле изведбата на Ноулс, емоционалните и страсните вокали и ја нарекле нејзина најдобра работа до денеска. Синглот имал голем комерцијален успех, заземајќи ги првите места на табелите во преку осум европски земји како и на третото место на [[Билборд Хот 100|''Билборд'' Хот 100]] во САД. Исто така се искачил на првото место во Обединетото Кралство со што станал најдобро продаваниот сингл на Ноулс до денес. Освоил мулти-платинеста сертификација во Австралија, во Канада, во Данска, во Нов Зеланд, во Шпанија, во Швајцарија и во Обединетото Кралство. Музичкото видео за песната е режирано од Џејк Нава во [[црно-бела техника]]. Видеото било премиерно покажано заедно со „Single Ladies“ на шоуто ''[[Total Request Live]]'' на [[MTV]] на 13 октомври 2008. Постои и видео за шпанската верзија на песната. Песната била промовирана од страна на Ноулс за време на неколку настапи во живо во телевизиски емисии вклучувајќи ја изведбата на ''[[The Oprah Winfrey Show]]'', на неколку церемонии, вклучувајќи ги [[52ри Греми Награди|52рите Греми Награди]] и нејзината светска турнеја [[I Am... Турнеја]]. „If I Were a Boy“ била преработена од американската кантри пејачка [[Риба Мекентајр]] за телевизиската програма''CMT Unplugged'' и студио верзија била издадена како втор сингл од нејзиниот албум од 2010, ''[[All the Women I Am]]''. ==Заднина== „If I Were a Boy“ била напишана од [[Биси Џин]] како и од Тоби Гад, а продуцирана од Гад и Ноулс.<ref name="Booklet"/> Џин го напишала поголемиот дел од текстот на песната земајќи инспирација од тешко раскинување.<ref name="Billing">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.songwriteruniverse.com/bcjean123.htm|title=BC Jean Co-Writes #1 Hit "If I Were A Boy" for Beyonce, Signs With J Records and Releases Debut Single|last=Видран|first=Џонатан|publisher=Songwriter Universe|accessdate=2010-12-24}}</ref> Еден ден додека Џин и продуцентот Тоби Гад се шетале во Тајмс Сквер, стигнале во пицерија. Додека била во искушение, Џин успеала да не јаде пица бидејќи била на диета. Потоа почнала да мисли дека кога би била момче би ја изела пицата без да жали. По идејата, таа помислила дека кога навистина би била момче, би била подобар маж кон нејзиниот бивш љубовник.<ref name="Billing"/> Гад ја охрабрил да ги сними нејзините идеи во студиото. Таму, таа дошла со текстот и мелодијата и ја снимила песната за помалку од половина час. По комлетирањето на верзијата, нејзината компанија ја одбила песната.<ref name="Billing"/> Ноулс потоа снимила нова верзија и ја ставила во првиот диск на нејзиниот трет студиски албум, ''[[I Am... Sasha Fierce]]''.<ref name="tele">{{Наведена мрежна страница|url=http://blogs.telegraph.co.uk/culture/neilmccormick/5690438/Beyonce_vs_BC_Jean_girls_behaving_badly/|title=Beyoncé vs BC Jean: girls behaving badly|last=Меккормик|first=Нил|date=2008-11-10|work=Daily Telegraph|publisher=David and Frederick Barclay|accessdate=2009-02-27|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304040349/http://blogs.telegraph.co.uk/culture/neilmccormick/5690438/Beyonce_vs_BC_Jean_girls_behaving_badly/|url-status=dead}}</ref> ===Контроверзија=== Ноулс била обвинета за крадење на „If I Were a Boy“ од идната пејачка Биси Џин. [[Роџер Фридмен]], коментирајќи на [[Fox News Channel]], објавил профил на 14 октомври 2008 со страната на приказната од [[Биси Џин]] изјавувајќи дека таа дури и не знаела дека Ноулс ја снимила песната сè додека нејзиниот татко [[Метју Ноулс]] агресивно барал издавачки права на нејзината песна, така што тој ќе може да го стави името на Ноулс на пишувачките кредити.<ref name="ins">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.theinsider.com/news/1264111_Between_Beyonce_and_BC_Jean |title=Between Beyonce and BC Jean... |date=2008-10-15 |accessdate=2010-05-13 |work=[[The Insider (newspaper)|The Insider]] |publisher=Neri & Associates NeriVerbanac Public Affairs |archive-date=2010-01-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100109115231/http://www.theinsider.com/news/1264111_Between_Beyonce_and_BC_Jean |url-status=dead }}</ref> Биси Џин на својот профил на [[Myspace]] го изразила своето незадоволство: <blockquote> „Читав некои коментари и сакам верзијата да дојде директно од устата на коњот – IF I WERE A BOY е моја песна; ДА, јас ја напишав; Тоа е моја приказна; болна приказна и песната ми е многу мила. Можете да ја слушнете оригиналната верзија на мојата мајспејс страница.“<ref name="ins"/> </blockquote> Откако верзијата на Џин на „If I Were a Boy“ била одбиена од нејзината снимачка компанија, [[Тоби Гад]] ја зел песната назад и почнал да им ја претставува на големи артисти.<ref name="fox">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.foxnews.com/story/0,2933,437442,00.html |title=Beyonce's 'Stolen' New Hit Record |date=2008-10-14 |accessdate=2010-05-13 |publisher=[[News Corporation]] |work=[[Fox News Channel]] |author=[[Роџер Фридман]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20081103005715/http://www.foxnews.com/story/0,2933,437442,00.html |archive-date=2008-11-03 |url-status=dead}}</ref> На Ноулс ѝ се допаднала песната и снимила своја верзија за нејзинот албум, ''[[I Am... Sasha Fierce]]''.<ref name="tele"/> Fox News подоцна изјавиле дека Ноулс и Џин ги поправиле односите. Дел од нивниот договор бил дека Ноулс требало да сними дует со Џин за нејзиниот прв албум, откако таа ќе најдела сопствена издавачка куќа. Сепак, овој договор никогаш не бил спроведен.<ref name="fox"/> ==Композиција== {{Listen |filename = Beyonce IfIWere aBoy.ogg |pos = right |title = „If I Were a Boy“ |description = Музичките критичари ја пофалиле измачената изведба на Ноулс и нејзините ѕвездени и страсни вокали на песната. }} „If I Were a Boy“ е [[поп-музика|поп]] [[балада]] поставена во вообичаено време компонирана од забрзано [[темпо]] со 90 удари во минута,<ref name="sheet">{{наведени вести|title=If I Were a Boy digital sheet music (Digital Download)|work=''MusicNotes.com''|publisher=[[Cherry Lane Music|Cherry Lane Music Co., Inc]]}}</ref> и напишана во [[Ге-дур]] скалата. Стихот ја следи акордната прогресија [[vi-IV-I-V]].<ref name = "Marc Hirsh">Хирш, Марк. [http://www.boston.com/ae/music/articles/2008/12/31/striking_a_chord/ "Striking a Chord"] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20090104015735/http://www.boston.com/ae/music/articles/2008/12/31/striking_a_chord/ |date=2009-01-04 }}, ''The Boston Globe'', 31 декември 2008.</ref> Вокалите на Ноулс се движат од G♯₃ до E₅.<ref name="sheet"/> Песната е прва на дискот ''I Am ...'' и стои како единствена песна за која Ноулс не помогнала во пишувањето. Ноулс објаснила за ''[[Essence (магазин)|Essence Magazine]]'' дека „If I Were a Boy“ е поразлична од нејзините претходни песни<ref name="ew 1">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.mtv.com/news/articles/1596573/20081008/knowles_beyonce.jhtml |title=Beyonce Releases Two Tracks From 'I Am ...' , Inspired By Jay-Z And Etta James |author=Jennifer Vineyard |date=2008-10-08 |accessdate=2010-07-03 |work=[[MTV Вести|MTV News]] |publisher=[[MTV Networks]] |archive-date=2012-06-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120619051814/http://www.mtv.com/news/articles/1596573/beyonce-releases-two-tracks-from-i.jhtml |url-status=dead }}</ref> бидејќи не е традиционална [[Современ Р&Б|Р&Б]] песна.<ref name="hip online">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.hiponline.com/8282/beyonce-knowles-biography.html|title=Beyonce Knowles biography|date=2009-11-09|work=Hip Online|accessdate=2010-07-28|archive-date=2011-01-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20110101164506/http://www.hiponline.com/8282/beyonce-knowles-biography.html|url-status=dead}}</ref> Таа сакала да проба нешто со посилен текст бидејќи луѓето имаат големи очекувања.<ref name="amazon">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.amazon.com/Beyonce/e/B000APOLQ4 |title=Beyonce Biography |publisher=Amazon Inc. |work=Amazon.com|Amazon|date=2008-11-18|accessdate=2010-07-28}}</ref> Ноулс потоа објаснила дека морала да ја проба песната бидејќи се сетила дека [[Арета Френклин]] рекла дека добра пејачка е онаа која знае да пее сè и да го направи свое.<ref name="ew 1"/> Музичките критиачри забележале дека песната изгледа како мешавина од нејзиниот хит од 2006, „[[Irreplaceable]]“, синглот од 2007 „[[Big Girls Don't Cry (песна од Ферги)|Big Girls Don't Cry]]“ од [[Ферги (пејачка)|Ферги]] и синглот од 2007 на [[Кјара]], „[[Like a Boy]]“.<ref name="about"/> Спред Леа Гринблат од ''[[Entertainment Weekly]]'', „If I Were a Boy“ расте со мелодични настапи и непоколебливи чувства во неговиот текст.<ref name="Greenblatt">Гринблат, Леа. (2008-11-05) [http://www.ew.com/ew/article/0,,20237810,00.html Review: ''I Am... Sasha Fierce''] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140924040753/http://www.ew.com/ew/article/0,,20237810,00.html |date=2014-09-24 }}. ''[[Entertainment Weekly]]''. [[Time Inc.]]. Посетено на 2009-11-11.</ref> Песната претежно е за тажна улога за замена на експериментот,<ref name="blender"/> со Ноулс која раскажува за момче и како може да го третира, покажувајќи ја ранливоста на жените.<ref name="tele"/> Таа исто така се прашува како би било да пие пиво, да брка девојки,<ref>{{Наведена мрежна страница |last=Стердан |first=Дарил |title=Review Album: Beyoncé – I AM ... SASHA FIERCE |url=http://jam.canoe.ca/Music/Artists/B/Beyonce/AlbumReviews/2008/11/18/7453821-sun.html |work=Jam! |6=Canoe Jam!]]'' |publisher=[[Sun Media]] |accessdate=2010-12-11}} {{Мртва_врска|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> и продолжува да пее за нејзиното „ставање на прво место“ и го пее рефренот за тоа како таа би била „подобар маж“ бидејќи знае „колку боли кога [ние] ги губиме [оние] кои ги сакаме, [бидејќи] тој [нè] има земено здраво за готово.“<ref>{{наведени вести|url=http://www.people.com/people/article/0,,20231737,00.html|title=Beyoncé's Double Debut|last=Тапер|first=Кристина|date=8 октомври 2008|work=People (magazine)|publisher=[[Time Inc.]]|accessdate=15 декември 2010|archive-date=2011-01-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20110108195011/http://www.people.com/people/article/0,,20231737,00.html|url-status=dead}}</ref> Како целост, текстот на песната наведува на изразување на тага поради недоразбирањата меѓу половите и обвинение на машката страна во врската.<ref name="about"/> Песната дава одличен измачен настап на Ноулс,<ref name="Kellman"/> а Бил Лемб од [[About.com]] ги квалификувал нејзините вокали како исконтролирани, емоционални<ref name="about"/> и страсни, според Ник Левин од Digital Spy.<ref name="Nick"/> ==Издавање== „If I Were a Boy“ и „[[Single Ladies (Put a Ring on It)]]“ биле издадени истовремено како два водечки синглови од албумот за да ги демонстрираат различните личности на Ноулс: едната која ја претставува нејзината интимна страна и другата наречена „Саша“, нејзиното [[алтер его]] кое ја претставува поагресивната и поживата личност.<ref name="mtv1">{{наведени вести|url=http://www.mtv.com/news/articles/1596842/20081010/knowles_beyonce.jhtml|title=Beyonce's Very Different New Videos: One Has Dancing, One Has Relationship Problems|last=Винјард|first=Џенифер|date=2008-10-13|work=[[MTV Вести|MTV News]]|publisher=[[MTV Networks]]|accessdate=2010-12-11|archive-date=2012-11-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20121103114517/http://www.mtv.com/news/articles/1596842/beyonce-releases-two-very-different-new-music-videos.jhtml|url-status=dead}}</ref> „If I Were a Boy“, заедно со „Single Ladies“, биле веднаш насочени кон радио станиците во САД на 7 октомври 2008.<ref>{{наведени вести|url=http://www.mtv.com/news/articles/1594626/20080911/knowles_beyonce.jhtml|title=Beyoncé's New LP, Featuring Justin Timberlake, Due November 18|last=Вена|first=Џоклин|date=12 септември 2008|work=[[MTV Вести|MTV News]]|publisher=[[MTV Networks]]|accessdate=15 декември 2010|archive-date=2008-09-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20080915033502/http://www.mtv.com/news/articles/1594626/20080911/knowles_beyonce.jhtml|url-status=dead}}</ref> Сепак, двете песни биле премиерно прикажани наредниот ден.<ref name="rap4">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.rap-up.com/2008/10/08/new-music-beyonce-single-ladies-and-if-i-were-a-boy/ |title=New Music: Beyoncé – ‘Single Ladies’ AND ‘If I Were a Boy’ |accessdate=2010-12-14 |date=2008-10-08 |work=[[Rap-Up|Rap Up]] |publisher=Девин Лазерин |archive-url=https://web.archive.org/web/20121010162820/http://www.rap-up.com/2008/10/08/new-music-beyonce-single-ladies-and-if-i-were-a-boy/ |archive-date=2012-10-10 |url-status=dead}}</ref> Двата синглови потоа биле испратени до ритмичките радија,<ref name="us_radio">[http://gfa.radioandrecords.com/publishGFA/GFANextPage.asp?sDate=10/12/2008&Format=9 Rhythmic – Week Of: October 12, 2008] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140315053427/http://gfa.radioandrecords.com/publishGFA/GFANextPage.asp?sDate=10%2F12%2F2008&Format=9 |date=2014-03-15 }} Radio and Records. 2008-10-12. Retrieved 2010-12-09.</ref> [[Мејнстрим Топ 40 (Поп Песни)|мејнстрим радијата]] и до [[Возрасни Топ 40|возрасните современи радија]] на 12 октомври 2008.<ref name="ad1">{{наведени вести|url=http://insidetv.ew.com/2008/10/15/split-personali/|title=Split personality for new Beyoncé album|author=Крис Вилман|date=2008-10-15|work=[[Entertainment Weekly]]|publisher=[[Time Inc.]]|accessdate=2010-12-15|archive-date=2011-07-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721172536/http://insidetv.ew.com/2008/10/15/split-personali/|url-status=dead}}</ref> Дигиталната компонента на песната била овозможена на 18 ноември 2008 во САД.<ref name="nov">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.amazon.com/dp/B001KR5RK0 |title=If I Were A Boy |date=2008-11-18 |accessdate=2010-05-13 |publisher=Amazon Inc |work=Amazon US}}</ref> Во Германија, „If I Were a Boy“ бил издаден како [[Компактен Диск сингл|ЦД сингл]] со „Single Ladies“ како Б-страна на синглот на 7 ноември 2008.<ref name="ger">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.amazon.de/dp/B001HZUTNU |title=If I Were a Boy [Single] |publisher=Amazon Inc.|work=Amazon.com|Amazon Germany|accessdate=2009-11-30 |language=de}}</ref> Во Обединетото Кралство, „If I Were a Boy“ добил официјално издавање како ЦД сингл и [[музичко симнување|дигитален]] сингл заедно со „Single Ladies“ како Б-страна на 10 ноември 2008.<ref name="amazon.uk">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.amazon.co.uk/dp/B001KOKSJ8 |title=If I Were a Boy |work=Amazon.com|Amazon Uk|publisher=Amazon Inc. |date=2008-11-07|accessdate=2010-12-10}}</ref> Поради зголемената популарност, „Single Ladies“ бил издаден само како сингл за спуштање заедно со пет [[ремикс]]ови на 16 февруари 2009.<ref name="amazon.uk"/> Неколку денс ремиксови на „If I Were a Boy„ биле овозможени за набавка во САД подоцна на 10 февруари 2009.<ref name="ama1">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.amazon.com/dp/B001U7ZMFK |title=If I Were A Boy – Dance Mixes – Volume I |date=2009-02-10 |accessdate=2010-05-13 |publisher=Amazon Inc |work=''Amazon US''}}</ref><ref name="ama2">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.amazon.com/dp/B001U7SQV2 |title=If I Were A Boy – Dance Mixes – Volume II |accessdate=2010-05-13 |publisher=Amazon Inc |work=''Amazon US''}}</ref> ===Ремиксови=== [[Шпански јазик|Шпанската верзија]] на песната, насловена како „Si Yo Fuera un Chico“, е вклучена на верзијата на албумот кој бил продаван на [[iTunes Store]] во Шпанија и Мексико.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.saharis.com/store/osc/product_info.php?products_id=10097 |title=Beyonce in Mexico |publisher=Saharis Online |date=2008-11-08 |accessdate=2010-02-04 |archive-date=2012-03-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120306210720/http://www.saharis.com/store/osc/product_info.php?products_id=10097 |url-status=dead }}</ref> Шпанската верзија имала официјално музичко видео уредено од оригиналниот клип исто како и за нејзината претходна песна „Irreemplazable“, шпанската верзија на „Irreplaceable“.<ref name="you">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.mtv.co.uk/artists/beyonce/video/si-yo-fuera-un-chico|title=Beyoncé – Si Yo Fuera Un Chico|date=2009-10-02|work=MTV|5=MTV Uk|publisher=[[MTV Networks]]|accessdate=2010-12-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20110606225025/http://www.mtv.co.uk/artists/beyonce/video/si-yo-fuera-un-chico|archive-date=2011-06-06|url-status=dead}}</ref> „Si Yo Fuera un Chico“ била издадена како самостоен сингл во Шпанија, маркетирана како „Si Yo Fuera un Chico (If I Were a Boy)“ за да се избегнат забуни.<ref name="spain"/> На 23 октомври 2008, се појавил ремикс на песната со [[Jive Records|Ли Кар]] кој се соочил со песната, но од машка перспектива.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://rhythmnblues.wordpress.com/2008/10/23/beyonce-feat-lee-carr-if-i-were-a-boy-remix/ |title=Beyonce feat. Lee Carr – "If I Were A Boy" remix |author=Cleon |date=2008-10-23 |publisher=Rhythm N Blues (WordPress) |accessdate=2010-12-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081028205333/http://rhythmnblues.wordpress.com/2008/10/23/beyonce-feat-lee-carr-if-i-were-a-boy-remix/ |archivedate=2008-10-28 |url-status=dead }}</ref> Друг ремикс со [[Р.Кели]] бил испратен на интернет на 24 ноември 2008. Во ремиксот, пејачот ѝ одговара на прашањата на Ноулс поставени во вистинската верзија. Ремиксот е поставен како тие двајца да водат разговор.<ref name="rap3">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.rap-up.com/2008/11/24/new-music-beyonce-f-r-kelly-if-i-were-a-boy-remix/ |title=New Music: Beyoncé Feat. R. Kelly – ‘If I Were a Boy (Remix)’ |accessdate=2010-12-14 |date=2008-11-24 |work=[[Rap-Up|Rap Up]] |publisher=Devin Lazerine |archive-url=https://web.archive.org/web/20100412203408/http://www.rap-up.com/2008/11/24/new-music-beyonce-f-r-kelly-if-i-were-a-boy-remix/ |archive-date=2010-04-12 |url-status=dead}}</ref> ==Критички прием== „If I Were a Boy“ била генерално добро прифатена од музичките критичари кои ја пофалиле изведбата на Ноулс и ја нарекле нејзината најдобра песна досега. Рецензентот од ''[[Билборд (магазин)|Билборд]]'', Чак Тејлор ѝ дал на песната позитивна оценка, пишувајќи дека „If I Were a Boy“ е „највлијателна песна“ на Ноулс по '[[Listen (песна)|Listen]]'. Тој го пофалил нејзиниот вокален настап нарекувајќи го „воодушевувачки, ексклузивно емотивен, меланхоличен и зрел“. Тој исто така рекол дека песната „испушта мирис на [[Награди Греми|Греми Награда]].“<ref name="bil">{{Наведена мрежна страница|url=http://uk.reuters.com/article/idUKTRE49G7LJ20081017|title=Billboard singles reviews: Beyonce, Britney|last=Тејлор|first=Чак|date=2008-10-17|work=[[Билборд (магазин)|Билборд]]|publisher=[[Ројтерс|Reuters Group Limited, Reuters Group PLC]]|accessdate=2008-10-20|archive-date=2012-07-17|archive-url=https://archive.today/20120717093224/http://uk.reuters.com/article/idUKTRE49G7LJ20081017|url-status=dead}}</ref> Бил Лемб од [[About.com]] на почетокот во прегледот на албумот изјавил дека „If I Were a Boy“ била обврзана да стане еднакво голем сингл како и 'Irreplaceable'. Сепак, „Single Ladies (Put a Ring on It)“ имала потенцијал да ја прикрие со своето силно отскокнување.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://top40.about.com/b/2008/10/09/beyonce-swings-for-the-fences-on-new-singles-if-i-were-a-boy-and-single-ladies.htm|title=Beyoncé Swings for the Fences on New Singles "If I Were a Boy" and "Single Ladies"|last=Лемб|first=Бил|date=2008-10-09|work=About.com|publisher=[[The New York Times Company]]|accessdate=2008-10-20|archive-date=2008-10-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20081012063541/http://top40.about.com/b/2008/10/09/beyonce-swings-for-the-fences-on-new-singles-if-i-were-a-boy-and-single-ladies.htm|url-status=dead}}</ref> Во посебниот преглед на самиот сингл, Лемб ја наградил песната со пет ѕвезди од можи пет, нарекувајќи ја најдобро достигнување на Ноулс и најголем напор до денес. Потоа забележал дека песната се совпаѓа совршено со нејзиниот „голем репертоар“ и содржи одличен настап кој е контролиран, но емоционален. Тој ги потврдил и изјавите на Чак Тејлор велејќи дека „If I Were a Boy“ може да ја врати Грени Наградата за Снимка на Годината за кое „Irreplaceable“ бил номиниран во 2008.<ref name="about">{{Наведена мрежна страница|url=http://top40.about.com/od/singles/gr/beyonceboy.htm|title=Review of the Beyoncé Single "If I Were a Boy"|work=About.com|publisher=[[The New York Times Company]]|accessdate=2010-01-15|archive-date=2016-03-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20160305072331/http://top40.about.com/od/singles/gr/beyonceboy.htm|url-status=dead}}</ref> Сал Кинкемани од [[Slant Magazine]] рекол дека песната содржи „еден дел од 'Irreplaceable', еден дел од 'Big Girls Don't Cry' и еден дел од 'Like a Boy' од Кјара.“ Исто така напишал дека песната има потенцијал да стане успешна исто колку и „Irreplaceable“ и изјавил дека дефинитивно ќе биде голем хит на [[Радио|радијата]].<ref name="Cinquemani">Cinquemani, Sal. (2008-11-12) [http://www.slantmagazine.com/music/review/beyonce-i-am-sasha-fierce/1567 Review: ''I Am... Sasha Fierce'']. [[Slant Magazine]]. Посетено на 2009-11-11.</ref> Пишувачот од [[Allmusic]], Анди Келман рекол дека „If I Were a Boy“ звучи како „водна позадина за финалето на натпревар по пеење“ и изгледа како најситакнатата песна на ''I Am... Sasha Fierce'' благодарение на текстот и измачениот настап на Ноулс.<ref name="Kellman">Келман, Анди. [{{Allmusic|class=album|id=r1451954|pure_url=yes}} Review: ''I Am... Sasha Fierce'']. [[Allmusic]] [[Rovi Corporation]]. Посетено на 2009-11-11.</ref> Матос Микеланџело од ''[[The A.V. Club]]'' забележал дека „If I Were a Boy“ има „проформулиран“ текст кој совршено се вклопува во возрасните улоги на англиската глумица, [[Хејли Милс]] од доцните 1960-ти.<ref name="a.v">{{Наведена мрежна страница |author=Michaelangelo Matos |url=http://www.avclub.com/articles/beyonce-i-am-sasha-fierce,6733/ |title=Music – Album Review – Beyoncé: 'I Am... Sasha Fierce' |work=[[The A.V. Club]] |publisher=[[The Onion]] |date=2008-11-17 |accessdate=2010-06-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121001051653/http://www.avclub.com/articles/beyonce-i-am-sasha-fierce,6733/ |archive-date=2012-10-01 |url-status=dead}}</ref> Ник Левин од Digital Spy на прегледот на албумот рекол дека „If I Were a Boy“ има најинтересен текст во целиот албум.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.digitalspy.co.uk/music/albumreviews/a136159/beyonce-i-am-sasha-fierce.html |title=Music – Album Review – Beyoncé: 'I Am... Sasha Fierce' |work=Digital Spy|publisher=[[Hachette Filipacchi Médias|Hachette Filipacchi (UK) Ltd]]|last=Левин|first=Ник|date=2008-11-17 |accessdate=2010-05-30}}</ref> Подоцна, во прегледот на самиот сингл, Ник ја наградил песната со четири од пет ѕвезди изјавувајќи дека вокалите ма Ноулс во „If I Were a Boy“ се страсни и го пофалил фактот што текстот не е препишан, содржи „емоционален удар“ и многу силна мелодија која ги тера луѓето да се чувствуваат како да ја знаат песната.<ref name="Nick">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.digitalspy.co.uk/music/singlesreviews/a134536/beyonce-if-i-were-a-boy.html |title=Music – Beyoncé: 'If I Were A Boy' |work=Digital Spy|publisher=[[Hachette Filipacchi Médias|Hachette Filipacchi (UK) Ltd]]|last=Левин|first=Ник|date=2008-11-10 |accessdate=2010-12-14}}</ref> Џона Вејнер од ''[[Blender (магазин)|Blender]]'' рекол дека „If I Were a Boy“ е чудо од „бавно-готвена шунка, тажен експеримент за замена на улогите“ кој може да с докаже како корисен ако Ноулс и [[Џеј-Зи]] имале професионален успех во случај на некои проблеми во нивниот брак.<ref name="blender">Вејнер, Џона (18 ноември 2008). [http://www.blender.com/guide/new/55397/i-am133sasha-fierce.html Review: ''I Am... Sasha Fierce'']. ''[[Blender (магазин)|Blender]]''. [[Dennis Publishing]]. Посетено на 2010-09-10.</ref> Рајан Домбал од [[Pitchfork Media]] ја нарекол песната „афективно и делотворно влијание на полот“.<ref name="Dombal">Домбал, Рајан. (2008-11-21) [http://pitchfork.com/reviews/albums/12462-i-am-sasha-fierce/ Review: ''I Am... Sasha Fierce'']. [[Pitchfork Media]]. Посетено на 2009-11-11.</ref> Колин Мекгуир од [[PopMatters]] ја одбрал „If I Were a Boy“ за една од најубавите песни на првиот диск ''I Am...''.<ref name="McGuire">Мекгуир, Колин. (2009-02-09) [http://www.popmatters.com/pm/review/69482-beyonce-i-am-sasha-fierce/ Review: ''I Am... Sasha Fierce'']. [[PopMatters]]. Посетено на 2009-11-11.</ref> За разлика од добрите критики, Џулијан Марсзалек од [[Dotmusic]] ѝ дал измешан преглед на песната, пишувајќи дека „If I Were a Boy“ е навистина интересно мислење за балада која ги истражува слабостите на човековата природа. Сепак, рекол дека покрај најдобрите намети на Ноулс да открие какви се мажите, таа ќе биде најдобро посоветувана да ги остави разликите меѓу половите како слатка мистерија, пред мажите да изразат желба да откријат како би било да бидат жени.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://uk.launch.yahoo.com/081114/33/2206y.html |title=Beyoncé If I Were A Boy Single Review, New single reviews and latest single releases on Yahoo! Music|author=Julian Marszalek |work=[[Dotmusic]] |publisher=[[Yahoo|Yahoo!]] |date=2008-11-14 |accessdate=2010-01-15}}</ref> Слично, Стејси Андерсон од ''[[Spin]]'' не бил многу импресиониран од „If I Were a Boy“ нарекувајќи ја „сјајна“ и досадна балада.<ref name="spin">Андерсон, Стејси (12 декември 2008). [http://www.spin.com/reviews/beyonc%C3%A9-i-am%E2%80%A6sasha-fierce-music-worldcolumbia Review: ''I Am... Sasha Fierce''] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20110617105639/http://www.spin.com/reviews/beyonc%C3%A9-i-am%E2%80%A6sasha-fierce-music-worldcolumbia |date=2011-06-17 }}. ''[[Spin]]''. Spin Media LLC. Посетено на 2010-09-10.</ref> Бил Лемб од [[About.com]] ја рангирал песната на петтото место на неговиот спосок на Топ 100 Поп Песни од 2008, пишувајќи: „Без разлика дали ќе се согласите или нема да се согласите со изјавите во песната, настапот на Бијонсе е зачудувачки. Ова е пример како поп-музиката може да биде предизвикувачка и значајна.“<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://top40.about.com/od/top10lists/tp/top100songs2008.09.htm|title=Top 100 Pop Songs 2008|last=Lamb|first=Bill|work=About.com|publisher=[[The New York Times Company]]|accessdate=2010-11-27|archive-date=2016-03-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20160303201039/http://top40.about.com/od/top10lists/tp/top100songs2008.09.htm|url-status=dead}}</ref> „If I Were a Boy“ била номинирана во категоријата за Најдобра Странска Песна на музичките награди од 2009 во [[Хрватска]], [[Порин (музичка награда)|Porin Awards]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.porin.info/index.php?what=porin&w=nominacije&id=1 |title=Institut Hrvatske Glazbene Industrije – Nominacije "Porin 2009" |publisher=Croatian Phonographic Association |language=hr |accessdate=May 30, 2010}}</ref> ==Успех на табелите== [[Податотека:I Am... Tour 25.jpg|left|thumb|220px|Ноулс ја изведува „If I Were a Boy“ во [[O2 Арената (Лондон)|O₂ Арената]], во [[Лондон]], [[Англија]].]] „If I Were a Boy“ се искачил на стоттото место на [[Билборд Хот 100|''Билборд'' Хот 100]], според продажбите засновани на радијата на 25 октомври 2008.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/#/charts/hot-100?chartDate=2008-10-25&order=gainer |title=Hot 100 – Week of October 25, 2008 |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]]|publisher=[[Prometheus Global Media]] |date=November 1, 2008 |accessdate=December 11, 2010}}</ref> Потоа во третата недела (8 ноември 2008), значително се искачил од шеесет и осмото место на третото место<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/charts/hot-100?chartDate=2008-11-08 |title=Hot 100 – Week of November 8, 2008 |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] |publisher=[[Prometheus Global Media]] |date=2008-11-08 |accessdate=2010-07-19}}</ref> и според дигиталните спуштања се искачил директно на првото место на Хот Дигитални Песни со 190,000 копии.<ref name="yahoo">{{Наведена мрежна страница |url=http://new.music.yahoo.com/blogs/chart_watch/18590/week-ending-oct-26-2008-headbangers-beat-out-high-schoolers |pages=2 |title=Week Ending Oct. 26, 2008: Headbangers Beat Out High-Schoolers |author=Paul Grein |date=2008-10-28 |accessdate=2010-08-07 |work=[[Yahoo! Music]] |publisher=[[Yahoo|Yahoo!]] |archive-date=2008-12-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081217004744/http://new.music.yahoo.com/blogs/chart_watch/18590/week-ending-oct-26-2008-headbangers-beat-out-high-schoolers/ |url-status=dead }}</ref> „If I Were a Boy“ станал десеттиот топ-пет синг на Ноулс на Хот 100 табелата како соло артист.<ref name="yahoo"/> На 15 ноември 2008, песната паднала на петтото место,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/charts/hot-100?chartDate=2008-11-20 |title=Hot 100 – Week of November 15, 2008 |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] |publisher=[[Prometheus Global Media]] |date=2008-11-15 |accessdate=2010-07-19}}</ref> каде останала уште една недела.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/charts/hot-100?chartDate=2008-11-28 |title=Hot 100 – Week of November 22, 2008 |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] |publisher=[[Prometheus Global Media]] |date=2008-11-22 |accessdate=2010-07-19}}</ref> Сепак, успеала да продолжи на третото место на 29 ноември 2008,<ref name="billboard.com">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.billboard.com/charts/hot-100?chartDate=2008-12-04 |title=Hot 100 – Week of November 29, 2008 |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] |publisher=[[Prometheus Global Media]] |date=2008-11-22 |accessdate=2010-07-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121106140935/http://www.billboard.com/charts/hot-100?chartDate=2008-12-04 |archive-date=2012-11-06 |url-status=dead}}</ref> а за тоа време се враќала на првото место на Хот Дигитални Песни<ref name="billboard1">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.billboard.com/charts/digital-songs?chartDate=2008-12-11 |title=Digital Songs – Week of November 29, 2008 |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] |publisher=[[Prometheus Global Media]] |date=2008-11-29 |accessdate=2010-07-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121106141006/http://www.billboard.com/charts/digital-songs?chartDate=2008-12-11 |archive-date=2012-11-06 |url-status=dead}}</ref> со 170,000 продадени копии.<ref name="yahoo 2">{{Наведена мрежна страница |url=http://new.music.yahoo.com/blogs/chart_watch/20227/week-ending-nov-16-2008-teens-on-top/?page=5 |title=Week Ending Nov. 16, 2008: Teens On Top |author=Paul Grein |date=2008-11-19 |accessdate=2010-08-07 |work=[[Yahoo! Music]] |publisher=[[Yahoo|Yahoo!]] }}{{Мртва_врска|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> „If I Were a Boy“ продал 654,000 диигитални примероци за помалку од четири недели.<ref name="yahoo 2"/> Следната недела, песната паднала на второто место на табелата за Хот Дигитални Песни, со 160,000 спуштања бидејќи првото место го зафатил другиот сингл на Ноулс „Single Ladies (Put a Ring on It)“, кој за првпат се појавил на табелата со 204,000 продадени копии.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.newsabahtimes.com.my/nstweb/fullstory/23967 |title=Beyoncé: I Am... Bigger Than Nickelback, David Cook |author=David Jenson |work=[[New Sabah Times]] |date=2008-11-30 |accessdate=2010-12-17 |archive-date=2011-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110930131222/http://www.newsabahtimes.com.my/nstweb/fullstory/23967 |url-status=dead }}</ref> „If I Were a Boy“ ја одржувал својата позиција на третото место додека „Single Ladies“ се искачил на второто место на Хот 100 Табелата. Ноулс станала шестиот женски изведувач кој имал две песни во првите пет места.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://login.vnuemedia.com/bbbiz/search/article_display.jsp?vnu_content_id=1003917666 |title=T.I. Fends Off Beyonce, Remains Atop Hot 100 |author=Jonathan Cohen |work=Billboard |publisher=Prometheus Global Media |date=November 27, 2008 |accessdate=December 15, 2010 |archive-date=2012-07-17 |archive-url=https://archive.today/20120717084137/http://login.vnuemedia.com/bbbiz/search/article_display.jsp?vnu_content_id=1003917666 |url-status=dead }}</ref> „If I Were a Boy“ се искачил на третото место на Хот 100,(воедно и неговата највисока позиција) и останал таму уште две недели.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/charts/hot-100?chartDate=2008-12-18 |title=Hot 100 – Week of December 13, 2008 |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] |publisher=[[Prometheus Global Media]] |date=2008-12-13 |accessdate=2010-07-19}}</ref> На 13 октомври 2009, синглот продал преку 2,000,000 копии и добил дупла-платинеста сертификација од [[Здружение на музичките сниматели на Америка|Снимачката Индустриска Асоцијација на Америка]].<ref name="riaa">{{наведени вести|url=http://riaa.com/goldandplatinumdata.php?resultpage=1&table=SEARCH_RESULTS&artist=Beyonce&startMonth=1&endMonth=1&startYear=1958&endYear=2008&sort=Artist&perPage=25|title=Gold and Platinum|publisher=[[Здружение на музичките сниматели на Америка|Recording Industry Association of America]]|accessdate=2008-04-02}}</ref> Од јули 2010, „If I Were a Boy“ продал повеќе од 2,393,000 копии во САД.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://new.music.yahoo.com/blogs/chart_watch/59466/chart-watch-extra-gagas-nice-round-number/?page=2 |title=Chart Watch Extra: Gaga's Nice Round Number |author=Paul Grein |date=2010-07-23 |accessdate=2010-08-07 |work=[[Yahoo! Music]] |publisher=[[Yahoo|Yahoo!]] |archive-date=2010-08-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100814201117/http://new.music.yahoo.com/blogs/chart_watch/59466/chart-watch-extra-gagas-nice-round-number/?page=2 |url-status=dead }}</ref> На 2 ноември 2008, „If I Were a Boy“ бил најголемиот деби сингл на неделата на [[ARIA Charts|Австралиската Табела за Синглови]], искачувајќи се на дванаесеттото место само според дигиталните спуштања.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://australian-charts.com/weekchart.asp?year=2008&date=20081102&cat=s |title=Australia Single Top 50 (November 2, 2008)|date=2008-11-02|accessdate=2010-08-07 |work=[[ARIA Charts]] |publisher=Hung Medien}}</ref> Песната подоцна се искачила на третото место за три непоследователни недели во ноември 2008.<ref name="aust">{{Наведена мрежна страница|url=http://australian-charts.com/weekchart.asp?year=2008&date=20081109&cat=s |title=Beyoncé – If I Were A Boy (Song) |work=[[ARIA Charts]] |publisher=Hung Medien |accessdate=2010-07-19}}</ref> Песната за првпат се искачила на осмото место во Нов Зеланд на 27 октомври 2008<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://charts.org.nz/weekchart.asp?year=2008&date=20081027&cat=s |title=New Zealand charts portal |work=[[Музичка Индустриска Асоцијација на Нов Зеланд|Recording Industry Association of New Zealand]] |publisher=Hung Medien |date=2008-10-27 |accessdate=2010-07-19 |archive-date=2012-01-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120129040047/http://www.charts.org.nz/weekchart.asp?year=2008&date=20081027&cat=s |url-status=dead }}</ref> а највисоката позиција била второто место на која останала четири непоследователни недели во ноември и декември 2008.<ref name="new">{{Наведена мрежна страница |url=http://charts.org.nz/showitem.asp?interpret=Beyonc%E9&titel=If+I+Were+A+Boy&cat=s |title=Beyoncé – IF I Were a Boy (Song) |work=[[Музичка Индустриска Асоцијација на Нов Зеланд|Recording Industry Association of New Zealand]] |publisher=Hung Medien |accessdate=2010-07-19 |archive-date=2012-07-07 |archive-url=https://archive.today/20120707040409/http://charts.org.nz/showitem.asp?interpret=Beyonc%E9&titel=If+I+Were+A+Boy&cat=s |url-status=dead }}</ref> Песната добила Платина после дванаесет недели со продадени 15,000 копии.<ref name="nz">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.radioscope.net.nz/index.php?option=com_content&task=view&id=77&Itemid=61 |title=September 13, 2009: New Zealand Gold Certification |accessdate=2009-09-22 |publisher=[[Radioscope]] |archiveurl=https://archive.today/20110824195845/http://www.radioscope.net.nz/index.php?option=com_content&task=view&id=77&Itemid=61 |archivedate=2011-08-24 |url-status=live }}</ref> Во Обединетото Кралство, „If I Were a Boy“ се искачил на второто место на [[UK Singles Chart|Британската Табела за Синглови]] со 64,554 спуштени копии на 9 ноември 2008.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.chartstats.com/chart.php?week=20081115 |title=UK Singles Top 75 (November 9, 2008) |work=The Official Charts Company |publisher=Chart Stats |date=2008-11-02 |accessdate=2010-07-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110726100921/http://www.chartstats.com/chart.php?week=20081115 |archivedate=2011-07-26 |url-status=live }}</ref> Во втората недела, песната паднала на третото место со 57,917 копии.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.chartstats.com/chart.php?week=20081122 |title=UK Singles Top 75 (November 16, 2008) |work=The Official Charts Company |publisher=Chart Stats |date=2008-11-09 |accessdate=2010-07-13 |archiveurl=https://archive.today/20120717214145/http://sport.onet.pl/motorowe/motocykle/koszmarny-wypadek-zawodnik-zmarl-w-szpitalu,1,3584663,wiadomosc.html |archivedate=2012-07-17 |url-status=live }}</ref> Сепак, следната недела „If I Were a Boy“ се искачил на првото место на 23 ноември 2008 со 47,949 копии,<ref name="chstat">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.chartstats.com/songinfo.php?id=34098|title=Chart Stats – Beyoncé – If I Were a Boy|accessdate=2010-03-07|work=The Official Charts Company|publisher=Chart Stats|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090306012932/http://www.chartstats.com/songinfo.php?id=34098|archivedate=2009-03-06|url-status=live}}</ref> правејќи го нејзиниот четврт број-еден сингл во Обединетото Кралство како соло артист и нејзиниот шест број-еден сингл, броејќи ги и оние на [[Destiny's Child]].<ref>{{наведени вести|url=http://www.billboard.com/bbcom/news/leona-lewis-back-atop-u-k-album-chart-1003896198.story|title=Lewis Back Atop UK Album Chart|last=Sexton|first=Paul|date=2008-11-24|work=[[Билборд (магазин)|Billboard]]|publisher=[[Prometheus Global Media]]|accessdate=2008-11-25|archiveurl=https://archive.today/20120719185416/http://www.billboard.com/bbcom/news/leona-lewis-back-atop-u-k-album-chart-1003896198.story%23/bbcom/news/leona-lewis-back-atop-u-k-album-chart-1003896198.story|archivedate=2012-07-19|url-status=live}}</ref> „If I Were a Boy“ останал во топ 5 кон крајот на 2008,<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.chartstats.com/chart.php?week=20081227 |title=UK Singles Top 75 (December 28, 2008) |work=The Official Charts Company |publisher=Chart Stats |date=2008-11-02 |accessdate=2010-07-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110720043219/http://www.chartstats.com/chart.php?week=20081227 |archivedate=2011-07-20 |url-status=bot: unknown }}</ref> и станал 16 најдобро продаван сингл на годината.<ref name="ukchartsplus.co.uk"/> Покрај првото место на табелата во Британија, „If I Were a Boy“ поминал 5 непоследоварелни недели на [[ОК Р&Б Табела]]та. На 18 јануари 2009, бил победен од другиот сингл на Ноулс „Single Ladies (Put a Ring on It)“. Во десеттата недела на табелата, продажбите се зголемиле на 400,000 копии и песната станала првиот Златен сингл на Ноулс во Обединетото Кралство,<ref name="bpi"/> нејзиниот најдобро продаван соло сингл и 68 најдобро продаван сингл на минатата декада.<ref name="radio"/> ==Музичко видео== ===Позадина и концепт=== [[Податотека:Iiwabvidbk.jpg|thumb|200px|right|Ноулс портретира [[New York City Police Department|NYPD]] офицер во официјалното музичко видео за „If I Were A Boy“.]] [[Музичко видео|Музичкото видео]] за „If I Were A Boy“ е режирано од [[Џејк Нава]] и е снимено во [[црно-бела техника]] во [[Њујорк (град)|Њујорк Сити]] заедно со видеото за „Single Ladies (Put a Ring on It)“.<ref name="mtv2">{{наведени вести|url=http://www.mtv.com/news/articles/1621294/20090911/knowles_beyonce.jhtml|title=Beyoncé's VMA-Nominated 'Single Ladies' Video Began As An Afterthought|last=Montgomery|first=James|date=2009-09-12|work=[[MTV Вести|MTV News]]|publisher=[[MTV Networks]]|accessdate=2009-10-14|archive-date=2010-08-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20100813112712/http://www.mtv.com/news/articles/1621294/20090911/knowles_beyonce.jhtml|url-status=dead}}</ref> Шпанската верзија на песната е исто така издадена под насловот „Si Yo Fuera Un Chico“ следејќи го истиот концепт на англиското видео само со шпанскиот наслов врз него.<ref name="you"/> Ноулс рекла дека видеото е и релевантно и рефлексивно на ставот на независна жена која e изложена на многу нешта во нејзината кариера.<ref name="respeconize.com">{{Наведена мрежна страница|url=http://respeconize.com/?p=241|title=I Am... Sasha Fierce|author=Sidney Miller|date=2008-11-27|accessdate=2010-08-01|publisher=Respeconize.com|archive-date=2011-07-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20110715174435/http://respeconize.com/?p=241|url-status=dead}}</ref> Во интервју со ''[[Билборд (магазин)|Билборд]]'', Ноулс објаснила дека видеото е главно за сите мали работи кои се витални во врската и дека ќе ги отсликува сите обични нешта кои мажите ги прават за да ги повредат другите во врската, како на пример кога не се јавуваат на нивниот телефон.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/bbcom/news/article_display.jsp?vnu_content_id=1003873105|title=Beyonce Turns The Tables In 'Boy' Video|accessdate=2010-12-24|work=[[Билборд (магазин)|Billboard]]|publisher=[[Prometheus Global Media]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20110404073239/http://www.billboard.com/bbcom/news/article_display.jsp?vnu_content_id=1003873105|archive-date=2011-04-04|url-status=dead}}</ref> Прикажува раскажување за еден обичен ден на еден пар (игран од [[Национална Фудбалска Лига|NFL]] играчот Еди Гоинес како машки карактер и Ноулс како женскиот карактер) во заменувачка улога која е постигната и во текстот. Ова е визуелно откриено кон крајот на видеото каде се открива дека всушност мажот е полицаец и нештата што ги правел женскиот карактер за време на видеото ѝ се всушност секојдневно правени нејзе.<ref name="respeconize.com"/> Ноулс објаснила дека гледачите на видеото прво ќе го гледаат од друга перспектива, нејзиното однесување личи на абнормално. И кога на крајот ќе сфатат дека мажот ги правел сите тие работи во претходните сцени, станува многу јасно.<ref name="mtv1"/> Ноулс премиерно го прикажала музичкото видео заедно со видеото за „Single Ladies“ на шоуто ''[[Total Request Live]]'' на [[MTV]] на 13 октомври 2008.<ref name="mtv1"/> Видеото и неговата кореографија биле вклучени во нејзиниот ремикс албум, ''[[Above and Beyoncé – Video Collection & Dance Mixes|Above and Beyoncé]]''.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.beyonceonline.com/us/news/beyonc%C3%A9-release-above-and-beyonce-video-collection-dance-mixes |title=Beyoncé to Release Above and Beyoncé – Video Collection & Dance Mixes! |publisher=Beyoncé Knowles Official Website |date=2009-05-26 |accessdate=2009-11-30 |archive-date=2012-03-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120314145646/http://www.beyonceonline.com/us/news/beyonc%C3%A9-release-above-and-beyonce-video-collection-dance-mixes |url-status=dead }}</ref> ===Синопсис=== Видеото започнува со Ноулс и нејзиниот маж и нивниот разговор составен од неколку зборови – „интимност,“ „искреност,“ „посветеност“ – и потоа ги велат зборовите – „Ти.“ „Јас.“ „Ние.“ – заедно. Кога почнува песната, Ноулс работи како полицаец и нејзиниот маж е толку поддржувачки што го прави својот доручек сам, поминува време на работа барајќи совршен подарок за нејзиниот ден и се воздржува од одење со неговите привлечни колешки за да може да биде слободен кога на неговата жена ќе ѝ заврши смената. Но таа воопшто не мисли на него. Наместо тоа, таа поминува време со нејзините колеги, претежно со нејзиниот машки партнер кој е вљубен во неа. Нејзиниот маж пробува да ѝ се јави, но таа го игнорира и му го исклучува телефонот. Подоцна, кога нејзиниот маж ќе ѝ го даде подарокот — обетки — таа ги остава и оди да танцува со нејзините колега. Нејзиниот маж се вознемурува и се соочува со неа за случката во нивниот дом, а таа глуми како тој да преувеличува за ништо: „Кога се одесуваш така,“ ѝ кажува тој, „Јас мислам дека не разбираш како правиш да се чувствувам.“ Ноулс потоа го прашува: „Зошто си толку љубоморен?. Јас не спијам со момчето.“ Потоа ситуацијата се менува и Ноулс почнува да плаче. Ситуацијата во која таа го ставаше мажот, испаѓа дека всушност е нејзината ситуација — тој е полицаец, а таа е жената која го поддржува. ===Признанија=== Видеото се појавило на седумдесет и второто место на ''[[Black Entertainment Television|BET: Notarized]] Топ 100 Видеа од 2008'' и на дваесет и деветтото место на ''Последен Повик 2008! Топ 50 Одбројувања'' [[Centric|BET J]]. Како додаток видеото е рангирано на 13 место на одбројувањето ''Заверено: Топ 100 Видеа за 2009'' на BET.<ref>{{Наведена мрежна страница |author=Black Entertainment Television's |title=Notarized: Top 100 Videos 2008 |url=http://www.bet.com/OnTV/BETShows/notarized_2008_%2Barticle.htm |publisher=[[Black Entertainment Television|BET]] |date=2008-12-16 |accessdate=2010-01-09 |archive-date=2009-01-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090121094752/http://www.bet.com/OnTV/BETShows/notarized_2008_+article.htm |url-status=dead }}</ref> Видеото бил номинитано на [[BET Awards|BET Наградите]] во категоријата за „Видео на Годината“, но наградата отишла кај „Single Ladies“.<ref name="bet">{{Наведена мрежна страница |url=http://randb.about.com/od/musicawardsshows/a/2009BETAwards.htm |title=2009 BET Awards |publisher=[[About.com]]. [[The New York Times Company]] |author=Mark Edward Nero |accessdate=February 28, 2011 |archive-date=2014-09-12 |archive-url=https://archive.today/20140912071724/http://randb.about.com/od/musicawardsshows/a/2009BETAwards.htm |url-status=dead }}</ref> Исто така добило номинација за „Најдобро Женско Видео“ на [[МТВ Видео Музички Награди|МТВ Видео Музички Награди во Јапонија во 2009 година]]<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.mtvjapan.com/vmaj/top |title=MTV Video Music Awards Japan |publisher=[[MTV Networks|MTV Japan]] |accessdate=2010-07-19 |archive-date=2011-12-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111211185120/http://www.mtvjapan.com/vmaj/top }}</ref> и за „Најдобро Музичко Видео“ на NAACP Сликачките Награди во 2009.<ref name="NAACP09">{{наведени вести|url=http://www.naacpimageawards.net/40/releases/40th_nia_nominees_release.pdf|title=Nominees for 40th NAACP Image Awards Announced|date=2009-02-13|publisher=NAACP Image Awards|accessdate=2009-02-15|archive-date=2012-08-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20120803053856/http://www.naacpimageawards.net/40/releases/40th_nia_nominees_release.pdf|url-status=dead}}</ref> Музичкото видео добило Златна сертификација од [[Канадска Снимачка Индустриска Асоцијација|Канадската Снимачка Индустриска Асоцијација]] во јули 2009.<ref name="cria.ca">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.cria.ca/cert_db_search.php |title=Canadian Recording Industry Association (CRIA): Gold & Platinum |publisher=[[Canadian Recording Industry Association]] |accessdate=2010-07-19 |archive-date=2016-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160111074458/http://www.cria.ca/cert_db_search.php |url-status=dead }}</ref> ==Настапи во живо== Ноулс за првпат ја извела „If I Were a Boy“ на 6 ноември 2008 на [[MTV Европски Музички Награди|MTV Европските Музички Награди]].<ref name="rap5">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.rap-up.com/2008/11/06/2008-mtv-europe-music-awards-show/ |title=2008 MTV Europe Music Awards: Show |accessdate=2010-09-16 |date=2008-11-06 |work=Rap-Up |6=Rap Up |publisher=Devin Lazerine |archive-url=https://web.archive.org/web/20121010162900/http://www.rap-up.com/2008/11/06/2008-mtv-europe-music-awards-show/ |archive-date=2012-10-10 |url-status=dead}}</ref> Таа потоа ја зазела сцената на ''[[The Oprah Winfrey Show]]'' за да ја изведе песната на 13 ноември 2008.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.oprah.com/oprahshow/Beyonce-Performs-If-I-Was-a-Boy |title=Beyoncé Sings "If I Were a Boy" |publisher=The Oprah Winfrey Show|date=2008-11-13 |accessdate=2010-05-30}}</ref> На 16 ноември 2008, придружена со бенд во живо, Ноулс испеала сплет од „If I Were a Boy“, „Single Ladies (Put a Ring on It)“ и завршила со „[[Crazy in Love (песна на Бијонсе Ноулс)|Crazy in Love]]“ за време на последната епизода на ''[[Total Request Live]]''.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.mtv.com/news/articles/1599452/20081116/fall_out_boy.jhtml |title=Justin Timberlake, Beyonce, Eminem, Fall Out Boy Mark End Of An Era At 'TRL' Finale |first=James |last=Montgomery |publisher=[[MTV Networks]] |work=[[MTV Вести|MTV News]] |date=November 17, 2008 |accessdate=December 12, 2010 |archive-date=2008-12-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081207104828/http://www.mtv.com/news/articles/1599452/20081116/fall_out_boy.jhtml |url-status=dead }}</ref> Потоа ја извела песната на финалето на [[The X Factor]] во Обединетото Кралство.<ref name="daily">{{Наведена мрежна страница|accessdate=February 4, 2011|author=Mike Larkin|url=http://www.dailyrecord.co.uk/showbiz/celebrity-news/2008/12/14/alexandra-burke-claims-x-factor-title-after-seeing-off-rivals-in-final-78057-20969945/|title=Alexandra Burke claims X Factor title after seeing off rivals in final |work=[[Daily Record (Scotland)]]|publisher=[[Trinity Mirror]]|date=December 21, 2008}}</ref> Ноулс исто така ја извела „If I Were a Boy“ на 31 јануари 2010 на [[Награди Греми|52ите Греми Награди]] и го преработила хит синглот од [[Аланис Морисет]], „[[You Oughta Know]]“ на истиот настан. Носела футуристична, црна облека со чевли.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.mtv.com/news/articles/1630887/20100131/knowles_beyonce.jhtml |title=Beyonce Covers Alanis Morissette At Grammys |author=Jayson Rodriguez |publisher=[[MTV Networks]] |work=[[MTV Вести|MTV News]] |date=January 31, 2010 |accessdate=December 12, 2010 |archive-date=2010-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100924150410/http://www.mtv.com/news/articles/1630887/20100131/knowles_beyonce.jhtml |url-status=dead }}</ref> Како додаток на тие настапи на песната во телевизиските појави, Ноулс ја вклучила песната во сет-списокот на ''[[I Am... Tour]]''. Кога Ноулс ја извела песната во [[Санрајс, Флорида]] на 29 јуни 2009, носела златно трико. Додека пеела зад неа се појавувале различни анимации и друга екипа од танчери и музичари.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.news-record.com/content/2009/06/28/article/beyonce_is_fierce_talent |title=Review: Beyonce is ... Fierce talent |author=Parke Puterbaugh |publisher=New Records |date=June 29, 2009 |accessdate=January 10, 2011 |archive-date=2012-03-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120308121341/http://www.news-record.com/content/2009/06/28/article/beyonce_is_fierce_talent |url-status=dead }}</ref> Ноулс била придружена од двајца тапанари, двајца клавијатуристи, еден тапанар, дувачка секција, три позадински вокали наречени Mamas и водечки гитарист, Биби Мекгил.<ref name="Self">{{Наведена мрежна страница|accessdate=January 10, 2011|url=http://www.nytimes.com/2009/06/23/arts/music/23beyonce.html?_r=1 |title=Flash, Concepts and, Yes, Songs |author=Ben Ratliff|work=[[USA Today]]|publisher=[[Gannett Company]]|date=June 22, 2009 }}</ref> Песната била вклучена на албумот во живо на Ноулс, ''[[I Am... World Tour]]'' како дваесет и деветта песна.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.amazon.de/dp/B00496OIYK |title=I Am...World Tour |work=Amazon Germany |publisher=Amazon Inc |accessdate=2010-12-10}}</ref> ===Лажна касета=== На 21 април 2009, [[Хауард Стерн]] пуштил неуреден микс на настапот во живо на „If I Were a Boy“ на појава во ''[[Today (програма од NBC)|Today]]'' во ноември 2008:<ref name="feud"/> „Ако некогаш сте се запрашале како звучи мачка кога е задавена тогаш ќе го сакате неуредениот настап на Бијонсе Ноулс на ''Today Show'' минатата година.“<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.tmz.com/2009/04/22/howard-stern-exposes-a-screeching-beyonce/ |author=TMZ Staff |title=Howard Stern Exposes a Screeching Beyonce |publisher=[[TMZ.com]]. [[Time Warner]] |date=April 21, 2009 |accessdate=April 15, 2011}}</ref> Според статија издадена од [[MTV Networks]], настапот бил жалосен во тоа време.<ref name="feud"/> Следното утро, Ноулс коментирала за обвиненијата ексклузивно на [[MTV Вести]]те и рекла дека изјавата била смешна: „[...] Само што слушнав за ова денеска — и ја немам слушнато [снимката] но звучи целосно смешно. Сите ме имаат слушнато и тоа претставува совршен тајминг, бидејќи ќе одам на шоуто ''Today'' утре и ќе ја пеам '[[Halo (песна на Бијонсе Ноулс)|Halo]]' или утре можете да ме гледате во живо на Дејвид Летерман! Претставува совршена промоција, на кого и да му дошла идејата.“<ref name="feud"/> Подоцна за време на истиот ден, менаџерот и таткото на Ноулс, [[Метју Ноулс]] дал изјава дека снимката била менувана: {{cquote|Ако никој не погледнал во најголемата инагурација во историјата ма Америка тогаш тој нека се засрами,“ напишал. „Ако никој немал време да ја гледа Ноулс како ја пее '[[At Last#Верзија на Бијонсе Ноулс|At Last]]' на '[[Америка Убавата|Убавата Америка]]' и на [[Соседски Бал|Соседскиот Бал]] за првиот танц на [[Барак Обама|Претседателот Обама]] и [[Мишел Обама|Првата Дама]] и ако сè уште се прашуваат за вокалната способност на Бијонсе, тие мора да бидат идиоти. За време на 12-годишна кариера, последната работа за прашување е нејзината вокална способност. Тоа е како да се запрашувате дали Коби Брајант може да даде кош. Вокалите очигледно биле менувани. <small>Метју Ноулс</small> <ref name="feud">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.mtv.com/news/articles/1609796/beyonce-comments-on-fake-screeching-tape.jhtml |author=Jocelyn Vena |title=Beyonce Comments On Fake 'Screeching' Tape |publisher=[[MTV Вести|MTV News]]. [[MTV Networks]] |date=April 22, 2009 |accessdate=April 15, 2011 |archive-date=2011-06-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110618120855/http://www.mtv.com/news/articles/1609796/beyonce-comments-on-fake-screeching-tape.jhtml |url-status=dead }}</ref>}} За време на попладнето, страницата [[TMZ.com]] изјавила дека касетата била измама.<ref name="feud"/> TMZ рекла дека човекот кој сакал да ја направи измамата не успел, велејќи, „Малку е лудо. Никој кој е при својот мозок нема да звучи така и никој нема да охрабри некој таков да пее.“<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.tmz.com/2009/04/22/beyonces-dad-was-right-hoax-hoax-hoax/ |author=TMZ Staff |title=Beyonce's Dad Was Right -- Hoax, Hoax, Hoax!!! |publisher=[[TMZ.com]]. [[Time Warner]] |date=April 22, 2009 |accessdate=April 15, 2011}}</ref> На крај, Ноулс била официјално оставена од гласините за нејзиното лошо пеење.<ref name="feud"/> ==Верзија на Риба Мекентајр== {{Инфокутија Сингл | име = If I Were a Boy | слика = Reba If I Were a Boy.jpg | слика големина = | рамка = да | опис = | изведувач = [[Риба Мекентајр]] | албум = [[All the Women I Am]] | страна А = | страна Б = | издаден = 24 јануари 2011 | формат = [[Музичко симнување|Музичко спуштање]] | снимен = | жанр = [[Кантри-музика|Кантри]] | должина = 3:32<small>(радио уредување)</small><br />3:52<small>(албум верзија)</small> | куќа = [[Big Machine Records|Valory/Starstruck]] | композитор = | продуцент = [[Дан Хаф]] | позиции = | претходен = „[[Turn On the Radio]]“ <br/> (2010) | овој = „'''If I Were a Boy'''“<br/>(2011) | следен = „[[When Love Gets a Hold of You]]“ <br/> (2011) | друго = }} Песната била преработена од американската кантри пејачка [[Риба Мекентајр]] на телевизиската програма ''Unplugged'' на [[Кантри Музичка Телевизија|Кантри Музичката Телевизија]].<ref name="rap8">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.rap-up.com/2010/05/25/video-reba-mcentire-covers-beyonce/ |title=Video: Reba McEntire Covers Beyoncé |accessdate=2010-09-16 |date=2010-05-25 |work=Rap-Up |6=Rap Up |publisher=Devin Lazerine |archive-url=https://web.archive.org/web/20100529204119/http://www.rap-up.com/2010/05/25/video-reba-mcentire-covers-beyonce/ |archive-date=2010-05-29 |url-status=dead}}</ref> Преработката била придружена со музичко видео кое премиерно било прикажано на 18 јуни 2010 и ја прикажува Мекентајр која ја пее песната во живо.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.cmt.com/videos/misc/519041/if-i-were-a-boy.jhtml|title=Reba McEntire : If I Were a Boy|date=June 18, 2010|work=The Boot|accessdate=December 14, 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100527031454/http://www.cmt.com/videos/misc/519041/if-i-were-a-boy.jhtml|archive-date=2010-05-27|url-status=dead}}</ref> Кон крајот на 2010, таа снимила студио верзија и ја издала како втиориот сингл од нејзиниот албум од 2010, ''[[All the Women I Am]]'', кој е нејзиното второ издавање на дивизијата на Valory Music Group, [[Big Machine Records]].<ref name="boot">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.theboot.com/2010/08/13/reba-mcentire-all-the-women-i-am-new-album-2010/|title=Reba McEntire Introduces Us to 'All the Women I Am'|last=Dunham|first=Nancy|date=August 13, 2010|work=The Boot|accessdate=October 11, 2010}}</ref> Мекентајр открила дека оригинално сакала да преработува само нејзини сопствени хитови. Сепак, нејзиниот сопруг-менаџер, Нарвел Блаксток сакал таа да ја преработи песната. Блаксток дошол со помислата дека таа може да сними сопствена верзија на „If I Were a Boy“ од Ноулс.<ref name="wreba"/> Зборувајќи за нејзината верзија на песната, Мекентајр рекла: <blockquote> „Кога ја добив песната и текстот, помислив дека е неверојатна песна... И, за мене, испадна кантри песна кога ги добивме инструментите и сè друго. И некои луѓе велеа, 'Добро, зошто ти би сакала да снимиш поп песна?' Мислам дека музиката е музика. Имате добро и имате лошо и јас пробувам да стојам на добрата страна.“<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://jam.canoe.ca/Music/Artists/M/McEntire_Reba/2010/10/27/15849226.html|title=Reba McEntire takes on Beyonce|last=Stevenson|first=Jame|date=October 27, 2010|work=[[Jam!]]|publisher=[[Sun Media]]|accessdate=December 21, 2010}} {{Мртва_врска|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> </blockquote> Мекентајр ја извела песната на CMA наградите на 10 ноември 2010.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://latimesblogs.latimes.com/music_blog/2010/11/cma-awards-2010-live-all-the-performances-as-they-happen.html|title=CMA Awards 2010 live: All the performances as they happen|date=10 November 2010|work=Los Angeles Times|publisher=Eddy Hartenstein|accessdate=11 November 2010}}</ref> ===Музичко видео=== Официјалното музичко видео било премиерно покажано на Oprah.com на 28 февруари на полноќ, а веднаш по него следувало ексклузивно интервју.<ref name="rebaa">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.reba.com/news/rebas-if-i-were-boy-video-world-premiere-oprahcom |title=Reba's "If I Were A Boy" Video to World Premiere on Oprah.com |accessdate=2011-03-02 |date=2011-02-24 |publisher=Reba McEntire Official Website |archive-date=2011-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111001100512/http://www.reba.com/news/rebas-if-i-were-boy-video-world-premiere-oprahcom |url-status=dead }}</ref> Видеото било режирано од [[Петер Завадил]].<ref name="wreba">{{Наведена мрежна страница |url=http://wycd.radio.com/2011/02/28/reba-mcentire-if-i-were-a-boy-music-video/ |title=Reba’s Exclusive Premiere Of 'If I Were A Boy' |accessdate=2011-03-02 |publisher=[[WYCD|WYCD (99.5 FM, "Detroit's 99.5 WYCD")]] |archive-date=2011-07-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110715143552/http://wycd.radio.com/2011/02/28/reba-mcentire-if-i-were-a-boy-music-video/ |url-status=dead }}</ref> ===Критички прием=== Верзијата на Мекентајр била добро прифатена од музичките критичари. Џесика Филипс од магазинот ''[[Country Weekly]]'' ја нарекла верзијата на Мекентајр „душевен, кантри поглед на љубовта од машка перспектива“.<ref name="CW">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.countryweekly.com/reba_mcentire_all_the_women_i_am/reviews/902 |title=All the Women I Am : Reba McEntire - Reviews - Country Weekly Magazine |last=Phillips |first=Jessica |publisher=[[Country Weekly]] |date=2010-11-05 |accessdate=2010-11-22 |archive-date=2011-03-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110327063334/http://www.countryweekly.com/reba_mcentire_all_the_women_i_am/reviews/902 |url-status=dead }}</ref> Стив Морсе од ''[[The Boston Globe]]'' рекол дека Мекентајр ја „превела“ песната „уметнички на кантри начин“,<ref name="BG">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.boston.com/ae/music/cd_reviews/articles/2010/11/08/reba_mcentire_all_the_women_i_am/ |title=Reba McEntire, 'All the Women I Am' - The Boston Globe |last=Morse |first=Steve |work=[[The Boston Globe]] |publisher=[[The New York Times Company]] |date=2010-11-08 |accessdate=2010-11-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121102134908/http://www.boston.com/ae/music/cd_reviews/articles/2010/11/08/reba_mcentire_all_the_women_i_am/ |archive-date=2012-11-02 |url-status=dead}}</ref> и Алисон Стјуарт од ''Washington Post'' рекол дека е „фантастична“.<ref name="WP">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2010/11/08/AR2010110805784.html |title=Album review of Reba McEntire's 'All the Women I Am' |last=Stewart |first=Allison |work=Washington Post |publisher=[[Katharine Weymouth]] |date=2010-11-09 |accessdate=2010-11-22}}</ref> Том Јурек од [[Allmusic]] бил помалку поволен, велејќи дека е „непрепознатлива“ во споредба со оригиналната, додавајќи, „Не содржи ништо од оригиналната драма; на неговото место падна со обидот да биде нежна рок балада.“<ref name="allmusic">{{Наведена мрежна страница |url={{Allmusic|class=album|id=all-the-women-i-am-r2025715|pure_url=yes}} |title=All The Women I Am - Reba McEntire | AllMusic |last=Jurek |first=Thom |work=[[Allmusic]] |publisher=[[Rovi Corporation]] |accessdate=2010-11-22}}</ref> Пишувајќи за The 9513, Блејк Болдт помислил дека песната била „погрешен чекор“ и рекол дека „докажува дека дури и музичка легенда не може да издржи секаква тупаница“.<ref name="boldt">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.the9513.com/album-review-reba-mcentire-all-the-women-i-am/ |title=Album Review: Reba McEntire – All the Women I Am |3=The 9513 |last=Boldt |first=Blake |publisher=The 9513 |date=2010-11-11 |accessdate=2010-11-22 |archive-date=2010-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101113023647/http://www.the9513.com/album-review-reba-mcentire-all-the-women-i-am/ |url-status=dead }}</ref> ===Успех на табелите=== Следејќи го настапот во живо на CMA наградите, песната се искачила на шестото место на табелата [[Хот Кантри Песни]] на 27 ноември 2010.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/#/charts/country-songs?chartDate=2010-11-27&order=gainer |title=Hot Country Songs – Week of November 27, 2010 |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] |publisher=[[Prometheus Global Media]] |date=2010-11-27 |accessdate=2010-12-16}}</ref> Повторно влегла на табелата на шеесетто место кон крајот на неделата на 29 јануари 2011,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/#/charts/country-songs?chartDate=2011-01-29&order=gainer |title=Hot Country Songs – Week of January 29, 2011 |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] |publisher=[[Prometheus Global Media]] |date=2011-11-29 |accessdate=2011-01-22}}</ref> а највисоката позиција била на 22 место во април 2011. {| class="wikitable" |- ! Табела (2011) ! Највисока<br>позиција |- | САД ''Билборд'' Хот Кантри Песни<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.billboard.biz/bbbiz/billboardbiz/photos/pdf/country_update_0314.pdf |title=Hot Country Songs – Update |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] |publisher=[[Prometheus Global Media]] |accessdate=2011-03-14 |archive-date=2011-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110812223929/http://www.billboard.biz/bbbiz/billboardbiz/photos/pdf/country_update_0314.pdf |url-status=dead }}</ref> | align="center"| 22 |- |} ==Формати и списоци на песни== {{col-begin}} {{col-2}} *'''Денс миксови EP Vol. 1'''<ref name="ama1"/> #„If I Were a Boy“(Maurice Joshua Mojo UK Main Remix) – 6:30 #„If I Were a Boy“ (Maurice Joshua Mojo UK Dub Remix) – 6:28 #„If I Were a Boy“ (Karmatronic Main Remix) – 6:25 #„If I Were a Boy“ (DJ Escape & Dom Capello Main Remix) – 8:28 #„If I Were a Boy“ (Maurice Joshua UK Remix Radio Edit) – 3:14 #„If I Were a Boy“ (Karmatronic Remix Radio Edit) – 3:31 #„If I Were a Boy“ (DJ Escape & Dom Capello Remix Radio Edit) – 4:07 *'''Денс миксови EP Vol. 2'''<ref name="ama2"/> #„If I Were a Boy“ (Lost Daze Main Remix) – 5:08 #„If I Were a Boy“ (Mark Picchiotti Club Remix) – 7:15 #„If I Were a Boy“ (Mark Picchiotti Dub Remix) – 7:15 #„If I Were a Boy“ (Chase "Girls" Club Remix) – 8:28 #„If I Were a Boy“ (Lost Daze Remix Radio Edit) – 3:05 #„If I Were a Boy“ (Mark Picchiotti Remix Radio Edit) – 3:42 #„If I Were a Boy“ (Chase "Girls" Remix Radio Edit) – 3:31 {{col-2}} *'''Дигитален сингл'''<ref name="nov"/> #„If I Were a Boy“ – 4:09 *'''Si Yo Fuera un Chico (Шпански дигитален сингл)'''<ref name="spain">{{Наведена мрежна страница|url=http://itunes.apple.com/sp/album/si-yo-fuera-un-chico-single/id303289117|title=Si Yo Fuera un Chico (digital single)|work=iTunes Store|4=Itunes Spain]]''|publisher=[[Apple|Apple Inc.]]|accessdate=2010-12-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20140202133534/https://itunes.apple.com/sp/album/si-yo-fuera-un-chico-single/id303289117|archive-date=2014-02-02|url-status=dead}}</ref> #„Si Yo Fuera un Chico (If I Were a Boy)“ – 4:09 #„Si Yo Fuera un Chico (If I Were a Boy)“ (Видео) – 5:02 *'''ЦД Сингл во Европа, ОК и Германија'''<ref name="ger"/><ref name="amazon.uk"/><ref name="eur2"/> #If I Were A Boy – 4:09 #Single Ladies (Put A Ring On It) – 3:12 {{col-end}} ==Кредити и личности== {{col-begin}} {{col-2}} ;If I Were a Boy<ref name="Booklet">{{cite AV media notes |title=I Am... Sasha Fierce (Liner Notes) |albumlink=I Am... Sasha Fierce |artist=Beyoncé Knowles |year=2008 |first=Beyoncé |last=Knowles |authorlink=Beyoncé Knowles |format=Compact Disc |publisher=Columbia Records |publisherid=88607 42884 2 |location=New York City, New York|page=2}}</ref> *[[Биси Џин|Бритни Џин Карслон]] – [[Текстописец]] *[[Џенс Гад]] – [[тапани]] во живо *[[Тоби Гад]] – аранжман, инструменти, снимач, [[продуцент]], текстописец *Мат Грин – помошник [[Микс инжинеринг|миксер]] *Бијонсе Ноулс – продуцент, [[Пеење|вокали]] *[[Syience|Реги Сјиенс Пери]] – гитара, дополнителни тапани *[[Марк Стент|Марк „Спајк“ Стент]] – миксер {{col-2}} ;Si Yo Fuera un Chico<ref>{{cite AV media notes |title=I Am... Sasha Fierce [Deluxe Edition] (Liner Notes) |albumlink=I Am... Sasha Fierce |artist=Beyoncé Knowles |year=2008 |first=Beyoncé |last=Knowles |authorlink=Beyoncé Knowles |format=Compact Disc |publisher=Columbia Records |publisherid=88607 42884 2 |location=New York City, New York|page=8}}</ref> *Андрес Бермудез – миксер, снимање на вокали *Бритни Џин Карлсон – текстописец *Џенс Гад – тапани во живо *Тоби Гад – аранжмани, инструменти, снимач, продуцент, текстописец *Бијонсе Ноулс – продуцент, вокали *[[Руди Перес]] – [[Преведување|преведувач]], вокален продуцент *Реги Сјиенс Пери – гитара, дополнителни тапани {{col-end}} ==Табели== {{col-begin}} {{col-2}} ===Неделни табели=== {|class="wikitable sortable" |- !Табела (2008/2009) !Највисока<br/>позиција |- |[[ARIA Charts|Австралија]]<ref name="aust"/> | style="text-align:center;"|3 |- |Австралија (Урбана)<ref>{{Наведено списание|url=http://pandora.nla.gov.au/pan/23790/20081220-0000/issue978.pdf |title=Week Commencing 24th November 2008 ~ Issue #978 |format=PDF |issue=980 |work=[[ARIA Charts]] |publisher=[[Pandora Archive]] |date=2008-11-24 |accessdate=2010-09-12}}</ref> | style="text-align:center;"|1 |- |[[Ö3 Austria Top 40|Австрија]]<ref name="aust"/> | style="text-align:center;"|3 |- |[[Ultratop|Белгија]] (Фландрија)<ref name="aust"/> | style="text-align:center;"|4 |- |[[Ultratop|Белгија]] (Валонија)<ref name="aust"/> | style="text-align:center;"|9 |- |[[Канадски Хот 100]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/#/artist/beyonce/chart-history/317670?f=793&g=Singles|title=Beyonce Album & Song Chart History|work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] ''[[Канадски Хот 100|Canadian Hot 100]]'' for Beyonce|publisher=[[Prometheus Global Media]]|accessdate=2010-12-14}}</ref> | style="text-align:center;"|4 |- |[[Tracklisten|Данска]]<ref name="aust"/> | style="text-align:center;"|1 |- |[[Холандски Топ 40|Холандија]]<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.top40.nl/index.aspx?&jaar=2008&maand=12&week=49 |title=Nederlandse Top 40–6 December 2008 Week 49 |language=nl |publisher=Top 40 Netherlands |date=2008-12-06 |accessdate=2010-12-21 |archive-date=2011-03-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110310134659/http://www.top40.nl/index.aspx |url-status=dead }}</ref> | style="text-align:center;"|1 |- |[[Еврпоски Хот 100 Синглови]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/#/artist/beyonce/chart-history/317670?f=349&g=Singles|title=Beyonce Album & Song Chart History|work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] ''[[Европски Хот 100 Синглови|European Hot 100 Singles]]'' for Beyonce|publisher=[[Prometheus Global Media]]|accessdate=2010-12-14}}</ref> | style="text-align:center;"|1 |- |[[YLE|Финска]]<ref name="aust"/> | style="text-align:center;"|11 |- |[[Syndicat National de l'Édition Phonographique|Франција]]<ref name="aust"/> | style="text-align:center;"|5 |- |[[Media Control Charts|Германија]]<ref name=ire>{{Наведена мрежна страница|url=http://germancharts.com/weekchart.asp?cat=s&year=2008&date=20081121|title=Deutsche Charts – Singles Top 10–21.11.2008|work=[[Media Control Charts]]|publisher=Hung Medien|accessdate=2009-07-10|archive-date=2013-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20130603155249/http://germancharts.com/weekchart.asp?cat=s|url-status=dead}}</ref> | style="text-align:center;"|3 |- |[[Билборд (магазин)|Грција]]<ref>{{Наведена мрежна страница|date=2008-12-21|title=Greece Singles Chart (2008-12-21)|work=Billboard|url=http://www.billboard.biz/bbbiz/charts/search/detailed_chart_display.jsp?g=s&cd=December-21-2008&f=Greece&model.chartId=3096387|accessdate=2010-10-19|archive-date=2012-08-04|archive-url=https://archive.today/20120804222146/http://www.billboard.biz/bbbiz/charts/search/detailed_chart_display.jsp?g=s&cd=December-21-2008&f=Greece&model.chartId=3096387|url-status=dead}}</ref> | style="text-align:center;"|9 |- |[[Mahasz|Унгарија]]<ref name=hungary>{{Наведена мрежна страница | url=http://www.mahasz.hu/?menu=slagerlistak&menu2=archivum&lista=radios&ev=2009&het=9&submit_=Keres%E9s | title=Rádios Top 40 játszási lista (2009. 02. 23. – 2009. 03. 01.)| publisher=Magyar Hanglemezkiadók Szövetsége |work=[[Mahasz]] |language=hu| accessdate=2009-10-24}}</ref> | style="text-align:center;"|5 |- |[[Irish Singles Chart|Ирска]]<ref name=ire/> | style="text-align:center;"|2 |- |[[Федерација на италијанската музичка индустрија|Италија]]<ref name="aust"/> | style="text-align:center;"|4 |- |[[Japan Hot 100]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/#/artist/beyonce/chart-history/317670?f=848&g=Singles|title=Beyonce Album & Song Chart History|work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] ''[[Japan Hot 100]]'' for Beyonce|publisher=[[Prometheus Global Media]]|accessdate=2010-12-14}}</ref> | style="text-align:center;"|10 |- |[[Музичка Индустриска Асоцијација на Нов Зеланд|Нов Зеланд]]<ref name="aust"/> | style="text-align:center;"|2 |- |[[VG-lista|Норвешка]]<ref name="aust"/> | style="text-align:center;"|1 |- |[[Productores de Música de España|Шпанија]]<ref name="aust"/> | style="text-align:center;"|4 |- |[[Sverigetopplistan|Шведска]]<ref name="aust"/> | style="text-align:center;"|1 |- |[[Swiss Music Charts|Швајцарија]]<ref name="aust"/> | style="text-align:center;"|3 |- |align="left"|[[UK Singles Chart]]<ref name="chstat"/> | style="text-align:center;"|1 |- |align="left"|[[UK R&B Chart]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.bbc.co.uk/radio1/chart/rnbsingles |title=UK R&B Chart |publisher=The Official Charts Company |date=2010-01-24 |accessdate=2010-01-31}}</ref> | style="text-align:center;"|1 |- |САД [[Билборд Хот 100|''Билборд'' Хот 100]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/#/artist/Beyonce/chart-history/317670?f=379&g=Singles|title=Beyonce Album & Song Chart History|work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] ''[[Билборд Хот 100|Hot 100]]'' for Beyonce|publisher=[[Prometheus Global Media]]|accessdate=2010-12-14}}</ref> | style="text-align:center;"|3 |- |САД [[Hot R&B/Hip-Hop Songs|Хот Р&Б/Хип-Хоп Песни]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/#/artist/beyonce/chart-history/317670?f=367&g=Singles|title=Beyonce Album & Song Chart History|work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] ''[[Hot R&B/Hip-Hop Songs]]'' for Beyonce|publisher=[[Prometheus Global Media]]|accessdate=2010-12-14}}</ref> | style="text-align:center;"|16 |- |САД [[Хот Денс Клуб Песни]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/#/artist/beyonce/chart-history/317670?f=359&g=Singles|title=Beyonce Album & Song Chart History|work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] ''[[Хот Денс Клуб Песни|Hot Dance Club Play]]'' for Beyonce|publisher=[[Prometheus Global Media]]|accessdate=2010-12-14}}</ref> | style="text-align:center;"|2 |- |САД [[Мејнстрим Топ 40 (Поп Песни)|Поп Песни]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/#/artist/beyonce/chart-history/317670?f=381&g=Singles|title=Beyonce Album & Song Chart History|work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] ''[[Мејнстрим Топ 40 (Поп Песни)|Pop Songs]]'' for Beyonce|publisher=[[Prometheus Global Media]]|accessdate=2010-12-14}}</ref> | style="text-align:center;"|9 |- |САД [[Поп 100]]<ref name="allmusiccharts">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.allmusic.com/artist/beyonc-p349078/charts-awards/billboard-singles |title=Beyoncé – Billboard Singles |publisher=[[Allmusic]]. [[Rovi Corporation]] |accessdate=December 11, 2010}}</ref> | style="text-align:center;"|6 |} ===Сертификации=== {| class="wikitable" |- ! Држава ! Доделувач ! Сертификација |- | Австралија | [[Австралиска музичка индустрска асоцијација|ARIA]] | Платина<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://aria.com.au/pages/httpwww.aria.com.aupageshttpwww.aria.com.aupageshttpwww.aria.com.aupagesARIACharts-Accr.htm |title=2009 Singles Accreditations|publisher=[[Австралиска музичка индустрска асоцијација|Australian Recording Industry Association]] |date=2009-11-30 |accessdate=2010-01-15}}</ref> |- | Канада | [[Canadian Recording Industry Association|CRIA]] | 2× Платина<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.cria.ca/gold/0709_g.php |title=Canadian Recording Industry Association (CRIA): Gold & Platinum |publisher=[[Canadian Recording Industry Association]] |accessdate=June 6, 2010 |archive-date=2011-07-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110706174430/http://www.cria.ca/gold/0709_g.php |url-status=dead }}</ref> |- | Данска | [[International Federation of the Phonographic Industry|IFPI]] | Платина<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ifpi.dk/index.php?pk_menu=262 |title=IFPI Danmark – 2009 |publisher=International Federation of the Phonographic Industry (Denmark)|accessdate=June 6, 2010}}</ref> |- | Германија | [[Bundesverband Musikindustrie|BVMI]] | Злато<ref>{{cite gold platin|accessdate=2010-01-15}}</ref> |- | Нов Зеланд | [[Музичка Индустриска Асоцијација на Нов Зеланд|RIANZ]] | Платина<ref name="nz"/> |- | Шпанија | [[Productores de Música de España|PROMUSICAE]] | Платина<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.promusicae.es/files/listastonos/historial/TOP%2050%20CANCIONES%2009_06.pdf|title=Chart: Promusicae 06 2009|publisher=[[Productores de Música de España]]|accessdate=October 5, 2010|archive-date=2013-05-21|archive-url=https://www.webcitation.org/6Gm7VeWmU?url=http://www.promusicae.es/files/listastonos/historial/TOP%2050%20CANCIONES%2009_06.pdf|url-status=dead}}</ref> |- | Шведска | [[International Federation of the Phonographic Industry|IFPI]] | Злато<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ifpi.se/wp/wp-content/uploads/Guld-Platina-2009.pdf|title=IFPI Sweden – Guld & Platina – År 2009|language=sv|format=PDF|publisher=International Federation of the Phonographic Industry (Sweden)|date=2009-07-22|accessdate=2010-03-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121104190743/http://www.ifpi.se/wp/wp-content/uploads/Guld-Platina-2009.pdf|archivedate=2012-11-04|url-status=dead}}</ref> |- | Швајцарија | [[International Federation of the Phonographic Industry|IFPI]] | Платина<ref name="SWICerts10">{{Наведена мрежна страница|url=http://swisscharts.com/awards.asp?year=2010|title=2010 Certifications|publisher=International Federation of the Phonographic Industry (Switzerland)|publisher=Hung Medien|language=de|accessdate=2010-09-21}}</ref> |- | Обединето Кралство | [[British Phonographic Industry|BPI]] | Злато<ref name="bpi">{{Наведена мрежна страница| url=http://www.bpi.co.uk/certifiedawards/search.aspx| title=Certifified Awards Search| publisher=[[British Phonographic Industry]]| accessdate=2009-12-17| archive-date=2011-05-11| archive-url=https://web.archive.org/web/20110511120001/http://www.bpi.co.uk/certifiedawards/search.aspx| url-status=dead}}</ref> |- | САД | [[Здружение на музичките сниматели на Америка|RIAA]] | 2× Платина<ref name="riaa"/> |} {{col-2}} ===Табели кон крајот на годината=== {|class="wikitable sortable" |- !Табела (2008) !Позиција |- |Австралија<ref name="AUSendofyear">{{Наведена мрежна страница|url=http://aria.com.au/pages/aria-charts-end-of-year-charts-top-100-singles-2008.htm|title=ARIA Charts – End Of Year Charts – Top 100 Singles 2008|format=PDF |publisher=[[Австралиска музичка индустрска асоцијација|Australian Recording Industry Association]] |accessdate=2010-01-09}}</ref> | style="text-align:center;"|44 |- |Австралија (Урбана)<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://pandora.nla.gov.au/pan/23790/20090120-0000/issue983EOY.pdf |title=Pandora Archive Year End Charts 2008 |publisher=[[Австралиска музичка индустрска асоцијација|Australian Recording Industry Association]] |format=PDF |accessdate=2010-07-19}}</ref> | style="text-align:center;"|20 |- |Холандија<ref>{{Наведена мрежна страница|author=Steffen Hung |url=http://dutchcharts.nl/yearchart_2008.asp?cat=s |title=Dutch Year end Charts 2008 |work=[[MegaCharts]] |publisher=Hung Medien |accessdate=2010-07-19}}</ref> | style="text-align:center;"|35 |- ||Фрабција<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.disqueenfrance.com/fr/pag-259376-Classements-Annuels.html?year=&type=1 |title=Classements-Annuels 2008 |language=fr |publisher=[[Syndicat National de l'Édition Phonographique]] |date=2010-07-06 |accessdate=2010-07-19 |archive-date=2010-12-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101224191355/http://www.disqueenfrance.com/fr/pag-259376-Classements-Annuels.html?year=&type=1 |url-status=dead }}</ref> | style="text-align:center;"|80 |- |Германија<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.musicharts.net/index.php?cat=yechart&year=2008&chid=5 |title=Germany Top 100 Singles ~ 2008 |publisher=Musicharts.net |accessdate=2010-07-19 |archive-date=2019-07-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190710055852/http://www.musicharts.net/index.php?cat=yechart |url-status=dead }}</ref> | style="text-align:center;"|70 |- |Ирска<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.irma.ie/best2008.htm |title=2008 Year End Charts |publisher=[[International Recording Media Association]] |accessdate=June 17, 2010 |archive-date=2010-11-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101123224953/http://irma.ie/best2008.htm |url-status=dead }}</ref> | style="text-align:center;"|16 |- |Нов Зеланд<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rianz.org.nz/rianz/chart_annual.asp|title=RIANZ Singles Chart annual|publisher=[[Музичка Индустриска Асоцијација на Нов Зеланд|Recording Industry Association of New Zealand]]|accessdate=2010-07-19|archive-date=2010-07-10|archive-url=https://www.webcitation.org/5r7HjO3zL?url=http://www.rianz.org.nz/rianz/chart_annual.asp|url-status=dead}}</ref> | style="text-align:center;"|27 |- |Шведска<ref name="Swedish Singles Chart">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sverigetopplistan.se/ |title=Swedish Year End Singles Chart |publisher=[[Sverigetopplistan]] |accessdate=2010-02-04}}</ref> | style="text-align:center;"|21 |- |Швајцарија<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://swisscharts.com/year.asp?key=2008|title=Swiss Year End Charts 2008|work=[[Swiss Music Charts]] |publisher=Hung Medien |accessdate=2010-07-19}}</ref> | style="text-align:center;"|46 |- |Обединето Кралство<ref name="ukchartsplus.co.uk">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ukchartsplus.co.uk/UKChartsPlusYE2009.pdf |title=Charts Plus Year end 2009 |work=The Official Charts Company|publisher=Charts Plus |format=PDF |accessdate=2010-07-19}}</ref> | style="text-align:center;"|16 |- !Табела (2009) !Позиција |- |АвстралијаChart<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://pandora.nla.gov.au/pan/23790/20100205-0000/EOY2009.pdf |title=Pandora Archive Year End Charts 2009 |format=PDF |work=[[Австралиска музичка индустрска асоцијација|Australian Recording Industry Association]] |publisher=[[Pandora Archive]]|accessdate=2010-07-19}}</ref> | style="text-align:center;"|27 |- |Австрија<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://austriancharts.at/2009_single.asp |title=Austria Top 75 Singles of 2009|work=[[Ö3 Austria Top 40]] |publisher=Hung Medien |accessdate=2010-07-19}}</ref> | style="text-align:center;"|37 |- |Белгија (Фландрија)<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ultratop.be/nl/annual.asp?year=2009 |title=Ultratop Belgian Charts 2009 |work=[[Ultratop 50]] |publisher=Hung Medien |accessdate=2010-07-19}}</ref> | style="text-align:center;"|51 |- |Белгија (Валонија)<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ultratop.be/fr/annual.asp?year=2009 |title=Ultratop Belgian Charts 2009 |work=[[Ultratop 40]] |publisher=Hung Medien |accessdate=2010-07-19}}</ref> | style="text-align:center;"|66 |- |Канадски Хот 100<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.billboard.com/charts-year-end/canadian-hot-100?year=2009&begin=31&order=position |title=Canadian Hot 100 Music Chart |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] ''[[Канадски Хот 100|Canadian Hot 100]]'' Year End Charts |publisher=[[Prometheus Global Media]] |date=2009-12-31 |accessdate=2010-07-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121107020656/http://www.billboard.com/charts-year-end/canadian-hot-100?year=2009&begin=31&order=position |archivedate=2012-11-07 |url-status=bot: unknown }}</ref> | style="text-align:center;"|31 |- |Холандија<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.top40web.nl/jaarlijsten/jr2009.html|title=Dutch Top 40 Year End|publisher=[[MegaCharts]]. Top 40 Web (Netherlands) |accessdate=2010-05-06}}</ref> | style="text-align:center;"|68 |- |Европски Хот 100 Синглови<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.musicharts.net/index.php?cat=yechart&year=2009&chid=3 |title=European Hot 100 Singles ~ 2009 |publisher=Musicharts.net |accessdate=2010-07-19 |archive-date=2012-03-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120302125132/http://www.musicharts.net/index.php?cat=yechart&year=2009&chid=3 |url-status=dead }}</ref> | style="text-align:center;"|11 |- |Франција<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://proxy.siteo.com.s3.amazonaws.com/disqueenfrance.siteo.com/file/dossierdepresseecomidem2010.pdf|title=Best selling physical albums in 2009 in France|page=22|work=Syndicat National de l'Édition Phonographique|accessdate=2010-01-27}}</ref> | style="text-align:center;"|41 |- |Германија<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.viva.tv/Charts/Detail/id/2187547/part/0/name/VIVA+Single+Jahrescharts+2009|title=Charts Year End: German Singles Chart|accessdate=January 15, 2011|work=Viva (TV station)|Viva]]''|publisher=[[Media Control Charts]]}}</ref> | style="text-align:center;"|46 |- |Унгарија<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.mahasz.hu/?menu=slagerlistak&menu2=eves_osszesitett_listak&id=radios&ev=2009|title=Éves összesített listák – MAHASZ Rádiós TOP 100 (súlyozott)|work=[[Mahasz]]|accessdate=2010-11-09}}</ref> |align="center"|32 |- |Шпанија<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.promusicae.es/files/listasanuales/canciones/Top%2050%20Canciones%20Anual%202009.pdf|title=Chart: PROMUSICAE 2009|publisher=[[Productores de Música de España|PROMUSICAE]]|accessdate=2010-02-04|archive-date=2013-05-21|archive-url=https://www.webcitation.org/6GmCgdqFC?url=http://www.promusicae.es/files/listasanuales/canciones/Top%2050%20Canciones%20Anual%202009.pdf|url-status=dead}}</ref> | style="text-align:center;"|31 |- |Шведска<ref name="Swedish Singles Chart"/> | style="text-align:center;"|43 |- |Швајцарија<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://swisscharts.com/year.asp?key=2009 |title=Swiss Year End Charts 2009 |work=[[Swiss Music Charts]] |publisher=Hung Medien |accessdate=2010-07-19}}</ref> | style="text-align:center;"|27 |- |Обединето Кралство<ref name="ukchartsplus.co.uk"/> | style="text-align:center;"|74 |- |САД ''Билборд'' Хот 100<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.billboard.com/charts-year-end/hot-100-songs?year=2009 |title=Top 100 Music Hits, Top 100 Music Charts, Top 100 Songs & The Hot 100 |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] |publisher=[[Prometheus Global Media]] |accessdate=2010-07-19 |archiveurl=https://archive.today/20120630023040/http://www.billboard.com/charts-year-end/hot-100-songs?year=2009%23/charts-year-end/hot-100-songs?year=2009 |archivedate=20 јуни 2012 |url-status=live }}</ref> | style="text-align:center;"|48 |- |САД Хот Р&Б/Хип Хоп Песни<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.billboard.com/charts-year-end/hot-r-b-hip-hop-songs?year=2009 |title=Top Hip-Hop and R&B Songs & Singles Charts |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] |publisher=[[Prometheus Global Media]] |accessdate=2010-07-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20091220034215/http://www.billboard.com/charts-year-end/hot-r-b-hip-hop-songs?year=2009 |archivedate=2009-12-20 |url-status=bot: unknown }}</ref> | style="text-align:center;"|90 |- |САД Хот Денс Клуб Плеј Песни<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.billboard.com/charts-year-end/hot-dance-club-play-songs?year=2009&begin=21&order=position |title=Club Music, Hot Dance Songs, Club Songs, Dance Club Music Charts |work=[[Билборд (магазин)|Billboard]] |publisher=[[Prometheus Global Media]] |accessdate=2010-07-19 |archiveurl=https://archive.today/20120720210344/www.billboard.com/charts-year-end/hot-dance-club-play-songs?year=2009&begin=21&order=position |archivedate=2012-07-20 |url-status=bot: unknown }}</ref> | style="text-align:center;"|45 |} ===Табели кон крајот на декадата=== {| class="wikitable sortable" |- ! Табела (2000–09) ! Позиција |- |Австралиска Табела за Синглови<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.adelaidenow.com.au/entertainment/music/top-100-singles-of-the-noughties/story-e6freeuu-1225816806289 |title=Top 100 singles of the decade (ARIA) |publisher=Adelaide Now |date=2010-01-07 |accessdate=2010-07-19 |archive-date=2011-08-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110813130559/http://www.adelaidenow.com.au/entertainment/music/top-100-singles-of-the-noughties/story-e6freeuu-1225816806289 |url-status=dead }}</ref> | style="text-align:center;"|100 |- |Топ 100 Песни во Обединетото Кралство<ref name="radio">Radio 1 Official Chart of the Decade, as broadcast on BBC Radio 1 on Tuesday 29th December 2009, presented by Nihal Tyagi</ref> | style="text-align:center;"|58 |} {{col-end}} === Табеларна процесија и сукцесија === {{s-start-collapsible|header={{s-prec|}}}} {{S-bef|before = „[[Womanizer (песна)|Womanizer]]“ од [[Бритни Спирс]]<br>„[[Chinese Democracy (песна)|Chinese Democracy]]“ од [[Guns N' Roses]]<br>„[[Oro jaska, beana]]“ од [[The BlackSheeps]]}} {{s-ttl | title = Број-еден сингл на [[VG-lista|Norwegian VG-lista]] | years = 4 ноември 2008 – 18 ноември 2008 <br> 25 ноември 2008 – 9 декември 2008<br> 16 декември 2008 – 6 јануари 2009}} {{S-aft| after = „Chinese Democracy“ од Guns N' Roses<br>„Oro jaska, beana“ од The Blacksheeps<br>„[[Hot n Cold]]“ од [[Кети Пери]]}} {{S-bef| before = „[[Silly Really]]“ од [[Per Gessle]]}} {{s-ttl | title = Број-еден сингл на [[Sverigetopplistan|Шведската Табела за Синглови]] | years = 7 ноември 2008 – 27 ноември 2008}} {{S-aft| after = „[[Radio (песна од Дани Сауседо)|Radio]]“ од [[Дани Сауседо|Дани]]}} {{S-bef|before = „[[Love Lockdown]]“ од [[Канје Веср]]<br>„[[Live Your Life]]“ од [[T.I.]] и [[Ријана]]<br>„Live Your Life“ од T.I. и Ријана}} {{s-ttl | title = Број-еден сингл на [[ОК Р&Б Табела]] | years = 16 ноември 2008 – 30 ноември 2008 <br> 20 декември 2008 – 27 декември 2008 <br> 4 јануари 2009 – 18 јануари 2009}} {{S-aft| after = „Live Your Life“ од T.I. и Ријана<br>„Live Your Life“ од T.I. и Ријана <br> „[[Single Ladies (Put a Ring on It)]]“ од [[Бијонсе Ноулс|Бијонсе]]}} {{S-bef| before = „[[Hero (песна на Мараја Кери)|Hero]]“ од [[The X Factor (UK series 5)|The X Factor Финалисти]]}} {{s-ttl | title = Број-еден сингл на [[UK Singles Chart]] | years = 23 ноември 2008 – 30 ноември 2008}} {{S-aft| after = „[[Greatest Day (песна од Take That)|Greatest Day]]“ од [[Take That]]}} {{S-bef| before = „[[Live Your Life]]“ од [[T.I.]] и [[Ријана]]}} {{s-ttl | title = Број-еден сингл на Австралиската Урбана Табела | years = 24 ноември 2008 – 1 декември 2008}} {{S-aft| after = „Live Your Life“ од T.I. и Ријана}} {{S-bef| before = „Hot n Cold“ од Кети Пери}} {{s-ttl | title = Број-еден сингл на Данската Табела за Синглови | years = 28 ноември 2008 – 5 декември 2008}} {{S-aft| after = „Hot n Cold“ од Кети Пери}} {{S-bef| before = „[[Infinity (песна од Гуру Џош)|Infinity 2008]]“ од [[Гуру Џош|Гуру Џош Проект]]<br>„Hot n Cold“ од Кети Пери}} {{s-ttl | title = Број-еден сингл на [[Европски Хот 100 Синглови]] | years = 6 декември 2008 – 19 декември 2008 <br> 12 јануари 2009 – 19 ануари, 2009}} {{S-aft| after = „Womanizer“ од Бритни Спирс<br>„Hot n Cold“ од Кети Пери}} {{S-bef| before = „Dochters“ од [[Марко Борсато]]}} {{s-ttl | title = Број-еден сингл на [[Холандски Топ 40|Dutch Top 40]] | years = 6 декември 2008 – 2 јануари 2009}} {{S-aft| after = „Hot n Cold“ од Кети Пери}} {{End}} == Историја на издавање == {{col-begin}} {{col-2}} === Радио издавање === {| class="wikitable plainrowheaders" |+Радио датуми и формати |- !scope="col"| Држава !scope="col"| Датум !scope="col"| Формат |- !scope="row" rowspan="3"| САД |rowspan="3"|12 октомври 2008 |[[Ритмички современи|Ритмичко]]<ref name="us_radio"/> |- |[[Мејнстрим Топ 40 (Поп Песни)|Мејнстрим]]<ref name="ad1"/> |- |[[Возрасни Топ 40|Возрасно Современо]]<ref name="ad1"/> |} {{col-2}} === Продажно издавање === {| class="wikitable plainrowheaders" |+Датуми на издавање, издавачка куќа и формати |- !scope="col"| Држава !scope="col"| Датум !scope="col"| Формат !scope="col"| Куќа |- !scope="row" rowspan="2"|САД<ref name="nov"/><ref name="ama1"/><ref name="ama2"/> |18 ноември 2008 |[[Музичко симнување|Дигитално спуштање]] |rowspan="9"|[[Columbia Records]] |- |10 февруари 2009 |[[Ремикс|Денс ремикс]]ови |- !scope="row" rowspan="2"|Европа<ref name="eur2">{{Наведена мрежна страница |url=http://itunes.apple.com/be/album/if-i-were-a-boy-single/id294909898 |date=2008-07-17 |title=If I Were a Boy – Single |accessdate=2010-05-13 |publisher=[[Apple|Apple Inc.]] |work=Itunes Belgium |archive-url=https://web.archive.org/web/20121110210712/https://itunes.apple.com/be/album/if-i-were-a-boy-single/id294909898 |archive-date=2012-11-10 |url-status=dead}}</ref><ref name="eur1">{{Наведена мрежна страница |url=http://itunes.apple.com/be/album/if-i-were-a-boy-single/id293972947 |date=2008-10-17 |title=If I Were a Boy – Single |accessdate=2010-05-13 |publisher=[[Apple|Apple Inc.]] |work=Itunes Belgium |archive-url=https://web.archive.org/web/20100125191725/http://itunes.apple.com/be/album/if-i-were-a-boy-single/id293972947 |archive-date=2010-01-25 |url-status=dead}}</ref> |17 октомври 2008 |Дигитално Спуштање |- |18 ноември 2008 |[[Компакт Диск сингл|ЦД сингл]] |- !scope="row" rowspan="2"|Австралија<ref name="au1">{{Наведена мрежна страница |url=http://itunes.apple.com/au/album/if-i-were-a-boy-single/id293972947 |date=2008-10-17 |title=If I Were a Boy – Single |accessdate=2010-05-13 |publisher=[[Apple|Apple Inc.]] |work=Itunes Australia}}</ref><ref name="au">{{Наведена мрежна страница |url=http://itunes.apple.com/au/album/if-i-were-a-boy-single/id294909898 |date=2008-11-07 |title=If I Were a Boy – Single |accessdate=2010-05-13 |publisher=[[Apple|Apple Inc.]] |work=Itunes Australia}}</ref> |17 октомври 2008 |Дигитално Спуштање |- |7 ноември 2008 |ЦД сингл |- !scope="row"|Германија<ref name="ger"/> |7 ноември 2008 |ЦД сингл |- !scope="row"|Обединето Кралство<ref name="amazon.uk"/> |10 ноември 2008 |ЦД сингл |- !scope="row"|Шпанија<ref name="spain"/> |3 февруари 2009 |Дигитално Спуштање (Шпанкса Верзија) |- |} {{col-end}} == Наводи == {{наводи|2}} {{Синглови на Бијонсе Ноулс}} {{Избрана статија}} {{DEFAULTSORT:If I Were A Boy}} [[Категорија:Балади од 2000-тите]] [[Категорија:Синглови од 2008]] [[Категорија:Синглови од 2011]] [[Категорија:Песни од Бијонсе Ноулс]] [[Категорија:Песни од Риба Мекентајр]] [[Категорија:Поп балади]] f5w8oz1gqw8y9luioaqpnb0g2jo4cdl 0 769150 5650973 5536821 2026-10-28T22:52:09Z Zafer 48674 Photo add 5650973 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Кошаркар | name = Манучар Маркоишвили | image = Manuchar Markoishvili Galatasaray MB BCL 20261020 (7) (cropped).JPG | width = | caption = | number = 27 | position = крилен бек | height_m = 197 | weight_kg = 95 | team = [[Паласенестро Канту]] | birth_date = {{роден на|17|ноември|1986}} | birth_place = [[Тбилиси]], [[Грузиска ССР]], [[СССР]] | nationality = [[Грузиец]] | high_school = | college = | career_start = | career_end = }} '''Манучар Маркошвили''' ({{langx|ka|მანუჩარ მარკოიშვილი}}, 17 ноември 1986 во [[Тбилиси]], [[Грузија]]) — грузиски професионален кошаркар кој игра за [[Машка кошаркарска репрезентација на Грузија|националниот грузиски состав]] и за италијанскиот прволигаш [[Паласенестро Канту]]. ==Клубови== * {{знамеикона|GEO}} [[Баско Батуми]] (2000-2002) * {{знамеикона|ITA}} [[Паласенестро Тревизо]] (2002-2003) * {{знамеикона|GER}} [[КК Мителдојчер]] (2003) * {{знамеикона|ITA}} [[Паласенестро Тревизо]] (2004) * {{знамеикона|Slovenia}} [[КК Унион Олимпија]] (2004-2007) * {{знамеикона|UKR}} [[КК Киев]] (2007-2009) * {{знамеикона|ITA}} [[Паласенестро Канту]] (2009-денес) [[File:Manuchar Markoishvili.JPG|thumb|upright 1.2|Манучар Маркоишвили]] ==Надворешни врски== *[http://www.euroleague.net/plantillas/jugador.jsp?id=BED Профил на euroleage.net] *[http://goodyear.adriaticbasket.com/igraci.php?id=573 Профил на adriaticbasket.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160304094620/http://goodyear.adriaticbasket.com/igraci.php?id=573 |date=2016-03-04 }} *[http://www.draftexpress.com/viewprofile.php?p=203 Профил на draftexpress.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20070927193328/http://www.draftexpress.com/viewprofile.php?p=203 |date=2007-09-27 }} {{Состав на Грузија на ЕП кошарка 2011}} {{Биографија-никулец}} [[Категорија:Грузиски кошаркари]] mn07b90uce1lh10kz1ynd574cqzrqzi 5650976 5650973 2026-10-28T23:02:15Z Carshalton 30527 5650976 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Кошаркар | name = Манучар Маркоишвили | image = Manuchar Markoishvili Galatasaray MB BCL 20261020 (7) (cropped).JPG | width = | caption = | number = 27 | position = крилен бек | height_m = 197 | weight_kg = 95 | team = [[Паласенестро Канту]] | birth_date = {{роден на|17|ноември|1986}} | birth_place = [[Тбилиси]], [[Грузиска ССР]], [[СССР]] | nationality = [[Грузиец]] | high_school = | college = | career_start = | career_end = }} '''Манучар Маркошвили''' ({{langx|ka|მანუჩარ მარკოიშვილი}}, 17 ноември 1986 во [[Тбилиси]], [[Грузија]]) — грузиски професионален кошаркар кој игра за [[Машка кошаркарска репрезентација на Грузија|националниот грузиски состав]] и за италијанскиот прволигаш [[Паласенестро Канту]]. ==Клубови== * {{знамеикона|GEO}} [[Баско Батуми]] (2000-2002) * {{знамеикона|ITA}} [[Паласенестро Тревизо]] (2002-2003) * {{знамеикона|GER}} [[КК Мителдојчер]] (2003) * {{знамеикона|ITA}} [[Паласенестро Тревизо]] (2004) * {{знамеикона|Slovenia}} [[КК Унион Олимпија]] (2004-2007) * {{знамеикона|UKR}} [[КК Киев]] (2007-2009) * {{знамеикона|ITA}} [[Паласенестро Канту]] (2009-денес) ==Надворешни врски== *[http://www.euroleague.net/plantillas/jugador.jsp?id=BED Профил на euroleage.net] *[http://goodyear.adriaticbasket.com/igraci.php?id=573 Профил на adriaticbasket.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160304094620/http://goodyear.adriaticbasket.com/igraci.php?id=573 |date=2016-03-04 }} *[http://www.draftexpress.com/viewprofile.php?p=203 Профил на draftexpress.com] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20070927193328/http://www.draftexpress.com/viewprofile.php?p=203 |date=2007-09-27 }} {{Состав на Грузија на ЕП кошарка 2011}} {{Биографија-никулец}} [[Категорија:Грузиски кошаркари]] eext7i43u23l11znj7cxg2mrbm6wjln 0 777978 5650873 4680989 2026-10-28T16:01:39Z SpinnerLaserzthe2nd 90461 ([[c:GR|GR]]) [[File:Wappen Schoenebeck.png]] → [[File:DEU Schönebeck (Elbe) COA.svg]] 5650873 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Место во Германија |Art = Stadt |image_photo =Schönebeck Elbbrücke 01.jpg |image_caption = ''Мост над реката Елба во Шенебек'' |Wappen = DEU Schönebeck (Elbe) COA.svg |lat_deg = 52 |lat_min = 1 | lat_sec= |lon_deg = 11 |lon_min = 45 | lon_sec= |Lageplan = Schönebeck (Elbe) in SLK.png |Bundesland = Sachsen-Anhalt |Landkreis = [[Залцланд (округ)|Залцланд]] |Verwaltungsgemeinschaft = |Höhe = 51 |Fläche = 86 |Einwohner = 35238 |Stand = 2007-12-31 |PLZ = 39218 |Vorwahl = 03928 |Kfz = SLK |Gemeindeschlüssel = 15 0 89 305 |Website = [http://www.schoenebeck.de/ www.schoenebeck.de] |Bürgermeister = Ханс-Јирген Хазе |Partei = CDU }} '''Шенебек''' ([[германски јазик|германски]]: ''Schönebeck'') — град во [[Залцланд (округ)|округот Залцланд]], во [[Саксонија-Анхалт]], [[Германија]]. Се наоѓа на левиот брег на реката [[Елба]], околу 14 километри југоисточно од [[Магдебург]]. == Меѓународни односи == {{Поврзано|Список на збратимени градови во Германија}} Шенебек е [[збратимени градови|збратимен]] со: * {{знамеикона|Полска}} [[Јарослав]] во [[Полска]] <small>''(од 2007)'' <ref name="Twin">''{{Наведена мрежна страница|url=http://www.jaroslaw.pl/miasta-partnerskie|title=Јарослав Службена страница - Партнерски градови|publisher=[[Податотека:Flag of Poland.svg|border|8px]]{{fontcolor|Green|(на}} [[Полски јазик|{{fontcolor|Green|полски}}]]) [[авторски права|©]] 2008 Urząd Miasta Jarosław. Ul. Rynek 1, 37-500 Јарослав|accessdate=2008-10-23|archive-date=2018-06-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20180626192315/http://www.jaroslaw.pl/miasta-partnerskie}}''</ref></small> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{Cite EB1911|Schönebeck}} {{Нормативна контрола}} {{Градови во Залцланд (округ)}} {{Залцландкрајс-никулец}} [[Категорија:Залцланд]] [[Категорија:Саксонија (пруска покраина)]] 43ycyxdc2fvdimxewk2grilc2pp6ph2 0 782158 5651005 5649103 2026-10-29T04:26:28Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Банички_манастир_13.jpg|Банички_манастир_13.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651005 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Археолошко наоѓалиште во Македонија | име = Црква Свети Ѓорги | слика = | опис = Воздушен поглед на новоизградениот манастир | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=26 | lat_sec=43 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=36 | lon_sec=29 | место = Баница | општина = Струмица | тип = црква | период = среден век }} '''Црква Свети Ѓорги''' — [[археолошко наоѓалиште]] во [[струмичко]]то село [[Баница]]. Претставува црква од [[средновековна Македонија|средновековниот период]].<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|401}}</ref> == Местоположба == Се наоѓа југозападно од селото, на еден рид со зарамнето плато. == Опис == Денес, од христијанскиот храм има останато само остаток од еднокорабна црква. Ѕидовите се градени од кршен камен, тули и кал. Делумно зачуваниот олтар селаните го приспособиле за вршење на обреди. Во поново време подигнати е [[Банички манастир|Баничкиот манастир]]. == Поврзано == * [[Струмин Гроб]] — средновековен и антички гроб; * [[Баница (археолошко наоѓалиште)|Баница]] — некропола од доцноантичко време; * [[Мерата (Баница)|Мерата]] — термален објект од доцноантичкото време; * [[Баница]]; и * [[Список на археолошки наоѓалишта во Струмичко]]. == Наводи == {{наводи}} {{Архео-Струмица}} [[Категорија:Баница]] in5itbgoq3vdwpuw5ppylx6dlf7w5td 0 785814 5650990 4779441 2026-10-29T01:06:24Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650990 wikitext text/x-wiki {{Infobox song <!-- See Wikipedia:WikiProject_Songs --> | Name = Lost in the World | Cover = | Artist = [[Кање Вест]] во соработка со [[Бон Ивер]] | Album = [[My Beautiful Dark Twisted Fantasy]] | Released = | Format = | Recorded = [[2010]] | Genre = [[хип-хоп музика|хип-хоп]] | Length = 4:16 | Label = [[Рок-А-Фела Рекордс]], [[Def Jam Recordings|Def Jam]] | Writer = [[Кање Вест]], [[Џеф Баскер]], [[Малик Јусеф|Малик Џонс]], [[Џастин Вернон]]<ref name="liner">{{cite album-notes |bandname=Kanye West |title=My Beautiful Dark Twisted Fantasy|year=2010 |publisher=Roc-A-Fella Records}}</ref> | Producer = Кање Вест, Џеф Баскер }} „'''Lost in the World'''“ е песна изведена од страна на американскиот [[хип-хоп музика|хип-хоп]] артист, продуцент и текстописец [[Кање Вест]] од неговиот петти [[студио албум]], ''[[My Beautiful Dark Twisted Fantasy]]''.<ref name="single">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rap-up.com/2011/08/07/kanye-west-announces-next-single-at-big-chill-festival/|title=KANYE WEST ANNOUNCES NEXT SINGLE AT BIG CHILL FESTIVAL|last=Staff|first=|date=7 август 2011|work=[[Rap Up]]|archive-url=|archive-date=|dead-url=|accessdate=7 август 2011}} {{Мртва_врска|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Песната содржи вокали изведени од страна на [[Џастин Вернон]] од групата [[Бон Ивер]], и исто така содржи примероци од неговите дела од 2009, „[[Blood Bank (ЕП)|Woods]]“. Исто така содржи делови од песната „[[Soul Makossa]]“ напишана од [[Ману Дибанго]], [[Примерок (музика)|примерок]] од песната „[[Think (About It)]]“ изведена од страна на [[Лин Колинс]], како и примерок од песната „Comment No. 1“ изведена од страна на [[Џил Скот-Херон]].<ref>[{{Allmusic|class=album|id=my-beautiful-dark-twisted-fantasy-r2055009/credits|pure_url=yes}} Credits: ''My Beautiful Dark Twisted Fantasy'']. Allmusic. Посетено на 2010 ноември 21.</ref> Песната е продуцрината од страна на Вест и Џеф Баскер, кој исто така ја напиша песната со Вернон и [[Малик Јусеф|Малик Џонс]]. На почетокот, песната беше издадена на 29 септември и траеше 5 минути и 54 секунди, но на верзијата на песната од албумот и беше скратен завршниот дел создавајќи се од тоа нова трака, „Who Will Survive in America“ („Кој Ќе Преживее Во Америка“).<ref name="tonight">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.billboard.com/column/the-juice/new-kanye-west-track-lost-in-the-world-hits-1004117416.story#/column/the-juice/new-kanye-west-track-lost-in-the-world-hits-1004117416.story|title=New Kanye West Track, 'Lost In The World,' Hits Net|last=Concepcion|first=Mariel|date=29 September 2010|work=[[Билборд (магазин)|Billboard]]|publisher=Nielsen Business Media, Inc|archive-url=|archive-date=|dead-url=|accessdate=23 октомври 2010}}</ref> == Табели и позиции == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" border="1" |- !scope="col"| Табела (2011) !scope="col"| Највисока<br />позиција |- !scope="row"|South Korea ([[Gaon Chart]]) |align="center"|104 |- |} == Наводи == {{наводи}} {{Кање Вест-синглови}} [[Категорија:Песни на Кање Вест]] rj9wanuk0hy3q6jzrfm9eqw869j2v09 0 964166 5650869 5543207 2026-10-28T15:07:30Z SpectralWiz 106165 5650869 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Ploštad Karpošovo Vostanie stara.jpg|220px|thumb|right|Стара слика на плоштадот. Зградата десно е позната Отоманска банка. Денес на тоа место се наоѓа Комерцијална банка.]] '''Филип II''' (до 2013 г. '''Карпошово востание''') — [[плоштад]] во [[Скопје]], сместен на влезот на [[Старата скопска чаршија]]. Бил именуван е во чест на големиот македонски бунтовник, [[Петар Карпош]] и [[Карпошово востание|неговото востание]] од [[1689]] г, но по поставувањето на големата фонтана со статуа на [[Филип II Македонски]], плоштадот бил преименуван во името на овој [[крал на Македонија]] со одлука на советот на [[Град Скопје]].<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.sky.mk/republika/22009-ploshtadot-karposhovo-vostanie-preimenuvan-vo-filip-vtori |title=''Плоштадот „Карпошово востание“ преименуван во „Филип Втори“'' |accessdate=2013-12-15 |archive-date=2016-02-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160204111536/http://www.sky.mk/republika/22009-ploshtadot-karposhovo-vostanie-preimenuvan-vo-filip-vtori |url-status=dead }}</ref> == Изглед == Според последните измени на плоштадот, коишто се дел од проектот [[Скопје 2014]], плоштадот претставува комплекс од четири фонтани со скулптури, меѓу кои доминира фонтана со споменик на [[Филип Втори Македонски]], заедно високи 28 метри. На плоштадот се наоѓа и скулптура која ја претставува [[Олимпијада (кралица)|Олимпијада]], мајката на [[Александар Македонски]] со нејзиниот син в раце. Веднаш до [[Камен мост (Скопје)|Камениот мост]] се наоѓа уште една фоната на којашто има четири бронзени коњи. Под плоштадот била предвидена и изградба на подземен паркинг за 70 возила. Це­ли­от проект за уредување на плоштадот чини око­лу пет милиони евра, од кои три се потрошени за леење на скулптурите во [[Италија]]. Сите скулптури се дело на [[Валентина Стефановска|Валентина Каранфилова-Стевановска]]. Скулптурите се леани во леарница „Фондерија ар­тис­ти­ка Гуастини".<ref>{{наведени вести|url=http://www.vest.com.mk/default.asp?ItemID=65697D6DA71F3B45B045275A230D6021|title=Само Карпош го нема на Карпошово востание|date=8 ноември 2011|publisher=Вест}}{{Мртва_врска|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Со самото доуредување и изградба на овој плоштад и со новите објекти, како Меморијалниот музеј на Холокаустот, Музејот на ВМРО и Стариот театар, ова културно-историско јадро на градот добива лик и заедно со улицата и плоштадот Македонија, Камениот мост и чаршијата станува дел од привлечна пешачка зона. ка == Наводи == {{наводи}} {{Стара скопска чаршија}} [[Категорија:Плоштади во Скопје]] [[Категорија:Стара скопска чаршија]] [[Категорија:Филип II Македонски]] [[Категорија:Македонската архитектура во 2013 година]] 5g0xt7ri588xeltodkrf1fhdf4ufzbf 0 1029276 5651069 5266384 2026-10-29T06:24:03Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5651069 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Галаксија |слика= NGC 1177 SDSS.jpg |соѕвездие=[[Персеј (соѕвездие)|Персеј]] |епоха=Ј2000.0 |ректасцензија=3 ч 4 м 37,2 с |деклинација=+ 42° 21' 46" |положбен агол= |вид на објект= [[спирална галаксија]] |морфолошки вид=S |привиден сјај В=14,6 |привиден сјај Ч=15,4 |површински сјај=12,5 |привидни димензии=0,4' x 0,4' |црвено поместување= |оддалеченост= |откривач=[[Лоренс Парсонс]] |датум на откривање=[[29 ноември]] [[1874]] |алтернативни ознаки=IC 281, MCG 7-7-20, CGCG 540-33 }} '''NGC 1177''' — [[спирална галаксија]] во соѕвездието [[Персеј (соѕвездие)|Персеј]], заведена во [[Нов општ каталог|Новиот општ каталог]] на [[длабоконебесно тело|длабоконебесни тела]]. Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1177 се споменува и како IC 281, MCG 7-7-20, CGCG 540-33. == Откривање == Објектот е откриен на [[29 ноември]] [[1874]] година од страна на [[Лоренс Парсонс]], со помош на [[рефлекторски телескоп]], чијашто леќа имала пречник од 72&nbsp;см. == Податоци == === Податоци од набљудување === Според [[Хаблова низа|морфолошката класификација на галаксиите]], NGC 1177 е од видот S.<ref>{{NASA link|број={{{n}}}}}</ref> Видливиот [[Привидна ѕвездена величина|сјај]] со голо око изнесува 14,6 ''m'', а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,4 ''m'', додека [[Површински сјај|површинскиот сјај]] изнесува 12,5 ''m''/лм².<ref name="SEDS">[http://spider.seds.org/ngc/revngcic.cgi?NGC{{{n}}} Students for the Exploration and Development of Space], поправени податоци за NGC {{{n}}}</ref> NGC 1177 има привидни димензии од 0,4' х 0,4'.<ref name="SEDS"/> === Астрономски податоци === Објектот е од [[Епоха (астрономија)|епохата]] Ј2000.0. Неговата [[ректасцензија]], односно аголот измерен меѓу [[еклиптика]]та и [[небесен екватор|небесниот екватор]] со теме во [[Пролетна точка|пролетната точка]], изнесува 3 ч 4 м 37,2 с, а неговата [[Деклинација (астрономија)|деклинација]], односно висината на лакот на тој агол, + 42° 21' 46". == Други поделби == Проучување на NGC 1177 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во [[Каталог на најважните галаксии|Каталогот на најважните галаксии]] (PGC), објектот се среќава со ознаката 11581. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 63; додека во [[Каталог на основни ѕвезди|Каталогот на основни ѕвезди]] (GSC) е групиран под бројот 2855. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од [[Паломарска опсерваторија|Паломарската опсерваторија]] во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1618. == Поврзано == {{portalpar|Астрономија}} * [[Список на NGC објекти (1001-1500)]]; * [[Нов општ каталог]]; * [[Персеј (соѕвездие)]]. == Наводи == {{наводи}} == Користена литература == * Sulentic, Jack W., and William G. Tifft, "The Revised New General Catalogue of Nonstellar Astronomical Objects (RNGC)". Tucson, Arizona:University of Arizona Press, 1973. (4016,0) == Надворешни врски == * [http://www.messier45.com/cgi-bin/dsdb/dsb.pl?ss=116277112754765&str=NGC1177 Прегледувач на длабокото небо — NGC 1177]{{Мртва_врска|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://spider.seds.org/ngc/revngcic.cgi?NGC1177 Поправени информации за NGC 1177] * [http://vizier.u-strasbg.fr/viz-bin/VizieR-S?NGC%201177 NGC 1177] — VizieR. * [https://web.archive.org/web/20240706122545/http://ned.ipac.caltech.edu/cgi-bin/nph-objsearch?objname=NGC%201177 NGC 1177] — [[Вонгалактичка база на податоци на НАСА]] [[Категорија:Објекти од Новиот општ каталог]] [[Категорија:Персеј (соѕвездие)]] [[Категорија:Астрономски тела откриени во 1874 година]] t2arz03nodb76if6h5dj8s4m8dvzt6y 0 1029277 5651070 5266381 2026-10-29T06:27:01Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5651070 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Галаксија |податотека = NGC 1178 SDSS.jpg |соѕвездие=[[Персеј (соѕвездие)|Персеј]] |епоха=Ј2000.0 |ректасцензија=3 ч 4 м 38,7 с |деклинација=+ 42° 18' 51" |положбен агол= |вид на објект= [[ѕвезда]] |морфолошки вид=* |привиден сјај В= |привиден сјај Ч=13,8 |површински сјај= |привидни димензии= |црвено поместување= |оддалеченост= |откривач=[[Гијом Бигурдан]] |датум на откривање=[[17 декември]] [[1884]] |алтернативни ознаки= }} '''NGC 1178''' — [[ѕвезда]] во соѕвездието [[Персеј (соѕвездие)|Персеј]], заведена во [[Нов општ каталог|Новиот општ каталог]] на [[длабоконебесно тело|длабоконебесни тела]]. == Откривање == Објектот е откриен на [[17 декември]] [[1884]] година од страна на [[Гијом Бигурдан]], со помош на [[рефрактор]], чијашто леќа имала пречник од 12&nbsp;см. == Податоци == === Податоци од набљудување === Според [[Хаблова низа|морфолошката класификација на галаксиите]], NGC 1178 е од видот *.<ref>{{NASA link|број={{{n}}}}}</ref> Видливиот [[Привидна ѕвездена величина|сјај]] во рамките на интервалот од минималната до максималната честота изнесува 13,8 ''m''.<ref name="SEDS">[http://spider.seds.org/ngc/revngcic.cgi?NGC{{{n}}} Students for the Exploration and Development of Space], поправени податоци за NGC {{{n}}}</ref> === Астрономски податоци === Објектот е од [[Епоха (астрономија)|епохата]] Ј2000.0. Неговата [[ректасцензија]], односно аголот измерен меѓу [[еклиптика]]та и [[небесен екватор|небесниот екватор]] со теме во [[Пролетна точка|пролетната точка]], изнесува 3 ч 4 м 38,7 с, а неговата [[Деклинација (астрономија)|деклинација]], односно висината на лакот на тој агол, + 42° 18' 51". == Други поделби == Проучување на NGC 1178 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во [[Каталог на најважните галаксии|Каталогот на најважните галаксии]] (PGC), објектот се среќава со ознаката . Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 63; додека во [[Каталог на основни ѕвезди|Каталогот на основни ѕвезди]] (GSC) е групиран под бројот 2855. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од [[Паломарска опсерваторија|Паломарската опсерваторија]] во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1618. == Поврзано == {{portalpar|Астрономија}} * [[Список на NGC објекти (1001-1500)]]; * [[Нов општ каталог]]; * [[Персеј (соѕвездие)]]. == Наводи == {{наводи}} == Користена литература == * Sulentic, Jack W., and William G. Tifft, "The Revised New General Catalogue of Nonstellar Astronomical Objects (RNGC)". Tucson, Arizona:University of Arizona Press, 1973. (4016,0) == Надворешни врски == * [http://www.messier45.com/cgi-bin/dsdb/dsb.pl?ss=116277112754765&str=NGC1178 Прегледувач на длабокото небо — NGC 1178]{{Мртва_врска|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://spider.seds.org/ngc/revngcic.cgi?NGC1178 Поправени информации за NGC 1178] * [http://vizier.u-strasbg.fr/viz-bin/VizieR-S?NGC%201178 NGC 1178] — VizieR. * [https://web.archive.org/web/20240723170722/http://ned.ipac.caltech.edu/cgi-bin/nph-objsearch?objname=NGC%201178 NGC 1178] — [[Вонгалактичка база на податоци на НАСА]] [[Категорија:Објекти од Новиот општ каталог]] [[Категорија:Персеј (соѕвездие)]] o0e1xd1anidiurgcr9tdnhde1c79aln 0 1029278 5651071 5266377 2026-10-29T06:30:05Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5651071 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Галаксија |слика= NGC 1179 DSS.jpg |соѕвездие=[[Еридан (соѕвездие)|Еридан]] |епоха=Ј2000.0 |ректасцензија=3 ч 2 м 38,5 с |деклинација=- 18° 53' 52" |положбен агол=35 |вид на објект= [[спирална галаксија]] |морфолошки вид=SBc |привиден сјај В=12 |привиден сјај Ч=12,6 |површински сјај=15 |привидни димензии=4,7' x 3,8' |црвено поместување= |оддалеченост= |откривач=[[Ормонд Стоун]] |датум на откривање= [[1886]] |алтернативни ознаки=ESO 547-1, MCG -3-8-60, UGCA 48, IRAS 03003-1905 }} '''NGC 1179''' — [[спирална галаксија]] во соѕвездието [[Еридан (соѕвездие)|Еридан]], заведена во [[Нов општ каталог|Новиот општ каталог]] на [[длабоконебесно тело|длабоконебесни тела]]. Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1179 се споменува и како ESO 547-1, MCG -3-8-60, UGCA 48, IRAS 03003-1905. == Откривање == Објектот е откриен во [[1886]] година од страна на [[Ормонд Стоун]], со помош на [[рефрактор]], чијашто леќа имала пречник од 26&nbsp;см. == Податоци == === Податоци од набљудување === Според [[Хаблова низа|морфолошката класификација на галаксиите]], NGC 1179 е од видот SBc.<ref>{{NASA link|број={{{n}}}}}</ref> Видливиот [[Привидна ѕвездена величина|сјај]] со голо око изнесува 12 ''m'', а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,6 ''m'', додека [[Површински сјај|површинскиот сјај]] изнесува 15 ''m''/лм².<ref name="SEDS">[http://spider.seds.org/ngc/revngcic.cgi?NGC{{{n}}} Students for the Exploration and Development of Space], поправени податоци за NGC {{{n}}}</ref> NGC 1179 има привидни димензии од 4,7' х 3,8'.<ref name="SEDS"/> === Астрономски податоци === Објектот е од [[Епоха (астрономија)|епохата]] Ј2000.0. Неговата [[ректасцензија]], односно аголот измерен меѓу [[еклиптика]]та и [[небесен екватор|небесниот екватор]] со теме во [[Пролетна точка|пролетната точка]], изнесува 3 ч 2 м 38,5 с, а неговата [[Деклинација (астрономија)|деклинација]], односно висината на лакот на тој агол, - 18° 53' 52". [[Положбен агол|Положбениот агол]] на објектот е во износ од 35°.<ref name="SEDS"/> == Други поделби == Проучување на NGC 1179 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во [[Каталог на најважните галаксии|Каталогот на најважните галаксии]] (PGC), објектот се среќава со ознаката 11480. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 311; додека во [[Каталог на основни ѕвезди|Каталогот на основни ѕвезди]] (GSC) е групиран под бројот 5868. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од [[Паломарска опсерваторија|Паломарската опсерваторија]] во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 911. == Поврзано == {{portalpar|Астрономија}} * [[Список на NGC објекти (1001-1500)]]; * [[Нов општ каталог]]; * [[Еридан (соѕвездие)]]. == Наводи == {{наводи}} == Користена литература == * Hirshfeld, Alan, and Roger W. Sinnott, eds., Sky Catalogue 2000.0, Vol.2, Cambridge, Massachusetts: Sky Publishing Corp. and Cambridge University Press, 1985. (3098,238) == Надворешни врски == * [http://www.messier45.com/cgi-bin/dsdb/dsb.pl?ss=116277112754765&str=NGC1179 Прегледувач на длабокото небо — NGC 1179]{{Мртва_врска|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://spider.seds.org/ngc/revngcic.cgi?NGC1179 Поправени информации за NGC 1179] * [http://vizier.u-strasbg.fr/viz-bin/VizieR-S?NGC%201179 NGC 1179] — VizieR. * [https://web.archive.org/web/20231009091306/http://ned.ipac.caltech.edu/cgi-bin/nph-objsearch?objname=NGC%201179 NGC 1179] — [[Вонгалактичка база на податоци на НАСА]] [[Категорија:Објекти од Новиот општ каталог]] [[Категорија:Еридан (соѕвездие)]] [[Категорија:Астрономски тела откриени во 1886 година]] fi9o633xffph4zkiw82h04ne4g3gz3f 0 1029279 5651072 5266368 2026-10-29T06:34:20Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5651072 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Галаксија |слика= NGC 1180 SDSS.jpg |соѕвездие=[[Еридан (соѕвездие)|Еридан]] |епоха=Ј2000.0 |ректасцензија=3 ч 1 м 51 с |деклинација=- 15° 1' 49" |положбен агол=5 |вид на објект= [[елиптична галаксија]] |морфолошки вид=E-S0 |привиден сјај В=14,9 |привиден сјај Ч=15,9 |површински сјај=13,7 |привидни димензии=0,6' x 0,5' |црвено поместување= |оддалеченост= |откривач=[[Френсис Ливенворт]] |датум на откривање= [[1886]] |алтернативни ознаки=NPM1G -15.0162 }} '''NGC 1180''' — [[елиптична галаксија]] во соѕвездието [[Еридан (соѕвездие)|Еридан]], заведена во [[Нов општ каталог|Новиот општ каталог]] на [[длабоконебесно тело|длабоконебесни тела]]. Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1180 се споменува и како NPM1G -15.0162. == Откривање == Објектот е откриен во [[1886]] година од страна на [[Френсис Ливенворт]], со помош на [[рефрактор]], чијашто леќа имала пречник од 26&nbsp;см. == Податоци == === Податоци од набљудување === Според [[Хаблова низа|морфолошката класификација на галаксиите]], NGC 1180 е од видот E-S0.<ref>{{NASA link|број={{{n}}}}}</ref> Видливиот [[Привидна ѕвездена величина|сјај]] со голо око изнесува 14,9 ''m'', а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,9 ''m'', додека [[Површински сјај|површинскиот сјај]] изнесува 13,7 ''m''/лм².<ref name="SEDS">[http://spider.seds.org/ngc/revngcic.cgi?NGC{{{n}}} Students for the Exploration and Development of Space], поправени податоци за NGC {{{n}}}</ref> NGC 1180 има привидни димензии од 0,6' х 0,5'.<ref name="SEDS"/> === Астрономски податоци === Објектот е од [[Епоха (астрономија)|епохата]] Ј2000.0. Неговата [[ректасцензија]], односно аголот измерен меѓу [[еклиптика]]та и [[небесен екватор|небесниот екватор]] со теме во [[Пролетна точка|пролетната точка]], изнесува 3 ч 1 м 51 с, а неговата [[Деклинација (астрономија)|деклинација]], односно висината на лакот на тој агол, - 15° 1' 49". [[Положбен агол|Положбениот агол]] на објектот е во износ од 5°.<ref name="SEDS"/> == Други поделби == Проучување на NGC 1180 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во [[Каталог на најважните галаксии|Каталогот на најважните галаксии]] (PGC), објектот се среќава со ознаката 11435. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 266; додека во [[Каталог на основни ѕвезди|Каталогот на основни ѕвезди]] (GSC) е групиран под бројот 5865. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од [[Паломарска опсерваторија|Паломарската опсерваторија]] во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 911. == Поврзано == {{portalpar|Астрономија}} * [[Список на NGC објекти (1001-1500)]]; * [[Нов општ каталог]]; * [[Еридан (соѕвездие)]]. == Наводи == {{наводи}} == Користена литература == * Dreyer, J.L.E., ibid. Errata on pages 237, 281-283, and 366-378. (158,28) == Надворешни врски == * [http://www.messier45.com/cgi-bin/dsdb/dsb.pl?ss=116277112754765&str=NGC1180 Прегледувач на длабокото небо — NGC 1180]{{Мртва_врска|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://spider.seds.org/ngc/revngcic.cgi?NGC1180 Поправени информации за NGC 1180] * [http://vizier.u-strasbg.fr/viz-bin/VizieR-S?NGC%201180 NGC 1180] — VizieR. * [https://web.archive.org/web/20220124112133/http://ned.ipac.caltech.edu/cgi-bin/nph-objsearch?objname=NGC%201180 NGC 1180] — [[Вонгалактичка база на податоци на НАСА]] [[Категорија:Објекти од Новиот општ каталог]] [[Категорија:Еридан (соѕвездие)]] [[Категорија:Астрономски тела откриени во 1885 година]] nd5viopvla9uhlx1ys265fsy5cp2e44 0 1029282 5651073 5266356 2026-10-29T06:40:00Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5651073 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Галаксија |податотека = NGC 1183 DSS.jpg |соѕвездие=[[Персеј (соѕвездие)|Персеј]] |епоха=Ј2000.0 |ректасцензија=3 ч 4 м 46,1 с |деклинација=+ 42° 22' 10" |положбен агол= |вид на објект= [[ѕвезда]] |морфолошки вид=* |привиден сјај В= |привиден сјај Ч=13,9 |површински сјај= |привидни димензии= |црвено поместување= |оддалеченост= |откривач=[[Гијом Бигурдан]] |датум на откривање=[[17 декември]] [[1884]] |алтернативни ознаки= }} '''NGC 1183''' — [[ѕвезда]] во соѕвездието [[Персеј (соѕвездие)|Персеј]], заведена во [[Нов општ каталог|Новиот општ каталог]] на [[длабоконебесно тело|длабоконебесни тела]]. == Откривање == Објектот е откриен на [[17 декември]] [[1884]] година од страна на [[Гијом Бигурдан]], со помош на [[рефрактор]], чијашто леќа имала пречник од 12&nbsp;см. == Податоци == === Податоци од набљудување === Според [[Хаблова низа|морфолошката класификација на галаксиите]], NGC 1183 е од видот *.<ref>{{NASA link|број={{{n}}}}}</ref> Видливиот [[Привидна ѕвездена величина|сјај]] во рамките на интервалот од минималната до максималната честота изнесува 13,9 ''m''.<ref name="SEDS">[http://spider.seds.org/ngc/revngcic.cgi?NGC{{{n}}} Students for the Exploration and Development of Space], поправени податоци за NGC {{{n}}}</ref> === Астрономски податоци === Објектот е од [[Епоха (астрономија)|епохата]] Ј2000.0. Неговата [[ректасцензија]], односно аголот измерен меѓу [[еклиптика]]та и [[небесен екватор|небесниот екватор]] со теме во [[Пролетна точка|пролетната точка]], изнесува 3 ч 4 м 46,1 с, а неговата [[Деклинација (астрономија)|деклинација]], односно висината на лакот на тој агол, + 42° 22' 10". == Други поделби == Проучување на NGC 1183 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во [[Каталог на најважните галаксии|Каталогот на најважните галаксии]] (PGC), објектот се среќава со ознаката . Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 63; додека во [[Каталог на основни ѕвезди|Каталогот на основни ѕвезди]] (GSC) е групиран под бројот 2855. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од [[Паломарска опсерваторија|Паломарската опсерваторија]] во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1618. == Поврзано == {{portalpar|Астрономија}} * [[Список на NGC објекти (1001-1500)]]; * [[Нов општ каталог]]; * [[Персеј (соѕвездие)]]. == Наводи == {{наводи}} == Користена литература == * Sulentic, Jack W., and William G. Tifft, "The Revised New General Catalogue of Nonstellar Astronomical Objects (RNGC)". Tucson, Arizona:University of Arizona Press, 1973. (4016,0) == Надворешни врски == * [http://www.messier45.com/cgi-bin/dsdb/dsb.pl?ss=116277112754765&str=NGC1183 Прегледувач на длабокото небо — NGC 1183]{{Мртва_врска|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://spider.seds.org/ngc/revngcic.cgi?NGC1183 Поправени информации за NGC 1183] * [http://vizier.u-strasbg.fr/viz-bin/VizieR-S?NGC%201183 NGC 1183] — VizieR. * [https://web.archive.org/web/20240724094304/http://ned.ipac.caltech.edu/cgi-bin/nph-objsearch?objname=NGC%201183 NGC 1183] — [[Вонгалактичка база на податоци на НАСА]] [[Категорија:Објекти од Новиот општ каталог]] [[Категорија:Персеј (соѕвездие)]] 8jyhxbg2r11f5hnf6v1ktpwmricio7c 0 1029287 5651074 5266345 2026-10-29T06:45:46Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5651074 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Галаксија |слика= VLT image of the spiral galaxy NGC 1187.jpg |соѕвездие=[[Еридан (соѕвездие)|Еридан]] |епоха=Ј2000.0 |ректасцензија=3 ч 2 м 37,6 с |деклинација=- 22° 52' 2" |положбен агол=130 |вид на објект= [[спирална галаксија]] |морфолошки вид=SBc |привиден сјај В=10,8 |привиден сјај Ч=11,3 |површински сјај=14 |привидни димензии=4,2' x 3,2' |црвено поместување= |оддалеченост= |откривач=[[Вилијам Хершел]] |датум на откривање=[[9 декември]] [[1784]] |алтернативни ознаки=ESO 480-23, MCG -4-8-16, UGCA 49, AM 0300-230, IRAS 03003-2303 }} '''NGC 1187''' — [[спирална галаксија]] во соѕвездието [[Еридан (соѕвездие)|Еридан]], заведена во [[Нов општ каталог|Новиот општ каталог]] на [[длабоконебесно тело|длабоконебесни тела]]. Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1187 се споменува и како ESO 480-23, MCG -4-8-16, UGCA 49, AM 0300-230, IRAS 03003-2303. == Откривање == Објектот е откриен на [[9 декември]] [[1784]] година од страна на [[Вилијам Хершел]], со помош на [[рефлекторски телескоп]], чијашто леќа имала пречник од 18,7&nbsp;см. == Податоци == === Податоци од набљудување === Според [[Хаблова низа|морфолошката класификација на галаксиите]], NGC 1187 е од видот SBc.<ref>{{NASA link|број={{{n}}}}}</ref> Видливиот [[Привидна ѕвездена величина|сјај]] со голо око изнесува 10,8 ''m'', а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 11,3 ''m'', додека [[Површински сјај|површинскиот сјај]] изнесува 14 ''m''/лм².<ref name="SEDS">[http://spider.seds.org/ngc/revngcic.cgi?NGC{{{n}}} Students for the Exploration and Development of Space], поправени податоци за NGC {{{n}}}</ref> NGC 1187 има привидни димензии од 4,2' х 3,2'.<ref name="SEDS"/> === Астрономски податоци === Објектот е од [[Епоха (астрономија)|епохата]] Ј2000.0. Неговата [[ректасцензија]], односно аголот измерен меѓу [[еклиптика]]та и [[небесен екватор|небесниот екватор]] со теме во [[Пролетна точка|пролетната точка]], изнесува 3 ч 2 м 37,6 с, а неговата [[Деклинација (астрономија)|деклинација]], односно висината на лакот на тој агол, - 22° 52' 2". [[Положбен агол|Положбениот агол]] на објектот е во износ од 130°.<ref name="SEDS"/> == Други поделби == Проучување на NGC 1187 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во [[Каталог на најважните галаксии|Каталогот на најважните галаксии]] (PGC), објектот се среќава со ознаката 11479. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 311; додека во [[Каталог на основни ѕвезди|Каталогот на основни ѕвезди]] (GSC) е групиран под бројот 6438. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од [[Паломарска опсерваторија|Паломарската опсерваторија]] во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 897. == Поврзано == {{portalpar|Астрономија}} * [[Список на NGC објекти (1001-1500)]]; * [[Нов општ каталог]]; * [[Еридан (соѕвездие)]]. == Наводи == {{наводи}} == Користена литература == * Hirshfeld, Alan, and Roger W. Sinnott, eds., Sky Catalogue 2000.0, Vol.2, Cambridge, Massachusetts: Sky Publishing Corp. and Cambridge University Press, 1985. (3098,238) == Надворешни врски == * [http://www.messier45.com/cgi-bin/dsdb/dsb.pl?ss=116277112754765&str=NGC1187 Прегледувач на длабокото небо — NGC 1187]{{Мртва_врска|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://spider.seds.org/ngc/revngcic.cgi?NGC1187 Поправени информации за NGC 1187] * [http://vizier.u-strasbg.fr/viz-bin/VizieR-S?NGC%201187 NGC 1187] — VizieR. * [https://web.archive.org/web/20200927151820/http://ned.ipac.caltech.edu/cgi-bin/nph-objsearch?objname=NGC%201187 NGC 1187] — [[Вонгалактичка база на податоци на НАСА]] [[Категорија:Објекти од Новиот општ каталог]] [[Категорија:Еридан (соѕвездие)]] [[Категорија:ESO-објекти]] [[Категорија:PGC-објекти]] [[Категорија:Пречкести спирални галаксии]] [[Категорија:UGCA-објекти]] [[Категорија:Астрономски тела откриени во 1884 година]] kqagmmc6pikkh1r7ww2c7fq26bhlz9d 0 1076438 5651065 5425730 2026-10-29T05:37:06Z Gliwi 66636 ([[c:GR|GR]]) [[File:Wappen Wiehe.png]] → [[File:DEU Wiehe (Roßleben-Wiehe) COA.svg]] PNG → SVG 5651065 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Вие (појаснување)}} {{Инфокутија Место во Германија |Art = Место |Town = [[Рослебен-Вие]] |image_photo = Rathaus Wiehe.JPG |image_caption = Поранешното Градско собрание |Wappen = DEU Wiehe (Roßleben-Wiehe) COA.svg |lat_deg = 51 |lat_min = 16 |lat_sec = 0 |lon_deg = 11 |lon_min = 25 |lon_sec = 0 |Bundesland = Thüringen |Landkreis = Кифхојзер |Höhe = 140 |Fläche = 24.52 |Einwohner = 1871 |Stand = 2017-12-31 |PLZ = 06571 |Vorwahl = 034672 |Kfz = KYF |Website = [http://www.stadt-wiehe.de www.stadt-wiehe.de] |Adresse = Леополд фон Ранке Штрасе 33<br />06571 Вие }} '''Вие''' ({{langx|de|Wiehe}}) — поранешен град во округот [[Кифхојзер (округ)|Кифхојзер]], во сојузната покраина [[Тирингија]], [[Германија]]. Се наоѓа 24 километри јужно од [[Зангерхаузен]] и 32 километри северно од [[Вајмар]]. == Географија == === Местоположба === Вие се наоѓа во долината на реката [[Унштрут]]. == Познати жители == * [[Леополд фон Ранке]] (1795-1886) — историчар, основоположник на современата историографија == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Wiehe}} {{Нормативна контрола}} {{Кифхојзер-никулец}} [[Категорија:Кифхојзер (округ)]] [[Категорија:Поранешни општини во Тирингија]] [[Категорија:Градови во Тирингија]] [[Категорија:Саксонија (пруска покраина)]] 03z6r8s0cgg95dvbwmyjovsubhsu7yy 0 1077710 5651054 5648347 2026-10-29T04:34:36Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Црква_„Св._Димитриј“_-_Сушево_12.jpg|Црква_„Св._Димитриј“_-_Сушево_12.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651054 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Македонска црква |име = Свети Димитриј |слика = Црква „Св. Димитриј“ - Сушево.jpg |големина на слика = 250п |опис = Поглед на црквата |епархија = Струмичка |намесништво = Струмичко |парохија = |координати = {{coord|41|31|46|N|22|37|32|E|display=inline,title|type:landmark_region:MK}} |место = Сушево (Струмичко){{!}}Сушево |општина = Василево |држава = Македонија |патрон = [[Свети Димитрија Солунски|Свети Димитрија]] |изградба = 1936 |завршено = |осветување = 2005 |живопис = |ктитор = |зограф = |рушење = |запалена = |водство = |мрежно место = |архитектонски тип = |архитектонски стил= }} '''Свети Димитриј''' — главна селска црква во [[Струмичко Поле|струмичкото]] село [[Сушево (Струмичко)|Сушево]], [[Македонија]].<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> == Местоположба == Црквата се наоѓа во горниот дел на селото, околу која се наоѓаат селските гробишта. == Историја == Црквата била изградена во 1936 година.<ref name="Чаловска 202">{{cite journal|last=Чаловска|first=Емилија Апостолова|year=2022|title= Осврт на преродбенската црковна архитектура во Струмичкиот Регион|journal=Македонски фолклор|issue=81|pages=202|url= https://ifmc.ukim.mk/wp-content/uploads/spisanie/Broj_81/11._Емилија_Апостолова_Чаловска_197-229.pdf}}</ref> Порано постоела мала црква на истото место каде денеска се наоѓа денешната црква, која во 1970-тите години била изградена по вторпат. Во 2005 година била осветена. == Архитектура == === Фрескоживопис === Внатрешноста на црквата не е живописана. === Икони и иконостас === Црквата има дрвен иконостас. == Галерија == <gallery mode="packed" heights="100px"> Податотека:Гробишта во Сушево.jpg|Селските гробишта Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Сушево 10.jpg|Камбанаријата Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Сушево 11.jpg|Кујната Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Сушево 2.jpg|Помошен објект Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Сушево 3.jpg|Внатрешноста Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Сушево 4.jpg|Трпезаријата Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Сушево 5.jpg|Икона на патронот над влезот Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Сушево 6.jpg|Апсидата Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Сушево 7.jpg|Камбанаријата Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Сушево 8.jpg|Поглед на црквата Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Сушево 9.jpg|Јужната страна Податотека:St. Demetrious Church (Suševo) (1).jpg|Влезната порта </gallery> == Поврзано == * [[Струмичко архијерејско намесништво]] * [[Сушево (Струмичко)|Сушево]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|St. Demetrious Church (Suševo)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Димитриј, Сушево}} [[Категорија:Храмови посветени на Свети Димитрија во Македонија|Сушево]] 97e6ie7feyxz17j2cp6eismxc64whvo 0 1078124 5651061 5649455 2026-10-29T04:34:59Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Црква_„Св._Троица“_-_Дабиље_14.jpg|Црква_„Св._Троица“_-_Дабиље_14.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651061 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Македонска црква |име = Света Троица |слика = |големина на слика = 250п |опис = Воздушен поглед на црквата |епархија = Струмичка |намесништво = Струмичко |парохија = |координати = {{coord|41|26|34|N|22|41|25|E|display=inline,title|type:landmark_region:MK}} |место = Дабиље |општина = Струмица |држава = Македонија |патрон = [[Свето Тројство]] |изградба = 1868 |завршено = |осветување = |живопис = 1868 |ктитор = |зограф = [[Григориј Пецанов]] |рушење = |запалена = |водство = |мрежно место = |архитектонски тип = трикорабна псевдобазилика |архитектонски стил= доцнопреродбенички }} '''Света Троица''' — главна селска црква во [[Струмичко Поле|струмичкото]] село [[Дабиље]], [[Македонија]].<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> == Местоположба == Црквата се наоѓа во средишниот дел на селото. == Историја == Црквата била изградена во 1868 година.<ref name="Чаловска">{{cite journal|last=Чаловска|first=Емилија Апостолова|year=2022|title=Осврт на преродбенската црковна архитектура во Струмичкиот Регион|journal=Македонски фолклор|issue=81|url=https://ifmc.ukim.mk/wp-content/uploads/spisanie/Broj_81/11._Емилија_Апостолова_Чаловска_197-229.pdf}}</ref> Натписот е врежан над апсидата на надворешниот источен ѕид.<ref name="МПКН">{{Наведена мрежна страница|url=https://monitoring.icomos.org.mk/churches/254/view|title=Св. Троица|work=monitoring.icomos.org.mk |accessdate=2026-10-24}}</ref> Црквата била изградена од дебарски мајстори.<ref name="МПКН"/> == Архитектура == Храмот има облик на [[кораб (архитектура)|трикорабна]] псевдобазилика. Трите [[Брод (архитектура)|кораб]]а се разделени со пет пара столбови. На столбовите, ластари од лоза се изменуваат со комплексни барокни преплети во златни и темни тонови. Присутни се и насликани имитации на палмини листови. Таванот е касетиран и се состои од бројни полиња врамени со профилирани обоени рамки, при што секое поле содржи насликан цветен мотив. Во централниот кораб, во еден овален медалјон е насликана допојасна претстава на Исус Христос Седржател, како замена за купола. Медалјоните во централниот кораб се надополнети со радијално аранжирани, резбани и позлатени дрвени прачки, групирани по три, кои создаваат тродимензионален ефект потенциран преку контрастот на нивните златни одблесоци наспроти темната заднина.<ref name="Чаловска"/> Првобитно имала отворен трем на западната и јужната страна. Камбанаријата е присоединета на западната фасада. Апсидата на црквата нема ниту еден прозорец. Има четири полукружни пиластри, како и два полупиластри на аглите; тие веројатно првично биле поврзани со лакови, создавајќи слепи ниши, кои исчезнале при подоцнежните обнови на црквата.<ref name="Чаловска"/> Градбата на црквата е во добра состојба, откако во 2015 година била реновирана. Тогаш на црквата било извршено премалтерисување на фасадата и внатрешноста, препокривање на покривот со нови ќерамиди, а биле изведени и санациони интервенции во камбанаријата.<ref name="МПКН"/> === Фрескоживопис === Црквата има живопис во централниот кораб насликан од зографот [[Григориј Пецанов]] во 1868 година.<ref name="Чаловска"/> Истото е во задоволителна состојба.<ref name="МПКН"/> === Икони и иконостас === За црквата, зографот Пецанов изработил и неколку икони.<ref name="Чаловска"/> == Галерија == <gallery mode="packed" heights="120px"> Податотека:Црква „Св. Троица“ - Дабиље 10.jpg|Ќумбе во дворот Податотека:Црква „Св. Троица“ - Дабиље 11.jpg|Поглед на црквата Податотека:Црква „Св. Троица“ - Дабиље 12.jpg|Натпис на камбанаријата Податотека:Црква „Св. Троица“ - Дабиље 2.jpg|Апсидата Податотека:Црква „Св. Троица“ - Дабиље 3.jpg|Источната страна Податотека:Црква „Св. Троица“ - Дабиље 4.jpg|Годината на изградба Податотека:Црква „Св. Троица“ - Дабиље 5.jpg|Базен за верски обреди Податотека:Црква „Св. Троица“ - Дабиље 6.jpg|Камбанаријата Податотека:Црква „Св. Троица“ - Дабиље 7.jpg|Летниковец Податотека:Црква „Св. Троица“ - Дабиље 8.jpg|Крст во дворот Податотека:Црква „Св. Троица“ - Дабиље 9.jpg|Помошен објект Податотека:Црква „Св. Троица“ - Дабиље.jpg|Поглед на црквата Податотека:Holy Trinity Church (Dabilje) (1).JPG|Црквата во 2016 г. </gallery> == Поврзано == * [[Струмичко архијерејско намесништво]] * [[Дабиље]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-врска|Holy Trinity Church (Dabilje)}} * [https://monitoring.icomos.org.mk/churches/254/view Детален извештај за мониторинг од ИКОМОС Македонија] {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Троица, Дабиље}} [[Категорија:Храмови посветени на Светата Троица во Македонија|Дабиље]] 3pav754lhnkd1dlembl1kzgxw1leblh 0 1079580 5651052 5639298 2026-10-29T04:34:28Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Црква_„Св._Ѓорѓи“_-_Петралинци_10.jpg|Црква_„Св._Ѓорѓи“_-_Петралинци_10.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651052 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Македонска црква |име = Свети Ѓорѓи |слика = |големина на слика = 250п |опис = Воздушен поглед на црквата |епархија = Струмичка |намесништво = Струмичко |парохија = |координати = {{coord|41|28|14|N|22|44|2|E|display=inline,title|type:landmark_region:MK}} |место = Петралинци |општина = Босилово |држава = Македонија |патрон = [[Свети Ѓорѓи]] |изградба = 1920 |завршено = 1930 |осветување = |живопис = |ктитор = |зограф = |рушење = |запалена = |водство = |мрежно место = |архитектонски тип = |архитектонски стил= }} '''Свети Ѓорѓи''' — главна селска црква во [[Струмичко Поле|струмичкото]] село [[Петралинци]], [[Македонија]].<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> == Местоположба == Црквата се наоѓа надвор од селото, западно од последните куќи, до која води земјен пат. Околу црквата се наоѓаат селските гробишта. == Историја == Црквата била изградена во периодот 1920-1930 година.<ref name="Чаловска 202">{{cite journal|last=Чаловска|first=Емилија Апостолова|year=2022|title= Осврт на преродбенската црковна архитектура во Струмичкиот Регион|journal=Македонски фолклор|issue=81|pages=202|url= https://ifmc.ukim.mk/wp-content/uploads/spisanie/Broj_81/11._Емилија_Апостолова_Чаловска_197-229.pdf}}</ref> == Галерија == <gallery mode="packed" heights="100px"> Податотека:Гробишта во Петралинци 2.jpg|Селските гробишта Податотека:Гробишта во Петралинци.jpg|Селските гробишта Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Петралинци 2.jpg|Поглед на црквата Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Петралинци 3.jpg|Јужната страна Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Петралинци 4.jpg|Апсидата Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Петралинци 5.jpg|Влезот на припратата Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Петралинци 6.jpg|Помошниот објект Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Петралинци 7.jpg|Камбанаријата Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Петралинци 8.jpg|Предната страна Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Петралинци 9.jpg|Фреска на камбанаријата Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Петралинци.jpg|Северната страна </gallery> == Поврзано == * [[Струмичко архијерејско намесништво]] * [[Петралинци]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|St. George's Church (Petralinci)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Ѓорѓи, Петралинци}} [[Категорија:Храмови посветени на Свети Ѓорѓи во Македонија|Петралинци]] is6jo58uiazuvnc3c96y1xui9g3ny08 0 1079651 5651057 5642860 2026-10-29T04:34:45Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Црква_„Св._Никола“_-_Секирник_13.jpg|Црква_„Св._Никола“_-_Секирник_13.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651057 wikitext text/x-wiki {{Infobox church | name = Св. Никола | fullname = Црква „Свети Никола“ - Секирник | image = Црква „Св. Никола“ - Секирник 14.jpg | caption = Воздушен поглед на црквата | location = [[Секирник]] | country = [[Македонија]] | denomination = [[македонска византискокатоличка црква|источнокатоличка (унијатска)]] | website = [http://katolickacrkva.mk/%d0%b5%d0%b3%d0%b7%d0%b0%d1%80%d1%85%d1%82/%d0%bf%d0%b0%d1%80%d0%be%d1%85%d0%b8%d0%b8/ katolickacrkva.mk] | founder = | consecrated date = | architect = | architectural type = | style = | groundbreaking = 2006 | completed date = 2007 | materials = | parish = Парохија Секирник | archdiocese = | metropolis = | diocese = [[Струмичко-скопска епархија (католичка)|Струмичко-скопска]] | province = | presbytery = | archbishop = | bishop = [[Киро Стојанов]] | dean = Горги Динов }} '''Црква „Св. Никола“''' — [[Македонска византискокатоличка црква|византискокатоличка]] црква која се наоѓа во струмичкото село [[Секирник]], [[Македонија]].<ref name="список">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|page=90}}</ref> == Местоположба == Црквата е сместена на самиот влез во селото од насока на градот Струмица. == Историја == Црквата започнала да се гради во 2006 година. Пред тоа цели седум години траел отпорот на месното население за обновување на овој храм со образложение дека во селото нема католици. Во 1999 година обидот за ставање камен-темелник завршил со брутален напад врз припадниците на [[Католицизмот во Македонија|Католичката црква]]. По многу состаноци и преговори, во кои биле вклучени и претставници од МПЦ и државниот врв, и по барање на верниците од католичка вероисповед, црквата во Секирник започнала со својата изградба. Црквата била осветена во 2007 година од страна на апостолскиот нунциј од [[Ватикан]], [[монсињор]] Сантос Абрил и Кастиљо.<ref>{{наведена мрежна страница|url=http://www.utrinski.com.mk/?ItemID=BC600DAC7D1BE843B603D08C0663C0C7|title=Осветена новоизградената католичка црква во Секирник|publisher=http://www.utrinski.com.mk|accessdate=2013-05-03|archive-date=2023-01-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20230123110111/http://www.utrinski.com.mk/?ItemID=BC600DAC7D1BE843B603D08C0663C0C7|url-status=dead}}</ref> Истата, денес, претставува сопствена парохија во рамки на [[Струмичко-скопска епархија (католичка)|Струмичко-скопската епархија]].<ref name="католици">{{Наведена мрежна страница|url= http://katolickacrkva.mk/%d0%b5%d0%b3%d0%b7%d0%b0%d1%80%d1%85%d1%82/%d0%bf%d0%b0%d1%80%d0%be%d1%85%d0%b8%d0%b8/|title=Парохии во епархијата|date=2016-01-01|accessdate=2026-10-09}}</ref> == Галерија == <gallery mode=packed heights=120px> Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 10.jpg|Поглед на црквата Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 11.jpg|Апсидата Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 12.jpg|Северната страна Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 2.jpg|Главниот влез Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 3.jpg|Спореден влез Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 4.jpg|Источната страна Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 5.jpg|Поглед на црквата Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 6.jpg|Спореден влез Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 7.jpg|Камбанаријата Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 8.jpg|Празна ниша над влезот Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 9.jpg|Западната страна Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник.jpg|Поглед на црквата </gallery> == Поврзано == * [[Секирник]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|St. Nicholas Church (Sekirnik)}} {{Католички цркви во Македонија}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Никола, Секирник}} [[Категорија:Цркви во Општина Босилово]] [[Категорија:Храмови посветени на Свети Никола во Македонија|Секирник]] [[Категорија:Секирник]] [[Категорија:Католички цркви во Македонија|Никола]] [[Категорија:Македонската архитектура во 2007 година]] l0pa3y0jhlxfcafd8f51imwca3wkbsc 5651058 5651057 2026-10-29T04:34:48Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Црква_„Св._Никола“_-_Секирник_14.jpg|Црква_„Св._Никола“_-_Секирник_14.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651058 wikitext text/x-wiki {{Infobox church | name = Св. Никола | fullname = Црква „Свети Никола“ - Секирник | image = | caption = Воздушен поглед на црквата | location = [[Секирник]] | country = [[Македонија]] | denomination = [[македонска византискокатоличка црква|источнокатоличка (унијатска)]] | website = [http://katolickacrkva.mk/%d0%b5%d0%b3%d0%b7%d0%b0%d1%80%d1%85%d1%82/%d0%bf%d0%b0%d1%80%d0%be%d1%85%d0%b8%d0%b8/ katolickacrkva.mk] | founder = | consecrated date = | architect = | architectural type = | style = | groundbreaking = 2006 | completed date = 2007 | materials = | parish = Парохија Секирник | archdiocese = | metropolis = | diocese = [[Струмичко-скопска епархија (католичка)|Струмичко-скопска]] | province = | presbytery = | archbishop = | bishop = [[Киро Стојанов]] | dean = Горги Динов }} '''Црква „Св. Никола“''' — [[Македонска византискокатоличка црква|византискокатоличка]] црква која се наоѓа во струмичкото село [[Секирник]], [[Македонија]].<ref name="список">{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|page=90}}</ref> == Местоположба == Црквата е сместена на самиот влез во селото од насока на градот Струмица. == Историја == Црквата започнала да се гради во 2006 година. Пред тоа цели седум години траел отпорот на месното население за обновување на овој храм со образложение дека во селото нема католици. Во 1999 година обидот за ставање камен-темелник завршил со брутален напад врз припадниците на [[Католицизмот во Македонија|Католичката црква]]. По многу состаноци и преговори, во кои биле вклучени и претставници од МПЦ и државниот врв, и по барање на верниците од католичка вероисповед, црквата во Секирник започнала со својата изградба. Црквата била осветена во 2007 година од страна на апостолскиот нунциј од [[Ватикан]], [[монсињор]] Сантос Абрил и Кастиљо.<ref>{{наведена мрежна страница|url=http://www.utrinski.com.mk/?ItemID=BC600DAC7D1BE843B603D08C0663C0C7|title=Осветена новоизградената католичка црква во Секирник|publisher=http://www.utrinski.com.mk|accessdate=2013-05-03|archive-date=2023-01-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20230123110111/http://www.utrinski.com.mk/?ItemID=BC600DAC7D1BE843B603D08C0663C0C7|url-status=dead}}</ref> Истата, денес, претставува сопствена парохија во рамки на [[Струмичко-скопска епархија (католичка)|Струмичко-скопската епархија]].<ref name="католици">{{Наведена мрежна страница|url= http://katolickacrkva.mk/%d0%b5%d0%b3%d0%b7%d0%b0%d1%80%d1%85%d1%82/%d0%bf%d0%b0%d1%80%d0%be%d1%85%d0%b8%d0%b8/|title=Парохии во епархијата|date=2016-01-01|accessdate=2026-10-09}}</ref> == Галерија == <gallery mode=packed heights=120px> Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 10.jpg|Поглед на црквата Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 11.jpg|Апсидата Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 12.jpg|Северната страна Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 2.jpg|Главниот влез Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 3.jpg|Спореден влез Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 4.jpg|Источната страна Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 5.jpg|Поглед на црквата Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 6.jpg|Спореден влез Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 7.jpg|Камбанаријата Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 8.jpg|Празна ниша над влезот Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник 9.jpg|Западната страна Податотека:Црква „Св. Никола“ - Секирник.jpg|Поглед на црквата </gallery> == Поврзано == * [[Секирник]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|St. Nicholas Church (Sekirnik)}} {{Католички цркви во Македонија}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Никола, Секирник}} [[Категорија:Цркви во Општина Босилово]] [[Категорија:Храмови посветени на Свети Никола во Македонија|Секирник]] [[Категорија:Секирник]] [[Категорија:Католички цркви во Македонија|Никола]] [[Категорија:Македонската архитектура во 2007 година]] s4e6dlmm8gqojnkbn5eeypsr4auukoo 0 1087030 5651082 5586632 2026-10-29T06:52:58Z Bjankuloski06 332 Правописна исправка, replaced: Љу → Лиу (2) 5651082 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Државен орган |agency_name = Државен совет<br>на НР Кина |nativename = |nativename_a = {{незадебелено|{{јаз|zh-hans|中华人民共和国国务院}}}} |nativename_r = |logo = 中華人民共和國國徽.svg |logo_width = 150px |logo_caption = [[Амблем на НР Кина]] |seal = |seal_width = |seal_caption = |formed = 27 септември 1954 |preceding1 = [[:zh:中央人民政府政务院|Совет за државна управа]] на Централната народна управа |preceding2 = |dissolved = |superseding = |jurisdiction = Влада на НР Кина |headquarters = [[Џунгнанхај]], [[Пекинг]] |employees = |budget = |chief1_name = [[Ли Кеќанг]] |chief1_position = ([[Премиер на Кина|премиер]]) |chief2_name = [[Џанг Гаоли]], [[Лиу Јендунг]], [[Ванг Јанг]], [[Ма Кај]] |chief2_position = вицепремиери |parent_agency = |child1_agency = |child2_agency = |website = [http://english.gov.cn english.gov.cn] |footnotes = }} {{Политика на Кина}} '''Државниот совет''' ({{lang-zh|国务院}}; [[пинјин]]: ''Guówùyuàn'') или '''Централна народна влада/управа''' ({{јаз|zh|中央人民政府}}) е [[кабинет]]от на [[Народна Република Кина]].<ref name="statecouncil">http://english.peopledaily.com.cn/data/organs/statecouncil.shtml</ref> Во него членуваат раководителите на управните органи и служби, на чело со [[премиер на Кина|премиерот]] кој е негов претседавач.<ref name="gov">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.gov.cn/english/2005-08/05/content_20763.htm |title=архивски примерок |accessdate=2013-07-14 |archive-date=2017-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171114022240/http://www.gov.cn/english/2005-08/05/content_20763.htm |url-status=dead }}</ref> Сегашниот состав брои 35 члена: премиерот, еден извршен вицепремиер, тројца вицепремиери, петмина државни советници (од кои двајца се министри) и уште 25 министри и началници на поважни служби.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.brookings.edu/~/media/Files/rc/articles/2010/0517_china_cabinet_members_li/0517_china_cabinet_members_li.pdf |title=архивски примерок |accessdate=2013-07-14 |archive-date=2011-10-24 |archive-url=http://webarchive.loc.gov/all/20111024005715/http://www.brookings.edu/~/media/Files/rc/articles/2010/0517_china_cabinet_members_li/0517_china_cabinet_members_li.pdf |url-status=dead }}</ref> Во [[политика на Кина|политиката на Кина]], владата претставува една од трите меѓусебно поврзани ограноци на власта: другите две се [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичката партија на Кина]] (КПК) и [[Народноослободителна армија на Кина|Народноослободителната армија]] (вооружените сили на Кина). Државниот совет е надлежен и за работата на покраинските управи и спроведувањето на државната политика на тоа ниво. Советот е организациски „сраснат“ со номенклатурата на КПК, со што нема остра граница помеѓу партијата и државата. ==Организација== Државниот совет се среќава еднаш на шест месеци. Во меѓувреме со него раководи политбиро што се состанува еднаш неделно. Во постојаниот комитет членуваат премиерот, еден извршен вицепремиер, тројца вицепремиери и уште петмина државни советници (од кои еден е [[Генерален секретар на Државниот совет на Кина|Генерален секретар на Државниот совет]], а двајца се министри). Вицепремиерите и државните советници ги предлага премиерот, а ги назначува претседателот со одобрение од [[Национално народно собрание|Националното народно собрание]] (ННС). Имаат право на два последователни мандата од по 5 години. Секој вицепремиер е задолжен за извесни области од управата, а секој државен советник има функции определени од премиерот. Генералниот секретар стои на чело на Општата служба која е задолжена за секодневните работи на советот. Овој генерален секретар има релативно мали овластувања, далеку од моќта на [[Генерален секретар на Комунистичката партија на Кина|Генералниот секретар на КПК]]. Секое министерство е задолжено за еден сектор. Комисиите имаат повисок ранг од министерствата и се задолжени за планирање, осмислување и надгледување на соодветните активности на разните управни органи. Службите се занимаваат со работите од постојана тековност. Бироата и управите имаат понизок статус од министерствата. Покрај министерствата (вкупно 25), постојат и 38 владини организации во непосредна надлежност и кои одговараат на самиот Државен совет. Раководителите на овие организации присуствуваат на пленарните седници, но не редовно. Државниот совет формално одговара на Националното народно собрание и неговиот (ННС) [[Постојан комитет на Националното народно собрание|Постојан комитет]] (ПК) при извршувањето на најразлични управни функции на државно и локално ниво, и номинално дејствува со овластување од ННС. Познат е барем еден случај кога ННС има одбиено иницијатива на Државниот совет, како и неколку случаи каде советот има повлечено или темелно изменето предлози поради отпор во ННС. Советот и [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичката партија на Кина]] се мошне преплетени. Со ретки исклучоци, државните советници се високорангирани членови на КПК и како такви, тие имаат големо влијание и во партиската, и во државната политика. Овој систем се разликува од оној на СССР, каде партијата владеела со државниот апарат. Кон крајот на 1980-тите постоеле обиди за раздвојување на партијата и државата, каде партијата би носела одлуки, а Државниот совет би ги извршувал. Во рок од неколку години ваквите иницијативи биле напуштени. Како главен управен орган на владата, главна функција на советот е да ја создава управната политика, да издава решенија и налози и да врши надзор врз спроведувањето на истите. Покрај ова, советот прави нацрти што ги поднесува на ННС и постојаниот комитет, ги изготвува државните планови и буџетот и ги доставува на ННС за разгледување и гласање. Во Државниот совет се доставуваат и разгледуваат идеите и иницијативите од сите подрачја и степени на управата, со особен нагласок на економско осовременување. Државниот совет е надлежен а [[Министерство за одбрана на Кина|Министерството за одбрана]], но не и [[Народноослободителна армија на Кина|Народноослободителната армија]], врз која е надлежен [[Централен воен комитет (Кина)|Централниот воен комитет]]. ==Главни функционери== ;Кабинет на [[Ли Кеќанг]] {| class="wikitable" |- ! style="background:#ccc;"|Функција ! style="background:#ccc;"|Функционер ! style="background:#ccc;"|Период |- |[[Премиер на Кина|Премиер]] |[[Ли Кеќанг]] |2013- |- |rowspan="4"| Вицепремиери |[[Џанг Гаоли]] (I) |2013- |- |[[Лиу Јендунг]] (II) |2013- |- |[[Ванг Јанг]] (III) |2013- |- |[[Ма Кај]] (IV) |2013- |- |[[Генерален секретар на Државниот совет на Кина|Генерален секретар]] |[[Јанг Ѓинг]] |2013- |- |[[Министер за финансии на Кина|Министер за финансии]] |[[Лу Џивеј]] |2013- |- |[[Министер за надворешни работи на Кина|Министер за надворешни работи]] |[[Ванг Ји]] |2013- |- |[[Министерство за одбрана на Кина|Министер за одбрана]] |[[Чанг Ванќуен]] |2013- |- |[[Министерство за образование на Кина|Министер за образование]] |[[Јуен Гуејжен]] |2013- |- |[[Министерство за трговија на Кина|Министер за трговија]] |[[Гао Хученг]] |2013- |- |[[Национална комисија за здравство и планирање на семејството|Претседател на НК за здравство и планирање на семејството]] |[[Ли Бин]] |2013- |- |[[Национална комисија за развој и реформи|Претседател на НК за развој и реформи]] |[[Си Шаоше]] |2013- |- |[[Министерство за транспорт на Кина|Министер за транспорт]] |[[Јанг Чуантанг]] |2013- |- |[[Министерство за граѓански работи на Кина|Министер за граѓански работи]] |[[Ли Лигуо]] |2013- |- |[[Министерство за труд и социјала на Кина<!--Министерство за човечки ресурси и социјала на Кина-->|Министер за труд и социјала]] |[[Јин Вејмин]] |2013- |- |[[Народна банка на Кина|Управник на Народната банка на Кина]] |[[Џоу Сјаочуан]] |2013- |- |} ==Организациска структура== ===Општа служба на Државниот совет=== *Општа служба на Државниот совет ===Министерства и комисии на Државниот совет=== #[[Министерство за надворешни работи на Кина|Министерство за надворешни работи]] #[[Министерство за одбрана на Кина|Министерство за одбрана]] #[[Национална комисија за развој и реформи]] #[[Министерство за образование на Кина|Министерство за образование]] #[[Министерство за наука и технологија на Кина|Министерство за наука и технологија]] #[[Министерство за индустрија и информатика на Кина|Министерство за индустрија и информатика]] #[[Државна комисија за малцински работи|Министерство за малцински работи]] #[[Министерство за државна безбедност на Кина|Министерство за државна безбедност]] #[[Министерство за јавна безбедност на Кина|Министерство за јавна безбедност]] #[[Министерство за надзор на Кина|Министерство за надзор]] #[[Министерство за граѓански работи на Кина|Министерство за граѓански работи]] #[[Министерство за правда на Кина|Министерство за правда]] #[[Министерство за финансии на Кина|Министерство за финансии]] #[[Министерство за труд и социјала на Кина|Министерство за труд и социјала]] #[[Министерство за земјишта и ресурси на Кина|Министерство за земјишта и ресурси]] #[[Министерство за заштита на околината на Кина|Министерство за заштита на околината]] #[[Министерство за домување и урбано-рурален развој на Кина|Министерство за домување и урбано-рурален развој]] #[[Министерство за транспорт на Кина|Министерство за транспорт]] #[[Министерство за водостопанство на Кина|Министерство за водостопанство]] #[[Министерство за земјоделство на Кина|Министерство за земјоделство]] #[[Министерство за трговија на Кина|Министерство за трговија]] #[[Министерство за култура на Кина|Министерство за култура]] #[[Национална комисија за здравство и планирање на семејството]] #[[Народна банка на Кина]] #[[Национална ревизорска служба на Кина|Национална ревизорска служба]] ===Посебна организација во непосредна надлежност на Државниот совет=== *[[Комисија за надзор и управување со државна сопственост на Кина|Комисија за надзор и управување со државна сопственост]] ===Организации во непосредна надлежност на Државниот совет=== #[[Царинска управа на Кина|Општа и царинска управа]] #Државна даночна управа #Државна управа за производство и трговија #Општа управа за контрола на квалитетот, инспекција и карантин #Државна управа за радио, филм и телевизија #Општа управа за печат и издаваштво (Национална управа за аторски права) #Државна управа за спорт #[[Национална статистичка служба (Кина)|Национална статистичка служба]] #Државна управа за шумарство #Државна управа за безбедност при работа #Државна служба за интелектуална сопственост #Национална управа за туризам #Национална управа за верски работи #Советничка служба на Државниот совет #Управа за владини служби при Државниот совет #Национално биро за спречување на корупција ===Управни служби на Државниот совет=== #Служба за дијаспора #Служба за хонгконшки и макајски работи #Служба за законодавни работи #Истражувачка служба на Државниот совет #[[Служба за тајвански работи]] (воедно и установа на КПК), под надлежност на [[Централен комитет на Комунистичката партија на Кина|ЦК на КПК]] #[[Информативна служба на Државниот совет]] (воедно и установа на КПК), под надлежност на [[Централен комитет на Комунистичката партија на Кина|ЦК на КПК]] #[[Служба 610|Служба „610“]] ===Установи во непосредна надлежност на Државниот совет=== #[[Сјинхуа|Новинска агенција Сјинхуа]] #[[Кинеска академија на науките]] #[[Кинеска академија на општествените науки]] #[[Кинеска академија на инженерството]] #Центар за развојни истражувања #Национална училишна управа #Кинеска сеизмолошка управа #Кинеска метеоролошка управа #Регулаторна комисија за банкарството на Кина #Регулаторна комисија за хартии од вредност на Кина #Регулаторна комисија за осигурување на Кина #Регулаторна комисија за државна електродистрибуција #Национален совет за социјалниот фонд #Национален природонаучен фонд #[[:zh:国家档案局|Државна архивска управа]] (воедно и установа на КПК) — во надлежност на [[:zh:中共中央办公厅|Општата служба на ЦК на КПК]] ===Државни управи и служби во надлежност на министерствата и комисиите=== #[[:zh:国家信访局|Државно биро за писма и повици]] — во надлежност на [[:zh:中华人民共和国国务院办公厅|Општата служба на Државниот совет]] #[[:zh:国家粮食局|Државна управа за жито]] — во надлежност на Националната комисија за развој и реформи #Национална управа за енергетика — во надлежност на Националната комисија за развој и реформи #[[:zh:国家国防科技工业局|Државна управа за наука, технологија и воена индустрија]] — во надлежност на Министерство за индустрија и информатика #[[:zh:国家烟草专卖局|Државна монополска управа]] (Национално кинеско тутунско претпријатие) — во надлежност на Министерството за индустрија и информатика #Државна управа за странски стручњаци — во надлежност на Министерството за труд #[[:zh:国家公务员局|Државно биро за државни службеници]] — во надлежност на Министерството за труд #Државна океанска управа — во надлежност на Министерството земјиште и ресурси #Управа за цивилно воздухопловство (CAAC) — во надлежност на Министерството за транспорт #[[:zh:国家测绘地理信息局|Државно биро за земјомер и картографија]] — во надлежност на Министерството за земјиште и ресурси #Државно поштенско биро — во надлежност на Министерство за транспорт #Државна управа за културно наследство — во надлежност на Министерството за култура #Државна управа за храна и лекови — во надлежност на Министерствота за здравство #Државна управа за традиционална кинеска медицина — во надлежност на Министерството за здравство #Државна девизна управа — во надлежност на Народната банка на Кина #[[:zh:国家煤矿安全监察局|Државна управа за безбедност во јагленокопи]] — во надлежност на Државната управа за безбедност при работа #Национална управа за заштита на државни тајни (воедно и установа на КПК) — во надлежност [[:zh:中共中央办公厅|Општата служба на ЦК на КПК]] #[[:zh:国家密码管理局|Државна криптографска управа]] (воедно и установа на КПК) — во надлежност на Општата служба на ЦК на КПК #[[Кинеска национална вселенска управа]] — име резервирано од Министерство за индустрија и информатика #Управа за атомска енергетика на Кина — име резервирано од Министерство за Industry and Information Technology #[[:zh:国家语言文字工作委员会|Државна јазична комисија]] — име резервирано од Министерство за образование #[[:zh:国家核安全局|Национална управа за атомска безбедност]] — име резервирано од Министерство за заштита на околината == Поврзано == {{Портал|Кина}} *[[Национално народно собрание на Кина]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == *[http://english.gov.cn/links/statecouncil.htm Државен совет на НР Кина] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120229100121/http://english.gov.cn/links/statecouncil.htm |date=2012-02-29 }} — службена страница {{en}} *[http://english.gov.cn/links.htm Организациска структура на Државниот совет на НР Кина] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140528170456/http://english.gov.cn/links.htm |date=2014-05-28 }} {{en}} {{Државен совет на НР Кина}} [[Категорија:Државен совет на Кина| ]] [[Категорија:Управување со Кина]] [[Категорија:Политика на Кина]] k9naghh7cvoi88e1a61szj4i3hoqan0 5651089 5651082 2026-10-29T06:58:21Z Bjankuloski06 332 5651089 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Државен орган |agency_name = Државен совет<br>на НР Кина |nativename = |nativename_a = {{незадебелено|{{јаз|zh-hans|中华人民共和国国务院}}}} |nativename_r = |logo = 中華人民共和國國徽.svg |logo_width = 150px |logo_caption = [[Амблем на НР Кина]] |seal = |seal_width = |seal_caption = |formed = 27 септември 1954 |preceding1 = [[:zh:中央人民政府政务院|Совет за државна управа]] на Централната народна управа |preceding2 = |dissolved = |superseding = |jurisdiction = Влада на НР Кина |headquarters = [[Џунгнанхај]], [[Пекинг]] |employees = |budget = |chief1_name = [[Ли Кеќанг]] |chief1_position = ([[Премиер на Кина|премиер]]) |chief2_name = [[Џанг Гаоли]], [[Лиу Јендунг]], [[Ванг Јанг]], [[Ма Кај]] |chief2_position = вицепремиери |parent_agency = |child1_agency = |child2_agency = |website = [http://english.gov.cn english.gov.cn] |footnotes = }} {{Политика на Кина}} '''Државниот совет''' ({{lang-zh|国务院}}; [[пинјин]]: ''Guówùyuàn'') или '''Централна народна влада/управа''' ({{јаз|zh|中央人民政府}}) е [[кабинет]]от на [[Народна Република Кина]].<ref name="statecouncil">http://english.peopledaily.com.cn/data/organs/statecouncil.shtml</ref> Во него членуваат раководителите на управните органи и служби, на чело со [[премиер на Кина|премиерот]] кој е негов претседавач.<ref name="gov">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.gov.cn/english/2005-08/05/content_20763.htm |title=архивски примерок |accessdate=2013-07-14 |archive-date=2017-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171114022240/http://www.gov.cn/english/2005-08/05/content_20763.htm |url-status=dead }}</ref> Сегашниот состав брои 35 члена: премиерот, еден извршен вицепремиер, тројца вицепремиери, петмина државни советници (од кои двајца се министри) и уште 25 министри и началници на поважни служби.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.brookings.edu/~/media/Files/rc/articles/2010/0517_china_cabinet_members_li/0517_china_cabinet_members_li.pdf |title=архивски примерок |accessdate=2013-07-14 |archive-date=2011-10-24 |archive-url=http://webarchive.loc.gov/all/20111024005715/http://www.brookings.edu/~/media/Files/rc/articles/2010/0517_china_cabinet_members_li/0517_china_cabinet_members_li.pdf |url-status=dead }}</ref> Во [[политика на Кина|политиката на Кина]], владата претставува една од трите меѓусебно поврзани ограноци на власта: другите две се [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичката партија на Кина]] (КПК) и [[Народноослободителна армија на Кина|Народноослободителната армија]] (вооружените сили на Кина). Државниот совет е надлежен и за работата на покраинските управи и спроведувањето на државната политика на тоа ниво. Советот е организациски „сраснат“ со номенклатурата на КПК, со што нема остра граница помеѓу партијата и државата. ==Организација== Државниот совет се среќава еднаш на шест месеци. Во меѓувреме со него раководи политбиро што се состанува еднаш неделно. Во постојаниот комитет членуваат премиерот, еден извршен вицепремиер, тројца вицепремиери и уште петмина државни советници (од кои еден е [[Генерален секретар на Државниот совет на Кина|Генерален секретар на Државниот совет]], а двајца се министри). Вицепремиерите и државните советници ги предлага премиерот, а ги назначува претседателот со одобрение од [[Национално народно собрание|Националното народно собрание]] (ННС). Имаат право на два последователни мандата од по 5 години. Секој вицепремиер е задолжен за извесни области од управата, а секој државен советник има функции определени од премиерот. Генералниот секретар стои на чело на Општата служба која е задолжена за секодневните работи на советот. Овој генерален секретар има релативно мали овластувања, далеку од моќта на [[Генерален секретар на Комунистичката партија на Кина|Генералниот секретар на КПК]]. Секое министерство е задолжено за еден сектор. Комисиите имаат повисок ранг од министерствата и се задолжени за планирање, осмислување и надгледување на соодветните активности на разните управни органи. Службите се занимаваат со работите од постојана тековност. Бироата и управите имаат понизок статус од министерствата. Покрај министерствата (вкупно 25), постојат и 38 владини организации во непосредна надлежност и кои одговараат на самиот Државен совет. Раководителите на овие организации присуствуваат на пленарните седници, но не редовно. Државниот совет формално одговара на Националното народно собрание и неговиот (ННС) [[Постојан комитет на Националното народно собрание|Постојан комитет]] (ПК) при извршувањето на најразлични управни функции на државно и локално ниво, и номинално дејствува со овластување од ННС. Познат е барем еден случај кога ННС има одбиено иницијатива на Државниот совет, како и неколку случаи каде советот има повлечено или темелно изменето предлози поради отпор во ННС. Советот и [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичката партија на Кина]] се мошне преплетени. Со ретки исклучоци, државните советници се високорангирани членови на КПК и како такви, тие имаат големо влијание и во партиската, и во државната политика. Овој систем се разликува од оној на СССР, каде партијата владеела со државниот апарат. Кон крајот на 1980-тите постоеле обиди за раздвојување на партијата и државата, каде партијата би носела одлуки, а Државниот совет би ги извршувал. Во рок од неколку години ваквите иницијативи биле напуштени. Како главен управен орган на владата, главна функција на советот е да ја создава управната политика, да издава решенија и налози и да врши надзор врз спроведувањето на истите. Покрај ова, советот прави нацрти што ги поднесува на ННС и постојаниот комитет, ги изготвува државните планови и буџетот и ги доставува на ННС за разгледување и гласање. Во Државниот совет се доставуваат и разгледуваат идеите и иницијативите од сите подрачја и степени на управата, со особен нагласок на економско осовременување. Државниот совет е надлежен а [[Министерство за одбрана на Кина|Министерството за одбрана]], но не и [[Народноослободителна армија на Кина|Народноослободителната армија]], врз која е надлежен [[Централен воен комитет (Кина)|Централниот воен комитет]]. ==Главни функционери== ;Кабинет на [[Ли Кеќанг]] {| class="wikitable" |- ! style="background:#ccc;"|Функција ! style="background:#ccc;"|Функционер ! style="background:#ccc;"|Период |- |[[Премиер на Кина|Премиер]] |[[Ли Кеќанг]] |2013- |- |rowspan="4"| Вицепремиери |[[Џанг Гаоли]] (I) |2013- |- |[[Лиу Јендунг]] (II) |2013- |- |[[Ванг Јанг]] (III) |2013- |- |[[Ма Кај]] (IV) |2013- |- |[[Генерален секретар на Државниот совет на Кина|Генерален секретар]] |[[Јанг Ѓинг]] |2013- |- |[[Министер за финансии на Кина|Министер за финансии]] |[[Лу Џивеј]] |2013- |- |[[Министер за надворешни работи на Кина|Министер за надворешни работи]] |[[Ванг Ји]] |2013- |- |[[Министерство за одбрана на Кина|Министер за одбрана]] |[[Чанг Ванќуен]] |2013- |- |[[Министерство за образование на Кина|Министер за образование]] |[[Јуен Гуејжен]] |2013- |- |[[Министерство за трговија на Кина|Министер за трговија]] |[[Гао Хученг]] |2013- |- |[[Национална комисија за здравство и планирање на семејството|Претседател на НК за здравство и планирање на семејството]] |[[Ли Бин]] |2013- |- |[[Национална комисија за развој и реформи|Претседател на НК за развој и реформи]] |[[Си Шаоше]] |2013- |- |[[Министерство за транспорт на Кина|Министер за транспорт]] |[[Јанг Чуантанг]] |2013- |- |[[Министерство за граѓански работи на Кина|Министер за граѓански работи]] |[[Ли Лигуо]] |2013- |- |[[Министерство за труд и социјала на Кина<!--Министерство за човечки ресурси и социјала на Кина-->|Министер за труд и социјала]] |[[Јин Вејмин]] |2013- |- |[[Народна банка на Кина|Управник на Народната банка на Кина]] |[[Џоу Сјаочуан]] |2013- |- |} ==Организациска структура== ===Општа служба на Државниот совет=== *Општа служба на Државниот совет ===Министерства и комисии на Државниот совет=== #[[Министерство за надворешни работи на Кина|Министерство за надворешни работи]] #[[Министерство за одбрана на Кина|Министерство за одбрана]] #[[Национална комисија за развој и реформи]] #[[Министерство за образование на Кина|Министерство за образование]] #[[Министерство за наука и технологија на Кина|Министерство за наука и технологија]] #[[Министерство за индустрија и информатика на Кина|Министерство за индустрија и информатика]] #[[Државна комисија за малцински работи|Министерство за малцински работи]] #[[Министерство за државна безбедност на Кина|Министерство за државна безбедност]] #[[Министерство за јавна безбедност на Кина|Министерство за јавна безбедност]] #[[Министерство за надзор на Кина|Министерство за надзор]] #[[Министерство за граѓански работи на Кина|Министерство за граѓански работи]] #[[Министерство за правда на Кина|Министерство за правда]] #[[Министерство за финансии на Кина|Министерство за финансии]] #[[Министерство за труд и социјала на Кина|Министерство за труд и социјала]] #[[Министерство за земјишта и ресурси на Кина|Министерство за земјишта и ресурси]] #[[Министерство за заштита на околината на Кина|Министерство за заштита на околината]] #[[Министерство за домување и урбано-рурален развој на Кина|Министерство за домување и урбано-рурален развој]] #[[Министерство за транспорт на Кина|Министерство за транспорт]] #[[Министерство за водостопанство на Кина|Министерство за водостопанство]] #[[Министерство за земјоделство на Кина|Министерство за земјоделство]] #[[Министерство за трговија на Кина|Министерство за трговија]] #[[Министерство за култура на Кина|Министерство за култура]] #[[Национална комисија за здравство и планирање на семејството]] #[[Народна банка на Кина]] #[[Национална ревизорска служба на Кина|Национална ревизорска служба]] ===Посебна организација во непосредна надлежност на Државниот совет=== *[[Комисија за надзор и управување со државна сопственост на Кина|Комисија за надзор и управување со државна сопственост]] ===Организации во непосредна надлежност на Државниот совет=== #[[Царинска управа на Кина|Општа и царинска управа]] #Државна даночна управа #Државна управа за производство и трговија #Општа управа за контрола на квалитетот, инспекција и карантин #Државна управа за радио, филм и телевизија #Општа управа за печат и издаваштво (Национална управа за аторски права) #Државна управа за спорт #[[Национална статистичка служба (Кина)|Национална статистичка служба]] #Државна управа за шумарство #Државна управа за безбедност при работа #Државна служба за интелектуална сопственост #Национална управа за туризам #Национална управа за верски работи #Советничка служба на Државниот совет #Управа за владини служби при Државниот совет #Национално биро за спречување на корупција ===Управни служби на Државниот совет=== #Служба за дијаспора #Служба за хонгконшки и макајски работи #Служба за законодавни работи #Истражувачка служба на Државниот совет #[[Служба за тајвански работи]] (воедно и установа на КПК), под надлежност на [[Централен комитет на Комунистичката партија на Кина|ЦК на КПК]] #[[Информативна служба на Државниот совет]] (воедно и установа на КПК), под надлежност на [[Централен комитет на Комунистичката партија на Кина|ЦК на КПК]] #[[Служба 610|Служба „610“]] ===Установи во непосредна надлежност на Државниот совет=== #[[Сјинхуа|Новинска агенција Сјинхуа]] #[[Кинеска академија на науките]] #[[Кинеска академија на општествените науки]] #[[Кинеска академија на инженерството]] #Центар за развојни истражувања #Национална училишна управа #Кинеска сеизмолошка управа #Кинеска метеоролошка управа #Регулаторна комисија за банкарството на Кина #Регулаторна комисија за хартии од вредност на Кина #Регулаторна комисија за осигурување на Кина #Регулаторна комисија за државна електродистрибуција #Национален совет за социјалниот фонд #Национален природонаучен фонд #[[:zh:国家档案局|Државна архивска управа]] (воедно и установа на КПК) — во надлежност на [[:zh:中共中央办公厅|Општата служба на ЦК на КПК]] ===Државни управи и служби во надлежност на министерствата и комисиите=== #[[:zh:国家信访局|Државно биро за писма и повици]] — во надлежност на [[:zh:中华人民共和国国务院办公厅|Општата служба на Државниот совет]] #[[:zh:国家粮食局|Државна управа за жито]] — во надлежност на Националната комисија за развој и реформи #Национална управа за енергетика — во надлежност на Националната комисија за развој и реформи #[[:zh:国家国防科技工业局|Државна управа за наука, технологија и воена индустрија]] — во надлежност на Министерство за индустрија и информатика #[[:zh:国家烟草专卖局|Државна монополска управа]] (Национално кинеско тутунско претпријатие) — во надлежност на Министерството за индустрија и информатика #Државна управа за странски стручњаци — во надлежност на Министерството за труд #[[:zh:国家公务员局|Државно биро за државни службеници]] — во надлежност на Министерството за труд #Државна океанска управа — во надлежност на Министерството земјиште и ресурси #Управа за цивилно воздухопловство (CAAC) — во надлежност на Министерството за транспорт #[[:zh:国家测绘地理信息局|Државно биро за земјомер и картографија]] — во надлежност на Министерството за земјиште и ресурси #Државно поштенско биро — во надлежност на Министерство за транспорт #Државна управа за културно наследство — во надлежност на Министерството за култура #Државна управа за храна и лекови — во надлежност на Министерствота за здравство #Државна управа за традиционална кинеска медицина — во надлежност на Министерството за здравство #Државна девизна управа — во надлежност на Народната банка на Кина #[[:zh:国家煤矿安全监察局|Државна управа за безбедност во јагленокопи]] — во надлежност на Државната управа за безбедност при работа #Национална управа за заштита на државни тајни (воедно и установа на КПК) — во надлежност [[:zh:中共中央办公厅|Општата служба на ЦК на КПК]] #[[:zh:国家密码管理局|Државна криптографска управа]] (воедно и установа на КПК) — во надлежност на Општата служба на ЦК на КПК #[[Кинеска национална вселенска управа]] — име резервирано од Министерство за индустрија и информатика #Управа за атомска енергетика на Кина — име резервирано од Министерство за Industry and Information Technology #[[:zh:国家语言文字工作委员会|Државна јазична комисија]] — име резервирано од Министерство за образование #[[:zh:国家核安全局|Национална управа за атомска безбедност]] — име резервирано од Министерство за заштита на околината == Поврзано == * [[Национално народно собрание на Кина]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://english.gov.cn/links/statecouncil.htm Државен совет на НР Кина] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120229100121/http://english.gov.cn/links/statecouncil.htm |date=2012-02-29 }} — службена страница {{en}} * [http://english.gov.cn/links.htm Организациска структура на Државниот совет на НР Кина] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140528170456/http://english.gov.cn/links.htm |date=2014-05-28 }} {{en}} {{Државен совет на НР Кина}} [[Категорија:Државен совет на Кина| ]] [[Категорија:Управување со Кина]] [[Категорија:Политика на Кина]] bh24ro31dvhv8kaixasrlis6xn67wmg 5651105 5651089 2026-10-29T07:54:17Z Bjankuloski06 332 /* Главни функционери */ 5651105 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Државен орган |agency_name = Државен совет<br>на НР Кина |nativename = |nativename_a = {{незадебелено|{{јаз|zh-hans|中华人民共和国国务院}}}} |nativename_r = |logo = 中華人民共和國國徽.svg |logo_width = 150px |logo_caption = [[Амблем на НР Кина]] |seal = |seal_width = |seal_caption = |formed = 27 септември 1954 |preceding1 = [[:zh:中央人民政府政务院|Совет за државна управа]] на Централната народна управа |preceding2 = |dissolved = |superseding = |jurisdiction = Влада на НР Кина |headquarters = [[Џунгнанхај]], [[Пекинг]] |employees = |budget = |chief1_name = [[Ли Кеќанг]] |chief1_position = ([[Премиер на Кина|премиер]]) |chief2_name = [[Џанг Гаоли]], [[Лиу Јендунг]], [[Ванг Јанг]], [[Ма Кај]] |chief2_position = вицепремиери |parent_agency = |child1_agency = |child2_agency = |website = [http://english.gov.cn english.gov.cn] |footnotes = }} {{Политика на Кина}} '''Државниот совет''' ({{lang-zh|国务院}}; [[пинјин]]: ''Guówùyuàn'') или '''Централна народна влада/управа''' ({{јаз|zh|中央人民政府}}) е [[кабинет]]от на [[Народна Република Кина]].<ref name="statecouncil">http://english.peopledaily.com.cn/data/organs/statecouncil.shtml</ref> Во него членуваат раководителите на управните органи и служби, на чело со [[премиер на Кина|премиерот]] кој е негов претседавач.<ref name="gov">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.gov.cn/english/2005-08/05/content_20763.htm |title=архивски примерок |accessdate=2013-07-14 |archive-date=2017-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171114022240/http://www.gov.cn/english/2005-08/05/content_20763.htm |url-status=dead }}</ref> Сегашниот состав брои 35 члена: премиерот, еден извршен вицепремиер, тројца вицепремиери, петмина државни советници (од кои двајца се министри) и уште 25 министри и началници на поважни служби.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.brookings.edu/~/media/Files/rc/articles/2010/0517_china_cabinet_members_li/0517_china_cabinet_members_li.pdf |title=архивски примерок |accessdate=2013-07-14 |archive-date=2011-10-24 |archive-url=http://webarchive.loc.gov/all/20111024005715/http://www.brookings.edu/~/media/Files/rc/articles/2010/0517_china_cabinet_members_li/0517_china_cabinet_members_li.pdf |url-status=dead }}</ref> Во [[политика на Кина|политиката на Кина]], владата претставува една од трите меѓусебно поврзани ограноци на власта: другите две се [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичката партија на Кина]] (КПК) и [[Народноослободителна армија на Кина|Народноослободителната армија]] (вооружените сили на Кина). Државниот совет е надлежен и за работата на покраинските управи и спроведувањето на државната политика на тоа ниво. Советот е организациски „сраснат“ со номенклатурата на КПК, со што нема остра граница помеѓу партијата и државата. ==Организација== Државниот совет се среќава еднаш на шест месеци. Во меѓувреме со него раководи политбиро што се состанува еднаш неделно. Во постојаниот комитет членуваат премиерот, еден извршен вицепремиер, тројца вицепремиери и уште петмина државни советници (од кои еден е [[Генерален секретар на Државниот совет на Кина|Генерален секретар на Државниот совет]], а двајца се министри). Вицепремиерите и државните советници ги предлага премиерот, а ги назначува претседателот со одобрение од [[Национално народно собрание|Националното народно собрание]] (ННС). Имаат право на два последователни мандата од по 5 години. Секој вицепремиер е задолжен за извесни области од управата, а секој државен советник има функции определени од премиерот. Генералниот секретар стои на чело на Општата служба која е задолжена за секодневните работи на советот. Овој генерален секретар има релативно мали овластувања, далеку од моќта на [[Генерален секретар на Комунистичката партија на Кина|Генералниот секретар на КПК]]. Секое министерство е задолжено за еден сектор. Комисиите имаат повисок ранг од министерствата и се задолжени за планирање, осмислување и надгледување на соодветните активности на разните управни органи. Службите се занимаваат со работите од постојана тековност. Бироата и управите имаат понизок статус од министерствата. Покрај министерствата (вкупно 25), постојат и 38 владини организации во непосредна надлежност и кои одговараат на самиот Државен совет. Раководителите на овие организации присуствуваат на пленарните седници, но не редовно. Државниот совет формално одговара на Националното народно собрание и неговиот (ННС) [[Постојан комитет на Националното народно собрание|Постојан комитет]] (ПК) при извршувањето на најразлични управни функции на државно и локално ниво, и номинално дејствува со овластување од ННС. Познат е барем еден случај кога ННС има одбиено иницијатива на Државниот совет, како и неколку случаи каде советот има повлечено или темелно изменето предлози поради отпор во ННС. Советот и [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичката партија на Кина]] се мошне преплетени. Со ретки исклучоци, државните советници се високорангирани членови на КПК и како такви, тие имаат големо влијание и во партиската, и во државната политика. Овој систем се разликува од оној на СССР, каде партијата владеела со државниот апарат. Кон крајот на 1980-тите постоеле обиди за раздвојување на партијата и државата, каде партијата би носела одлуки, а Државниот совет би ги извршувал. Во рок од неколку години ваквите иницијативи биле напуштени. Како главен управен орган на владата, главна функција на советот е да ја создава управната политика, да издава решенија и налози и да врши надзор врз спроведувањето на истите. Покрај ова, советот прави нацрти што ги поднесува на ННС и постојаниот комитет, ги изготвува државните планови и буџетот и ги доставува на ННС за разгледување и гласање. Во Државниот совет се доставуваат и разгледуваат идеите и иницијативите од сите подрачја и степени на управата, со особен нагласок на економско осовременување. Државниот совет е надлежен а [[Министерство за одбрана на Кина|Министерството за одбрана]], но не и [[Народноослободителна армија на Кина|Народноослободителната армија]], врз која е надлежен [[Централен воен комитет (Кина)|Централниот воен комитет]]. ==Главни функционери== {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+Членови на извршното заседание на XIV Државен совет (март 2023 – март 2028) !{{крат|Бр.|Хиерархиски редослед по чин}} !Функција !Портрет !Име ! colspan="2" |Партија !Party memberships |- !1 |[[Премиер на Кина|Премиер]] |[[File:李强_Li_Qiang_20230313_01.jpg|133x133px]] |[[Ли Ќанг]] {{јаз|zh-CN|李强}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |[[Постојан комитет на Политбирото на Комунистичката партија на Кина|Постојан комитет на Политбирото]] секретар, Предводничка партиска група |- !2 |[[Вицепремиер на Кина|Вицепремиер]] (прворангиран) |[[File:Ding_Xuexiang_(20230313).jpg|150x150px]] |[[Динг Сјуесјанг]] {{јаз|zh-CN|丁薛祥}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |Постојан комитет на Политбирото заменик-секретар, Предводничка партиска група |- !3 |[[Вицепремиер на Кина|Вицепремиер]] |[[File:Chinese_Vice_Premier_He_Lifeng.jpg|141x141px]] |[[Хе Лифенг]] {{јаз|zh-CN|何立峰}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |[[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбиро]] Предводничка партиска група |- !4 |[[Вицепремиер на Кина|Вицепремиер]] |[[File:Zhang_Guoqing_(20230313).jpg|150x150px]] |[[Џанг Гуоќинг]] {{јаз|zh-CN|张国清}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |Политбиро Предводничка партиска група |- !5 |[[Вицепремиер на Кина|Вицепремиер]] |[[File:Liu_Guozhong_(20230313).jpg|150x150px]] |[[Лиу Гуоџунг]] {{јаз|zh-CN|刘国中}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |Политбиро Предводничка партиска група |- !6 |Државен советник [[Министерство за јавна безбедност на Кина|Министер за јавна безбедност]] |[[File:Minister_Wang_Xiaohong_of_China_in_Vienna,_Austria_on_18_February_2024_(cropped).jpg|133x133px]] |[[Ванг Сјаохунг]] {{јаз|zh-CN|王小洪}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |[[Секретаријат на Комунистичката партија на Кина|Секретаријат]] заменик-секретар, Централна политичко-правна комисија Предводничка партиска група |- !7 |Државен советник Генерален секретар на Државниот совет |<!--Do not use a placeholder image here, per WP:IPH--> |[[Ву Џенглунг]] {{јаз|zh-CN|吴政隆}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |Предводничка партиска група Секретар, Партиска група на органите на Државниот совет |- !8 |Државен советник |[[File:Shen_Yiqin_in_November_2023.jpg|154x154px]] |[[Шен Јиќин]] {{јаз|zh-CN|谌贻琴}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |Предводничка партиска група |} ==Организациска структура== ===Општа служба на Државниот совет=== *Општа служба на Државниот совет ===Министерства и комисии на Државниот совет=== #[[Министерство за надворешни работи на Кина|Министерство за надворешни работи]] #[[Министерство за одбрана на Кина|Министерство за одбрана]] #[[Национална комисија за развој и реформи]] #[[Министерство за образование на Кина|Министерство за образование]] #[[Министерство за наука и технологија на Кина|Министерство за наука и технологија]] #[[Министерство за индустрија и информатика на Кина|Министерство за индустрија и информатика]] #[[Државна комисија за малцински работи|Министерство за малцински работи]] #[[Министерство за државна безбедност на Кина|Министерство за државна безбедност]] #[[Министерство за јавна безбедност на Кина|Министерство за јавна безбедност]] #[[Министерство за надзор на Кина|Министерство за надзор]] #[[Министерство за граѓански работи на Кина|Министерство за граѓански работи]] #[[Министерство за правда на Кина|Министерство за правда]] #[[Министерство за финансии на Кина|Министерство за финансии]] #[[Министерство за труд и социјала на Кина|Министерство за труд и социјала]] #[[Министерство за земјишта и ресурси на Кина|Министерство за земјишта и ресурси]] #[[Министерство за заштита на околината на Кина|Министерство за заштита на околината]] #[[Министерство за домување и урбано-рурален развој на Кина|Министерство за домување и урбано-рурален развој]] #[[Министерство за транспорт на Кина|Министерство за транспорт]] #[[Министерство за водостопанство на Кина|Министерство за водостопанство]] #[[Министерство за земјоделство на Кина|Министерство за земјоделство]] #[[Министерство за трговија на Кина|Министерство за трговија]] #[[Министерство за култура на Кина|Министерство за култура]] #[[Национална комисија за здравство и планирање на семејството]] #[[Народна банка на Кина]] #[[Национална ревизорска служба на Кина|Национална ревизорска служба]] ===Посебна организација во непосредна надлежност на Државниот совет=== *[[Комисија за надзор и управување со државна сопственост на Кина|Комисија за надзор и управување со државна сопственост]] ===Организации во непосредна надлежност на Државниот совет=== #[[Царинска управа на Кина|Општа и царинска управа]] #Државна даночна управа #Државна управа за производство и трговија #Општа управа за контрола на квалитетот, инспекција и карантин #Државна управа за радио, филм и телевизија #Општа управа за печат и издаваштво (Национална управа за аторски права) #Државна управа за спорт #[[Национална статистичка служба (Кина)|Национална статистичка служба]] #Државна управа за шумарство #Државна управа за безбедност при работа #Државна служба за интелектуална сопственост #Национална управа за туризам #Национална управа за верски работи #Советничка служба на Државниот совет #Управа за владини служби при Државниот совет #Национално биро за спречување на корупција ===Управни служби на Државниот совет=== #Служба за дијаспора #Служба за хонгконшки и макајски работи #Служба за законодавни работи #Истражувачка служба на Државниот совет #[[Служба за тајвански работи]] (воедно и установа на КПК), под надлежност на [[Централен комитет на Комунистичката партија на Кина|ЦК на КПК]] #[[Информативна служба на Државниот совет]] (воедно и установа на КПК), под надлежност на [[Централен комитет на Комунистичката партија на Кина|ЦК на КПК]] #[[Служба 610|Служба „610“]] ===Установи во непосредна надлежност на Државниот совет=== #[[Сјинхуа|Новинска агенција Сјинхуа]] #[[Кинеска академија на науките]] #[[Кинеска академија на општествените науки]] #[[Кинеска академија на инженерството]] #Центар за развојни истражувања #Национална училишна управа #Кинеска сеизмолошка управа #Кинеска метеоролошка управа #Регулаторна комисија за банкарството на Кина #Регулаторна комисија за хартии од вредност на Кина #Регулаторна комисија за осигурување на Кина #Регулаторна комисија за државна електродистрибуција #Национален совет за социјалниот фонд #Национален природонаучен фонд #[[:zh:国家档案局|Државна архивска управа]] (воедно и установа на КПК) — во надлежност на [[:zh:中共中央办公厅|Општата служба на ЦК на КПК]] ===Државни управи и служби во надлежност на министерствата и комисиите=== #[[:zh:国家信访局|Државно биро за писма и повици]] — во надлежност на [[:zh:中华人民共和国国务院办公厅|Општата служба на Државниот совет]] #[[:zh:国家粮食局|Државна управа за жито]] — во надлежност на Националната комисија за развој и реформи #Национална управа за енергетика — во надлежност на Националната комисија за развој и реформи #[[:zh:国家国防科技工业局|Државна управа за наука, технологија и воена индустрија]] — во надлежност на Министерство за индустрија и информатика #[[:zh:国家烟草专卖局|Државна монополска управа]] (Национално кинеско тутунско претпријатие) — во надлежност на Министерството за индустрија и информатика #Државна управа за странски стручњаци — во надлежност на Министерството за труд #[[:zh:国家公务员局|Државно биро за државни службеници]] — во надлежност на Министерството за труд #Државна океанска управа — во надлежност на Министерството земјиште и ресурси #Управа за цивилно воздухопловство (CAAC) — во надлежност на Министерството за транспорт #[[:zh:国家测绘地理信息局|Државно биро за земјомер и картографија]] — во надлежност на Министерството за земјиште и ресурси #Државно поштенско биро — во надлежност на Министерство за транспорт #Државна управа за културно наследство — во надлежност на Министерството за култура #Државна управа за храна и лекови — во надлежност на Министерствота за здравство #Државна управа за традиционална кинеска медицина — во надлежност на Министерството за здравство #Државна девизна управа — во надлежност на Народната банка на Кина #[[:zh:国家煤矿安全监察局|Државна управа за безбедност во јагленокопи]] — во надлежност на Државната управа за безбедност при работа #Национална управа за заштита на државни тајни (воедно и установа на КПК) — во надлежност [[:zh:中共中央办公厅|Општата служба на ЦК на КПК]] #[[:zh:国家密码管理局|Државна криптографска управа]] (воедно и установа на КПК) — во надлежност на Општата служба на ЦК на КПК #[[Кинеска национална вселенска управа]] — име резервирано од Министерство за индустрија и информатика #Управа за атомска енергетика на Кина — име резервирано од Министерство за Industry and Information Technology #[[:zh:国家语言文字工作委员会|Државна јазична комисија]] — име резервирано од Министерство за образование #[[:zh:国家核安全局|Национална управа за атомска безбедност]] — име резервирано од Министерство за заштита на околината == Поврзано == * [[Национално народно собрание на Кина]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://english.gov.cn/links/statecouncil.htm Државен совет на НР Кина] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120229100121/http://english.gov.cn/links/statecouncil.htm |date=2012-02-29 }} — службена страница {{en}} * [http://english.gov.cn/links.htm Организациска структура на Државниот совет на НР Кина] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140528170456/http://english.gov.cn/links.htm |date=2014-05-28 }} {{en}} {{Државен совет на НР Кина}} [[Категорија:Државен совет на Кина| ]] [[Категорија:Управување со Кина]] [[Категорија:Политика на Кина]] lno45ka5aut0v804iey9814uhvty89f 5651109 5651105 2026-10-29T07:55:34Z Bjankuloski06 332 5651109 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Државен орган |agency_name = Државен совет<br>на НР Кина |nativename = |nativename_a = {{незадебелено|{{јаз|zh-hans|中华人民共和国国务院}}}} |nativename_r = |logo = 中華人民共和國國徽.svg |logo_width = 150px |logo_caption = [[Амблем на НР Кина]] |seal = |seal_width = |seal_caption = |formed = 27 септември 1954 |preceding1 = [[:zh:中央人民政府政务院|Совет за државна управа]] на Централната народна управа |preceding2 = |dissolved = |superseding = |jurisdiction = Влада на НР Кина |headquarters = [[Џунгнанхај]], [[Пекинг]] |employees = |budget = |chief1_name = [[Ли Кеќанг]] |chief1_position = ([[Премиер на Кина|премиер]]) |chief2_name = [[Џанг Гаоли]], [[Лиу Јендунг]], [[Ванг Јанг]], [[Ма Кај]] |chief2_position = вицепремиери |parent_agency = |child1_agency = |child2_agency = |website = [http://english.gov.cn english.gov.cn] |footnotes = }} {{Политика на Кина}} '''Државниот совет''' ({{lang-zh|国务院}}; [[пинјин]]: ''Guówùyuàn'') или '''Централна народна влада/управа''' ({{јаз|zh|中央人民政府}}) — [[кабинет]]от на [[Народна Република Кина]].<ref name="statecouncil">http://english.peopledaily.com.cn/data/organs/statecouncil.shtml</ref> Во него членуваат раководителите на управните органи и служби, на чело со [[премиер на Кина|премиерот]] кој е негов претседавач.<ref name="gov">{{Наведена мрежна страница |url=http://www.gov.cn/english/2005-08/05/content_20763.htm |title=архивски примерок |accessdate=2013-07-14 |archive-date=2017-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171114022240/http://www.gov.cn/english/2005-08/05/content_20763.htm |url-status=dead }}</ref> Сегашниот состав брои 35 члена: премиерот, еден извршен вицепремиер, тројца вицепремиери, петмина државни советници (од кои двајца се министри) и уште 25 министри и началници на поважни служби.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://www.brookings.edu/~/media/Files/rc/articles/2010/0517_china_cabinet_members_li/0517_china_cabinet_members_li.pdf |title=архивски примерок |accessdate=2013-07-14 |archive-date=2011-10-24 |archive-url=http://webarchive.loc.gov/all/20111024005715/http://www.brookings.edu/~/media/Files/rc/articles/2010/0517_china_cabinet_members_li/0517_china_cabinet_members_li.pdf |url-status=dead }}</ref> Во [[политика на Кина|политиката на Кина]], владата претставува една од трите меѓусебно поврзани ограноци на власта: другите две се [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичката партија на Кина]] (КПК) и [[Народноослободителна армија на Кина|Народноослободителната армија]] (вооружените сили на Кина). Државниот совет е надлежен и за работата на покраинските управи и спроведувањето на државната политика на тоа ниво. Советот е организациски „сраснат“ со номенклатурата на КПК, со што нема остра граница помеѓу партијата и државата. ==Организација== Државниот совет се среќава еднаш на шест месеци. Во меѓувреме со него раководи политбиро што се состанува еднаш неделно. Во постојаниот комитет членуваат премиерот, еден извршен вицепремиер, тројца вицепремиери и уште петмина државни советници (од кои еден е [[Генерален секретар на Државниот совет на Кина|Генерален секретар на Државниот совет]], а двајца се министри). Вицепремиерите и државните советници ги предлага премиерот, а ги назначува претседателот со одобрение од [[Национално народно собрание|Националното народно собрание]] (ННС). Имаат право на два последователни мандата од по 5 години. Секој вицепремиер е задолжен за извесни области од управата, а секој државен советник има функции определени од премиерот. Генералниот секретар стои на чело на Општата служба која е задолжена за секодневните работи на советот. Овој генерален секретар има релативно мали овластувања, далеку од моќта на [[Генерален секретар на Комунистичката партија на Кина|Генералниот секретар на КПК]]. Секое министерство е задолжено за еден сектор. Комисиите имаат повисок ранг од министерствата и се задолжени за планирање, осмислување и надгледување на соодветните активности на разните управни органи. Службите се занимаваат со работите од постојана тековност. Бироата и управите имаат понизок статус од министерствата. Покрај министерствата (вкупно 25), постојат и 38 владини организации во непосредна надлежност и кои одговараат на самиот Државен совет. Раководителите на овие организации присуствуваат на пленарните седници, но не редовно. Државниот совет формално одговара на Националното народно собрание и неговиот (ННС) [[Постојан комитет на Националното народно собрание|Постојан комитет]] (ПК) при извршувањето на најразлични управни функции на државно и локално ниво, и номинално дејствува со овластување од ННС. Познат е барем еден случај кога ННС има одбиено иницијатива на Државниот совет, како и неколку случаи каде советот има повлечено или темелно изменето предлози поради отпор во ННС. Советот и [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичката партија на Кина]] се мошне преплетени. Со ретки исклучоци, државните советници се високорангирани членови на КПК и како такви, тие имаат големо влијание и во партиската, и во државната политика. Овој систем се разликува од оној на СССР, каде партијата владеела со државниот апарат. Кон крајот на 1980-тите постоеле обиди за раздвојување на партијата и државата, каде партијата би носела одлуки, а Државниот совет би ги извршувал. Во рок од неколку години ваквите иницијативи биле напуштени. Како главен управен орган на владата, главна функција на советот е да ја создава управната политика, да издава решенија и налози и да врши надзор врз спроведувањето на истите. Покрај ова, советот прави нацрти што ги поднесува на ННС и постојаниот комитет, ги изготвува државните планови и буџетот и ги доставува на ННС за разгледување и гласање. Во Државниот совет се доставуваат и разгледуваат идеите и иницијативите од сите подрачја и степени на управата, со особен нагласок на економско осовременување. Државниот совет е надлежен а [[Министерство за одбрана на Кина|Министерството за одбрана]], но не и [[Народноослободителна армија на Кина|Народноослободителната армија]], врз која е надлежен [[Централен воен комитет (Кина)|Централниот воен комитет]]. ==Главни функционери== {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |+Членови на извршното заседание на XIV Државен совет (март 2023 – март 2028) !{{крат|Бр.|Хиерархиски редослед по чин}} !Функција !Портрет !Име ! colspan="2" |Партија !Party memberships |- !1 |[[Премиер на Кина|Премиер]] |[[File:李强_Li_Qiang_20230313_01.jpg|133x133px]] |[[Ли Ќанг]] {{јаз|zh-CN|李强}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |[[Постојан комитет на Политбирото на Комунистичката партија на Кина|Постојан комитет на Политбирото]] секретар, Предводничка партиска група |- !2 |[[Вицепремиер на Кина|Вицепремиер]] (прворангиран) |[[File:Ding_Xuexiang_(20230313).jpg|150x150px]] |[[Динг Сјуесјанг]] {{јаз|zh-CN|丁薛祥}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |Постојан комитет на Политбирото заменик-секретар, Предводничка партиска група |- !3 |[[Вицепремиер на Кина|Вицепремиер]] |[[File:Chinese_Vice_Premier_He_Lifeng.jpg|141x141px]] |[[Хе Лифенг]] {{јаз|zh-CN|何立峰}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |[[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбиро]] Предводничка партиска група |- !4 |[[Вицепремиер на Кина|Вицепремиер]] |[[File:Zhang_Guoqing_(20230313).jpg|150x150px]] |[[Џанг Гуоќинг]] {{јаз|zh-CN|张国清}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |Политбиро Предводничка партиска група |- !5 |[[Вицепремиер на Кина|Вицепремиер]] |[[File:Liu_Guozhong_(20230313).jpg|150x150px]] |[[Лиу Гуоџунг]] {{јаз|zh-CN|刘国中}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |Политбиро Предводничка партиска група |- !6 |Државен советник [[Министерство за јавна безбедност на Кина|Министер за јавна безбедност]] |[[File:Minister_Wang_Xiaohong_of_China_in_Vienna,_Austria_on_18_February_2024_(cropped).jpg|133x133px]] |[[Ванг Сјаохунг]] {{јаз|zh-CN|王小洪}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |[[Секретаријат на Комунистичката партија на Кина|Секретаријат]] заменик-секретар, Централна политичко-правна комисија Предводничка партиска група |- !7 |Државен советник Генерален секретар на Државниот совет |<!--Do not use a placeholder image here, per WP:IPH--> |[[Ву Џенглунг]] {{јаз|zh-CN|吴政隆}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |Предводничка партиска група Секретар, Партиска група на органите на Државниот совет |- !8 |Државен советник |[[File:Shen_Yiqin_in_November_2023.jpg|154x154px]] |[[Шен Јиќин]] {{јаз|zh-CN|谌贻琴}} | style="background:#FF3333;" | |[[Комунистичка партија на Кина|КПК]] |Предводничка партиска група |} ==Организациска структура== ===Општа служба на Државниот совет=== *Општа служба на Државниот совет ===Министерства и комисии на Државниот совет=== #[[Министерство за надворешни работи на Кина|Министерство за надворешни работи]] #[[Министерство за одбрана на Кина|Министерство за одбрана]] #[[Национална комисија за развој и реформи]] #[[Министерство за образование на Кина|Министерство за образование]] #[[Министерство за наука и технологија на Кина|Министерство за наука и технологија]] #[[Министерство за индустрија и информатика на Кина|Министерство за индустрија и информатика]] #[[Државна комисија за малцински работи|Министерство за малцински работи]] #[[Министерство за државна безбедност на Кина|Министерство за државна безбедност]] #[[Министерство за јавна безбедност на Кина|Министерство за јавна безбедност]] #[[Министерство за надзор на Кина|Министерство за надзор]] #[[Министерство за граѓански работи на Кина|Министерство за граѓански работи]] #[[Министерство за правда на Кина|Министерство за правда]] #[[Министерство за финансии на Кина|Министерство за финансии]] #[[Министерство за труд и социјала на Кина|Министерство за труд и социјала]] #[[Министерство за земјишта и ресурси на Кина|Министерство за земјишта и ресурси]] #[[Министерство за заштита на околината на Кина|Министерство за заштита на околината]] #[[Министерство за домување и урбано-рурален развој на Кина|Министерство за домување и урбано-рурален развој]] #[[Министерство за транспорт на Кина|Министерство за транспорт]] #[[Министерство за водостопанство на Кина|Министерство за водостопанство]] #[[Министерство за земјоделство на Кина|Министерство за земјоделство]] #[[Министерство за трговија на Кина|Министерство за трговија]] #[[Министерство за култура на Кина|Министерство за култура]] #[[Национална комисија за здравство и планирање на семејството]] #[[Народна банка на Кина]] #[[Национална ревизорска служба на Кина|Национална ревизорска служба]] ===Посебна организација во непосредна надлежност на Државниот совет=== *[[Комисија за надзор и управување со државна сопственост на Кина|Комисија за надзор и управување со државна сопственост]] ===Организации во непосредна надлежност на Државниот совет=== #[[Царинска управа на Кина|Општа и царинска управа]] #Државна даночна управа #Државна управа за производство и трговија #Општа управа за контрола на квалитетот, инспекција и карантин #Државна управа за радио, филм и телевизија #Општа управа за печат и издаваштво (Национална управа за аторски права) #Државна управа за спорт #[[Национална статистичка служба (Кина)|Национална статистичка служба]] #Државна управа за шумарство #Државна управа за безбедност при работа #Државна служба за интелектуална сопственост #Национална управа за туризам #Национална управа за верски работи #Советничка служба на Државниот совет #Управа за владини служби при Државниот совет #Национално биро за спречување на корупција ===Управни служби на Државниот совет=== #Служба за дијаспора #Служба за хонгконшки и макајски работи #Служба за законодавни работи #Истражувачка служба на Државниот совет #[[Служба за тајвански работи]] (воедно и установа на КПК), под надлежност на [[Централен комитет на Комунистичката партија на Кина|ЦК на КПК]] #[[Информативна служба на Државниот совет]] (воедно и установа на КПК), под надлежност на [[Централен комитет на Комунистичката партија на Кина|ЦК на КПК]] #[[Служба 610|Служба „610“]] ===Установи во непосредна надлежност на Државниот совет=== #[[Сјинхуа|Новинска агенција Сјинхуа]] #[[Кинеска академија на науките]] #[[Кинеска академија на општествените науки]] #[[Кинеска академија на инженерството]] #Центар за развојни истражувања #Национална училишна управа #Кинеска сеизмолошка управа #Кинеска метеоролошка управа #Регулаторна комисија за банкарството на Кина #Регулаторна комисија за хартии од вредност на Кина #Регулаторна комисија за осигурување на Кина #Регулаторна комисија за државна електродистрибуција #Национален совет за социјалниот фонд #Национален природонаучен фонд #[[:zh:国家档案局|Државна архивска управа]] (воедно и установа на КПК) — во надлежност на [[:zh:中共中央办公厅|Општата служба на ЦК на КПК]] ===Државни управи и служби во надлежност на министерствата и комисиите=== #[[:zh:国家信访局|Државно биро за писма и повици]] — во надлежност на [[:zh:中华人民共和国国务院办公厅|Општата служба на Државниот совет]] #[[:zh:国家粮食局|Државна управа за жито]] — во надлежност на Националната комисија за развој и реформи #Национална управа за енергетика — во надлежност на Националната комисија за развој и реформи #[[:zh:国家国防科技工业局|Државна управа за наука, технологија и воена индустрија]] — во надлежност на Министерство за индустрија и информатика #[[:zh:国家烟草专卖局|Државна монополска управа]] (Национално кинеско тутунско претпријатие) — во надлежност на Министерството за индустрија и информатика #Државна управа за странски стручњаци — во надлежност на Министерството за труд #[[:zh:国家公务员局|Државно биро за државни службеници]] — во надлежност на Министерството за труд #Државна океанска управа — во надлежност на Министерството земјиште и ресурси #Управа за цивилно воздухопловство (CAAC) — во надлежност на Министерството за транспорт #[[:zh:国家测绘地理信息局|Државно биро за земјомер и картографија]] — во надлежност на Министерството за земјиште и ресурси #Државно поштенско биро — во надлежност на Министерство за транспорт #Државна управа за културно наследство — во надлежност на Министерството за култура #Државна управа за храна и лекови — во надлежност на Министерствота за здравство #Државна управа за традиционална кинеска медицина — во надлежност на Министерството за здравство #Државна девизна управа — во надлежност на Народната банка на Кина #[[:zh:国家煤矿安全监察局|Државна управа за безбедност во јагленокопи]] — во надлежност на Државната управа за безбедност при работа #Национална управа за заштита на државни тајни (воедно и установа на КПК) — во надлежност [[:zh:中共中央办公厅|Општата служба на ЦК на КПК]] #[[:zh:国家密码管理局|Државна криптографска управа]] (воедно и установа на КПК) — во надлежност на Општата служба на ЦК на КПК #[[Кинеска национална вселенска управа]] — име резервирано од Министерство за индустрија и информатика #Управа за атомска енергетика на Кина — име резервирано од Министерство за Industry and Information Technology #[[:zh:国家语言文字工作委员会|Државна јазична комисија]] — име резервирано од Министерство за образование #[[:zh:国家核安全局|Национална управа за атомска безбедност]] — име резервирано од Министерство за заштита на околината == Поврзано == * [[Национално народно собрание на Кина]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://english.gov.cn/links/statecouncil.htm Државен совет на НР Кина] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20120229100121/http://english.gov.cn/links/statecouncil.htm |date=2012-02-29 }} — службена страница {{en}} * [http://english.gov.cn/links.htm Организациска структура на Државниот совет на НР Кина] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20140528170456/http://english.gov.cn/links.htm |date=2014-05-28 }} {{en}} {{Државен совет на НР Кина}} [[Категорија:Државен совет на Кина| ]] [[Категорија:Управување со Кина]] [[Категорија:Политика на Кина]] tdhplhi6zd3p6bbi0p9ey3f89fm0zuv 0 1087632 5651083 5633806 2026-10-29T06:53:02Z Bjankuloski06 332 Правописна исправка, replaced: Љу → Лиу (2) 5651083 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Функционер |image = Li Keqiang (cropped).jpg |caption = Ли Кеќанг во 2012 г. |name = {{погоре|0.2em|Ли Кеќанг}} |native_name = {{подолу|0.1em|{{незадебелено|{{јаз|zh-hans|李克强}}}}}} |office = [[Премиер на НР Кина]]<br><small>[[:zh:中华人民共和国国务院 (第十二届)|XII Државен совет]]</small> |president = [[Си Ѓинпинг]] |vicepremier = [[Џанг Гаоли]]<br>[[Лиу Јендунг]]<br>[[Ванг Јанг]]<br>[[Ма Кај]] |term_start = 15 март 2013 |term_end =11 март 2023 |predecessor = [[Вен Ѓабао]] |successor = [[Ли Ќанг]] |office1 = I Вицепремиер на НР Кина<br><small>[[:zh:中华人民共和国国务院 (第十一届)|XI Државен совет]]</small> |alongside1 = Хуеј Лиангји<br>[[Џанг Деѓанг]]<br>Ванг Ќишан |premier1 = [[Вен Ѓабао]] |term_start1 = 17 март 2008 |term_end1 = 15 март 2013 |predecessor1 = [[Ву Ји]] {{мали|(в.д.)}} |successor1 = [[Џанг Гаоли]] |birth_date = {{Birth date|1955|7|1|df=y}} |birth_place = [[Дингјуен]], [[Анхуеј]], [[НР Кина]] |death_date = {{Death date and age|2023|10|27|1955|7|1|df=y}} |death_place = Шангај, Кина |party = [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичка партија]] |spouse = Ченг Хунг |alma_mater = [[Пекиншки универзитет]] }} [[Податотека:Груевски-Кечанг.JPG|мини|десно|250п|Ли Кеќанг на средба со македонскиот премиер [[Никола Груевски]] во 2013 г.]] '''Ли Кеќанг''' ({{lang-zh|李克强}}, [[пинјин]]: ''Lǐ Kèqiáng''; {{рн|1|јули|1955}} - {{пн|27|октомври|2023}}) — кинески [[економист]] и [[премиер на НР Кина]] и секретар на [[Државен совет на Кина|Државниот совет]]. Како таков, тој бил [[шеф на влада]]та и водечка личност во [[економска политика|економската политика]] на државата. Бил втор човек во [[Постојан комитет на Политбирото на Комунистичката партија на Кина|Постојаниот комитет на Политбирото]], кој е [[де факто]] врховен политички орган во земјата. Од 2008 до 2013 г, Ли бил на функцијата прв вицепремиер во мандатот на премиерот [[Вен Ѓабао]]. Имал разни официјални должности, меѓу кои економски развој, контрола на цените, финансиска политика, [[климатски промени]] и макроекономско управување.<ref name=China.org.cn>{{наведени вести |first=Mingxin |last=|title=China's new top Party leaders make debut |url=http://www.china.org.cn/china/18th_cpc_congress/2012-11/15/content_27120449.htm |newspaper=China.org.cn |publisher=|date=15 ноември 2012 |accessdate=22 ноември 2012}}</ref> Кариерата ја започнал вклучувајќи се во редовите на [[Сојуз на комунистичката младина на Кина|Сојузот на комунистичката младина]]. Од 1998 до 2004 г, бил управник и партиски секретар на покраините [[Хенан]] и [[Љаонинг]]. Ли бил претставник на „петтото поколение“ на раководството на [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичката партија на Кина]]. ==Детство и младост== Ли Кеќанг е роден на 1 јули 1955 г. во [[Дингјуен]], во покраината [[Анхуеј]]. Татко му бил покраински функционер. Откако го завршил средното образование за време на [[Културна револуција|Културната револуција]], бил испратен на работа во руралното подрачје на Фенгјанг, Анхуеј, каде подоцна се зачленил во [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичката партија]] (КПК) и постепено дошол до местото партиски началник на производниот одред. Во овој период се занимавал со проучување на општествено-политичката мисла, за што ја добил наградата „Извонреден изучувач на маоизмот“.<ref>{{нмс|url=http://www.dwnews.com/gb/MainNews/Forums/BackStage/2008_11_28_10_59_18_787.html |title=《多维月刊》：李克强出身非平民，成长靠恩师（2） |publisher=Dwnews.com |date=28 ноември 2008 |accessdate=18 март 2013}} {{zh}}</ref> Откако се вратил дома, татко му му понудил да го подготвува за околиски партиски началник, но Ли ја одбил понудата, одлучувајќи да студира [[право]] на [[Пекиншки универзитет|Пекиншкиот универзитет]]. Откако дипломирал и станал претседател на студентскиот совет, продолжил со образованието и се стекнал со [[докторат]] по правни науки. Во 1980 г. станал Секретар на универзитетскиот огранок на [[Сојуз на комунистичката младина на Кина|Сојузот на комунистичката младина]] (СКМК). Во 1982 г. станал дел од раководството (секретаријатот) на СКМК и бил во потесна соработка со [[Ху Ѓинтао]], кој ја изградил својата кариера по истиот пат. Во 1993 г. станал генерален секретар на СКМК, каде се задржал сè до 1998 г. Починал на 27 октомври 2023 г. од [[срцев удар]].<ref>{{наведени вести |date=27 октомври 2023 |title=李克强同志逝世 |work=The Beijing News |url=https://baijiahao.baidu.com/s?id=1780865181845341526 |access-date=27 October 2023}}</ref><ref>{{наведени вести |date=27 октомври 2023 | title=Li Keqiang, former premier of China, dead after heart attack | work=South China Morning Post | url=https://www.scmp.com/news/china/politics/article/3239355/li-keqiang-former-premier-china-dead|access-date=27 октомври 2023}}</ref> ==Политичка кариера== ===Покраински функции=== Во јуни 1998 г. Ли станал најмладиот покраински челник во Кина кога бил назначен за управник на [[Хенан]] на возраст од 43 г. Според неговите соработници, одбивал да учествува на гозби и други раскошни свечености неповрзани со службата во име на неговата посветеност на борбата против сиромаштијата.<ref>{{нмс|url=http://www3.chinesenewsnet.com/gb/MainNews/Forums/BackStage/2007_6_10_0_11_42_172.html |title=Duowei: Li Keqiang helps Henan fight off the poverty |publisher=.chinesenewsnet.com |date=10 јуни 2007 |accessdate=18 март 2013}} {{zh}}</ref> На должноста бил поборник за [[економски развој]] на Хенан, правел обиколки низ сите краишта и успеал да ја претвори сиромашната покраина во стопански напредна и привлечна за инвестиции. Единствено не успеал да се справи со епидемијата на [[ХИВ]]/[[СИДА]] во руралните подрачја. Во декември 2004 г. бил назначен за партиснки началник на [[Љаонинг]]. Во оваа покраина се истакнал со проектот „Пет точки во една линија“, поврзувајќи ги [[Даљен]] и [[Дандунг]], како и низа други пристанишни градови во поопфатна мрежа со цел да се подобри протокот на стоки во трговијата. ===Државна политика=== Ли постапено се издигнал до втор човек во Постојаниот комитет на Политбирото и станало извесно дека тој ќе биде наследник на Вен Ѓабао на местото Премир на Државниот совет (2013). Претпоставките дека Ли ќе стапи во државниот врв се потврдиле на XVII седница на Националното народно собрание, кога бил изгласан за член на [[Постојан комитет на Политбирото на Комунистичката партија на Кина|Постојаниот комитет на Политбирото]] (ПКП) во октомври 2007 г. Ли бил и во потесниот круг на можни наследници на [[Ху Ѓинтао]] како [[Генерален секретар на Комунистичката партија на Кина|генерален секретар на КПК]]. Меѓутоа, во ноември 2013 г. на функцијата застанал неговиот колега од Политбирото, [[Си Ѓинпинг]]. На Националното народно собрание во 2008 г, Ли е избран за прворангиран вицепремиер на државата, така подоцна наследувајќи го [[Вен Ѓабао]] на премиерската функција. Со стапувањето во Постојаниот комитет, Ли ги добил најважните ресори во [[Влада на Кина|кинеската влада]], воедно постепено подготвувајќи се за премиерското место. Првиот значаен јавен настап на Ли е неговото обраќање на [[Светски економски форум|Светскиот економски форум]] во [[Давос]], [[Швајцарија]] во 2010 г, каде дал краток преглед на долгорочната развојна визија Кина пред светските политичари и претприемачи.<ref name="forbes">{{наведени вести|last=Maidment|first=Paul|title=China's Li Delivers A Polished Future|url=http://blogs.forbes.com/davos/2010/01/28/chinas-li-delivers-a-polished-future/|newspaper=Forbes|date=28 јануари 2010}}</ref> Во обраќањето дал особен нагласок на потребата од [[одржлив развој]], [[одржливост|одржлива енергетика]], намалување на економската нееднаквост и осовременувањето на главните стратешки [[индустрија|индустриски гранки]].<ref name=forbes/> Во говорот, Ли ја потврдил посветеноста на Кина на мирен развој и зголемување на уделот на домашната побарувачка наспроти надворешните притисоци предизвикани од [[Големата рецесија|глобалната финансиска криза]], но и предупредил за опасноста на [[протекционизам|протекционизмот]]. Во следниот дел од излагањето ја споменал и важноста на меѓународниот развој и меѓународните финансиски реформи и побарал глобална управна структура која „подобро ги одразува промените во глобалниот политичко-економски пејзаж“.<ref name="davos">{{нмс|last=Ли|first=Кеќанг|title=Годишна средба во Давос за 2010 г. — Посебно обраќање на Ли Кеќанг |url=http://www.youtube.com/watch?v=ybzXrKw6rPk|publisher=Светски економски форум ([[YouTube]])|accessdate=4 јуни 2010}}</ref> Во февруари 2010, Ли одржал говор пред [[Државен совет на Кина|министерите]] и [[покраини во Кина|покраинските]] управници за важноста на измените во економската структура на земјата во име на развојот во иднина, со особен нагласок на домашната [[потрошувачка]] и урбанизацијата.<ref name="qiushi">{{нмс|last=Ли|first=Кеќанг|title=Прашања по измените во економската структура на Кина ({{јаз|zh|关于调整经济结构促进持续发展的几个问题}})|url=http://www.qstheory.cn/zxdk/2010/201011/201005/t20100527_31316.htm|publisher=Чуше|accessdate=1 јуни 2010|archive-date=2010-06-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20100604004342/http://www.qstheory.cn/zxdk/2010/201011/201005/t20100527_31316.htm|url-status=dead}}</ref> Во излагањето истакнал и дека Кина ќе се пренасочи кон зголемување и зајакнување на средната класа, што треба го сочинува најголемиот дел од населението.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://china.globaltimes.cn/society/2010-06/538531.html |title=архивски примерок |accessdate=2013-07-25 |archive-date=2010-06-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100608013526/http://china.globaltimes.cn/society/2010-06/538531.html |url-status=dead }}</ref> Ли исто така ја истакнал важноста на индустријализацијата, урбанизацијата и осовременувањето на кинеското [[земјоделство]] со цел да се подобри неговата [[конкурентност]], прехранбената сигурност, енергетската сигурност, поволноста на домувањето и здравството.<ref>{{нмс|last=Xinhua News Agency|title=China's vice premier urges accelerating industrialization, urbanization|url=http://news.xinhuanet.com/english2010/china/2010-10/11/c_13550478.htm|publisher=Сјинхуа|accessdate=22 октомври 2010|date=11 октомври 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20101014210404/http://news.xinhuanet.com/english2010/china/2010-10/11/c_13550478.htm|archive-date=2010-10-14|url-status=dead}}</ref> Во август 2011, Ли остварил официјална посета на [[Хонгконг]], воедно посетувајќи го и [[Хонгконшки универзитет|Хонгконшкиот универзитет]]. ===Премиерство=== На XII заседание на [[Национално народно собрание|Националното народно собрание]] на 15 март 2013 г, Ли Кеќанг бил избран за [[премиер на НР Кина]],<ref name="bbc">{{наведени вести |title=China confirms Li Keqiang as premier |url=http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-china-21796641 |newspaper=BBC |date=15 март 2013 |accessdate=15 март 2013}}</ref> со што станал втор човек во државата по претседателот [[Си Ѓинпинг]].<ref>{{наведени вести |title=Li Keqiang named Chinese premier, government's second most powerful post |url=http://edition.cnn.com/2013/03/14/world/asia/china-new-premier/ |newspaper=CNN |date=15 март 2013 |accessdate=17 март 2013}}</ref> Оваа функција ја презел од неговиот претходник, [[Вен Ѓабао]], кој заминал во пензија и, како него, се очекува да служи два мандата.<ref name="bbc"/> На 16 март, собранието ги избрало [[Џанг Гаоли]], [[Лиу Јендунг]], [[Ванг Јанг]] и [[Ма Кај]] за вицепремиери.<ref name=berg16mar>{{наведени вести |title=Who’s Who in China’s New Government Leadership Lineup |url=http://www.bloomberg.com/news/2013-03-16/who-s-who-in-china-s-new-government-leadership-lineup.html |newspaper=Bloomberg |accessdate=16 март 2013 |date=16 март 2013}}</ref> Првиот поважен говор го одржал на 17 март, во завршниот дел на седницата на собранието, повикувајќи ги политичарите на внимателно трошење на државните средства, поголема финансиска праведност и повеќе економски реформи. Според него, од особено значење економијата да се заснова на локална потрошувачка наместо досегашната политика на извозно стопанство.<ref name=cpd>{{нмс|url=http://english.peopledaily.com.cn/102774/8182241.html|date=26 март 2013|title=Premier Li Keqiang focuses on consumption|author=DING QINGFEN|publisher=China Daily}}</ref><ref name=gt>{{нмс|url=http://www.globaltimes.cn/content/771783.shtml|title=Premier Li calls for courage, wisdom in upgrading economy|author=Сјинхуа|date=2013-3-31}}</ref> ====Надворешна политика==== Ли Кеќанг ја остварил првата посета во странство на 18 мај 2013 г. во Индија со цел да најде решение за пограничниот спор и да ги поттикне економските врски со земјата.<ref>http://www.aljazeera.com/news/asia/2013/05/201351972251986773.html</ref> Потоа го посетил и Пакистан, истакнувајќи ја важноста на големото пријателство и братство помеѓу двете земји.<ref>{{Наведена мрежна страница |url=http://news.xinhuanet.com/english/china/2013-05/24/c_124755924.htm |title=архивска копија |accessdate=2013-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130815091730/http://news.xinhuanet.com/english/china/2013-05/24/c_124755924.htm |archive-date=2013-08-15 |url-status=dead}}</ref> Првите официјални посети во Европа Ли ги остварил во [[Швајцарија]] и [[Германија]], каде се сретнал со државниот врв на двете земји.<ref>[http://www.chinadaily.com.cn/china/2013livisit/ Ли посети четири земји] — [[China Daily]] {{en}}</ref> Кон средината на годината, Ли остварил и средби со македонскиот премиер [[Никола Груевски]] и шефот на [[МНР]], [[Никола Попоски]] во состав на кинеската иницијатива за инвестиции и соработка со земјите од Средна и Источна Европа.<ref>{{наведени вести|url=http://www.netpress.com.mk/mk/vest.asp?id=132200&kategorija=1|title=Премиерот Груевски денеска на средби со претседателот и со премиерот на Кина|date=2 јули 2013|publisher=[[Нет Прес|Нетпрес]]|accessdate=4 јули 2013}}{{Мртва_врска|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Наводи == {{наводи|colwidth=30em}} == Надворешни врски == {{ризница|李克强|Ли Кеќанг}} *[https://web.archive.org/web/20131118101537/http://news.xinhuanet.com/ziliao/2002-02/25/content_289095.htm Профил на Ли Кеќанг ] — „[[Синхуа]]“ {{en}} {{Премиери на НР Кина}} {{Државен совет}} {{Државен совет на НР Кина}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Кинески политичари]] [[Категорија:Кинески економисти]] [[Категорија:Премиери на Кина]] [[Категорија:Вицепремиери на Кина]] iyanftq1prpgzb1lp8n0emogy5rdznc 0 1087697 5651084 5633893 2026-10-29T06:53:05Z Bjankuloski06 332 /* top */ Правописна исправка, replaced: Љу → Лиу 5651084 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Функционер |name = Ма Кај |native_name = 马凯 |image = Ma Kai Xiamen 2013.jpg |imagesize = |caption = Ма Кај во 2013 г. |order = |office = [[Вицепремиер на НР Кина]] |alongside = [[Џанг Гаоли]], [[Лиу Јендунг]], [[Ванг Јанг]] |premier = [[Ли Кеќанг]] |term_start = 16 март 2013 |term_end = |predecessor = [[Ванг Ќишан]] |successor = |office2 = [[Државен совет на Кина|Државен советник на НР Кина]] |term_start2 = март 2008 |term_end2 = март 2013 |premier2 = [[Вен Ѓабао]] |birth_date = јуни 1946 |birth_place = [[Ѓиншан]], [[Шангај]] |death_date = |death_place = |nationality = Кинез |party = [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичка партија]] |spouse = |alma_mater = Народен универзитет на Кина |footnotes = }} '''Ма Кај''' ({{lang-zh|马凯}}, [[пинјин]]: ''Mǎ Kǎi''); р. [[јуни]] [[1946]]) — еден од четворицата [[вицепремиер на Кина|вицепремиери на Кина]], четврти по ранг.<ref>{{наведени вести |title=Кој е кој во новиот состав на државниот врв на Кина |url=http://www.bloomberg.com/news/2013-03-16/who-s-who-in-china-s-new-government-leadership-lineup.html |newspaper=Bloomberg |accessdate=16 март 2013 |date=16 март 2013}} {{en}}</ref> Служел и како советник и [[генерален секретар]] на [[Државен совет на Кина|Државниот совет на Кина]]. ==Животопис== Роден е во округот [[Ѓиншан]], [[Шангај]] во јуни 1946 г, а [[магистратура|магистрирал]] на Народниот универзитет во 1982 г. Членувал во XVI, XVII и XVIII [[Централен комитет на Комунистичката партија на Кина]]. Во 2012 г. е избран за член на [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбирото на КПК]]. Во 2003 г. бил назначен за раководител на Националната комисија за развој и реформи, со управно-планска надлежност над [[економија на Кина|кинеската економија]].<ref>[http://www.chinavitae.com/biography/720 Ma Kai] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20180927150229/http://www.chinavitae.com/biography/720 |date=2018-09-27 }} — ''ChinaVitae'' (2003), accessed {{конс|2007-06-14}} {{en}}</ref> Денес е задолжен и за државната политика во однос на [[глобално затоплување|глобалното затоплување]]. == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://web.archive.org/web/20131026013040/http://news.xinhuanet.com/english/special/18cpcnc/2012-11/15/c_131977291.htm Официјална биографија на Ма Кај] — „[[Сјинхуа]]“ {{en}} {{Државен совет}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Ма, Кај}} [[Категорија:Кинески политичари]] [[Категорија:Вицепремиери на Кина]] [[Категорија:Луѓе од Шангај]] [[Категорија:Родени во 1946 година]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во јуни]] k2iadtosefps1mpdgs7j8or4uptfxvx 5651106 5651084 2026-10-29T07:54:36Z Bjankuloski06 332 5651106 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Функционер |name = Ма Кај |native_name = 马凯 |image = Ma Kai Xiamen 2013.jpg |imagesize = |caption = Ма Кај во 2013 г. |order = |office = [[Вицепремиер на НР Кина]] |alongside = [[Џанг Гаоли]], [[Лиу Јендунг]], [[Ванг Јанг]] |premier = [[Ли Кеќанг]] |term_start = 16 март 2013 |term_end = |predecessor = [[Ванг Ќишан]] |successor = |office2 = [[Државен совет на Кина|Државен советник на НР Кина]] |term_start2 = март 2008 |term_end2 = март 2013 |premier2 = [[Вен Ѓабао]] |birth_date = јуни 1946 |birth_place = [[Ѓиншан]], [[Шангај]] |death_date = |death_place = |nationality = Кинез |party = [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичка партија]] |spouse = |alma_mater = Народен универзитет на Кина |footnotes = }} '''Ма Кај''' ({{lang-zh|马凯}}, [[пинјин]]: ''Mǎ Kǎi''); р. [[јуни]] [[1946]]) — еден од четворицата [[вицепремиер на Кина|вицепремиери на Кина]], четврти по ранг.<ref>{{наведени вести |title=Кој е кој во новиот состав на државниот врв на Кина |url=http://www.bloomberg.com/news/2013-03-16/who-s-who-in-china-s-new-government-leadership-lineup.html |newspaper=Bloomberg |accessdate=16 март 2013 |date=16 март 2013}} {{en}}</ref> Служел и како советник и [[генерален секретар]] на [[Државен совет на Кина|Државниот совет на Кина]]. ==Животопис== Роден е во округот [[Ѓиншан]], [[Шангај]] во јуни 1946 г, а [[магистратура|магистрирал]] на Народниот универзитет во 1982 г. Членувал во XVI, XVII и XVIII [[Централен комитет на Комунистичката партија на Кина]]. Во 2012 г. е избран за член на [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбирото на КПК]]. Во 2003 г. бил назначен за раководител на Националната комисија за развој и реформи, со управно-планска надлежност над [[економија на Кина|кинеската економија]].<ref>[http://www.chinavitae.com/biography/720 Ma Kai] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20180927150229/http://www.chinavitae.com/biography/720 |date=2018-09-27 }} — ''ChinaVitae'' (2003), accessed {{конс|2007-06-14}} {{en}}</ref> Денес е задолжен и за државната политика во однос на [[глобално затоплување|глобалното затоплување]]. == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://web.archive.org/web/20131026013040/http://news.xinhuanet.com/english/special/18cpcnc/2012-11/15/c_131977291.htm Официјална биографија на Ма Кај] — „[[Сјинхуа]]“ {{en}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Ма, Кај}} [[Категорија:Кинески политичари]] [[Категорија:Вицепремиери на Кина]] [[Категорија:Луѓе од Шангај]] [[Категорија:Родени во 1946 година]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во јуни]] sae3qwe8jrtcoay1rubbi4kf8nn8hw8 0 1087706 5651108 5643317 2026-10-29T07:54:54Z Bjankuloski06 332 5651108 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Функционер |name = {{погоре|0.2em|Џанг Гаоли}} |native_name = {{подолу|0.1em|{{незадебелено|{{јаз|zh-hans|张高丽}}}}}} |image = Zhang-Gaoli 1.jpeg |office = [[Вицепремиер на Кина|Прворангиран Вицепремиер на Кина]] |premier = [[Ли Кеќанг]] |term_start = 15 март 2013 |term_end = |predecessor = [[Ли Кеќанг]] |successor = |birth_date = ноември 1946 |birth_place = [[Ѓинѓанг (Фуѓен)|Ѓинѓанг]], [[Фуѓен]] |death_date = |death_place = |party = [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичка партија]] |alma_mater = [[Сјаменски универзитет]] }} '''Џанг Гаоли''' ({{lang-zh|张高丽}}, [[пинјин]]: ''Zhāng Gāolí''; р. [[ноември]] [[1946]]) — тековен прворангиран [[вицепремиер на Кина]] и член на [[Постојан комитет на Политбирото на Комунистичката партија на Кина|Постојаниот комитет на Политбирото на Комунистичката партија на Кина]]. До ноември 2012 г. бил партиски секретар на градот [[Тјенѓин]], а до март 2007 г. ја имал инстата функција среде [[економски развој|развојниот расцут]] на покраината [[Шандунг]]. ==Живот и кариера== Џанг е роден во [[Ѓинѓанг (Фуџен)|Ѓинѓанг]], [[Фуџен]]. Во ноември 1973 г. се зачленил во [[Комунистичка партија на Кина|Комунистичката партија]] (КПК). Судирал [[економија]] на [[Сјаменскиот универзитет]] во [[Сјамен]] (1965-1970). Од 1997 до 2002 г. бил на важни функции во специјалната економска зона на [[Шенџен]] и покраинската управа на [[Гуангдунг]], каде одиграл суштинска улога во стопанскиот напредок на подрачјето. Како [[економист]], Џанг бил задолжен за економскиот развој на покраината [[Шандунг]], каде служел како покраински секретар на КПК. Пред одржувањето на XVII партиски конгрес, централното раководство направило прераспоред на функционерите, со што Џанг бил преместен како началник на крајбрежниот град [[Тјенѓин]]. На XVIII [[Национален конгрес на Комунистичката партија на Кина|Национален конгрес на КПК]] во 2012 г. Џанг е избран за член на XVIII [[Постојан комитет на Политбирото на Комунистичката партија на Кина|Постојан комитет на Политбирото]]. On 15 март 2013 бил назначен за прв вицепремиер на кабинетот на [[Ли Кеќанг]].<ref name=bberg16mar>{{наведени вести|title=Кој е кој во новата постава на државниот врв на Кина|url=http://www.bloomberg.com/news/2013-03-16/who-s-who-in-china-s-new-government-leadership-lineup.html|accessdate=16 март 2013|newspaper=Bloomberg|date=16 март 2013}} {{en}}</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == *[https://web.archive.org/web/20170406191553/http://news.xinhuanet.com/english/special/18cpcnc/2012-11/15/c_131977284.htm Биографија на Џанг Гаоли] — „[[Синхуа]]“ {{en}} {{ПК на Политбирото на КПК}} {{Нормативна контрола}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Џанг, Гаоли}} [[Категорија:Вицепремиери на Кина]] [[Категорија:Кинески политичари]] [[Категорија:Кинески економисти]] [[Категорија:Родени во 1946 година]] [[Категорија:Родени во ноември]] [[Категорија:Живи луѓе]] j76ot2fuvbmo885jh7ldumyc5zhzdjw 0 1095388 5651079 5643250 2026-10-29T06:51:14Z Bjankuloski06 332 5651079 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Функционер |name = Лиу Јендунг |native_name = {{јаз|zh|刘延东}} |image = Liu Yandong 2016 in Cologne -9806.jpg |imagesize = |caption = |order = |office = Вицепремиер на НР Кина (II ранг) |premier = [[Ли Кеќанг]] |term_start = 16 март 2013 |term_end = |predecessor = [[Хуј Лиангји]] |successor = |office2 = [[Државен совет на Кина|Државен советник на Кина]] |alongside2 = [[Љанг Гуангље]], [[Ма Кај]], [[Менг Ѓанџу]], [[Дај Бингуо]] |premier2 = [[Вен Ѓабао]] |term_start2 = 17 март 2008 |term_end2 = 16 март 2013 |predecessor2 = |successor2 = |order3 = Член на [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбирото на КПК]] |term_start3 = ноември 2007 |term_end3 = |1blankname3 = [[Генерален секретар на Комунистичката партија на Кина|Ген. секретар]] |1namedata3 = [[Ху Ѓинтао]]<br>[[Си Ѓинпинг]] |birth_date = ноември 1945 |birth_place = [[Нантунг]], [[Ѓангсу]] |death_date = |death_place = |nationality = Кинеска |party = [[Комунистичка партија на Кина]] |spouse = |alma_mater = универзитет „[[Цингхуа]]“ |occupation = |signature = |footnotes = }} '''Лиу Јендунг''' ({{lang-zh|刘延东}}, {{пинјин|Liú Yàndōng}}; р. [[ноември]] [[1945]]) — [[вицепремиер]] на Кина и член на [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбирото на Комунистичката партија на Кина]], поранешен член на [[Државен совет на Кина|Државниот совет]]. Со пензионирањето на [[Ву Ји]], Лиу станала највисокорангирана жена во партијата и една од вкупно две жени во Политбирото.<ref>[http://www.guardian.co.uk/world/2012/oct/16/china-liu-yandong-feminism-politics Кинеската политичарка Лиу Јендунг како носител на надежта и стравувањата на современиот феминизам] — The Guardian {{en}}</ref> ==Младост и образование== Родена е во градот [[Нантунг]] во покраината [[Ѓангсу]] и дипломирала [[хемија]] на универзитетот „[[Цингхуа]]“ во 1970 г. Во 2009 г. добила почесен докторат по [[правни науки]] од универзитетот во Стоуни Брук во САД. ==Политичка кариера== Влегла во политиката со ангажман во [[Сојуз на комунистичката младина на Кина|Сојузот на комунистичката младина]]. Од 2002 до 2007 г. била на функцијата Началник на [[Обединет фронт (Кина)|Обединетиот фронт]] — организација за усогласување на останатите партии во Кина со државната политика на КПК. Како долгогодишен соработник на тогашниот претседател [[Ху Ѓинтао]], во 2007 г. стапила во XVII [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина]]. На [[Национално народно собрание|Националното народно собрание]] во 2008 г. е избрана за член на [[Државен совет на Кина|Државниот совет]]. На XVIII Собрание во 2012 г. е избрана за член на XVIII Политбиро на КПК. Во 2013 г. на пленарната седница на XII Собрание е назначена за вицепремиер во [[Државен совет на Кина#Главни функционери|кабинетот]] на [[Ли Кеќанг]]. == Поврзано == * [[Државен совет на Кина]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://web.archive.org/web/20170402001726/http://news.xinhuanet.com/misc/2002-12/30/content_674518.htm Профил на Лиу Јендунг] — [[Синхуа]] {{zh}} * [https://web.archive.org/web/20170401201250/http://news.xinhuanet.com/english/special/18cpcnc/2012-11/15/c_131977294.htm Биографија на Лиу Јендунг] — [[Синхуа]] {{en}} {{Државен совет}} {{Нормативна контрола}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Јендунг, Лиу}} [[Категорија:Кинески политичари]] [[Категорија:Вицепремиери на Кина]] [[Категорија:Кинески хемичари]] [[Категорија:Родени во 1945 година]] [[Категорија:Луѓе од Нантунг]] [[Категорија:Живи луѓе]] pxspthkq09p9e43q66yfpninp81m9tf 5651080 5651079 2026-10-29T06:51:24Z Bjankuloski06 332 Bjankuloski06 ја премести страницата [[Љу Јендунг]] на [[Лиу Јендунг]] 5651079 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Функционер |name = Лиу Јендунг |native_name = {{јаз|zh|刘延东}} |image = Liu Yandong 2016 in Cologne -9806.jpg |imagesize = |caption = |order = |office = Вицепремиер на НР Кина (II ранг) |premier = [[Ли Кеќанг]] |term_start = 16 март 2013 |term_end = |predecessor = [[Хуј Лиангји]] |successor = |office2 = [[Државен совет на Кина|Државен советник на Кина]] |alongside2 = [[Љанг Гуангље]], [[Ма Кај]], [[Менг Ѓанџу]], [[Дај Бингуо]] |premier2 = [[Вен Ѓабао]] |term_start2 = 17 март 2008 |term_end2 = 16 март 2013 |predecessor2 = |successor2 = |order3 = Член на [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбирото на КПК]] |term_start3 = ноември 2007 |term_end3 = |1blankname3 = [[Генерален секретар на Комунистичката партија на Кина|Ген. секретар]] |1namedata3 = [[Ху Ѓинтао]]<br>[[Си Ѓинпинг]] |birth_date = ноември 1945 |birth_place = [[Нантунг]], [[Ѓангсу]] |death_date = |death_place = |nationality = Кинеска |party = [[Комунистичка партија на Кина]] |spouse = |alma_mater = универзитет „[[Цингхуа]]“ |occupation = |signature = |footnotes = }} '''Лиу Јендунг''' ({{lang-zh|刘延东}}, {{пинјин|Liú Yàndōng}}; р. [[ноември]] [[1945]]) — [[вицепремиер]] на Кина и член на [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбирото на Комунистичката партија на Кина]], поранешен член на [[Државен совет на Кина|Државниот совет]]. Со пензионирањето на [[Ву Ји]], Лиу станала највисокорангирана жена во партијата и една од вкупно две жени во Политбирото.<ref>[http://www.guardian.co.uk/world/2012/oct/16/china-liu-yandong-feminism-politics Кинеската политичарка Лиу Јендунг како носител на надежта и стравувањата на современиот феминизам] — The Guardian {{en}}</ref> ==Младост и образование== Родена е во градот [[Нантунг]] во покраината [[Ѓангсу]] и дипломирала [[хемија]] на универзитетот „[[Цингхуа]]“ во 1970 г. Во 2009 г. добила почесен докторат по [[правни науки]] од универзитетот во Стоуни Брук во САД. ==Политичка кариера== Влегла во политиката со ангажман во [[Сојуз на комунистичката младина на Кина|Сојузот на комунистичката младина]]. Од 2002 до 2007 г. била на функцијата Началник на [[Обединет фронт (Кина)|Обединетиот фронт]] — организација за усогласување на останатите партии во Кина со државната политика на КПК. Како долгогодишен соработник на тогашниот претседател [[Ху Ѓинтао]], во 2007 г. стапила во XVII [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина]]. На [[Национално народно собрание|Националното народно собрание]] во 2008 г. е избрана за член на [[Државен совет на Кина|Државниот совет]]. На XVIII Собрание во 2012 г. е избрана за член на XVIII Политбиро на КПК. Во 2013 г. на пленарната седница на XII Собрание е назначена за вицепремиер во [[Државен совет на Кина#Главни функционери|кабинетот]] на [[Ли Кеќанг]]. == Поврзано == * [[Државен совет на Кина]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://web.archive.org/web/20170402001726/http://news.xinhuanet.com/misc/2002-12/30/content_674518.htm Профил на Лиу Јендунг] — [[Синхуа]] {{zh}} * [https://web.archive.org/web/20170401201250/http://news.xinhuanet.com/english/special/18cpcnc/2012-11/15/c_131977294.htm Биографија на Лиу Јендунг] — [[Синхуа]] {{en}} {{Државен совет}} {{Нормативна контрола}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Јендунг, Лиу}} [[Категорија:Кинески политичари]] [[Категорија:Вицепремиери на Кина]] [[Категорија:Кинески хемичари]] [[Категорија:Родени во 1945 година]] [[Категорија:Луѓе од Нантунг]] [[Категорија:Живи луѓе]] pxspthkq09p9e43q66yfpninp81m9tf 5651085 5651080 2026-10-29T06:54:26Z Bjankuloski06 332 5651085 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Функционер |name = Лиу Јендунг |native_name = {{јаз|zh|刘延东}} |image = Liu Yandong 2016 in Cologne -9806.jpg |imagesize = |caption = |order = |office = Вицепремиер на НР Кина (II ранг) |premier = [[Ли Кеќанг]] |term_start = 16 март 2013 |term_end = |predecessor = [[Хуј Лиангји]] |successor = |office2 = [[Државен совет на Кина|Државен советник на Кина]] |alongside2 = [[Љанг Гуангље]], [[Ма Кај]], [[Менг Ѓанџу]], [[Дај Бингуо]] |premier2 = [[Вен Ѓабао]] |term_start2 = 17 март 2008 |term_end2 = 16 март 2013 |predecessor2 = |successor2 = |order3 = Член на [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбирото на КПК]] |term_start3 = ноември 2007 |term_end3 = |1blankname3 = [[Генерален секретар на Комунистичката партија на Кина|Ген. секретар]] |1namedata3 = [[Ху Ѓинтао]]<br>[[Си Ѓинпинг]] |birth_date = ноември 1945 |birth_place = [[Нантунг]], [[Ѓангсу]] |death_date = |death_place = |nationality = Кинеска |party = [[Комунистичка партија на Кина]] |spouse = |alma_mater = универзитет „[[Цингхуа]]“ |occupation = |signature = |footnotes = }} '''Лиу Јендунг''' ({{lang-zh|刘延东}}, {{пинјин|Liú Yàndōng}}; {{рн|22|ноември|1945}} – {{пн|28|октомври|2026}}) — [[вицепремиер]] на Кина и член на [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбирото на Комунистичката партија на Кина]], поранешен член на [[Државен совет на Кина|Државниот совет]]. Со пензионирањето на [[Ву Ји]], Лиу станала највисокорангирана жена во партијата и една од вкупно две жени во Политбирото.<ref>[http://www.guardian.co.uk/world/2012/oct/16/china-liu-yandong-feminism-politics Кинеската политичарка Лиу Јендунг како носител на надежта и стравувањата на современиот феминизам] — The Guardian {{en}}</ref> ==Младост и образование== Родена е во градот [[Нантунг]] во покраината [[Ѓангсу]] и дипломирала [[хемија]] на универзитетот „[[Цингхуа]]“ во 1970 г. Во 2009 г. добила почесен докторат по [[правни науки]] од универзитетот во Стоуни Брук во САД. ==Политичка кариера== Влегла во политиката со ангажман во [[Сојуз на комунистичката младина на Кина|Сојузот на комунистичката младина]]. Од 2002 до 2007 г. била на функцијата Началник на [[Обединет фронт (Кина)|Обединетиот фронт]] — организација за усогласување на останатите партии во Кина со државната политика на КПК. Како долгогодишен соработник на тогашниот претседател [[Ху Ѓинтао]], во 2007 г. стапила во XVII [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина]]. На [[Национално народно собрание|Националното народно собрание]] во 2008 г. е избрана за член на [[Државен совет на Кина|Државниот совет]]. На XVIII Собрание во 2012 г. е избрана за член на XVIII Политбиро на КПК. Во 2013 г. на пленарната седница на XII Собрание е назначена за вицепремиер во [[Државен совет на Кина#Главни функционери|кабинетот]] на [[Ли Кеќанг]]. == Поврзано == * [[Државен совет на Кина]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://web.archive.org/web/20170402001726/http://news.xinhuanet.com/misc/2002-12/30/content_674518.htm Профил на Лиу Јендунг] — [[Синхуа]] {{zh}} * [https://web.archive.org/web/20170401201250/http://news.xinhuanet.com/english/special/18cpcnc/2012-11/15/c_131977294.htm Биографија на Лиу Јендунг] — [[Синхуа]] {{en}} {{Државен совет}} {{Нормативна контрола}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Јендунг, Лиу}} [[Категорија:Кинески политичари]] [[Категорија:Вицепремиери на Кина]] [[Категорија:Кинески хемичари]] [[Категорија:Родени во 1945 година]] [[Категорија:Луѓе од Нантунг]] 6gsddp4yyyj30l66rrmcjf1rkbdvubj 5651086 5651085 2026-10-29T06:56:18Z Bjankuloski06 332 5651086 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Функционер |name = Лиу Јендунг |native_name = {{јаз|zh|刘延东}} |image = Liu Yandong 2016 in Cologne -9806.jpg |imagesize = |caption = |order = |office = Вицепремиер на НР Кина (II ранг) |premier = [[Ли Кеќанг]] |term_start = 16 март 2013 |term_end = |predecessor = [[Хуј Лиангји]] |successor = |office2 = [[Државен совет на Кина|Државен советник на Кина]] |alongside2 = [[Љанг Гуангље]], [[Ма Кај]], [[Менг Ѓанџу]], [[Дај Бингуо]] |premier2 = [[Вен Ѓабао]] |term_start2 = 17 март 2008 |term_end2 = 16 март 2013 |predecessor2 = |successor2 = |order3 = Член на [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбирото на КПК]] |term_start3 = ноември 2007 |term_end3 = |1blankname3 = [[Генерален секретар на Комунистичката партија на Кина|Ген. секретар]] |1namedata3 = [[Ху Ѓинтао]]<br>[[Си Ѓинпинг]] |birth_date = ноември 1945 |birth_place = [[Нантунг]], [[Ѓангсу]], [[Кина]] | death_date = {{Death date and age|2026|10|28|1945|11|28|df=yes}} | death_place = [[Пекинг]], Кина |nationality = Кинеска |party = [[Комунистичка партија на Кина]] |spouse = |alma_mater = универзитет „[[Цингхуа]]“ |occupation = |signature = |footnotes = }} '''Лиу Јендунг''' ({{lang-zh|刘延东}}, {{пинјин|Liú Yàndōng}}; {{рн|22|ноември|1945}} – {{пн|28|октомври|2026}}) — [[вицепремиер]] на Кина и член на [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбирото на Комунистичката партија на Кина]], поранешен член на [[Државен совет на Кина|Државниот совет]]. Со пензионирањето на [[Ву Ји]], Лиу станала највисокорангирана жена во партијата и една од вкупно две жени во Политбирото.<ref>[http://www.guardian.co.uk/world/2012/oct/16/china-liu-yandong-feminism-politics Кинеската политичарка Лиу Јендунг како носител на надежта и стравувањата на современиот феминизам] — The Guardian {{en}}</ref> ==Младост и образование== Родена е во градот [[Нантунг]] во покраината [[Ѓангсу]] и дипломирала [[хемија]] на универзитетот „[[Цингхуа]]“ во 1970 г. Во 2009 г. добила почесен докторат по [[правни науки]] од универзитетот во Стоуни Брук во САД. ==Политичка кариера== Влегла во политиката со ангажман во [[Сојуз на комунистичката младина на Кина|Сојузот на комунистичката младина]]. Од 2002 до 2007 г. била на функцијата Началник на [[Обединет фронт (Кина)|Обединетиот фронт]] — организација за усогласување на останатите партии во Кина со државната политика на КПК. Како долгогодишен соработник на тогашниот претседател [[Ху Ѓинтао]], во 2007 г. стапила во XVII [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина]]. На [[Национално народно собрание|Националното народно собрание]] во 2008 г. е избрана за член на [[Државен совет на Кина|Државниот совет]]. На XVIII Собрание во 2012 г. е избрана за член на XVIII Политбиро на КПК. Во 2013 г. на пленарната седница на XII Собрание е назначена за вицепремиер во [[Државен совет на Кина#Главни функционери|кабинетот]] на [[Ли Кеќанг]]. == Поврзано == * [[Државен совет на Кина]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://web.archive.org/web/20170402001726/http://news.xinhuanet.com/misc/2002-12/30/content_674518.htm Профил на Лиу Јендунг] — [[Синхуа]] {{zh}} * [https://web.archive.org/web/20170401201250/http://news.xinhuanet.com/english/special/18cpcnc/2012-11/15/c_131977294.htm Биографија на Лиу Јендунг] — [[Синхуа]] {{en}} {{Државен совет}} {{Нормативна контрола}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Јендунг, Лиу}} [[Категорија:Кинески политичари]] [[Категорија:Вицепремиери на Кина]] [[Категорија:Кинески хемичари]] [[Категорија:Луѓе од Нантунг]] [[Категорија:Починати во Пекинг]] mxi9bywqvqd0f9fif18k2ch5c8uiygx 5651107 5651086 2026-10-29T07:54:43Z Bjankuloski06 332 5651107 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Функционер |name = Лиу Јендунг |native_name = {{јаз|zh|刘延东}} |image = Liu Yandong 2016 in Cologne -9806.jpg |imagesize = |caption = |order = |office = Вицепремиер на НР Кина (II ранг) |premier = [[Ли Кеќанг]] |term_start = 16 март 2013 |term_end = |predecessor = [[Хуј Лиангји]] |successor = |office2 = [[Државен совет на Кина|Државен советник на Кина]] |alongside2 = [[Љанг Гуангље]], [[Ма Кај]], [[Менг Ѓанџу]], [[Дај Бингуо]] |premier2 = [[Вен Ѓабао]] |term_start2 = 17 март 2008 |term_end2 = 16 март 2013 |predecessor2 = |successor2 = |order3 = Член на [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбирото на КПК]] |term_start3 = ноември 2007 |term_end3 = |1blankname3 = [[Генерален секретар на Комунистичката партија на Кина|Ген. секретар]] |1namedata3 = [[Ху Ѓинтао]]<br>[[Си Ѓинпинг]] |birth_date = ноември 1945 |birth_place = [[Нантунг]], [[Ѓангсу]], [[Кина]] | death_date = {{Death date and age|2026|10|28|1945|11|28|df=yes}} | death_place = [[Пекинг]], Кина |nationality = Кинеска |party = [[Комунистичка партија на Кина]] |spouse = |alma_mater = универзитет „[[Цингхуа]]“ |occupation = |signature = |footnotes = }} '''Лиу Јендунг''' ({{lang-zh|刘延东}}, {{пинјин|Liú Yàndōng}}; {{рн|22|ноември|1945}} – {{пн|28|октомври|2026}}) — [[вицепремиер]] на Кина и член на [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина|Политбирото на Комунистичката партија на Кина]], поранешен член на [[Државен совет на Кина|Државниот совет]]. Со пензионирањето на [[Ву Ји]], Лиу станала највисокорангирана жена во партијата и една од вкупно две жени во Политбирото.<ref>[http://www.guardian.co.uk/world/2012/oct/16/china-liu-yandong-feminism-politics Кинеската политичарка Лиу Јендунг како носител на надежта и стравувањата на современиот феминизам] — The Guardian {{en}}</ref> ==Младост и образование== Родена е во градот [[Нантунг]] во покраината [[Ѓангсу]] и дипломирала [[хемија]] на универзитетот „[[Цингхуа]]“ во 1970 г. Во 2009 г. добила почесен докторат по [[правни науки]] од универзитетот во Стоуни Брук во САД. ==Политичка кариера== Влегла во политиката со ангажман во [[Сојуз на комунистичката младина на Кина|Сојузот на комунистичката младина]]. Од 2002 до 2007 г. била на функцијата Началник на [[Обединет фронт (Кина)|Обединетиот фронт]] — организација за усогласување на останатите партии во Кина со државната политика на КПК. Како долгогодишен соработник на тогашниот претседател [[Ху Ѓинтао]], во 2007 г. стапила во XVII [[Политбиро на Комунистичката партија на Кина]]. На [[Национално народно собрание|Националното народно собрание]] во 2008 г. е избрана за член на [[Државен совет на Кина|Државниот совет]]. На XVIII Собрание во 2012 г. е избрана за член на XVIII Политбиро на КПК. Во 2013 г. на пленарната седница на XII Собрание е назначена за вицепремиер во [[Државен совет на Кина#Главни функционери|кабинетот]] на [[Ли Кеќанг]]. == Поврзано == * [[Државен совет на Кина]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://web.archive.org/web/20170402001726/http://news.xinhuanet.com/misc/2002-12/30/content_674518.htm Профил на Лиу Јендунг] — [[Синхуа]] {{zh}} * [https://web.archive.org/web/20170401201250/http://news.xinhuanet.com/english/special/18cpcnc/2012-11/15/c_131977294.htm Биографија на Лиу Јендунг] — [[Синхуа]] {{en}} {{Нормативна контрола}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Јендунг, Лиу}} [[Категорија:Кинески политичари]] [[Категорија:Вицепремиери на Кина]] [[Категорија:Кинески хемичари]] [[Категорија:Луѓе од Нантунг]] [[Категорија:Починати во Пекинг]] h5x9to6t9t0e84c60glstnzoe5pjjhq 1 1103431 5650979 3468971 2026-10-28T23:43:12Z ~2026-57797-37 138180 /* Животопис */ ново заглавие 5650979 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} == Животопис == [https://www.google.com/goto?url=CAESxwEB6zswFQJmx11jcWq5TtmA9lSa7d9prMwAY-Qq7C5pEIP6khqJ_8XhZ8sdSDBqtPwS8QzPHfLrAYF6XRzAMKKuZFRQxXkIBb5G-1IJeSxl9wfMjQqAAqMf0l7_-eu6If7r_g5oiZJnlmeFgIYUB2F2b9p5g1Xyke17e79Bz9nO1PFbSuYrIxfGV4J3hy2Xj3qj-asQtgtYmqVp8PxW0r-cmPlwfNS_Lg0hkyiJFMKHQFwRb5MCzAAXyJm_n1XtPcQGg1vSZXGs Кирил Христов Ников] '''бил назначен за градоначалник на Ресен за време на бугарската управа во Втората светска војна и ја извршувал оваа функција од август 1941 година до февруари 1943 година. Токму за време на неговиот мандат — на 13 мај 1942 година — се родил неговиот син, кој во тогашните матични книги бил запишан со бугарската форма на името како Христо Кирилов Ников. По воспоставувањето на новата власт во Југославија и спроведувањето на системски јазични и административни промени, личните податоци биле модифицирани, па така родениот како Христо Ников ја изградил својата понатамошна дипломатска кариера под името Ристо Никовски.''' [[Специјална:Придонеси/~2026-57797-37|~2026-57797-37]] ([[Разговор со корисник:~2026-57797-37|разговор]]) 00:43, 29 октомври 2026 (CET) 78rave5vgpt5n8atueev69uw8y53kk8 0 1119515 5651195 5606056 2026-10-29T11:52:59Z ~2026-57935-32 138187 /* Филмографија */ 5651195 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | наставка = а | име = Даниела Иваноска | портрет = | px = | опис = | родено-име = Даниела Стојковска | роден-дата = {{birth year and age|1978}} | роден-место = [[Скопје]], [[СР Македонија]], [[СФРЈ]] | починал-дата = | починал-место = | починал-причина = | националност = [[Македонија|Македонка]] | народност = [[Македонци|Македонка]] | познат = | занимање = [[глумица]] | сопружник = | татко = | мајка = | родители = | роднини = | деца = }} '''Даниела Иваноска''' (родена во 1978 година во [[Скопје]]) — [[Македонија|македонска]] [[театар]]ска филмска и телевизиска [[глумица]] која работи во [[Народен театар Војдан Чернодрински|Народниот театар „Војдан Чернодрински“]] од [[Прилеп]]. ==Животопис== Даниела Ивановска (родена како Стојковска) е родена во Скопје. Таа е омажена за [[глумец]]от Зоран Иваноски со кого го имаат синот Лука.<ref name="XVIII 2014">Сребра Ѓорѓијевска, „Театрите се однесуваат како секти“, ''Дневник'', година XVIII, број 5617, петок, 14 ноември 2014, стр. 23.</ref> ==Кариера== Професионалната кариера на Иваноска (тогаш, со презимето Стојковска) ги направила во Скопје, играјќи во неколку претстави на Македонскито народен театар, како: „[[Соларис]]“, „[[Големите очекувања]]“, „[[Делириум за двајца]]“, „Слепци“, „[[Црнила 005]]“. Подоцна, таа се вработила во театарот „[[Војдан Чернодрински]]“ во [[Прилеп]], каде од [[2008]] наваму имала улоги во речиси сите претстави.<ref name="XVIII 2014"/> Во [[ноември]] [[2014]] година, на Меѓународниот фестивал на глумците во [[Никшиќ]], [[Црна Гора]], Иваноска ја освоила наградата за најдобра споредна женска улога, играјќи го ликот на Алтана во претставата „[[Буре барут (драма)]]“, во [[режија]] на [[Наташа Поплавска]].<ref>„Награда за глумицата Даниела Иваноска на фестивалот во Никшиќ“, ''Дневник'', година XVIII, број 5614, вторник, 11 ноември 2014, стр. 19.</ref> == Филмографија == {| border=1 cellspacing=0 cellpadding=3 | '''Година''' | '''Филм''' | '''Улога''' |- | 2005 || [[Бал-кан-кан]] ТВ-филм || Сопругата |- | 2005 || [[Боли ли]] ТВ-филм || |- | 2013 || [[Авантурите на Итар Пејо]] ТВ-серија || |- | 2014 || [[Македонски народни приказни]] ТВ-серија || |- | 2015 || [[Три во едно]] ТВ-филм || |- | 2015 || [[Лазар]] ТВ-филм || Милка |- | 2019 || [[Втора шанса]] ТВ-филм || Елеонора |- | 2019 || [[Дедо и внук]] ТВ-филм || Билјана |- | 2020 || [[Зоки Поки (телевизиска серија)|Зоки Поки]] ТВ-серија || Ивана |- | 2023 || [[Кутии]] ТВ-филм || Лидија |- | 2026 || [[Влез]] ТВ-филм || Ивана |- | 2026 || [[И Божана сака чоколадо]] ТВ-филм || |- | 2026 || [[Можеби]] ТВ-филм || |- | 2027 || [[Голиот рид]] ТВ-филм || Јулија |} == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Иваноска, Даниела}} [[Категорија:Родени во 1978 година]] [[Категорија:Глумици од Скопје]] [[Категорија:Македонски театарски глумци]] [[Категорија:Македонски телевизиски глумци]] [[Категорија:Македонски филмски глумци]] lwc4x5su9s9tvn9ihvp7rdy3vm6chcc 0 1128184 5650938 5634300 2026-10-28T21:33:22Z ~2026-57337-80 138174 /* Животопис */ 5650938 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | наставка = а | име = Трајанка Илиева-Велиќ | портрет = | px = | опис = | родено-име = | роден-дата = {{роден на и возраст|df=yes|1980|12|11}} | роден-место = [[Скопје]], [[СР Македонија]], [[СФРЈ]] | починал-дата = | починал-место = | починал-причина = | националност = [[Македонија|Македонка]] | народност = [[Македонци|Македонка]] | познат = по улогата во: <br>[[Македонски народни приказни (телевизиска серија)|Македонски народни прказни]]<br> [[Пусто турско (филм)|Пусто турско]] | занимање = [[глумица]] | сопружник = [[Дарко Велиќ]] | татко = [[Диме Илиев]] | мајка = | родители = | роднини = | деца = }} '''Трајанка Илиева-Велиќ''' (родена на {{роден на|11|декември|1980}} во [[Скопје]]) — [[Македонија|македонска]] театарска, филмска и телевизиска [[глумица]]. == Животопис == Трајанка Илиева во 2006 година дипломирала на [[Факултет за драмски уметности - Скопје|Факултетот за драмски уметности]] при [[Универзитет „Св. Кирил и Методиј“|Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“]], а од 2007 година таа вработила како глумец во [[Драмски театар - Скопје]]. Остварила неколку главни и споредни улоги, не само на сцената на матичниот театар, туку и на други театарски сцени во [[Македонија]]. Поважни театарски улоги: * Панопа - Федра, р. Дино Мустафиќ, ДТС 2026 * Белата Кралица - Алиса се враќа Дома, р. Моника Ставревска, ДТС 2026 * Џаки - Џеки, р. Жива Бизовичар, ДТС 2026 * Мортиша Адамс – Фамилија Адамс, р. Теа Беговска, ДТС 2024 * Џеки — Драми на принцезите, р. Жива Бизовичар, ДТС 2024 * Парови, р. Ивана Ангеловска, ДТС 2024 * Симон - Кафез кај кокони, р. Димче Николовски, ДТС 2023 * Така зборуваше Гертруда, р. Ангелчо Илиевски, ДТС 2022 * Чудна случка со кучето во ноќта, р. [[Зоја Бузалковска]], ДТС 2021 * Мојот маж, р. [[Нела Витошевиќ]], ДТС 2020 * Лошата крализа - Снежана и седумте џуџуња, р. Димче Николовски, ДТС 2016 * Капетанот Фокс Џонсон - Капенанот Џон Пиплфокс, р. [[Коле Ангеловски]], ДТС 2014 * Амелија - Ждрело, р. [[Зоја Бузалковска]], ДТС 2014 * Кети - Евангелија на глупоста, р. [[Љубиша Георгиевски]], ДТС 2014 * Пандора - Солунски патрдии, р. [[Коле Ангеловски]], ДТС 2013 * Собарката - Вртелешка, р. Андреј Цветановски, ДТС 2012 * Ифигенија од Турција - Археалос или Еврипит се врача на Балканот, р. [[Владо Цветановски]], ДТС 2012 * Харпер - Ангели во Америка р. Џарет Џ. Стајн, ДТС 2009 * Елена - Сон на летната ноќ р. [[Коле Ангеловски]], ДТС 2008 * Сите лица на Петре М. Андреевски, р. [[Владо Цветановски]], ДТС, 2008Ладало од Карло Годони, р. [[Коле Ангеловски]], ДТС, 2006 * Ана – Стари времиња од Харолд Пинтер, ФДУ, дипломски испит, 2006 * Бланш - Трамвајот наречен желба од Тенеси Вилијамс, театарски фестивал „[[Ристо Шишков]]“ – Струмица, 2005 * Клитемнестра – Орестиа од Асхил, МОТ, Скопје, 2005 * Ана – Златко легна и не сака да стане, ФДУ – Скопје, 2004 * Нина – Галебот од Чехов, ФДУ – Скопје, 2004 <br> Филмски и ТВ улоги: * Џеновева – [[Пусто турско (филм)|Ех ... пусто турско]], р. [[Коле Ангеловски]], 2006; * Самовилата - [[Македонски народни приказни]], р. [[Миле Грозданоски]], 2010; * Софија - Жици, р. Кирил Каракаш, 2014; * Жената - Избор, р. Марко Црногорски, 2024. * Цвета - Тинтири Минтири Шоу, р. Кузман Кузмановски, 2025-2026 == Надворешни врски == * {{IMDb name|3047839}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Илиева, Трајанка}} [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Глумици од Скопје]] [[Категорија:Македонски театарски глумци]] [[Категорија:Македонски телевизиски глумци]] [[Категорија:Македонски филмски глумци]] p9px37bhbqbw6q9j15db408wtr7jkgd 0 1128185 5650942 5649786 2026-10-28T21:36:24Z Aprilija50.A.D 119801 /* Театарски претстави */ 5650942 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Сашо Тасевски | портрет = Сашо Тасевски.jpg | px = 300px | опис = Сашо Тасевски во една од неговите претстави | родено-име = | роден-дата = {{роден на и возраст|df=yes|1972|8|10}} | роден-место = [[Скопје]], [[СР Македонија]], [[СФРЈ]] | починал-дата = | починал-место = | починал-причина = | националност = [[Македонија|Македонец]] | народност = [[Македонци|Македонец]] | познат = по улогата во: <br>[[Кандит во земјата на чудата (театарска претстава)|Кандит во земјата на чудата]]<br> [[Лука војводата]]<br>[[Бугар]]<br>[[Цибра]]<br>[[Џоџо]]<br>[[Филоктет]] | занимање = [[глумец]] | сопружник = | татко = | мајка = | родители = | роднини = | деца = }} '''Сашо Тасевски''' (роден на {{роден на|10|август|1972}} во [[Скопје]]) — [[Македонија|македонски]] театарски, филмски и телевизиски глумец, [[Стоечка комедија|стоечки комичар]], [[писател]] и колумнист, вработен во [[Драмски театар - Скопје|Драмскиот театар]] во Скопје.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://telma.com.mk/vesti/akterot-sasho-tasevski-e-nov-vd-direktor-na-dramski-teatar|title=Глумецот Сашо Тасевски е нов в.д. директор на Драмски театар {{!}} telma.mk|work=telma.com.mk|accessdate=2017-07-31}}</ref> == Животопис == Сашо Тасевски во 1995 година дипломирал на катедрата за глумечка игра на [[Факултет за драмски уметности - Скопје]]. Во [[1998]] година се вработил како глумец во [[Драмски театар - Скопје|Драмски театар]] во Скопје, каде остварил преку педесет театарски ролји во матичниот и други театри низ државава, но и како соработник со други театарски институции и проекти. Во 2002 година, добитник е на националната театарска награда за најдобра глумечко остварување на фестивалот Војдан Чернодрински за улогата на ЦИБРА во претставата ТЕТОВИРАНИ ДУШИ. Во 2004 година магистрира театролошки науки на ФДУ, одбранувајќи ја тезата „''Театар во празното''“. По негово сценарио, во 2008 година е снимена куклената тв-серија за возрасни ВРЕМЕТО ДЕНЕС во режија на познатиот бугарски режисер Боњо Лунгов. Серијата се емитуваше во 46 епизоди на [[Наша ТВ]]. Во 2010 година во [[Драмски театар - Скопје|Драмски театар]] е праизведбата на неговата драма ИНТЕРМЕЦО<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://makfax.com.mk/kultura/215921/|title=„Интермецо“ на Сашо Тасевски со праизведба во Драмски - МАКФАКС|work=makfax.com.mk|language=mk-MK|accessdate=2017-08-03}}{{Мртва_врска|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Остварува улоги во неколку македонски серии како: Салон Хармони, Сакам да бидам кошаркар, Еурека, Тврдокорни и Преспав, но и во неколку тв-филмови и драми: Дичо Зографот, Девет пораки и други. Пишувал сценарија за стрипот во неделникот Фокус и колумни за истиот весник, но и за други весници и интернет портали. === Авторска кариера === Во 2007 е објавена неговата прва збирка драми „Шмизла“<ref>{{Наведени вести|url=http://press24.mk/knigite-na-sasho-tasevski-na-golem-popust|title=Книгите на Сашо Тасевски на голем попуст|work=press24.mk|access-date=2017-08-03|archive-date=2018-02-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20180227081819/http://www.press24.mk/knigite-na-sasho-tasevski-na-golem-popust|url-status=dead}}</ref> која доживува три изданија. Во годините што следат, објавува уште една збирка драми „Аеродромци“ и четири романи, култниот роман „Пеперутка“<ref>{{Наведени вести|url=http://vecer.mk/kultura/feljton-za-prostitutkata-od-peperutka-vo-vecher|title=Фељтон за проститутката од Пеперутка во ВЕЧЕР|work=Вечер|access-date=2017-08-03|language=mk}}{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>, потоа „Угурсуз“, „Принцезата на малиот принц“ и „Отпозади“ со кои создава голема читателска публика. Остварува и две забележителни улоги во монодрамите, Човекот од соба седум и особено во Секс, Дрога и Рокенрол на сцената на драмскиот Театар во Скопје. Во 2013 година, добитник е на наградата „Најчитан писател во Македонија<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.time.mk/c/ee3d879f9b/saso-tasevski-najcitan-avtor-megju-dva-saema-na-knigata.html|title=Сашо Тасевски најчитан автор меѓу два саема на книгата|work=www.time.mk|accessdate=2017-08-03}}</ref>“ во сите библиотеки низ државата во конкуренција на странски и домашни писатели која ја доделува НУБ Климент Охридски. Во 2017 година е назначен за директор на Драмски театар - Скопје. Во 2023 година ја започнува неговата емисија "Лизгачки старт" на "ЕМ Телевизија" кој е автор и водител на истата до 2024 година. Од 2026 година е дел од политичката емисија „Колегиум” на [[Телевизија Алфа|Алфа ТВ]]. ==Театарски претстави== * Кандид во земјата на чудата * Кинегонда во Карлаленд * Арсеник и стара тантела * Ревизор * Кумови * Питачка опера * Фурка * Ојдипус тиранос * Филоктет * Роберто Зуко * Арлекин, слуга на двајва господари * Стари миризби * Ферхад и Ширин * Мефисто * Сон на летната ноќ * Тетовирани души * Што е тоа што ги тера жените да трчаат по улиците на Мадрид * Купидона * Демонот од Дебармаало * Операција Лир * Мечка * Доктор Фауст * Позитивно мислење * Магдо љубов моја * Три сестри * Секс, дрога, рокенрол * Лет над кукавичјото гнездо * Буре барут * Фамилија Адамс * Куршуми над Бродвеј * Три сестри во Москва ==ТВ-драми== * Дичо Зографот * Диоген * Глигор Прличев == Филмографија == {| border=1 cellspacing=0 cellpadding=3 | '''Година''' | '''Филм''' | '''Улога''' |- | 1993 || [[Еурека]] ТВ-серија || Хорист 7 |- | 1994 || [[Прекалени]] ТВ-серија || Григор Прличев |- | 1998 || [[Денес, утре]] ТВ-филм || Друг дилер |- | 1998 || [[Салон Хармони]] ТВ-серија || Полицаец |- | 2000 || [[Погрешно време (телевизиска серија)|Погрешно време]] ТВ-серија || |- | 2000-2001 || [[Во светот на бајките (телевизиска серија)|Во светот на бајките]] ТВ-серија || Момчето |- | 2004 || [[Сакам да бидам кошаркар]] ТВ-филм || Полицаец |- | 2005 || [[Девет пораки]] ТВ-филм || |- | 2007 || [[Македонски народни приказни (телевизиска серија)|Македонски народни приказни]] ТВ-серија || |- | 2010 || [[Пилот]] ТВ-филм || |- | 2013-2014 || [[Тврдокорни (телевизиска серија)|Тврдокорни]] ТВ-серија || Гоце Делчев |- | 2017-2021 || [[Преспав (телевизиска серија)|Преспав]] ТВ-серија || Полицаец Димо, Агент, Емил |- | 2021 || [[Кино „Љубов“]] ТВ-филм || |- | 2022 || [[Снежана на крајот умира]] ТВ-филм || Шофер на автобус |- | 2024 || [[Турбо-нет]] ТВ-филм || Славко |- | 2025 || [[Утре наутро (филм)|Утре наутро]] ТВ-филм || Затвореник |- | 2026 || [[Утре наутро (серија)|Утре наутро]] ТВ-серија || Затвореник |} == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Тасевски, Сашо}} [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Глумци од Скопје]] [[Категорија:Македонски театарски глумци]] [[Категорија:Македонски телевизиски глумци]] [[Категорија:Македонски филмски глумци]] [[Категорија:Македонски стоечки комичари]] [[Категорија:Апсолвенти на Факултетот за драмски уметности - Скопје]] 1cggzi9pn1aprvaw9hiue6p5l7cy9ud 0 1128187 5651204 5628366 2026-10-29T11:57:18Z ~2026-57935-32 138187 /* Филмографија */ 5651204 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Филип Трајковиќ | портрет = Филип Трајковиќ.jpg | px = | опис = Филип Трајковиќ | родено-име = | роден-дата = {{роден на и возраст|df=yes|1982|6|1}} | роден-место = [[Скопје]] | починал-дата = | починал-место = | починал-причина = | националност = [[Македонија|Македонец]] | познат = по улогата во: <br>[[Караула (филм)|Караула]]<br> [[Тврдокорни (телевизиска серија)|Тврдокорни]] | занимање = [[глумец]] | сопружник = | татко = | мајка = | родители = | роднини = | деца = }} '''Филип Трајковиќ''' (роден на {{роден на|1|јуни|1982}} во [[Скопје]]) — [[Македонија|македонски]] театарски, филмски и телевизиски [[глумец]]. Тој дипломирал на [[Факултет за драмски уметности - Скопје|Факултетот за драмски уметности]] при [[Универзитет „Св. Кирил и Методиј“|Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“]] во [[Скопје]], со улога во претставата „''Ништо без Трифолио''“ во [[2006]] година. Во [[2009]] се вработил во [[Драмски театар - Скопје]]. ==Театарски претстави== * „Хамлет“, р. Дејан Пројковски, ДТС, 2010 * „[[Ангели во Америка]]“, р. [[Џаред Стајн]], ДТС, 2009 * „Коза или која е Силвија“, р. Дино Мустафиќ, ДТС 2009 * „Сите лица на Петре М.Андреевски“, р. Владо Цветановски, ДТС, 2008 * „Јонада“″, р. Филип Лемуан, ДТС, 2008 * „Како се станува цар“, р. Зоја Бузалковска, ДТС, 2007 * „Крал Иби“, р. Бојан Трифуновски, МНТ, 2007 * „Касапски кучиња“, р. Бојан Трифунофски, ДТС, 2007 * „Кабаре“, р. Наташа Поплавска, Приватен проект, 2006 * „Поручникот од Инишмор“, р. Зоја Бузалковска, ДТС, 2005 * „Сцени од животот“, р. Филип Лемуан, МНТ, 2004 == Филмографија == {| border=1 cellspacing=0 cellpadding=3 | '''Година''' | '''Филм''' | '''Улога''' |- | 2006 || [[Караула]] ТВ-филм || Војник |- | 2009 || [[Народни приказни]] ТВ-серија || Момчето |- | 2013 || [[Тврдокорни (телевизиска серија)|Тврдокорни]] ТВ-серија || Манол Розов |- | 2017 || [[Фамилија Марковски (телевизиска серија)|Фамилија Марковски]] ТВ-серија || Трајче |- | 2018 || [[Преспав]] ТВ-серија || Полицаец |- | 2022 || [[Снежана на крајот умира|Снежана умира на крајот]] ТВ-филм || Таткото |- | 2022 || [[Драматургија на незавршено]] ТВ-филм || |- | 2022 || [[Кајмак (филм)|Кајмак]] ТВ-филм || Методи |- | 2023 || [[Домаќинство за почетници]] ТВ-филм || Доктор |- | 2023 || [[Бизнисот на задоволството]] ТВ-филм || |- | 2024 || [[Јон Вардар против Галаксијата]] ТВ-филм || |- | 2024 || [[Убиј ги прво децата]] ТВ-филм || Благоја |- | 2025 || [[Бунтовната Принцеза]] ТВ-филм || Кабир |- | 2025 || [[Никола, Никола]] ТВ-филм || |- | 2026 || [[Раѓање]] ТВ-филм || Филип |- | 2026 || [[Збогум, Копакабано]] ТВ-филм || Виктор |- | 2027 || [[Голиот рид]] ТВ-филм || Коле |} ==Други ангажмани== * 2003: Рекламен спот за „Т-мобиле“ * Учество во спотови во кампања на „СВРСА“ * 2005: „''Караула''″ – филм во режија на Рајко Грлиќ * 2006- 2009: Синхронизација на цртани серии за [[А1 телевизија]] и [[Канал 5 Телевизија]] * 2006: Синхронизација на цртани серии за Канал 5 Телевизија * 2013: Сихронизација на турски серии за [[Сител|Сител Телевизија]] == Надворешни врски == * {{IMDb name|2217680}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Трајковиќ, Филип}} [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Глумци од Скопје]] [[Категорија:Македонски театарски глумци]] [[Категорија:Македонски гласовни глумци]] [[Категорија:Македонски филмски глумци]] [[Категорија:Апсолвенти на Факултетот за драмски уметности - Скопје]] stwjr8bbynqundconkj0k8ecmnfu4wr 0 1128273 5650934 5525858 2026-10-28T21:20:12Z ~2026-57337-80 138174 /* Театрографија */ 5650934 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | наставка = а |име=Јелена Жугиќ |портрет= |px=170px |опис= |роден-дата={{роден на и возраст|df=yes|1973|4|20}} |роден-место=[[Скопје]], [[СР Македонија]], [[СФРЈ]] |починал-дата= |починал-место= | националност = [[Македонија|Македонка]] |занимање = [[глумица]] }} '''Јелена Жугиќ''' (родена на {{роден на|20|април|1973}} во [[Скопје]]) — [[Македонија|македонска]] театарска, филмска, телевизиска, и гласовна [[глумица]]. == Животопис == Јелена Жугиќ дипломирала на [[Факултет за драмски уметности - Скопје|Факултетот за драмски уметности]] во [[Скопје]], во класата на професорот [[Љубиша Георгиевски]], со претставата „''Арсеник и стара тантела''“ во [[1995]] година. Во [[Драмскиот театар - Скопје]], таа е вработена од февруари 1997 година. Од септември 2011 до јули 2017 година, е основач и директор на [[Театар Комедија|Н. У Театар Комедија]] во [[Скопје]]. Во 2017 година, повторно се враќа во [[Драмски театар - Скопје]]. ===Театрографија=== Театарски претстави: * Федра - Федра,р. Дино Мустафиќ, [[Драмски театар - Скопје|ДТС]] 2026 * Федра - Љубовта на Федра, р. Дино Мустафиќ, [[Драмски театар - Скопје|ДТС]] 2026 * Хелен Синклер - Куршуми над Бродвеј, р. Ненад Витанов, [[Драмски театар - Скопје|ДТС]] 2025 * Клитемнестра — Ифигенија за ништо, р. Филип Петковски, [[Драмски театар - Скопје|ДТС]] 2025 * Снежана — Драми на принцезите, од Елфриде Јелинек, р. Жива Бизовичар, [[Драмски театар - Скопје|ДТС]] 2024 * Падот на Масада, од [[Венко Андоновски]], р. Дејан Пројковски, [[Драмски театар - Скопје|ДТС]] 2023 * Моето име е Горан Стефановски, од [[Горан Стефановски]], р Бранислав Миќуновиќ, [[Драмски театар - Скопје|ДТС]] 2022 * Титанија - Сон на летната ноќ, од [[Вилијам Шекспир]], [[Театар Комедија]] 2017 * Др. Ката - Трудна приказна, од Благица Секуловска, р. Лидија Дедовиќ, [[Театар Комедија]] 2017 * Лина - Вардарски пастуви, од Фул Монти, р. Синиша Евтимов, [[Театар Комедија]] 2016 * Николинка - Господарот на кукавицата, од [[Венко Андоновски]], р. Андреј Цветановски, [[Театар Комедија]] 2015 * Бети - Име, од Александар де ла Пателие, р. Нени Делместре, [[Театар Комедија|Т. Комедија]] 2015 * Лисистрата - Лисистрата, од Аристофан, р. Наташа Поплавска, [[Театар Комедија|Т. Комедија]] 2014 * Кралицата - Хамлет во Пикантен сос, од Алдо Николај, р. Александра Кардалевска, [[Театар Комедија]] 2013 * Фатиме - Солунски патрдии, од Миле Попоски, р. [[Коле Ангеловски]], [[Драмски театар - Скопје|ДТС]] 2013 * г-ѓа Ренате - Генетика на кучињата од Венко Андоновски, р. Дејан Пројковски, [[Драмски театар - Скопје|ДТС]] 2012 * Хекуба - GeNОcid21, од [[Љубиша Георгиевски]], р. Владлен Александров, ДТС 2011 * Ѓ-ѓа Лу/Сестра Мери - Олово на перница, од [[Венко Андоновски]], р. Димче Николовски, ДТС 2011 * Дона Жуана - Дона Жуана, од Молиер, р. Патрик Вершурен, Градски театар - Скопје, 2009 * Олимпија - Александар, р. [[Љубиша Георгиевски]], ДТС 2009 * Пангиос - Кинегонда во Карлаленд од Венко Андоновски, р. [[Сашо Миленковски]], ДТС, 2009 * Титанија - Сон на летната ноќ од В. Шекспир, р. [[Коле Ангеловски]], ДТС, 2008 * Стиви - Коза, или Која е Силвија? од Едвард Олби, режија Дино Мустафиќ, ДТС, 2008 * Јулишка - Комшилук наопаку, од Н.Митровиќ, р. Н.Делместре, ДТС, 2007 * Мира - Кино Љубов, од Ј.Бојаџи, режија [[Јани Бојаџи]], ДТС, 2007 * Сенген - Демонот од Дебар Маало, од [[Горан Стефановски]], р. [[Слободан Унковски]] ДТС, 2006 * Ирина - Три сестри, од Чехов, р. Димитар Станковски, ДТС, 2004 * Магдалена - Куќата на Бернарда Алба, од Љорка, р. Г. Стојановиќ, ДТС, 2004 * Магда - Магдо, љубов моја, од С. Насев, р. Д. Станковски, независен проект, Скопје, 2003 * Таа - Нема да ми верувате што ми се случи вечерва, од Н. Вујадиновиќ, р. К. Ристевски, ДТС, 2003 * Абел - Собрани дела на Вилијам Шекспир, од Том Стопард, р. З. Славенски, ДТС, 2002 * Лора - Црни кукли, од В. Андоновски, р. Д. Станковск, независен проект, 2001 * Вагинални монолози, од Ив Енслеф, р. Д. Станковски; независен проект Скопје * Титанија - Сон на летната ноќ од В. Шекспир, р. [[Сашо Миленковски]], ДТС, 2000 * Панглос помалиот - Кандид во земјата на чудата, од В. Андоновски, р. [[Сашо Миленковски]], ДТС 2000 * Мехмене - Ферхард и Сирин, од Јудел Ертен, р. Н. Хикмети, ДТС 2000 * Ерика фон Лајден – Европа, од Рене Калински, р. Патрик Версурен, ДТС, 1999 * Беатриче, Распони и Федерико Распони - Арлекин, од К. Голдони, р. [[Коле Ангеловски]], ДТС, 1999 * Маргарета - Македонски Фауст, од М. Србиновски, р. Сашо Миленковски, 1999 * Грофицата Алмавива - Женидбата на Фигаро, од Бомарс, р. [[Коле Ангеловски]], ДТС, 1998 * Сара/Долорес - Љубовникот, од Дејвид Ајс, Харолд Пинтер, Керил Сеил, р. Зоја Бујалковска, ДТС, 1998 * Дебра - Перверзии, од Д. Мамет, р. Мони Дамевски, ДТС 1997 * Хорот - Ојдипус Тиранос, од Софоклеус, р. Зоја Бузалковска, ДТС, 1997 * Ида - Позитивно мислење, од С.Насев, р. Димитар Станковски, ДТС 1997 * Дона Хуана - Дона Хуана, од А. Виздеи, р. [[Коле Ангеловски]], ДТС, 1996 * Констанца - Амадеус, од П. Шефер, р. Златко Славенски, ДТС, 1996 * Тина - Ни ќар ни зијан, од Б. Димитров, р. Д. Станковски, ДТС 1996 * Ева - Умри машки, од А.Николај, р. [[Коле Ангеловски]], ДТС, 1996 * Селанка – Кумови, од Русанте, р. [[Коле Ангеловски]], ДТС, 1995 * Ема Брјустер - Арсеник и стара тантела, од Кеселинг, р. [[Љубиша Георгиевски]], ДТС, 1995 * Жената на Лука Лукиќ - Ревизор, од Гогољ, р. [[Љубиша Георгиевски]], ДТС 1995 * Глумец - Розенкранц и Гилденстерн се мртви, од Т.Стопард, р. Златко Славенски, ДТС, 1994 * Третата дворска дама - Животот е сон, од Калдерон де ла Барка, р. [[Слободан Унковски]], ДТС, 1994 * Пешна - Крале Марко, од М. Србиновски, р. [[Љубиша Георгиевски]], В. Чернодрински – Прилеп, 1994 * Марика, Јадранка - Сон..., од Ж.Мирчевска, р. З.Славенски и С. Ковачевиќ, фестивал МОТ, 1994 * Третата Евменида – Евмениди, од Есхил, р. Г. Тренчовски, Фестивал "Охридско лето", 1993 * Жената со две лица - Црно писмо, од Б. Миневски, р. В. Цветановски, Фестивал "Охридско лето", 1993 * Цвета - Време за сонување, од З. Славенски, р. З. Славенски, Ј. Х. Џинот - Велес 1993 == Филмографија == Жугиќ има остварено бројни филмски улоги:<ref>{{нмс| title=Jelena Zugic | url=https://www.imdb.com/name/nm2065349/ | work= | publisher=IMDb | date= | accessdate=28 јануари 2023}}</ref> {| border=1 cellspacing=0 cellpadding=3 | '''Година''' | '''Филм''' | '''Улога''' |- | 1992 || [[Роза Еирихонска]] ТВ-филм || |- | 1994 || [[Сон предизвикан од летот на калинка, пред да се разбуди]] ТВ-филм || |- | 1994-1995 || [[Бумбари (ТВ-серија)|Бумбари]] ТВ-серија || Буба |- | 1995 || [[Во светот на бајките (телевизиска серија)|Во светот на бајките]] ТВ-серија || |- | 1998 || [[Салон Хармони]] ТВ-серија || Марија |- | 2000 || [[Погрешно време (телевизиска серија)|Погрешно време]] ТВ-серија || |- | 2002 || [[Заведени]] ТВ-серија || Нана |- | 2003 || [[Време за плачење (филм)|Време за плачење]] ТВ-филм || Ана |- | 2003 || [[Нежната прашина на заборавот]] ТВ-филм |- | 2005 || [[Остани исправен]] ТВ-филм || |- | 2005 || [[Обични луѓе]] ТВ-серија || |- | 2007 || [[Сенки (филм)|Сенки]] ТВ-филм || |- | 2010 || [[Од денес за утре (телевизиска серија)|Од денес за утре]] ТВ-серија || Јелена |- | 2010 || [[Пилот (филм)|Пилот]] ТВ-филм || Лина |- | 2015 || [[Бела ноќ (филм)|Бела ноќ]] ТВ-филм || Слободата |- | 2018 || [[Ругање со Христос]] ТВ-филм || |- | 2022 || [[Кино „Љубов“]] ТВ-филм || Мира |- | 2022-2023 || [[Бистра вода (серија)|Бистра вода]] ТВ-серија || Ника |} == Награди == * Награда на Фестивалот „Јоаким Фест“ за претставата „''My name is Goran Stefanovski''“, 2022 * [[Награда “13 Ноември“]], 2015 * Награда за женска улога за 2012 г., на Националниот театарски фестивал „Војдан Чернодрински“, [[Прилеп]], за улогата на Ренате во претставата „''Генетика на кучињата''“ * Награда за најдобра женска улога за 2011 г, на Фестивалот за античка драма „Стоби“ - 2011, за улогата на Хекуба во претставата „''geNOcid21''“ * Награда за најдобра женска улога за 2011 г., на Националниот театарски фестивал „Војдан Чернодрински“, Прилеп, за улогата на Хекуба во претставата „''geNOcid21''“ * Награда „Златна Бубамара за популарноста“, 2009 * Награда „Маслина“, за најдобра глумица во ТВ филмот „''Време за плачење''“, [[Бар (град)|Бар]], 2003 г.; * Награда "Златна маска Изида" за најдобра улога во претставата „''Собрани дела на Вилијам Шекспир''“, на Меѓународниот фестивал „Охридско лето“, 2002г.; * Награда за најдобра глумечка творба за 2001 г., на Националниот фестивал „Војдан Чернодрински“, Прилеп, за улогата Лора во претставата "Црни куклички". * Награда за најдобра глумечка творба за 1997 г., на Националниот фестивал „Војдан Чернодрински“, Прилеп, за улогата Ида во претставата "Позитивно мислење". * Награда од списанието „''Екран''“ за најдобар млад глумец за 1996г. за улогата Ева во претставата "Умри машки" == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * {{IMDb name|2065349}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Жугиќ, Јелена}} [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Глумици од Скопје]] [[Категорија:Македонски филмски глумци]] [[Категорија:Македонски театарски глумци]] [[Категорија:Македонски телевизиски глумци]] [[Категорија:Македонски гласовни глумци]] [[Категорија:Апсолвенти на Факултетот за драмски уметности - Скопје]] ma8zgz0mx9nuztqhgstswuctwiz7yke 0 1152388 5650888 5462209 2026-10-28T19:11:04Z Gurther 105215 5650888 wikitext text/x-wiki {{Infobox military unit | unit_name = Народноослободителен партизански одред „Димитар Влахов“ | image = [[File:Партизански одред „Димитар Влахов“.jpg|300п]] | caption = Борци на Народноослободителниот партизански одред „Димитар Влахов“ | nickname = | motto = | colors = | march = | ceremonial_chief = | type = | branch = | dates = втора половина на септември 1942 – 18 август 1943 | country = | allegiance = | command_structure = | size = | specialization = | current_commander = | garrison = | garrison_label = | battles = [[НОБ]]<br> }} '''Народноослободителен партизански одред „Димитар Влахов“''' — партизанска единица на [[НОВ]] и [[ПОМ]]. Бил формиран во атарот на селото [[Габровник]] во втората половина на месец септември [[1942]] година во рамките на извршената реорганизација на партизанските единици во [[Велешко]] и [[Прилепско]] од борците на [[НОПО „Пере Тошев“]] и новопристигнати борци<ref name="Енциклопедија">{{наведена енциклопедија|last=Младеновски|first=Симо|editors=Блаже Ристовски|title=Народноослободителен партизански одред „Димитар Влахов“|encyclopedia=Македонска енциклопедија|publisher=МАНУ|location=Скопје|year=2009|volume=2|pages=1018–1019|isbn=978-608-203-024-1 (2)|language=македонски}}</ref>. Дејствувајќи по чети и одделемнија (десетини), во периодот од септември до ноември 1942 година, извршил акции и водел борба со [[Бугарија|бугарската]] војска и полиција, ги прекунувал и ги уривал ПТТ врските, ги уништувал општинските архиви, напаѓал полициски станици, ги разоружувал селските стражи и формирал НОО во селата [[Бистрица]], [[Богомила]], [[Чашка]], [[Десово]], [[Нежилово]], [[Поменово]], [[Црешнево]], [[Селци]], [[Лисиче (Велешко)|Лисиче]], [[Катланово]], [[Горно Количани]], на железничката станица „Клајман“ денешна [[ЖС „Васил Антевски - Дрен“]], рудникот за момирок кај селото [[Степанци (Велешко)|Степанци]] и др.<ref name="Енциклопедија" />. [[File:Партизански Одред - „Димитар Влахов“.jpg|thumb|лево|Штабот на втората чета на Народноослободителниот партизански одред „Димитар Влахов“ (1942 година)|269x269пкс]] Исто така, на [[29 ноември]] во селото [[’Рлевци]] ја разоружал селската контрачета, на [[4 декември]] кај с.[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште]] водел борба со делови од велешката контрачета, а втората чете на Одредот била опколена од бугарската војска кај селото [[Војница]] и при пробојот кон [[Тиквеш]]ијата на 17.XII имала осетни загуби<ref name="Енциклопедија" />. Загуби имал и во борбите со надмоќните бугарски сили кај селата [[Дреново]] и [[Зелениково]] и на планината [[Голешница|Лисец]] во декември [[1942]]<ref name="Енциклопедија" />. Поради отежнатите услови на дејствување, преостанатите борци преминале во илегалство. Одделните групи правеле безуспешни обиди да се префрлат на теренот на [[Скопска Црна Гора]]<ref name="Енциклопедија" />. Во пролетта [[1943]] година, дел од преживеаните борци влегле во составот на тиквешкиот НОПО „Добри Даскалов“, а други 15 борци формирале истоимена Партизанска група „Димитар Влахов“ и дејствувале во областа [[Азот (област)|Азот]], а потоа се упатиле за [[Дебрца]] каде на [[18 август]] [[1943]] влегле во составот на првоформираниот [[Партизански баталјон „Мирче Ацев“|Народноослободителен баталјон „Мирче Ацев“]]<ref name="Енциклопедија" />. Бидејќи е формиран во [[Велешко]] познат е и како Велешки народноослободителен партизански одред „Димитар Влахов“, а бидејќи голем дел од борците биле од [[Прилеп]] и [[Прилепско]] познат е и како Велешко-прилепски народноослободителен партизански одред „Димитар Влахов“<ref name="Енциклопедија" />. == Состав на одредот == [[Податотека:HQ of the Macedonian Partisan Detachment Dimitar Vlahov.jpg|мини|286x286пкс|Штабот на македонскиот партизански одред "Димитар Влахов"]] Одредот се состоел од 95 борци, од кои 73 биле од Велес, 9 од Прилеп, 5 од Куманово, 4 од Скопje, 2 од Кавадарци, по 1 од Битолa и Неготино. Во 1967 година се одржала средба на партизаните од одредот, при која 47 лица биле живи, 44 загинале, а 4 починале.<ref>[http://duma.mk/region/veles/25986-2018-09-09-16-45-26 Спомен-обележје на Велешкиот партизански одред „Димитар Влахов“]</ref>. ===Список на партизаните=== Прва чета – 24 борци: [[Тоде Бисинов]] (Велес), [[Боро Божиновски – Прцан]], [[Стојан Бурчевски]] (Буридан), [[Раде Бурчевски]] (с.Рудник), [[Коле Воденичаров]] (Шубиќ- Куманово), [[Мирко Грков]], [[Благој Давков]], [[Љубе Здравковски]], [[Благој Јосмов]], [[Јордан Јордановски]], [[Богдан Каракостев]], [[Трајко Капчев]], [[Нонча Камишова]], [[Ѓоре Крстев]], [[Благој Кирков]], [[Јовче Митев]], [[Јордан Мартиновски]], [[Димко Митревски]], [[Боро Петрушевски]] (Папучар), [[Панче Пешев]], [[Борис Таневски]] (Лубуриќ), [[Ќамуран Тахир]], [[Коле Цветковски]] (Бала) и [[Киро Ќучук]] (Себура) Втора чета – 31 борец: [[Јован Андреев]] (с. Војница), [[Перко Андреев]] (с. Степанци), [[Нада Бутникошарева|Нада Бутникошарова]], [[Ѓорѓи Бобевски]], [[Богдан Видовски]] (с. Војница), [[Славе Давчев]], [[Борис Дурчев]] (с. Војница), [[Дончо Димов]] (с. Војница), [[Павле Игновски]] (Секула), [[Родна Ивева]], [[Благој Јанушев]], [[Стојан Јанев]], [[Димче Јовевски]] (с. Војница), [[Илом Климкаров]], [[Анде Кошулчев]], [[Јордан Лазаревски]] (Цвајот), [[Кочо Мешков]] (с. Ваташа), [[Миле Милевски]], [[Киро Неделков]], [[Благој Неделков]] (с. Војница), [[Трајче Панов]], [[Коле Петков]] (Даскалот, с. Ораовец), [[Славе Петков]], [[Орце Ризов]], [[Благој Страчков]], [[Коле Стојанов]], [[Јово Сеизов]] (Кавадарци), [[Ѓорѓи Темелков]], [[Тодор Трчков]], [[Благојка Џалева]], [[Јордан Џурнов]] 3 чета – 29 борци: [[Ружа Бак]] (Скопје), [[Јован Басаров]], [[Тошо Бондикев]], [[Боце Боцевски]], [[Василко Василков]] (с. Габровник), [[Седат Вели]], [[Маца Георгиева]] (Овчарова), [[Љубе Зафиров]], [[Стоилко Иванов]] (Планински), [[Тоде Jaнев]], [[Дико Jосифовски]], [[Ико Капчев]], [[Велимир Кожинкаров]] (с. Габровник), [[Владо Кошулчев]], [[Трајко Купенков]], [[Стеван Малинов]], [[Мегди Мустафов]] (с. Сливник), [[Ристо Најдов]] (Мајка), [[Невена Георгиева]] (Дуња), Душан Перов (с. Габровник), [[Трајче Петкановски]], Страхил Пинев, Благој Сребров, Апостол Ставровски (с. Богомила), Јордан Теов (с. Мартолци), БлагоЈ Целцев, Александар Христовски (Дума – Битола), Орце Шутев. 4 чета – 7 борци: [[Илија Андреевски]] (Кагин-Прилеп), [[Киро Базарко]] (Прилеп), [[Пецо Крстески]], политички комесар (Даскалот-Прилеп), [[Александар Крстевски]]-(Јулски), [[Симо Секуловски]] (Јоска – Прилеп), [[Драган Спирковски]] (Максо-Прилеп). ===Команден кадар=== * [[Мице Козароски]], командир * [[Димче Мирчев]], заменик-командир * [[Трајко Бошковски]], политички комисар * [[Пецо Крстески]], политички комисар (до 17 октомври 1942) * [[Благој Ѓорев]], заменик-политички комисар * [[Стефан Базерковски]], интендант * [[Борка Велески]], командир на чета == Поврзано == * [[НОПО „Пере Тошев“]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://duma.mk/region/veles-3/25986-2018-09-09-16-45-26/ Љупчо Данов, „Потсетување на Велешкиот партизански одред „Димитар Влахов“], „Дума“, 9.9.2018. {{Партизански одреди}} [[Категорија:Одреди во НОВМ]] [[Категорија:Историја на Велес]] [[Категорија:Велес во НОБ]] j2wyiczrnj902vcuabgmjb8tyycsy06 5650889 5650888 2026-10-28T19:13:44Z Gurther 105215 5650889 wikitext text/x-wiki {{Infobox military unit | unit_name = Народноослободителен партизански одред „Димитар Влахов“ | image = [[File:Партизански одред „Димитар Влахов“.jpg|300п]] | caption = Борци на Народноослободителниот партизански одред „Димитар Влахов“ | nickname = | motto = | colors = | march = | ceremonial_chief = | type = | branch = | dates = втора половина на септември 1942 – 18 август 1943 | country = | allegiance = | command_structure = | size = | specialization = | current_commander = | garrison = | garrison_label = | battles = [[НОБ]]<br> }} '''Народноослободителен партизански одред „Димитар Влахов“''' — партизанска единица на [[НОВ]] и [[ПОМ]]. Бил формиран во атарот на селото [[Габровник]] во втората половина на месец септември [[1942]] година во рамките на извршената реорганизација на партизанските единици во [[Велешко]] и [[Прилепско]] од борците на [[НОПО „Пере Тошев“]] и новопристигнати борци<ref name="Енциклопедија">{{наведена енциклопедија|last=Младеновски|first=Симо|editors=Блаже Ристовски|title=Народноослободителен партизански одред „Димитар Влахов“|encyclopedia=Македонска енциклопедија|publisher=МАНУ|location=Скопје|year=2009|volume=2|pages=1018–1019|isbn=978-608-203-024-1 (2)|language=македонски}}</ref>. Дејствувајќи по чети и одделемнија (десетини), во периодот од септември до ноември 1942 година, извршил акции и водел борба со [[Бугарија|бугарската]] војска и полиција, ги прекунувал и ги уривал ПТТ врските, ги уништувал општинските архиви, напаѓал полициски станици, ги разоружувал селските стражи и формирал НОО во селата [[Бистрица]], [[Богомила]], [[Чашка]], [[Десово]], [[Нежилово]], [[Поменово]], [[Црешнево]], [[Селци]], [[Лисиче (Велешко)|Лисиче]], [[Катланово]], [[Горно Количани]], на железничката станица „Клајман“ денешна [[ЖС „Васил Антевски - Дрен“]], рудникот за момирок кај селото [[Степанци (Велешко)|Степанци]] и др.<ref name="Енциклопедија" />. [[File:Партизански Одред - „Димитар Влахов“.jpg|thumb|лево|Штабот на втората чета на Народноослободителниот партизански одред „Димитар Влахов“ (1942 година)|269x269пкс]] Исто така, на [[29 ноември]] во селото [[’Рлевци]] ја разоружал селската контрачета, на [[4 декември]] кај с.[[Папрадиште (Велешко)|Папрадиште]] водел борба со делови од велешката контрачета, а втората чете на Одредот била опколена од бугарската војска кај селото [[Војница]] и при пробојот кон [[Тиквеш]]ијата на 17.XII имала осетни загуби<ref name="Енциклопедија" />. Загуби имал и во борбите со надмоќните бугарски сили кај селата [[Дреново]] и [[Зелениково]] и на планината [[Голешница|Лисец]] во декември [[1942]]<ref name="Енциклопедија" />. Поради отежнатите услови на дејствување, преостанатите борци преминале во илегалство. Одделните групи правеле безуспешни обиди да се префрлат на теренот на [[Скопска Црна Гора]]<ref name="Енциклопедија" />. Во пролетта [[1943]] година, дел од преживеаните борци влегле во составот на тиквешкиот НОПО „Добри Даскалов“, а други 15 борци формирале истоимена Партизанска група „Димитар Влахов“ и дејствувале во областа [[Азот (област)|Азот]], а потоа се упатиле за [[Дебрца]] каде на [[18 август]] [[1943]] влегле во составот на првоформираниот [[Партизански баталјон „Мирче Ацев“|Народноослободителен баталјон „Мирче Ацев“]]<ref name="Енциклопедија" />. Бидејќи е формиран во [[Велешко]] познат е и како Велешки народноослободителен партизански одред „Димитар Влахов“, а бидејќи голем дел од борците биле од [[Прилеп]] и [[Прилепско]] познат е и како Велешко-прилепски народноослободителен партизански одред „Димитар Влахов“<ref name="Енциклопедија" />. == Состав на одредот == [[Податотека:HQ of the Macedonian Partisan Detachment Dimitar Vlahov.jpg|мини|286x286пкс|Штабот на македонскиот партизански одред "Димитар Влахов"]] Одредот се состоел од 95 борци, од кои 73 биле од Велес, 9 од Прилеп, 5 од Куманово, 4 од Скопje, 2 од Кавадарци, по 1 од Битолa и Неготино. Во 1967 година се одржала средба на партизаните од одредот, при која 47 лица биле живи, 44 загинале, а 4 починале.<ref>[http://duma.mk/region/veles/25986-2018-09-09-16-45-26 Спомен-обележје на Велешкиот партизански одред „Димитар Влахов“]</ref>. ===Список на партизаните=== Прва чета – 24 борци: [[Тоде Бисинов]] (Велес), [[Боро Божиновски – Прцан]], [[Стојан Бурчевски]] (Буридан), [[Раде Бурчевски]] (с.Рудник), [[Коле Воденичаров]] (Шубиќ- Куманово), [[Мирко Грков]], [[Благој Давков]], [[Љубе Здравковски]], [[Благој Јосмов]], [[Јордан Јордановски]], [[Богдан Каракостев]], [[Трајко Капчев]], [[Нонча Камишова]], [[Ѓоре Крстев]], [[Благој Кирков]], [[Јовче Митев]], [[Јордан Мартиновски]], [[Димко Митревски]], [[Боро Петрушевски]] (Папучар), [[Панче Пешев]], [[Борис Таневски]] (Лубуриќ), [[Ќамуран Тахир]], [[Коле Цветковски]] (Бала) и [[Киро Ќучук]] (Себура) Втора чета – 31 борец: [[Јован Андреев]] (с. Војница), [[Перко Андреев]] (с. Степанци), [[Нада Бутникошарева|Нада Бутникошарова]], [[Ѓорѓи Бобевски]], [[Богдан Видовски]] (с. Војница), [[Славе Давчев]], [[Борис Дурчев]] (с. Војница), [[Дончо Димов]] (с. Војница), [[Павле Игновски]] (Секула), [[Родна Ивева]], [[Благој Јанушев]], [[Стојан Трајков]], [[Димче Јовевски]] (с. Војница), [[Илом Климкаров]], [[Анде Кошулчев]], [[Јордан Лазаревски]] (Цвајот), [[Наќо Мешков]] (с. Ваташа), [[Миле Милев|Миле Милевски]], [[Киро Неделков]], [[Благој Неделков]] (с. Војница), [[Трајче Панов]], [[Коле Петков]] (Даскалот, с. Ораовец), [[Славе Петков]], [[Орце Ризов]], [[Благој Страчковски|Благој Страчков]], [[Коле Стојанов]], [[Јово Сеизов]] (Кавадарци), [[Ѓорѓи Темелков]], [[Тодор Трчков]], [[Благојка Џалева]], [[Јордан Џурнов]] 3 чета – 29 борци: [[Ружа Бак]] (Скопје), [[Јован Басаров]], [[Тошо Бондикев]], [[Боце Боцевски]], [[Василко Василков]] (с. Габровник), [[Седат Вели]], [[Маца Георгиева]] (Овчарова), [[Љубе Зафиров]], [[Стоилко Иванов]] (Планински), [[Тодор Јанев|Тоде Jaнев]], [[Дико Jосифовски]], [[Ико Капчев]], [[Велимир Кожинкаров]] (с. Габровник), [[Владо Кошулчев]], [[Трајко Купенков]], [[Стеван Малинов]], [[Мегди Мустафов]] (с. Сливник), [[Ристо Најдов]] (Мајка), [[Невена Георгиева]] (Дуња), Душан Перов (с. Габровник), [[Трајче Петкановски]], Страхил Пинев, Благој Сребров, Апостол Ставровски (с. Богомила), Јордан Теов (с. Мартолци), Благој Целцев, Александар Христовски (Дума – Битола), Орце Шутев. 4 чета – 7 борци: [[Илија Андреевски]] (Кагин-Прилеп), [[Киро Базарко]] (Прилеп), [[Пецо Крстески]], политички комесар (Даскалот-Прилеп), [[Александар Крстевски]]-(Јулски), [[Симо Секуловски]] (Јоска – Прилеп), [[Драган Спирковски]] (Максо-Прилеп). ===Команден кадар=== * [[Мице Козароски]], командир * [[Димче Мирчев]], заменик-командир * [[Трајко Бошковски]], политички комисар * [[Пецо Крстески]], политички комисар (до 17 октомври 1942) * [[Благој Ѓорев]], заменик-политички комисар * [[Стефан Базерковски]], интендант * [[Борка Велески]], командир на чета == Поврзано == * [[НОПО „Пере Тошев“]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://duma.mk/region/veles-3/25986-2018-09-09-16-45-26/ Љупчо Данов, „Потсетување на Велешкиот партизански одред „Димитар Влахов“], „Дума“, 9.9.2018. {{Партизански одреди}} [[Категорија:Одреди во НОВМ]] [[Категорија:Историја на Велес]] [[Категорија:Велес во НОБ]] irhuzwsdfia0ozd19i7z5ki86ypmgm9 0 1156255 5651197 5623798 2026-10-29T11:53:34Z ~2026-57935-32 138187 /* Филмографија */ 5651197 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за глумец | name = Златко Митрески | imagesize = 300px | caption = Портрет на Златко Митрески | birthname = Златко Митрески | birthdate = {{роден на и возраст|1981|05|11|df=yes}} | birthplace = [[Скопје]], [[СР Македонија]], [[СФРЈ]] | deathdate = | deathplace = | othername = | height = | occupation = глумец, театарски композитор | yearsactive = | spouse = | domesticpartner = | website = |image=Zlatko.jpg}} '''Златко Митрески''' (р. {{роден|11|мај|1981}} во {{роден во|Скопје}}) — [[Македонија|македонски]] [[театар]]ски и [[филм]]ски глумец, кој моментно работи во [[Драмски театар - Скопје|Драмскиот театар]] во Скопје. == Животопис == Митрески е роден во [[1981]] г. во [[Скопје]].<ref name="ДТС">{{наведена мрежна страница|url=http://www.dramskiteatar.com.mk/default.asp?lang=mak&menu=akter&podmenu=89|title=Златко Митрески|work=Ансамбл|publisher=Драмски театар - Скопје|accessdate=6 мај 2016}}{{Мртва_врска|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> По завршувањето на основното училиште (1989-1996), продолжува со средното образование во „[[СУ „Димитар Влахов“ - Скопје|Димитар Влахов]]“, кое го посетувал од 1997 до 2001 г. Во 2002 г. се запишал на [[Национална академија за театарска и филмска уметност (Софија)|Националната академија за театарска и филмска уметност]] во [[Софија]] (НАТФИЗ). Додека живеел во Софија, исполнувал разни улоги во театарот „Софија“ и Државниот сатиричен тетар „Алеко Константинов“ од бугарски и странски автори, како дипломски изведби во учебниот театар при самата академија. Во 2004 г. ја добил првата филмска улога во краткото остварување „Клаустрофобија“ (''Клаустрофобия'') од Чавдар Чернев<ref name="ДТС" />, а во 2005 и првата долгометражна улога, во бугарско-турскиот филм „Украдени очи“ (''Откраднати очи'') во режија на Радослав Спасов. Академијата ја завршил во 2006 г. и продолжил да исполнува улоги во престолнината и други градови низ бугарија како [[Ловеч]] и [[Габрово (Бугарија)|Габрово]], а подоцна и во [[Ќустендил]]. Во 2008 и 2009 г. се дообразувал и на Маѓународната театерска академија во [[Москва]], каде настапувал во „На Страстном“ при уметничките раководители Александар Калјагин и Лав Додин.<ref name="ДТС" /> По враќањето во Македонија, настапувал во [[Младински културен центар|Младинскиот културен центар]] во Скопје (2010), [[Народен театар (Охрид)|Народниот театар]] во [[Охрид]] (2011), [[Универзална сала – Скопје|Универзалната сала]] (2012) во Скопје. Во 2013 г. почнал редовно да настапува во [[Драмски театар - Скопје|Драмскиот театар]] во Скопје. Во 2011 г. ја остварил првата филмска улога во Македонија во „[[Ова не е американски филм]]“ од [[Сашо Павловски]]. == Театрографија == * 2003: „[[Сон на летната ноќ]]“ од [[Вилијам Шекспир]] * 2003: „Љубовни булевари“ од Стефан Цанев, реж. Борис Панкин * 2004: „Зоолошка приказна” од [[Едвард Олби]] * 2005: „И најмудриот си е малку прост“ од [[Николај Островски]], реж. Веселин Ранков * 2005: „Историја со Метранпаж“ * 2005: „Пиеса No. 27“ од Алексеј Слаповски, реж. Красимир Ранков * 2006: „[[Дон Жуан (Молиер)|Дон Жуан]]“ од [[Молиер]], реж. Стојан Младеновиќ * 2006: „Мурлин Мурло“ од Николај Колјада, реж. Георги Георгиев * 2006: „Рејс“ од Станислав Стратиев, реж. Николај Гундера * 2006: „Римска бања“ од [[Станислав Стратиев]], реж. Славчо Пеев * 2006: „Храбриот Касијан“ од [[Артур Шницлер]], реж. Лилијана Бајлова * 2006: „Цвеќињата на ИДА“ од [[Ханс Кристијан Андерсен|Х.К. Андерсен]], реж. Гергана Тодева * 2007: „PLAYBACK“ од [[Педро Алмодовар]], реж. Елица Матеева * 2007: „Ноќта спроти Ењовден“ од [[Николај Гогољ]], реж. Ирина Клишевска * 2007: „Чинцано“ од Људмила Петрушевска, реж. Мартин Вангелов * 2008: „Писмо за помнење“, авторска претстава на Олег Николаевич * 2009: „Бакни ме“ од Анна Петрова, реж. Минчо Србев * 2009: „Последната лента на Крап“ од Семјуел Бекет, реж Ристе Алексовски * 2010: „[[Госпоѓица Јулија]]“ од [[Август Стриндберг]], реж. Деан Дамјановски * 2011: „Кабаре Мистериозо“ од [[Дарио Фо]] реж. Деан Дамјановски * 2012: „Метастаза“ по [[Ерик-Емануел Шмит]], реж. Војо Цветановски * 2013: „[[Кавкаски круг со креда]]“ од [[Бертолт Брехт]], реж. Златко Славенски * 2013: „Солунски патрдии“ од [[Миле Попоски]], реж. [[Коле Ангеловски]] * 2014: „69“ од [[Алан Бол]],реж.[[Веселин Димов]] * 2015: „Безљубни“ од [[Благица Секуловска]] реж. [[Златко Славенски]] == Филмографија == {{Филмографија-домаћи|глумца=Златко Митрески}}|- style="background: Lavender; text-align:center; " | colspan="4" |2000-ти |- | 2005 || [[Клаустрофобија]] ТВ-филм || Момчето |- style="background: Lavender; text-align:center; " | colspan="4" |2010-ти |- | 2011 || [[Ова не е американски филм|Ова не е американски филм]] ТВ филм || The Bold |- | 2019 || [[Преспав]] ТВ серија || Гостинот |- | 2019 || [[Втора шанса]] ТВ-филм || Таткото на Емел |- | 2019 || [[Фамилијата Марковски (телевизиска серија)|Фамилијата Марковски]] ТВ серија|| Горан |- style="background: Lavender; text-align:center; " | colspan="4" |2020-ти |- | 2023 || [[Бистра вода (серија)|Бистра вода]] ТВ-серија || Кузман |- | 2024 || [[Шега]] ТВ филм || Татко на Надиа |- | 2027 || [[Голиот рид (филм)|Голиот рид]] ТВ-филм || Јове |} == Награди == * Прва награда на V Отворен филмски фестивал во Санкт Петербург, Русија == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.dramskiteatar.com.mk/default.asp?lang=mak&menu=akter&podmenu=89 Профил на страницата на Драмскиот театар]{{Мртва_врска|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * {{IMDb име|3721768}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Митрески, Златко}} [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Македонски театарски глумци]] [[Категорија:Македонски филмски глумци]] [[Категорија:Македонски телевизиски глумци]] 9yj60lyau8hbk6w0bfs2j28b3kju2v8 0 1156260 5651201 5606212 2026-10-29T11:55:51Z ~2026-57935-32 138187 /* Филмографија */ 5651201 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Функционер |name=Зоран Љутков |image=Zoran Ljutkov official portrait 2024 (cropped).jpg |caption= Љутков во 2024 година. |office=[[Министер за култура на Македонија|Министер за култура и туризам на Македонија]] |term_start=[[23 јуни]] [[2024]] |term_end=[[13 јули]] [[2026]] |primeminister=[[Христијан Мицкоски]] |predecessor=[[Бисера Костадиновска-Стојчевска]] |successor= [[Седат Сулејмани]] |birth_date={{birth date and age|df=yes|1977|10|1}} |birth_place=[[Титов Велес]], [[СР Македонија]], [[СФРЈ]] |spouse=[[Маја Љутков]] |party=[[ВМРО - ДПМНЕ]] |occupation=[[Глумец]]<br>[[Политичар]] }} '''Зоран Љутков''' (р. {{роден|1|октомври|1977}} во [[Титов Велес]]) — [[Македонија|македонски]] [[театар]]ски, [[филм]]ски и [[телевизија|телевизиски]] глумец, кој работи во [[Драмски театар - Скопје|Драмскиот театар]] во [[Скопје]] и е поранешен [[Министер за култура на Македонија|Министер за култура и туризам на Македонија]] од [[2024]] година до [[2026]] година. == Животопис == Љутков е роден во [[1977]] година во тогаш [[Титов Велес]]<ref name="ДТС">{{наведена мрежна страница|url=http://www.dramskiteatar.com.mk/?lang=mak&menu=akter&podmenu=66|title=Зоран Љутков|work=Ансамбл|publisher=Драмски театар - Скопје|accessdate=7 мај 2016}}</ref>. Дипломирал на [[Факултет за драмски уметности - Скопје|Факултетот за драмски Уметности]] во Скопје во 2001 година, во класата на професорот [[Владимир Милчин]], а во 2002 година, тој запишал последипломски студии за [[сценографија]] на [[Универзитет за уметности (Белград)|Универзитетот за уметности]] во [[Белград]]. Во 2006 г. се вработил како глумец во [[Драмски театар - Скопје|Драмскиот театар]] во Скопје. Уште во текот на студиите глумел во претстави во [[Народен театар „Јордан Хаџи Константинов – Џинот“|Народениот театар „Јордан Хаџи Константинов – Џинот“]] во родниот Велес, но и во други театри во Македонија.<ref name="ДТС" /> До денес има остварено бројни главни и споредни улоги во матичниот театар, но и како гостин во сите поважни театарски установи во државата. Учествувал на неколку меѓународни театарски фестивали, работилници и филмски и ТВ-проекти. Добитик е на две награди.<ref name="ДТС" /> Љутков на 23 јуни 2024 година, е избран за [[Министер за култура на Македонија]] од страна на [[ВМРО-ДПМНЕ]]. На 13 јули [[2026]] бил заменет со Седат Сулејмани од ВРЕДИ. == Театарски улоги == * 1999: ''Јаков'' во „Вазна од порцелан“ од Југослав Петровски, реж. Благојче Божиновски, Н.Т. Велес * 1999: ''Патенталија'' во „Патенталија и Тентелина“ од Русомир Богдановски, реж. Стојан Стојановски, Н.Т. Велес * 1999: ''Спасе'' во „[[Македонска крвава свадба]]“ од [[Војдан Чернодрински]], реж. Стојан Стојаноски, Н.Т. Велес * 1999: ''Момчето'' во „[[Плутос]]“ од [[Аростофан]], реж. Петроц Панамас, Н.Т. Велес * „Комедија на суетата“ од [[Елијас Канети]], реж. Џорџо Пресбургер, Мителфест Чивидале, Италија * 2000: ''Ланселот'' во „Змејот“ од Евгениј Шварц, реж. Александар Ивановски, Н.Т. Велес * 2000: ''Келнерот'' во „Земјомерот“ од Николај Колјада, реж. [[Владимир Милчин]], ДТС * 2000: ''Данил Хармс'' во „Случајот Д.Х.“, Според поезијата на Данил Хармс, реж. Владимир Милчин, ДТС * 2000: ''Гласник'' во „[[Едип|Ојдип]]“, реж. Стојан Стојановски, Н.Т. Велес * 2000: ''Војдан Чернодрински'' во „Духот“ според текстови на [[Војдан Чернодрински]] и [[Горан Стефановски]], реж. Кирил Петрески, Н.Т. Прилеп * 2001: еден од ликовите во „[[Балканот не е мртов]]“ од [[Дејан Дуковски]], реж. Александар Поповски, [[МНТ]] * 2001: ''Борис Карнаухов'' во „Аудиција“ од Александар Галин, реж. [[Владимир Милчин]], ФДУ Скопје, дипломска работа * ''Петар Верхеновски'' во „[[Демони (Достоевски)|Демони]]“ од [[Фјодор Достоевски]], реж. [[Владимир Милчин]]. МНТ * 2001: неколку ликови во „Синдром Чернодрински“ од [[Горан Стефановски]], реж. Деан Дамјановски, Нова сцена Скопје * 2002: ''Ромео'' во „[[Ромео и Јулија]]“ од [[Вилијам Шекспир]], реж. [[Зоја Бузалковска,]] Н.Т.Куманово * 2002: ''Момчето'' во „Суд“ од [[Коле Чашуле]], реж. Владимир Талевски, Н.Т. Куманово * 2002: неколку ликови во „Стрип Шекспир“ од Џес Боргесон, Адам Лонг и Даниел Сингер, реж. Коле Ангеловски, Н.Т. Велес * 2002: ''Пратеникот'' во „[[Лизистрата]]“ од [[Аристофан]], реж. Љупчо Георгиевски, Н.Т.Велес * 2002: еден од ликовите во „Комши капиџик“ од Сема Али, реж. Иван Јерчиќ, Но Нејм Театар * 2003: ''Клиентот'' во „Во самотијата на памучните полиња“ од Бернар Мари Колтес, реж. Деан Дамјановски, Н.Т. Велес * 2003: ''Сиљан Љиљаков'' во „Колку пати ќе умираме“, според романот на [[Петре М. Андреевски]], реж. [[Владимир Милчин]], Н.Т. Битола * 2003: ''Трималхион'' во „[[Сатирикон]]“ (Големата гозба), според романот на [[Гај Петрониј Арбитер]], реж. Кирил Петрески, Н.Т. Прилеп * 2004: ''Докторот'' во „Полковникот“, драматизација на Миле Атанасов, реж. [[Јордан Витанов]], Н.Т. Велес * 2004: ''Буребездно'' во „Балада за големиот костур“ од Мишел де Гелдерод, реж. [[Владимир Милчин]], Н.Т. Прилеп * 2004: ''Костја'' во „Четвртата сестра“ од Јануш Гловацки, реж. Александар Ивановски, Н.Т. Велес * 2005: ''Јоце (Хамлет)'' во „Хамлет од Долногаштани“ од Иво Бречан, реж. [[Мето Јовановски (глумец)|Мето Јовановски]], ДТС * 2005: ''Кен'' во „Жив чоек“ од [[Горан Стефановски]], реж. Деан Дамјановски, ДТС * 2005: ''Бералд'' во „[[Вообразен болен]]“ од [[Молиер]], реж. Благојче Божиновски, Н.Т. Велес * 2006: ''Панајот'' во „Железното пиле“ од [[Благоја Ристески - Платнар]], реж. [[Јордан Витанов]], Н.Т. Велес * 2006: ''Дон Жуан'' во [[Дон Жуан (Молиер)|Дон Жуан]] од Молиер, реж. Деан Дамјановски, Н.Т. Велес * 2006: ''Хлестаков'' во „[[Ревизор (комедија)|Ревизор]]“ од [[Николај Гогољ]], реж. Владимир Милчин, МНТ, * ''Хамлет'' во „[[Хамлет]]“, според [[Вилијам Шекспир]], реж. Васил Зафирчев * ''Херострат'' во „Да се заборави Херострат“ од Григориј Горин, реж. [[Зоја Бузалковска]] * 2007: „Комшилук наопаку“ од Нина Митровиќ, реж. Ненне Делместре, ДТС, * 2009: ''Клит'' во „Александар“, текст и режија [[Љубиша Георгиевски]] ДТС * „[[Кандид во земјата на чудата]]“ од [[Венко Андоновски]], реж. Сашо Миленковски, ДТС * 2009: ''Кинегонда'' во „Карлаленд“ од [[Венко Андоновски]], реж. Сашо Миленковски, ДТС * 2011: ''Баал'' во „Баал“ од [[Бертолт Брехт]], реж. Мартин Кочовски, ДТС * 2011: ''Миле поштарот'' во „[[Грев или шприцер]]“ од Сашко Насев, реж. Деан Дамјановски, ДТС * 2014: "Капетанот Џон Пиплфокс" од [[Душан Радовиќ]], реж. [[Коле Ангеловски]], ДТС * 2014: ''Водителот'' во "Живот во тесни чевли" од [[Душан Ковачевиќ]], реж. Ненад Витанов, ДТС * 2015: ''Мажот'' во "Љубовници" од [[Катерина Коцевска]], реж. [[Катерина Коцевска]], ДТС * 2018: ''Пепе'' во "Странци'' од Нела Витошевиќ, реж. Нела Витошевиќ, ДТС * 2018: "Крал Иби" од [[Алфред Жари]], реж. [[Васил Христов]], ДТС * 2019: "Пантаглез" од Мишел Де Гелдерод, реж. [[Владимир Милчин]], ДТС * 2024: "Хеда Габлер" од [[Хенрик Ибзен]], реж. [[Васил Христов]], ДТС == Филмографија== {{Филмографија-домаћи|глумца=Зоран Љутков }}|- style="background: Lavender; text-align:center; " | colspan="4" |2000-ти |- | 2001 || [[Прашина (филм)|Прашина]] ТВ филм|| османлиски војник |- | 2002 || [[Заведени]] ТВ серија|| Томи |- | 2003 || [[Резервни делови (филм)|Резервни делови]] ТВ филм|| Мирче |- | 2003 || [[Последниот фалцер]] ТВ-филм || Мустафа |- | 2003 || [[Седум приказни за љубовта и свршувањето (телевизиска серија)|Седум приказни за љубовта и свршувањето]] ТВ серија|| Режисерот |- | 2005 || [[Контакт (филм)|Контакт]] ТВ филм|| Рецепционерот |- | 2005 || [[Сашо и Сашка]] ТВ-серија || |- | 2006 || [[Караула (филм)|Караула]] ТВ филм|| Милчо |- | 2006 || [[Девет степени (филм)|Девет степени]] ТВ филм|| Александар |- | 2006 || [[Тајната книга (филм)|Тајната книга]] ТВ филм|| |- | 2006 || [[Патувањето до рабробил (телевизиска серија)|Патувањето до рабробил]] ТВ серија|| |- | 2007 || [[Цимери]] ТВ-серија || |- | 2007 || [[Сенки (филм)|Сенки]] ТВ филм|| Славко |- |- style="background: Lavender; text-align:center; " | colspan="4" |2010-ти |- | 2011 || [[Трето па машко (телевизиска серија)|Трето па машко]] ТВ серија || Гроздан |- | 2013 || [[Тиквешко востание (серија)|Тиквешко востание]] ТВ-серија || Доктор |- | 2013 2014 || [[Тврдокорни (телевизиска серија)|Тврдокорни]] ТВ серија || |- | 2015 || [[5+ (телевизиска серија)|5+]] ТВ филм|| Комшијата |- | 2015 || [[Пепи и Муто]] Краток филм|| Началникот |- | 2015 || [[Последниот Македонец]] Филм|| Коте |- | 2015-2021 || [[5+ фамилија]] ТВ-серија || Комшо |- | 2016 || [[Операција Дијамант (серија)|Операција Дијамант]] ТВ-серија || Мики |- | 2017-2019 || [[Фамилија Марковски (телевизиска серија)|Фамилија Марковски]] ТВ-серија || Професор по физичко |- | 2018-2023 || [[Преспав (телевизиска серија)|Преспав]] ТВ серија || Градоначалникот |- | 2019 || [[Скопје 2020 (филм)|Скопје 2020]] Краток филм|| Таткото |- style="background: Lavender; text-align:center; " | colspan="4" |2020-ти |- | 2022 || [[Тајниот изум]] ТВ-филм || Комшо |- | 2022 || [[Во срцето на машината]] ТВ-филм || |- | 2022 || [[Снежана на крајот умира]] ТВ-филм || Газда на агенцијата |- | 2022 || [[Куќен притвор]] ТВ-серија || Судијата |- | 2022-2023 || [[Бистра вода (серија)|Бистра вода]] ТВ-серија || Петар |- | 2025 || [[Позитивни вибрации]] ТВ-филм || Доктор |- | 2027 || [[Голиот рид]] ТВ-филм || Диме |} == Награди == * 2002: Награда за млад глумец „Трајко Чоревски“ за ликовите во претставата „Синдром Чернодрински“ на [[МТФ „Војдан Чернодрински“|XXXVII Меѓународен театарски фестивал „Војдан Чернодрински“]] во [[Прилеп]] * 2005: Награда од публиката за улогата на Момчето Лисистрата на фестивалот за античка драма [[Стоби (фестивал)|Стоби]] во [[Стоби]] * 2014: Награда за најдобра машка улога за улогата на ликот Цанде во претставата „Солунски патрдии“ на Првиот Интернационален Фестивал „Гола Месечина“ * 2021: Награда за најдобра машка улога на XVIII „Ифад Стоби 2021“ за улогата на Сатирот Силен во „Сатирската игра“ во режија на Деан Дамјановски. == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.dramskiteatar.com.mk/?lang=mak&menu=akter&podmenu=66 Профил на страницата на Драмскиот театар] * {{IMDb име|1218703}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Љутков, Зоран}} [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Глумци од Велес]] [[Категорија:Политичари од Велес]] [[Категорија:Македонски театарски глумци]] [[Категорија:Македонски филмски глумци]] [[Категорија:Македонски телевизиски глумци]] [[Категорија:Југословенски Македонци]] [[Категорија:Апсолвенти на Факултетот за драмски уметности - Скопје]] [[Категорија:Апсолвенти на Белградскиот универзитет]] [[Категорија:Глумци-политичари]] oxtc9zl3lyy47gwupn9kaa6ex8s0k9c 10 1157122 5651178 5315755 2026-10-29T10:58:01Z Bjankuloski06 332 /* top */ Правописна исправка, replaced: ердун → ерден (2) 5651178 wikitext text/x-wiki {{Sidebar with collapsible lists | name = Каролинзи | title = [[Каролинзи|Каролиншка династија]] | image = [[File:Charlemagne autograph.svg|75px]] | caption = | expanded = {{{expanded|{{{1|}}}}}} | headingstyle = | listtitlestyle = | liststyle = text-align:left; | contentstyle = <!--(same as |liststyle = ...?)--> | heading1 = | list1name = | list1title = [[Пипиниди]] | list1 = * [[Пипин Ланденски|Пипин Стариот]] (о. 580–640) * [[Гримоалд Постариот|Гримоалд]] (616–656) * [[Хилдеберт Посвоениот]] (п. 662) | heading2 = | list2name = | list2title = [[Арнулфинги]] | list2 = * [[Арнулф Метцки]] (582–640) * [[Анзегизел]] (п. 662 or 679) * [[Хлодулф Метцки]] (п. 696 or 697) * [[Пипин Хершталски]] (635–714) * [[Гримоалд Помладиот|Гримоалд II]] (п. 714) * [[Дрого Шампањски]] (670–708) * [[Теодоалд]] (п. 741) | heading3 = | list3name = | list3title = [[Каролинзи]] | list3 = * [[Карло Мартел]] (686–741) * [[Карломан]] (п. 754) * [[Пипин Кусиот]] (714–768) * [[Карломан I]] (751–771) * [[Карло Велики]] (742–814) * [[Пипин Грбавиот]] (768–811) * [[Карло Помладиот]] (772–811) * [[Пипин Италијански]] (773–810) * [[Лудвиг Побожниот]] (778–840) * [[Пипин I Аквитански]] (797–838) | heading4 = | list4name = | list4title = По [[Верденски договор|Верденскиот договор]] (843) | list4 = * [[Лотар I]]<br />(795–855; [[Средна Франција]]) * [[Карло Ќелавиот]] (823–877)<br />([[Западна Франција]]) * [[Лудвиг Германски]] (804–876)<br />([[Германско Кралство|Источна Франција]]) }}<noinclude> [[Категорија:Каролинзи]] </noinclude> bmc19bhvnhya2vehotql2nxpg784ded 0 1157602 5651177 5126667 2026-10-29T10:57:54Z Bjankuloski06 332 Правописна исправка, replaced: ердун → ерден (4) 5651177 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty |monarch | name =Карло Ќелавиот | image =Carlo_calvo.jpg | caption =Карло Ќелавиот во поодминати години, слика од неговиот [[псалтир]] |succession= [[Крал на Франките]] |reign=840–877 |coronation= |cor-type= |predecessor=[[Лудвиг Побожниот|Лудвиг I]] |succession1= [[Цар на Светото Римско Царство]] |reign1=875–877 |coronation1= 29 декември 875, [[Павија]]|predecessor1=[[Лудвиг II Италијански|Лудвиг II]] |cor-type1=[[Крунисување на царот на Светото Римско Царство|Крунисување]] |successor1=[[КАрло Дебелиот|Карло III]] |spouse=[[Ирментруда Орлеанска]] <br/> [[Рихилда Прованска]] | issue ={{Plainlist | *[[Џудита Фландерска]] *[[Лудвиг Пелтекот]] *[[Карло Детето]] *[[Лотар Сакатиот]] *[[Карломан]] }} |full name= |house=[[Каролинзи]] |royal anthem = | father =[[Лудвиг Побожниот]] | mother =[[Џудита(ќерка на Велф)|Џудита]] | birth_date ={{birth date|823|6|13|df=y}} | birth_place = | death_date ={{death date and age|877|10|6|823|6|13|df=y}} | death_place = | date of burial = | place of burial = |}} [[File:Denier de Charles II le Chauve.jpg|thumb|Денариј од Карло Ќелавиот искован во Париз]] '''Карло Ќелавиот''' ({{рн|13|јуни|823}} – {{пн|6|октомври|877}}) — крал на [[Западна Франкија]] (843–77), [[крал на Италија]] (875–77) и [[цар на Светото Римско Царство]] (875–77, како '''Карло&nbsp;II'''). По низата граѓански војни за време на владеењето на неговиот татко, [[Лудвиг Побожниот]], Карло според [[Верденски договор|Верденскиот договор]] (843) со што го стекнал во владение западниот дел од [[Франкиско Царство|Франкиското Царство]]. Тој бил внук на [[Карло Велики]] и најмладиот син на Лудвиг Побожниот од неговата втора сопруга, [[Џудита (ќерка на Велф)|Џудита]]. ==Борбите со браќата== Роден на 13 јуни 823 година во [[Франкфурт]],{{sfn|Riche|1983|p=150}} кога неговите постари браќа веќе биле возрасни и им биле распределени териториите за владеење односно нивните подкралства од нивниот татко. Обидите на Лудвиг побожниот и на него да му довери подкралство првично [[Алеманија]] и подоцна територијата меѓу [[Меза]] и [[Пиринеи]]те (во 832 година, по неуспешното востание на [[Пипин I Аквитански]]). По бројните помирувања со бунтовните [[Лотар I|Лотар]] И Пипин, како и со нивниот брат [[Лудвиг Германски]], [[список на кралеви на Баварија|кралот на Баварија]], ги направиле владенијата на Карло на во [[Аквитанија]] и Италија да бидат привремени, но неговиот татко не се откажал и го прогласил Карло за наследник на целото кралство кое порано било Галија и еден ден ќе стане Франција. На [[собор]]от во [[Ахен]] во 837 година, Лудвиг Побожниотги обврзал благородниците да му се поклонат на Карло како нивен наследник.{{sfn|Riche|1983|p=157}} Пипин Аквитански починал во 838 година, по што Карло најпосле го стекнал во владение царството,{{sfn|Riche|1983|p=157}} што ги разлутило Пипиновите наследници и благородниците во Аквитанија.{{sfn|Riche|1983|p=158}} Смртта на царот во 840 година довела до војна меѓу синовите. Карло стапил во сојуз со Лудвиг Германски за да му се спротивстават на новиот цар Лотар I, и заеднички го поразиле Лотар во [[Битка кај Фонтноа|Битката кај Фонтноа]] на 25 јуни 841 година.{{sfn|Bradbury|2007|p=14}} Следната година, двајцата браќа го потврдиле сојузот со прославената [[Стразбуршка заклетва|Стразбуршката заклетва]]. Со ова завршила војната со [[Верденски договор|Верденскиот доковор]] од август 843 година. Со оваа спогодба Карло ја добил во владение Западна Франкија, територијата на денешна Франција, сè до [[Меза]], [[Саона]] и [[Рона]], дополнета со владеењето на [[Шпанска Краина|Шпанската Краина]] сè до [[Ебро]]. Лудвиг го стекнал источниот дел од [[Каролишкото Царство]], познато под името [[Источна Франкија]] подоцна Германија. Лотар ја задржал кралската титула и [[Кралство Италија|Кралството италија]]. Тој исто така ги добил во владение и централните области од [[Фландрија]] па сè до [[Рајнска област|Рајнската област]] and [[Бургундија]] како крал на [[Средна Франкија]]. ==Владеење со Зпадното царство== [[File:Charles the Bald denier struck Reims.jpg|thumb|265px|[[Денариј]] на Карло Ќелавиот, искован во [[Ремс]] меѓу 840-864 (пред-[[Пистрски указ|Пистрскиот указ]]).]] [[File:Charles Marville, Hôtel Carnavalet, statue of Charlemagne, ca. 1853–70.jpg|thumb|upright|Таканаречената [[јавачка статуетка на Карло Велики]] (о. 870), за која се мисли дека го претставува Карло Ќелавиот.]] Првите години од владеењето на Карло до смртта на Лотар I во 855 година, поминале мирно. Во периодот на овие гопдини тројцата браќа го продолжиле системот на „собратското владение“, сретнувајќи се редовно меѓусебно, во [[Кобленц]] (848), [[Мерсен]] (851), и во [[Атињи (Ардени)|Атињи]] (854). Во 858 година, Лудвиг Германски, под влијание на незадоволните благородници сакал да го симне од власт Карло, па извршил напад на Западна Франкија. Карло бил толку непопуларен што не успеал да насобере војска па морал да пребегне во [[Бургундија]]. Тој бил спасен благодарение на поддршката на епарсите, кои одбиле да го крунисаат Лудвиг германецот за цар, и од верноста на [[Велфци]]те, кои биле роднински поврзани со неговата мајка, Џудита. Во 860 година, и тој се обидел да го земе во владение кралството на својот внук, [[Карло Провански]], но бил спречен во својата намера. По смртта на неговиот внук [[Лотар II]] во 869, Карло се обидел да ги стави под свое владение Лотаровите земји, но поради [[Мерсенски договор|Мерсенскиот договор]] (870) бил обврзан да ги подели со Лудвиг Германски. покрај овие семејни недоразбирања, Карло имал и постојани немири и бунтувања во Аквитанија и [[Бретања]].Предводени од своите поглавари [[Номиное]] и [[Ериспое]], кои го поразиле кралот во [[Балонска битка|Балонската битка]] (845) и [[Јегенландска битка|Јегенландската битка]] (851), со што технички Бретонците се стекнале со независност. Карло исто така војувал и против [[Викинзи]]те, кој ги постушеле северните делови на царството, долините на [[Сена]] и [[Лоара]], сè до границит е на Аквитанија. Неколкупати Карло морал да ги поткупи за големи суми злато, за тие да се повлечат. Карло имал многу походи против натрапниците и според [[Пистрски указ|Пистрскиот указ]] од 864 година, ја направил војската поподвижна воведувајќи [[коњаница]],претходницата на француското [[витештво]] која била позната во наредните 600 години. Според истиот указ, тој наредил и изградба на утврдени мостови на реките за да се спречат викиншките упади. Два од овие мостови го спасиле Париз за време на [[Париска опсада (885-886)|Опсадата од 885–886]]. ==Царско владеење== [[File:Apparition Charles le chauve.jpg|thumb|upright|Духот на Карло Ќелавиот по неговата смрт и погреб во Сен Дени]] Во 875 година, по смртта на царот [[Лудвиг Италијански|Лудвиг II]] (синот на неговиот полубрат Лотар), Карло Ќелавиот, поддржан од страна на папата [[Папа Јован VIII|Јован VIII]], отпатувал во Италија, каде бил крунисан во [[Павија]] а кралскиот печат го добил во Рим на 29 декември. Лудвиг Германски, кој исто така бил кандидат за наследник на Лудвиг, се одмаздил така што ги плачкосал владенијата на Карло, поради што Кало морал веднаш да се врати во [[Западна Франкија]]. По смртта на Лудвиг Германски (28 август 876), Карло се обиделда го заземе неговото царство, но претрпел тешки загуби во [[Андернашка битка (876)|Андернашката битка]] на 8 октомври 876. Во меѓувреме, Јован VIII, нападнат од страна на [[Сарацени]]те, барал од Карло да се упати во Италија. Карло уште еднаш ги минал [[Алпи]]те, но овој поход не бил поддржан од страна на благородниците, и дури и неговиот регент во [[Ломбардија]], [[Босо Провансалски|Босо]], одбил да му се придружи во походот. Во истиот период [[Карломан баварски|Карломан]], синот на Лудвиг Германски, навлеол во северна Италија. Карло, болен и во паника, започнал да се повлекува кон Галија, но починал при преминувањето на [[Мон Сенис]] кај [[Брид ле Бен]], на 6 октомври 877.{{sfn|Riche|1983|p=204}} Според хрониките на Св. Бертин, Карло набрзина бил закопан во опатијата Нанту, во Бургундија поради неподносливата смрдеа која се ширела од трупот во распаѓање. Тој требал да биде погребан во базиликата [[базилика Сен Дени|Сен Дени]] и најверојатно е пренесен таму подоцна. ВО записите се сретнува текст според кој постоел месинган спомненик кој бил претопен за време на револуцијата. Карло бил наследен од неговиот син, [[Лудвиг Пелтекот|Лудвиг]]. Карло бил образован принц, пријател на црквата и свесен за поддршката која ја имал од епископијата против неговите благородници соперници, па затоа неговите највисоки советници биле од високото свештенството, како што бил случајот со [[Венило (архиепископт на Санс)|Венило]], кој о предал и [[Хинкмар]]. ==Ќелавост== Претпоставено е дека прекарот на Карло бил користен иронично а не описно т.е. тој не бил ќелав, туку имал коса.{{sfn|Nelson|1992|p=13}} Алтернатива или дополнително толкување засновано на првичниот недостиг на Карло за ''[[кралство|владение]]''. „Ќелавиот“ во овој случај била изрека за неговата безвладејност, на возраст на која неговите браќа веќе имале свои подкралства.{{sfn|Lebe|2003}} Тогашните прикази на неговата личност, на пример во [[Прва библија на Карло Ќелавиот|Библија од 845]], и на неговиот печат [[:|од 847]] (како крал) како и на неговиот печат [[:File:Sceau de Charles le chauve empereur des romains.jpg|од 875]] година како (цар) го прикажуваат со коса на главата, како и [[Јавачка статуетка на Карло Велики|јавачката статуетка]] (о. 870) за која се смета дека го претставува токму него. Според ''Генеологијата на Франкиските кралеви'', запис од Фонтанел од почетокот на 869 година, запис во кој не се користи иронија, го спомнува како ''Karolus [[:wikt:calvus|Calvus]]'' („Карло Ќелавиот“). Со сигурност, при крајот на X век, [[Рихер]] и [[Адемар Шабански]] повторно го нарекуваат „Карло Ќелавиот“.{{sfn|Dutton|2008}} ==Бракови и деца== Карло се оженил со [[Ирментруда Орлеанска|Ирментруда]], ќерка на [[Одо I гроф на Орленас)|Одо I]], во 842 година. Таа починала во 869 година. Во 870 година, Карло се оженил со [[Рихилда Прпванска]], која имала благородничко потекло од [[Лорена (покраина)|Лорена]]. Со [[Ирментруда Орлеанска|Ирментруда]]: * [[Џудита Фландриска|Џудита]] (844–870), првично омажена со [[Етелвулф (крал на Весекс)|Етелвулф]], па со посинокот [[Етелбалд (крал на Весекс)|Етелбалд]] и по третпат со [[Балдуин (маркгроф на Фландрија)|Балдуин Железноракиот]] * [[Лудвиг Пелтекот]] (846–879) * [[Карло Детето]] (847–866) * [[Лотар Сакатиот]] (848–866), монах во 861 година, подоцна опат * [[Карломан (син на Карло Ќелавиот)|Карломан]] (849–876) * Ротруда (852–912), монахиња * Ирментруда (854–877), монахиња * Хилдегарда (856,починала млада) * Гизела (857–874) * Годехилда (864-907) Со [[Рихилда Прпванска|Рихилда]]: * Ротилда (871–929),првично омажена со Хуго, гроф на Бурж, а вторпат со [[Рагенолд Неустриски]].{{sfn|Riche|1983|p=237}} * Дрого (872–873) * Пипин (873–874) * син (роден и починат 875) * Карло (876–877) ==Предци== {{ahnentafel top|width=100%}} {{ahnentafel-compact5 |style=font-size: 90%; line-height: 110%; |border=1 |boxstyle=padding-top: 0; padding-bottom: 0; |boxstyle_1=background-color: #fcc; |boxstyle_2=background-color: #fb9; |boxstyle_3=background-color: #ffc; |boxstyle_4=background-color: #bfc; |boxstyle_5=background-color: #9fe; |1= 1. '''Карло Ќелавиот''' |2= 2. [[Лудвиг Побожниот]] |3= 3. [[Џудита Баварска]] |4= 4. [[Карло Велики]] |5= 5. [[Хилдегарда (жена на Карло Велики)|Хилдегарда]] |6= 6. [[Велф (татко на Џудита)|Велф]] |7= 7. [[Хедвига (грофица на Баварија)|Хедвига]] |8= 8. [[Пипин Кусиот]] |9= 9. [[Бертрада Лаонска]] |10= 10. [[Геролд Винцгајски]] |11= 11. [[Ема Алеманска]] |16= 16. [[Карло Мартел]] |17= 17. Ротруда |18= 18. [[Хариберт Лаонски]] |19= 19. [[Бертрада (војвоткиња на Лаон)|Бертрада]] |22= 22. [[Хнаби]] }} {{ahnentafel bottom}} ==Поврзано== * [[Прва библија на Карло Ќелавиот]] * [[Круната на Карло Велики]] ==Белешки== {{Reflist}} ==Наводи== *{{Наведена книга |last=Bradbury |first=Jim |title=The Capetians: Kings of France 987-1328 |publisher=Hambledon Continuum |year=2007 }} *{{Наведена книга |last=Dutton |first=Paul E. |title=Charlemagne's Mustache |publisher=Palgrave Macmillan |year=2008 }} *{{Наведена книга |last=Lebe |first=Reinhard |title=War Karl der Kahle wirklich kahl? Historische Beinamen und was dahintersteckt |publisher=Dt. Taschenbuch-Verlag|year=2003 }} *{{Наведена книга |last=Nelson |first=Janet |title=Charles the Bald | publisher=Essex |year=1992 }} *{{Наведена книга |last=Riche |first=Pierre |title=The Carolingians:The Family who forged Europe |publisher=University of Pennsylvania Press |year=1983 }} ==Надворешни врски== * [http://www.documentacatholicaomnia.eu/30_10_0823-0877-_Carolus_Calvus_Francorum_Rex.html Carolus Calvus Francorum Rex, ''Patrologia Latina''] {{S-start}} {{S-hou|[[Каролинзи]]|13 јуни|823|6 октомври|877|name=Карло II Ќелавиот}} {{S-reg|}} {{S-bef|rows=2|before=[[Пипин I Аквитански|Пипин I]]}} {{S-ttl|title=[[крал на Аквитанија]]|years=838–855|regent1=[[Пипин II Аквитански|Пипин II]] како наследник|years1=838–855}} {{S-aft|after=[[Карло Детето]]}} |- {{s-ttl|title=[[Грофови и војводи на Мена|Војвода на Мена]]|years=838–851}} {{s-aft|after=[[Роберт Силниот]]}} {{s-break}} {{S-bef|before=[[Лудвиг Побожниот]]|as=крал на Франките}} {{S-ttl|title=[[Список на ранцуски кралеви|крал на Западна Франкија]]|years=840–877}} {{S-aft|after=[[Лудвиг Пелтекот]]}} {{s-break}} {{S-bef|rows=2|before=[[Лудвиг II Италијански|Лудвиг Подмладиот]]}} {{S-ttl|title=[[Цар на Светото Римско Царство]]|years= 875–877}} {{s-vac|next=[[Карло Дебелиот]]}} {{s-break}} {{S-ttl|title=[[Крал на Италија]]|years=875–877}} {{S-aft|after=[[Карломан Баварски|Карломан]]}} {{S-end}} {{Holy Roman Emperors}} {{French Carolingians}} {{Нормативна контрола}} {{DEFAULTSORT:Карло II}} [[Категорија:Кралеви на Западна Франкија]] [[Категорија:Римокатолички монарси]] [[Категорија:Каролинзи]] [[Категорија:Франкиски владетели на Бургундија]] [[Категорија:Кралеви на Италија]] [[Категорија:Војводи на Швабија]] [[Категорија:Луѓе од Франкфурт]] [[Категорија:Европски монарси од 9 век]] 2y3szocia0f192y6vblvcxuikewddl4 0 1176686 5651151 5636952 2026-10-29T09:55:24Z Zafer 48674 Photo changed 5651151 wikitext text/x-wiki {{Infobox basketball biography | name = Тони Паркер | image = [[File:Tony Parker France 20260628 (5).jpg|200px|]] | image_size = | caption = Паркер со Спарси во 2010 | number = 9 | position = [[Бек шутер]] | height_ft = 6 | height_in = 2 | weight_lb = 185 | league = НБА | team = Сан Антонио Спарс | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1982|5|17}} | birth_place = [[Брухе]], Белгија | nationality = Франција | draft_year = 2001 | draft_round = 1 | draft_pick = 28 | draft_team = [[Сам Антонио Спарс]] | career_start = 1999 | career_end = | highlights = * 4× [[НБА Првенства]] ([[2003 НБА Финале|2003]], [[2005 НБА Финале|2005]], [[2007 НБА Финале|2007]], [[2014 НБА Финале|2014]]) * [[Bill Russell NBA Finals Most Valuable Player Award|НБА Финале МВП]] ([[2007 НБА Финале|2007]]) * 6× [[НБА - Ол Стар викенд]] ({{nasg|2006}}, {{nasg|2007}}, {{nasg|2009}}, {{nasg|2012}}–{{nasg|2014}}) * 3× [[НБА Втор Тим]] ({{nbay|2011|end}}–{{nbay|2013|end}}) * [[НБА Трет Тим]] ({{nbay|2008|end}}) * [[НБА Дебитанти Прв Тим]] ({{nbay|2001|end}}) * [[NBA All-Star Weekend Skills Challenge|NBA вештини предизвик Шампион]] ({{nasg|2012}}) * [[NBA All-Star Weekend Shooting Stars Competition|НБА шутерски ѕвезди шампион]] ([[2006 НБА Ол Стар натпревар|2006]]) * [[ФИБА Европ Баскет МВП]] ([[Евро Баскет 2013|2013]]) * 2× [[ФИБА Евро Баскет најдобар стрелец]] ([[2011 Евро Баскет|2011]], [[2013 Евро Баскет|2013]]) * 2× [[FIBA Europe Player of the Year Award|ФИБА Европски играч на годината]] (2013, 2014) * 2× [[Euroscar|Еуроскар награда]] (2007, 2013) * 2× [[Л'Екип Шампион на Шампионите]] (2003, 2013) | bbr = parketo01 | nba_profile = tony_parker | years1 = 1999–2001 | team1 = [[Paris Basket Racing]] | years2 = {{nbay|2001|start}}–2018 | team2 = [[San Antonio Spurs]] | years3 = [[2011–12 LNB Pro A season|2011]] | team3 = [[ASVEL Basket]] | medaltemplates = {{MedalSport|Men's basketball}} {{MedalCountry|{{bk|FRA}}}} {{MedalCompetition|[[EuroBasket]]}} {{MedalGold|[[EuroBasket 2013|2013 Словенија]]|}} {{MedalSilver|[[EuroBasket 2011|2011 Литванија]]|}} {{MedalBronze|[[EuroBasket 2005|2005 Србија]]|}} {{MedalBronze|[[EuroBasket 2015|2015 Франција]]|}} |years4={{nbay|2018|start}}–2019|team4=Charlotte Hornets}} '' 'Вилијам Ентони' '' " '' 'Тони' ''" '' 'Паркер Јуниор' '' (роден на 17 мај 1982) е поранешен француски професионален [[кошаркар]] кој играл за [[Сан Антонио Спарс]] и [[Шарлот хорнетс|Шарлот Хорнетс]] во [[Национална кошаркарска асоцијација|Националната кошаркарска асоцијација (НБА)]]. Син на професионален кошаркар, Паркер играше две години во француската национална лига пред да влезе во [[Национална кошаркарска асоцијација|НБА]] во 2001 година. Тој беше избран од страна на Сан Антонио Спарс како 28 пик на [[НБА Драфт|НБА драфтот]] и многу брзо стана нивниот клучен играч. Паркер има освоено четири НБА Финалиња во 2003, 2005, 2007 и во 2014 година НБА финале од кои сите беа со Сан Антонио Спарс. Со својата брзина и висок процент на шут од поле, Паркер е именуван на шест НБА Ол-стар натпревари, три [[НБА]] Втори тимови, и еднаш во НБА Третот тим. Тој исто така во 2007 година беше дел од МВП на НБА финалето. Во вториот круг на Плејофот во 2017 година тој доживеа сериозна повреда на левата квадрицепс тетива што тоа беше крај за неговата сезоната. Настапувал за [[Француска кошаркарска репрезентација|француската кошаркарска репрезентација]], Паркер беше прогласен за МВП на [[Европско првенство во кошарка 2013|Евробаскетот 2013]] по победата на неговиот тим над [[Кошаркарска репрезентација на Литванија|Литванија]]<ref>[http://basket-infos.com/2013/09/22/la-france-est-championne-deurope/] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20130928162504/http://basket-infos.com/2013/09/22/la-france-est-championne-deurope/ |date=2013-09-28 }}, basket-infos.com, Retrieved 23 September 2013</ref> во мечот за златен медал.Тој го заврши турнирот со 19 бода по натпревар .<ref>[http://basket-infos.com/2013/09/22/tony-parker-mvp-de-leuro/] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20130928162423/http://basket-infos.com/2013/09/22/tony-parker-mvp-de-leuro/ |date=2013-09-28 }}, basket-infos.com, Retrieved 23 September 2013</ref> Во 2015 година, тој стана водечки стрелец во натпреварите на [[Евробаскет 2015|Евробаскетот]] на сите времиња. ==Наводи== {{Reflist|colwidth=30em}} ==Надворешни врски== {{рвр-авто}} *{{official website|http://www.tp9.net/}} *{{basketballstats|nba=tony_parker|bbr=p/parketo01}} *[https://web.archive.org/web/20130927101121/http://archive.fiba.com/pages/eng/fa/p/q/Tony%20PARKER/pid/28162/_//players.html FIBA Profile] *[http://www.interbasket.net/players/tonyparker.htm Tony Parker Player Profile (InterBasket)] *{{IMDb name|id=0662680}} {{DEFAULTSORT:Parker, Tony}} [[Категорија:Родени во 1982 година]] [[Категорија:Француски кошаркари]] [[Категорија:Играчи на Сан Антонио Спарс]] [[Категорија:Луѓе од Брухе]] [[Категорија:Носители на Легијата на честа]] [[Категорија:Витези на Легијата на честа]] [[Категорија:Живи луѓе]] 6y76yb6r47kxxkich2wyginoxj1pqsi 0 1178824 5651002 5074515 2026-10-29T04:16:37Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:African_Cup_of_Nations_2013.png|African_Cup_of_Nations_2013.png]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Sreejithk2000|Sreejithk2000]] поради: Temporary deletion for [[:c:COM:HMS|history mer 5651002 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за меѓународно фудбалско натпреварување | име_на_турнирот = | лого = | големина = 200п | земја = [[Ангола]] | градови = 5 | стадиони = 5 | период = [[19 јануари]] - [[10 февруари]] [[2013]] | учесници = 16 | шампион = {{fb|Nigeria}} | 2 место = {{fb|Burkina Faso}} | 3 место = {{fb|Mali}} | 4 место = {{fb|Ghana}} | публика = | натпревари = 32 | голови = 69 | стрелец = | бголов = | најдобар = | претходно=[[Африкански куп на нации 2012|2012]] | следно= [[Африкански куп на нации 2015|2015]] }} '''Африкански куп на нации во 2013 година''' — 29-то африканско фудбалско првенство на [[Африкански куп на нации|Африканскиот куп на нации]] кое се одржало во [[ЈАР]] од [[19 јануари]] - [[10 февруари]] [[2013]] година. На ова првенство учество зеле 16 репрезентации. Вкупно биле одиграни 32 натпревари. Победник на турнирот била [[Фудбалска репрезентација на Нигерија|Фудбалската репрезентација на Нигерија]]. == Учесници == == Стадиони == <center> {| class="wikitable" style="text-align:center" width="500px" |- !colspan=2| [[Јоханесбург]]{{ref|1|1}} !colspan=2| [[Дурбан]]{{ref|1|1}} !colspan=2| [[Порт Елизабет]]{{ref|1|1}} |- |colspan=2| [[Сокер сити]]{{ref|2|2}}{{ref|3|3}} |colspan=2| [[Стадион Мозес Мабида]] |colspan=2| [[Стадион Нелсон Мандела Беј]] |- |colspan=2| <small>{{Coord|26|14|5.27|S|27|58|56.47|E|region:ZA_type:landmark|display=inline|name=Soccer City}}</small> |colspan=2| <small>{{Coord|29|49|46|S|31|01|49|E|type:landmark_source:dewiki|display=inline|name=Стадион Мозес Мабида}}</small> |colspan=2| <small>{{Coord|33|56|16|S|25|35|56|E|region:ZA_type:landmark|display=inline|name=Стадион Нелсон Мандела Беј}}</small> |- |colspan=2| Капацитет: 94,700 |colspan=2| Капацитет: 54,000{{ref|4|4}} |colspan=2| Капацитет: 48,000 |- |colspan=2| |colspan=2| [[File:FIFA World Cup 2010 Germany Australia.jpg|180px]] |colspan=2| [[File:Nelson Mandela Stadium in Port Elizabeth.jpg|180px]] |- !colspan=6 text-align="center"|{{location map+ |South Africa |float=none |width=550 |caption= |places= {{location map~ |South Africa |lat=-26.234797 |long=27.982353 |label=[[Јоханесбург]]|position=bottom}} {{location map~ |South Africa |lat=-29.829444 |long=31.030278 |label= [[Дурбан]] |position=top}} {{location map~ |South Africa |lat=-33.937778 |long=25.598889 |label=<br />[[Порт Елизабет|Port&nbsp;Elizabeth]] |position=right}} {{location map~ |South Africa |lat=-25.5786 |long=27.1607 |label=[[Рустенбург]] |position=left}} {{location map~ |South Africa |lat=-25.46172 |long=30.929689 |label=&nbsp; &nbsp; [[Нелспруит]] |position=top}} }} |- !colspan="3"| [[Нелспруит]] !colspan="3"| [[Рустенбург]] |- |colspan="3"| <small>{{Coord|25.46172|S|30.929689|E|format=dms |region:ZA_type:landmark_source:ptwiki |display=inline|name=Стадион Мбомбела}}</small> |colspan="3"| <small>{{Coord|-25.5786|27.1607|display=inline|format=dms|type:landmark_scale:3000|name=Кралски стадион Бафокенг}}</small> |- |colspan="3"| [[Стадион Мбомбела]] |colspan="3"| [[Кралски стадион Бафокенг]] |- |colspan="3"| Капацитет: 41,000 |colspan="3"| Капацитет: 42,000 |- |colspan="3"| [[File:FIFA World Cup 2010 Italy New Zealand.jpg|180px]] |colspan="3"| [[File:Royal Bafokeng Stadium, Phokeng.jpg|180px]] |}</center> ===Група А=== {| style="width:100%" cellspacing="1" |- !width=25%| !width=10%| !width=25%| |- |19 јануари 2013 |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|RSA}}||align=center| [[2013 Africa Cup of Nations Group A#South Africa vs. Cape Verde|0–0]]||{{fb|CPV}}||[[Сокер сити]], [[Јоханесбург]] |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|ANG}}||align=center| [[2013 Africa Cup of Nations Group A#Angola vs. Morocco|0–0]] ||{{fb|MAR}}||[[Сокер сити]], [[Јоханесбург]] |- |23 јануари 2013 |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|RSA}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group A#South Africa vs. Angola|2–0]]||{{fb|ANG}}||[[Стадион Мозес Мабида]], [[Дурбан]] |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|MAR}}||align=center| [[2013 Africa Cup of Nations Group A#Morocco vs. Cape Verde|1–1]] ||{{fb|CPV}}|| [[Стадион Мозес Мабида]], [[Дурбан]] |- |27 јануари 2013 |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|MAR}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group A#Morocco vs. South Africa|2–2]]||{{fb|RSA}}||[[Стадион Мозес Мабида]], [[Дурбан]] |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|CPV}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group A#Cape Verde vs. Angola|2–1]]||{{fb|ANG}}||[[Стадион Нелсон Мандела Беј]], [[Порт Елизабет]] |} ===Ггрупа Б=== {| style="width:100%" cellspacing="1" |- !width=25%| !width=10%| !width=25%| |- |20 јануари 2013 |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|GHA}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group B#Ghana vs. Congo DR|2–2]]||{{fb|COD}}||[[Стадион Нелсон Мандела Беј]], [[Порт Елизабет]] |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|MLI}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group B#Mali vs. Niger|1–0]]||{{fb|NIG}}||[[Стадион Нелсон Мандела Беј]], [[Порт Елизабет]] |- |24 јануари 2013 |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|GHA}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group B#Ghana vs. Mali|1–0]]||{{fb|MLI}}||[[Стадион Нелсон Мандела Беј]], [[Порт Елизабет]] |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|NIG}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group B#Niger vs. Congo DR|0–0]]||{{fb|COD}}||[[Стадион Нелсон Мандела Беј]], [[Порт Елизабет]] |- |28 јануари 2013 |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|NIG}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group B#Niger vs. Ghana|0–3]]||{{fb|GHA}}||[[Стадион Нелсон Мандела Беј]], [[Порт Елизабет]] |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|COD}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group B#Congo DR vs. Mali|1–1]]||{{fb|MLI}}||[[Стадион Мозес Мабида]], [[Дурбан]] |} ===Група В=== {| style="width:100%" cellspacing="1" |- !width=25%| !width=10%| !width=25%| |- |21 јануари 2013 |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|ZAM}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group C#Zambia vs. Ethiopia|1–1]]||{{fb|ETH}}||[[Стадион Мбомбела]], [[Нелспруит]] |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|NGA}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group C#Nigeria vs. Burkina Faso|1–1]]||{{fb|BFA}}||[[Стадион Мбомбела]], [[Нелспруит]] |- |25 јануари 2013 |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|ZAM}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group C#Zambia vs. Nigeria|1–1]]||{{fb|NGA}}||[[Стадион Мбомбела]], [[Нелспруит]] |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|BFA}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group C#Burkina Faso vs. Ethiopia|4–0]]||{{fb|ETH}}||[[Стадион Мбомбела]], [[Нелспруит]] |- |29 јануари 2013 |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|BFA}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group C#Burkina Faso vs. Zambia|0–0]]||{{fb|ZAM}}||[[Стадион Мбомбела]], [[Нелспруит]] |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|ETH}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group C#Ethiopia vs. Nigeria|0–2]]||{{fb|NGA}}||[[Кралски стадион Бафокенг]], [[Рустенбург]] |} ===Група Г === {| style="width:100%" cellspacing="1" |- !width=25%| !width=10%| !width=25%| |- |22 јануари 2013 |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|CIV}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group D#Côte d'Ivoire vs. Togo|2–1]]||{{fb|TOG}}||[[Кралски стадион Бафокенг]], [[Рустенбург]] |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|TUN}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group D#Tunisia vs. Algeria|1–0]]||{{fb|ALG}}||[[Кралски стадион Бафокенг]], [[Рустенбург]] |- |26 јануари 2013 |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|CIV}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group D#Côte d'Ivoire vs. Tunisia|3–0]]||{{fb|TUN}}||[[Кралски стадион Бафокенг]], [[Рустенбург]] |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|ALG}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group D#Algeria vs. Togo|0–2]]||{{fb|TOG}}||[[Кралски стадион Бафокенг]], [[Рустенбург]] |- |30 јануари 2013 |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|ALG}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group D#Algeria vs. Côte d'Ivoire|2–2]]||{{fb|CIV}}||[[Кралски стадион Бафокенг]], [[Рустенбург]] |- style=font-size:90% |align=right|{{fb-rt|TOG}}||align=center|[[2013 Africa Cup of Nations Group D#Togo vs. Tunisia|1–1]]||{{fb|TUN}}||[[Стадион Мбомбела]], [[Нелспруит]] |} ==Завршна фаза== ===Четвртфинале=== {{Football box |date = 2 февруари2013 |time = 17:00 |team1 = {{fb-rt|GHA}} |score = [[2013 Africa Cup of Nations knockout stage#Ghana vs. Cape Verde|2–0]] |report = [http://www.afcon2013online.com/index.php/component/joomsport/view_match/52 Извештај] |team2 = {{fb|CPV}} |stadium = [[Стадион Нелсон Мандела Беј]], [[Порт Елизабет]] |attendance = 8,000<ref name="espn 2013 afcon">{{Наведена мрежна страница |url=http://soccernet.espn.go.com/results/_/league/caf.nations/african-nations-cup?cc=5739 |title=2013 African Nations Cup Fixtures and Results |work=ESPN Soccernet |accessdate=22 јануари 2013 |archive-date=2013-02-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130203223127/http://soccernet.espn.go.com/results/_/league/caf.nations/african-nations-cup?cc=5739 |url-status=dead }}</ref> }} ---- {{Football box |date = 2 февруари2013 |time = 20:30 |team1 = {{fb-rt|RSA}} |score = [[2013 Africa Cup of Nations knockout stage#South Africa vs. Mali|1–1]] |aet = yes |report = [http://www.afcon2013online.com/index.php/component/joomsport/view_match/51 Извештај] |team2 = {{fb|MLI}} |stadium = [[Стадион Мозес Мабида]], [[Дурбан]] |attendance = 45,000<ref name="espn 2013 afcon"/> |penalties1= |penaltyscore= 1–3 |penalties2= }} ---- {{Football box |date = 3 февруари2013 |time = 17:00 |team1 = {{fb-rt|CIV}} |score = [[2013 Africa Cup of Nations knockout stage#Côte d'Ivoire vs. Nigeria|1–2]] |report = [http://www.afcon2013online.com/index.php/component/joomsport/view_match/54 Извештај] |team2 = {{fb|NGA}} |stadium = [[Кралски стадион Бафокенг]], [[Рустенбург]] |attendance = 25,000<ref name="espn 2013 afcon"/> }} ---- {{Football box |date = 3 февруари2013 |time = 20:30 |team1 = {{fb-rt|BFA}} |score = [[2013 Africa Cup of Nations knockout stage#Burkina Faso vs. Togo|1–0]] |aet = yes |report = [http://www.afcon2013online.com/index.php/component/joomsport/view_match/53 Извештај] |team2 = {{fb|TOG}} |stadium = [[Стадион Мбомбела]], [[Нелспруит]] |attendance = 27,000<ref name="espn 2013 afcon"/> }} ===Semi-finals=== {{Football box |date = 6 февруари2013 |time = 17:00 |team1 = {{fb-rt|MLI}} |score = [[2013 Africa Cup of Nations knockout stage#Mali vs. Nigeria|1–4]] |report = [http://www.afcon2013online.com/index.php/component/joomsport/view_match/55 Извештај] |team2 = {{fb|NGA}} |stadium = [[Стадион Мозес Мабида]], [[Дурбан]] |attendance = 54,000<ref name="espn 2013 afcon"/> }} ---- {{Football box |date = 6 февруари2013 |time = 20:30 |team1 = {{fb-rt|BFA}} |score = [[2013 Africa Cup of Nations knockout stage#Burkina Faso vs. Ghana|1–1]] |aet = yes |report = [http://www.afcon2013online.com/index.php/component/joomsport/view_match/56 Извештај] |team2 = {{fb|GHA}} |stadium = [[Стадион Мбомбела]], [[Нелспруит]] |attendance = 35,000<ref name="espn 2013 afcon" /> |referee = [[Slim Jedidi]] ([[Fédération Tunisienne de Football|Tunisia]]) |penalties1 = |penaltyscore = 3–2 |penalties2 = }} ===Трето место=== {{Football box |date = 9 февруари2013 |time = 20:00 |team1 = {{fb-rt|MLI}} |score = [[2013 Africa Cup of Nations knockout stage#Third place play-off|3–1]] |report = [http://www.afcon2013online.com/index.php/component/joomsport/view_match/57 Извештај] |team2 = {{fb|GHA}} |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Стадион Нелсон Мандела Беј]], [[Порт Елизабет]] |attendance = 6,000<ref name="espn 2013 afcon" /> }} ===Финале=== {{Football box |date = 10 февруари2013 |time = 20:30 |team1 = {{fb-rt|NGA}} |score = [[2013 Africa Cup of Nations Final|1–0]] |report = [http://www.afcon2013online.com/index.php/component/joomsport/view_match/58 Извештај] |team2 = {{fb|BFA}} |stadium = [[Сокер сити]], [[Јоханесбург]] |attendance = 85,000<ref name="espn 2013 afcon"/> }} ==Победник== {{winners|fb|Африкански куп на нации 2013|NGA|3-та}} {{Африкански куп на нации}} [[Категорија:Африкански куп на нации|2013]] [[Категорија:Спортот во ЈАР]] aqomodcg75glllt1nbsstg6fmi63tqp 0 1227263 5651173 5366121 2026-10-29T10:45:30Z ForestShutter 126802 /* Позначајни кратери */ Промена на име 5651173 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Moon's impact crater Tycho.jpg|мини|Кратерот [[Тихо (кратер)|Тихо]] сликан со вселенскиот телескоп „[[Хабл (вселенски телескоп)|Хабл]]“.<ref>{{наведени вести|title=Using the Moon as a mirror — Hubble to watch transit of Venus in reflected light|url=http://www.spacetelescope.org/images/potw1219a/|accessdate=8 May 2012|newspaper=ESA/Hubble Picture of the Week}}</ref> ]] Ова е '''список''' на '''[[месечев кратер|кратери на Месечината]]''', од кои повеќето се [[ударен кратер|ударни]]. Со нивната номенклатурата раководи [[Меѓународен астрономски сојуз|Меѓународниот астрономски сојуз]], и затоа опфатени се само кратерите признаени од таа организација. === Каталог === Ова е азбучен список на кратерите за секоја буква: {{Списоци на месечеви кратери}} === Позначајни кратери === Ова се поголемите кратери на [[видлива страна на Месечината|видливата страна]] на Месечината, дадени со нивните пречници: <gallery> Податотека:Location of albategnius crater.jpg|<center>[[Албатегниј (кратер)|Албатегниј]] {{мали|(131&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar aristarchus crater.jpg|<center>[[Аристарх (кратер)|Аристарх]] {{мали|(40&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar aristoteles crater.jpg|<center>[[Аристотелес (кратер)|Аристотелес]] {{мали|(88&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar bailly crater.jpg|<center>[[Баји (кратер)|Баји]] {{мали|(301&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater wargentin.jpg|<center>[[Варгентин (кратер)|Варгентин]] {{мали|(85&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater vendelinus.jpg|<center>[[Венделин (кратер)|Венделин]] {{мали|(141&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater janssen.jpg|<center>[[Жансен (кратер)|Жансен]] {{мали|(201&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater clavius.jpg|<center>[[Клавиј (кратер)|Клавиј]] {{мали|(231&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater copernicus.jpg|<center>[[Коперник (кратер)|Коперник]] {{мали|(96&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater langrenus.jpg|<center>[[Лангрен (кратер)|Лангрен]] {{мали|(132&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater longomontanus.jpg|<center>[[Лонгомонтан (кратер)|Лонгомонтан]] {{мали|(146&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater maginus.jpg|<center>[[Магин (кратер)|Магин]] {{мали|(156&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater metius.jpg|<center>[[Метиј (кратер)|Метиј]] {{мали|(84&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater moretus.jpg|<center>[[Морет (кратер)|Морет]] {{мали|(114&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater petavius.jpg|<center>[[Петавиј (кратер)|Петавиј]] {{мали|(184&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater picard.jpg|<center>[[Пикар (кратер)|Пикар]] {{мали|(22&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater piccolomini.jpg|<center>[[Пиколомини (кратер)|Пиколомини]] {{мали|(88&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater pitatus.jpg|<center>[[Питат (кратер)|Питат]] {{мали|(101&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater plinius.jpg|<center>[[Плиниј (кратер)|Плиниј]] {{мали|(41&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater russell.jpg|<center>[[Расел (кратер)|Расел]] {{мали|(103&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater rheita.jpg|<center>[[Рејта (кратер)|Рејта]] {{мали|(71&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater seleucus.jpg|<center>[[Селевк (кратер)|Селевк]] {{мали|(45&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater stadius.jpg|<center>[[Стадиј (кратер)|Стадиј]] {{мали|(68&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater stofler.jpg|<center>[[Штефлер (кратер)|Штефлер]] {{мали|(130&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater thebit.jpg|<center>[[Тебит (кратер)|Тебит]] {{мали|(55&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater theophilus.jpg|<center>[[Теофил (кратер)|Теофил]] {{мали|(99&nbsp;км)}}</center> Податотека:Lage des Mondkraters Tycho.jpg|<center>[[Тихо (кратер)|Тихо]] {{мали|(85&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater fra mauro.jpg|<center>[[Фра Мауро (кратер)|Фра Мауро]] {{мали|(97&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater humboldt.jpg|<center>[[Хумболт (кратер)|Хумболт]] {{мали|(199&nbsp;км)}}</center> Податотека:Location of lunar crater schickard.jpg|<center>[[Шикард (кратер)|Шикард]] {{мали|(212&nbsp;км)}}</center> </gallery> == Поврзано == * [[Список на површински образби на Месечината]] * [[Список на месечеви мориња]] * [[Список на планини на Месечината]] * [[Список на долини на Месечината]] * [[Селенографија]] == Наводи == {{наводи}} == Библиографија == * {{наведена книга | author=Andersson, L. E. | author2=Whitaker, E. A. | date=1982 | title=NASA Catalogue of Lunar Nomenclature | publisher=NASA RP-1097 }} * {{нмс | last=Blue | first=Jennifer | date=July 25, 2007 | url=http://planetarynames.wr.usgs.gov/ | title=Gazetteer of Planetary Nomenclature | publisher=USGS | accessdate=2007-08-05 }} * {{наведена книга | author=Bussey, B. | author2=Spudis, P. | date=2004 | title=The Clementine Atlas of the Moon | publisher=Cambridge University Press | location=New York | isbn=0-521-81528-2 }} * {{наведена книга | author=Cocks, Elijah E. | author2=Cocks, Josiah C. | date=1995 | title=Who's Who on the Moon: A Biographical Dictionary of Lunar Nomenclature | publisher=Tudor Publishers | isbn=0-936389-27-3 }} * {{нмс | last=McDowell | first=Jonathan | date=July 15, 2007 | url=http://host.planet4589.org/astro/lunar/ | title=Lunar Nomenclature | publisher=Jonathan's Space Report | accessdate=2007-10-24 | archive-date=2012-02-08 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120208141804/http://host.planet4589.org/astro/lunar/ | url-status=dead }} * {{нмс | last=Menzel | first=Donald H. | date=February 1971 | url=https://ntrs.nasa.gov/archive/nasa/casi.ntrs.nasa.gov/19710009151_1971009151.pdf | title=Final Report on NGR 22-007-194, Lunar Nomenclature | format=PDF | publisher=NASA | accessdate=2008-08-07 }} * {{наведено списание | author = Menzel, D. H. | author2 = Minnaert, M. | author3 = Levin, B. | author4 = Dollfus, A. | author5 = Bell, B. | title=Report on Lunar Nomenclature by The Working Group of Commission 17 of the IAU | journal=Space Science Reviews | date=1971 | volume=12 | issue = 2 | pages=136 | bibcode=1971SSRv...12..136M | doi = 10.1007/BF00171763}} * {{наведена книга | first=Patrick | last=Moore | date=2001 | title=On the Moon | publisher=Sterling Publishing Co. | isbn=0-304-35469-4 }} * {{наведена книга | first=Fred W. | last=Price | date=1988 | title=The Moon observer's handbook | publisher=Cambridge University Press | isbn=0-521-33500-0 }} * {{наведена книга | first=Antonín | last=Rükl | date=1990 | title=Atlas of the Moon | publisher=Kalmbach Books | isbn=0-913135-17-8 }} * {{наведена книга | first=Rev. T. W. | last=Webb | date=1962 | title=Celestial Objects for Common Telescopes | edition=6 revised | publisher=Dover | isbn=0-486-20917-2 }} * {{наведена книга | first=Ewen A. | last=Whitaker | date=1999 | title=Mapping and Naming the Moon | publisher=Cambridge University Press | isbn=0-521-62248-4 }} * {{наведена книга | first=Peter T. | last=Wlasuk | date=2000 | title=Observing the Moon | publisher=Springer | isbn=1-85233-193-3 }} == Надворешни врски == * [http://planetarynames.wr.usgs.gov/ Именик на планетарна номенклатура] {{en}} * [http://www.lpi.usra.edu/research/lunar_orbiter/ Фотографски атлас на Месечината] — Дигитален месечев обиколник {{en}} * [http://www.planet4589.org/astro/lunar Месечева номенклатура] {{en}} {{Месечина}} [[Категорија:Кратери на Месечината| ]] [[Категорија:Списоци за Месечината|Кратери]] 7x66jxmtc97pgmqu8f3yt38tht8bzgd 0 1235068 5651194 5644915 2026-10-29T11:52:19Z ~2026-57935-32 138187 /* Филмографија */ 5651194 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Александар Микиќ | портрет = Александар Микиќ.jpg | px = | опис = Микиќ во 2019 година | родено-име = | роден-дата = {{роден на и возраст|df=yes|1966|2|9}} | роден-место = [[Скопје]], [[СР Македонија]], [[СФРЈ]] | починал-дата = | починал-место = | починал-причина = | националност = [[Македонија|Македонец]] | познат = по улогата: <br>[[Фамилија Марковски (телевизиска серија)|Фамилија Марковски]]<br>[[Македонски народни приказни]]<br>[[Ах, љубов моја (филм)|Ах, љубов моја]]<br>[[Во светот на бајките (телевизиска серија)|Во светот на бајките]]<br>[[Преспав (телевизиска серија)|Преспав]]<br>[[Деца на сонцето (филм)|Деца на сонцето]]<br>[[Бог да ги убие шпионите (филм)|Бог да ги убие шпионите]]<br>[[Кајмак (филм)|Кајмак]] | занимање = [[глумец]] | сопружник = | татко = | мајка = | родители = | деца = }} '''Александар Микиќ''' ([[Скопје]], [[9 февруари]] [[1966]]) — [[Македонија|македонски]] театарски, филмски и телевизиски [[глумец]]. Дипломирал на [[Универзитет „Св. Кирил и Методиј“|Универзитетот  „Св. Кирил и Методиј“]], [[Факултет за драмски уметности - Скопје|Факулет за драмски уметности, Скопје]] на отсекот за глумечка игра во класата на [[професор]]от [[Димитрие Османли]], во 1992 година. Од 1997 година, работи во [[Македонски народен театар|Македонски народен театар - Скопје]]<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mnt.mk/produkcija/produkcija-mnt/akteri/aleksandar-mikikj-2|title=|last=|first=|date=|work=|archive-url=https://web.archive.org/web/20210422195830/https://mnt.mk/produkcija/produkcija-mnt/akteri/aleksandar-mikikj-2|archive-date=2021-04-22|dead-url=|accessdate=|url-status=dead}}</ref>. == Филмографија == {| border=1 cellspacing=0 cellpadding=3 | '''Година''' | '''Филм''' | '''Улога''' |- | 1993 || [[Бог да ги убие шпионите (филм)|Бог да ги убие шпионите]] ТВ-филм || Заптија |- | 1993 || [[Еурека]] ТВ-серија || |- | 1993 || [[Македонска сага]] ТВ-филм || |- | 1993 || [[Крик на немиот индијанец]] ТВ-филм || |- | 1994 || [[Пред дождот (филм)|Пред дождот]] ТВ-филм || Атанас |- | 1994-1995 || [[Бумбари (ТВ-серија)|Бумбари]] ТВ-серија || Цуфа |- | 1995 || [[Ангели на отпад]] ТВ-филм || |- | 1997 || [[Светлини и бои]] ТВ-филм || |- | 1998 || [[Салон Хармони]] || Инспекторот |- | 1998 || [[Денес, утре]] ТВ-филм || Инспектор |- | 2001 || [[Во светот на бајките (телевизиска серија)|Во светот на бајките]] ТВ-серија || |- | 2001 || [[Одмазда (филм)|Одмазда]] ТВ-филм || |- | 2001 || [[Народен пратеник]] ТВ-филм || |- | 2002 || [[Наше маало]] ТВ-серија || Молерот |- | 2002 || [[Заведени]] ТВ-серија || |- | 2002-2003 || [[Македонски народни приказни (телевизиска серија)|Македонски народни приказни]] ТВ-серија || |- | 2003 || [[Нежната прашина на заборавот]] ТВ-серија || Ефрем |- | 2004 || [[Големата вода (филм)|Големата вода]] ТВ-филм || Прв војник |- | 2006 || [[Стрмоглави]] ТВ-филм || Губитник |- | 2006-2009 || [[Македонски стари приказни]] ТВ-серија || |- | 2010 || [[Царската е последна]] ТВ-филм || Царот |- | 2010 || [[Од денес за утре]] ТВ-серија || Докторот |- | 2010 || [[Како да не сум таму]] ТВ-филм || Трет силувач |- | 2010-2012 || [[Македонски стари приказни]] ТВ-серија || |- | 2011 || [[Ова не е американски филм]] ТВ-филм || Иван |- | 2012 || [[Скопје ремикс]] ТВ-филм || |- | 2013-2014 || [[Тврдокорни (телевизиска серија)|Тврдокорни]] ТВ-серија || |- | 2014-2015 || [[Македонски приказни]] ТВ-серија || |- | 2014 || [[Деца на сонцето (филм)|Деца на сонцето]] ТВ-филм || Цуцла |- | 2015 || [[Незрели цреши]] ТВ-филм || |- | 2015 || [[Македонски народни приказни (телевизиска серија)|Македонски народни приказни]] ТВ-серија || |- | 2015 || [[Медена ноќ]] ТВ-филм || Симо |- | 2015 || [[Три дена во септември]] ТВ-филм || Инспекторот |- | 2016-2024 || [[Преспав (телевизиска серија)|Преспав]] ТВ-серија || Попот |- | 2017 || [[Ах, љубов моја (филм)|Ах, љубов моја]] ТВ-серија || Генерал Курчовиќ |- | 2017 || [[Исцелител (филм)|Исцелител]] ТВ-филм || Мрсни |- | 2017-2019 || [[Фамилија Марковски (телевизиска серија)|Фамилија Марковски]] ТВ-серија || Иван |- | 2018 || [[Еј]] ТВ-филм || |- | 2018 || [[Мејкинг оф (филм)|Мејкинг оф]] ТВ-филм || Продуцентот |- | 2019 || [[Ефектот на Среќа]] ТВ-филм || Адвокат |- | 2020-2022 || [[Дајте музика]] ТВ-серија || Бездомник |- | 2020 || [[Македонски народни приказни (телевизиска серија)|Македонски народни приказни]] ТВ-серија || |- | 2021 || [[Соло режим]] ТВ-филм || Таткото |- | 2022 || [[Мими]] ТВ-филм || |- | 2022 || [[Кајмак (филм)|Кајмак]] ТВ-филм || Карамба |- | 2022 || [[Снежана на крајот умира]] ТВ-филм || Сале |- | 2022 || [[Бесценета]] ТВ-филм || Драгомир |- | 2022-2023 || [[Бистра вода (серија)|Бистра вода]] ТВ-серија || Стамен |- | 2023 || [[Нешто слатко]] ТВ-филм || Водител Ристо<ref name="Нешто слатко">[https://www.imdb.com/title/tt21797492/fullcredits Nekaj sladkega (2023)] {{en}}</ref> |- | 2023 || [[Дали си маж]] ТВ-филм || Миле |- | 2024 || [[Убиј ги прво децата]] ТВ-филм || Јани |- | 2025 || [[Утре наутро (филм)|Утре наутро]] ТВ-филм || Началникот |- | 2025 || [[Бунтовната Принцеза]] ТВ-филм || Бјорн |- | 2025 || [[Калуп 2 - Смола]] ТВ-серија || |- | 2025 || [[Не заборавајте да се насмевнете]] ТВ-филн || Господинот |- | 2026 || [[Утре наутро (серија)|Утре наутро]] ТВ-серија || Началникот |- | 2026 || [[Човек против јато]] ТВ-филм || |- | 2026 || [[Можеби]] ТВ-филм || |- | 2027 || [[Голиот рид]] ТВ-филм || Киро |- | 2027 || [[Трампи]] ТВ-филм || |} == Награди == * Награда АМФИ - актер за најмногу одиграни претстави на матичната сцена (2008) * Награда АМФИ - актер за најмногу одиграни претстави на матичната сцена (2009) * Награда за најдобра улога во претставата '''Ах љубов моја''' на Театар Комедија во режија на [[Коле Ангеловски]] на фестивалот за комедија "Мостарска лиска", Мостар (2013) * Награда за актер за 2014 година на [[Златна бубамара на популарноста]] (2014) * Награда за актер за 2017 година на [[Златна бубамара на популарноста]] (2017) * Награда за актер на годината на [[Златна бубамара на популарноста]] (2023) * Награда за најдобар актер на одбележувањето 18 години Backstage, (2025) * Специјална награда за колективна игра во претставата „12“ на 59. МТФ „Војдан Чернодрински“, (2025) * Специјалната Стериина награда за колективна актерска игра – му припадна на ансамблот на претставата „Народен пратеник“ од Бранислав Нушиќ, во режија на Егон Савин, а во продукција на Македонскиот народен театар – Скопје, (2025) == Надворешни врски == * {{IMDb name|4042077}} == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Микиќ, Александар}} [[Категорија:Глумци од Скопје]] [[Категорија:Македонски театарски глумци]] [[Категорија:Македонски телевизиски глумци]] [[Категорија:Глумци во Македонскиот народен театар]] [[Категорија:Апсолвенти на Факултетот за драмски уметности - Скопје]] 3psng0pd6snnohlmx2qhyvzw7ubhk84 10 1235496 5650977 4082285 2026-10-28T23:03:14Z Carshalton 30527 5650977 wikitext text/x-wiki {{National basketball squad | name = Состав на Грузија на ЕП кошарка 2011 | bg = #A1293A | fg = #FFFFFF | gender = m | country = Грузија | country case = Грузија | comp link = Европско првенство во кошарка 2011 | comp = ЕП 2011 | image = | p4 = [[Георги Гамкрелидзе|Гамкрелидзе]] | p5 = [[Владимир Бојса|В. Бојса]] | p5 = [[Анатоли Бојса|А. Бојса]] | p7 = [[Заза Пачулија|Пачулија]] | p8 = [[Георги Цинцадзе|Цинцадзе]] | p9 = [[Георги Шермадини|Шермадини]] | p10 = [[Лаша Паргалава|Паргалава]] | p11 = [[Манучар Маркоишвили|Маркоишвили]] | p12 = [[Маркиз Хајнс|Хајнс]] | p13 = [[Виктор Саникидзе|Саникидзе]] | p14 = [[Торинкие Шенгелија|Шенгелија]] | p15 = [[Николоз Цкитишвили|Цкитишвили]] | coach = [[Игор Кокошков|Кокошков]] }}<noinclude> [[Категорија:Предлошки за национални кошаркарски тимови]] [[Категорија:Предлошки за состав на репрезентациите учеснички на ЕП во кошарка 2011|Грузија]] </noinclude> g7k9553sqea2idm5v9r0zkj8lps8kkb 0 1260728 5650998 5342482 2026-10-29T01:32:27Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650998 wikitext text/x-wiki [[Податотека:MVC-Process.svg|десно|мини|220x220пкс| Дијаграм на интеракција во рамките на моделот MVC]] '''Model–view–controller''' (обично познат како '''MVC''' ) е шаблон за дизајн на софтвер <ref>https://www.youtube.com/watch?v=o_TH-Y78tt4&t=1667</ref> најчесто користен за развој на [[Кориснички посредник|кориснички интерфејси]] што ја дели логиката на поврзаната програма на три меѓусебно поврзани елементи. Ова е направено за да се одделат внатрешните претстави на информациите од начинот на презентирање и прифаќање на информацијата од корисникот.<ref name="Reenskaug and Coplien, Artima, 2009">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.artima.com/articles/dci_vision.html|title=The DCI Architecture: A New Vision of Object-Oriented Programming|last=Reenskaug|first=Trygve|last2=Coplien|first2=James O.|date=20 March 2009|work=Artima Developer|format=html|archive-url=https://web.archive.org/web/20090323032904/https://www.artima.com/articles/dci_vision.html|archive-date=23 March 2009|accessdate=3 August 2019|quote=More deeply, the framework exists to separate the representation of information from user interaction.}}</ref><ref>Burbeck (1992): "... the user input, the modeling of the external world, and the visual feedback to the user are explicitly separated and handled by three types of object."</ref> Првично е наменет за десктоп [[графички кориснички посредник|графички кориснички интерфејси]] ('''GUI'''), но стана популарен со дизајнирање [[семрежен прилог|семрежни прилози]] и таму најмогу се користи.<ref>{{Наведени вести|url=http://blog.iandavis.com/2008/12/what-are-the-benefits-of-mvc/|title=What Are The Benefits of MVC?|last=Davis|first=Ian|work=Internet Alchemy|access-date=2016-11-29|archive-date=2016-11-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20161123152631/http://blog.iandavis.com/2008/12/what-are-the-benefits-of-mvc/|url-status=dead}}</ref> Популарните програмски јазици како [[JavaScript]], [[Пајтон (програмски јазик)|Python]], [[Перл (програмски јазик)|Perl]], [[Делфи (софтвер)|Object Pascal/Delphi]], [[Ruby]], [[PHP]], [[Java (програмски јазик)|Java]], [[C Sharp|C#]], [[Свифт (програмски јазик)|Swift]] и [[Еликсир (програмски јазик)|Elixir]] имаат MVC рамки што се користат за развој на веб или мобилни апликации. == Компоненти == ; Model - модел : Централната компонента на шаблонот. Тоа е динамична структура на податоци на апликацијата, независна од корисничкиот интерфејс.<ref>Burbeck, Steve (1992) [https://web.archive.org/web/20120729161926/http://st-www.cs.illinois.edu/users/smarch/st-docs/mvc.html Applications Programming in Smalltalk-80:How to use Model–View–Controller (MVC)]</ref> Ги претставува податоците што се во апликацијата односно ги моделира, ги дефинира бизнис правилата за менување и управување со податоците. Обични класи во кодот. ; View - приказ : Задолжен е за тоа како ќе се прикажува апликацијата, корисничкиот интерфејс. Тоа се предлошки кој ќе генерираат [[HTML]] во [[прелистувач]]. ; Controller - управувач : Прифаќа влез и го претвора во команди за моделот или приказот. Односно тоа е средината и е одговорен за комуникација. Знае да комуницира со model и view. Класи кој се состојат од методи.<ref>[http://www.codeproject.com/Articles/25057/Simple-Example-of-MVC-Model-View-Controller-Design Simple Example of MVC (Model–View–Controller) Architectural Pattern for Abstraction]</ref> Покрај поделбата на апликацијата на овие компоненти, шаблонот за дизајн model-view-controller ги дефинира интеракциите меѓу нив.<ref name="posa">Buschmann, Frank (1996) ''Pattern-Oriented Software Architecture''.</ref> * Моделот е одговорен за управување со податоците на апликацијата. Тој прима кориснички влез од контролорот. * Приказот(view) значи презентација на моделот во одреден формат. * Контролорот реагира на влезот на корисникот и извршува интеракции на објектите на моделот на податоци. Контролорот го прима влезот, по избор го потврдува и потоа го пренесува влезот на моделот. Како и кај другите шаблони за дизајн на софтвер, MVC го изразува „јадрото на решението“ на проблемот, притоа дозволувајќи му да биде прилагоден за секој систем.<ref name="gof">Gamma, Erich et al. (1994) ''Design Patterns''</ref> Посебните дизајни на MVC може значително да се разликуваат од традиционалниот опис.<ref>Moore, Dana et al. (2007) ''Professional Rich Internet Applications: Ajax and Beyond'': "Since the origin of MVC, there have been many interpretations of the pattern. The concept has been adapted and applied in very different ways to a wide variety of systems and architectures."</ref> == Историја == Еден од основните согледувања во раниот развој на графички кориснички интерфејси, MVC стана еден од првите пристапи за опишување и имплементација на софтверски конструкции во однос на нивните одговорности.<ref>[[c2:ModelViewControllerHistory|Model–View–Controller History]]. C2.com (2012-05-11). Retrieved on 2013-12-09.</ref> [[Тригве Реенскауг]] го воведе MVC во [[Краток разговор|Smalltalk]] -79 додека беше во посета на Истражувачкиот центар Xerox [[PARC (компанија)|Palo Alto]] (PARC) <ref name="page_trygver">[http://heim.ifi.uio.no/~trygver/themes/mvc/mvc-index.html Notes and Historical documents] {{Семарх|url=https://wayback.archive-it.org/10370/20180425072145/http://folk.uio.no/trygver/themes/mvc/mvc-index.html |date=2018-04-25 }} from Trygve Reenskaug, inventor of MVC.</ref><ref name="notes1">"A note on DynaBook requirements", Trygve Reenskaug, 22 March 1979, [https://wayback.archive-it.org/10370/20180425072145/http://folk.uio.no/trygver/1979/sysreq/SysReq.pdf SysReq.pdf].</ref> во 1970-тите. Во осумдесеттите години од минатиот век, Џим Алтоф и другите имплементираа верзија на MVC за библиотеката во класата Smalltalk-80. Само подоцна, еден напис во 1988 година во ''„Патувањата за технологија на објекти“'' (JOT) го изрази MVC како општ концепт.<ref name="art1">{{Наведено списание|last=Krasner|first=Glenn E.|last2=Pope|first2=Stephen T.|date=Aug–Sep 1988|title=A cookbook for using the model–view controller user interface paradigm in Smalltalk-80|url=http://dl.acm.org/citation.cfm?id=50757.50759|journal=[[The Journal of Object Technology]]|publisher=SIGS Publications|volume=1|issue=3|pages=26–49}} Also published as "[https://web.archive.org/web/20100921030808/http://www.itu.dk/courses/VOP/E2005/VOP2005E/8_mvc_krasner_and_pope.pdf A Description of the Model–View–Controller User Interface Paradigm in the Smalltalk-80 System]" (Report), ParcPlace Systems; Retrieved 2012-06-05.</ref> Моделот MVC последователно еволуираше,<ref name="Fowler">[http://martinfowler.com/eaaDev/uiArchs.html The evolution of MVC and other UI architectures] from Martin Fowler.</ref> доведувајќи до варијанти како [[:en:Hierarchical model–view–controller|hierarchical model–view–controller]](HMVC),[[:en:Model–view–adapter|model–view–adapte]](MVA), [[:en:Model–view–presenter|model–view–presenter]](MVP)[[:en:Model–view–viewmodel|model–view–viewmodel]](MVVM), и други кои го прилагодија MVC на различни контексти. Употребата на моделот MVC во семрежни прилози експлодира во популарност по воведувањето на [[СЛЕДНО|NeXT]] е [[Веб-објекти|WebObjects]] во 1996 година, која првично беше напишано во [[Цел-Ц|Objective-C]] (кои позајмиле во голема мера од Smalltalk) и помогна спроведуваат принципите MVC. Подоцна, моделот MVC стана популарен кај развивачите на Java кога [[WebObjects]] беше пренесен во [[Java (програмски јазик)|Java]]. Подоцнежните рамки за [[Java]], како што е [[Пролетна рамка|Spring Framework]] (објавен во октомври 2002 година), ја продолжија силната врска помеѓу Java и MVC. Воведувањето на рамките [[Django]] (јули 2005 година, за [[Пајтон (програмски јазик)|Python]]) и [[:en:Ruby on Rails|Rails]] (декември 2005 година, за [[Ruby]]), и двајцата имаа силен акцент на брзото распоредување, ја зголеми популарноста на MVC надвор од традиционалното опкружување на претпријатијата во кое одамна е популарно. Веб-рамките на MVC сега имаат големи удели на пазарот во однос на веб- алатките што не се MVC. == Користење во семрежни прилози == Иако првично беше развиен за десктоп компјутери, MVC е широко прифатен како дизајн за апликации на [[Светска пајажина|World Wide Web]] на главните [[Програмски јазик|програмски јазици]]. Создадени се неколку веб-рамки што го применуваат моделот. Овие софтверски рамки се разликуваат во нивните толкувања, главно во начинот на кој одговорностите на MVC се поделени помеѓу [[клиент-опслужувач|клиентот и опслужувачот]]. Некои веб MVC рамки имаат тенок пристап на клиент кој го става речиси целиот модел, логиката на прегледот и контролорот на опслужувачот. Во овој пристап, клиентот испраќа барања за [[хиперврска]] или испраќања на [[Форма (веб)|форми]] до контролорот, а потоа добива целосно и тековно мрежно место (или друг документ) од приказот; моделот постои целосно на опслужувачот. == Поврзано == * [[Проектирање на програмска опрема]] == Наводи == {{Наводи}} [[Категорија:Category:Семрежни прилози]] 7ovge421ai3t6i6gjoldgowr04qlcb2 0 1282875 5651192 5614868 2026-10-29T11:47:59Z ~2026-57935-32 138187 /* Филмографија */ 5651192 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Горан Стојановски | портрет = | рх = | опис = | роден-дата = {{роден на и возраст|df=yes|1969|9|2}} | роден-место = [[Охрид]], [[СР Македонија]], [[СФРЈ]] | националност = [[Македонија|Македонец]] | народност = [[Македонци|Македонец]] | познат = по улогите во:<br>[[Народни приказни]]<br>[[Преспав (телевизиска серија)|Преспав]]<br>[[Џган]]<br>[[Дедо и внук]] | занимање = [[глумец]] }} '''Горан Стојановски''' ([[Охрид]], [[2 септември]] [[1969]]) — [[Македонија|македонски]] театарски, филмски и телевизиски [[глумец]]. Тој е вработен како глумец во Народниот театар во Охрид, каде одреден период бил и директор на истиот. == Филмографија == {| class="wikitable sortable" border="1" cellspacing="0" cellpadding="3" | '''Година''' | '''Филм''' | '''Улога''' | '''Канал''' |- | 1993 || [[Светло сиво]] ТВ-филм || Соседот || [[МТВ]] |- | 1994 || [[К-15]] ТВ-серија || Ѓурупки мејкерс || [[А1 Телевизија|А1 ТВ]] |- | 2001 || [[Ноќ спроти Свети Василиј]] ТВ-филм || Легачот || [[МТВ]] |- | 2006 || [[Ѓоре шнајдерот]] ТВ-серија || Ѓоре || ТВ Морис |- | 2008-2010 || [[Народни приказни]] ТВ-серија || || [[А1 Телевизија|А1 ТВ]] |- | 2010 || [[Штаб]] ТВ-серија || Началникот || [[А1 Телевизија|А1 ТВ]] |- | 2013 || [[Тврдокорни (телевизиска серија)|Тврдокорни]] ТВ-серија || Јаким Таткото || [[Телевизија Сонце|ТВ Сонце]] |- | 2013 || [[Само за губитниците]] ТВ-филм || Капетан || |- | 2016 || [[Џган]] ТВ-филм || Менаџерот || [[Телма]] |- | 2016-2024 || [[Преспав (телевизиска серија)|Преспав]] ТВ-серија || Инспектор Томе || [[МРТ 1]] |- | 2017 || [[Исцелител (филм)|Исцелител]] ТВ-филм || Јордан || [[МРТ 1]] |- | 2017 || [[48 (филм)|48]] ТВ-филм || Претседател || |- | 2017 || [[Фамилија Марковски (телевизиска серија)|Фамилија Марковски]] ТВ-серија || др. Бранко || [[Канал 5]] |- | 2017 || [[Инсајдер (телевизиска серија)|Инсајдер]] ТВ-серија || Мики || [[Телма]] |- | 2019 || [[Дедо и внук]] ТВ-филм || Митко || [[Телма]] |- | 2022 || [[Куќен притвор]] ТВ-серија || Томе || [[МРТ 1]] |- | 2022-2023 || [[Бистра вода (серија)|Бистра вода]] ТВ-серија || Тодор || [[Телевизија Алфа|Алфа ТВ]] |- | 2025 || [[Утре наутро (филм)|Утре наутро]] ТВ-филм || Никола || [[Телевизија Алфа|Алфа ТВ]] |- | 2026 || [[Утре наутро (серија)|Утре наутро]] ТВ-серија || Никола || [[Телевизија Алфа|Алфа ТВ]] |} == Надворешни врски == * {{IMDb name|1732241}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Стојановски, Горан}} [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Глумци од Охрид]] [[Категорија:Македонски филмски глумци]] [[Категорија:Македонски театарски глумци]] [[Категорија:Македонски телевизиски глумци]] e1ssgjb0phy710hyp2u1kl1fmtvj9rx 0 1285835 5650911 5532058 2026-10-28T20:34:25Z Buli 2648 /* Биографија */ 5650911 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder |name = Стојан Протиќ |image = Stojan protic.jpg |office1 = 1 [[Премиер на Југославија]] |term_start1 = 19 февруари 1920 |term_end1 = 16 мај 1920 |monarch1 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor1 = [[Љубомир Давидовиќ]] |successor1 = [[Миленко Весниќ]] |term_start2 = 22 декември 1918 |term_end2 = 16 август 1919 |monarch2 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor2 = [[Никола Пашиќ]] |successor2 = [[Љубомир Давидовиќ]] |birth_date = {{Birth date|1857|1|28|df=y}} |birth_place = [[Крушевац]], [[Кнежевство Србија]] |death_date = {{Death date and age|1923|10|28|1857|1|28|df=y}} |death_place = [[Белград]], [[Кралство СХС]] |party = [[Народна радикална партија]] }} '''Стојан М. Протиќ''' ([[Крушевац]], 16/[[28 јануари]] [[1857]] — [[Белград]], [[28 октомври]] [[1923]]) бил [[Србија|српски]] [[политика|политичар]], државник и [[публицист]], едан од основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]] во Србија. Повеќе пати бил министер за финансии. После [[Прва светска војна|Првата светска војна]] ја образувал првата влада на [[Кралство Југославија|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] и бил прв нејзин [[премиер]]. == Биографија == === Ран живот и образование === Стојан Протиќ е роден на 16 јануари 1857 година во [[Крушевац]], во тогашното [[Кнежевство Србија]]. Потекнувал од семејство со скромна материјална состојба. Основното образование и пониските гимназиски класови ги завршил во родниот град, а понатамошното образование го продолжил во [[Крагуевац]].<ref name="SE">{{cite web|url=https://srpskaenciklopedija.org/doku.php?id=стојан_протић|title=Стојан Протић|language=sr|website=Српска енциклопедија|access-date=2026-10-28}}</ref> Потоа студирал на Историско-филолошкиот оддел на Големата школа во [[Белград]], претходник на денешниот [[Белградски универзитет]]. По завршувањето на студиите кратко време работел во просветата, но набргу се посветил на новинарството и политичката дејност.<ref name="Treccani">{{cite encyclopedia|last=Randi|first=Oscar|title=Protić, Stojan|encyclopedia=Enciclopedia Italiana|publisher=Istituto della Enciclopedia Italiana|year=1935|url=https://www.treccani.it/enciclopedia/stojan-protic_(Enciclopedia-Italiana)/|language=it|access-date=2026-10-28}}</ref> === Почетоци на политичката кариера === Протиќ бил меѓу основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]], формирана во 1881 година, и постепено се истакнал како еден од нејзините главни идеолози. Во 1882 година започнал да го уредува партискиот весник „Самоуправа“, а од 1884 година бил поврзан и со весникот „Одјек“ (''Odjek''). Преку своите публицистички текстови се залагал за парламентарно уредување, уставни реформи и ограничување на самоволното владеење.<ref name="VLE">{{cite encyclopedia|title=Stojan Protić|encyclopedia=Visuotinė lietuvių enciklopedija|url=https://www.vle.lt/straipsnis/stojan-protic/|language=lt|access-date=2026-10-28}}</ref> Во 1887 година бил избран за пратеник во [[Народно собрание на Србија|Народното собрание на Србија]]. Учествувал во работата поврзана со донесувањето на српскиот Устав од 1888 година, кој претставувал значаен чекор во развојот на парламентарниот систем во земјата. По доаѓањето на радикалите на власт, во 1893 година бил назначен за привремен управител на Белград.<ref name="Proleksis">{{cite encyclopedia|title=Protić, Stojan|encyclopedia=Proleksis enciklopedija|publisher=Leksikografski zavod Miroslav Krleža|url=https://proleksis.lzmk.hr/42816/|language=hr|access-date=2026-10-28}}</ref><ref name="HE" /> Во 1894 година го основал и уредувал списанието „Дело“, кое станало едно од позначајните политички и книжевни гласила во Србија.<ref name="HE" /> Поради својата опозициска дејност, Протиќ повеќепати бил изложен на политички прогон за време на владеењето на [[Обреновиќи|династијата Обреновиќ]]. По неуспешниот атентат врз поранешниот крал [[Милан Обреновиќ]] во 1899 година, властите започнале судски процес против истакнати радикални политичари. Протиќ бил осуден на 20 години затвор, иако неговото непосредно учество во атентатот не било докажано. Во 1900 година бил помилуван.<ref name="Treccani2" /><ref name="VLE" /> По ослободувањето од затвор, во периодот 1900–1901 година бил управник на Народната библиотека на Србија. Во 1901 година повторно бил избран за пратеник во Народното собрание.<ref name="VLE" /> === Министер во Кралството Србија === По [[Мајски преврат|Мајскиот преврат]] во 1903 година, со кој била соборена династијата Обреновиќ и на српскиот престол дошол [[Петар I Караѓорѓевиќ]], Протиќ станал еден од највлијателните политичари во Србија. Истата година бил назначен за министер за внатрешни работи, должност што ја извршувал во неколку влади до 1907 година. Подоцна повеќепати бил министер за финансии и повторно министер за внатрешни работи. Особено значајна била неговата улога во владите пред и за време на [[Балкански војни|Балканските војни]] и [[Прва светска војна|Првата светска војна]].<ref name="HE2" /><ref name="VLE2" /> Во јули 1914 година, за време на дипломатската криза пред избувнувањето на Првата светска војна, Протиќ учествувал во подготовката на српскиот одговор на [[Јулски ултиматум|австроунгарскиот ултиматум]]. Во текот на војната продолжил да извршува високи државни функции и бил вклучен во политичките процеси што довеле до создавањето на заедничка јужнословенска држава.<ref name="Treccani3" /><ref name="VLE2" /> === Претседател на владата на Кралството СХС === По завршувањето на Првата светска војна и прогласувањето на [[Кралство на Србите, Хрватите и Словенците|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] на 1 декември 1918 година, започнале преговори за составување на првата влада на новата држава. На 20 декември 1918 година, регентот [[Александар I Караѓорѓевиќ|Александар Караѓорѓевиќ]] го назначил Стојан Протиќ за прв претседател на Министерскиот совет на Кралството СХС. Неговата влада имала задача да ги постави основите на државната администрација и да го организира функционирањето на институциите на новосоздаденото кралство.<ref name="AJ" /> Првиот премиерски мандат на Протиќ траел до 16 август 1919 година, кога бил заменет од [[Љубомир Давидовиќ]]. По падот на владата на Давидовиќ, Протиќ повторно станал премиер на 19 февруари 1920 година. Неговиот втор мандат завршил на 17 мај истата година, кога на чело на владата дошол [[Миленко Весниќ]].<ref name="AJ" /> Едно од најзначајните прашања во неговиот втор мандат било уставното уредување на новата држава. Во 1920 година Протиќ формирал стручна комисија за изработка на уставен нацрт, предводена од правникот [[Слободан Јовановиќ]]. Во комисијата учествувале и Коста Кумануди, Лазар Марковиќ, Ладислав Полиќ и Богумил Вошњак, правни стручњаци од различни делови на Кралството СХС.<ref name="Milosavljevic2019">{{cite journal|last=Milosavljević|first=Boris|year=2019|title=Drafting the Constitution of the Kingdom of Serbs, Croats and Slovenes (1920)|url=https://doi.org/10.2298/BALC1950225M|journal=Balcanica|language=en|publisher=Institute for Balkan Studies, Serbian Academy of Sciences and Arts|volume=50|pages=225–244|doi=10.2298/BALC1950225M}}</ref> Комисијата изработила уставен нацрт, кој предвидувал дводомен парламент и определен степен на покраинска самоуправа. Протиќ подготвил и сопствена верзија на уставниот предлог. Меѓутоа, ниту еден од двата нацрта не бил прифатен од владата.<ref name="Milosavljevic2019" /> === Судир со Никола Пашиќ и уставното прашање === По создавањето на Кралството СХС, меѓу Протиќ и [[Никола Пашиќ]] постепено се појавиле несогласувања околу внатрешното уредување на државата. Додека Пашиќ и мнозинството во Народната радикална партија се залагале за централизирано државно уредување, Протиќ сметал дека стабилноста на кралството може да се обезбеди преку одреден степен на покраинска самоуправа.<ref name="HE3" /> Неговиот уставен предлог од 1920 година предвидувал зачувување на историските покраини и доделување определени самоуправни надлежности. Сепак, тој не предлагал класично федерално уредување, туку облик на децентрализација во рамките на единствена држава. Предлогот предвидувал и дводомен парламент.<ref name="Milosavljevic20192" /> Протиќ сметал дека прекумерната централизација може да ги продлабочи политичките и националните противречности меѓу Србите, Хрватите и Словенците. Неговите уставни предлози, меѓутоа, не биле прифатени.<ref name="Milosavljevic20192" /> Несогласувањата особено се заостриле за време на расправите што му претходеле на донесувањето на [[Видовденски устав|Видовденскиот устав]] на 28 јуни 1921 година. Со овој устав било воспоставено централизирано уредување, спротивно на концепцијата за покраинска самоуправа што ја застапувал Протиќ.<ref name="Milosavljevic20192" /> Поради политичкиот судир со Пашиќ, Протиќ се одвоил од главното крило на Народната радикална партија и формирал група позната како Независни радикали. Исто така, го покренал весникот „Радикал“, преку кој ги бранел своите политички ставови и ги критикувал уставните решенија на владејачкото мнозинство.<ref name="HE3" /><ref name="SE2" /> === Последни години и смрт === По разделбата со Народната радикална партија, политичкото влијание на Протиќ значително ослабело. На парламентарните избори во 1923 година се обидел да освои пратенички мандат во Крушевачкиот округ, но не успеал.<ref name="SE3" /> Во последните години од животот се посветил на публицистичката дејност, пишувањето политички расправи и критиката на политичкиот систем на Кралството СХС. Стојан Протиќ починал на 28 октомври 1923 година во Белград, на 66-годишна возраст.<ref name="HE4" /> == Дела == [[Податотека:O Makedoniji i Makedoncima - Stojan Protić.pdf|page=5|мини|''О Македонији и Македонцима'', 1888]] Стојан Протиќ ги напишал следниве дела: * „''О Македонији и Македонцима''“ (1888) * ''„Албански проблем и Србија и Аустроугарска“'' (1913) * ''„Срби и Бугари у Балканском рату“'' (1913) * ''„Тајна конвенција између Србије и Аустроугарске“''... (1919) == Надворешни врски == * [https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9E_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B8_%D0%B8_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0 Стојан Протиќ, ''О Македонији и Македонцима'', 1888] {{Премиери на Југославија}} [[Категорија:Премиери на Југославија]] [[Категорија:Родени во 1857 година]] [[Категорија:Починати во 1923 година]] [[Категорија:Погребани на Новите гробишта (Белград)]] [[Категорија:Починати во Белград]] 9sf9sr69zlrcgp4rbx8o307rfje72nx 5650914 5650911 2026-10-28T20:35:29Z Buli 2648 /* Дела */ 5650914 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder |name = Стојан Протиќ |image = Stojan protic.jpg |office1 = 1 [[Премиер на Југославија]] |term_start1 = 19 февруари 1920 |term_end1 = 16 мај 1920 |monarch1 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor1 = [[Љубомир Давидовиќ]] |successor1 = [[Миленко Весниќ]] |term_start2 = 22 декември 1918 |term_end2 = 16 август 1919 |monarch2 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor2 = [[Никола Пашиќ]] |successor2 = [[Љубомир Давидовиќ]] |birth_date = {{Birth date|1857|1|28|df=y}} |birth_place = [[Крушевац]], [[Кнежевство Србија]] |death_date = {{Death date and age|1923|10|28|1857|1|28|df=y}} |death_place = [[Белград]], [[Кралство СХС]] |party = [[Народна радикална партија]] }} '''Стојан М. Протиќ''' ([[Крушевац]], 16/[[28 јануари]] [[1857]] — [[Белград]], [[28 октомври]] [[1923]]) бил [[Србија|српски]] [[политика|политичар]], државник и [[публицист]], едан од основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]] во Србија. Повеќе пати бил министер за финансии. После [[Прва светска војна|Првата светска војна]] ја образувал првата влада на [[Кралство Југославија|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] и бил прв нејзин [[премиер]]. == Биографија == === Ран живот и образование === Стојан Протиќ е роден на 16 јануари 1857 година во [[Крушевац]], во тогашното [[Кнежевство Србија]]. Потекнувал од семејство со скромна материјална состојба. Основното образование и пониските гимназиски класови ги завршил во родниот град, а понатамошното образование го продолжил во [[Крагуевац]].<ref name="SE">{{cite web|url=https://srpskaenciklopedija.org/doku.php?id=стојан_протић|title=Стојан Протић|language=sr|website=Српска енциклопедија|access-date=2026-10-28}}</ref> Потоа студирал на Историско-филолошкиот оддел на Големата школа во [[Белград]], претходник на денешниот [[Белградски универзитет]]. По завршувањето на студиите кратко време работел во просветата, но набргу се посветил на новинарството и политичката дејност.<ref name="Treccani">{{cite encyclopedia|last=Randi|first=Oscar|title=Protić, Stojan|encyclopedia=Enciclopedia Italiana|publisher=Istituto della Enciclopedia Italiana|year=1935|url=https://www.treccani.it/enciclopedia/stojan-protic_(Enciclopedia-Italiana)/|language=it|access-date=2026-10-28}}</ref> === Почетоци на политичката кариера === Протиќ бил меѓу основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]], формирана во 1881 година, и постепено се истакнал како еден од нејзините главни идеолози. Во 1882 година започнал да го уредува партискиот весник „Самоуправа“, а од 1884 година бил поврзан и со весникот „Одјек“ (''Odjek''). Преку своите публицистички текстови се залагал за парламентарно уредување, уставни реформи и ограничување на самоволното владеење.<ref name="VLE">{{cite encyclopedia|title=Stojan Protić|encyclopedia=Visuotinė lietuvių enciklopedija|url=https://www.vle.lt/straipsnis/stojan-protic/|language=lt|access-date=2026-10-28}}</ref> Во 1887 година бил избран за пратеник во [[Народно собрание на Србија|Народното собрание на Србија]]. Учествувал во работата поврзана со донесувањето на српскиот Устав од 1888 година, кој претставувал значаен чекор во развојот на парламентарниот систем во земјата. По доаѓањето на радикалите на власт, во 1893 година бил назначен за привремен управител на Белград.<ref name="Proleksis">{{cite encyclopedia|title=Protić, Stojan|encyclopedia=Proleksis enciklopedija|publisher=Leksikografski zavod Miroslav Krleža|url=https://proleksis.lzmk.hr/42816/|language=hr|access-date=2026-10-28}}</ref><ref name="HE" /> Во 1894 година го основал и уредувал списанието „Дело“, кое станало едно од позначајните политички и книжевни гласила во Србија.<ref name="HE" /> Поради својата опозициска дејност, Протиќ повеќепати бил изложен на политички прогон за време на владеењето на [[Обреновиќи|династијата Обреновиќ]]. По неуспешниот атентат врз поранешниот крал [[Милан Обреновиќ]] во 1899 година, властите започнале судски процес против истакнати радикални политичари. Протиќ бил осуден на 20 години затвор, иако неговото непосредно учество во атентатот не било докажано. Во 1900 година бил помилуван.<ref name="Treccani2" /><ref name="VLE" /> По ослободувањето од затвор, во периодот 1900–1901 година бил управник на Народната библиотека на Србија. Во 1901 година повторно бил избран за пратеник во Народното собрание.<ref name="VLE" /> === Министер во Кралството Србија === По [[Мајски преврат|Мајскиот преврат]] во 1903 година, со кој била соборена династијата Обреновиќ и на српскиот престол дошол [[Петар I Караѓорѓевиќ]], Протиќ станал еден од највлијателните политичари во Србија. Истата година бил назначен за министер за внатрешни работи, должност што ја извршувал во неколку влади до 1907 година. Подоцна повеќепати бил министер за финансии и повторно министер за внатрешни работи. Особено значајна била неговата улога во владите пред и за време на [[Балкански војни|Балканските војни]] и [[Прва светска војна|Првата светска војна]].<ref name="HE2" /><ref name="VLE2" /> Во јули 1914 година, за време на дипломатската криза пред избувнувањето на Првата светска војна, Протиќ учествувал во подготовката на српскиот одговор на [[Јулски ултиматум|австроунгарскиот ултиматум]]. Во текот на војната продолжил да извршува високи државни функции и бил вклучен во политичките процеси што довеле до создавањето на заедничка јужнословенска држава.<ref name="Treccani3" /><ref name="VLE2" /> === Претседател на владата на Кралството СХС === По завршувањето на Првата светска војна и прогласувањето на [[Кралство на Србите, Хрватите и Словенците|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] на 1 декември 1918 година, започнале преговори за составување на првата влада на новата држава. На 20 декември 1918 година, регентот [[Александар I Караѓорѓевиќ|Александар Караѓорѓевиќ]] го назначил Стојан Протиќ за прв претседател на Министерскиот совет на Кралството СХС. Неговата влада имала задача да ги постави основите на државната администрација и да го организира функционирањето на институциите на новосоздаденото кралство.<ref name="AJ" /> Првиот премиерски мандат на Протиќ траел до 16 август 1919 година, кога бил заменет од [[Љубомир Давидовиќ]]. По падот на владата на Давидовиќ, Протиќ повторно станал премиер на 19 февруари 1920 година. Неговиот втор мандат завршил на 17 мај истата година, кога на чело на владата дошол [[Миленко Весниќ]].<ref name="AJ" /> Едно од најзначајните прашања во неговиот втор мандат било уставното уредување на новата држава. Во 1920 година Протиќ формирал стручна комисија за изработка на уставен нацрт, предводена од правникот [[Слободан Јовановиќ]]. Во комисијата учествувале и Коста Кумануди, Лазар Марковиќ, Ладислав Полиќ и Богумил Вошњак, правни стручњаци од различни делови на Кралството СХС.<ref name="Milosavljevic2019">{{cite journal|last=Milosavljević|first=Boris|year=2019|title=Drafting the Constitution of the Kingdom of Serbs, Croats and Slovenes (1920)|url=https://doi.org/10.2298/BALC1950225M|journal=Balcanica|language=en|publisher=Institute for Balkan Studies, Serbian Academy of Sciences and Arts|volume=50|pages=225–244|doi=10.2298/BALC1950225M}}</ref> Комисијата изработила уставен нацрт, кој предвидувал дводомен парламент и определен степен на покраинска самоуправа. Протиќ подготвил и сопствена верзија на уставниот предлог. Меѓутоа, ниту еден од двата нацрта не бил прифатен од владата.<ref name="Milosavljevic2019" /> === Судир со Никола Пашиќ и уставното прашање === По создавањето на Кралството СХС, меѓу Протиќ и [[Никола Пашиќ]] постепено се појавиле несогласувања околу внатрешното уредување на државата. Додека Пашиќ и мнозинството во Народната радикална партија се залагале за централизирано државно уредување, Протиќ сметал дека стабилноста на кралството може да се обезбеди преку одреден степен на покраинска самоуправа.<ref name="HE3" /> Неговиот уставен предлог од 1920 година предвидувал зачувување на историските покраини и доделување определени самоуправни надлежности. Сепак, тој не предлагал класично федерално уредување, туку облик на децентрализација во рамките на единствена држава. Предлогот предвидувал и дводомен парламент.<ref name="Milosavljevic20192" /> Протиќ сметал дека прекумерната централизација може да ги продлабочи политичките и националните противречности меѓу Србите, Хрватите и Словенците. Неговите уставни предлози, меѓутоа, не биле прифатени.<ref name="Milosavljevic20192" /> Несогласувањата особено се заостриле за време на расправите што му претходеле на донесувањето на [[Видовденски устав|Видовденскиот устав]] на 28 јуни 1921 година. Со овој устав било воспоставено централизирано уредување, спротивно на концепцијата за покраинска самоуправа што ја застапувал Протиќ.<ref name="Milosavljevic20192" /> Поради политичкиот судир со Пашиќ, Протиќ се одвоил од главното крило на Народната радикална партија и формирал група позната како Независни радикали. Исто така, го покренал весникот „Радикал“, преку кој ги бранел своите политички ставови и ги критикувал уставните решенија на владејачкото мнозинство.<ref name="HE3" /><ref name="SE2" /> === Последни години и смрт === По разделбата со Народната радикална партија, политичкото влијание на Протиќ значително ослабело. На парламентарните избори во 1923 година се обидел да освои пратенички мандат во Крушевачкиот округ, но не успеал.<ref name="SE3" /> Во последните години од животот се посветил на публицистичката дејност, пишувањето политички расправи и критиката на политичкиот систем на Кралството СХС. Стојан Протиќ починал на 28 октомври 1923 година во Белград, на 66-годишна возраст.<ref name="HE4" /> == Дела == [[Податотека:O Makedoniji i Makedoncima - Stojan Protić.pdf|page=5|мини|''О Македонији и Македонцима'', 1888]] Стојан Протиќ ги напишал следниве дела: * „''О Македонији и Македонцима''“ (1888) * ''„Албански проблем и Србија и Аустроугарска“'' (1913) * ''„Срби и Бугари у Балканском рату“'' (1913) * ''„Тајна конвенција између Србије и Аустроугарске“''... (1919) == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9E_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B8_%D0%B8_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0 Стојан Протиќ, ''О Македонији и Македонцима'', 1888] {{Премиери на Југославија}} [[Категорија:Премиери на Југославија]] [[Категорија:Родени во 1857 година]] [[Категорија:Починати во 1923 година]] [[Категорија:Погребани на Новите гробишта (Белград)]] [[Категорија:Починати во Белград]] cenefsh8r7fm12amp40ghxxkozclk11 5650917 5650914 2026-10-28T20:39:14Z Buli 2648 /* Биографија */ 5650917 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder |name = Стојан Протиќ |image = Stojan protic.jpg |office1 = 1 [[Премиер на Југославија]] |term_start1 = 19 февруари 1920 |term_end1 = 16 мај 1920 |monarch1 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor1 = [[Љубомир Давидовиќ]] |successor1 = [[Миленко Весниќ]] |term_start2 = 22 декември 1918 |term_end2 = 16 август 1919 |monarch2 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor2 = [[Никола Пашиќ]] |successor2 = [[Љубомир Давидовиќ]] |birth_date = {{Birth date|1857|1|28|df=y}} |birth_place = [[Крушевац]], [[Кнежевство Србија]] |death_date = {{Death date and age|1923|10|28|1857|1|28|df=y}} |death_place = [[Белград]], [[Кралство СХС]] |party = [[Народна радикална партија]] }} '''Стојан М. Протиќ''' ([[Крушевац]], 16/[[28 јануари]] [[1857]] — [[Белград]], [[28 октомври]] [[1923]]) бил [[Србија|српски]] [[политика|политичар]], државник и [[публицист]], едан од основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]] во Србија. Повеќе пати бил министер за финансии. После [[Прва светска војна|Првата светска војна]] ја образувал првата влада на [[Кралство Југославија|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] и бил прв нејзин [[премиер]]. == Биографија == === Ран живот и образование === Стојан Протиќ е роден на 16 јануари 1857 година во [[Крушевац]], во тогашното [[Кнежевство Србија]]. Потекнувал од семејство со скромна материјална состојба. Основното образование и пониските гимназиски класови ги завршил во родниот град, а понатамошното образование го продолжил во [[Крагуевац]].<ref name="SE" /> Потоа студирал на Историско-филолошкиот оддел на Големата школа во [[Белград]], претходник на денешниот [[Белградски универзитет]]. По завршувањето на студиите кратко време работел во просветата, но набргу се посветил на новинарството и политичката дејност.<ref name="Treccani" /> === Почетоци на политичката кариера === Протиќ бил меѓу основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]], формирана во 1881 година, и постепено се истакнал како еден од нејзините главни идеолози. Во 1882 година започнал да го уредува партискиот весник „Самоуправа“, а од 1884 година бил поврзан и со весникот „Одјек“ (''Odjek''). Преку своите публицистички текстови се залагал за парламентарно уредување, уставни реформи и ограничување на самоволното владеење.<ref name="VLE" /> Во 1887 година бил избран за пратеник во Народното собрание на Србија. Учествувал во работата поврзана со донесувањето на српскиот Устав од 1888 година, кој претставувал значаен чекор во развојот на парламентарниот систем во земјата. По доаѓањето на радикалите на власт, во 1893 година бил назначен за привремен управител на Белград.<ref name="Proleksis" /><ref name="HE" /> Во 1894 година го основал и уредувал списанието „Дело“, кое станало едно од позначајните политички и книжевни гласила во Србија.<ref name="HE" /> Поради својата опозициска дејност, Протиќ повеќепати бил изложен на политички прогон за време на владеењето на [[Обреновиќи|династијата Обреновиќ]]. По неуспешниот атентат врз поранешниот крал [[Милан Обреновиќ]] во 1899 година, властите започнале судски процес против истакнати радикални политичари. Протиќ бил осуден на 20 години затвор, иако неговото непосредно учество во атентатот не било докажано. Во 1900 година бил помилуван.<ref name="Treccani" /><ref name="VLE" /> По ослободувањето од затвор, во периодот 1900–1901 година бил управник на Народната библиотека на Србија. Во 1901 година повторно бил избран за пратеник во Народното собрание.<ref name="VLE" /> === Министер во Кралството Србија === По [[Мајски преврат|Мајскиот преврат]] во 1903 година, со кој била соборена династијата Обреновиќ и на српскиот престол дошол [[Петар I Караѓорѓевиќ]], Протиќ станал еден од највлијателните политичари во Србија. Истата година бил назначен за министер за внатрешни работи, должност што ја извршувал во неколку влади до 1907 година. Подоцна повеќепати бил министер за финансии и повторно министер за внатрешни работи. Особено значајна била неговата улога во владите пред и за време на [[Балкански војни|Балканските војни]] и [[Прва светска војна|Првата светска војна]].<ref name="HE" /><ref name="VLE" /> Во јули 1914 година, за време на дипломатската криза пред избувнувањето на Првата светска војна, Протиќ учествувал во подготовката на српскиот одговор на австроунгарскиот ултиматум. Во текот на војната продолжил да извршува високи државни функции и бил вклучен во политичките процеси што довеле до создавањето на заедничка јужнословенска држава.<ref name="Treccani" /><ref name="VLE" /> === Претседател на владата на Кралството СХС === По завршувањето на Првата светска војна и прогласувањето на [[Кралство на Србите, Хрватите и Словенците|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] на 1 декември 1918 година, започнале преговори за составување на првата влада на новата држава. На 20 декември 1918 година, регентот [[Александар I Караѓорѓевиќ|Александар Караѓорѓевиќ]] го назначил Стојан Протиќ за прв претседател на Министерскиот совет на Кралството СХС. Неговата влада имала задача да ги постави основите на државната администрација и да го организира функционирањето на институциите на новосоздаденото кралство.<ref name="AJ" /> Првиот премиерски мандат на Протиќ траел до 16 август 1919 година, кога бил заменет од [[Љубомир Давидовиќ]]. По падот на владата на Давидовиќ, Протиќ повторно станал премиер на 19 февруари 1920 година. Неговиот втор мандат завршил на 17 мај истата година, кога на чело на владата дошол [[Миленко Весниќ]].<ref name="AJ" /> Едно од најзначајните прашања во неговиот втор мандат било уставното уредување на новата држава. Во 1920 година Протиќ формирал стручна комисија за изработка на уставен нацрт, предводена од правникот [[Слободан Јовановиќ]]. Во комисијата учествувале и Коста Кумануди, Лазар Марковиќ, Ладислав Полиќ и Богумил Вошњак, правни стручњаци од различни делови на Кралството СХС.<ref name="Milosavljevic2019" /> Комисијата изработила уставен нацрт, кој предвидувал дводомен парламент и определен степен на покраинска самоуправа. Протиќ подготвил и сопствена верзија на уставниот предлог. Меѓутоа, ниту еден од двата нацрта не бил прифатен од владата.<ref name="Milosavljevic2019" /> === Судир со Никола Пашиќ и уставното прашање === По создавањето на Кралството СХС, меѓу Протиќ и Никола Пашиќ постепено се појавиле несогласувања околу внатрешното уредување на државата. Додека Пашиќ и мнозинството во Народната радикална партија се залагале за централизирано државно уредување, Протиќ сметал дека стабилноста на кралството може да се обезбеди преку одреден степен на покраинска самоуправа.<ref name="HE" /> Неговиот уставен предлог од 1920 година предвидувал зачувување на историските покраини и доделување определени самоуправни надлежности. Сепак, тој не предлагал класично федерално уредување, туку облик на децентрализација во рамките на единствена држава. Предлогот предвидувал и дводомен парламент.<ref name="Milosavljevic2019" /> Протиќ сметал дека прекумерната централизација може да ги продлабочи политичките и националните противречности меѓу Србите, Хрватите и Словенците. Неговите уставни предлози, меѓутоа, не биле прифатени.<ref name="Milosavljevic2019" /> Несогласувањата особено се заостриле за време на расправите што му претходеле на донесувањето на [[Видовденски устав|Видовденскиот устав]] на 28 јуни 1921 година. Со овој устав било воспоставено централизирано уредување, спротивно на концепцијата за покраинска самоуправа што ја застапувал Протиќ.<ref name="Milosavljevic2019" /> Поради политичкиот судир со Пашиќ, Протиќ се одвоил од главното крило на Народната радикална партија и формирал група позната како Независни радикали. Исто така, го покренал весникот „Радикал“, преку кој ги бранел своите политички ставови и ги критикувал уставните решенија на владејачкото мнозинство.<ref name="HE" /><ref name="SE" /> === Последни години и смрт === По разделбата со Народната радикална партија, политичкото влијание на Протиќ значително ослабело. На парламентарните избори во 1923 година се обидел да освои пратенички мандат во Крушевачкиот округ, но не успеал.<ref name="SE" /> Во последните години од животот се посветил на публицистичката дејност, пишувањето политички расправи и критиката на политичкиот систем на Кралството СХС. Стојан Протиќ починал на 28 октомври 1923 година во Белград, на 66-годишна возраст.<ref name="HE" /> == Дела == [[Податотека:O Makedoniji i Makedoncima - Stojan Protić.pdf|page=5|мини|''О Македонији и Македонцима'', 1888]] Стојан Протиќ ги напишал следниве дела: * „''О Македонији и Македонцима''“ (1888) * ''„Албански проблем и Србија и Аустроугарска“'' (1913) * ''„Срби и Бугари у Балканском рату“'' (1913) * ''„Тајна конвенција између Србије и Аустроугарске“''... (1919) == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9E_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B8_%D0%B8_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0 Стојан Протиќ, ''О Македонији и Македонцима'', 1888] {{Премиери на Југославија}} [[Категорија:Премиери на Југославија]] [[Категорија:Родени во 1857 година]] [[Категорија:Починати во 1923 година]] [[Категорија:Погребани на Новите гробишта (Белград)]] [[Категорија:Починати во Белград]] lw3jdy3p44mgpew998az8w9qttz145g 5650920 5650917 2026-10-28T20:41:05Z Buli 2648 /* Биографија */ 5650920 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder |name = Стојан Протиќ |image = Stojan protic.jpg |office1 = 1 [[Премиер на Југославија]] |term_start1 = 19 февруари 1920 |term_end1 = 16 мај 1920 |monarch1 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor1 = [[Љубомир Давидовиќ]] |successor1 = [[Миленко Весниќ]] |term_start2 = 22 декември 1918 |term_end2 = 16 август 1919 |monarch2 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor2 = [[Никола Пашиќ]] |successor2 = [[Љубомир Давидовиќ]] |birth_date = {{Birth date|1857|1|28|df=y}} |birth_place = [[Крушевац]], [[Кнежевство Србија]] |death_date = {{Death date and age|1923|10|28|1857|1|28|df=y}} |death_place = [[Белград]], [[Кралство СХС]] |party = [[Народна радикална партија]] }} '''Стојан М. Протиќ''' ([[Крушевац]], 16/[[28 јануари]] [[1857]] — [[Белград]], [[28 октомври]] [[1923]]) бил [[Србија|српски]] [[политика|политичар]], државник и [[публицист]], едан од основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]] во Србија. Повеќе пати бил министер за финансии. После [[Прва светска војна|Првата светска војна]] ја образувал првата влада на [[Кралство Југославија|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] и бил прв нејзин [[премиер]]. == Биографија == === Ран живот и образование === Стојан Протиќ е роден на 16 јануари 1857 година во [[Крушевац]], во тогашното [[Кнежевство Србија]]. Потекнувал од семејство со скромна материјална состојба. Основното образование и пониските гимназиски класови ги завршил во родниот град, а понатамошното образование го продолжил во [[Крагуевац]].<ref name="SE">{{cite web |title=Стојан Протић |url=https://srpskaenciklopedija.org/doku.php?id=стојан_протић |website=Српска енциклопедија |language=sr |access-date=2026-10-28 }}</ref> Потоа студирал на Историско-филолошкиот оддел на Големата школа во [[Белград]], претходник на денешниот [[Белградски универзитет]]. По завршувањето на студиите кратко време работел во просветата, но набргу се посветил на новинарството и политичката дејност.<ref name="Treccani">{{cite encyclopedia |last=Randi |first=Oscar |title=Protić, Stojan |encyclopedia=Enciclopedia Italiana |publisher=Istituto della Enciclopedia Italiana |year=1935 |url=https://www.treccani.it/enciclopedia/stojan-protic_(Enciclopedia-Italiana)/ |language=it |access-date=2026-10-28 }}</ref> === Почетоци на политичката кариера === Протиќ бил меѓу основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]], формирана во 1881 година, и постепено се истакнал како еден од нејзините главни идеолози. Во 1882 година започнал да го уредува партискиот весник „Самоуправа“, а од 1884 година бил поврзан и со весникот „Одјек“ (''Odjek''). Преку своите публицистички текстови се залагал за парламентарно уредување, уставни реформи и ограничување на самоволното владеење.<ref name="VLE">{{cite encyclopedia |title=Stojan Protić |encyclopedia=Visuotinė lietuvių enciklopedija |url=https://www.vle.lt/straipsnis/stojan-protic/ |language=lt |access-date=2026-10-28 }}</ref> Во 1887 година бил избран за пратеник во [[Народно собрание на Србија|Народното собрание на Србија]]. Учествувал во работата поврзана со донесувањето на српскиот Устав од 1888 година, кој претставувал значаен чекор во развојот на парламентарниот систем во земјата. По доаѓањето на радикалите на власт, во 1893 година бил назначен за привремен управител на Белград.<ref name="Proleksis">{{cite encyclopedia |title=Protić, Stojan |encyclopedia=Proleksis enciklopedija |publisher=Leksikografski zavod Miroslav Krleža |url=https://proleksis.lzmk.hr/42816/ |language=hr |access-date=2026-10-28 }}</ref><ref name="HE"/> Во 1894 година го основал и уредувал списанието „Дело“, кое станало едно од позначајните политички и книжевни гласила во Србија.<ref name="HE"/> Поради својата опозициска дејност, Протиќ повеќепати бил изложен на политички прогон за време на владеењето на [[Обреновиќи|династијата Обреновиќ]]. По неуспешниот атентат врз поранешниот крал [[Милан Обреновиќ]] во 1899 година, властите започнале судски процес против истакнати радикални политичари. Протиќ бил осуден на 20 години затвор, иако неговото непосредно учество во атентатот не било докажано. Во 1900 година бил помилуван.<ref name="Treccani"/><ref name="VLE"/> По ослободувањето од затвор, во периодот 1900–1901 година бил управник на Народната библиотека на Србија. Во 1901 година повторно бил избран за пратеник во Народното собрание.<ref name="VLE"/> === Министер во Кралството Србија === По [[Мајски преврат|Мајскиот преврат]] во 1903 година, со кој била соборена династијата Обреновиќ и на српскиот престол дошол [[Петар I Караѓорѓевиќ]], Протиќ станал еден од највлијателните политичари во Србија. Истата година бил назначен за министер за внатрешни работи, должност што ја извршувал во неколку влади до 1907 година. Подоцна повеќепати бил министер за финансии и повторно министер за внатрешни работи. Особено значајна била неговата улога во владите пред и за време на [[Балкански војни|Балканските војни]] и [[Прва светска војна|Првата светска војна]].<ref name="HE"/><ref name="VLE"/> Во јули 1914 година, за време на дипломатската криза пред избувнувањето на Првата светска војна, Протиќ учествувал во подготовката на српскиот одговор на [[Јулски ултиматум|австроунгарскиот ултиматум]]. Во текот на војната продолжил да извршува високи државни функции и бил вклучен во политичките процеси што довеле до создавањето на заедничка јужнословенска држава.<ref name="Treccani"/><ref name="VLE"/> === Претседател на владата на Кралството СХС === По завршувањето на Првата светска војна и прогласувањето на [[Кралство на Србите, Хрватите и Словенците|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] на 1 декември 1918 година, започнале преговори за составување на првата влада на новата држава. На 20 декември 1918 година, регентот [[Александар I Караѓорѓевиќ|Александар Караѓорѓевиќ]] го назначил Стојан Протиќ за прв претседател на Министерскиот совет на Кралството СХС. Неговата влада имала задача да ги постави основите на државната администрација и да го организира функционирањето на институциите на новосоздаденото кралство.<ref name="AJ"/> Првиот премиерски мандат на Протиќ траел до 16 август 1919 година, кога бил заменет од [[Љубомир Давидовиќ]]. По падот на владата на Давидовиќ, Протиќ повторно станал премиер на 19 февруари 1920 година. Неговиот втор мандат завршил на 17 мај истата година, кога на чело на владата дошол [[Миленко Весниќ]].<ref name="AJ"/> Едно од најзначајните прашања во неговиот втор мандат било уставното уредување на новата држава. Во 1920 година Протиќ формирал стручна комисија за изработка на уставен нацрт, предводена од правникот [[Слободан Јовановиќ]]. Во комисијата учествувале и Коста Кумануди, Лазар Марковиќ, Ладислав Полиќ и Богумил Вошњак, правни стручњаци од различни делови на Кралството СХС.<ref name="Milosavljevic2019">{{cite journal |last=Milosavljević |first=Boris |title=Drafting the Constitution of the Kingdom of Serbs, Croats and Slovenes (1920) |journal=Balcanica |volume=50 |year=2019 |pages=225–244 |publisher=Institute for Balkan Studies, Serbian Academy of Sciences and Arts |doi=10.2298/BALC1950225M |url=https://doi.org/10.2298/BALC1950225M |language=en }}</ref> Комисијата изработила уставен нацрт, кој предвидувал дводомен парламент и определен степен на покраинска самоуправа. Протиќ подготвил и сопствена верзија на уставниот предлог. Меѓутоа, ниту еден од двата нацрта не бил прифатен од владата.<ref name="Milosavljevic2019"/> === Судир со Никола Пашиќ и уставното прашање === По создавањето на Кралството СХС, меѓу Протиќ и [[Никола Пашиќ]] постепено се појавиле несогласувања околу внатрешното уредување на државата. Додека Пашиќ и мнозинството во Народната радикална партија се залагале за централизирано државно уредување, Протиќ сметал дека стабилноста на кралството може да се обезбеди преку одреден степен на покраинска самоуправа.<ref name="HE"/> Неговиот уставен предлог од 1920 година предвидувал зачувување на историските покраини и доделување определени самоуправни надлежности. Сепак, тој не предлагал класично федерално уредување, туку облик на децентрализација во рамките на единствена држава. Предлогот предвидувал и дводомен парламент.<ref name="Milosavljevic2019"/> Протиќ сметал дека прекумерната централизација може да ги продлабочи политичките и националните противречности меѓу Србите, Хрватите и Словенците. Неговите уставни предлози, меѓутоа, не биле прифатени.<ref name="Milosavljevic2019"/> Несогласувањата особено се заостриле за време на расправите што му претходеле на донесувањето на [[Видовденски устав|Видовденскиот устав]] на 28 јуни 1921 година. Со овој устав било воспоставено централизирано уредување, спротивно на концепцијата за покраинска самоуправа што ја застапувал Протиќ.<ref name="Milosavljevic2019"/> Поради политичкиот судир со Пашиќ, Протиќ се одвоил од главното крило на Народната радикална партија и формирал група позната како Независни радикали. Исто така, го покренал весникот „Радикал“, преку кој ги бранел своите политички ставови и ги критикувал уставните решенија на владејачкото мнозинство.<ref name="HE"/><ref name="SE"/> === Последни години и смрт === По разделбата со Народната радикална партија, политичкото влијание на Протиќ значително ослабело. На парламентарните избори во 1923 година се обидел да освои пратенички мандат во Крушевачкиот округ, но не успеал.<ref name="SE"/> Во последните години од животот се посветил на публицистичката дејност, пишувањето политички расправи и критиката на политичкиот систем на Кралството СХС. Стојан Протиќ починал на 28 октомври 1923 година во Белград, на 66-годишна возраст.<ref name="HE"/> == Дела == [[Податотека:O Makedoniji i Makedoncima - Stojan Protić.pdf|page=5|мини|''О Македонији и Македонцима'', 1888]] Стојан Протиќ ги напишал следниве дела: * „''О Македонији и Македонцима''“ (1888) * ''„Албански проблем и Србија и Аустроугарска“'' (1913) * ''„Срби и Бугари у Балканском рату“'' (1913) * ''„Тајна конвенција између Србије и Аустроугарске“''... (1919) == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9E_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B8_%D0%B8_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0 Стојан Протиќ, ''О Македонији и Македонцима'', 1888] {{Премиери на Југославија}} [[Категорија:Премиери на Југославија]] [[Категорија:Родени во 1857 година]] [[Категорија:Починати во 1923 година]] [[Категорија:Погребани на Новите гробишта (Белград)]] [[Категорија:Починати во Белград]] dpyqyq44zeg8hycaaslrp2elwibjw83 5650923 5650920 2026-10-28T20:44:57Z Buli 2648 5650923 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder |name = Стојан Протиќ |image = Stojan protic.jpg |office1 = 1 [[Премиер на Југославија]] |term_start1 = 19 февруари 1920 |term_end1 = 16 мај 1920 |monarch1 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor1 = [[Љубомир Давидовиќ]] |successor1 = [[Миленко Весниќ]] |term_start2 = 22 декември 1918 |term_end2 = 16 август 1919 |monarch2 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor2 = [[Никола Пашиќ]] |successor2 = [[Љубомир Давидовиќ]] |birth_date = {{Birth date|1857|1|28|df=y}} |birth_place = [[Крушевац]], [[Кнежевство Србија]] |death_date = {{Death date and age|1923|10|28|1857|1|28|df=y}} |death_place = [[Белград]], [[Кралство СХС]] |party = [[Народна радикална партија]] }} '''Стојан М. Протиќ''' ([[Крушевац]], 16/[[28 јануари]] [[1857]] — [[Белград]], [[28 октомври]] [[1923]]) бил [[Србија|српски]] [[политика|политичар]], државник и [[публицист]], еден од основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]] во Србија. Повеќепати бил министер за финансии. По [[Прва светска војна|Првата светска војна]] ја образувал првата влада на [[Кралство Југославија|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] и бил нејзин прв [[премиер]].<ref name="HE">{{cite web |title=Protić, Stojan |url=https://www.enciklopedija.hr/clanak/protic-stojan |website=Hrvatska enciklopedija |publisher=Leksikografski zavod Miroslav Krleža |location=Zagreb |language=hr |access-date=2026-10-28 }}</ref><ref name="AJ">{{cite web |title=Личности — Стојан Протић |url=https://www.arhivyu.rs/leksikon-jugoslavije/licnosti |website=Лексикон Југославије |publisher=Архив Југославије |location=Београд |language=sr |access-date=2026-10-28 }}</ref> == Биографија == === Ран живот и образование === Стојан Протиќ е роден на 16 јануари 1857 година во [[Крушевац]], во тогашното [[Кнежевство Србија]]. Потекнувал од семејство со скромна материјална состојба. Основното образование и пониските гимназиски класови ги завршил во родниот град, а понатамошното образование го продолжил во [[Крагуевац]].<ref name="SE">{{cite web |title=Стојан Протић |url=https://srpskaenciklopedija.org/doku.php?id=стојан_протић |website=Српска енциклопедија |language=sr |access-date=2026-10-28 }}</ref> Потоа студирал на Историско-филолошкиот оддел на Големата школа во [[Белград]], претходник на денешниот [[Белградски универзитет]]. По завршувањето на студиите кратко време работел во просветата, но набргу се посветил на новинарството и политичката дејност.<ref name="Treccani">{{cite encyclopedia |last=Randi |first=Oscar |title=Protić, Stojan |encyclopedia=Enciclopedia Italiana |publisher=Istituto della Enciclopedia Italiana |year=1935 |url=https://www.treccani.it/enciclopedia/stojan-protic_(Enciclopedia-Italiana)/ |language=it |access-date=2026-10-28 }}</ref> === Почетоци на политичката кариера === Протиќ бил меѓу основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]], формирана во 1881 година, и постепено се истакнал како еден од нејзините главни идеолози. Во 1882 година започнал да го уредува партискиот весник „Самоуправа“, а од 1884 година бил поврзан и со весникот „Одјек“ (''Odjek''). Преку своите публицистички текстови се залагал за парламентарно уредување, уставни реформи и ограничување на самоволното владеење.<ref name="VLE">{{cite encyclopedia |title=Stojan Protić |encyclopedia=Visuotinė lietuvių enciklopedija |url=https://www.vle.lt/straipsnis/stojan-protic/ |language=lt |access-date=2026-10-28 }}</ref> Во 1887 година бил избран за пратеник во [[Народно собрание на Србија|Народното собрание на Србија]]. Учествувал во работата поврзана со донесувањето на српскиот Устав од 1888 година, кој претставувал значаен чекор во развојот на парламентарниот систем во земјата. По доаѓањето на радикалите на власт, во 1893 година бил назначен за привремен управител на Белград.<ref name="Proleksis">{{cite encyclopedia |title=Protić, Stojan |encyclopedia=Proleksis enciklopedija |publisher=Leksikografski zavod Miroslav Krleža |url=https://proleksis.lzmk.hr/42816/ |language=hr |access-date=2026-10-28 }}</ref><ref name="HE"/> Во 1894 година го основал и уредувал списанието „Дело“, кое станало едно од позначајните политички и книжевни гласила во Србија.<ref name="HE"/> Поради својата опозициска дејност, Протиќ повеќепати бил изложен на политички прогон за време на владеењето на [[Обреновиќи|династијата Обреновиќ]]. По неуспешниот атентат врз поранешниот крал [[Милан Обреновиќ]] во 1899 година, властите започнале судски процес против истакнати радикални политичари. Протиќ бил осуден на 20 години затвор, иако неговото непосредно учество во атентатот не било докажано. Во 1900 година бил помилуван.<ref name="Treccani"/><ref name="VLE"/> По ослободувањето од затвор, во периодот 1900–1901 година бил управник на Народната библиотека на Србија. Во 1901 година повторно бил избран за пратеник во Народното собрание.<ref name="VLE"/> === Министер во Кралството Србија === По [[Мајски преврат|Мајскиот преврат]] во 1903 година, со кој била соборена династијата Обреновиќ и на српскиот престол дошол [[Петар I Караѓорѓевиќ]], Протиќ станал еден од највлијателните политичари во Србија. Истата година бил назначен за министер за внатрешни работи, должност што ја извршувал во неколку влади до 1907 година. Подоцна повеќепати бил министер за финансии и повторно министер за внатрешни работи. Особено значајна била неговата улога во владите пред и за време на [[Балкански војни|Балканските војни]] и [[Прва светска војна|Првата светска војна]].<ref name="HE"/><ref name="VLE"/> Во јули 1914 година, за време на дипломатската криза пред избувнувањето на Првата светска војна, Протиќ учествувал во подготовката на српскиот одговор на [[Јулски ултиматум|австроунгарскиот ултиматум]]. Во текот на војната продолжил да извршува високи државни функции и бил вклучен во политичките процеси што довеле до создавањето на заедничка јужнословенска држава.<ref name="Treccani"/><ref name="VLE"/> === Претседател на владата на Кралството СХС === По завршувањето на Првата светска војна и прогласувањето на [[Кралство на Србите, Хрватите и Словенците|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] на 1 декември 1918 година, започнале преговори за составување на првата влада на новата држава. На 20 декември 1918 година, регентот [[Александар I Караѓорѓевиќ|Александар Караѓорѓевиќ]] го назначил Стојан Протиќ за прв претседател на Министерскиот совет на Кралството СХС. Неговата влада имала задача да ги постави основите на државната администрација и да го организира функционирањето на институциите на новосоздаденото кралство.<ref name="AJ"/> Првиот премиерски мандат на Протиќ траел до 16 август 1919 година, кога бил заменет од [[Љубомир Давидовиќ]]. По падот на владата на Давидовиќ, Протиќ повторно станал премиер на 19 февруари 1920 година. Неговиот втор мандат завршил на 17 мај истата година, кога на чело на владата дошол [[Миленко Весниќ]].<ref name="AJ"/> Едно од најзначајните прашања во неговиот втор мандат било уставното уредување на новата држава. Во 1920 година Протиќ формирал стручна комисија за изработка на уставен нацрт, предводена од правникот [[Слободан Јовановиќ]]. Во комисијата учествувале и Коста Кумануди, Лазар Марковиќ, Ладислав Полиќ и Богумил Вошњак, правни стручњаци од различни делови на Кралството СХС.<ref name="Milosavljevic2019">{{cite journal |last=Milosavljević |first=Boris |title=Drafting the Constitution of the Kingdom of Serbs, Croats and Slovenes (1920) |journal=Balcanica |volume=50 |year=2019 |pages=225–244 |publisher=Institute for Balkan Studies, Serbian Academy of Sciences and Arts |doi=10.2298/BALC1950225M |url=https://doi.org/10.2298/BALC1950225M |language=en }}</ref> Комисијата изработила уставен нацрт, кој предвидувал дводомен парламент и определен степен на покраинска самоуправа. Протиќ подготвил и сопствена верзија на уставниот предлог. Меѓутоа, ниту еден од двата нацрта не бил прифатен од владата.<ref name="Milosavljevic2019"/> === Судир со Никола Пашиќ и уставното прашање === По создавањето на Кралството СХС, меѓу Протиќ и [[Никола Пашиќ]] постепено се појавиле несогласувања околу внатрешното уредување на државата. Додека Пашиќ и мнозинството во Народната радикална партија се залагале за централизирано државно уредување, Протиќ сметал дека стабилноста на кралството може да се обезбеди преку одреден степен на покраинска самоуправа.<ref name="HE"/> Неговиот уставен предлог од 1920 година предвидувал зачувување на историските покраини и доделување определени самоуправни надлежности. Сепак, тој не предлагал класично федерално уредување, туку облик на децентрализација во рамките на единствена држава. Предлогот предвидувал и дводомен парламент.<ref name="Milosavljevic2019"/> Протиќ сметал дека прекумерната централизација може да ги продлабочи политичките и националните противречности меѓу Србите, Хрватите и Словенците. Неговите уставни предлози, меѓутоа, не биле прифатени.<ref name="Milosavljevic2019"/> Несогласувањата особено се заостриле за време на расправите што му претходеле на донесувањето на [[Видовденски устав|Видовденскиот устав]] на 28 јуни 1921 година. Со овој устав било воспоставено централизирано уредување, спротивно на концепцијата за покраинска самоуправа што ја застапувал Протиќ.<ref name="Milosavljevic2019"/> Поради политичкиот судир со Пашиќ, Протиќ се одвоил од главното крило на Народната радикална партија и формирал група позната како Независни радикали. Исто така, го покренал весникот „Радикал“, преку кој ги бранел своите политички ставови и ги критикувал уставните решенија на владејачкото мнозинство.<ref name="HE"/><ref name="SE"/> === Последни години и смрт === По разделбата со Народната радикална партија, политичкото влијание на Протиќ значително ослабело. На парламентарните избори во 1923 година се обидел да освои пратенички мандат во Крушевачкиот округ, но не успеал.<ref name="SE"/> Во последните години од животот се посветил на публицистичката дејност, пишувањето политички расправи и критиката на политичкиот систем на Кралството СХС. Стојан Протиќ починал на 28 октомври 1923 година во Белград, на 66-годишна возраст.<ref name="HE"/> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9E_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B8_%D0%B8_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0 Стојан Протиќ, ''О Македонији и Македонцима'', 1888] {{Премиери на Југославија}} [[Категорија:Премиери на Југославија]] [[Категорија:Родени во 1857 година]] [[Категорија:Починати во 1923 година]] [[Категорија:Погребани на Новите гробишта (Белград)]] [[Категорија:Починати во Белград]] nlykh5nwijm7f2shqkxuuxsyrdqpa7k 5650924 5650923 2026-10-28T20:46:10Z Buli 2648 /* Последни години и смрт */ 5650924 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder |name = Стојан Протиќ |image = Stojan protic.jpg |office1 = 1 [[Премиер на Југославија]] |term_start1 = 19 февруари 1920 |term_end1 = 16 мај 1920 |monarch1 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor1 = [[Љубомир Давидовиќ]] |successor1 = [[Миленко Весниќ]] |term_start2 = 22 декември 1918 |term_end2 = 16 август 1919 |monarch2 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor2 = [[Никола Пашиќ]] |successor2 = [[Љубомир Давидовиќ]] |birth_date = {{Birth date|1857|1|28|df=y}} |birth_place = [[Крушевац]], [[Кнежевство Србија]] |death_date = {{Death date and age|1923|10|28|1857|1|28|df=y}} |death_place = [[Белград]], [[Кралство СХС]] |party = [[Народна радикална партија]] }} '''Стојан М. Протиќ''' ([[Крушевац]], 16/[[28 јануари]] [[1857]] — [[Белград]], [[28 октомври]] [[1923]]) бил [[Србија|српски]] [[политика|политичар]], државник и [[публицист]], еден од основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]] во Србија. Повеќепати бил министер за финансии. По [[Прва светска војна|Првата светска војна]] ја образувал првата влада на [[Кралство Југославија|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] и бил нејзин прв [[премиер]].<ref name="HE">{{cite web |title=Protić, Stojan |url=https://www.enciklopedija.hr/clanak/protic-stojan |website=Hrvatska enciklopedija |publisher=Leksikografski zavod Miroslav Krleža |location=Zagreb |language=hr |access-date=2026-10-28 }}</ref><ref name="AJ">{{cite web |title=Личности — Стојан Протић |url=https://www.arhivyu.rs/leksikon-jugoslavije/licnosti |website=Лексикон Југославије |publisher=Архив Југославије |location=Београд |language=sr |access-date=2026-10-28 }}</ref> == Биографија == === Ран живот и образование === Стојан Протиќ е роден на 16 јануари 1857 година во [[Крушевац]], во тогашното [[Кнежевство Србија]]. Потекнувал од семејство со скромна материјална состојба. Основното образование и пониските гимназиски класови ги завршил во родниот град, а понатамошното образование го продолжил во [[Крагуевац]].<ref name="SE">{{cite web |title=Стојан Протић |url=https://srpskaenciklopedija.org/doku.php?id=стојан_протић |website=Српска енциклопедија |language=sr |access-date=2026-10-28 }}</ref> Потоа студирал на Историско-филолошкиот оддел на Големата школа во [[Белград]], претходник на денешниот [[Белградски универзитет]]. По завршувањето на студиите кратко време работел во просветата, но набргу се посветил на новинарството и политичката дејност.<ref name="Treccani">{{cite encyclopedia |last=Randi |first=Oscar |title=Protić, Stojan |encyclopedia=Enciclopedia Italiana |publisher=Istituto della Enciclopedia Italiana |year=1935 |url=https://www.treccani.it/enciclopedia/stojan-protic_(Enciclopedia-Italiana)/ |language=it |access-date=2026-10-28 }}</ref> === Почетоци на политичката кариера === Протиќ бил меѓу основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]], формирана во 1881 година, и постепено се истакнал како еден од нејзините главни идеолози. Во 1882 година започнал да го уредува партискиот весник „Самоуправа“, а од 1884 година бил поврзан и со весникот „Одјек“ (''Odjek''). Преку своите публицистички текстови се залагал за парламентарно уредување, уставни реформи и ограничување на самоволното владеење.<ref name="VLE">{{cite encyclopedia |title=Stojan Protić |encyclopedia=Visuotinė lietuvių enciklopedija |url=https://www.vle.lt/straipsnis/stojan-protic/ |language=lt |access-date=2026-10-28 }}</ref> Во 1887 година бил избран за пратеник во [[Народно собрание на Србија|Народното собрание на Србија]]. Учествувал во работата поврзана со донесувањето на српскиот Устав од 1888 година, кој претставувал значаен чекор во развојот на парламентарниот систем во земјата. По доаѓањето на радикалите на власт, во 1893 година бил назначен за привремен управител на Белград.<ref name="Proleksis">{{cite encyclopedia |title=Protić, Stojan |encyclopedia=Proleksis enciklopedija |publisher=Leksikografski zavod Miroslav Krleža |url=https://proleksis.lzmk.hr/42816/ |language=hr |access-date=2026-10-28 }}</ref><ref name="HE"/> Во 1894 година го основал и уредувал списанието „Дело“, кое станало едно од позначајните политички и книжевни гласила во Србија.<ref name="HE"/> Поради својата опозициска дејност, Протиќ повеќепати бил изложен на политички прогон за време на владеењето на [[Обреновиќи|династијата Обреновиќ]]. По неуспешниот атентат врз поранешниот крал [[Милан Обреновиќ]] во 1899 година, властите започнале судски процес против истакнати радикални политичари. Протиќ бил осуден на 20 години затвор, иако неговото непосредно учество во атентатот не било докажано. Во 1900 година бил помилуван.<ref name="Treccani"/><ref name="VLE"/> По ослободувањето од затвор, во периодот 1900–1901 година бил управник на Народната библиотека на Србија. Во 1901 година повторно бил избран за пратеник во Народното собрание.<ref name="VLE"/> === Министер во Кралството Србија === По [[Мајски преврат|Мајскиот преврат]] во 1903 година, со кој била соборена династијата Обреновиќ и на српскиот престол дошол [[Петар I Караѓорѓевиќ]], Протиќ станал еден од највлијателните политичари во Србија. Истата година бил назначен за министер за внатрешни работи, должност што ја извршувал во неколку влади до 1907 година. Подоцна повеќепати бил министер за финансии и повторно министер за внатрешни работи. Особено значајна била неговата улога во владите пред и за време на [[Балкански војни|Балканските војни]] и [[Прва светска војна|Првата светска војна]].<ref name="HE"/><ref name="VLE"/> Во јули 1914 година, за време на дипломатската криза пред избувнувањето на Првата светска војна, Протиќ учествувал во подготовката на српскиот одговор на [[Јулски ултиматум|австроунгарскиот ултиматум]]. Во текот на војната продолжил да извршува високи државни функции и бил вклучен во политичките процеси што довеле до создавањето на заедничка јужнословенска држава.<ref name="Treccani"/><ref name="VLE"/> === Претседател на владата на Кралството СХС === По завршувањето на Првата светска војна и прогласувањето на [[Кралство на Србите, Хрватите и Словенците|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] на 1 декември 1918 година, започнале преговори за составување на првата влада на новата држава. На 20 декември 1918 година, регентот [[Александар I Караѓорѓевиќ|Александар Караѓорѓевиќ]] го назначил Стојан Протиќ за прв претседател на Министерскиот совет на Кралството СХС. Неговата влада имала задача да ги постави основите на државната администрација и да го организира функционирањето на институциите на новосоздаденото кралство.<ref name="AJ"/> Првиот премиерски мандат на Протиќ траел до 16 август 1919 година, кога бил заменет од [[Љубомир Давидовиќ]]. По падот на владата на Давидовиќ, Протиќ повторно станал премиер на 19 февруари 1920 година. Неговиот втор мандат завршил на 17 мај истата година, кога на чело на владата дошол [[Миленко Весниќ]].<ref name="AJ"/> Едно од најзначајните прашања во неговиот втор мандат било уставното уредување на новата држава. Во 1920 година Протиќ формирал стручна комисија за изработка на уставен нацрт, предводена од правникот [[Слободан Јовановиќ]]. Во комисијата учествувале и Коста Кумануди, Лазар Марковиќ, Ладислав Полиќ и Богумил Вошњак, правни стручњаци од различни делови на Кралството СХС.<ref name="Milosavljevic2019">{{cite journal |last=Milosavljević |first=Boris |title=Drafting the Constitution of the Kingdom of Serbs, Croats and Slovenes (1920) |journal=Balcanica |volume=50 |year=2019 |pages=225–244 |publisher=Institute for Balkan Studies, Serbian Academy of Sciences and Arts |doi=10.2298/BALC1950225M |url=https://doi.org/10.2298/BALC1950225M |language=en }}</ref> Комисијата изработила уставен нацрт, кој предвидувал дводомен парламент и определен степен на покраинска самоуправа. Протиќ подготвил и сопствена верзија на уставниот предлог. Меѓутоа, ниту еден од двата нацрта не бил прифатен од владата.<ref name="Milosavljevic2019"/> === Судир со Никола Пашиќ и уставното прашање === По создавањето на Кралството СХС, меѓу Протиќ и [[Никола Пашиќ]] постепено се појавиле несогласувања околу внатрешното уредување на државата. Додека Пашиќ и мнозинството во Народната радикална партија се залагале за централизирано државно уредување, Протиќ сметал дека стабилноста на кралството може да се обезбеди преку одреден степен на покраинска самоуправа.<ref name="HE"/> Неговиот уставен предлог од 1920 година предвидувал зачувување на историските покраини и доделување определени самоуправни надлежности. Сепак, тој не предлагал класично федерално уредување, туку облик на децентрализација во рамките на единствена држава. Предлогот предвидувал и дводомен парламент.<ref name="Milosavljevic2019"/> Протиќ сметал дека прекумерната централизација може да ги продлабочи политичките и националните противречности меѓу Србите, Хрватите и Словенците. Неговите уставни предлози, меѓутоа, не биле прифатени.<ref name="Milosavljevic2019"/> Несогласувањата особено се заостриле за време на расправите што му претходеле на донесувањето на [[Видовденски устав|Видовденскиот устав]] на 28 јуни 1921 година. Со овој устав било воспоставено централизирано уредување, спротивно на концепцијата за покраинска самоуправа што ја застапувал Протиќ.<ref name="Milosavljevic2019"/> Поради политичкиот судир со Пашиќ, Протиќ се одвоил од главното крило на Народната радикална партија и формирал група позната како Независни радикали. Исто така, го покренал весникот „Радикал“, преку кој ги бранел своите политички ставови и ги критикувал уставните решенија на владејачкото мнозинство.<ref name="HE"/><ref name="SE"/> === Последни години и смрт === По разделбата со Народната радикална партија, политичкото влијание на Протиќ значително ослабело. На парламентарните избори во 1923 година се обидел да освои пратенички мандат во Крушевачкиот округ, но не успеал.<ref name="SE"/> Во последните години од животот се посветил на публицистичката дејност, пишувањето политички расправи и критиката на политичкиот систем на Кралството СХС. Стојан Протиќ починал на 28 октомври 1923 година во Белград, на 66-годишна возраст.<ref name="HE"/> == Дела == [[Податотека:O Makedoniji i Makedoncima - Stojan Protić.pdf|page=5|мини|''О Македонији и Македонцима'', 1888]] Стојан Протиќ ги напишал следниве дела: * „''О Македонији и Македонцима''“ (1888) * ''„Албански проблем и Србија и Аустроугарска“'' (1913) * ''„Срби и Бугари у Балканском рату“'' (1913) * ''„Тајна конвенција између Србије и Аустроугарске“''... (1919) == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9E_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B8_%D0%B8_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0 Стојан Протиќ, ''О Македонији и Македонцима'', 1888] {{Премиери на Југославија}} [[Категорија:Премиери на Југославија]] [[Категорија:Родени во 1857 година]] [[Категорија:Починати во 1923 година]] [[Категорија:Погребани на Новите гробишта (Белград)]] [[Категорија:Починати во Белград]] kp2e5t0qrsuhmb1w0czvr4tl9nwff5j 5650925 5650924 2026-10-28T20:48:02Z Buli 2648 /* Ран живот и образование */ 5650925 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder |name = Стојан Протиќ |image = Stojan protic.jpg |office1 = 1 [[Премиер на Југославија]] |term_start1 = 19 февруари 1920 |term_end1 = 16 мај 1920 |monarch1 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor1 = [[Љубомир Давидовиќ]] |successor1 = [[Миленко Весниќ]] |term_start2 = 22 декември 1918 |term_end2 = 16 август 1919 |monarch2 = [[Петар I Караѓорѓевиќ|Петар I]] |predecessor2 = [[Никола Пашиќ]] |successor2 = [[Љубомир Давидовиќ]] |birth_date = {{Birth date|1857|1|28|df=y}} |birth_place = [[Крушевац]], [[Кнежевство Србија]] |death_date = {{Death date and age|1923|10|28|1857|1|28|df=y}} |death_place = [[Белград]], [[Кралство СХС]] |party = [[Народна радикална партија]] }} '''Стојан М. Протиќ''' ([[Крушевац]], 16/[[28 јануари]] [[1857]] — [[Белград]], [[28 октомври]] [[1923]]) бил [[Србија|српски]] [[политика|политичар]], државник и [[публицист]], еден од основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]] во Србија. Повеќепати бил министер за финансии. По [[Прва светска војна|Првата светска војна]] ја образувал првата влада на [[Кралство Југославија|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] и бил нејзин прв [[премиер]].<ref name="HE">{{cite web |title=Protić, Stojan |url=https://www.enciklopedija.hr/clanak/protic-stojan |website=Hrvatska enciklopedija |publisher=Leksikografski zavod Miroslav Krleža |location=Zagreb |language=hr |access-date=2026-10-28 }}</ref><ref name="AJ">{{cite web |title=Личности — Стојан Протић |url=https://www.arhivyu.rs/leksikon-jugoslavije/licnosti |website=Лексикон Југославије |publisher=Архив Југославије |location=Београд |language=sr |access-date=2026-10-28 }}</ref> == Биографија == === Ран живот и образование === Стојан Протиќ е роден на 16 јануари 1857 година во [[Крушевац]], во тогашното [[Кнежевство Србија]]. Потекнувал од семејство со скромна материјална состојба. Основното образование и пониските гимназиски класови ги завршил во родниот град, а понатамошното образование го продолжил во [[Крагуевац]].<ref name="SE">{{cite web |title=Стојан Протић |url=https://srpskaenciklopedija.org/doku.php?id=стојан_протић |website=Српска енциклопедија |language=sr |access-date=2026-10-28 }}</ref> Потоа студирал на Историско-филолошкиот оддел на Големата школа во [[Белград]], претходник на денешниот [[Белградски универзитет]]. По завршувањето на студиите кратко време работел во просветата, но набргу се посветил на новинарството и политичката дејност.<ref name="Treccani">{{cite encyclopedia |last=Randi |first=Oscar |title=Protić, Stojan |encyclopedia=Enciclopedia Italiana |publisher=Istituto della Enciclopedia Italiana |year=1935 |url=https://www.treccani.it/enciclopedia/stojan-protic_(Enciclopedia-Italiana)/ |language=it |access-date=2026-10-28 }}</ref> === Почетоци на политичката кариера === Протиќ бил меѓу основачите на [[Народна радикална партија|Народната радикална партија]], формирана во 1881 година, и постепено се истакнал како еден од нејзините главни идеолози. Во 1882 година започнал да го уредува партискиот весник „Самоуправа“, а од 1884 година бил поврзан и со весникот „Одјек“ (''Odjek''). Преку своите публицистички текстови се залагал за парламентарно уредување, уставни реформи и ограничување на самоволното владеење.<ref name="VLE">{{cite encyclopedia |title=Stojan Protić |encyclopedia=Visuotinė lietuvių enciklopedija |url=https://www.vle.lt/straipsnis/stojan-protic/ |language=lt |access-date=2026-10-28 }}</ref> Во 1887 година бил избран за пратеник во [[Народно собрание на Србија|Народното собрание на Србија]]. Учествувал во работата поврзана со донесувањето на српскиот Устав од 1888 година, кој претставувал значаен чекор во развојот на парламентарниот систем во земјата. По доаѓањето на радикалите на власт, во 1893 година бил назначен за привремен управител на Белград.<ref name="Proleksis">{{cite encyclopedia |title=Protić, Stojan |encyclopedia=Proleksis enciklopedija |publisher=Leksikografski zavod Miroslav Krleža |url=https://proleksis.lzmk.hr/42816/ |language=hr |access-date=2026-10-28 }}</ref><ref name="HE" /> Во 1894 година го основал и уредувал списанието „Дело“, кое станало едно од позначајните политички и книжевни гласила во Србија.<ref name="HE" /> Поради својата опозициска дејност, Протиќ повеќепати бил изложен на политички прогон за време на владеењето на [[Обреновиќи|династијата Обреновиќ]]. По неуспешниот атентат врз поранешниот крал [[Милан Обреновиќ]] во 1899 година, властите започнале судски процес против истакнати радикални политичари. Протиќ бил осуден на 20 години затвор, иако неговото непосредно учество во атентатот не било докажано. Во 1900 година бил помилуван.<ref name="Treccani" /><ref name="VLE" /> По ослободувањето од затвор, во периодот 1900–1901 година бил управник на Народната библиотека на Србија. Во 1901 година повторно бил избран за пратеник во Народното собрание.<ref name="VLE" /> === Министер во Кралството Србија === По [[Мајски преврат|Мајскиот преврат]] во 1903 година, со кој била соборена династијата Обреновиќ и на српскиот престол дошол [[Петар I Караѓорѓевиќ]], Протиќ станал еден од највлијателните политичари во Србија. Истата година бил назначен за министер за внатрешни работи, должност што ја извршувал во неколку влади до 1907 година. Подоцна повеќепати бил министер за финансии и повторно министер за внатрешни работи. Особено значајна била неговата улога во владите пред и за време на [[Балкански војни|Балканските војни]] и [[Прва светска војна|Првата светска војна]].<ref name="HE" /><ref name="VLE" /> Во јули 1914 година, за време на дипломатската криза пред избувнувањето на Првата светска војна, Протиќ учествувал во подготовката на српскиот одговор на [[Јулски ултиматум|австроунгарскиот ултиматум]]. Во текот на војната продолжил да извршува високи државни функции и бил вклучен во политичките процеси што довеле до создавањето на заедничка јужнословенска држава.<ref name="Treccani" /><ref name="VLE" /> === Претседател на владата на Кралството СХС === По завршувањето на Првата светска војна и прогласувањето на [[Кралство на Србите, Хрватите и Словенците|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] на 1 декември 1918 година, започнале преговори за составување на првата влада на новата држава. На 20 декември 1918 година, регентот [[Александар I Караѓорѓевиќ|Александар Караѓорѓевиќ]] го назначил Стојан Протиќ за прв претседател на Министерскиот совет на Кралството СХС. Неговата влада имала задача да ги постави основите на државната администрација и да го организира функционирањето на институциите на новосоздаденото кралство.<ref name="AJ" /> Првиот премиерски мандат на Протиќ траел до 16 август 1919 година, кога бил заменет од [[Љубомир Давидовиќ]]. По падот на владата на Давидовиќ, Протиќ повторно станал премиер на 19 февруари 1920 година. Неговиот втор мандат завршил на 17 мај истата година, кога на чело на владата дошол [[Миленко Весниќ]].<ref name="AJ" /> Едно од најзначајните прашања во неговиот втор мандат било уставното уредување на новата држава. Во 1920 година Протиќ формирал стручна комисија за изработка на уставен нацрт, предводена од правникот [[Слободан Јовановиќ]]. Во комисијата учествувале и Коста Кумануди, Лазар Марковиќ, Ладислав Полиќ и Богумил Вошњак, правни стручњаци од различни делови на Кралството СХС.<ref name="Milosavljevic2019">{{cite journal |last=Milosavljević |first=Boris |title=Drafting the Constitution of the Kingdom of Serbs, Croats and Slovenes (1920) |journal=Balcanica |volume=50 |year=2019 |pages=225–244 |publisher=Institute for Balkan Studies, Serbian Academy of Sciences and Arts |doi=10.2298/BALC1950225M |url=https://doi.org/10.2298/BALC1950225M |language=en }}</ref> Комисијата изработила уставен нацрт, кој предвидувал дводомен парламент и определен степен на покраинска самоуправа. Протиќ подготвил и сопствена верзија на уставниот предлог. Меѓутоа, ниту еден од двата нацрта не бил прифатен од владата.<ref name="Milosavljevic2019" /> === Судир со Никола Пашиќ и уставното прашање === По создавањето на Кралството СХС, меѓу Протиќ и [[Никола Пашиќ]] постепено се појавиле несогласувања околу внатрешното уредување на државата. Додека Пашиќ и мнозинството во Народната радикална партија се залагале за централизирано државно уредување, Протиќ сметал дека стабилноста на кралството може да се обезбеди преку одреден степен на покраинска самоуправа.<ref name="HE" /> Неговиот уставен предлог од 1920 година предвидувал зачувување на историските покраини и доделување определени самоуправни надлежности. Сепак, тој не предлагал класично федерално уредување, туку облик на децентрализација во рамките на единствена држава. Предлогот предвидувал и дводомен парламент.<ref name="Milosavljevic2019" /> Протиќ сметал дека прекумерната централизација може да ги продлабочи политичките и националните противречности меѓу Србите, Хрватите и Словенците. Неговите уставни предлози, меѓутоа, не биле прифатени.<ref name="Milosavljevic2019" /> Несогласувањата особено се заостриле за време на расправите што му претходеле на донесувањето на [[Видовденски устав|Видовденскиот устав]] на 28 јуни 1921 година. Со овој устав било воспоставено централизирано уредување, спротивно на концепцијата за покраинска самоуправа што ја застапувал Протиќ.<ref name="Milosavljevic2019" /> Поради политичкиот судир со Пашиќ, Протиќ се одвоил од главното крило на Народната радикална партија и формирал група позната како Независни радикали. Исто така, го покренал весникот „Радикал“, преку кој ги бранел своите политички ставови и ги критикувал уставните решенија на владејачкото мнозинство.<ref name="HE" /><ref name="SE" /> === Последни години и смрт === По разделбата со Народната радикална партија, политичкото влијание на Протиќ значително ослабело. На парламентарните избори во 1923 година се обидел да освои пратенички мандат во Крушевачкиот округ, но не успеал.<ref name="SE"/> Во последните години од животот се посветил на публицистичката дејност, пишувањето политички расправи и критиката на политичкиот систем на Кралството СХС. Стојан Протиќ починал на 28 октомври 1923 година во Белград, на 66-годишна возраст.<ref name="HE"/> == Дела == [[Податотека:O Makedoniji i Makedoncima - Stojan Protić.pdf|page=5|мини|''О Македонији и Македонцима'', 1888]] Стојан Протиќ ги напишал следниве дела: * „''О Македонији и Македонцима''“ (1888) * ''„Албански проблем и Србија и Аустроугарска“'' (1913) * ''„Срби и Бугари у Балканском рату“'' (1913) * ''„Тајна конвенција између Србије и Аустроугарске“''... (1919) == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://sr.wikisource.org/wiki/%D0%9E_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%98%D0%B8_%D0%B8_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BC%D0%B0 Стојан Протиќ, ''О Македонији и Македонцима'', 1888] {{Премиери на Југославија}} [[Категорија:Премиери на Југославија]] [[Категорија:Родени во 1857 година]] [[Категорија:Починати во 1923 година]] [[Категорија:Погребани на Новите гробишта (Белград)]] [[Категорија:Починати во Белград]] 81h8cy9moy52hc4kxlks1jhyux09uv6 0 1292485 5651198 5625209 2026-10-29T11:55:10Z ~2026-57935-32 138187 /* Филмографија */ 5651198 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име Стефан Вујисиќ | портрет = | рх = | опис = | роден-дата = {{роден на и возраст|df=yes|1992|4|25}} | роден-место = [[Скопје]], [[Македонија]] | националност = [[Македонија|Македонец]] | народност = [[Македонци|Македонец]] | познат = по улогите во: <br>[[Преспав (телевизиска серија) |Преспав]]<br>[[Господ постои, името ѝ е Петрунија]]<br>[[Фамилија Марковски (телевизиска серија) |Фамилија Марковски]] | занимање = [[глумец]] }} '''Стефан Вујисиќ''' (р. {{роден на |25|април|1992}} во [[Скопје]]) — [[Македонија|македонски]] театарски, филмски и телевизиски [[глумец]]. == Филмографија == Вујисиќ ги остварил филмските улоги:<ref>{{нмс| title=Stefan Vujisic | url=https://www.imdb.com/name/nm6915284/ | work= | publisher=IMDb | date= | accessdate=23 јануари 2023}}</ref> {| border=1 cellspacing=0 cellpadding=3 | '''Година''' | '''Филм''' | '''Улога''' |- | 2014 || [[Кум (серија) |Кум]] ТВ-серија || Поп |- | 2015 || [[Скора]] ТВ-филм || |- | 2017 || [[Преспав (телевизиска серија) |Преспав]] ТВ-серија || Џулијано |- | 2019 || [[Големи или ситно]] ТВ-филм || Марко |- | 2019 || [[Господ постои, името ѝ е Петрунија]] ТВ-филм || Офицер Дарко |- | 2019 || [[Фамилија Марковски (телевизиска серија) |Фамилија Марковски]] ТВ-серија || Дамјан |- | 2021 || [[Прашина цвеќе]] ТВ-филм || Јосиф |- | 2022 || [[Моето име е Горан Стефановски]] ТВ-филм || |- | 2023 || [[Лена и Владимир]] ТВ-филм || Диме |- | 2024 || [[Убиј ги прво децата]] ТВ-филм || Мрсул |- | 2025 || [[Шест]] ТВ-филм || Стефан |- | 2025 || [[Бојата на темнината]] ТВ-филм || Денис |- | 2026 || [[Каде одиш, Јан]] ТВ-филм || Јан |- | 2027 || [[Голиот рид]] ТВ-филм || Паскал |} == Театрографија == * [[Јордан Плевнеш]] (Вечната куќа) [[Режија]]: [[Дејан Пројковски]] [[Македонски народен театар]] - [[Скопје]] 2013. * [[Блаже Миневски]] (Лет над кандитатското гнездо) [[Режија]]: [[Андреј Цветановски]] [[Театар Комедија]] - [[Скопје]] 2013. * Нин-Моме Штокман (Човекот што го изеде светот) [[Режија]]: Билјана Радиновска [[Драмски театар - Скопје]] 2014. * (Мајсорот и Маргарита) [[Режија]]: Иван Поповски [[Македонски народен театар]] - [[Скопје]] 2015. * [[Вилијам Шекспир]] (Венецијанскиот трговец) [[Режија]]: [[Наташа Поплавска]] [[Драмски театар - Скопје]] 2017. * Мишел Де Гелдерод (Пантаглез) [[Режија]]: [[Владимир Милчин]] [[Драмски театар - Скопје]] 2019. * Сајмон Стивенс (Чудна случка со кучето во ноќта) [[Режија]]: [[Зоја Бузалковска]] [[Драмски театар - Скопје]] 2021. * [[Коле Ангеловски]] (Птица со главата меѓу нозе) [[Режија]]: [[Коле Ангеловски]] [[Драмски театар - Скопје]] 2021. * [[Горан Стефановски]] (My name is Goran Stefanovski) [[Режија]]: Бранислав Миќуновиќ [[Драмски театар - Скопје]] 2022. * Вацлав Хавел (Така зборуваше Гертруда) [[Режија]]: Ангелчо Илиевски [[Драмски театар - Скопје]] 2022. * Жан Пуаре (Кафез кај кокони) [[Режија]]: Димче Николовски [[Драмски театар - Скопје]] 2023. * Роланд Шимелфенинг (Фирма) [[Режија]]: [[Нела Витошевиќ]] [[Драмски театар - Скопје]] 2023. * Фернардо Арабал (Пикник на фронтот) [[Режија]]: Андреј Цветановски [[Драмски театар - Скопје]] 2023. * Ана Ристоска (Парови) [[Режија]]: Ивана Ангеловска [[Драмски театар - Скопје]] 2024. * (Ифигенија за ништо) [[Режија]]: Филип Петковски [[Драмски театар - Скопје]] 2025. == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Вујисиќ, Стефан}} [[Категорија:Глумци од Скопје]] [[Категорија:Македонски театарски глумци]] [[Категорија:Македонски телевизиски глумци]] [[Категорија:Македонски филмски глумци]] aahce6bazdd2ufjbbe6otwvb98yv7ki 0 1292715 5650940 5413524 2026-10-28T21:36:18Z SpectralWiz 106165 5650940 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Иван Мелников<br/><small>Иван Иустинович Мельников</small> | портрет = | px = | опис = | родено-име = | роден-дата = {{роден на|||1896}} | роден-место = {{роден во|Санкт Петербург}} | починал-дата = {{починат на|||1969}} | починал-место = {{починат во|Битола}} | починал-причина = | националност = [[Руси]]н | познат = | занимање = иконописец, сценограф | сопружник = | татко = Јустин | мајка = Наталија | родители = | роднини = | деца = }} '''Иван Јустинович Мелников''' ({{langx|ru|Иван Иустинович Мельников|i=yes}}) — истакнат руски [[уметник]], [[иконопис]]ец и [[сценограф]] кој работел во [[Југославија]] и [[САД]].<ref name=ZLB>{{наведена книга | last=Ѓоргиевски | first=Науме | title=Значајни личности за Битола | url=http://jewishcommunitybitola.mk/documents/doc_view/116-znacajni-licnosti-vo-kulturata-vo-bitola-2010.html | date=2010 | isbn= | page=104 | pages=255 | publisher=НУУБ „Св. Климент Охридски“ – Битола | accessdate=24 февруари 2022 | archive-date=2021-11-26 | archive-url=https://web.archive.org/web/20211126195837/http://jewishcommunitybitola.mk/documents/doc_view/116-znacajni-licnosti-vo-kulturata-vo-bitola-2010.html | url-status=dead }}</ref> Мелников е еден од најплодните руски иконописци во странство, со преку 7.000 сочувани дела.<ref name="ИАРЗ">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.artrz.ru/places/1804660601/1804976222.html|title=Мельников, Иван Иустинович|last=|first=|date=|publisher=Искусство и архитектура русского зарубежья|language=|accessdate=27 декември 2018|quote=|archive-date=2022-02-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20220224163759/https://artrz.ru/places/1804660601/1804976222.html|url-status=dead}}</ref> == Животопис == === Во Кралска Југославија === Роден е на 27 август 1896 година во главниот град на [[Руското Царство]], [[Санкт Петербург]] од татко Јустин, трговец, и мајка Наталија исто така од Санкт Петербург.<ref name=RKBT>{{наведена книга |title=[[Битола – Руската колонија]] |last=Стерјовски |first=Александар |authorlink1=Александар Стерјовски |year=2003 |publisher=Младински културен центар - Битола |location=Битола |isbn=9989-2139-0-9 |pages=79–81 |url= }}</ref> Дипломирал на Царската академија за уметности.<ref name="ИАРЗ"/> По [[Октомвриска револуција|болшевичката револуција]] во Русија емигрирал во [[Кралство Југославија|Кралството на Србите, Хрватите и Словенците]] и отворил ателје за иконопис и световно сликарство во [[Битола]]. Бил во групата први руски емигранти во Битола.<ref name=ZLB/><ref name="ИАРЗ" /><ref name=RKBT/> Неговиот прв [[иконостас]] е живописан во 1921 година за новоизградената црква „[[Црква „Св. Никола“ - Наколец|Св. Никола]]“ во [[Наколец]], на брегот на [[Преспанското Езеро]].<ref name="ИАРЗ"/> Во Битола негово дело се иконите на иконостасот на [[Црква „Св. Богородица“ - Битола|„Рождество на пресв. Богородица“]],<ref name=ZLB/> „[[Црква „Св. Петка“ - Битола|Св. Петка]]“,<ref name="ИАРЗ" /> [[фрески]] во „[[Црква „Св. Недела“ - Битола|Св. Недела]]“,<ref name="ИАРЗ" /> поединечни икони во руската црква „[[Црква „Св. Троица“ - Битола|Св. Троица]]“, како и во [[Битолска митрополија|Битолската митрополија]], каде што е автор и на портрети на [[митрополит]]и.<ref name=ZLB/> Ги сликал и црквите „[[Црква „Св. Никола Дримени“ - Струга|Св. Никола Дримени]]“ во [[Струга]], „[[Црква „Св. Атанасиј“ - Љубаништа|Св. Атанасиј]]“ во манастирот [[Свети Наум (манастир)|Свети Наум]], три иконостаси во [[Раички манастир|манастирот]] кај [[Дебар]] и „[[Црква „Св. Теодор Тирон“ - Долно Српци|Св. Теодор Тирон]]“ во [[Долно Српци]]. Ги живописал и [[Калишкиот манастир]], „[[Црква „Св. Никола“ - Сопотница|Св. Никола]]“ во [[Сопотница]] и „[[Црква „Св. Илија“ - Жван|Св. Илија]]“ во [[Жван]].<ref name="ИАРЗ" /> Работел и во други краишта на Југославија — во црквите „Св. Прокопиј“ и „Св. Ѓорѓи“ кај [[Чачак]], во црквата „Вознесение Христово“ во селото [[Осечине]] кај [[Ваљево]]<ref name="ИАРЗ"/> во манастирот „Св. Преображение“ во [[Овчарско]] (1940).<ref name="ИАРЗ" /> Заедно со [[Николај Мајендорф]] учествувал во возобновувањето на манастирот [[Манастир Жича|Жича]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://rs-lat.sputniknews.com/rusija/201506172622703/|title=Moskva prikuplja sredstva za restauraciju Žiče|last=|first=|date=17 јуни 2015|publisher=Sputnik Srbija|language=|accessdate=27 декември 2018|quote=|archive-date=2021-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20210304200503/https://rs-lat.sputniknews.com/rusija/201506172622703/|url-status=dead}}</ref> За црквата „Св. Сава“ во манастирот, Мелников создал уникатен бисерен иконостас. Автор е и на величествениот иконостас на црквата „Св. Богородица“ во [[Чајниче]].<ref name="ИАРЗ" /> Низ неговата иконописна школа минуваат повеќе од 50 ученици, меѓу кои и познатиот српски иконописец Младомир Тодоровиќ. Мелников бил член на Париското друштво за икони и одржувал врски со Институтот Кондаков во [[Прага]].<ref name="ИАРЗ"/> На 15 јули 1934 година стапил во брак со Хрисула Васиљевиќ. Венчавката била во манастирот „[[Свети Наум (манастир)|Св. Наум]]“, Охридско, а чинот на венчавање го извршил јеромонахот Данило, собрат во манастирот.<ref name=RKBT223>{{наведена книга |title=[[Битола – Руската колонија]] |last=Стерјовски |first=Александар |authorlink1=Александар Стерјовски |year=2003 |publisher=Младински културен центар - Битола |location=Битола |isbn=9989-2139-0-9 |pages=223 |url= }}</ref> === Во Федеративна Југославија === По воспоставувањето на комунистичкиот режим во Југославија, во 1946 година започнал да работи како [[сценограф]] во [[Народен театар (Битола)|Народниот театар Битола]], за кој дизајнирал над 60 претстави.<ref name="ИАРЗ"/> Неговото прво дело како сценограф била за претставата на Народниот пратеник од [[Бранислав Нушиќ]] од 1948 година. Следат „Еснафи“ од [[Максим Горки]] (1949), „Милион маченици“ од [[Ристо Крле]] (1949), „Профитери“ од [[Антон Панов]] (1950), „Задруга“ од [[Коле Чашуле]] (1951), „Сите мои синови“ од [[Артур Милер|Артур]] [[Артур Милер|Милер]] (1952), „Кутрата невеста“ од [[Александар Островски]] (1953), „Коштана“ од [[Борисав Станковиќ]] (1954) и други. Сценографиите на Мелников го надминуваат натурализмот и инспирираат дискретна тенденција за стилизација.<ref name=ZLB/> Исто така Мелников бил педагог во битолските училишта. Подолг временски период работел како учител по цртање во [[ОУ „Даме Груев“ - Битола|Оу „Даме Груев“]]. Со педагошки такт, благ и уреден кај многу ученици оставил силен впечаток. Еден од нив е и сликарот [[Панде Петровски (сликар)|Панде Петровски]].<ref name=RKBT/> === Во Северна Америка === На повик работел во САД, главно на иконописи.<ref name="ИАРЗ"/> Негови се 40-те иконостасни [[икони]] во српската катедрала Свети Сава во [[Њујорк]], насликани во 1962 година.<ref name="ИАРЗ" /><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://stsavanyc.org/history/|title=History of the Cathedral of St. Sava in New York|last=|first=|date=|publisher=Serbian Orthodox Cathedral of Saint Sava - Саборнa црквa Светог Саве|language=|accessdate=27 декември 2018|quote=}}</ref> Автор е и на иконите на Свети Никола во Џонстаун, [[Пенсилванија]] (1965) и на Успение на Богородица во Виндзор, [[Канада]] (1968-1969).<ref name="ИАРЗ" /> Починал во 1969 година.<ref name="ИАРЗ"/> == Наводи == {{наводи}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Мелников, Иван}} [[Категорија:Иконописци]] [[Категорија:Руски сликари]] [[Категорија:Сценографи]] 7f4r76w9p8cle638rvhk7onv2m1fpwd 0 1298559 5650816 5611976 2026-10-28T12:30:37Z Виолетова 1975 5650816 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Cleaned-Illustration Myriophyllum spicatum.jpg|status=LC|status_system=IUCN3.1|genus=Myriophyllum|species=spicatum|authority=[[Carl Linnaeus|L.]]}} {| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%" ! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |''Myriophyllum spicatum'' |- | colspan="2" style="text-align: center" | |- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" ! colspan="2" |<div style="text-align: center">[[Conservation status]]</div> |- | colspan="2" |<div style="text-align: center">[[File:Status_iucn3.1_LC.svg|врска=|алт=|безрамка]]<br /><br />[[Least Concern]] <small>&nbsp;([[IUCN Red List|IUCN 3.1]])</small></div> |- ! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Taxonomy (biology)|Scientific classification]] <span class="plainlinks" style="font-size:smaller; float:right; padding-right:0.4em; margin-left:-3em;">[[File:Red_Pencil_Icon.png|врска=Template:Taxonomy/Myriophyllum|edit]]</span> |- |Kingdom: |[[Plant]]ae |- |''Clade'': |[[Vascular plant|Tracheophytes]] |- |''Clade'': |[[Flowering plant|Angiosperms]] |- |''Clade'': |[[Eudicots]] |- |Order: |[[Saxifragales]] |- |Family: |[[Haloragaceae]] |- |Genus: |''[[Myriophyllum]]'' |- |Species: |<div class="species" style="display:inline">'''''M.&nbsp;spicatum'''''</div> |- ! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Binomial nomenclature|Binomial name]] |- | colspan="2" style="text-align: center" |'''<span class="binomial">''Myriophyllum spicatum''</span>'''<br /><br /><div style="font-size: 85%;">[[Carl Linnaeus|L.]]</div> |- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |} '''''Воден илјадалисник''''' ([[науч.]] ''Myriophyllum spicatum'') е автохрон во [[Европа]], [[Азија]] и северна [[Африка]], но има широка географска и климатска дистрибуција меѓу околу 57 земји, која се протега од северна [[Канада]] до [[Јужноафриканска Република|Јужна Африка]] .<ref name="cabi">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.cabi.org/isc/datasheet/34941|title=''Myriophyllum spicatum'' (spiked watermilfoil)|date=6 November 2018|publisher=CABI|accessdate=4 March 2019}}</ref> Тоа е потопено водно растение, расте во мирна или бавно подвижна вода и се смета за високо [[инвазивен вид]] .<ref name="cabi" /> == Опис == Водениот илјадалисник има тенки стебла до 250 сантиметри долго.<ref name="cabi"/> Потопените [[Лист|лисја]] (обично помеѓу 15-35&nbsp;мм долги) се облечени во вртежи од четири, со бројни ливчиња слични на нишки, приближно 4-13&nbsp;мм долга. Растенијата се еднодомни со [[цвет]]ови произведени во пазувите на листот (мажјак горе, женско долу) на шилец 5–15&nbsp;cm долго држен вертикално над површината на водата, секој цвет е незабележлив, портокалово-црвен, 4–6&nbsp;мм долга. Водениот илјадалисник има 12-21 пара летоци додека водениот илјадалисник од типот ''M. sibiricum'' има само 5-9 пара. Двете можат да се хибридираат и добиените хибридни растенија може да предизвикаат таксономска конфузија бидејќи ликовите на листовите се средни и може да се преклопуваат со матичните видови.<ref>{{Наведено списание|last=Moody|first=M. L.|last2=Les, D. H.|year=2007|title=Geographic distribution and genotypic composition of invasive hybrid watermilfoil (Myriophyllum spicatum × M. sibiricum) populations in North America|journal=Biological Invasions|volume=9|issue=5|pages=559–570|doi=10.1007/s10530-006-9058-9}}</ref> == Распространетост == Водениот илјадалисник се наоѓа во дисперзните региони на [[Северна Америка]], [[Европа]], [[Азија]], [[Австралија (континент)|Австралија]] и [[Африка]] .<ref name="cabi"/> == Воведени области == ''Водениот илјадалисник'' најверојатно првпат бил воведен во [[Северна Америка]] во 1940-тите <ref>{{Наведено списание|last=Couch|first=R.|last2=Nelson, E.|year=1985|title=''Myriophyllum spicatum'' in North America|journal=Proceedings of the First International Symposium on Watermilfoil (Myriophyllum Spicatum) and Related Haloragaceae Species|pages=8–18}}</ref> каде што станал [[инвазивен вид]] во некои области. До средината на 1970-тите, водената фолија опфати илјадници хектари во Британска Колумбија и Онтарио, Канада,<ref name="cabi"/><ref>{{Наведено списание|last=Bole|first=J.B.|last2=Allan, J.R.|year=1978|title=Uptake of Phosphorus from Sediment by Aquatic Plants, Myriophyllum spicatum and Hydrilla verticillata|journal=Water Research|volume=12|issue=5|pages=352–358|doi=10.1016/0043-1354(78)90123-9}}</ref> и се прошири на околу {{Convert|500|km|mi}} низводно преку системот на реката Колумбија во северозападниот дел на Тихиот Океан на Соединетите држави.<ref name="cabi" /> [[Евроазија|Евроазиската]] водена фолија сега се наоѓа низ поголемиот дел од Северна Америка каде што е препознаена како штетна трева.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=mysp2|title=Myriophyllum spicatum L.|work=Plants Database|publisher=United States Department of Agriculture|accessdate=18 December 2012|archive-date=2022-05-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20220521093312/https://plants.usda.gov/java/profile?symbol=mysp2|url-status=dead}}</ref> == Влијание == Во езерата или другите водни области каде што домашните водни растенија не се добро воспоставени, евроазиското растение може брзо да се шири.<ref name="cabi"/> Познато е дека ги истиснува домашните растенија и создава густи душеци кои се мешаат во рекреативната активност.<ref name="cabi" /> Густиот раст на евроазиската милфула, исто така, може да има негативно влијание врз риболовот со создавање на микрохабитати за малолетните риби и попречување на просторот за поголемите риби, што на крајот го нарушува нормалниот начин на хранење. Поради неспособноста на евроазиското милфулско растение да го обезбеди истото микроживеалиште за безрбетниците во споредба со домашните водни растителни видови, густо населените области на евроазискиот милфоил создаваат екосистем со помалку извори на храна за околните риби. Густиот раст на евроазиската милфолија, исто така, може да создаде хипоксични зони со блокирање на пенетрацијата на сонцето во домашната водна вегетација, спречувајќи ги да се фотосинтетизираат.<ref>{{Наведено списание|last=Engel|first=Sandy|date=January 9, 2011|title=Eurasian Watermilfoil as a Fishery Management Tool|journal=Fisheries|volume=20|issue=3|pages=20–27|doi=10.1577/1548-8446(1995)020<0020:EWAAFM>2.0.CO;2}}</ref> Евроазиската водена фолија расте првенствено од скршени стебла, познати како фрагменти од ластар, што ја зголемува брзината со која растението може да се шири и расте. Во некои области, евроазиската водена фолија е водена непријатна врста.<ref name="cabi" /> Познато е дека евроазиската водена фолија се хибридира со мајчин северна водена фолија ( ''M. sibiricum'' ), а хибридниот таксон исто така стана инвазивен во Северна Америка.<ref name="cabi" /> Оваа хибридизација е забележана низ горниот дел од средниот запад на Соединетите држави (Индијана, Минесота, Мичиген, Висконсин) и во северозападниот дел (Ајдахо, Вашингтон).<ref>{{Наведено списание|last=Moody|first=M. L.|last2=Les, D. H.|year=2002|title=Evidence of hybridity in invasive watermilfoil (Myriophyllum) populations|url=https://archive.org/details/sim_proceedings-of-the-national-academy-of-sciences-usa_2002-11-12_99_23/page/14867|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences, USA|volume=99|issue=23|pages=14867–14871|bibcode=2002PNAS...9914867M|doi=10.1073/pnas.172391499|pmc=137510|pmid=12407174|doi-access=free}}</ref> == Контрола == Водениот илјадалисник, воден фурнирски молец, се храни и ја оштетува оваа водена милфолија. Се користи како средство за биолошка контрола на штетници против растението во Северна Америка. Како биоконтрола се користел и милфулниот плесец ( ''Euhrychiopsis lecontei'' ). Друг метод за биоконтрола е тревниот крап, (еден од видовите азиски крап ), кој се одгледува како стерилен, понекогаш се ослободува во погодените области, бидејќи овие риби првенствено се хранат со водни растенија и се покажале ефикасни во контролирањето на ширењето. Како и да е, крапот претпочита многу домородни видови пред милфулот и обично ги десеткува претпочитаните видови пред да ја изеде милфолијата. Во државата Вашингтон стапката на успех на Грас крап е помала од очекуваното. Тие се користеле во 98 езера, а на 39 проценти од нив не останал потопен растителен свет по само кратко време.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ecy.wa.gov/programs/wq/plants/management/aqua024.html|title=Aquatic Plant Management – Triploid Grass Carp|publisher=Washington State Department of Ecology|accessdate=18 December 2012}}</ref> Отприлика од 2000 година, рачното берење на инвазивни милфоли покажа многу успех како техника за управување. Неколку организации во државите на Нова Англија презедоа големи програми за управување со рачна берба ширум езерото со исклучително успешни резултати. Требаше да се признае дека е невозможно целосно да се искорени видот откако ќе се воспостави. Како резултат на тоа, одржувањето мора да се направи откако наездата ќе се намали на достапно контролирани нивоа. Добро обучените нуркачи со соодветни техники успеаја делотворно да контролираат, а потоа и да одржуваат многу езера, особено во паркот Адирондак во северен Њујорк каде што се забранети хемикалиите, механичките жетвари и други неуспешни и главно неуспешни техники за управување. По само три години рачна берба во Сараначкото Езеро, програмата успеа да ја намали количината собрана од над 18 тони на само 800 фунти годишно.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.generousact.org/stories/fund-supports-upper-saranac-lake-foundation-efforts|title=Fund Supports Upper Saranac Lake Foundation Efforts|publisher=Adirondack Community Trust|accessdate=18 December 2012|archive-date=2014-11-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20141107062350/https://www.generousact.org/stories/fund-supports-upper-saranac-lake-foundation-efforts|url-status=dead}}</ref> == Управување и превенција на ширење == Бродовите со приколки се покажаа како значаен вектор преку кој евроазиската милфула може да се шири и да се размножува низ инаку исклучени водни тела. Ефективни методи за ублажување на ова ширење се визуелни инспекции со последователно отстранување на рацете или миење под притисок при отстранување на бродот.<ref>{{Наведено списание|last=Rothlisberger|first=John|date=January 9, 2011|title=Aquatic Invasive Species Transport via Trailered Boats: What Is Being Moved, Who Is Moving It, and What Can Be Done|journal=Fisheries|volume=35|issue=3|pages=121–132|doi=10.1577/1548-8446-35.3.121}}</ref> Во сливот на реката Оканаган во јужно-централна [[Британска Колумбија]], специјално прилагоден [[Мотокултиватор|ротолер]] се користи за да се пробие плитка вода за да се оштети или уништи кореновиот систем.<ref name="obwb">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.obwb.ca/milfoil/|title=Milfoil|date=2019|publisher=Okanagan Basin Water Board|accessdate=4 March 2019}}</ref> == Хемија == ''Водениот илјадалисник'' произведува елагични, [[Гална киселина|галски]] и [[Пирогалол|пирогални киселини]] и (+)- катехин, алелопатски полифеноли кои го инхибираат растот на сино-зелената алга ''Microcystis aeruginosa'' .<ref name="Nakai">Myriophyllum spicatum-released allelopathic polyphenols inhibiting growth of blue-greenalgaeMicrocystis aeruginosa. Satoshi Nakai, Yutaka Inoue, Masaaki Hosomi and Akihiko Murakami, Water Research, Volume 34, Issue 11, 1 August 2000, Pages 3026–3032, {{DOI|10.1016/S0043-1354(00)00039-7}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * * [https://www.invasivespeciesinfo.gov/aquatic/plants/eurasian-watermilfoil Профил на видот - Евроазиска водена фолија ( ''Myriophyllum spicatum'' L.)], Национален информативен центар за инвазивни видови, Национална земјоделска библиотека на Соединетите Американски Држави . Набројува општи информации и ресурси за Eurasian Watermilfoil. * [http://rbg-web2.rbge.org.uk/cgi-bin/nph-readbtree.pl/feout?FAMILY_XREF=&GENUS_XREF=Myriophyllum&SPECIES_XREF=spicatum&TAXON_NAME_XREF=&RANK= Флора Европа: ''Myriophyllum spicatum''] * [http://tai2.ntu.edu.tw/udth/bin/fot1.exe/browse?bid=3&page=973 Флора на Тајван: ''Myriophyllum spicatum''] * * [https://web.archive.org/web/20090219141859/http://invadingspecies.com/Invaders.cfm?A=Page&PID=12 Invading Species.com] Онтарио Министерство за природни ресурси и Федерација на риболовци и ловци Онтарио * [http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?4503,4506,4510 Рачен третман со Jepson] * USDA ARS. [http://www.ars.usda.gov/is/AR/archive/mar99/foil0399.htm Фолирање Watermilfoil] * [http://calphotos.berkeley.edu/cgi/img_query?query_src=photos_index&where-taxon=Myriophyllum+spicatum Фото галерија] [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Незагрозени видови според МСЗП]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] 865dxowcfufmfb5m9aw9bk7abk3grh0 5650837 5650816 2026-10-28T13:12:56Z Jtasevski123 69538 поп и доп 5650837 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Cleaned-Illustration Myriophyllum spicatum.jpg|status=LC|status_system=IUCN3.1|genus=Myriophyllum|species=spicatum|authority=[[Carl Linnaeus|L.]]}}'''Воден илјадалисник''' ([[науч.]] ''Myriophyllum spicatum'') — потопен [[Повеќегодишно растение|повеќегодишнен]] [[Вид (биологија)|вид]] на [[водно растение]] од [[Род (биологија)|родот]] ''[[Myriophyllum]]'' кое расте во мирна или бавно течна вода. Растението е домородно во [[Европа]], [[Азија]] и [[Северна Африка]], но има широка географска и климатска распространетост во околу 57 земји, протегајќи се од северна [[Канада]] до [[Јужноафриканска Република|Јужна Африка]]<ref name="cabi2">{{Наведена мрежна страница|title=''Myriophyllum spicatum'' (spiked watermilfoil)|url=https://www.cabi.org/isc/datasheet/34941|publisher=CABI|accessdate=4 March 2019|date=6 November 2018}}</ref> Се смета за високо [[инвазивен вид]].<ref name="cabi2" /> == Опис == Водниот илјадалисник е повеќегодишно тревесто водно растение, потопено или пливачко, кое понекогаш расте и на барски почви. [[Стебло|Стеблото]] е цилиндрично, црвеникаво до црвенокафеаво, долго 20–250 см,<ref name="cabi">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.cabi.org/isc/datasheet/34941|title=''Myriophyllum spicatum'' (spiked watermilfoil)|date=6 November 2018|publisher=CABI|accessdate=4 March 2019}}</ref> разгрането и густо разлистено. По најдолните нодиуми се развиваат адвентивни коренчиња. Растението не образува зимски пупки. [[Лист|Листовите]] се распоредени во пршлени, најчесто по четири, поретко по три или пет. Долги се до 35 мм, обично колку интернодиумите, но понекогаш и подолги. Лисната плоча е пересто расечена на 13–38 тенки, голи, наспрамно распоредени кончести делови, кои се фини, но релативно цврсти. [[Соцветие|Соцветијата]] се многуцветни. За време на цветањето се исправени и се издигнуваат над површината на водата. [[Прицветник|Прицветниците]] кај долните цветни пршлени се поголеми од цветовите и пересто расечени до основата, додека кај горните пршлени се помали од цветовите и имаат целокрајна лисна плоча. Долните цветови во соцветието се женски, а горните машки. [[Цвет|Цветовите]] се приседнати. Машките цветови имаат четири широко триаголни, зелени и голи чашкини ливчиња, долги 0,3–1 мм и широки 0,2–0,4 мм. [[Венечно ливче|Венечните ливчиња]] се бледорозови, ланцетни, со заоблен врв, долги 1,5–2,5 мм и широки 1–1,5 мм. Имаат осум [[Прашник|прашници]], а во средишниот дел на цветот е присутен закржлавен остаток од плодникот. Женските цветови имаат гола, цевчеста чашка и многу мали венечни ливчиња. [[Плодот]] е топчест, со пречник од 2,5–3 мм, зеленикавокафеав и четириделен, со ретки брадавичести израстоци на површината.''<ref name=":13">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=1998|location=Скопје|pages=1415}}</ref>'' == Распространетост во светот == Водниот илјадалисник се среќава во дисперзните региони на [[Северна Америка]], [[Европа]], [[Азија]], [[Австралија (континент)|Австралија]] и [[Африка]].<ref name="cabi" /> == Распространетост во Македонија == Водниот илјадалисник во минатото било широко распространето растение по рабовите на езерата, многубројните блата, канали и бавно истечни води, но денеска поради исушувањето на блатата тоа е со многу поограничено распространување.''<ref name=":13" />'' Познато за приобалните делови на [[Охридско Езеро|Охридското]], [[Преспанско Езеро|Преспанското]] и [[Дојранско Езеро|Дојранското Езеро]], [[Катлановско Блато]], Катлановско Езеро; [[Скопје]] - по каналите на [[Градски парк (Скопје)|градскиот парк]], покрај р. [[Треска]] и кај [[Петровец]]; [[Велес]] - покрај р. [[Тополка]]; [[Прилеп]] - с. [[Чепигово]] и р. [[Блато (река)|Блато]], како и во некогашното [[Пелагониско Блато]]; [[Кочани]] - покрај [[Брегалница]] и кај с. [[Прибачево]]; [[Струга]] - р. [[Црн Дрим]].''<ref name=":13" />'' == Доведени области == Водниот илјадалисник најверојатно првпат бил доведен во [[Северна Америка]] во 1940-тите<ref>{{Наведено списание|last=Couch|first=R.|last2=Nelson, E.|year=1985|title=''Myriophyllum spicatum'' in North America|journal=Proceedings of the First International Symposium on Watermilfoil (Myriophyllum Spicatum) and Related Haloragaceae Species|pages=8–18}}</ref> каде што станал [[инвазивен вид]] во некои области. До средината на 1970-тите, растнието опфатило илјадници хектари во Британска Колумбија и Онтарио, Канада,<ref name="cabi" /><ref>{{Наведено списание|last=Bole|first=J.B.|last2=Allan, J.R.|year=1978|title=Uptake of Phosphorus from Sediment by Aquatic Plants, Myriophyllum spicatum and Hydrilla verticillata|journal=Water Research|volume=12|issue=5|pages=352–358|doi=10.1016/0043-1354(78)90123-9}}</ref> и се прошири на околу 500 километри низводно преку системот на реката Колумбија во северозападниот дел на Тихиот Океан на Соединетите Држави.<ref name="cabi" /> Растнието сега се среќава низ поголемиот дел од Северна Америка каде што е препознаена како штетна трева.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=mysp2|title=Myriophyllum spicatum L.|work=Plants Database|publisher=United States Department of Agriculture|accessdate=18 December 2012|archive-date=2022-05-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20220521093312/https://plants.usda.gov/java/profile?symbol=mysp2|url-status=dead}}</ref> == Инвазивен вид == === Влијание === Во езерата и другите водни површини каде што домашните водни растенија не се добро воспоставени, растнието може брзо да се рашири.<ref name="cabi" /> Таа може да ги истисне домашните растителни видови и да формира густи подводни наслаги што ги попречуваат рекреативните активности.<ref name="cabi" /> Густите наслаги на водниот илјадалисник може негативно да влијаат и врз рибниот свет. Тие создаваат живеалишта што можат да бидат погодни за младите риби, но истовремено го ограничуваат просторот за движење на поголемите риби и можат да го нарушат нивното вообичаено однесување при исхраната. Бидејќи водниот илјадалисник не обезбедува исти услови за живот на безрбетниците како домашните водни растенија, нејзините густи наслаги може да ја намалат разновидноста на достапните извори на храна за рибите.<ref name=":1">{{Наведено списание|last=Engel|first=Sandy|date=January 9, 2011|title=Eurasian Watermilfoil as a Fishery Management Tool|journal=Fisheries|volume=20|issue=3|pages=20–27|doi=10.1577/1548-8446(1995)020<0020:EWAAFM>2.0.CO;2}}</ref> Освен тоа, прекумерниот раст може да го намали продирањето на светлината до другата водна вегетација, да ја ограничи нејзината фотосинтеза и да придонесе за создавање зони со ниска концентрација на кислород.<ref name=":1" /> Водниот илјадалисник се размножува и се шири вегетативно преку откршени делови од стеблото, што придонесува за нејзиното брзо ширење. Во некои подрачја се смета за проблематичен воден плевел.<ref name="cabi" /> Овој вид може да се хибридизира со северноамериканскиот вид ''[[Myriophyllum sibiricum]]''. И хибридите можат да станат инвазивни во Северна Америка. Ваква хибридизација е забележана во сојузните држави Индијана, Минесота, Мичиген и Висконсин, во горниот дел на Средниот Запад, како и во Ајдахо и Вашингтон, на северозападот на САД.<ref>{{Наведено списание|last=Moody|first=M. L.|last2=Les, D. H.|year=2002|title=Evidence of hybridity in invasive watermilfoil (Myriophyllum) populations|url=https://archive.org/details/sim_proceedings-of-the-national-academy-of-sciences-usa_2002-11-12_99_23/page/14867|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences, USA|volume=99|issue=23|pages=14867–14871|bibcode=2002PNAS...9914867M|doi=10.1073/pnas.172391499|pmc=137510|pmid=12407174|doi-access=free}}</ref> === Контрола === Неколку видови животни се користат за биолошка контрола на водниот илјадалисник. Водниот молец ''[[Acentria ephemerella]]'' се храни со ова растение и ги оштетува неговите стебла и листови, поради што се користи како средство за биолошка контрола во Северна Америка. За истата цел се користи и ''[[Euhrychiopsis lecontei]]'', инсект што се храни со ''Myriophyllum''. Друг пристап е употребата на ''[[Ctenopharyngodon idella]]'', вид азиска риба што се храни со водна вегетација. Во некои погодени водни површини се внесуваат стерилни единки за да се ограничи ширењето на растението. Сепак, крапот често претпочита домашни растителни видови, кои може да ги намали пред да почне позначително да се храни со водниот илјадалисник. Во сојузната држава Вашингтон резултатите од оваа мерка биле послаби од очекуваното. Тревниот крап бил внесен во 98 езера, но во 39 % од нив за кратко време исчезнала потопената водна вегетација.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ecy.wa.gov/programs/wq/plants/management/aqua024.html|title=Aquatic Plant Management – Triploid Grass Carp|publisher=Washington State Department of Ecology|accessdate=18 December 2012}}</ref> Од околу 2000 година, рачното отстранување на инвазивното растение се покажало како успешен начин за нејзино контролирање. Неколку организации во Нова Англија спровеле обемни програми за рачно отстранување на растението од езерата, со добри резултати. Сепак, целосното искоренување на видот е тешко откако тој ќе се воспостави, па затоа е потребно редовно одржување откако неговата застапеност ќе се намали на ниво што може да се контролира. Соодветно обучени нуркачи, применувајќи внимателни техники за отстранување, успеале да го контролираат и потоа да го одржуваат ниското ниво на застапеност на растението во повеќе езера. Овој пристап е особено значаен во паркот Адирондак, во северниот дел на сојузната држава Њујорк, каде што употребата на хемиски средства и механички жетвари е забранета или ограничена. Во езерото Саранак, по три години рачно отстранување, годишното количество собран растителен материјал се намалило од повеќе од 18 тони на приближно 363 килограми.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.generousact.org/stories/fund-supports-upper-saranac-lake-foundation-efforts|title=Fund Supports Upper Saranac Lake Foundation Efforts|publisher=Adirondack Community Trust|accessdate=18 December 2012|archive-date=2014-11-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20141107062350/https://www.generousact.org/stories/fund-supports-upper-saranac-lake-foundation-efforts|url-status=dead}}</ref> === Управување и превенција на ширење === Пловилата со приколки се значаен начин на ширење на растението меѓу водни површини што инаку не се поврзани. За да се спречи нејзиното пренесување, се препорачуваат визуелни прегледи на пловилото и отстранување на растителните остатоци со рака или со миење под висок притисок пред неговото отстранување од водата.<ref>{{Наведено списание|last=Rothlisberger|first=John|date=January 9, 2011|title=Aquatic Invasive Species Transport via Trailered Boats: What Is Being Moved, Who Is Moving It, and What Can Be Done|journal=Fisheries|volume=35|issue=3|pages=121–132|doi=10.1577/1548-8446-35.3.121}}</ref> Во сливот на реката Оканаган, во јужниот дел на централна [[Британска Колумбија]], се користи специјално приспособен [[мотокултиватор]] за обработка на плитките води, со цел да се оштети или уништи кореновиот систем на растението.<ref name="obwb">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.obwb.ca/milfoil/|title=Milfoil|date=2019|publisher=Okanagan Basin Water Board|accessdate=4 March 2019}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * * [https://www.invasivespeciesinfo.gov/aquatic/plants/eurasian-watermilfoil Профил на видот - Евроазиска водена фолија ( ''Myriophyllum spicatum'' L.)], Национален информативен центар за инвазивни видови, Национална земјоделска библиотека на Соединетите Американски Држави . Набројува општи информации и ресурси за Eurasian Watermilfoil. * [http://rbg-web2.rbge.org.uk/cgi-bin/nph-readbtree.pl/feout?FAMILY_XREF=&GENUS_XREF=Myriophyllum&SPECIES_XREF=spicatum&TAXON_NAME_XREF=&RANK= Флора Европа: ''Myriophyllum spicatum''] * [http://tai2.ntu.edu.tw/udth/bin/fot1.exe/browse?bid=3&page=973 Флора на Тајван: ''Myriophyllum spicatum''] * * [https://web.archive.org/web/20090219141859/http://invadingspecies.com/Invaders.cfm?A=Page&PID=12 Invading Species.com] Онтарио Министерство за природни ресурси и Федерација на риболовци и ловци Онтарио * [http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?4503,4506,4510 Рачен третман со Jepson] * USDA ARS. [http://www.ars.usda.gov/is/AR/archive/mar99/foil0399.htm Фолирање Watermilfoil] * [http://calphotos.berkeley.edu/cgi/img_query?query_src=photos_index&where-taxon=Myriophyllum+spicatum Фото галерија] [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Незагрозени видови според МСЗП]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] 9tqmyhtt86z861443d11h0pluit6qxo 5650839 5650837 2026-10-28T13:14:07Z Jtasevski123 69538 +[[Категорија:Флора на Македонија]]; +[[Категорија:Флора на Европа]]; +[[Категорија:Myriophyllum]]; +[[Категорија:Флора на Либан]] користејќи го [[:en:Wikipedia:HotCat|HotCat]] 5650839 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Cleaned-Illustration Myriophyllum spicatum.jpg|status=LC|status_system=IUCN3.1|genus=Myriophyllum|species=spicatum|authority=[[Carl Linnaeus|L.]]}}'''Воден илјадалисник''' ([[науч.]] ''Myriophyllum spicatum'') — потопен [[Повеќегодишно растение|повеќегодишнен]] [[Вид (биологија)|вид]] на [[водно растение]] од [[Род (биологија)|родот]] ''[[Myriophyllum]]'' кое расте во мирна или бавно течна вода. Растението е домородно во [[Европа]], [[Азија]] и [[Северна Африка]], но има широка географска и климатска распространетост во околу 57 земји, протегајќи се од северна [[Канада]] до [[Јужноафриканска Република|Јужна Африка]]<ref name="cabi2">{{Наведена мрежна страница|title=''Myriophyllum spicatum'' (spiked watermilfoil)|url=https://www.cabi.org/isc/datasheet/34941|publisher=CABI|accessdate=4 March 2019|date=6 November 2018}}</ref> Се смета за високо [[инвазивен вид]].<ref name="cabi2" /> == Опис == Водниот илјадалисник е повеќегодишно тревесто водно растение, потопено или пливачко, кое понекогаш расте и на барски почви. [[Стебло|Стеблото]] е цилиндрично, црвеникаво до црвенокафеаво, долго 20–250 см,<ref name="cabi">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.cabi.org/isc/datasheet/34941|title=''Myriophyllum spicatum'' (spiked watermilfoil)|date=6 November 2018|publisher=CABI|accessdate=4 March 2019}}</ref> разгрането и густо разлистено. По најдолните нодиуми се развиваат адвентивни коренчиња. Растението не образува зимски пупки. [[Лист|Листовите]] се распоредени во пршлени, најчесто по четири, поретко по три или пет. Долги се до 35 мм, обично колку интернодиумите, но понекогаш и подолги. Лисната плоча е пересто расечена на 13–38 тенки, голи, наспрамно распоредени кончести делови, кои се фини, но релативно цврсти. [[Соцветие|Соцветијата]] се многуцветни. За време на цветањето се исправени и се издигнуваат над површината на водата. [[Прицветник|Прицветниците]] кај долните цветни пршлени се поголеми од цветовите и пересто расечени до основата, додека кај горните пршлени се помали од цветовите и имаат целокрајна лисна плоча. Долните цветови во соцветието се женски, а горните машки. [[Цвет|Цветовите]] се приседнати. Машките цветови имаат четири широко триаголни, зелени и голи чашкини ливчиња, долги 0,3–1 мм и широки 0,2–0,4 мм. [[Венечно ливче|Венечните ливчиња]] се бледорозови, ланцетни, со заоблен врв, долги 1,5–2,5 мм и широки 1–1,5 мм. Имаат осум [[Прашник|прашници]], а во средишниот дел на цветот е присутен закржлавен остаток од плодникот. Женските цветови имаат гола, цевчеста чашка и многу мали венечни ливчиња. [[Плодот]] е топчест, со пречник од 2,5–3 мм, зеленикавокафеав и четириделен, со ретки брадавичести израстоци на површината.''<ref name=":13">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=1998|location=Скопје|pages=1415}}</ref>'' == Распространетост во светот == Водниот илјадалисник се среќава во дисперзните региони на [[Северна Америка]], [[Европа]], [[Азија]], [[Австралија (континент)|Австралија]] и [[Африка]].<ref name="cabi" /> == Распространетост во Македонија == Водниот илјадалисник во минатото било широко распространето растение по рабовите на езерата, многубројните блата, канали и бавно истечни води, но денеска поради исушувањето на блатата тоа е со многу поограничено распространување.''<ref name=":13" />'' Познато за приобалните делови на [[Охридско Езеро|Охридското]], [[Преспанско Езеро|Преспанското]] и [[Дојранско Езеро|Дојранското Езеро]], [[Катлановско Блато]], Катлановско Езеро; [[Скопје]] - по каналите на [[Градски парк (Скопје)|градскиот парк]], покрај р. [[Треска]] и кај [[Петровец]]; [[Велес]] - покрај р. [[Тополка]]; [[Прилеп]] - с. [[Чепигово]] и р. [[Блато (река)|Блато]], како и во некогашното [[Пелагониско Блато]]; [[Кочани]] - покрај [[Брегалница]] и кај с. [[Прибачево]]; [[Струга]] - р. [[Црн Дрим]].''<ref name=":13" />'' == Доведени области == Водниот илјадалисник најверојатно првпат бил доведен во [[Северна Америка]] во 1940-тите<ref>{{Наведено списание|last=Couch|first=R.|last2=Nelson, E.|year=1985|title=''Myriophyllum spicatum'' in North America|journal=Proceedings of the First International Symposium on Watermilfoil (Myriophyllum Spicatum) and Related Haloragaceae Species|pages=8–18}}</ref> каде што станал [[инвазивен вид]] во некои области. До средината на 1970-тите, растнието опфатило илјадници хектари во Британска Колумбија и Онтарио, Канада,<ref name="cabi" /><ref>{{Наведено списание|last=Bole|first=J.B.|last2=Allan, J.R.|year=1978|title=Uptake of Phosphorus from Sediment by Aquatic Plants, Myriophyllum spicatum and Hydrilla verticillata|journal=Water Research|volume=12|issue=5|pages=352–358|doi=10.1016/0043-1354(78)90123-9}}</ref> и се прошири на околу 500 километри низводно преку системот на реката Колумбија во северозападниот дел на Тихиот Океан на Соединетите Држави.<ref name="cabi" /> Растнието сега се среќава низ поголемиот дел од Северна Америка каде што е препознаена како штетна трева.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=mysp2|title=Myriophyllum spicatum L.|work=Plants Database|publisher=United States Department of Agriculture|accessdate=18 December 2012|archive-date=2022-05-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20220521093312/https://plants.usda.gov/java/profile?symbol=mysp2|url-status=dead}}</ref> == Инвазивен вид == === Влијание === Во езерата и другите водни површини каде што домашните водни растенија не се добро воспоставени, растнието може брзо да се рашири.<ref name="cabi" /> Таа може да ги истисне домашните растителни видови и да формира густи подводни наслаги што ги попречуваат рекреативните активности.<ref name="cabi" /> Густите наслаги на водниот илјадалисник може негативно да влијаат и врз рибниот свет. Тие создаваат живеалишта што можат да бидат погодни за младите риби, но истовремено го ограничуваат просторот за движење на поголемите риби и можат да го нарушат нивното вообичаено однесување при исхраната. Бидејќи водниот илјадалисник не обезбедува исти услови за живот на безрбетниците како домашните водни растенија, нејзините густи наслаги може да ја намалат разновидноста на достапните извори на храна за рибите.<ref name=":1">{{Наведено списание|last=Engel|first=Sandy|date=January 9, 2011|title=Eurasian Watermilfoil as a Fishery Management Tool|journal=Fisheries|volume=20|issue=3|pages=20–27|doi=10.1577/1548-8446(1995)020<0020:EWAAFM>2.0.CO;2}}</ref> Освен тоа, прекумерниот раст може да го намали продирањето на светлината до другата водна вегетација, да ја ограничи нејзината фотосинтеза и да придонесе за создавање зони со ниска концентрација на кислород.<ref name=":1" /> Водниот илјадалисник се размножува и се шири вегетативно преку откршени делови од стеблото, што придонесува за нејзиното брзо ширење. Во некои подрачја се смета за проблематичен воден плевел.<ref name="cabi" /> Овој вид може да се хибридизира со северноамериканскиот вид ''[[Myriophyllum sibiricum]]''. И хибридите можат да станат инвазивни во Северна Америка. Ваква хибридизација е забележана во сојузните држави Индијана, Минесота, Мичиген и Висконсин, во горниот дел на Средниот Запад, како и во Ајдахо и Вашингтон, на северозападот на САД.<ref>{{Наведено списание|last=Moody|first=M. L.|last2=Les, D. H.|year=2002|title=Evidence of hybridity in invasive watermilfoil (Myriophyllum) populations|url=https://archive.org/details/sim_proceedings-of-the-national-academy-of-sciences-usa_2002-11-12_99_23/page/14867|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences, USA|volume=99|issue=23|pages=14867–14871|bibcode=2002PNAS...9914867M|doi=10.1073/pnas.172391499|pmc=137510|pmid=12407174|doi-access=free}}</ref> === Контрола === Неколку видови животни се користат за биолошка контрола на водниот илјадалисник. Водниот молец ''[[Acentria ephemerella]]'' се храни со ова растение и ги оштетува неговите стебла и листови, поради што се користи како средство за биолошка контрола во Северна Америка. За истата цел се користи и ''[[Euhrychiopsis lecontei]]'', инсект што се храни со ''Myriophyllum''. Друг пристап е употребата на ''[[Ctenopharyngodon idella]]'', вид азиска риба што се храни со водна вегетација. Во некои погодени водни површини се внесуваат стерилни единки за да се ограничи ширењето на растението. Сепак, крапот често претпочита домашни растителни видови, кои може да ги намали пред да почне позначително да се храни со водниот илјадалисник. Во сојузната држава Вашингтон резултатите од оваа мерка биле послаби од очекуваното. Тревниот крап бил внесен во 98 езера, но во 39 % од нив за кратко време исчезнала потопената водна вегетација.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ecy.wa.gov/programs/wq/plants/management/aqua024.html|title=Aquatic Plant Management – Triploid Grass Carp|publisher=Washington State Department of Ecology|accessdate=18 December 2012}}</ref> Од околу 2000 година, рачното отстранување на инвазивното растение се покажало како успешен начин за нејзино контролирање. Неколку организации во Нова Англија спровеле обемни програми за рачно отстранување на растението од езерата, со добри резултати. Сепак, целосното искоренување на видот е тешко откако тој ќе се воспостави, па затоа е потребно редовно одржување откако неговата застапеност ќе се намали на ниво што може да се контролира. Соодветно обучени нуркачи, применувајќи внимателни техники за отстранување, успеале да го контролираат и потоа да го одржуваат ниското ниво на застапеност на растението во повеќе езера. Овој пристап е особено значаен во паркот Адирондак, во северниот дел на сојузната држава Њујорк, каде што употребата на хемиски средства и механички жетвари е забранета или ограничена. Во езерото Саранак, по три години рачно отстранување, годишното количество собран растителен материјал се намалило од повеќе од 18 тони на приближно 363 килограми.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.generousact.org/stories/fund-supports-upper-saranac-lake-foundation-efforts|title=Fund Supports Upper Saranac Lake Foundation Efforts|publisher=Adirondack Community Trust|accessdate=18 December 2012|archive-date=2014-11-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20141107062350/https://www.generousact.org/stories/fund-supports-upper-saranac-lake-foundation-efforts|url-status=dead}}</ref> === Управување и превенција на ширење === Пловилата со приколки се значаен начин на ширење на растението меѓу водни површини што инаку не се поврзани. За да се спречи нејзиното пренесување, се препорачуваат визуелни прегледи на пловилото и отстранување на растителните остатоци со рака или со миење под висок притисок пред неговото отстранување од водата.<ref>{{Наведено списание|last=Rothlisberger|first=John|date=January 9, 2011|title=Aquatic Invasive Species Transport via Trailered Boats: What Is Being Moved, Who Is Moving It, and What Can Be Done|journal=Fisheries|volume=35|issue=3|pages=121–132|doi=10.1577/1548-8446-35.3.121}}</ref> Во сливот на реката Оканаган, во јужниот дел на централна [[Британска Колумбија]], се користи специјално приспособен [[мотокултиватор]] за обработка на плитките води, со цел да се оштети или уништи кореновиот систем на растението.<ref name="obwb">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.obwb.ca/milfoil/|title=Milfoil|date=2019|publisher=Okanagan Basin Water Board|accessdate=4 March 2019}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * * [https://www.invasivespeciesinfo.gov/aquatic/plants/eurasian-watermilfoil Профил на видот - Евроазиска водена фолија ( ''Myriophyllum spicatum'' L.)], Национален информативен центар за инвазивни видови, Национална земјоделска библиотека на Соединетите Американски Држави . Набројува општи информации и ресурси за Eurasian Watermilfoil. * [http://rbg-web2.rbge.org.uk/cgi-bin/nph-readbtree.pl/feout?FAMILY_XREF=&GENUS_XREF=Myriophyllum&SPECIES_XREF=spicatum&TAXON_NAME_XREF=&RANK= Флора Европа: ''Myriophyllum spicatum''] * [http://tai2.ntu.edu.tw/udth/bin/fot1.exe/browse?bid=3&page=973 Флора на Тајван: ''Myriophyllum spicatum''] * * [https://web.archive.org/web/20090219141859/http://invadingspecies.com/Invaders.cfm?A=Page&PID=12 Invading Species.com] Онтарио Министерство за природни ресурси и Федерација на риболовци и ловци Онтарио * [http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?4503,4506,4510 Рачен третман со Jepson] * USDA ARS. [http://www.ars.usda.gov/is/AR/archive/mar99/foil0399.htm Фолирање Watermilfoil] * [http://calphotos.berkeley.edu/cgi/img_query?query_src=photos_index&where-taxon=Myriophyllum+spicatum Фото галерија] [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Незагрозени видови според МСЗП]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Myriophyllum]] [[Категорија:Флора на Либан]] g7cdxu1d4yywwgwcy5507zzixc4hzwx 0 1299864 5650984 5573480 2026-10-29T00:46:50Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650984 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Lactarius argillaceifolius 48673.jpg|мини|Lactarius argillaceifolius]] [[Податотека:Lactarius argillaceifolius var. megacarpus 34450.jpg|мини|Lactarius argillaceifolius var. megacarpus]] [[Податотека:Lactarius argillaceifolius var. megacarpus 65964.jpg|мини|Lactarius argillaceifolius var. megacarpus]] '''''Lactarius argillaceifolius''''' е вид на [[габа]] од фамилијата Russulaceae. Шапките имаат конвексни до сплескани форми во боја на јоргованот кои се до 18 см широки. Жабрите се во крем боја и се тесно распоредени и се протегаат малку надолу по должината на дршката, што е до 9 см долга и 3,5 см дебела. Печурката произведува целосно бел [[латекс]] кога ќе се повреди што го обојува ткивото на печурката кафеаво. Видот се среќава во источна Северна Америка, со опсег што се протега од Канада до североисточно Мексико. Пронајден е и во борови насади во Бразил, каде што веројатно е воведен вид. ''Lactarius trivialis'' е европски пандан кој е сличен по изглед. Покрај неговата распространетост, може да се разликува од L..''argillaceifolius'' според разликите во претпочитаното живеалиште и разликите во бојата во жабрите, капачето и латексот. L''.argillaceifolius'' сорта ''megacarpus'', поголема форма сошапка до 27 см широка, се јавува под даб и таноак во државите на Тихоокеанскиот брег и [[Долна Калифорнија]]. Разновидноста е, опишана врз основа на еден примерок од [[Јужна Каролина]], се разликува од главната форма во микроскопската структура на кутикулата на шапката. === Микроскопски одлики === Спорите се грубо сферични до широко елипсовидни и се со димензии 7-11 со 7-8 [[Μm|Мм]]. Тие се украсени со брадавици и гребени кои понекогаш формираат делумен ретикулум (образец на меѓусебно поврзани гребени), со испакнатини високи до 1 [[Μm|Мм]]. Спорите се хијалински (проѕирни) и амилоидни, што значи дека тие ќе апсорбираат јод кога ќе се обојат со Мелцеров реагенс. Кутикулата на шапката на младите примероци е направена од тип на ткиво познат иксотриходерм, кој содржи желатинизирани хифи со различни должини наредени на приближно паралелен начин. Како што созрева печурката, кутикулата на шапката постепено се одликува со разгранети, заплеткани, желатинозни хифи. Базидијата (клетките што носат спори) се со четири спори и се со димензии 45-52 со 9-10,5 [[Μm|Мм]]. Плевроцистидиите (цистидии на жабреното лице) се обилни и релативно долги - долги помеѓу 60 и 140 [[Μm|Мм]] и дебели 6-14 [[Μm|Мм]]. Хеилоцистидијата (цистидија на работ на жабрените) се со димензии 32-67 со 6-9 [[Μm|Мм]].[[Податотека:Lactarius_argillaceifolius_var._megacarpus_spores.jpg|десно|мини|150x150пкс| Површините на спорите се украсени и може да формираат делумен ретикулум.]] === Видови === ''Lactarius argillaceifolius'' var. ''dissimilis'', сорта пријавена од [[Јужна Каролина]], е речиси идентична по изглед, но има бел латекс кој има горчлив, а потоа остар вкус. Структурата на кутикулата на шапката се разликува од номинираниот вид по тоа што има декстриноидни (обоени жолтеникаво или црвеникаво кафеави со Мелцеров реагенс) инкрустрации на хифите. Видот ''megacarpus'' има поголема шапка (до 27 см широка со месо до 3 см дебело), и бел и непроменлив [[латекс]] со лут вкус. Нејзината дршка има димензии од 16- 20 см долга за 4-5 см широка во близина на врвот.<ref>{{Наведено списание|last=Hesler|first=L. R.|last2=Smith|first2=Alexander H.|date=1960-04-15|title=Studies on Lactarius-I: The North American Species of Sect. Lactarius|url=http://dx.doi.org/10.2307/2805213|journal=Brittonia|volume=12|issue=2|pages=119|doi=10.2307/2805213|issn=0007-196X}}</ref> Микроскопски, спорите на var. ''megacarpus'' се помрежести од номинираниот вид. == Живеалиште и распространетост == Како и сите видови [[Млечки(печурки)]], ''L. argillaceifolius'' е во микориза. Плодните тела на ''Lactarius argillaceifolius'' растат расфрлани или во групи на земја под дрва, особено [[даб]], од јули до октомври. Често е една од првите микоризни печурки што се плодни во шумите во кои доминираат даб и хикори. Плодните тела бавно се развиваат и се долготрајни. Видот се среќава од источна Канада на југ до [[Флорида]] и на запад до [[Минесота]] и [[Тексас]]. Таа е вообичаена во североисточно Мексико. Печурката е пријавена и од јужен Бразил (државата [[Санта Катарина]] ) која расте во асоцијација со насади со бор ( ''Pinus elliottii'' ), каде што веројатно била внесена со борови садници донесени од доселениците.<ref>{{Наведено списание|last=Giachini|first=Admir J.|last2=Oliveira|first2=Veturia L.|last3=Castellano|first3=Michael A.|last4=Trappe|first4=James M.|date=2000-11-01|title=Ectomycorrhizal fungi in Eucalyptus and Pinus plantations in southern Brazil|url=https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/00275514.2000.12061264|journal=Mycologia|language=en|volume=92|issue=6|pages=1166–1177|doi=10.1080/00275514.2000.12061264|issn=0027-5514}}</ref> ''L. argillaceifolius'' var.''megacarpus''е собран од [[Долна Калифорнија]],<ref>{{Наведено списание|last=Romero Samaniego|first=Elizabeth|last2=Leticia Cota Salgado|first2=Carmen|last3=Martinez Villalobos|first3=Yuliana|last4=Alberto Escarcega Zepeda|first4=Pedro|last5=Zamora Alarcon|first5=Rigoberto|last6=Lopez Rodriguez|first6=Rogelio|last7=Gabriel Lopez Hernandez|first7=Juan|last8=Magana Nava|first8=Cory|last9=Cupertino Perez Murillo|first9=Jose|date=2022-02-28|title=ANALYSIS OF LEAN MANUFACTURING WASTE FACTORS IN THE BREWING INDUSTRY OF ENSENADA, BAJA CALIFORNIA, MEXICO|url=http://dx.doi.org/10.21474/ijar01/14308|journal=International Journal of Advanced Research|volume=10|issue=02|pages=1024–1032|doi=10.21474/ijar01/14308|issn=2320-5407}}</ref> Калифорнија, Орегон и Вашингтон,<ref>{{Наведена книга|url=https://www.worldcat.org/oclc/318874448|title=Milk mushrooms of North America : a field identification guide to the genus Lactarius|last=Harris|first=David B.|last2=Bessette|first2=Arleen R.|date=2009|publisher=Syracuse University Press|isbn=978-0-8156-3229-0|edition=1 ed|location=Syracuse, N.Y.|oclc=318874448}}</ref> каде што расте во асоцијација со даб и таноак.<ref>{{Наведено списание|last=Rockwood|first=I. E.|date=2011-02-01|title=February Again|url=http://dx.doi.org/10.5860/choice.48.06.1024|journal=Choice Reviews Online|volume=48|issue=06|pages=1024–1024|doi=10.5860/choice.48.06.1024|issn=0009-4978}}</ref> == Поврзано == * [[Список на видови Млечки (печурки)|Список на видови]] ''[[Млечки(печурки)]]'' == Наводи == {{Наводи|colwidth=30em|refs={{cite book |author=Arora D. |title=Mushrooms Demystified: a Comprehensive Guide to the Fleshy Fungi |publisher=Ten Speed Press |location=Berkeley, California |year=1986 |page=76 |isbn=0-89815-169-4 |url=https://books.google.com/books?id=86tM01VsFG0C&pg=PA76}}</ref> {{cite book |vauthors=Bessette AR, Bessette A, Harris DM |title=Milk Mushrooms of North America: A Field Guide to the Genus ''Lactarius'' |publisher=Syracuse University Press |location=Syracuse, New York |year=2009 |pages=148–9 |isbn=978-0-8156-3229-0}}</ref> {{cite journal |vauthors=Candusso M, Gennari A, Ayala N |year=1994 |title=Agaricales of Baja California - Mexico |journal=Mycotaxon |volume=50 |pages=175–88 |url=http://www.cybertruffle.org.uk/cyberliber/59575/0050/0175.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923232826/http://www.cybertruffle.org.uk/cyberliber/59575/0050/0175.htm |archive-date=2015-09-23 |access-date=2022-05-03 |url-status=dead}}</ref> {{cite journal |doi=10.2307/3761484 |vauthors=Giachina AJ, Oliviera VL, Castellano MA, Trappe JM |year=2000 |title=Ectomycorrhizal fungi in ''Eucalyptus'' and ''Pinus'' plantations in southern Brazil |url=https://archive.org/details/mycologia_november-december-2000_92_6/page/1166 |journal=Mycologia |volume=92 |issue=6 |pages=1166–77 |jstor=3761484}}</ref> {{cite journal |vauthors=Guevara G, Garcia J, Castillo J, Miller OK |year=1987 |title=New records of ''Lactarius'' in Mexico |journal=Mycotaxon |volume=30 |pages=157–76 |url=http://www.cybertruffle.org.uk/cyberliber/59575/0030/0157.htm}}</ref> {{cite book |title=North American Species of ''Lactarius'' |vauthors=Hesler LR, Smith AH |year=1979 |publisher=The University of Michigan Press |location=Michigan |isbn=0-472-08440-2 |pages=366–71 |url=http://quod.lib.umich.edu/cgi/t/text/pageviewer-idx?c=fung1tc;cc=fung1tc;sid=c9eed00f57eb4cae87faf520e74fdb71;q1=aac3719;op2=And;op3=And;rgn=mainheader;rgn1=citation;rgn2=author;rgn3=author;idno=AAC3719.0001.001;view=image;seq=00000378}}</ref> {{cite book |vauthors=McKnight VB, McKnight KH |title=A Field Guide to Mushrooms: North America |url=https://archive.org/details/fieldguidetomush0000mckn | series=Peterson Field Guides |publisher=Houghton Mifflin |location=Boston, Massachusetts |year=1987 |page=[https://archive.org/details/fieldguidetomush0000mckn/page/339 339] |isbn=0-395-91090-0}}</ref> {{cite web |title=''Lactarius argillaceifolius''; Russulaceae (MICH11107) |url=http://quod.lib.umich.edu/h/herb4ic/x-mich11107/mich11107.tif |publisher=University of Michigan Herbarium |work=Fungus and Lichen Type Collection |access-date=2011-06-07}}</ref> {{cite web |title=''Lactarius argillaceifolius'' var. '' megacarpus'' Hesler & Smith |url=http://www.mykoweb.com/CAF/species/Lactarius_argillaceifolius.html |vauthors=Wood M, Stevens F |publisher=MycoWeb |work=California Fungi |access-date=2011-06-07}}</ref> {{cite web |title=''Lactarius argillaceifolius'' |author=Kuo M. |date=February 2011 |work=MushroomExpert.Com |url=http://www.mushroomexpert.com/lactarius_argillaceifolius.html |access-date=2011-06-06}}</ref>}} == Надворешни врски == * {{IndexFungorum|116069}} [[Категорија:Јадливи габи]] [[Категорија:Млечки (печурки)]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Габи]] [[Категорија:Габи на Северна Америка]] [[Категорија:Габи на Јужна Америка]] 5b6fl265kauehsbbv2ws45ies4kt1li 0 1300311 5651141 5616976 2026-10-29T09:36:49Z Виолетова 1975 5651141 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Conium maculatum - Köhler–s Medizinal-Pflanzen-191.jpg|десно|мини|Илустрација од XIX век.]] '''Кукута''' ({{науч|Conium maculatum}}) — многу [[отров]]но [[двегодишно растение|двегодишно]] [[тревесто растение]] од семејството на [[штитоцветни]], кое живее во [[Европа]] и [[Северна Африка]]. Ова е растение способно да живее во различни средини, и широко одомаќинето е на места надвор од неговиот домороден опсег, како што се делови од Австралија, Западна Азија и Северна и Јужна Америка, каде што е однесен. Се шири и со тоа станува [[Инвазивен вид|инвазивен]] [[плевел]]. Сите делови на растението се токсични, особено семињата и корените, а особено ако се голтнат. Под соодветни услови растението расте доста брзо во текот на сезоната на растење, и може да достигне висина од 2 метри, со долг продорен корен. Растението има карактеристичен мирис кој обично се смета за непријатен кога го носи ветрот. Шупливите стебла обично се забележуваат со темна кафеава боја пред растението да умре и стануваат суви и кафеави по завршувањето на неговиот [[Двегодишно растение|двогодишен]] животен циклус. == Име == Латинското име е ''Conium maculatum''. На македонското јазично подрачје познато е како и цркало (Арда, Ахачелебиско), звирукало (Балотинци, Неврокоп), базуњак (Петрич), птолика (Лазарополе), бутолиш (Дардере, Ѓумурџиско), црчкало (Прилеп), зпускало (Трлис, Неврокоп), пукало (Загоричани, Костур), мангуна (Скрижово, З'хненско), букемеш (Блаца, Костур), зирцкало (Страчишта, Неврокоп).<ref>''Билтен на одборот за изработување на македонската терминологија, МАНУ, Скопје, 1974, стр. 9''</ref> == Таксономија == Името на родот „Кукута“ се однесува на ''koneios'', грчкиот збор за „вртење“ или „виор“, алудирајќи на [[вртоглавица]]та која е ефект од отровот на растението по внесување во организмот. На англиски јазик го викаат хемлок. Растението било идентификувано од [[Карл Линеј]] во неговата публикација од 1753 година..<ref name=":3">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.cabi.org/isc/datasheet/14820|title=Conium maculatum (poison hemlock)|work=www.cabi.org|accessdate=2020-12-03}}</ref> == Опис == [[Податотека:Gefleckterschierling.jpg|мини|Може да порасне до висина од 1,5 до 3 метри.]] Кукута е тревно [[Двегодишно растение|двогодишно]] [[Скриеносеменици|цветно растение]] кое расте до 1,5 - 2,5 метри високо, со мазно, зелено, шупливо стебло, обично набраздено со црвена или виолетова боја на долната половина од стеблото. Сите делови на растението се без влакна (голи): [[лист]]овите се со две до четири перки, ситно поделени и чипкасти, целокупно триаголни во форма, до 50 см долги и 40 см широки.<ref>[http://luirig.altervista.org/flora/taxa/index1.php?scientific-name=conium+maculatum Altervista Flora Italiana, ''Cicuta maggiore'', ''Conium maculatum'' L. includes photos and European distribution map]</ref> Цветот е мал и бел, и секој цвет има пет ливчиња.<ref>{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/worldweedsnatura0000unse|title=World weeds: natural histories and distribution|last=Holm|first=LeRoy G.|date=1997|publisher=Wiley|isbn=0471047015|location=New York|url-access=registration}}</ref> Растението изгледа како растението див морков (''Daucus carota''). == Распространетост == Растението потекнувало од [[Европа]] и средоземниот регион.<ref>{{Наведено списание|last=Vetter|first=J|date=September 2004|title=Poison Hemlock (''Conium maculatum'' L.)|journal=Food Chem Toxicol|volume=42|issue=9|pages=1374–82|doi=10.1016/j.fct.2004.04.009|pmid=15234067}}</ref> Живеалиште им се некои шуми (и на други места) во повеќето окрузи на [[Британски Острови|Британските Острови]];<ref>{{Наведена книга|title=Excursion Flora of the British Isles|url=https://archive.org/details/excursionfloraof0000clap|last=Clapham|first=A.R.|last2=Tutin|first2=T.G.|last3=Warburg|first3=E.F.|date=1968|isbn=0521-04656-4|edition=2}}</ref> во [[Алстер]] особено во [[Даун|округот Даун]], [[Антрим (грофовија)|округот Антрим]] и [[Лондондери (грофовија)|округот Лондондери]].<ref>{{Наведена книга|title=Stewart & Corry's Flora of the North-east of Ireland|url=https://archive.org/details/stewartcorrysflo0000hack|date=1992|publisher=Institute of Irish Studies and The Queen's University of Belfast|isbn=0-85389-446-9|editor-last=Hackney|editor-first=P.}}</ref> Се одомаќило во Азија, Северна Америка, Австралија и Нов Зеланд.<ref name="rudi">{{Наведена мрежна страница|url=http://bie.ala.org.au/species/urn:lsid:biodiversity.org.au:apni.taxon:451627|title=Atlas of Living Australia, ''Conium maculatum'' L., Carrot Fern|archive-url=https://web.archive.org/web/20150919165822/http://bie.ala.org.au/species/urn:lsid:biodiversity.org.au:apni.taxon:451627|archive-date=2015-09-19|accessdate=2015-06-13}}</ref><ref name="Schep">{{Наведено списание|last=Schep|first=L. J.|last2=Slaughter|first2=R. J.|last3=Beasley|first3=D. M.|year=2009|title=Nicotinic Plant Poisoning|url=https://archive.org/details/sim_clinical-toxicology_september-october-2009_47_8/page/771|journal=Clinical Toxicology|volume=47|issue=8|pages=771–781|doi=10.1080/15563650903252186|pmid=19778187}}</ref><ref name="FloraofChina">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=107860|title=31. ''Conium'' Linnaeus, Sp. Pl. 1: 243. 1753|last=Zehui, Pan|last2=Watson, Mark F.|work=Flora of China|accessdate=January 23, 2017}}</ref> Понекогаш се среќава околу реките во [[Викторија (Австралија)|југоисточна Австралија]] и [[Тасманија]]. == Екологија == Растението Кукута често се наоѓа во водена почва, особено во близина на потоци, ровови и други водени површини. Се појавува и на патиштата, на рабовите на култивирани полиња и на отпадни површини.<ref name="Schep"/> Кукутаот расте во прилично влажна почва,<ref>[http://www.brc.ac.uk/plantatlas/index.php?q=plant/conium-maculatum Online Atlas of the British and Irish Flora: ''Conium maculatum'']</ref> но исто така и на посуви груби пасишта, патишта и нарушена почва. Го јадат [[Ларва|ларвите]] на некои [[пеперуги]], вклучително и молци, особено отровниот молец ''Agonopterix alstroemeriana''. == Токсичност == Отровната кукута е исполнет со конини и со некои слични отровни [[алкалоид]]и и е отровен за сите цицачи (и многу други организми) кои го јадат. Интоксикација била забележана кај говеда, свињи, овци, кози, магариња, зајаци и коњи. Внесување повеќе од 150-300&nbsp;мг конин, приближно еднаков на шест до осум лисја, може да биде фатален за возрасни луѓе.<ref name="Hotti2017">{{Наведено списание|last=Hotti|first=Hannu|last2=Rischer|first2=Heiko|date=2017-11-14|title=The killer of Socrates: Coniine and Related Alkaloids in the Plant Kingdom|journal=Molecules|volume=22|issue=11|page=1962|doi=10.3390/molecules22111962|issn=1420-3049|pmc=6150177|pmid=29135964|doi-access=free}}</ref> Семињата и корените се исто така токсични, повеќе од листовите.<ref>{{Наведено списание|date=1997-07-01|title=IPCS INCHEM: International Programme on Chemical Safety|journal=Choice Reviews Online|volume=34|issue=11|pages=34–6285-34-6285|doi=10.5860/choice.34-6285|issn=0009-4978}}</ref> Додека токсичноста на кукута првенствено произлегува од консумирање, труењето може да биде резултат и од вдишување и од контакт со кожата.<ref name="king">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.kingcounty.gov/environment/animalsAndPlants/noxious-weeds/weed-identification/poison-hemlock.aspx|title=Poison-hemlock|last=DNRP-WLRD-RRS Staff|date=November 28, 2016|work=Noxious Weeds in King County, Weed Identification Photos|publisher=Department of Natural Resources and Parks (DNRP), Water and Land Resources Division (WLRD), Rural and Regional Services (RRS) section|location=Seattle, WA|accessdate=January 23, 2017|archive-date=2015-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20150502133551/http://www.kingcounty.gov/environment/animalsAndPlants/noxious-weeds/weed-identification/poison-hemlock.aspx|url-status=dead}}</ref>  Земјоделците, исто така, треба да внимаваат сеното што им се дава на животните да не го содржи ова растение. Отровната кукута е најотровна во пролет кога концентрацијата на γ-коницеин (претходник на други токсини) е на својот врв.<ref>{{Наведена книга|title=Toxicants of Plant Origin: Alkaloids, Volume 1|url=https://archive.org/details/toxicantsofplant0001unse_k8m7|last=Cheeke|first=Peter|date=31 Aug 1989|publisher=CRC Press|isbn=978-0849369902|edition=1|location=Boca Raton, Florida|page=[https://archive.org/details/toxicantsofplant0001unse_k8m7/page/118 118]}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.co.lincoln.wa.us/WeedBoard/controloptions/poisonhemlock.pdf|title=Poison Hemlock: Options for Control|work=co.lincoln.wa.us|publisher=Lincoln County Noxious Weed Control Board|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304080259/http://www.co.lincoln.wa.us/WeedBoard/controloptions/poisonhemlock.pdf|archive-date=4 March 2016|accessdate=3 May 2015}}</ref> === Алкалоиди === [[Податотека:(S)-Coniine_Structural_Formula_V.1.svg|лево|мини| Хемиска структура на еден од двата енантиомери, изомерот ( ''S'' )-(+), на конининот, каде што природните мешавини се сметаат за веројатни рацемати (еднакви мешавини) на овој и ( ''R'' )-(-) изомерот.<ref name="Lee">{{Наведено списание|last=Stephen T. Lee|last2=Benedict T. Green|last3=Kevin D. Welch|last4=James A. Pfister|last5=Kip E. Panter|year=2008|title=Stereoselective potencies and relative toxicities of coniine enantiomers|journal=[[Chemical Research in Toxicology]]|volume=21|issue=10|pages=2061–2064|doi=10.1021/tx800229w|pmid=18763813}}</ref>]] Кукута е познато растение по тоа што е исклучително отровно. Неговите ткива содржат различни [[алкалоид]]и. Во цветните пупки, главниот пронајден алкалоид бил γ-коницин. Оваа молекула подоцна се трансформира во конинин за време на развојот на плодот.<ref>{{Наведено списание|last=Cromwell|first=B. T.|date=October 1956|title=The separation, micro-estimation and distribution of the alkaloids of hemlock (''Conium maculatum'' L.)|url=https://archive.org/details/sim_biochemical-journal_1956_64_2/page/259|journal=Biochemical Journal|volume=64|issue=2|pages=259–266|doi=10.1042/bj0640259|issn=0264-6021|pmc=1199726|pmid=13363836}}</ref> Алкалоидите се испарливи; затоа, истражувачите претпоставуваат дека овие алкалоиди играат важна улога во привлекувањето на опрашувачите како што се пеперугите и пчелите.<ref>{{Наведување|last=Roberts|first=Margaret F.|chapter=Enzymology of Alkaloid Biosynthesis|date=1998|pages=109–146|publisher=Springer US|isbn=9781441932631|doi=10.1007/978-1-4757-2905-4_5|title=Alkaloids}}</ref> Кукута ги содржи пиперидинските алкалоиди конинин, N- метилкониин, конхидрин, псевдоконхидрин и гама-коницеин (или г-коницеин), кој е претходник на другите алкалоиди на кукута.<ref name="Schep"/><ref name="Reynolds">{{Наведено списание|last=Reynolds|first=T.|date=June 2005|title=Hemlock Alkaloids from Socrates to Poison Aloes|url=https://archive.org/details/sim_phytochemistry_2005-06_66_12/page/1399|journal=Phytochemistry|volume=66|issue=12|pages=1399–1406|doi=10.1016/j.phytochem.2005.04.039|pmid=15955542}}</ref><ref name="Vetter J. 2004">{{Наведено списание|last=Vetter|first=J.|date=September 2004|title=Poison Hemlock (''Conium maculatum'' L.)|journal=[[Food and Chemical Toxicology]]|volume=42|issue=9|pages=1373–1382|doi=10.1016/j.fct.2004.04.009|pmid=15234067}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.toxinz.com/Demo/6/UExIMDIyLzEwNGg=|title=''Conium maculatum'' TOXINZ - Poisons Information|work=www.toxinz.com|accessdate=2017-05-29|archive-date=2017-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20170523120448/http://www.toxinz.com/Demo/6/UExIMDIyLzEwNGg=|url-status=dead}}</ref> Кониинот има [[хемиска структура]] и фармаколошки својства слични на оние на [[никотин]]от.<ref name="Schep" /><ref name="Brooks2008">{{Наведена мрежна страница|url=http://emedicine.medscape.com/article/821362-overview|title=Plant Poisoning, Hemlock|last=Brooks|first=D. E.|date=2010-06-28|work=MedScape|publisher=[[eMedicine]]|accessdate=2012-03-02}}</ref> Кониинот делува директно на [[Централен нервен систем|централниот нервен систем]] преку инхибиторно дејство на никотинските ацетилхолински рецептори. Во доволно високи концентрации, конининот може да биде опасен за [[Човек|луѓето]] и [[добиток]]от.<ref name="Vetter J. 2004"/> Со неговата висока моќност, ингестијата на навидум мали дози лесно може да предизвика респираторен колапс и смрт.<ref>{{Наведена книга|title=Edible and Medicinal Plants of the West|url=https://archive.org/details/ediblemedicinalp0000tilf|last=Tilford|first=Gregory L.|year=1997|isbn=978-0-87842-359-0}}</ref> Содржината на алкалоид пронајден во Кукута, исто така, влијае врз терморегулаторниот центар со феномен наречен периферна вазоконстрикција, што резултира со хипотермија кај телињата.<ref>{{Наведено списание|last=López|first=T.A.|last2=Cid|first2=M.S.|last3=Bianchini|first3=M.L.|date=June 1999|title=Biochemistry of hemlock (''Conium maculatum'' L.) alkaloids and their acute and chronic toxicity in livestock. A review|url=https://archive.org/details/sim_toxicon_1999-06_37_6/page/841|journal=Toxicon|volume=37|issue=6|pages=841–865|doi=10.1016/s0041-0101(98)00204-9|issn=0041-0101|pmid=10340826}}</ref> Дополнително, било откриено дека алкалоидот ги стимулира симпатичките ганглии и го намалувал влијанието на парасимпатичните ганглии кај стаорци и зајаци, предизвикувајќи зголемен пулс.<ref>{{Наведено списание|last=Forsyth|first=Carol S.|last2=Frank|first2=Anthony A.|date=July 1993|title=Evaluation of developmental toxicity of coniine to rats and rabbits|journal=Teratology|volume=48|issue=1|pages=59–64|doi=10.1002/tera.1420480110|issn=0040-3709|pmid=8351649}}</ref> Кониинот, исто така, има значителни токсични ефекти врз бубрезите. Присуството на [[рабдомиолиза]] и акутна тубуларна некроза било прикажано кај пациенти кои умреле од труење со кукута. За дел од овие пациенти било откриено и акутно оштетување на бубрезите.<ref>{{Наведено списание|last=Rizzi|first=D|last2=Basile|first2=C|last3=Di Maggio|first3=A|displayauthors=et al|year=1991|title=Clinical spectrum of accidental hemlock poisoning: neurotoxic manifestations, rhabdomyolysis and acute tubular necrosis|url=https://archive.org/details/sim_nephrology-dialysis-transplantation_1991_6_12/page/939|journal=Nephrol. Dial. Transplant.|volume=6|issue=12|pages=939–43|doi=10.1093/ndt/6.12.939|pmid=1798593}}</ref> Кониинот е токсичен за бубрезите, бидејќи доведува до стегање на сфинктерот на мочниот меур и на крајот до акумулација на урината.<ref>{{Наведување|chapter=Poison Hemlock (''Conium maculatum'' L.)|title=Medical Toxicology of Natural Substances: Foods, Fungi, Medicinal Herbs, Plants, and Venomous Animals|pages=796–799|publisher=John Wiley & Sons, Inc.|isbn=9780470330319|doi=10.1002/9780470330319.ch131|first=Donald G.|last=Barceloux|year=2008}}</ref> === Токсикологија === Кратко време по внесување во организмот, алкалоидите предизвикуваат потенцијално фатална невромускулна дисфункција поради откажување на [[Дишен систем|респираторните мускули]]. Акутната токсичност, ако не е смртоносна, може да се реши со спонтано закрепнување, под услов да се избегне понатамошна изложеност. Смртта може да се спречи со вештачка вентилација додека ефектите не исчезнат 48-72 часа подоцна.<ref name="Schep"/> За возрасен, ингестија на повеќе од 100&nbsp;mg (0,1 грам) кониин (околу шест до осум свежи листови или помала доза од семиња или корен) може да биде фатална. Ефектите слични на наркотици може да се забележат веднаш по 30 минути по ингестијата на зелената лисна материја од растението, при што жртвите заспиваат.<ref>{{Наведено списание|last=Drummer|first=Olaf H.|last2=Roberts|first2=Anthony N.|last3=Bedford|first3=Paul J.|last4=Crump|first4=Kerryn L.|last5=Phelan|first5=Michael H.|year=1995|title=Three deaths from hemlock poisoning|url=https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/7791646/|journal=The Medical Journal of Australia|volume=162|issue=5|pages=592–593|doi=10.5694/j.1326-5377.1995.tb138553.x|pmid=7791646|url-access=subscription}}</ref> Почетокот на симптомите е со мускулна парализа што доведува до парализа на респираторните мускули, предизвикувајќи смрт поради недостаток на кислород.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.inchem.org/documents/pims/plant/conium.htm|title=''Conium maculatum'' L.|work=Inchem|publisher=IPCS (International Programme on Chemical Safety)|accessdate=2012-07-06}}</ref> Забележано е дека отруените животни се враќаат да се хранат со растението по првичното труење. Хроничната токсичност ги погодува само бремените животни, при што потомството се раѓа со малформации. Оштетувањето на фетусот поради хронична токсичност е неповратно. Иако артрогрипозата може хируршки да се коригира во некои случаи, повеќето од неформираните животни умираат. Ваквите загуби може да бидат потценети, барем во некои региони, поради тешкотијата да се поврзат малформациите со многу пораното труење на мајките. Бидејќи не е достапен специфичен противотров, превенцијата е единствениот начин да се спречи труењето предизвикано од растението. Се сметало дека алкалоидите на ова растение може да навлезат во синџирот на исхрана на човекот преку [[млеко]]то и птиците, но научните студии ги отфрлиле овие тврдења.<ref>{{Наведено списание|last=Frank|first=A. A.|last2=Reed|first2=W.M.|date=April 1990|title=Comparative Toxicity of Coniine, an Alkaloid of ''Conium maculatum'' (Poison Hemlock), in Chickens, Quails, and Turkeys|url=https://archive.org/details/sim_avian-diseases_april-june-1990_34_2/page/433|journal=Avian Diseases|volume=34|issue=2|pages=433–437|doi=10.2307/1591432|jstor=1591432|pmid=2369382}}</ref> == Историски и културни референци == Во Стара Грција, ова растение се користело за труење на осудените затвореници. Кукута било растението кое ги убило Терамен, [[Сократ]], Полемарх и Фокион.<ref name="Blamey">{{Наведена книга|title=Wild flowers of Britain and Ireland: The Complete Guide to the British and Irish Flora|last=Blamey|first=M.|last2=Fitter|first2=R.|last3=Fitter|first3=A.|publisher=A & C Black|year=2003|isbn=978-1408179505|location=London}}</ref> Сократ, најпознатата жртва на труење, бил обвинет за безбожност и расипување на умовите на младите луѓе од Атина во 399 г. п.н.е. == Галерија == <gallery mode="packed" heights="150" style="text-align:left"> Податотека:Poison Hemlock.jpg|alt=Conium maculatum|Отровно растение Податотека:CMchinoCa.jpg|''Conium maculatum'' во Чино, Калифорнија Податотека:Hemlockseeds.jpg|Семето кон крајот на летото Податотека:David - The Death of Socrates.jpg|''Смртта на Сократ'', од Жак-Луј Давид (1787) </gallery> == Наводи == {{Наводи|30em}} == Надворешни врски == * {{Наведена мрежна страница|url=http://rbg-web2.rbge.org.uk/cgi-bin/nph-readbtree.pl/feout?FAMILY_XREF=&GENUS_XREF=Conium&SPECIES_XREF=&TAXON_NAME_XREF=&RANK=|title=''Conium''|work=Flora Europaea|publisher=Royal Botanic Garden Edinburgh}} [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Целери]] amujnh4zlc3pfwalaytsrasd26far3r 0 1304460 5651202 5606057 2026-10-29T11:56:23Z ~2026-57935-32 138187 /* Филмографија */ 5651202 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Симеон Мони Дамевски | портрет = 46th ICFF “Manaki Brothers” - Simeon Moni Damevski (Actor).jpg | рх = | опис = | роден-дата = {{роден на и возраст|df=yes|1958|9|6}} | роден-место = [[Скопје]], [[НР Македонија]], [[ФНРЈ]] | националност = [[Македонија|Македонец]] | народност = [[Македонци|Македонец]] | познат = по улогите во: <br>[[Пред дождот]]<br>[[Зоки Поки (телевизиска серија)|Зоки Поки]]<br>[[Исцелител (филм) |Исцелител]]<br>[[Бистра вода (серија) |Бистра вода]]<br>[[Јазол (филм) |Јазол]] | занимање = [[глумец]] | татко = [[Дарко Дамески]] | прекар = Мони | родено-име = Симеон Дамевски }} '''Симеон Мони Дамевски''' (р. {{роден на |6|септември|1958}} во [[Скопје]]) — [[Македонија|македонски]] [[театар]]ски, [[филм]]ски и [[Телевизија|телевизиски]] [[глумец]]. Тој е директор на [[Меѓународен фестивал на филмската камера „Браќа Манаки“]], веќе неколку години. == Филмографија == {| border=1 cellspacing=0 cellpadding=3 | '''Година''' | '''Филм''' | '''Улога''' |- | 1984 || [[Лет во место (филм) |Лет во место]] ТВ-филм || Гаврил |- | 1984 || [[Го мемираше мојот јастреб]] ТВ-филм || Војник |- | 1985 || [[Од зад грб (ТВ-филм) |Од зад грб]] ТВ-филм || Гаврил |- | 1985 || [[Јазол (филм) |Јазол]] ТВ-филм || |- | 1994 || [[Пред дождот]] ТВ-филм || Ѓеорги |- | 1996 || [[5 мртви на темноцрвеното платно]] ТВ-филм || Ричард Стриб |- | 2005 || [[Остани исправен]] ТВ-филм || |- | 2010 || [[Пилот]] ТВ-филм || |- | 2013 || [[409]] ТВ-филм || Мажот |- | 2016 || [[Болка на Душата]] ТВ-серија || |- | 2016 || [[Црвената соба]] ТВ-филм || Милорад |- | 2017 || [[Сечи тука]] ТВ-филм || Пластичен хирург |- | 2017 || [[Исцелител (филм) |Исцелител]] ТВ-филм || Доктор Златко |- | 2017 || [[Коливо]] ТВ-филм || Марко |- | 2017 || [[Македонија]] ТВ-серија || |- | 2018 || [[Сведокот]] ТВ-филм || |- | 2018 || [[Еј]] ТВ-филм || |- | 2019 || [[Господ постои, името ѝ е Петрунија]] ТВ-филм || Инспектор Милан |- | 2019 || [[Неонски срца]] ТВ-филм || Детектив |- | 2019 || [[Налепница]] ТВ-филм || |- | 2020 || [[Стела (филм) |Стела]] ТВ-филм || Тошо |- | 2020 || [[Зоки Поки (телевизиска серија)|Зоки Поки]] ТВ-серија || Стоматолог |- | 2020 || [[Хомо (филм од 2020) |Хомо]] ТВ-филм || Вујко |- | 2020 || [[Преспав]] ТВ-серија || Аљоша |- | 2022 || [[Скриптата]] ТВ-филм || |- | 2022 || [[Снежана на крајот умира]] ТВ-филм || Продавач на волници |- | 2022-2023 || [[Бистра вода (серија) |Бистра вода]] ТВ-серија || Александар |- | 2023 || [[Кома]] ТВ-филм || |- | 2025 || [[Утре наутро (филм)|Утре наутро]] ТВ-филм || УС Амбасадор |- | 2026 || [[17 (филм)|17]] ТВ-филм || Рецепционер |- | 2026 || [[Утре наутро (серија)|Утре наутро]] ТВ-серија || УС Амбасадор |- | 2026 || [[Можеби]] ТВ-филм || |- | 2027 || [[Голиот рид]] ТВ-филм || Михаил |} == Надворешни врски == * {{IMDb name|0198732}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Дамески, Симеон}} [[Категорија:Глумци од Скопје]] [[Категорија:Македонски театарски глумци]] [[Категорија:Македонски филмски глумци]] [[Категорија:Македонски телевизиски глумци]] 5g58hfb32kffaecd9yqt28i5ijgp3ti 0 1313696 5650919 5646399 2026-10-28T20:40:40Z LFC-babundjiev93 137687 5650919 wikitext text/x-wiki {{Внимание}} {{Infobox football biography 3 | playername = Коди Гакпо | image = [[Податотека:Netherlands v Tunisia 2026 World Cup - 55373562032 (Cody Gakpo).jpg|200px]] | fullname = Коди Матес Гакпо<ref name="FIFA">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup Qatar 2022™ – Squad List: Netherlands (NED) |publisher=FIFA |page=20 |date=18 December 2022 |access-date=1 January 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221218195301/https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |archive-date=18 December 2022 |url-status=live }}</ref> | dateofbirth = {{birth date and age|1999|5|7|df=y}}<ref name="FIFA"/> | cityofbirth = [[Ајндховен]] | countryofbirth = [[Холандија]] | nationality = {{flagsport|NED}} [[Холандија]] | height = {{height|m=1.93}}<ref name="FIFA"/> | position = [[Среден ред (фудбал)#Крило|крило]], [[Напад (фудбал)|напаѓач]]<ref>{{cite web |url=https://www.worldfootball.net/person/pe409131/cody-gakpo/ |title=Cody Gakpo: Profile |website=worldfootball.net |publisher=HEIM:SPIEL |date=<!-- citation bot adds wrong date --> |access-date=14 April 2024}}</ref> | currentclub = {{Fb team Liverpool}} | clubnumber = 18 | youthyears1 = | youthclubs1 = {{Fb team PSV}} | years1 = 2016-2018 | caps1 = 26 | goals1 = 17 | clubs1 = {{Fb team Jong PSV}} | years2 = 2018-2023 | caps2 = 106 | goals2 = 36 | clubs2 = {{Fb team PSV}} | years3 = 2023- | caps3 = 132 | goals3 = 33 | clubs3 = {{Fb team Liverpool}} | nationalyears1 = 2020-2021 | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0 | nationalteam1 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 18 години|Холандија 18]] | nationalyears2 = 2018 | nationalcaps2 = 3 | nationalgoals2 = 0 | nationalteam2 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 19 години|Холандија 19]] | nationalyears3 = 2018 | nationalcaps3 = 5 | nationalgoals3 = 4 | nationalteam3 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 20 години|Холандија 20]] | nationalyears4 = 2019-2021 | nationalcaps4 = 13 | nationalgoals4 = 7 | nationalteam4 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 21 година|Холандија 21]] | nationalyears5 = 2021- | nationalcaps5 = 56 | nationalgoals5 = 25 | nationalteam5 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија|Холандија]] }} '''Коди Матес Гакпо''' (роден на 7 мај 1999 година) — [[Холандија|холандски]] [[фудбал]]ер, [[Напад (фудбал)|напаѓач]] или [[Среден ред (фудбал)|крилен напаѓач]] на [[ФК Ливерпул|Ливерпул]] и на [[Фудбалска репрезентација на Холандија|холандската репрезентација]]. Производ на академијата на [[ФК ПСВ Ајндховен|ПСВ]], Гакпо го имал своето деби за првиот тим во февруари 2018 година. Во сезоната 2021–2022, тој ја освоил наградата за [[Холандски фудбалер на годината|холандски фудбалер на годината]] откако постигнал 21 гол во 47 натпревари во сите натпреварувања. Во јануари 2023 година, потпишал за Ливерпул. Гакпо играл за младинските репрезентации на Холандија од под 18 до под 21 година. Своето деби за [[Фудбалска репрезентација на Холандија|сениорска репрезентација]] го имал во јуни 2021 година на [[Европско првенство во фудбал 2020|Европското првенство 2020]]. Покрај споменатото, тој учествувал и на [[Светско првенство во фудбал|Светските првенства]] во [[Светско првенство во фудбал 2022|2022]] и [[Светско првенство во фудбал 2026|2026]] и [[Европско првенство во фудбал 2024|Европското првенство 2024]]. == Раниот живот и младоста == Гакпо е роден во [[Ајндховен]] и израснат во областа Стратум.<ref name="vi1">{{Наведени вести|url=https://www.vi.nl/pro/overig/cody-gakpo-van-stratum-naar-de-spotlights/share/b03f3d1df7|title=Cody Gakpo: van Stratum naar de spotlights|last=Boeringa|first=Reon|date=9 October 2019|work=Voetbal International|language=nl}}</ref> Неговиот татко е роден во Того и има потекло од Гана, додека неговата мајка е Холанѓанка.<ref name="ed1">{{Наведени вести|url=https://www.ed.nl/psv/cody-gakpo-leeft-de-droom-van-bijna-elke-eindhovense-jongen~af693eb3/|title=Cody Gakpo leeft de droom van bijna elke Eindhovense jongen|last=Elfrink|first=Rik|date=1 June 2019|work=Eindhovens Dagblad|language=nl}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.football-oranje.com/ghana-coach-reveals-talks-with-dutch-players/|title=Ghana coach reveals talks with Dutch players|date=17 October 2019|work=Football Oranje}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.kickgh.com/more/ghanaians-abroad/7973-exclusive-ghanaian-sensation-cody-gakpo-extends-contract-with-dutch-giants-psv-eindhoven|title=EXCLUSIVE: Ghanaian sensation Cody Gakpo extends contract with Dutch giants PSV Eindhoven|date=12 September 2019|work=Kickgh.com|access-date=2023-01-15|archive-date=2019-11-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20191109071248/https://www.kickgh.com/more/ghanaians-abroad/7973-exclusive-ghanaian-sensation-cody-gakpo-extends-contract-with-dutch-giants-psv-eindhoven|url-status=dead}}</ref> Во 2007 година, тој се преселил во младинската академија на ПСВ, каде потоа напредувал низ сите младински тимови.<ref name="ed1" /> == Клупска кариера == === ПСВ === ==== Јонг ПСВ ==== За сезоната 2016–17 Гакпо за прв пат бил дел од резервниот тим Јонг ПСВ, но главно се појавил во тимот до 19 години. Гакпо го направил своето професионално деби во Ерсте Дивизија за Јонг ПСВ на 4 ноември 2016 година во натпревар против Хелмонд Спорт.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.worldfootball.net/report/eerste-divisie-2016-2017-helmond-sport-jong-psv/|title=Game Report|date=4 November 2016|work=worldfootball.net}}</ref> Во остатокот од сезоната тој имал само уште еден настап за Јонг ПСВ. Откако неговото производство се зголемило во следната сезона У19 Ередивизија со седум гола и пет асистенции во 13 лигашки натпревари, тој конечно бил промовиран во резервите на крајот од годината. Во неговиот втор настап во второлигашот Ерсте Дивизие, на 19 јануари 2017 година во победата со 3–2 на гости против Де Графшап, тој постигнал гол и направил асистенција за третиот гол на неговиот тим.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/gakpo-bezorgt-jong-psv-driepunter.htm|title=Gakpo bezorgt Jong PSV driepunter|date=19 January 2018|publisher=PSV|language=nl}}</ref> За Јонг ПСВ, тој успеал да постигне седум гола во сезоната 2017-18, кои ги постигнал на 12 првенствени натпревари.<ref name="wf"/> ==== Прв тим ==== Гакпо го направил своето деби за првиот тим за ПСВ како замена за време на повреда во победата со 3-1 над Фејнорд на 25 февруари 2018 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://psv.supporters.nl/nieuws/artikel/43977/Geboren-Eindhovenaar-Cody-Gakpo-maakt-offici%C3%ABle-debuut-in-eerste-elftal|title=Geboren Eindhovenaar Cody Gakpo maakt officiële debuut in eerste elftal|date=25 February 2018|work=PSV.supporters.nl|accessdate=9 August 2022}}</ref> Во сезоната 2018-19, Гакпо можел дополнително да ги подобри своите перформанси. Тоа го забележал и тренерот на првиот тим, [[Марк ван Бомел]]. Тој бил избран неколку пати за натпреварот на првиот тим во првата полусезона. Сепак, тој првично остана неискористена замена.<ref name="wf"/> Во победата од 5–1 на домашен терен против Гоу Ахед Иглс на 3 декември 2018 година, тој го постигнал првиот хет-трик во својата професионална кариера.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.ed.nl/psv/jong-psv-maakt-met-grootse-gakpo-schroot-van-de-aspiraties-van-go-ahead-eagles~a430b9b3/|title=Jong PSV maakt met grootse Gakpo schroot van de aspiraties van Go Ahead Eagles|last=Elfrink|first=Rik|date=3 December 2018|work=Eindhovens Dagblad|language=nl}}</ref> Откако постигнал гол и добил асистенција во победата од 5–2 на домашен терен против Алмере Сити на 21 декември,<ref>{{Наведени вести|url=https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/2906328/gakpo-en-piroe-zijn-nieuwe-groeibriljantjes-van-psv-hoofdmacht-halen-is-realistischer-geworden|title=Gakpo en Piroe zijn nieuwe groeibriljantjes van PSV: 'Hoofdmacht halen is realistischer geworden'|last=Velthoven|first=Florian van|date=21 December 2018|publisher=Omroep Brabant|language=nl}}</ref> тој го направил своето деби во [[Ередивиси|Ередивизие]] само еден ден подоцна. Во победата од 3–1 на домашен терен против АЗ, тој бил заменет со Стивен Бергвијн во завршната фаза.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.skysports.com/football/psv-vs-az-alkmaar/390340|title=Dutch Eredivisie|work=Sky Sports|accessdate=17 August 2021}}</ref> Тој постигнал девет гола во десет лигашки натпревари за Јонг ПСВ до крајот на годината и потоа бил промовиран во редовен член на првиот тим.<ref name="wf" /> На 3 февруари 2019 година, тој го постигнал својот прволигашки гол во неговиот втор настап во победата од 5–0 на домашен терен над Фортуна Ситард и исто така асистирал за уште еден гол.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.ed.nl/psv/aanvoerder-de-jong-trots-op-honderdste-doelpunt-fantastisch-in-vijf-seizoenen-psv~a6f9eec8/|title=Aanvoerder De Jong trots op honderdste doelpunt: 'Fantastisch in vijf seizoenen PSV'|last=Beek|first=Yvonne van|date=3 February 2019|work=Eindhovens Dagblad|language=nl}}</ref> До крајот на сезоната забележал 14 првенствени настапи, но без да запише уште еден гол.<ref name="wf" /> Во сезоната 2019-2020, тој го направил својот пробив во Ередивизија и седум гола и исто толку асистенции во 25 лигашки натпревари.<ref name="wf">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.worldfootball.net/player_summary/cody-gakpo/2/|title=Cody Gakpo &raquo; Club matches|work=worldfootball.net|accessdate=17 August 2021}}</ref> На 13 септември 2020 година, првиот натпревар од сезоната 2020–21 во Ередивизија, Гакпо го постигнал својот прв погодок за ПСВ, придонесувајќи за победата од 3–1 над Гронинген.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bd.nl/psv/psv-pakt-belangrijke-uitzege-in-groningen-met-dank-aan-cody-gakpo~a4abfaf5/|title=PSV pakt belangrijke uitzege in Groningen, met dank aan Cody Gakpo|last=Elfrink|first=Rik|date=13 September 2020|work=Brabants Dagblad|language=nl}}</ref> Тој постигнал уште еден гол на 24 септември во победата од 5-1 во квалификациите за [[УЕФА Лига Европа|Лига Европа на УЕФА]] против [[НШ Мура]], дозволувајќи му на ПСВ да се квалификува во плеј-оф рундата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/english-psv/news/article/psv-cruise-to-a-5-1-win-over-ns-mura.htm|title=PSV cruise to a 5–1 win over NS Mura|date=24 September 2020|publisher=PSV|accessdate=2023-01-15|archive-date=2023-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20230102094118/https://www.psv.nl/english-psv/news/article/psv-cruise-to-a-5-1-win-over-ns-mura.htm|url-status=dead}}</ref> Тој повторно бил одлучувачки таму, кога го постигнал вториот гол на ПСВ во победата од 2–0 над [[Розенборг БК|Розенборг]] на 1 октомври.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/psv/wedstrijden/wedstrijd/rosenborg-bk-psv-01-10-2020.htm|title=Rosenborg BK – PSV|date=26 August 2014|publisher=PSV|language=nl}}</ref> Сезоната ја завршил со 29 настапи, во кои постигнал 11 голови.<ref name="wf"/> Гакпо го постигнал победничкиот гол за ПСВ во победата со 2–1 над [[ФК Ајакс|Ајакс]] во финалето на Купот на КНВБ во 2022 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://us.soccerway.com/matches/2022/04/17/netherlands/knvb-beker/psv-nv/afc-ajax/3761296/|title=PSV VS. AJAX 2–1|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=29 May 2022}}</ref> На 31 август 2022 година, тој го постигнал својот прв хет-трик во победата од 7–1 над Фолендам.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.football-oranje.com/gakpo-stars-as-psv-hit-seven-past-volendam/|title=Gakpo stars as PSV hit seven past Volendam|date=31 August 2022|work=Football Oranje}}</ref> === Ливерпул === На 28 декември 2022 година, Гакпо се согласил да потпише за [[Премиер лига на Англија|премиерлигашкиот]] клуб [[ФК Ливерпул|Ливерпул]] откако се отворил трансфер прозорецот на 1 јануари 2023 година <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.liverpoolfc.com/news/liverpool-reach-agreement-cody-gakpo-transfer|title=Liverpool reach agreement for Cody Gakpo transfer|date=28 December 2022|publisher=Liverpool F.C.|accessdate=28 December 2022}}</ref> Тој бил пријавен од [[BBC Sport|Би-Би-Си]] дека се согласил на пет и пол годишен договор, за трансферна сума од 35,4 до 44,3 фунти.&nbsp;милиони (40-50 евра).&nbsp;милиони), што би било рекордна такса добиена од ПСВ.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/64104472|title=Cody Gakpo: Liverpool reach agreement with PSV Eindhoven to sign forward|date=28 December 2022|work=BBC Sport|access-date=28 December 2022}}</ref> Тој го направил своето деби за клубот како стартер во мечот 2-2 од третото коло на [[ФА куп|ФА Купот]] на [[Анфилд|Енфилд]] против [[ФК Вулверхемптон Вондерерс|Вулвс]] на 7 јануари 2023 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/64168002|title=Liverpool 2-2 Wolverhampton Wanderers|last=Matthews|first=Callum|date=7 January 2023|work=[[BBC Sport]]|access-date=7 January 2023}}</ref> == Меѓународна кариера == [[Податотека:Austria_U-18_vs._Netherlands_U-18_2017-03-23_(086).jpg|мини|Гакпо играјќи за репрезентацијата на Холандија до 18 години во 2017 година]] Гакпо имал право да игра за Холандија, Гана или Того на меѓународно ниво.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.dailymailgh.com/netherlands-coach-eyes-ghanaian-youngster-gakpo/|title=Netherlands coach eyes Ghanaian youngster Gakpo|date=14 August 2019|work=Dailymailgh|access-date=9 August 2022|archive-date=2022-12-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20221217222242/https://www.dailymailgh.com/netherlands-coach-eyes-ghanaian-youngster-gakpo/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/SportsArchive/Ghanaian-striker-Cody-Gakpo-delighted-to-sign-new-long-term-deal-with-PSV-Eindhoven-1142882|title=Ghanaian striker Cody Gakpo delighted to sign new long-term deal with PSV Eindhoven|date=29 December 2020|work=GhanaWeb|access-date=9 August 2022}}</ref> Тој играл младински репрезентативен фудбал за Холандија на нивоа до 18,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/185190/speler/362|title=Cody Gakpo Jeugd mannen onder 18|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> до 19,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/185189/speler/362|title=Cody Gakpo Jeugd mannen onder 19|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> под 20<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/206598/speler/362|title=Cody Gakpo Jeugd mannen beloftenelftal|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> и под 21 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/185185/speler/362|title=Cody Gakpo Jong Oranje|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> Гакпо бил повикан во сениорскиот тим на [[Фудбалска репрезентација на Холандија|Холандија]] за [[Европско првенство во фудбал 2020|УЕФА Евро 2020]] и дебитирал во третиот натпревар од групната фаза против [[Фудбалска репрезентација на Македонија|Северна Македонија]] како замена во 79. минута за [[Френки де Јонг]].<ref>{{Наведени вести|url=https://www.onsoranje.nl/nieuws/nederlands-elftal/79017/frank-de-boer-maakt-ek-selectie-bekend|title=Frank de Boer maakt EK-selectie bekend|date=26 May 2021|access-date=26 May 2021|publisher=Royal Dutch Football Association|language=nl}}</ref> Со тоа, тој станал првиот холандски играч кој дебитирал на ЕП по Мартиен Врајсен во 1980 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.vi.nl/nieuws/gakpo-schrijft-historie-met-oranje-debuut|title=Gakpo schrijft historie met Oranje-debuut|date=21 June 2021|work=Voetbal International|language=nl}}</ref> Гакпо бил именуван во тимот за [[Светско првенство во фудбал 2022|Светското првенство во ФИФА 2022]] во Катар и имал непосредно влијание, постигнувајќи гол во три последователни натпревари во групата против [[Фудбалска репрезентација на Сенегал|Сенегал]],<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/63619381|title=Late goals give Dutch victory over Senegal|work=BBC Sport|access-date=29 November 2022}}</ref> Еквадор,<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/63672202|title=Valencia scores as Ecuador draw with Netherlands|work=BBC Sport|access-date=29 November 2022}}</ref> и Катар.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/63711993|title=Gakpo nets again as Dutch beat Qatar to top group|work=BBC Sport|access-date=29 November 2022}}</ref> == Стил на игра == Вообичаено распореден на [[Среден ред (фудбал)|левото крило]], Гакпо често сечел внатре на десната нога за да се пресели на поцентрална напаѓачка позиција и ја користел својата брзина и вештини за дриблинг за да ги нападне одбранбените играчи додека не најде простор за обид за гол.<ref name="vi1"/> == Личен живот == Гакпо е христијанин. Тој рекол: „Се обидувам да ја читам Библијата секој ден, се молам секој ден, сакам да одам во црква и читам многу книги за верата“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www1.cbn.com/cbnnews/world/2022/december/dutch-stars-depay-gakpo-stand-for-christ-during-fifa-world-cup-we-are-thankful-to-god|title=Dutch Stars Depay, Gakpo Stand for Christ During FIFA World Cup: 'We Are Thankful to God'|last=Wise|first=Talia|date=9 December 2022|accessdate=29 December 2022}}</ref> == Статистика за кариера == === Клуб === {{Updated|7 Јануари 2023}} {| class="wikitable" style="text-align: center;" |+Настапи и голови по клуб, сезона и натпреварување ! rowspan="2" |Клуб ! rowspan="2" |Сезона ! colspan="3" |Лига ! colspan="2" |Национален куп ! colspan="2" |Лига куп ! colspan="2" |Европа ! colspan="2" |Друго ! colspan="2" |Вкупно |- !Поделба !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола |- | rowspan="4" |Јонг ПСВ |2016–17<ref name="Soccerway" /> |Еерсте дивизија |2 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |2 |0 |- |2017–18<ref name="Soccerway" /> |Еерсте дивизија |13 |7 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |13 |7 |- |2018–19<ref name="Soccerway" /> |Еерсте дивизија |11 |10 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |11 |10 |- ! colspan="2" |Total !26 !17 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !26 !17 |- | rowspan="7" |ПСВ |2017–18<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |1 |0 |0 |0 | colspan="2" |— |0 |0 | colspan="2" |— |1 |0 |- |2018–19<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |16 |1 |2 |1 | colspan="2" |— |1 |0 |0 |0 |19 |2 |- |2019–20<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |25 |7 |2 |0 | colspan="2" |— |11 |1 |1 |0 |39 |8 |- |2020–21<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |23 |7 |1 |0 | colspan="2" |— |5 |4 | colspan="2" |— |29 |11 |- |2021–22<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |27 |12 |4 |2 | colspan="2" |— |15 |7 |1 |0 |47 |21 |- |2022–23<ref name="Soccerway">{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/players/cody-mathes-gakpo/436584/|title=C. Gakpo: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2023}}</ref> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |14 |9 |0 |0 | colspan="2" |— |9 |3 |1 |1 |24 |13 |- ! colspan="2" |Total !106 !36 !9 !3 ! colspan="2" |— !41 !15 !3 !1 !159 !55 |- |[[ФК Ливерпул|Ливерпулl]] |2022–23 |Премиер лига |0 |0 |1 |0 | colspan="2" |— |0 |0 | colspan="2" |— |1 |0 |- ! colspan="3" |Вкупно во кариерата !132 !53 !10 !3 !0 !0 !41 !15 !3 !1 !186 !72 |} === Меѓународно === {{Updated|9 Декември 2022}}<ref name="NFT">{{NFT player |id=83022 |name=Cody Gakpo |access-date=1 January 2023}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center;" |+Настапи и голови по репрезентација и година ! Репрезентација ! година ! Асистенции ! Цели |- | rowspan="2" | [[Фудбалска репрезентација на Холандија|Холандија]] | 2021 година | 4 | 1 |- | 2022 година | 10 | 5 |- ! colspan="2" | Вкупно ! 14 ! 6 |} {{Updated|9 Декември 2022}} :''Резултатите прво го наведуваат бројот на голови на Холандија, колоната за резултати го покажува резултатот по секој гол на Гакпо.''<ref name="NFT"/> {| class="wikitable sortable" |+Список на меѓународни голови постигнати од Коди Гакпо ! scope="col" | бр. ! scope="col" | Датум ! scope="col" | Место на одржување ! scope="col" | капа ! scope="col" | Противник ! scope="col" | Резултат ! scope="col" | Резултат ! scope="col" | Конкуренција ! class="unsortable" scope="col" | {{Крат|Ref.|Reference}} |- | style="text-align: center;" | 1 | 4 септември 2021 година | Филипс Стадион, Ајндховен, Холандија | style="text-align: center;" | 3 |{{Fb|MNE}} | style="text-align: center;" | 4–0 | style="text-align: center;" | 4–0 | [[Квалификации за Светско првенство во фудбал 2022|Квалификации за Светското првенство ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2021/09/04/europe/wc-qualifying-europe/netherlands/montenegro/3430163/|title=Netherlands vs. Montenegro 4–0: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 2 | 14 јуни 2022 година | [[Стадион Фејенорд|Де Куип]], Ротердам, Холандија | style="text-align: center;" | 7 |{{Fb|WAL}} | style="text-align: center;" | 2–0 | style="text-align: center;" | 3–2 | 2022–23 УЕФА Лига на нации А | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/06/14/europe/uefa-nations-league/netherlands/wales/3710413/|title=Netherlands vs. Wales 3–2: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 3 | 22 септември 2022 година | Стадион Народови, Варшава, Полска | style="text-align: center;" | 8 |{{Fb|POL}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 2–0 | 2022–23 УЕФА Лига на нации А | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/09/22/europe/uefa-nations-league/poland/netherlands/3710416/|title=Poland vs. Netherlands 0–2: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 4 | 21 ноември 2022 година | [[Стадион Ал Тумама]], Доха, Катар | style="text-align: center;" | 10 |{{Fb|SEN}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 2–0 | [[Светско првенство во фудбал 2022|Светско првенство во ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/11/21/world/world-cup/senegal/netherlands/3749502/|title=Senegal vs. Netherlands 0–2: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 5 | 25 ноември 2022 година | [[Меѓународен стадион Калифа|Меѓународниот стадион Калифа]], Доха, Катар | style="text-align: center;" | 11 |{{Fb|ECU}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 1–1 | [[Светско првенство во фудбал 2022|Светско првенство во ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/11/25/world/world-cup/netherlands/ecuador/3749504/|title=Netherlands vs. Ecuador 1–1: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 6 | 29 ноември 2022 година | [[Стадион Ал Бајт]], Ал Хор, Катар | style="text-align: center;" | 12 |{{Fb|QAT}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 2–0 | [[Светско првенство во фудбал 2022|Светско првенство во ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/11/29/world/world-cup/netherlands/qatar/3749505/|title=Netherlands vs. Qatar 2–0: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |} == Почести == '''ПСВ''' * [[Ередивиси|Ередивизија]]: 2017–18<ref name="PSV">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.youtube.com/watch?v=M0QIi4IBo3M|title=PSV KAMPIOEN|work=Fox Sports|language=nl}}</ref> * Куп на КНВБ : 2021–22<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://nos.nl/artikel/2425523-psv-verrast-ajax-met-twee-goals-vlak-na-rust-en-wint-knvb-beker|title=PSV verrast Ajax met twee goals vlak na rust en wint KNVB-beker|date=17 April 2022|publisher=Nederlandse Omroep Stichting|accessdate=30 December 2022}}</ref> * Јохан Кројф Шилд : 2021,<ref>{{Наведени вести|url=https://int.soccerway.com/matches/2021/08/07/netherlands/super-cup/afc-ajax/psv-nv/3513238/|title=Super Cup|work=Soccerway|access-date=10 August 2021}}</ref> 2022<ref name="JCSwin">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/english-psv/matches/match/ajax-psv-30-07-2022.htm|title=Ajax – PSV|date=30 July 2022|publisher=PSV|accessdate=30 July 2022|archive-date=2022-09-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20220923024833/https://www.psv.nl/english-psv/matches/match/ajax-psv-30-07-2022.htm|url-status=dead}}</ref> '''Поединечно''' * Холандски фудбалер на годината: 2021–22<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telegraaf.nl/sport/1726682292/cody-gakpo-voetballer-van-het-jaar-heel-trots|title=Cody Gakpo voetballer van het jaar: 'Heel trots'|date=17 May 2022|language=nl}}</ref> * Играч на месецот [[Ередивиси|во Ередивизија]]: септември 2022 година,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eredivisie.eu/news/cody-gakpo-named-as-eredivisie-player-of-the-month-for-september/|title=Cody Gakpo named as Eredivisie Player of the Month for September|date=30 September 2022|publisher=Eredivisie|accessdate=9 November 2022}}</ref> октомври 2022 година<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eredivisie.eu/news/cody-gakpo-is-the-eredivisie-player-of-the-month-for-the-second-month-running/|title=Cody Gakpo is the Eredivisie Player of the Month for the second month running|date=4 November 2022|publisher=Eredivisie|accessdate=9 November 2022}}</ref> == Наводи == <references group="" responsive="1"></references> == Надворешни врски == * [https://www.liverpoolfc.com/team/mens/player/cody-gakpo Профил] на веб-страницата на Ливерпул * [https://www.onsoranje.nl/teams/185184/speler/362 Профил] на веб-страницата на Кралската фудбалска асоцијација на Холандија (на холандски) * {{UEFA player}} {{Состав на ФК Ливерпул}} {{Состав на Холандија на СП фудбал 2022}} {{Состав на Холандија на СП фудбал 2026}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гакпо, Коди}} [[Категорија:Луѓе од Ајндховен]] [[Категорија:Холандски фудбалери]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во 1999 година]] [[Категорија:Фудбалери на ФК ПСВ Ајндховен]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Ливерпул]] [[Категорија:Фудбалери од Премиер Лига]] [[Категорија:Фудбалери на Светско првенство 2026]] te16821ge871owukass3nzott74u3wb 5650921 5650919 2026-10-28T20:41:12Z LFC-babundjiev93 137687 5650921 wikitext text/x-wiki {{Внимание}} {{Infobox football biography 3 | playername = Коди Гакпо | image = [[Податотека:Netherlands v Tunisia 2026 World Cup - 55373562032 (Cody Gakpo).jpg|200px]] | fullname = Коди Матес Гакпо<ref name="FIFA">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup Qatar 2022™ – Squad List: Netherlands (NED) |publisher=FIFA |page=20 |date=18 December 2022 |access-date=1 January 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221218195301/https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |archive-date=18 December 2022 |url-status=live }}</ref> | dateofbirth = {{birth date and age|1999|5|7|df=y}}<ref name="FIFA"/> | cityofbirth = [[Ајндховен]] | countryofbirth = [[Холандија]] | nationality = {{flagsport|NED}} [[Холандија]] | height = {{height|m=1.93}}<ref name="FIFA"/> | position = [[Среден ред (фудбал)#Крило|крило]], [[Напад (фудбал)|напаѓач]]<ref>{{cite web |url=https://www.worldfootball.net/person/pe409131/cody-gakpo/ |title=Cody Gakpo: Profile |website=worldfootball.net |publisher=HEIM:SPIEL |date=<!-- citation bot adds wrong date --> |access-date=14 April 2024}}</ref> | currentclub = {{Fb team Liverpool}} | clubnumber = 18 | youthyears1 = | youthclubs1 = {{Fb team PSV}} | years1 = 2016-2018 | caps1 = 26 | goals1 = 17 | clubs1 = {{Fb team Jong PSV}} | years2 = 2018-2023 | caps2 = 106 | goals2 = 36 | clubs2 = {{Fb team PSV}} | years3 = 2023- | caps3 = 132 | goals3 = 33 | clubs3 = {{Fb team Liverpool}} | nationalyears1 = 2020-2021 | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0 | nationalteam1 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 18 години|Холандија 18]] | nationalyears2 = 2018 | nationalcaps2 = 3 | nationalgoals2 = 0 | nationalteam2 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 19 години|Холандија 19]] | nationalyears3 = 2018 | nationalcaps3 = 5 | nationalgoals3 = 4 | nationalteam3 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 20 години|Холандија 20]] | nationalyears4 = 2019-2021 | nationalcaps4 = 13 | nationalgoals4 = 7 | nationalteam4 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 21 година|Холандија 21]] | nationalyears5 = 2021- | nationalcaps5 = 56 | nationalgoals5 = 25 | nationalteam5 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија|Холандија]] }} '''Коди Матес Гакпо''' (роден на 7 мај 1999 година) — [[Холандија|холандски]] [[фудбал]]ер, [[Напад (фудбал)|напаѓач]] или [[Среден ред (фудбал)|крилен напаѓач]] на [[ФК Ливерпул|Ливерпул]] и на [[Фудбалска репрезентација на Холандија|холандската репрезентација]]. Производ на академијата на [[ФК ПСВ Ајндховен|ПСВ]], Гакпо го имал своето деби за првиот тим во февруари 2018 година. Во сезоната 2021-2022, тој ја освоил наградата за [[Холандски фудбалер на годината|холандски фудбалер на годината]], откако постигнал 21 гол во 47 натпревари во сите натпреварувања. Во јануари 2023 година, потпишал за Ливерпул. Гакпо играл за младинските репрезентации на Холандија од под 18 до под 21 година. Своето деби за [[Фудбалска репрезентација на Холандија|сениорска репрезентација]] го имал во јуни 2021 година на [[Европско првенство во фудбал 2020|Европското првенство 2020]]. Покрај споменатото, тој учествувал и на [[Светско првенство во фудбал|Светските првенства]] во [[Светско првенство во фудбал 2022|2022]] и [[Светско првенство во фудбал 2026|2026]] и [[Европско првенство во фудбал 2024|Европското првенство 2024]]. == Раниот живот и младоста == Гакпо е роден во [[Ајндховен]] и израснат во областа Стратум.<ref name="vi1">{{Наведени вести|url=https://www.vi.nl/pro/overig/cody-gakpo-van-stratum-naar-de-spotlights/share/b03f3d1df7|title=Cody Gakpo: van Stratum naar de spotlights|last=Boeringa|first=Reon|date=9 October 2019|work=Voetbal International|language=nl}}</ref> Неговиот татко е роден во Того и има потекло од Гана, додека неговата мајка е Холанѓанка.<ref name="ed1">{{Наведени вести|url=https://www.ed.nl/psv/cody-gakpo-leeft-de-droom-van-bijna-elke-eindhovense-jongen~af693eb3/|title=Cody Gakpo leeft de droom van bijna elke Eindhovense jongen|last=Elfrink|first=Rik|date=1 June 2019|work=Eindhovens Dagblad|language=nl}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.football-oranje.com/ghana-coach-reveals-talks-with-dutch-players/|title=Ghana coach reveals talks with Dutch players|date=17 October 2019|work=Football Oranje}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.kickgh.com/more/ghanaians-abroad/7973-exclusive-ghanaian-sensation-cody-gakpo-extends-contract-with-dutch-giants-psv-eindhoven|title=EXCLUSIVE: Ghanaian sensation Cody Gakpo extends contract with Dutch giants PSV Eindhoven|date=12 September 2019|work=Kickgh.com|access-date=2023-01-15|archive-date=2019-11-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20191109071248/https://www.kickgh.com/more/ghanaians-abroad/7973-exclusive-ghanaian-sensation-cody-gakpo-extends-contract-with-dutch-giants-psv-eindhoven|url-status=dead}}</ref> Во 2007 година, тој се преселил во младинската академија на ПСВ, каде потоа напредувал низ сите младински тимови.<ref name="ed1" /> == Клупска кариера == === ПСВ === ==== Јонг ПСВ ==== За сезоната 2016–17 Гакпо за прв пат бил дел од резервниот тим Јонг ПСВ, но главно се појавил во тимот до 19 години. Гакпо го направил своето професионално деби во Ерсте Дивизија за Јонг ПСВ на 4 ноември 2016 година во натпревар против Хелмонд Спорт.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.worldfootball.net/report/eerste-divisie-2016-2017-helmond-sport-jong-psv/|title=Game Report|date=4 November 2016|work=worldfootball.net}}</ref> Во остатокот од сезоната тој имал само уште еден настап за Јонг ПСВ. Откако неговото производство се зголемило во следната сезона У19 Ередивизија со седум гола и пет асистенции во 13 лигашки натпревари, тој конечно бил промовиран во резервите на крајот од годината. Во неговиот втор настап во второлигашот Ерсте Дивизие, на 19 јануари 2017 година во победата со 3–2 на гости против Де Графшап, тој постигнал гол и направил асистенција за третиот гол на неговиот тим.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/gakpo-bezorgt-jong-psv-driepunter.htm|title=Gakpo bezorgt Jong PSV driepunter|date=19 January 2018|publisher=PSV|language=nl}}</ref> За Јонг ПСВ, тој успеал да постигне седум гола во сезоната 2017-18, кои ги постигнал на 12 првенствени натпревари.<ref name="wf"/> ==== Прв тим ==== Гакпо го направил своето деби за првиот тим за ПСВ како замена за време на повреда во победата со 3-1 над Фејнорд на 25 февруари 2018 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://psv.supporters.nl/nieuws/artikel/43977/Geboren-Eindhovenaar-Cody-Gakpo-maakt-offici%C3%ABle-debuut-in-eerste-elftal|title=Geboren Eindhovenaar Cody Gakpo maakt officiële debuut in eerste elftal|date=25 February 2018|work=PSV.supporters.nl|accessdate=9 August 2022}}</ref> Во сезоната 2018-19, Гакпо можел дополнително да ги подобри своите перформанси. Тоа го забележал и тренерот на првиот тим, [[Марк ван Бомел]]. Тој бил избран неколку пати за натпреварот на првиот тим во првата полусезона. Сепак, тој првично остана неискористена замена.<ref name="wf"/> Во победата од 5–1 на домашен терен против Гоу Ахед Иглс на 3 декември 2018 година, тој го постигнал првиот хет-трик во својата професионална кариера.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.ed.nl/psv/jong-psv-maakt-met-grootse-gakpo-schroot-van-de-aspiraties-van-go-ahead-eagles~a430b9b3/|title=Jong PSV maakt met grootse Gakpo schroot van de aspiraties van Go Ahead Eagles|last=Elfrink|first=Rik|date=3 December 2018|work=Eindhovens Dagblad|language=nl}}</ref> Откако постигнал гол и добил асистенција во победата од 5–2 на домашен терен против Алмере Сити на 21 декември,<ref>{{Наведени вести|url=https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/2906328/gakpo-en-piroe-zijn-nieuwe-groeibriljantjes-van-psv-hoofdmacht-halen-is-realistischer-geworden|title=Gakpo en Piroe zijn nieuwe groeibriljantjes van PSV: 'Hoofdmacht halen is realistischer geworden'|last=Velthoven|first=Florian van|date=21 December 2018|publisher=Omroep Brabant|language=nl}}</ref> тој го направил своето деби во [[Ередивиси|Ередивизие]] само еден ден подоцна. Во победата од 3–1 на домашен терен против АЗ, тој бил заменет со Стивен Бергвијн во завршната фаза.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.skysports.com/football/psv-vs-az-alkmaar/390340|title=Dutch Eredivisie|work=Sky Sports|accessdate=17 August 2021}}</ref> Тој постигнал девет гола во десет лигашки натпревари за Јонг ПСВ до крајот на годината и потоа бил промовиран во редовен член на првиот тим.<ref name="wf" /> На 3 февруари 2019 година, тој го постигнал својот прволигашки гол во неговиот втор настап во победата од 5–0 на домашен терен над Фортуна Ситард и исто така асистирал за уште еден гол.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.ed.nl/psv/aanvoerder-de-jong-trots-op-honderdste-doelpunt-fantastisch-in-vijf-seizoenen-psv~a6f9eec8/|title=Aanvoerder De Jong trots op honderdste doelpunt: 'Fantastisch in vijf seizoenen PSV'|last=Beek|first=Yvonne van|date=3 February 2019|work=Eindhovens Dagblad|language=nl}}</ref> До крајот на сезоната забележал 14 првенствени настапи, но без да запише уште еден гол.<ref name="wf" /> Во сезоната 2019-2020, тој го направил својот пробив во Ередивизија и седум гола и исто толку асистенции во 25 лигашки натпревари.<ref name="wf">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.worldfootball.net/player_summary/cody-gakpo/2/|title=Cody Gakpo &raquo; Club matches|work=worldfootball.net|accessdate=17 August 2021}}</ref> На 13 септември 2020 година, првиот натпревар од сезоната 2020–21 во Ередивизија, Гакпо го постигнал својот прв погодок за ПСВ, придонесувајќи за победата од 3–1 над Гронинген.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bd.nl/psv/psv-pakt-belangrijke-uitzege-in-groningen-met-dank-aan-cody-gakpo~a4abfaf5/|title=PSV pakt belangrijke uitzege in Groningen, met dank aan Cody Gakpo|last=Elfrink|first=Rik|date=13 September 2020|work=Brabants Dagblad|language=nl}}</ref> Тој постигнал уште еден гол на 24 септември во победата од 5-1 во квалификациите за [[УЕФА Лига Европа|Лига Европа на УЕФА]] против [[НШ Мура]], дозволувајќи му на ПСВ да се квалификува во плеј-оф рундата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/english-psv/news/article/psv-cruise-to-a-5-1-win-over-ns-mura.htm|title=PSV cruise to a 5–1 win over NS Mura|date=24 September 2020|publisher=PSV|accessdate=2023-01-15|archive-date=2023-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20230102094118/https://www.psv.nl/english-psv/news/article/psv-cruise-to-a-5-1-win-over-ns-mura.htm|url-status=dead}}</ref> Тој повторно бил одлучувачки таму, кога го постигнал вториот гол на ПСВ во победата од 2–0 над [[Розенборг БК|Розенборг]] на 1 октомври.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/psv/wedstrijden/wedstrijd/rosenborg-bk-psv-01-10-2020.htm|title=Rosenborg BK – PSV|date=26 August 2014|publisher=PSV|language=nl}}</ref> Сезоната ја завршил со 29 настапи, во кои постигнал 11 голови.<ref name="wf"/> Гакпо го постигнал победничкиот гол за ПСВ во победата со 2–1 над [[ФК Ајакс|Ајакс]] во финалето на Купот на КНВБ во 2022 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://us.soccerway.com/matches/2022/04/17/netherlands/knvb-beker/psv-nv/afc-ajax/3761296/|title=PSV VS. AJAX 2–1|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=29 May 2022}}</ref> На 31 август 2022 година, тој го постигнал својот прв хет-трик во победата од 7–1 над Фолендам.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.football-oranje.com/gakpo-stars-as-psv-hit-seven-past-volendam/|title=Gakpo stars as PSV hit seven past Volendam|date=31 August 2022|work=Football Oranje}}</ref> === Ливерпул === На 28 декември 2022 година, Гакпо се согласил да потпише за [[Премиер лига на Англија|премиерлигашкиот]] клуб [[ФК Ливерпул|Ливерпул]] откако се отворил трансфер прозорецот на 1 јануари 2023 година <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.liverpoolfc.com/news/liverpool-reach-agreement-cody-gakpo-transfer|title=Liverpool reach agreement for Cody Gakpo transfer|date=28 December 2022|publisher=Liverpool F.C.|accessdate=28 December 2022}}</ref> Тој бил пријавен од [[BBC Sport|Би-Би-Си]] дека се согласил на пет и пол годишен договор, за трансферна сума од 35,4 до 44,3 фунти.&nbsp;милиони (40-50 евра).&nbsp;милиони), што би било рекордна такса добиена од ПСВ.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/64104472|title=Cody Gakpo: Liverpool reach agreement with PSV Eindhoven to sign forward|date=28 December 2022|work=BBC Sport|access-date=28 December 2022}}</ref> Тој го направил своето деби за клубот како стартер во мечот 2-2 од третото коло на [[ФА куп|ФА Купот]] на [[Анфилд|Енфилд]] против [[ФК Вулверхемптон Вондерерс|Вулвс]] на 7 јануари 2023 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/64168002|title=Liverpool 2-2 Wolverhampton Wanderers|last=Matthews|first=Callum|date=7 January 2023|work=[[BBC Sport]]|access-date=7 January 2023}}</ref> == Меѓународна кариера == [[Податотека:Austria_U-18_vs._Netherlands_U-18_2017-03-23_(086).jpg|мини|Гакпо играјќи за репрезентацијата на Холандија до 18 години во 2017 година]] Гакпо имал право да игра за Холандија, Гана или Того на меѓународно ниво.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.dailymailgh.com/netherlands-coach-eyes-ghanaian-youngster-gakpo/|title=Netherlands coach eyes Ghanaian youngster Gakpo|date=14 August 2019|work=Dailymailgh|access-date=9 August 2022|archive-date=2022-12-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20221217222242/https://www.dailymailgh.com/netherlands-coach-eyes-ghanaian-youngster-gakpo/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/SportsArchive/Ghanaian-striker-Cody-Gakpo-delighted-to-sign-new-long-term-deal-with-PSV-Eindhoven-1142882|title=Ghanaian striker Cody Gakpo delighted to sign new long-term deal with PSV Eindhoven|date=29 December 2020|work=GhanaWeb|access-date=9 August 2022}}</ref> Тој играл младински репрезентативен фудбал за Холандија на нивоа до 18,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/185190/speler/362|title=Cody Gakpo Jeugd mannen onder 18|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> до 19,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/185189/speler/362|title=Cody Gakpo Jeugd mannen onder 19|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> под 20<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/206598/speler/362|title=Cody Gakpo Jeugd mannen beloftenelftal|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> и под 21 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/185185/speler/362|title=Cody Gakpo Jong Oranje|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> Гакпо бил повикан во сениорскиот тим на [[Фудбалска репрезентација на Холандија|Холандија]] за [[Европско првенство во фудбал 2020|УЕФА Евро 2020]] и дебитирал во третиот натпревар од групната фаза против [[Фудбалска репрезентација на Македонија|Северна Македонија]] како замена во 79. минута за [[Френки де Јонг]].<ref>{{Наведени вести|url=https://www.onsoranje.nl/nieuws/nederlands-elftal/79017/frank-de-boer-maakt-ek-selectie-bekend|title=Frank de Boer maakt EK-selectie bekend|date=26 May 2021|access-date=26 May 2021|publisher=Royal Dutch Football Association|language=nl}}</ref> Со тоа, тој станал првиот холандски играч кој дебитирал на ЕП по Мартиен Врајсен во 1980 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.vi.nl/nieuws/gakpo-schrijft-historie-met-oranje-debuut|title=Gakpo schrijft historie met Oranje-debuut|date=21 June 2021|work=Voetbal International|language=nl}}</ref> Гакпо бил именуван во тимот за [[Светско првенство во фудбал 2022|Светското првенство во ФИФА 2022]] во Катар и имал непосредно влијание, постигнувајќи гол во три последователни натпревари во групата против [[Фудбалска репрезентација на Сенегал|Сенегал]],<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/63619381|title=Late goals give Dutch victory over Senegal|work=BBC Sport|access-date=29 November 2022}}</ref> Еквадор,<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/63672202|title=Valencia scores as Ecuador draw with Netherlands|work=BBC Sport|access-date=29 November 2022}}</ref> и Катар.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/63711993|title=Gakpo nets again as Dutch beat Qatar to top group|work=BBC Sport|access-date=29 November 2022}}</ref> == Стил на игра == Вообичаено распореден на [[Среден ред (фудбал)|левото крило]], Гакпо често сечел внатре на десната нога за да се пресели на поцентрална напаѓачка позиција и ја користел својата брзина и вештини за дриблинг за да ги нападне одбранбените играчи додека не најде простор за обид за гол.<ref name="vi1"/> == Личен живот == Гакпо е христијанин. Тој рекол: „Се обидувам да ја читам Библијата секој ден, се молам секој ден, сакам да одам во црква и читам многу книги за верата“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www1.cbn.com/cbnnews/world/2022/december/dutch-stars-depay-gakpo-stand-for-christ-during-fifa-world-cup-we-are-thankful-to-god|title=Dutch Stars Depay, Gakpo Stand for Christ During FIFA World Cup: 'We Are Thankful to God'|last=Wise|first=Talia|date=9 December 2022|accessdate=29 December 2022}}</ref> == Статистика за кариера == === Клуб === {{Updated|7 Јануари 2023}} {| class="wikitable" style="text-align: center;" |+Настапи и голови по клуб, сезона и натпреварување ! rowspan="2" |Клуб ! rowspan="2" |Сезона ! colspan="3" |Лига ! colspan="2" |Национален куп ! colspan="2" |Лига куп ! colspan="2" |Европа ! colspan="2" |Друго ! colspan="2" |Вкупно |- !Поделба !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола |- | rowspan="4" |Јонг ПСВ |2016–17<ref name="Soccerway" /> |Еерсте дивизија |2 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |2 |0 |- |2017–18<ref name="Soccerway" /> |Еерсте дивизија |13 |7 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |13 |7 |- |2018–19<ref name="Soccerway" /> |Еерсте дивизија |11 |10 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |11 |10 |- ! colspan="2" |Total !26 !17 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !26 !17 |- | rowspan="7" |ПСВ |2017–18<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |1 |0 |0 |0 | colspan="2" |— |0 |0 | colspan="2" |— |1 |0 |- |2018–19<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |16 |1 |2 |1 | colspan="2" |— |1 |0 |0 |0 |19 |2 |- |2019–20<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |25 |7 |2 |0 | colspan="2" |— |11 |1 |1 |0 |39 |8 |- |2020–21<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |23 |7 |1 |0 | colspan="2" |— |5 |4 | colspan="2" |— |29 |11 |- |2021–22<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |27 |12 |4 |2 | colspan="2" |— |15 |7 |1 |0 |47 |21 |- |2022–23<ref name="Soccerway">{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/players/cody-mathes-gakpo/436584/|title=C. Gakpo: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2023}}</ref> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |14 |9 |0 |0 | colspan="2" |— |9 |3 |1 |1 |24 |13 |- ! colspan="2" |Total !106 !36 !9 !3 ! colspan="2" |— !41 !15 !3 !1 !159 !55 |- |[[ФК Ливерпул|Ливерпулl]] |2022–23 |Премиер лига |0 |0 |1 |0 | colspan="2" |— |0 |0 | colspan="2" |— |1 |0 |- ! colspan="3" |Вкупно во кариерата !132 !53 !10 !3 !0 !0 !41 !15 !3 !1 !186 !72 |} === Меѓународно === {{Updated|9 Декември 2022}}<ref name="NFT">{{NFT player |id=83022 |name=Cody Gakpo |access-date=1 January 2023}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center;" |+Настапи и голови по репрезентација и година ! Репрезентација ! година ! Асистенции ! Цели |- | rowspan="2" | [[Фудбалска репрезентација на Холандија|Холандија]] | 2021 година | 4 | 1 |- | 2022 година | 10 | 5 |- ! colspan="2" | Вкупно ! 14 ! 6 |} {{Updated|9 Декември 2022}} :''Резултатите прво го наведуваат бројот на голови на Холандија, колоната за резултати го покажува резултатот по секој гол на Гакпо.''<ref name="NFT"/> {| class="wikitable sortable" |+Список на меѓународни голови постигнати од Коди Гакпо ! scope="col" | бр. ! scope="col" | Датум ! scope="col" | Место на одржување ! scope="col" | капа ! scope="col" | Противник ! scope="col" | Резултат ! scope="col" | Резултат ! scope="col" | Конкуренција ! class="unsortable" scope="col" | {{Крат|Ref.|Reference}} |- | style="text-align: center;" | 1 | 4 септември 2021 година | Филипс Стадион, Ајндховен, Холандија | style="text-align: center;" | 3 |{{Fb|MNE}} | style="text-align: center;" | 4–0 | style="text-align: center;" | 4–0 | [[Квалификации за Светско првенство во фудбал 2022|Квалификации за Светското првенство ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2021/09/04/europe/wc-qualifying-europe/netherlands/montenegro/3430163/|title=Netherlands vs. Montenegro 4–0: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 2 | 14 јуни 2022 година | [[Стадион Фејенорд|Де Куип]], Ротердам, Холандија | style="text-align: center;" | 7 |{{Fb|WAL}} | style="text-align: center;" | 2–0 | style="text-align: center;" | 3–2 | 2022–23 УЕФА Лига на нации А | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/06/14/europe/uefa-nations-league/netherlands/wales/3710413/|title=Netherlands vs. Wales 3–2: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 3 | 22 септември 2022 година | Стадион Народови, Варшава, Полска | style="text-align: center;" | 8 |{{Fb|POL}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 2–0 | 2022–23 УЕФА Лига на нации А | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/09/22/europe/uefa-nations-league/poland/netherlands/3710416/|title=Poland vs. Netherlands 0–2: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 4 | 21 ноември 2022 година | [[Стадион Ал Тумама]], Доха, Катар | style="text-align: center;" | 10 |{{Fb|SEN}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 2–0 | [[Светско првенство во фудбал 2022|Светско првенство во ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/11/21/world/world-cup/senegal/netherlands/3749502/|title=Senegal vs. Netherlands 0–2: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 5 | 25 ноември 2022 година | [[Меѓународен стадион Калифа|Меѓународниот стадион Калифа]], Доха, Катар | style="text-align: center;" | 11 |{{Fb|ECU}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 1–1 | [[Светско првенство во фудбал 2022|Светско првенство во ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/11/25/world/world-cup/netherlands/ecuador/3749504/|title=Netherlands vs. Ecuador 1–1: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 6 | 29 ноември 2022 година | [[Стадион Ал Бајт]], Ал Хор, Катар | style="text-align: center;" | 12 |{{Fb|QAT}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 2–0 | [[Светско првенство во фудбал 2022|Светско првенство во ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/11/29/world/world-cup/netherlands/qatar/3749505/|title=Netherlands vs. Qatar 2–0: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |} == Почести == '''ПСВ''' * [[Ередивиси|Ередивизија]]: 2017–18<ref name="PSV">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.youtube.com/watch?v=M0QIi4IBo3M|title=PSV KAMPIOEN|work=Fox Sports|language=nl}}</ref> * Куп на КНВБ : 2021–22<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://nos.nl/artikel/2425523-psv-verrast-ajax-met-twee-goals-vlak-na-rust-en-wint-knvb-beker|title=PSV verrast Ajax met twee goals vlak na rust en wint KNVB-beker|date=17 April 2022|publisher=Nederlandse Omroep Stichting|accessdate=30 December 2022}}</ref> * Јохан Кројф Шилд : 2021,<ref>{{Наведени вести|url=https://int.soccerway.com/matches/2021/08/07/netherlands/super-cup/afc-ajax/psv-nv/3513238/|title=Super Cup|work=Soccerway|access-date=10 August 2021}}</ref> 2022<ref name="JCSwin">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/english-psv/matches/match/ajax-psv-30-07-2022.htm|title=Ajax – PSV|date=30 July 2022|publisher=PSV|accessdate=30 July 2022|archive-date=2022-09-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20220923024833/https://www.psv.nl/english-psv/matches/match/ajax-psv-30-07-2022.htm|url-status=dead}}</ref> '''Поединечно''' * Холандски фудбалер на годината: 2021–22<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telegraaf.nl/sport/1726682292/cody-gakpo-voetballer-van-het-jaar-heel-trots|title=Cody Gakpo voetballer van het jaar: 'Heel trots'|date=17 May 2022|language=nl}}</ref> * Играч на месецот [[Ередивиси|во Ередивизија]]: септември 2022 година,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eredivisie.eu/news/cody-gakpo-named-as-eredivisie-player-of-the-month-for-september/|title=Cody Gakpo named as Eredivisie Player of the Month for September|date=30 September 2022|publisher=Eredivisie|accessdate=9 November 2022}}</ref> октомври 2022 година<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eredivisie.eu/news/cody-gakpo-is-the-eredivisie-player-of-the-month-for-the-second-month-running/|title=Cody Gakpo is the Eredivisie Player of the Month for the second month running|date=4 November 2022|publisher=Eredivisie|accessdate=9 November 2022}}</ref> == Наводи == <references group="" responsive="1"></references> == Надворешни врски == * [https://www.liverpoolfc.com/team/mens/player/cody-gakpo Профил] на веб-страницата на Ливерпул * [https://www.onsoranje.nl/teams/185184/speler/362 Профил] на веб-страницата на Кралската фудбалска асоцијација на Холандија (на холандски) * {{UEFA player}} {{Состав на ФК Ливерпул}} {{Состав на Холандија на СП фудбал 2022}} {{Состав на Холандија на СП фудбал 2026}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гакпо, Коди}} [[Категорија:Луѓе од Ајндховен]] [[Категорија:Холандски фудбалери]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во 1999 година]] [[Категорија:Фудбалери на ФК ПСВ Ајндховен]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Ливерпул]] [[Категорија:Фудбалери од Премиер Лига]] [[Категорија:Фудбалери на Светско првенство 2026]] f1bu1q76zxx2apkobamqxpi85sedkgv 5650967 5650921 2026-10-28T22:25:38Z LFC-babundjiev93 137687 5650967 wikitext text/x-wiki {{Внимание}} {{Infobox football biography 3 | playername = Коди Гакпо | image = [[Податотека:Netherlands v Tunisia 2026 World Cup - 55373562032 (Cody Gakpo).jpg|200px]] | fullname = Коди Матес Гакпо<ref name="FIFA">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup Qatar 2022™ – Squad List: Netherlands (NED) |publisher=FIFA |page=20 |date=18 December 2022 |access-date=1 January 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221218195301/https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |archive-date=18 December 2022 |url-status=live }}</ref> | dateofbirth = {{birth date and age|1999|5|7|df=y}}<ref name="FIFA"/> | cityofbirth = [[Ајндховен]] | countryofbirth = [[Холандија]] | nationality = {{flagsport|NED}} [[Холандија]] | height = {{height|m=1.93}}<ref name="FIFA"/> | position = [[Среден ред (фудбал)#Крило|крило]], [[Напад (фудбал)|напаѓач]]<ref>{{cite web |url=https://www.worldfootball.net/person/pe409131/cody-gakpo/ |title=Cody Gakpo: Profile |website=worldfootball.net |publisher=HEIM:SPIEL |date=<!-- citation bot adds wrong date --> |access-date=14 April 2024}}</ref> | currentclub = {{Fb team Liverpool}} | clubnumber = 18 | youthyears1 = | youthclubs1 = {{Fb team PSV}} | years1 = 2016-2018 | caps1 = 26 | goals1 = 17 | clubs1 = {{Fb team Jong PSV}} | years2 = 2018-2023 | caps2 = 106 | goals2 = 36 | clubs2 = {{Fb team PSV}} | years3 = 2023- | caps3 = 132 | goals3 = 33 | clubs3 = {{Fb team Liverpool}} | nationalyears1 = 2020-2021 | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0 | nationalteam1 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 18 години|Холандија 18]] | nationalyears2 = 2018 | nationalcaps2 = 3 | nationalgoals2 = 0 | nationalteam2 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 19 години|Холандија 19]] | nationalyears3 = 2018 | nationalcaps3 = 5 | nationalgoals3 = 4 | nationalteam3 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 20 години|Холандија 20]] | nationalyears4 = 2019-2021 | nationalcaps4 = 13 | nationalgoals4 = 7 | nationalteam4 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 21 година|Холандија 21]] | nationalyears5 = 2021- | nationalcaps5 = 56 | nationalgoals5 = 25 | nationalteam5 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија|Холандија]] }} '''Коди Матес Гакпо''' (роден на 7 мај 1999 година) — [[Холандија|холандски]] [[фудбал]]ер, [[Напад (фудбал)|напаѓач]] или [[Среден ред (фудбал)|крилен напаѓач]] на [[ФК Ливерпул|Ливерпул]] и на [[Фудбалска репрезентација на Холандија|холандската репрезентација]]. Производ на академијата на [[ФК ПСВ Ајндховен|ПСВ]], Гакпо го имал своето деби за првиот тим во февруари 2018 година. Во сезоната 2021-2022, тој ја освоил наградата за [[Холандски фудбалер на годината|холандски фудбалер на годината]], откако постигнал 21 гол во 47 натпревари во сите натпреварувања. Во јануари 2023 година, потпишал за Ливерпул. Гакпо играл за младинските репрезентации на Холандија од под 18 до под 21 година. Своето деби за [[Фудбалска репрезентација на Холандија|сениорска репрезентација]] го имал во јуни 2021 година на [[Европско првенство во фудбал 2020|Европското првенство 2020]]. Покрај споменатото, тој учествувал и на [[Светско првенство во фудбал|Светските првенства]] во [[Светско првенство во фудбал 2022|2022]] и [[Светско првенство во фудбал 2026|2026]] и [[Европско првенство во фудбал 2024|Европското првенство 2024]]. == Биографија == Гакпо е роден во [[Ајндховен]] и израснат во областа [[Стратум]].<ref name="vi1">{{Наведени вести|url=https://www.vi.nl/pro/overig/cody-gakpo-van-stratum-naar-de-spotlights/share/b03f3d1df7|title=Cody Gakpo: van Stratum naar de spotlights|last=Boeringa|first=Reon|date=9 October 2019|work=Voetbal International|language=nl}}</ref> Неговиот татко е роден во [[Того]] и има потекло од [[Гана]], додека неговата мајка е [[Холандија|холанѓанка]].<ref name="ed1">{{Наведени вести|url=https://www.ed.nl/psv/cody-gakpo-leeft-de-droom-van-bijna-elke-eindhovense-jongen~af693eb3/|title=Cody Gakpo leeft de droom van bijna elke Eindhovense jongen|last=Elfrink|first=Rik|date=1 June 2019|work=Eindhovens Dagblad|language=nl}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.football-oranje.com/ghana-coach-reveals-talks-with-dutch-players/|title=Ghana coach reveals talks with Dutch players|date=17 October 2019|work=Football Oranje}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.kickgh.com/more/ghanaians-abroad/7973-exclusive-ghanaian-sensation-cody-gakpo-extends-contract-with-dutch-giants-psv-eindhoven|title=EXCLUSIVE: Ghanaian sensation Cody Gakpo extends contract with Dutch giants PSV Eindhoven|date=12 September 2019|work=Kickgh.com|access-date=2023-01-15|archive-date=2019-11-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20191109071248/https://www.kickgh.com/more/ghanaians-abroad/7973-exclusive-ghanaian-sensation-cody-gakpo-extends-contract-with-dutch-giants-psv-eindhoven|url-status=dead}}</ref> Тој има двајца браќа, Сидни и Дакфер,<ref>{{Cite web|lаnguage=it-IT|author=Gregorio Spigno|url=https://www.corriere.it/sport/calcio/mondiali/22_novembre_29/chi-gakpo-stella-dell-olanda-mondiali-mamma-rugbista-van-nistelrooy-suoi-segreti-1e353a30-7006-11ed-971c-b93745ae79d9.shtml|title=Chi è Gakpo, stella dell’Olanda ai Mondiali. La mamma rugbista, Van Nistelrooy: i suoi segreti|website=Corriere della Sera|date=2022-11-29|access-date=2026-10-17}}</ref> кои исто така имаат кариера во светот на фудбалот. == Клупска кариера == === ПСВ === Гакпо ја започнал својата кариера во [[ФК Ајдховен]], а во 2007 година се преселил во младинската академија на [[ФК ПСВ Ајдховен|ПСВ]], каде потоа напредувал низ сите младински тимови.<ref name="ed1" /> За сезоната 2016–17 Гакпо за прв пат бил дел од резервниот тим Јонг ПСВ, но главно се појавил во тимот до 19 години. Гакпо го направил своето професионално деби во Ерсте Дивизија за Јонг ПСВ на 4 ноември 2016 година во натпревар против Хелмонд Спорт.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.worldfootball.net/report/eerste-divisie-2016-2017-helmond-sport-jong-psv/|title=Game Report|date=4 November 2016|work=worldfootball.net}}</ref> Во остатокот од сезоната тој имал само уште еден настап за Јонг ПСВ. Откако неговото производство се зголемило во следната сезона У19 Ередивизија со седум гола и пет асистенции во 13 лигашки натпревари, тој конечно бил промовиран во резервите на крајот од годината. Во неговиот втор настап во второлигашот Ерсте Дивизие, на 19 јануари 2017 година во победата со 3–2 на гости против Де Графшап, тој постигнал гол и направил асистенција за третиот гол на неговиот тим.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/gakpo-bezorgt-jong-psv-driepunter.htm|title=Gakpo bezorgt Jong PSV driepunter|date=19 January 2018|publisher=PSV|language=nl}}</ref> За Јонг ПСВ, тој успеал да постигне седум гола во сезоната 2017-18, кои ги постигнал на 12 првенствени натпревари.<ref name="wf"/> ==== Прв тим ==== Гакпо го направил своето деби за првиот тим за ПСВ како замена за време на повреда во победата со 3-1 над Фејнорд на 25 февруари 2018 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://psv.supporters.nl/nieuws/artikel/43977/Geboren-Eindhovenaar-Cody-Gakpo-maakt-offici%C3%ABle-debuut-in-eerste-elftal|title=Geboren Eindhovenaar Cody Gakpo maakt officiële debuut in eerste elftal|date=25 February 2018|work=PSV.supporters.nl|accessdate=9 August 2022}}</ref> Во сезоната 2018-19, Гакпо можел дополнително да ги подобри своите перформанси. Тоа го забележал и тренерот на првиот тим, [[Марк ван Бомел]]. Тој бил избран неколку пати за натпреварот на првиот тим во првата полусезона. Сепак, тој првично остана неискористена замена.<ref name="wf"/> Во победата од 5–1 на домашен терен против Гоу Ахед Иглс на 3 декември 2018 година, тој го постигнал првиот хет-трик во својата професионална кариера.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.ed.nl/psv/jong-psv-maakt-met-grootse-gakpo-schroot-van-de-aspiraties-van-go-ahead-eagles~a430b9b3/|title=Jong PSV maakt met grootse Gakpo schroot van de aspiraties van Go Ahead Eagles|last=Elfrink|first=Rik|date=3 December 2018|work=Eindhovens Dagblad|language=nl}}</ref> Откако постигнал гол и добил асистенција во победата од 5–2 на домашен терен против Алмере Сити на 21 декември,<ref>{{Наведени вести|url=https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/2906328/gakpo-en-piroe-zijn-nieuwe-groeibriljantjes-van-psv-hoofdmacht-halen-is-realistischer-geworden|title=Gakpo en Piroe zijn nieuwe groeibriljantjes van PSV: 'Hoofdmacht halen is realistischer geworden'|last=Velthoven|first=Florian van|date=21 December 2018|publisher=Omroep Brabant|language=nl}}</ref> тој го направил своето деби во [[Ередивиси|Ередивизие]] само еден ден подоцна. Во победата од 3–1 на домашен терен против АЗ, тој бил заменет со Стивен Бергвијн во завршната фаза.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.skysports.com/football/psv-vs-az-alkmaar/390340|title=Dutch Eredivisie|work=Sky Sports|accessdate=17 August 2021}}</ref> Тој постигнал девет гола во десет лигашки натпревари за Јонг ПСВ до крајот на годината и потоа бил промовиран во редовен член на првиот тим.<ref name="wf" /> На 3 февруари 2019 година, тој го постигнал својот прволигашки гол во неговиот втор настап во победата од 5–0 на домашен терен над Фортуна Ситард и исто така асистирал за уште еден гол.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.ed.nl/psv/aanvoerder-de-jong-trots-op-honderdste-doelpunt-fantastisch-in-vijf-seizoenen-psv~a6f9eec8/|title=Aanvoerder De Jong trots op honderdste doelpunt: 'Fantastisch in vijf seizoenen PSV'|last=Beek|first=Yvonne van|date=3 February 2019|work=Eindhovens Dagblad|language=nl}}</ref> До крајот на сезоната забележал 14 првенствени настапи, но без да запише уште еден гол.<ref name="wf" /> Во сезоната 2019-2020, тој го направил својот пробив во Ередивизија и седум гола и исто толку асистенции во 25 лигашки натпревари.<ref name="wf">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.worldfootball.net/player_summary/cody-gakpo/2/|title=Cody Gakpo &raquo; Club matches|work=worldfootball.net|accessdate=17 August 2021}}</ref> На 13 септември 2020 година, првиот натпревар од сезоната 2020–21 во Ередивизија, Гакпо го постигнал својот прв погодок за ПСВ, придонесувајќи за победата од 3–1 над Гронинген.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bd.nl/psv/psv-pakt-belangrijke-uitzege-in-groningen-met-dank-aan-cody-gakpo~a4abfaf5/|title=PSV pakt belangrijke uitzege in Groningen, met dank aan Cody Gakpo|last=Elfrink|first=Rik|date=13 September 2020|work=Brabants Dagblad|language=nl}}</ref> Тој постигнал уште еден гол на 24 септември во победата од 5-1 во квалификациите за [[УЕФА Лига Европа|Лига Европа на УЕФА]] против [[НШ Мура]], дозволувајќи му на ПСВ да се квалификува во плеј-оф рундата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/english-psv/news/article/psv-cruise-to-a-5-1-win-over-ns-mura.htm|title=PSV cruise to a 5–1 win over NS Mura|date=24 September 2020|publisher=PSV|accessdate=2023-01-15|archive-date=2023-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20230102094118/https://www.psv.nl/english-psv/news/article/psv-cruise-to-a-5-1-win-over-ns-mura.htm|url-status=dead}}</ref> Тој повторно бил одлучувачки таму, кога го постигнал вториот гол на ПСВ во победата од 2–0 над [[Розенборг БК|Розенборг]] на 1 октомври.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/psv/wedstrijden/wedstrijd/rosenborg-bk-psv-01-10-2020.htm|title=Rosenborg BK – PSV|date=26 August 2014|publisher=PSV|language=nl}}</ref> Сезоната ја завршил со 29 настапи, во кои постигнал 11 голови.<ref name="wf"/> Гакпо го постигнал победничкиот гол за ПСВ во победата со 2–1 над [[ФК Ајакс|Ајакс]] во финалето на Купот на КНВБ во 2022 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://us.soccerway.com/matches/2022/04/17/netherlands/knvb-beker/psv-nv/afc-ajax/3761296/|title=PSV VS. AJAX 2–1|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=29 May 2022}}</ref> На 31 август 2022 година, тој го постигнал својот прв хет-трик во победата од 7–1 над Фолендам.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.football-oranje.com/gakpo-stars-as-psv-hit-seven-past-volendam/|title=Gakpo stars as PSV hit seven past Volendam|date=31 August 2022|work=Football Oranje}}</ref> === Ливерпул === На 28 декември 2022 година, Гакпо се согласил да потпише за [[Премиер лига на Англија|премиерлигашкиот]] клуб [[ФК Ливерпул|Ливерпул]] откако се отворил трансфер прозорецот на 1 јануари 2023 година <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.liverpoolfc.com/news/liverpool-reach-agreement-cody-gakpo-transfer|title=Liverpool reach agreement for Cody Gakpo transfer|date=28 December 2022|publisher=Liverpool F.C.|accessdate=28 December 2022}}</ref> Тој бил пријавен од [[BBC Sport|Би-Би-Си]] дека се согласил на пет и пол годишен договор, за трансферна сума од 35,4 до 44,3 фунти.&nbsp;милиони (40-50 евра).&nbsp;милиони), што би било рекордна такса добиена од ПСВ.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/64104472|title=Cody Gakpo: Liverpool reach agreement with PSV Eindhoven to sign forward|date=28 December 2022|work=BBC Sport|access-date=28 December 2022}}</ref> Тој го направил своето деби за клубот како стартер во мечот 2-2 од третото коло на [[ФА куп|ФА Купот]] на [[Анфилд|Енфилд]] против [[ФК Вулверхемптон Вондерерс|Вулвс]] на 7 јануари 2023 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/64168002|title=Liverpool 2-2 Wolverhampton Wanderers|last=Matthews|first=Callum|date=7 January 2023|work=[[BBC Sport]]|access-date=7 January 2023}}</ref> == Меѓународна кариера == [[Податотека:Austria_U-18_vs._Netherlands_U-18_2017-03-23_(086).jpg|мини|Гакпо играјќи за репрезентацијата на Холандија до 18 години во 2017 година]] Гакпо имал право да игра за Холандија, Гана или Того на меѓународно ниво.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.dailymailgh.com/netherlands-coach-eyes-ghanaian-youngster-gakpo/|title=Netherlands coach eyes Ghanaian youngster Gakpo|date=14 August 2019|work=Dailymailgh|access-date=9 August 2022|archive-date=2022-12-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20221217222242/https://www.dailymailgh.com/netherlands-coach-eyes-ghanaian-youngster-gakpo/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/SportsArchive/Ghanaian-striker-Cody-Gakpo-delighted-to-sign-new-long-term-deal-with-PSV-Eindhoven-1142882|title=Ghanaian striker Cody Gakpo delighted to sign new long-term deal with PSV Eindhoven|date=29 December 2020|work=GhanaWeb|access-date=9 August 2022}}</ref> Тој играл младински репрезентативен фудбал за Холандија на нивоа до 18,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/185190/speler/362|title=Cody Gakpo Jeugd mannen onder 18|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> до 19,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/185189/speler/362|title=Cody Gakpo Jeugd mannen onder 19|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> под 20<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/206598/speler/362|title=Cody Gakpo Jeugd mannen beloftenelftal|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> и под 21 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/185185/speler/362|title=Cody Gakpo Jong Oranje|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> Гакпо бил повикан во сениорскиот тим на [[Фудбалска репрезентација на Холандија|Холандија]] за [[Европско првенство во фудбал 2020|УЕФА Евро 2020]] и дебитирал во третиот натпревар од групната фаза против [[Фудбалска репрезентација на Македонија|Северна Македонија]] како замена во 79. минута за [[Френки де Јонг]].<ref>{{Наведени вести|url=https://www.onsoranje.nl/nieuws/nederlands-elftal/79017/frank-de-boer-maakt-ek-selectie-bekend|title=Frank de Boer maakt EK-selectie bekend|date=26 May 2021|access-date=26 May 2021|publisher=Royal Dutch Football Association|language=nl}}</ref> Со тоа, тој станал првиот холандски играч кој дебитирал на ЕП по Мартиен Врајсен во 1980 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.vi.nl/nieuws/gakpo-schrijft-historie-met-oranje-debuut|title=Gakpo schrijft historie met Oranje-debuut|date=21 June 2021|work=Voetbal International|language=nl}}</ref> Гакпо бил именуван во тимот за [[Светско првенство во фудбал 2022|Светското првенство во ФИФА 2022]] во Катар и имал непосредно влијание, постигнувајќи гол во три последователни натпревари во групата против [[Фудбалска репрезентација на Сенегал|Сенегал]],<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/63619381|title=Late goals give Dutch victory over Senegal|work=BBC Sport|access-date=29 November 2022}}</ref> Еквадор,<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/63672202|title=Valencia scores as Ecuador draw with Netherlands|work=BBC Sport|access-date=29 November 2022}}</ref> и Катар.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/63711993|title=Gakpo nets again as Dutch beat Qatar to top group|work=BBC Sport|access-date=29 November 2022}}</ref> == Стил на игра == Вообичаено распореден на [[Среден ред (фудбал)|левото крило]], Гакпо често сечел внатре на десната нога за да се пресели на поцентрална напаѓачка позиција и ја користел својата брзина и вештини за дриблинг за да ги нападне одбранбените играчи додека не најде простор за обид за гол.<ref name="vi1"/> == Личен живот == Гакпо е христијанин. Тој рекол: „Се обидувам да ја читам Библијата секој ден, се молам секој ден, сакам да одам во црква и читам многу книги за верата“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www1.cbn.com/cbnnews/world/2022/december/dutch-stars-depay-gakpo-stand-for-christ-during-fifa-world-cup-we-are-thankful-to-god|title=Dutch Stars Depay, Gakpo Stand for Christ During FIFA World Cup: 'We Are Thankful to God'|last=Wise|first=Talia|date=9 December 2022|accessdate=29 December 2022}}</ref> == Статистика за кариера == === Клуб === {{Updated|7 Јануари 2023}} {| class="wikitable" style="text-align: center;" |+Настапи и голови по клуб, сезона и натпреварување ! rowspan="2" |Клуб ! rowspan="2" |Сезона ! colspan="3" |Лига ! colspan="2" |Национален куп ! colspan="2" |Лига куп ! colspan="2" |Европа ! colspan="2" |Друго ! colspan="2" |Вкупно |- !Поделба !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола |- | rowspan="4" |Јонг ПСВ |2016–17<ref name="Soccerway" /> |Еерсте дивизија |2 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |2 |0 |- |2017–18<ref name="Soccerway" /> |Еерсте дивизија |13 |7 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |13 |7 |- |2018–19<ref name="Soccerway" /> |Еерсте дивизија |11 |10 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |11 |10 |- ! colspan="2" |Total !26 !17 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !26 !17 |- | rowspan="7" |ПСВ |2017–18<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |1 |0 |0 |0 | colspan="2" |— |0 |0 | colspan="2" |— |1 |0 |- |2018–19<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |16 |1 |2 |1 | colspan="2" |— |1 |0 |0 |0 |19 |2 |- |2019–20<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |25 |7 |2 |0 | colspan="2" |— |11 |1 |1 |0 |39 |8 |- |2020–21<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |23 |7 |1 |0 | colspan="2" |— |5 |4 | colspan="2" |— |29 |11 |- |2021–22<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |27 |12 |4 |2 | colspan="2" |— |15 |7 |1 |0 |47 |21 |- |2022–23<ref name="Soccerway">{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/players/cody-mathes-gakpo/436584/|title=C. Gakpo: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2023}}</ref> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |14 |9 |0 |0 | colspan="2" |— |9 |3 |1 |1 |24 |13 |- ! colspan="2" |Total !106 !36 !9 !3 ! colspan="2" |— !41 !15 !3 !1 !159 !55 |- |[[ФК Ливерпул|Ливерпулl]] |2022–23 |Премиер лига |0 |0 |1 |0 | colspan="2" |— |0 |0 | colspan="2" |— |1 |0 |- ! colspan="3" |Вкупно во кариерата !132 !53 !10 !3 !0 !0 !41 !15 !3 !1 !186 !72 |} === Меѓународно === {{Updated|9 Декември 2022}}<ref name="NFT">{{NFT player |id=83022 |name=Cody Gakpo |access-date=1 January 2023}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center;" |+Настапи и голови по репрезентација и година ! Репрезентација ! година ! Асистенции ! Цели |- | rowspan="2" | [[Фудбалска репрезентација на Холандија|Холандија]] | 2021 година | 4 | 1 |- | 2022 година | 10 | 5 |- ! colspan="2" | Вкупно ! 14 ! 6 |} {{Updated|9 Декември 2022}} :''Резултатите прво го наведуваат бројот на голови на Холандија, колоната за резултати го покажува резултатот по секој гол на Гакпо.''<ref name="NFT"/> {| class="wikitable sortable" |+Список на меѓународни голови постигнати од Коди Гакпо ! scope="col" | бр. ! scope="col" | Датум ! scope="col" | Место на одржување ! scope="col" | капа ! scope="col" | Противник ! scope="col" | Резултат ! scope="col" | Резултат ! scope="col" | Конкуренција ! class="unsortable" scope="col" | {{Крат|Ref.|Reference}} |- | style="text-align: center;" | 1 | 4 септември 2021 година | Филипс Стадион, Ајндховен, Холандија | style="text-align: center;" | 3 |{{Fb|MNE}} | style="text-align: center;" | 4–0 | style="text-align: center;" | 4–0 | [[Квалификации за Светско првенство во фудбал 2022|Квалификации за Светското првенство ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2021/09/04/europe/wc-qualifying-europe/netherlands/montenegro/3430163/|title=Netherlands vs. Montenegro 4–0: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 2 | 14 јуни 2022 година | [[Стадион Фејенорд|Де Куип]], Ротердам, Холандија | style="text-align: center;" | 7 |{{Fb|WAL}} | style="text-align: center;" | 2–0 | style="text-align: center;" | 3–2 | 2022–23 УЕФА Лига на нации А | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/06/14/europe/uefa-nations-league/netherlands/wales/3710413/|title=Netherlands vs. Wales 3–2: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 3 | 22 септември 2022 година | Стадион Народови, Варшава, Полска | style="text-align: center;" | 8 |{{Fb|POL}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 2–0 | 2022–23 УЕФА Лига на нации А | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/09/22/europe/uefa-nations-league/poland/netherlands/3710416/|title=Poland vs. Netherlands 0–2: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 4 | 21 ноември 2022 година | [[Стадион Ал Тумама]], Доха, Катар | style="text-align: center;" | 10 |{{Fb|SEN}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 2–0 | [[Светско првенство во фудбал 2022|Светско првенство во ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/11/21/world/world-cup/senegal/netherlands/3749502/|title=Senegal vs. Netherlands 0–2: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 5 | 25 ноември 2022 година | [[Меѓународен стадион Калифа|Меѓународниот стадион Калифа]], Доха, Катар | style="text-align: center;" | 11 |{{Fb|ECU}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 1–1 | [[Светско првенство во фудбал 2022|Светско првенство во ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/11/25/world/world-cup/netherlands/ecuador/3749504/|title=Netherlands vs. Ecuador 1–1: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 6 | 29 ноември 2022 година | [[Стадион Ал Бајт]], Ал Хор, Катар | style="text-align: center;" | 12 |{{Fb|QAT}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 2–0 | [[Светско првенство во фудбал 2022|Светско првенство во ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/11/29/world/world-cup/netherlands/qatar/3749505/|title=Netherlands vs. Qatar 2–0: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |} == Почести == '''ПСВ''' * [[Ередивиси|Ередивизија]]: 2017–18<ref name="PSV">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.youtube.com/watch?v=M0QIi4IBo3M|title=PSV KAMPIOEN|work=Fox Sports|language=nl}}</ref> * Куп на КНВБ : 2021–22<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://nos.nl/artikel/2425523-psv-verrast-ajax-met-twee-goals-vlak-na-rust-en-wint-knvb-beker|title=PSV verrast Ajax met twee goals vlak na rust en wint KNVB-beker|date=17 April 2022|publisher=Nederlandse Omroep Stichting|accessdate=30 December 2022}}</ref> * Јохан Кројф Шилд : 2021,<ref>{{Наведени вести|url=https://int.soccerway.com/matches/2021/08/07/netherlands/super-cup/afc-ajax/psv-nv/3513238/|title=Super Cup|work=Soccerway|access-date=10 August 2021}}</ref> 2022<ref name="JCSwin">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/english-psv/matches/match/ajax-psv-30-07-2022.htm|title=Ajax – PSV|date=30 July 2022|publisher=PSV|accessdate=30 July 2022|archive-date=2022-09-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20220923024833/https://www.psv.nl/english-psv/matches/match/ajax-psv-30-07-2022.htm|url-status=dead}}</ref> '''Поединечно''' * Холандски фудбалер на годината: 2021–22<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telegraaf.nl/sport/1726682292/cody-gakpo-voetballer-van-het-jaar-heel-trots|title=Cody Gakpo voetballer van het jaar: 'Heel trots'|date=17 May 2022|language=nl}}</ref> * Играч на месецот [[Ередивиси|во Ередивизија]]: септември 2022 година,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eredivisie.eu/news/cody-gakpo-named-as-eredivisie-player-of-the-month-for-september/|title=Cody Gakpo named as Eredivisie Player of the Month for September|date=30 September 2022|publisher=Eredivisie|accessdate=9 November 2022}}</ref> октомври 2022 година<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eredivisie.eu/news/cody-gakpo-is-the-eredivisie-player-of-the-month-for-the-second-month-running/|title=Cody Gakpo is the Eredivisie Player of the Month for the second month running|date=4 November 2022|publisher=Eredivisie|accessdate=9 November 2022}}</ref> == Наводи == <references group="" responsive="1"></references> == Надворешни врски == * [https://www.liverpoolfc.com/team/mens/player/cody-gakpo Профил] на веб-страницата на Ливерпул * [https://www.onsoranje.nl/teams/185184/speler/362 Профил] на веб-страницата на Кралската фудбалска асоцијација на Холандија (на холандски) * {{UEFA player}} {{Состав на ФК Ливерпул}} {{Состав на Холандија на СП фудбал 2022}} {{Состав на Холандија на СП фудбал 2026}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гакпо, Коди}} [[Категорија:Луѓе од Ајндховен]] [[Категорија:Холандски фудбалери]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во 1999 година]] [[Категорија:Фудбалери на ФК ПСВ Ајндховен]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Ливерпул]] [[Категорија:Фудбалери од Премиер Лига]] [[Категорија:Фудбалери на Светско првенство 2026]] pzrdetxvyfxliomrdjxoi6y3dal60rc 5650972 5650967 2026-10-28T22:44:42Z LFC-babundjiev93 137687 5650972 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography 3 | playername = Коди Гакпо | image = [[Податотека:Netherlands v Tunisia 2026 World Cup - 55373562032 (Cody Gakpo).jpg|200px]] | fullname = Коди Матес Гакпо<ref name="FIFA">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup Qatar 2022™ – Squad List: Netherlands (NED) |publisher=FIFA |page=20 |date=18 December 2022 |access-date=1 January 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221218195301/https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |archive-date=18 December 2022 |url-status=live }}</ref> | dateofbirth = {{birth date and age|1999|5|7|df=y}}<ref name="FIFA"/> | cityofbirth = [[Ајндховен]] | countryofbirth = [[Холандија]] | nationality = {{flagsport|NED}} [[Холандија]] | height = {{height|m=1.93}}<ref name="FIFA"/> | position = [[Среден ред (фудбал)#Крило|крило]], [[Напад (фудбал)|напаѓач]]<ref>{{cite web |url=https://www.worldfootball.net/person/pe409131/cody-gakpo/ |title=Cody Gakpo: Profile |website=worldfootball.net |publisher=HEIM:SPIEL |date=<!-- citation bot adds wrong date --> |access-date=14 April 2024}}</ref> | currentclub = {{Fb team Liverpool}} | clubnumber = 18 | youthyears1 = | youthclubs1 = {{Fb team PSV}} | years1 = 2016-2018 | caps1 = 26 | goals1 = 17 | clubs1 = {{Fb team Jong PSV}} | years2 = 2018-2023 | caps2 = 106 | goals2 = 36 | clubs2 = {{Fb team PSV}} | years3 = 2023- | caps3 = 132 | goals3 = 33 | clubs3 = {{Fb team Liverpool}} | nationalyears1 = 2020-2021 | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0 | nationalteam1 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 18 години|Холандија 18]] | nationalyears2 = 2018 | nationalcaps2 = 3 | nationalgoals2 = 0 | nationalteam2 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 19 години|Холандија 19]] | nationalyears3 = 2018 | nationalcaps3 = 5 | nationalgoals3 = 4 | nationalteam3 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 20 години|Холандија 20]] | nationalyears4 = 2019-2021 | nationalcaps4 = 13 | nationalgoals4 = 7 | nationalteam4 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 21 година|Холандија 21]] | nationalyears5 = 2021- | nationalcaps5 = 56 | nationalgoals5 = 25 | nationalteam5 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија|Холандија]] }} '''Коди Матес Гакпо''' (роден на 7 мај 1999 година) — [[Холандија|холандски]] [[фудбал]]ер, [[Напад (фудбал)|напаѓач]] или [[Среден ред (фудбал)|крилен напаѓач]] на [[ФК Ливерпул|Ливерпул]] и на [[Фудбалска репрезентација на Холандија|холандската репрезентација]]. Производ на академијата на [[ФК ПСВ Ајндховен|ПСВ]], Гакпо го имал своето деби за првиот тим во февруари 2018 година. Во сезоната 2021-2022, тој ја освоил наградата за [[Холандски фудбалер на годината|холандски фудбалер на годината]], откако постигнал 21 гол во 47 натпревари во сите натпреварувања. Во јануари 2023 година, потпишал за Ливерпул. Гакпо играл за младинските репрезентации на Холандија од под 18 до под 21 година. Своето деби за [[Фудбалска репрезентација на Холандија|сениорска репрезентација]] го имал во јуни 2021 година на [[Европско првенство во фудбал 2020|Европското првенство 2020]]. Покрај споменатото, тој учествувал и на [[Светско првенство во фудбал|Светските првенства]] во [[Светско првенство во фудбал 2022|2022]] и [[Светско првенство во фудбал 2026|2026]] и [[Европско првенство во фудбал 2024|Европското првенство 2024]]. == Биографија == Гакпо е роден во [[Ајндховен]] и израснат во областа [[Стратум]].<ref name="vi1">{{Наведени вести|url=https://www.vi.nl/pro/overig/cody-gakpo-van-stratum-naar-de-spotlights/share/b03f3d1df7|title=Cody Gakpo: van Stratum naar de spotlights|last=Boeringa|first=Reon|date=9 October 2019|work=Voetbal International|language=nl}}</ref> Неговиот татко е роден во [[Того]] и има потекло од [[Гана]], додека неговата мајка е [[Холандија|холанѓанка]].<ref name="ed1">{{Наведени вести|url=https://www.ed.nl/psv/cody-gakpo-leeft-de-droom-van-bijna-elke-eindhovense-jongen~af693eb3/|title=Cody Gakpo leeft de droom van bijna elke Eindhovense jongen|last=Elfrink|first=Rik|date=1 June 2019|work=Eindhovens Dagblad|language=nl}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.football-oranje.com/ghana-coach-reveals-talks-with-dutch-players/|title=Ghana coach reveals talks with Dutch players|date=17 October 2019|work=Football Oranje}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.kickgh.com/more/ghanaians-abroad/7973-exclusive-ghanaian-sensation-cody-gakpo-extends-contract-with-dutch-giants-psv-eindhoven|title=EXCLUSIVE: Ghanaian sensation Cody Gakpo extends contract with Dutch giants PSV Eindhoven|date=12 September 2019|work=Kickgh.com|access-date=2023-01-15|archive-date=2019-11-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20191109071248/https://www.kickgh.com/more/ghanaians-abroad/7973-exclusive-ghanaian-sensation-cody-gakpo-extends-contract-with-dutch-giants-psv-eindhoven|url-status=dead}}</ref> Тој има двајца браќа, Сидни и Дакфер,<ref>{{Cite web|lаnguage=it-IT|author=Gregorio Spigno|url=https://www.corriere.it/sport/calcio/mondiali/22_novembre_29/chi-gakpo-stella-dell-olanda-mondiali-mamma-rugbista-van-nistelrooy-suoi-segreti-1e353a30-7006-11ed-971c-b93745ae79d9.shtml|title=Chi è Gakpo, stella dell’Olanda ai Mondiali. La mamma rugbista, Van Nistelrooy: i suoi segreti|website=Corriere della Sera|date=2022-11-29|access-date=2026-10-17}}</ref> кои исто така имаат кариера во светот на фудбалот. Гакпо е христијанин. Тој рекол: „Се обидувам да ја читам Библијата секој ден, се молам секој ден, сакам да одам во црква и читам многу книги за верата“.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www1.cbn.com/cbnnews/world/2022/december/dutch-stars-depay-gakpo-stand-for-christ-during-fifa-world-cup-we-are-thankful-to-god|title=Dutch Stars Depay, Gakpo Stand for Christ During FIFA World Cup: 'We Are Thankful to God'|last=Wise|first=Talia|date=9 December 2022|accessdate=29 December 2022}}</ref> == Технички карактеристики == Иако деснак, омилената позиција на Гакпо е [[Среден ред (фудбал)#Крило|лево крило]], каде до израз доаѓаат неговите најголеми квалитети брзина, агилност и дриблингот.<ref name="vi1" /> Тој има тенденција да влгува навнатре кон поцентрална напаѓачка позиција од каде многу често бара простор за удар и постигнува голови. Сметан за еден од најдобрите холандски напаѓачи на својата генерација, тој има одлично чувство за позиционирање и е исклучително вешт во искористувањето на тесните простори; покрај тоа, има прецизен шут, а неговата сила му овозможува со леснотија да постигнува голови и од голема оддалеченост. == Клупска кариера == === ПСВ === ====Почетоци==== Гакпо ја започнал својата кариера во [[ФК Ајдховен]], а во 2007 година се преселил во младинската академија на [[ФК ПСВ Ајдховен|ПСВ]], каде потоа напредувал низ сите младински тимови.<ref name="ed1" /> За сезоната 2016–17 Гакпо за прв пат бил дел од резервниот тим Јонг ПСВ, но главно се појавил во тимот до 19 години. Гакпо го направил своето професионално деби во Ерсте Дивизија за Јонг ПСВ на 4 ноември 2016 година во натпревар против Хелмонд Спорт.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.worldfootball.net/report/eerste-divisie-2016-2017-helmond-sport-jong-psv/|title=Game Report|date=4 November 2016|work=worldfootball.net}}</ref> Во остатокот од сезоната тој имал само уште еден настап за Јонг ПСВ. Откако неговото производство се зголемило во следната сезона У19 Ередивизија со седум гола и пет асистенции во 13 лигашки натпревари, тој конечно бил промовиран во резервите на крајот од годината. Во неговиот втор настап во второлигашот Ерсте Дивизие, на 19 јануари 2017 година во победата со 3–2 на гости против Де Графшап, тој постигнал гол и направил асистенција за третиот гол на неговиот тим.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/gakpo-bezorgt-jong-psv-driepunter.htm|title=Gakpo bezorgt Jong PSV driepunter|date=19 January 2018|publisher=PSV|language=nl}}</ref> За Јонг ПСВ, тој успеал да постигне седум гола во сезоната 2017-18, кои ги постигнал на 12 првенствени натпревари.<ref name="wf"/> ====Прв тим==== Гакпо го направил своето деби за првиот тим за ПСВ како замена за време на повреда во победата со 3-1 над Фејнорд на 25 февруари 2018 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://psv.supporters.nl/nieuws/artikel/43977/Geboren-Eindhovenaar-Cody-Gakpo-maakt-offici%C3%ABle-debuut-in-eerste-elftal|title=Geboren Eindhovenaar Cody Gakpo maakt officiële debuut in eerste elftal|date=25 February 2018|work=PSV.supporters.nl|accessdate=9 August 2022}}</ref> Во сезоната 2018-19, Гакпо можел дополнително да ги подобри своите перформанси. Тоа го забележал и тренерот на првиот тим, [[Марк ван Бомел]]. Тој бил избран неколку пати за натпреварот на првиот тим во првата полусезона. Сепак, тој првично остана неискористена замена.<ref name="wf"/> Во победата од 5–1 на домашен терен против Гоу Ахед Иглс на 3 декември 2018 година, тој го постигнал првиот хет-трик во својата професионална кариера.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.ed.nl/psv/jong-psv-maakt-met-grootse-gakpo-schroot-van-de-aspiraties-van-go-ahead-eagles~a430b9b3/|title=Jong PSV maakt met grootse Gakpo schroot van de aspiraties van Go Ahead Eagles|last=Elfrink|first=Rik|date=3 December 2018|work=Eindhovens Dagblad|language=nl}}</ref> Откако постигнал гол и добил асистенција во победата од 5–2 на домашен терен против Алмере Сити на 21 декември,<ref>{{Наведени вести|url=https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/2906328/gakpo-en-piroe-zijn-nieuwe-groeibriljantjes-van-psv-hoofdmacht-halen-is-realistischer-geworden|title=Gakpo en Piroe zijn nieuwe groeibriljantjes van PSV: 'Hoofdmacht halen is realistischer geworden'|last=Velthoven|first=Florian van|date=21 December 2018|publisher=Omroep Brabant|language=nl}}</ref> тој го направил своето деби во [[Ередивиси|Ередивизие]] само еден ден подоцна. Во победата од 3–1 на домашен терен против АЗ, тој бил заменет со Стивен Бергвијн во завршната фаза.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.skysports.com/football/psv-vs-az-alkmaar/390340|title=Dutch Eredivisie|work=Sky Sports|accessdate=17 August 2021}}</ref> Тој постигнал девет гола во десет лигашки натпревари за Јонг ПСВ до крајот на годината и потоа бил промовиран во редовен член на првиот тим.<ref name="wf" /> На 3 февруари 2019 година, тој го постигнал својот прволигашки гол во неговиот втор настап во победата од 5–0 на домашен терен над Фортуна Ситард и исто така асистирал за уште еден гол.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.ed.nl/psv/aanvoerder-de-jong-trots-op-honderdste-doelpunt-fantastisch-in-vijf-seizoenen-psv~a6f9eec8/|title=Aanvoerder De Jong trots op honderdste doelpunt: 'Fantastisch in vijf seizoenen PSV'|last=Beek|first=Yvonne van|date=3 February 2019|work=Eindhovens Dagblad|language=nl}}</ref> До крајот на сезоната забележал 14 првенствени настапи, но без да запише уште еден гол.<ref name="wf" /> Во сезоната 2019-2020, тој го направил својот пробив во Ередивизија и седум гола и исто толку асистенции во 25 лигашки натпревари.<ref name="wf">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.worldfootball.net/player_summary/cody-gakpo/2/|title=Cody Gakpo &raquo; Club matches|work=worldfootball.net|accessdate=17 August 2021}}</ref> На 13 септември 2020 година, првиот натпревар од сезоната 2020–21 во Ередивизија, Гакпо го постигнал својот прв погодок за ПСВ, придонесувајќи за победата од 3–1 над Гронинген.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bd.nl/psv/psv-pakt-belangrijke-uitzege-in-groningen-met-dank-aan-cody-gakpo~a4abfaf5/|title=PSV pakt belangrijke uitzege in Groningen, met dank aan Cody Gakpo|last=Elfrink|first=Rik|date=13 September 2020|work=Brabants Dagblad|language=nl}}</ref> Тој постигнал уште еден гол на 24 септември во победата од 5-1 во квалификациите за [[УЕФА Лига Европа|Лига Европа на УЕФА]] против [[НШ Мура]], дозволувајќи му на ПСВ да се квалификува во плеј-оф рундата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/english-psv/news/article/psv-cruise-to-a-5-1-win-over-ns-mura.htm|title=PSV cruise to a 5–1 win over NS Mura|date=24 September 2020|publisher=PSV|accessdate=2023-01-15|archive-date=2023-01-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20230102094118/https://www.psv.nl/english-psv/news/article/psv-cruise-to-a-5-1-win-over-ns-mura.htm|url-status=dead}}</ref> Тој повторно бил одлучувачки таму, кога го постигнал вториот гол на ПСВ во победата од 2–0 над [[Розенборг БК|Розенборг]] на 1 октомври.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/psv/wedstrijden/wedstrijd/rosenborg-bk-psv-01-10-2020.htm|title=Rosenborg BK – PSV|date=26 August 2014|publisher=PSV|language=nl}}</ref> Сезоната ја завршил со 29 настапи, во кои постигнал 11 голови.<ref name="wf"/> Гакпо го постигнал победничкиот гол за ПСВ во победата со 2–1 над [[ФК Ајакс|Ајакс]] во финалето на Купот на КНВБ во 2022 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://us.soccerway.com/matches/2022/04/17/netherlands/knvb-beker/psv-nv/afc-ajax/3761296/|title=PSV VS. AJAX 2–1|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=29 May 2022}}</ref> На 31 август 2022 година, тој го постигнал својот прв хет-трик во победата од 7–1 над Фолендам.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.football-oranje.com/gakpo-stars-as-psv-hit-seven-past-volendam/|title=Gakpo stars as PSV hit seven past Volendam|date=31 August 2022|work=Football Oranje}}</ref> === Ливерпул === На 28 декември 2022 година, Гакпо се согласил да потпише за [[Премиер лига на Англија|премиерлигашкиот]] клуб [[ФК Ливерпул|Ливерпул]] откако се отворил трансфер прозорецот на 1 јануари 2023 година <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.liverpoolfc.com/news/liverpool-reach-agreement-cody-gakpo-transfer|title=Liverpool reach agreement for Cody Gakpo transfer|date=28 December 2022|publisher=Liverpool F.C.|accessdate=28 December 2022}}</ref> Тој бил пријавен од [[BBC Sport|Би-Би-Си]] дека се согласил на пет и пол годишен договор, за трансферна сума од 35,4 до 44,3 фунти.&nbsp;милиони (40-50 евра).&nbsp;милиони), што би било рекордна такса добиена од ПСВ.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/64104472|title=Cody Gakpo: Liverpool reach agreement with PSV Eindhoven to sign forward|date=28 December 2022|work=BBC Sport|access-date=28 December 2022}}</ref> Тој го направил своето деби за клубот како стартер во мечот 2-2 од третото коло на [[ФА куп|ФА Купот]] на [[Анфилд|Енфилд]] против [[ФК Вулверхемптон Вондерерс|Вулвс]] на 7 јануари 2023 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/64168002|title=Liverpool 2-2 Wolverhampton Wanderers|last=Matthews|first=Callum|date=7 January 2023|work=[[BBC Sport]]|access-date=7 January 2023}}</ref> == Меѓународна кариера == [[Податотека:Austria_U-18_vs._Netherlands_U-18_2017-03-23_(086).jpg|мини|Гакпо играјќи за репрезентацијата на Холандија до 18 години во 2017 година]] Гакпо имал право да игра за Холандија, Гана или Того на меѓународно ниво.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.dailymailgh.com/netherlands-coach-eyes-ghanaian-youngster-gakpo/|title=Netherlands coach eyes Ghanaian youngster Gakpo|date=14 August 2019|work=Dailymailgh|access-date=9 August 2022|archive-date=2022-12-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20221217222242/https://www.dailymailgh.com/netherlands-coach-eyes-ghanaian-youngster-gakpo/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Наведени вести|url=https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/SportsArchive/Ghanaian-striker-Cody-Gakpo-delighted-to-sign-new-long-term-deal-with-PSV-Eindhoven-1142882|title=Ghanaian striker Cody Gakpo delighted to sign new long-term deal with PSV Eindhoven|date=29 December 2020|work=GhanaWeb|access-date=9 August 2022}}</ref> Тој играл младински репрезентативен фудбал за Холандија на нивоа до 18,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/185190/speler/362|title=Cody Gakpo Jeugd mannen onder 18|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> до 19,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/185189/speler/362|title=Cody Gakpo Jeugd mannen onder 19|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> под 20<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/206598/speler/362|title=Cody Gakpo Jeugd mannen beloftenelftal|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> и под 21 година.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.onsoranje.nl/teams/185185/speler/362|title=Cody Gakpo Jong Oranje|publisher=Royal Dutch Football Association|accessdate=9 August 2022}}</ref> Гакпо бил повикан во сениорскиот тим на [[Фудбалска репрезентација на Холандија|Холандија]] за [[Европско првенство во фудбал 2020|УЕФА Евро 2020]] и дебитирал во третиот натпревар од групната фаза против [[Фудбалска репрезентација на Македонија|Северна Македонија]] како замена во 79. минута за [[Френки де Јонг]].<ref>{{Наведени вести|url=https://www.onsoranje.nl/nieuws/nederlands-elftal/79017/frank-de-boer-maakt-ek-selectie-bekend|title=Frank de Boer maakt EK-selectie bekend|date=26 May 2021|access-date=26 May 2021|publisher=Royal Dutch Football Association|language=nl}}</ref> Со тоа, тој станал првиот холандски играч кој дебитирал на ЕП по Мартиен Врајсен во 1980 година.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.vi.nl/nieuws/gakpo-schrijft-historie-met-oranje-debuut|title=Gakpo schrijft historie met Oranje-debuut|date=21 June 2021|work=Voetbal International|language=nl}}</ref> Гакпо бил именуван во тимот за [[Светско првенство во фудбал 2022|Светското првенство во ФИФА 2022]] во Катар и имал непосредно влијание, постигнувајќи гол во три последователни натпревари во групата против [[Фудбалска репрезентација на Сенегал|Сенегал]],<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/63619381|title=Late goals give Dutch victory over Senegal|work=BBC Sport|access-date=29 November 2022}}</ref> Еквадор,<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/63672202|title=Valencia scores as Ecuador draw with Netherlands|work=BBC Sport|access-date=29 November 2022}}</ref> и Катар.<ref>{{Наведени вести|url=https://www.bbc.com/sport/football/63711993|title=Gakpo nets again as Dutch beat Qatar to top group|work=BBC Sport|access-date=29 November 2022}}</ref> == Статистика за кариера == === Клуб === {{Updated|7 Јануари 2023}} {| class="wikitable" style="text-align: center;" |+Настапи и голови по клуб, сезона и натпреварување ! rowspan="2" |Клуб ! rowspan="2" |Сезона ! colspan="3" |Лига ! colspan="2" |Национален куп ! colspan="2" |Лига куп ! colspan="2" |Европа ! colspan="2" |Друго ! colspan="2" |Вкупно |- !Поделба !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола !Асистенции !Гола |- | rowspan="4" |Јонг ПСВ |2016–17<ref name="Soccerway" /> |Еерсте дивизија |2 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |2 |0 |- |2017–18<ref name="Soccerway" /> |Еерсте дивизија |13 |7 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |13 |7 |- |2018–19<ref name="Soccerway" /> |Еерсте дивизија |11 |10 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |11 |10 |- ! colspan="2" |Total !26 !17 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !26 !17 |- | rowspan="7" |ПСВ |2017–18<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |1 |0 |0 |0 | colspan="2" |— |0 |0 | colspan="2" |— |1 |0 |- |2018–19<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |16 |1 |2 |1 | colspan="2" |— |1 |0 |0 |0 |19 |2 |- |2019–20<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |25 |7 |2 |0 | colspan="2" |— |11 |1 |1 |0 |39 |8 |- |2020–21<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |23 |7 |1 |0 | colspan="2" |— |5 |4 | colspan="2" |— |29 |11 |- |2021–22<ref name="Soccerway" /> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |27 |12 |4 |2 | colspan="2" |— |15 |7 |1 |0 |47 |21 |- |2022–23<ref name="Soccerway">{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/players/cody-mathes-gakpo/436584/|title=C. Gakpo: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2023}}</ref> |[[Ередивиси|Ередвајз]] |14 |9 |0 |0 | colspan="2" |— |9 |3 |1 |1 |24 |13 |- ! colspan="2" |Total !106 !36 !9 !3 ! colspan="2" |— !41 !15 !3 !1 !159 !55 |- |[[ФК Ливерпул|Ливерпулl]] |2022–23 |Премиер лига |0 |0 |1 |0 | colspan="2" |— |0 |0 | colspan="2" |— |1 |0 |- ! colspan="3" |Вкупно во кариерата !132 !53 !10 !3 !0 !0 !41 !15 !3 !1 !186 !72 |} === Меѓународно === {{Updated|9 Декември 2022}}<ref name="NFT">{{NFT player |id=83022 |name=Cody Gakpo |access-date=1 January 2023}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center;" |+Настапи и голови по репрезентација и година ! Репрезентација ! година ! Асистенции ! Цели |- | rowspan="2" | [[Фудбалска репрезентација на Холандија|Холандија]] | 2021 година | 4 | 1 |- | 2022 година | 10 | 5 |- ! colspan="2" | Вкупно ! 14 ! 6 |} {{Updated|9 Декември 2022}} :''Резултатите прво го наведуваат бројот на голови на Холандија, колоната за резултати го покажува резултатот по секој гол на Гакпо.''<ref name="NFT"/> {| class="wikitable sortable" |+Список на меѓународни голови постигнати од Коди Гакпо ! scope="col" | бр. ! scope="col" | Датум ! scope="col" | Место на одржување ! scope="col" | капа ! scope="col" | Противник ! scope="col" | Резултат ! scope="col" | Резултат ! scope="col" | Конкуренција ! class="unsortable" scope="col" | {{Крат|Ref.|Reference}} |- | style="text-align: center;" | 1 | 4 септември 2021 година | Филипс Стадион, Ајндховен, Холандија | style="text-align: center;" | 3 |{{Fb|MNE}} | style="text-align: center;" | 4–0 | style="text-align: center;" | 4–0 | [[Квалификации за Светско првенство во фудбал 2022|Квалификации за Светското првенство ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2021/09/04/europe/wc-qualifying-europe/netherlands/montenegro/3430163/|title=Netherlands vs. Montenegro 4–0: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 2 | 14 јуни 2022 година | [[Стадион Фејенорд|Де Куип]], Ротердам, Холандија | style="text-align: center;" | 7 |{{Fb|WAL}} | style="text-align: center;" | 2–0 | style="text-align: center;" | 3–2 | 2022–23 УЕФА Лига на нации А | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/06/14/europe/uefa-nations-league/netherlands/wales/3710413/|title=Netherlands vs. Wales 3–2: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 3 | 22 септември 2022 година | Стадион Народови, Варшава, Полска | style="text-align: center;" | 8 |{{Fb|POL}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 2–0 | 2022–23 УЕФА Лига на нации А | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/09/22/europe/uefa-nations-league/poland/netherlands/3710416/|title=Poland vs. Netherlands 0–2: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 4 | 21 ноември 2022 година | [[Стадион Ал Тумама]], Доха, Катар | style="text-align: center;" | 10 |{{Fb|SEN}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 2–0 | [[Светско првенство во фудбал 2022|Светско првенство во ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/11/21/world/world-cup/senegal/netherlands/3749502/|title=Senegal vs. Netherlands 0–2: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 5 | 25 ноември 2022 година | [[Меѓународен стадион Калифа|Меѓународниот стадион Калифа]], Доха, Катар | style="text-align: center;" | 11 |{{Fb|ECU}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 1–1 | [[Светско првенство во фудбал 2022|Светско првенство во ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/11/25/world/world-cup/netherlands/ecuador/3749504/|title=Netherlands vs. Ecuador 1–1: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |- | style="text-align: center;" | 6 | 29 ноември 2022 година | [[Стадион Ал Бајт]], Ал Хор, Катар | style="text-align: center;" | 12 |{{Fb|QAT}} | style="text-align: center;" | 1–0 | style="text-align: center;" | 2–0 | [[Светско првенство во фудбал 2022|Светско првенство во ФИФА 2022 година]] | style="text-align: center;" | <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://uk.soccerway.com/matches/2022/11/29/world/world-cup/netherlands/qatar/3749505/|title=Netherlands vs. Qatar 2–0: Summary|work=Soccerway|publisher=Perform Group|accessdate=1 January 2013}}</ref> |} == Почести == '''ПСВ''' * [[Ередивиси|Ередивизија]]: 2017–18<ref name="PSV">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.youtube.com/watch?v=M0QIi4IBo3M|title=PSV KAMPIOEN|work=Fox Sports|language=nl}}</ref> * Куп на КНВБ : 2021–22<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://nos.nl/artikel/2425523-psv-verrast-ajax-met-twee-goals-vlak-na-rust-en-wint-knvb-beker|title=PSV verrast Ajax met twee goals vlak na rust en wint KNVB-beker|date=17 April 2022|publisher=Nederlandse Omroep Stichting|accessdate=30 December 2022}}</ref> * Јохан Кројф Шилд : 2021,<ref>{{Наведени вести|url=https://int.soccerway.com/matches/2021/08/07/netherlands/super-cup/afc-ajax/psv-nv/3513238/|title=Super Cup|work=Soccerway|access-date=10 August 2021}}</ref> 2022<ref name="JCSwin">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.psv.nl/english-psv/matches/match/ajax-psv-30-07-2022.htm|title=Ajax – PSV|date=30 July 2022|publisher=PSV|accessdate=30 July 2022|archive-date=2022-09-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20220923024833/https://www.psv.nl/english-psv/matches/match/ajax-psv-30-07-2022.htm|url-status=dead}}</ref> '''Поединечно''' * Холандски фудбалер на годината: 2021–22<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.telegraaf.nl/sport/1726682292/cody-gakpo-voetballer-van-het-jaar-heel-trots|title=Cody Gakpo voetballer van het jaar: 'Heel trots'|date=17 May 2022|language=nl}}</ref> * Играч на месецот [[Ередивиси|во Ередивизија]]: септември 2022 година,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eredivisie.eu/news/cody-gakpo-named-as-eredivisie-player-of-the-month-for-september/|title=Cody Gakpo named as Eredivisie Player of the Month for September|date=30 September 2022|publisher=Eredivisie|accessdate=9 November 2022}}</ref> октомври 2022 година<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eredivisie.eu/news/cody-gakpo-is-the-eredivisie-player-of-the-month-for-the-second-month-running/|title=Cody Gakpo is the Eredivisie Player of the Month for the second month running|date=4 November 2022|publisher=Eredivisie|accessdate=9 November 2022}}</ref> == Наводи == <references group="" responsive="1"></references> == Надворешни врски == * [https://www.liverpoolfc.com/team/mens/player/cody-gakpo Профил] на веб-страницата на Ливерпул * [https://www.onsoranje.nl/teams/185184/speler/362 Профил] на веб-страницата на Кралската фудбалска асоцијација на Холандија (на холандски) * {{UEFA player}} {{Состав на ФК Ливерпул}} {{Состав на Холандија на СП фудбал 2022}} {{Состав на Холандија на СП фудбал 2026}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гакпо, Коди}} [[Категорија:Луѓе од Ајндховен]] [[Категорија:Холандски фудбалери]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Родени во 1999 година]] [[Категорија:Фудбалери на ФК ПСВ Ајндховен]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Ливерпул]] [[Категорија:Фудбалери од Премиер Лига]] [[Категорија:Фудбалери на Светско првенство 2026]] lkqjph6ujmf10hppnxsnhjmvzbnghy4 0 1320809 5650834 5381548 2026-10-28T13:11:00Z Aprilija50.A.D 119801 5650834 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist | name = Група Биоритам | image = Група Биоритам.jpg | image_size = 350 | origin = [[Скопје]], {{МКД}} | years_active = [[1996]] - сè уште | genre = Народна музика, Фолк Музика | label = Сенатор Мјузик Битола }} '''Група Биоритам''' е музичка група формирана во [[1996]] година. Низ годините '''Група Биоритам''' има издадено неколку албуми на авторски песни. Тие патувале и одржале повеќе концерти низ светот во: [[Австралија]], [[Канада]], [[Америка]], [[Германија]]. == Членови == * '''Тони Иваноски''' (вокал) * '''Никола Јованов''' (кларинет/сах) * '''Игор Христов''' (клавијатура) * '''Сашо Костовски''' (тапани) * '''Цане Петров''' (гитара) Поранешни членови: * '''[[Новица Василевски]]''' (вокал) * '''Орце Лазаров''' (бас) * '''Владимир Поповски''' (вокал) * '''Иван Илиев''' (вокал) * '''Ангел Митовски''' (клавијатури) == Биоритам == '''Основање''' '''Група Биоритам''' е основана во [[1996]] година, основана е со самото распаѓање на '''[[Група Академци]]''' членовите биле од таа група. Имаат направено неколку солистички концерти. '''Творештво''' '''Биоритам''' во 1996 година, со песната "Ех да свири Садило" по музика на [[Глигор Копров]] и текст [[Огнен Неделковски]], настапуваат на "Охрид фест", каде освојуваат прво место. Во 1997 година, настапиле на "Тумба фест" со песната "Еј Розике" со која победиле на фестивалот. Потоа следуваат големите хитови: Паша паша, Дила лај, Султана, Назад Калино, Елизабета, За милион долари, Бекриски Биоритам, Се заради друг, Место не ме држи, Трендафилчето, Биоритам не застанува. Во 2014 година, со новиот пејач Владимир Поповски, настапиле на [[Фолк Фест Роса]] со песната "4 дами", во 2015 на Лешочки фолк Фест со "Мома Билјана", истата година настапиле и на "Охрид фест" со "Време лечи се" и во 2017 година на "Фолк Фест Роса" со песната "Машки ќе издржам". Во 2018 година, со [[Сузана Спасовска]] ја снимиле песната, "Девојко мори убава" народна песна, по аранжман на Цане Петров, во продукција на АРТ студио. Во 2024 година, со Иван Илиев новиот пејач на групата, настапија на [[Фолк Фест Роса]] со песната "Само еден живот има" и на Охрид Фест со "Засекогаш твој" со кој освојуваат второ место од жири. На јубилејниот 25-ти Фолк Фест Роса настапија со песната "Луд по тебе". '''Албуми''' * Група '''[[Група Биоритам|Биоритам]]''' го издаде првиот албум во 1996 година и била прогласена за група на годината. Следните албуми со авторски песни се во [[1998]] година [[2001]], [[2005]], [[2008]], [[2017]] година. '''Спотови''' {| class="wikitable sortable" !Песна !Година !Режија |- | '''Назад Калино''' || 2000 || МТВ |- | '''Место не ме држи брате''' || 2009 || Box production |- | '''Време лечи се''' || 2017 || |- | '''Девојко мори убава''' || 2018 || Аrt Studio |- | '''Кафенце мафенце''' || 2019 || |} Тие настапувале и имаат одлична соработка со: * '''[[Виолета Томовска]]''' * '''[[Миле Кузмановски]]''' * '''[[Татјана Лазаревска]]''' * '''[[Сузана Спасовска]]''' * '''[[Марјан Коцев]]''' * '''[[Наум Петрески]]''' * '''[[Зуица Лазова]]''' * '''[[Ефто Пупиновски]]''' * '''Анастасија Петреска''' * '''[[Мишко Крстевски]]''' * '''[[Благоја Грујовски]]''' == Надворешни врски == * [http://www.youtube.com/results?search_query=Bioritam&searc Биоритам] на [[YouTube]] * [http://www.facebook.com/musicband.Bioritam Биоритам] на [[Facebook]] - Фан страна * [https://www.muzichkiregistar.com/AuthorDetails.aspx?id=24762 Профил на Биоритам] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20231031114850/https://www.muzichkiregistar.com/AuthorDetails.aspx?id=24762 |date=2023-10-31 }}, Музички регистар. [[Категорија:Македонски поп-групи]] [[Категорија:Македонски музичари]] [[Категорија:Македонски фолк пејачи]] 0zsrxpn718jyf53kg8dvcrs0esubae1 5650835 5650834 2026-10-28T13:11:12Z Aprilija50.A.D 119801 /* Членови */ 5650835 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist | name = Група Биоритам | image = Група Биоритам.jpg | image_size = 350 | origin = [[Скопје]], {{МКД}} | years_active = [[1996]] - сè уште | genre = Народна музика, Фолк Музика | label = Сенатор Мјузик Битола }} '''Група Биоритам''' е музичка група формирана во [[1996]] година. Низ годините '''Група Биоритам''' има издадено неколку албуми на авторски песни. Тие патувале и одржале повеќе концерти низ светот во: [[Австралија]], [[Канада]], [[Америка]], [[Германија]]. == Членови == * '''Тони Иваноски''' (вокал) * '''Никола Јованов''' (кларинет/сах) * '''Игор Христов''' (клавијатура) * '''Сашо Костовски''' (тапани) * '''Цане Петров''' (гитара) Поранешни членови: * '''[[Новица Василевски]]''' (вокал) * '''Орце Лазаров''' (бас) * '''Владимир Поповски''' (вокал) * '''Иван Илиев''' (вокал) * '''Ангел Митовски''' (клавијатури) == Биоритам == '''Основање''' '''Група Биоритам''' е основана во [[1996]] година, основана е со самото распаѓање на '''[[Група Академци]]''' членовите биле од таа група. Имаат направено неколку солистички концерти. '''Творештво''' '''Биоритам''' во 1996 година, со песната "Ех да свири Садило" по музика на [[Глигор Копров]] и текст [[Огнен Неделковски]], настапуваат на "Охрид фест", каде освојуваат прво место. Во 1997 година, настапиле на "Тумба фест" со песната "Еј Розике" со која победиле на фестивалот. Потоа следуваат големите хитови: Паша паша, Дила лај, Султана, Назад Калино, Елизабета, За милион долари, Бекриски Биоритам, Се заради друг, Место не ме држи, Трендафилчето, Биоритам не застанува. Во 2014 година, со новиот пејач Владимир Поповски, настапиле на [[Фолк Фест Роса]] со песната "4 дами", во 2015 на Лешочки фолк Фест со "Мома Билјана", истата година настапиле и на "Охрид фест" со "Време лечи се" и во 2017 година на "Фолк Фест Роса" со песната "Машки ќе издржам". Во 2018 година, со [[Сузана Спасовска]] ја снимиле песната, "Девојко мори убава" народна песна, по аранжман на Цане Петров, во продукција на АРТ студио. Во 2024 година, со Иван Илиев новиот пејач на групата, настапија на [[Фолк Фест Роса]] со песната "Само еден живот има" и на Охрид Фест со "Засекогаш твој" со кој освојуваат второ место од жири. На јубилејниот 25-ти Фолк Фест Роса настапија со песната "Луд по тебе". '''Албуми''' * Група '''[[Група Биоритам|Биоритам]]''' го издаде првиот албум во 1996 година и била прогласена за група на годината. Следните албуми со авторски песни се во [[1998]] година [[2001]], [[2005]], [[2008]], [[2017]] година. '''Спотови''' {| class="wikitable sortable" !Песна !Година !Режија |- | '''Назад Калино''' || 2000 || МТВ |- | '''Место не ме држи брате''' || 2009 || Box production |- | '''Време лечи се''' || 2017 || |- | '''Девојко мори убава''' || 2018 || Аrt Studio |- | '''Кафенце мафенце''' || 2019 || |} Тие настапувале и имаат одлична соработка со: * '''[[Виолета Томовска]]''' * '''[[Миле Кузмановски]]''' * '''[[Татјана Лазаревска]]''' * '''[[Сузана Спасовска]]''' * '''[[Марјан Коцев]]''' * '''[[Наум Петрески]]''' * '''[[Зуица Лазова]]''' * '''[[Ефто Пупиновски]]''' * '''Анастасија Петреска''' * '''[[Мишко Крстевски]]''' * '''[[Благоја Грујовски]]''' == Надворешни врски == * [http://www.youtube.com/results?search_query=Bioritam&searc Биоритам] на [[YouTube]] * [http://www.facebook.com/musicband.Bioritam Биоритам] на [[Facebook]] - Фан страна * [https://www.muzichkiregistar.com/AuthorDetails.aspx?id=24762 Профил на Биоритам] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20231031114850/https://www.muzichkiregistar.com/AuthorDetails.aspx?id=24762 |date=2023-10-31 }}, Музички регистар. [[Категорија:Македонски поп-групи]] [[Категорија:Македонски музичари]] [[Категорија:Македонски фолк пејачи]] 1j25fyt5jn2r2gom5ndi8xukm6mqp4f 0 1335469 5650882 5650499 2026-10-28T17:38:37Z Ehrlich91 24281 Одбиена последната промена (од [[Специјална:Придонеси/~2026-57326-12|~2026-57326-12]]) и ја поврати преработката 5649220 на Gurther 5650882 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за личност | име = Љубомир Гајдов | портрет = Љубомир Гајдов во МАНУ.jpg | px = | опис = | роден-дата = {{роден на и возраст|df=yes|1943|1|3}} | роден-место = {{роден во|Скопје}}, [[Македонија]], {{МКД}} | починал-дата = | починал-место = | почивалиште = | националност = [[Македонци|Македонец]] | познат = | занимање = [[Новинар]], менаџерски консултант, универзитетски предавач, философски истражувач | сопружник = | татко = [[Стефан Гајдов]] | мајка = Љубица Васиљевиќ | родители = | роднини = | деца = }} '''Љубомир Гајдов''' (роден на [[3 јануари]] [[1943]] година во [[Скопје]]) — [[новинар]], долгогодишен уредник и надворешнополитички коментатор на Македонска телевизија и Македонско радио ([[МРТ]]), дописник од [[СССР]] и [[САД]], известувач од настани што го промениле текот на светската историја (1970-2008). ==Животопис== Потекнува од интелектуално семејство. Неговиот татко [[Стефан Гајдов]] е познатиот македонски композитор. Дедото по мајчина линија, др. Никола Ѓурѓевиќ студирал право во [[Виена]] со австроунгарскиот император и дваесет години потоа бил претседател на Саборот на Кралствата на Хрватска, Славонија и Далмација, Загреб. Покрај гимназија десет години учел пијано. Апсолвирал на [[Градежен факултет - Скопје|Градежниот факултет]] (Скопје). Студирал философија прво во [[Кембриџ]], Обединетото Кралство, а потоа на Филозофскиот факултет во [[Скопје]] . По магистерските студии по философија на менаџерството (Скопје) бил на втори магистерски студии кај светскиот експерт по лидерство и менаџерство, академикот Исак Адижес ([[Лос Анџелес]], [[САД]]). Студирал и кај „таткото на модерниот менаџмент“ Питер Дракер (Клермонт, САД). Бил на студии и во Американскиот меморијален музеј на холокауст, Вашингтон, САД, како подготовка за изградба на првиот европски [[Музеј на холокаустот во Скопје]] по иницијатива на академик Иван Дејанов. Бил претседател на Македонско-израелското друштво за пријателство и соработка и член на Американско-македонскиот комитет за развој, основан од Нобеловецот Ели Визел што до крајот на животот го отвораше престижниот Светски економски форум во [[Давос]]. Бил секретар на Шаховскиот сојуз на Македонија, со-организатор на Меѓународниот шаховски турнир „Средби на солидарноста“ (1967-1976) и на Дваесетата шаховска олимпијада (машка и женска) и комесар на Конгресот на Маѓународната шаховска федерација ([[ФИДЕ]]), 1972, Скопје. Сега е потпретседател на Македонското филозофско друштво и учествува во национални и меѓународни философски конференции. ==Работен век== Својата новинарска кариера ја започнал во 1963 во новооснованиот дневник „[[Вечер (дневен весник)|Вечер]]“ по катастрофалниот скопски земјотрес. За [[МРТ]] (1970-2008) известувал од светски настани, интервјурал редица претседатели, премиери и министри за надворешни работи, нобеловци, светски шаховски прваци. Вршел пренос од приемот на [[Република Македонија]] во [[ООН]] (8.4.1993). Бил уредник и на Македонско време и Македонски шах. Со-основач, Интердисциплинарни студии по новинарство, УКИМ, 1976/77. Покрај новинарството, професионално сѐ уште е менаџерски консултант за организациски развој и управување со промените, како и предавач по корпоративно управување и корпоративна етика (Јустинијан Први, УКИМ) Скопје и новинарство и меѓународни односи (УГД) [[Штип]]. Учесник на меѓународни и национални конференции и семинари за меѓународни односи; новинарство, медиуми, комуникологија и јавно мнение; лидерство и менаџерство; философија и образование; културно наследство и туризам; шах и спорт. Во последните петнаестина години учествува во дебатни емисии на приватните телевизии! ==Политичко искуство== Во 2002 тој е еден од основачите на политичката партија Движење за обнова на Македонија (ДОМ) при што бил и избран за нејзин прв претседател. Овој потфат е остварен по наговор на поранешниот американски државен секретар Лоренс Иглбергер, пријател од времето по скопскиот земјотрес во 1963, познат и по прекарот „Лоренс од Македонија“, кој предложил и два лозунга за парламентарните избори во 2002 г: „Нови лица“ и „Единствен избор“, поради фактот што, тоа било партија на аматери зашто пред тоа не биле членови на политичка партија! ДОМ за жал добил околу четири илјади гласови и така завршила кратката политичка кариера (од само три месеци), како и партијата ДОМ! == Новинарски награди и менаџерски признанија == *Наградата Крсте Петков Мисирков за животно дело, ЗНМ, 2018. *Златна значка сертифициран менаџерски консултант, Меѓународен совет на Институти за менаџерки консултанти, 2013. *Признание за предавачот, Економски факултет/АИЕСЕК, УКИМ, Скопје, 2012. *Сертификат за благодарност, Менаџерска консултантска асоцијација, МЦА – 2000,Скопје,2010. *Новинар на годината 1997, наградата Крсте Петков Мисирков, ЗНМ, Скопје, 1998. *Годишна награда на Македонското радио, Скопје.1990. ==Наводи== {{Наводи}} ↑ [„Код“, Атанасова Точи и Љубомир Гајдов добитници на наградите на ЗНМ (mkd.mk) „Импресум / Редакција“]. Архивирано од изворникот 2018-02-28. Посетено на 2023-11-03. [[Категорија:Новинари]] [[Категорија:Македонски новинари]] al3gvsrgzkrw91fha2fod899y4jf7mq 0 1340135 5651056 5646346 2026-10-29T04:34:42Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Црква_„Св._Илија“_-_Нивичино_14.jpg|Црква_„Св._Илија“_-_Нивичино_14.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651056 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Македонска црква |име = Свети Илија |слика = |големина на слика = 250п |опис = Воздушен поглед на црквата |епархија = Струмичка |намесништво = Струмичко |парохија = |координати = {{coord|41|9|31|N|21|41|10|E|display=inline,title|type:landmark_region:MK}} |место = Нивичино |општина = Василево |држава = Македонија |патрон = [[Свети Илија]] |изградба = |завршено = XIX век |осветување = |живопис = |ктитор = |зограф = |рушење = |запалена = |водство = |мрежно место = |архитектонски тип = |архитектонски стил= }} '''Свети Илија''' — главна селска црква во [[Струмичко Поле|струмичкото]] село [[Нивичино]], [[Македонија]].<ref>{{наведена книга|last=Јелена Павловска, Наташа Ниќифоровиќ и Огнен Коцевски|title=Карта на верски објекти во Македонија|editor=Валентина Божиновска|publisher=Комисија за односи во верските заедници и религиозните групи|location=Менора - Скопје|date=2011|isbn=978-608-65143-2-7|language=македонски}}</ref> Црквата претставува една од ретките зачувани градби во селото, но се наоѓа во многу лоша состојба. == Местоположба == Црквата се наоѓа во средишниот дел на раселеното село [[Нивичино]]. == Историја == Црквата е изградена во XIX век и е една од малкуте градби преостанати во напуштеното село.<ref name="НУ"/> == Архитектура == === Икони и иконостас === Вредни [[икона|икони]] од цкрвата се чуваат во [[Галерија на икони (Струмица)|Галеријата на икони во Струмица]].<ref name="НУ">{{нмс | url=http://muzej-strumica.mk/muzej/?page_id=137 | title=Галерија на икони | access-date=7 октомври 2023 | publisher=Национална установа Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј – Струмица | archive-date=2023-10-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20231007142647/http://muzej-strumica.mk/muzej/?page_id=137 | url-status=dead }}</ref> == Галерија == <gallery mode="packed" heights="100px"> Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 10.jpg|Поглед на црквата Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 11.jpg|Поглед на црквата Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 12.jpg|Слика над споредниот влез Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 13.jpg|Црковниот двор Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 2.jpg|Апсидата Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 3.jpg|Поглед на црквата Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 4.jpg|Споредниот влез Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 5.jpg|Главниот влез Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 6.jpg|Помошна конструкција Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 7.jpg|Помошна конструкција Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 8.jpg|Трпезаријата Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино 9.jpg|Камбанаријата Податотека:Црква „Св. Илија“ - Нивичино.jpg|Поглед на црквата </gallery> == Поврзано == * [[Струмичко архијерејско намесништво]] * [[Нивичино]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|St. Elijah Church (Nivičino)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Илија, Нивичино}} [[Категорија:Храмови посветени на Свети Илија во Македонија|Нивичино]] r9wpv18vxpnsdfjx4ft8d15v25tezwr 0 1340719 5651047 5648338 2026-10-29T04:34:10Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Место_на_Рајанци_2.jpg|Место_на_Рајанци_2.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651047 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Рајанци | име2 = Раенци | слика = Место на Рајанци.jpg | големина на слика = 300п | опис = Местоположбата на историското село | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = нема | година = 2021 | поштенски број = | повикувачки број = | надморска височина = | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=34 | lat_sec=7.7 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=39 | lon_sec=10.31 | слава = | мрежно место = | карта = Нивичино во Општина Василево.svg }} '''Рајанци''' (или познато како '''Раенци''') — историско село на територијата на [[Општина Василево]], [[Струмичко]], денес во атарот на селото [[Нивичино]]. Денес, на местото на старото село нема никакви остатоци, туку само пчеларници и неколку објекти. == Географија и местоположба == Селото се наоѓало во северозападниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во подножјето на [[Огражден]], на 4 километри северозападно од денешното село [[Доброшинци]].<ref name="Трифуноски">{{наведено списание|last=Трифуноски|first=Јован|authorlink=Јован Трифуноски|year=1976 |title=Расељена села у Струмичкој котлини|journal=Гласник српског географског друштва|volume=LVI|issue=2|pages=76|url= https://books.google.bg/books?id=MMaJo-4pZpwC&pg=RA3-PA77&dq=%D0%B1%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%82+%D1%81%D1%82%D1%80%D1%83%D0%BC%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%BE&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwjZgo3zo4v9AhXORPEDHYYsCBMQ6AF6BAgCEAI#v=onepage&q=%D0%B1%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%82%20%D1%81%D1%82%D1%80%D1%83%D0%BC%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%BE&f=false|lang=sr}}</ref><ref name="Ген">{{Генштаб}}</ref> == Историја == На крајот од XIX век, Рајанци било македонско село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]]. На почетокот на [[Прва балканска војна|Првата балканска војна]] во 1912 година, две лица од Рајанци биле доброволци в [[Македонско-одрински доброволни чети|Македонско-одринскиот полк]].<ref>{{МОО|873}}</ref> Од 1912 до 1915 година, селото се наоѓало на самата граница помеѓу [[Царство Бугарија|Царството Бугарија]] и [[Кралство Србија|Кралството Србија]].<ref name="Трифуноски"/> Во 1913 година, селото било запалено од страна на бугарската војска и сите жители биле иселени<ref name="Трифуноски"/> во [[Царство Бугарија|Царството Бугарија]], со исклучок на три семејства.<ref name="Галев-1-186">{{Галев|1|186}}</ref> Според [[Јован Трифуноски]] кој ги пренесува кажувањата на некогашните мештани, селото се наоѓало кај денешната брана на езерото [[Турија (езеро)|Турија]] и до 1970-тите години кога не било создадено езерото, таму се познавале остатоци од ѕидови на куќи, руините на црквата и некогашните гробишта.<ref name="Трифуноски"/> Сепак, според катастарски податоци, селото е забележано погоре од браната.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.openstreetmap.org/node/12985478338|title=Јазол: ‪Рајанци‬ (‪12985478338‬)|date=2025-07-07|work=OpenStreetMap|accessdate=2026-10-17}}</ref> == Стопанство == Селото било планинско сточарско село.<ref name="Трифуноски"/> == Население == Во „[[Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ во 1873 година, ''Бајанци'' (Bayantzi) се води како село со 30 домаќинства, сочинети од 105 [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>{{Етнография|188-189}}</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) од 1900 година, ''Раенци'' има 160 жители, сите [[Македонци]] [[христијанство|христијани]].<ref name="БИМ" /><ref>{{МЕС|161}}</ref> На почетокот на XX век целото население на селото било под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]]. По податоци на егзархискиот секретар [[Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во ''Рајанци'' (Rayantzi) имало 96 Македонци под егзархијата.<ref name="БИМ" /><ref>{{Бранков|106-107}}</ref> === Родови === Во селото живееле следниве родови: ''Абанџици'' (9 к.) и ''Манилци'' (6 к.), заминале во [[Просениково]]; ''Рајанцали'' (5 к.) и ''Николовци'' (9 к.), заминале во [[Пиперево]]; ''Рајанчани'' (11 к.), живеат во [[Доброшинци]] и ''Димовци'' (5 к.), живеат во [[Седларци]].<ref name="Трифуноски"/> <!--== Општествени установи == == Самоуправа и политика == == Културни и природни знаменитости == == Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Рајанци * Ѓорѓи Донев ({{околу}} 1881 – ?) — борец во [[Македонско-одрински доброволни чети|Македонско-одринскиот полк]], чета на [[Дончо Златков]], ранет кај [[Кресна]]<ref name="Галев-1-186" /><ref>{{МОО|246}}</ref> * Ѓорѓи Иванов — борец во Македонско-одринскиот полк, чета на [[Михаил Думбалаков]], носител на орден „За храброст“ IV степен<ref>{{МОО|279}}</ref> <!--== Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> Податотека:Место на Рајанци 3.jpg|Место на селото </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Огражден]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Rajanci}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Рајанци| ]] [[Категорија:Струмички села|†]] [[Категорија:Села во Општина Василево|†]] [[Категорија:Историски села во Македонија]] [[Категорија:Нивичино]] nqjv8d156pkfu0o6w9vk58ijztj5m00 5651048 5651047 2026-10-29T04:34:14Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Место_на_Рајанци_3.jpg|Место_на_Рајанци_3.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651048 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Рајанци | име2 = Раенци | слика = Место на Рајанци.jpg | големина на слика = 300п | опис = Местоположбата на историското село | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = нема | година = 2021 | поштенски број = | повикувачки број = | надморска височина = | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=34 | lat_sec=7.7 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=39 | lon_sec=10.31 | слава = | мрежно место = | карта = Нивичино во Општина Василево.svg }} '''Рајанци''' (или познато како '''Раенци''') — историско село на територијата на [[Општина Василево]], [[Струмичко]], денес во атарот на селото [[Нивичино]]. Денес, на местото на старото село нема никакви остатоци, туку само пчеларници и неколку објекти. == Географија и местоположба == Селото се наоѓало во северозападниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во подножјето на [[Огражден]], на 4 километри северозападно од денешното село [[Доброшинци]].<ref name="Трифуноски">{{наведено списание|last=Трифуноски|first=Јован|authorlink=Јован Трифуноски|year=1976 |title=Расељена села у Струмичкој котлини|journal=Гласник српског географског друштва|volume=LVI|issue=2|pages=76|url= https://books.google.bg/books?id=MMaJo-4pZpwC&pg=RA3-PA77&dq=%D0%B1%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%82+%D1%81%D1%82%D1%80%D1%83%D0%BC%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%BE&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwjZgo3zo4v9AhXORPEDHYYsCBMQ6AF6BAgCEAI#v=onepage&q=%D0%B1%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%82%20%D1%81%D1%82%D1%80%D1%83%D0%BC%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%BE&f=false|lang=sr}}</ref><ref name="Ген">{{Генштаб}}</ref> == Историја == На крајот од XIX век, Рајанци било македонско село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]]. На почетокот на [[Прва балканска војна|Првата балканска војна]] во 1912 година, две лица од Рајанци биле доброволци в [[Македонско-одрински доброволни чети|Македонско-одринскиот полк]].<ref>{{МОО|873}}</ref> Од 1912 до 1915 година, селото се наоѓало на самата граница помеѓу [[Царство Бугарија|Царството Бугарија]] и [[Кралство Србија|Кралството Србија]].<ref name="Трифуноски"/> Во 1913 година, селото било запалено од страна на бугарската војска и сите жители биле иселени<ref name="Трифуноски"/> во [[Царство Бугарија|Царството Бугарија]], со исклучок на три семејства.<ref name="Галев-1-186">{{Галев|1|186}}</ref> Според [[Јован Трифуноски]] кој ги пренесува кажувањата на некогашните мештани, селото се наоѓало кај денешната брана на езерото [[Турија (езеро)|Турија]] и до 1970-тите години кога не било создадено езерото, таму се познавале остатоци од ѕидови на куќи, руините на црквата и некогашните гробишта.<ref name="Трифуноски"/> Сепак, според катастарски податоци, селото е забележано погоре од браната.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.openstreetmap.org/node/12985478338|title=Јазол: ‪Рајанци‬ (‪12985478338‬)|date=2025-07-07|work=OpenStreetMap|accessdate=2026-10-17}}</ref> == Стопанство == Селото било планинско сточарско село.<ref name="Трифуноски"/> == Население == Во „[[Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ во 1873 година, ''Бајанци'' (Bayantzi) се води како село со 30 домаќинства, сочинети од 105 [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>{{Етнография|188-189}}</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) од 1900 година, ''Раенци'' има 160 жители, сите [[Македонци]] [[христијанство|христијани]].<ref name="БИМ" /><ref>{{МЕС|161}}</ref> На почетокот на XX век целото население на селото било под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]]. По податоци на егзархискиот секретар [[Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во ''Рајанци'' (Rayantzi) имало 96 Македонци под егзархијата.<ref name="БИМ" /><ref>{{Бранков|106-107}}</ref> === Родови === Во селото живееле следниве родови: ''Абанџици'' (9 к.) и ''Манилци'' (6 к.), заминале во [[Просениково]]; ''Рајанцали'' (5 к.) и ''Николовци'' (9 к.), заминале во [[Пиперево]]; ''Рајанчани'' (11 к.), живеат во [[Доброшинци]] и ''Димовци'' (5 к.), живеат во [[Седларци]].<ref name="Трифуноски"/> <!--== Општествени установи == == Самоуправа и политика == == Културни и природни знаменитости == == Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Рајанци * Ѓорѓи Донев ({{околу}} 1881 – ?) — борец во [[Македонско-одрински доброволни чети|Македонско-одринскиот полк]], чета на [[Дончо Златков]], ранет кај [[Кресна]]<ref name="Галев-1-186" /><ref>{{МОО|246}}</ref> * Ѓорѓи Иванов — борец во Македонско-одринскиот полк, чета на [[Михаил Думбалаков]], носител на орден „За храброст“ IV степен<ref>{{МОО|279}}</ref> <!--== Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Огражден]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Rajanci}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Рајанци| ]] [[Категорија:Струмички села|†]] [[Категорија:Села во Општина Василево|†]] [[Категорија:Историски села во Македонија]] [[Категорија:Нивичино]] srjf4tr294v9g8coyk3c7dt1925ox9e 5651049 5651048 2026-10-29T04:34:17Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Место_на_Рајанци.jpg|Место_на_Рајанци.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651049 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Рајанци | име2 = Раенци | слика = | големина на слика = 300п | опис = Местоположбата на историското село | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = нема | година = 2021 | поштенски број = | повикувачки број = | надморска височина = | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=34 | lat_sec=7.7 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=39 | lon_sec=10.31 | слава = | мрежно место = | карта = Нивичино во Општина Василево.svg }} '''Рајанци''' (или познато како '''Раенци''') — историско село на територијата на [[Општина Василево]], [[Струмичко]], денес во атарот на селото [[Нивичино]]. Денес, на местото на старото село нема никакви остатоци, туку само пчеларници и неколку објекти. == Географија и местоположба == Селото се наоѓало во северозападниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], во подножјето на [[Огражден]], на 4 километри северозападно од денешното село [[Доброшинци]].<ref name="Трифуноски">{{наведено списание|last=Трифуноски|first=Јован|authorlink=Јован Трифуноски|year=1976 |title=Расељена села у Струмичкој котлини|journal=Гласник српског географског друштва|volume=LVI|issue=2|pages=76|url= https://books.google.bg/books?id=MMaJo-4pZpwC&pg=RA3-PA77&dq=%D0%B1%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%82+%D1%81%D1%82%D1%80%D1%83%D0%BC%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%BE&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwjZgo3zo4v9AhXORPEDHYYsCBMQ6AF6BAgCEAI#v=onepage&q=%D0%B1%D1%80%D0%B5%D1%81%D1%82%20%D1%81%D1%82%D1%80%D1%83%D0%BC%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%BE&f=false|lang=sr}}</ref><ref name="Ген">{{Генштаб}}</ref> == Историја == На крајот од XIX век, Рајанци било македонско село во [[Струмичка Каза|Струмичката Каза]]. На почетокот на [[Прва балканска војна|Првата балканска војна]] во 1912 година, две лица од Рајанци биле доброволци в [[Македонско-одрински доброволни чети|Македонско-одринскиот полк]].<ref>{{МОО|873}}</ref> Од 1912 до 1915 година, селото се наоѓало на самата граница помеѓу [[Царство Бугарија|Царството Бугарија]] и [[Кралство Србија|Кралството Србија]].<ref name="Трифуноски"/> Во 1913 година, селото било запалено од страна на бугарската војска и сите жители биле иселени<ref name="Трифуноски"/> во [[Царство Бугарија|Царството Бугарија]], со исклучок на три семејства.<ref name="Галев-1-186">{{Галев|1|186}}</ref> Според [[Јован Трифуноски]] кој ги пренесува кажувањата на некогашните мештани, селото се наоѓало кај денешната брана на езерото [[Турија (езеро)|Турија]] и до 1970-тите години кога не било создадено езерото, таму се познавале остатоци од ѕидови на куќи, руините на црквата и некогашните гробишта.<ref name="Трифуноски"/> Сепак, според катастарски податоци, селото е забележано погоре од браната.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.openstreetmap.org/node/12985478338|title=Јазол: ‪Рајанци‬ (‪12985478338‬)|date=2025-07-07|work=OpenStreetMap|accessdate=2026-10-17}}</ref> == Стопанство == Селото било планинско сточарско село.<ref name="Трифуноски"/> == Население == Во „[[Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника]]“ во 1873 година, ''Бајанци'' (Bayantzi) се води како село со 30 домаќинства, сочинети од 105 [[Македонци]].<ref name="БИМ">{{БИМ}}</ref><ref>{{Етнография|188-189}}</ref> Според статистиката на [[Васил К’нчов]] („[[Македонија. Етнографија и статистика]]“) од 1900 година, ''Раенци'' има 160 жители, сите [[Македонци]] [[христијанство|христијани]].<ref name="БИМ" /><ref>{{МЕС|161}}</ref> На почетокот на XX век целото население на селото било под врховенството на [[Бугарска егзархија|Бугарската егзархија]]. По податоци на егзархискиот секретар [[Димитар Мишев]] („[[La Macédoine et sa Population Chrétienne]]“) во 1905 година во ''Рајанци'' (Rayantzi) имало 96 Македонци под егзархијата.<ref name="БИМ" /><ref>{{Бранков|106-107}}</ref> === Родови === Во селото живееле следниве родови: ''Абанџици'' (9 к.) и ''Манилци'' (6 к.), заминале во [[Просениково]]; ''Рајанцали'' (5 к.) и ''Николовци'' (9 к.), заминале во [[Пиперево]]; ''Рајанчани'' (11 к.), живеат во [[Доброшинци]] и ''Димовци'' (5 к.), живеат во [[Седларци]].<ref name="Трифуноски"/> <!--== Општествени установи == == Самоуправа и политика == == Културни и природни знаменитости == == Редовни настани ==--> == Личности == ;Родени во или по потекло од Рајанци * Ѓорѓи Донев ({{околу}} 1881 – ?) — борец во [[Македонско-одрински доброволни чети|Македонско-одринскиот полк]], чета на [[Дончо Златков]], ранет кај [[Кресна]]<ref name="Галев-1-186" /><ref>{{МОО|246}}</ref> * Ѓорѓи Иванов — борец во Македонско-одринскиот полк, чета на [[Михаил Думбалаков]], носител на орден „За храброст“ IV степен<ref>{{МОО|279}}</ref> <!--== Култура и спорт ==--> == Галерија == <gallery mode=packed heights=170px> </gallery> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Огражден]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Rajanci}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Рајанци| ]] [[Категорија:Струмички села|†]] [[Категорија:Села во Општина Василево|†]] [[Категорија:Историски села во Македонија]] [[Категорија:Нивичино]] bgozzidkkth3t4s7kp82nr1gbrghg5r 0 1340723 5651050 5648337 2026-10-29T04:34:21Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Местото_на_Магалиново.jpg|Местото_на_Магалиново.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651050 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија за село во Република Македонија | име = Магалиново | име2 = Магулин | слика = | големина на слика = 300п | опис = Местоположбата на историското село | општина = {{општинскигрб|Општина Василево}} | регион = {{грб|Југоисточен Регион}} | област = [[Струмичко Поле]] | население = нема | година = 2021 | поштенски број = | повикувачки број = | надморска височина = | lat_dir=N | lat_deg=41 | lat_min=31 | lat_sec=23 | lon_dir=E | lon_deg=22 | lon_min=38 | lon_sec=25 | слава = | мрежно место = | карта = Сушево во Општина Василево.svg }} '''Магалиново''' (наречено и '''Магулин'''<ref>[https://makpetrol.com.mk/planinari/Maps/Berovo.tif Топографска карта лист 734 Berovo серия "ТК100" 1:100,000 на Vojnogeografski institut, JNA, 1989]</ref> или '''Маргулин'''<ref name="Трифуноски">{{наведено списание|last=Трифуноски|first=Јован Ф.|date=1976|title=Расељена села у Струмичкој котлини|url=https://books.google.mk/books?id=MMaJo-4pZpwC&pg=RA3-PA77&dq=%22%D0%9C%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%BE%22&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwjr-ZKihpP9AhXXS_EDHY9_CSEQ6AF6BAgKEAI#v=onepage&q=%22%D0%9C%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%BE%22&f=false|journal=Гласник Српског географског друштва|volume=LVI (2)|pages=74-75}}</ref>) — историско село на територијата на [[Општина Василево]], [[Струмичко]], денес во атарите на селата [[Доброшинци]] и [[Сушево (Струмичко)|Сушево]]. Денес, на местото на старото село нема никакви остатоци, туку само обработливи површини. == Географија и местоположба == Селото се наоѓало во северозападниот дел на [[Струмичко Поле|Струмичкото Поле]], источно од денешното село [[Сушево (Струмичко)|Сушево]]. На топографските карти се појавува месност '''Маргулин''', што денес е пусто селиште на некогашното село Магалиново.<ref name="Трифуноски"/> == Историја == Според [[Јован Трифуноски]] во 1906 година, селото имало 10 [[Македонци|македонски]] домаќинства. Во тоа време селото било [[чифлиг]] на Али-бег од [[Струмица]]. Негов намесник бил Чауш, по народност Турчин или Албанец.<ref name="Трифуноски"/> Кога во 1906 година, Чауш зел девојка од селото, селаните, потпомогнати од [[комити]], го вратиле и испратиле во [[Кнежевство Бугарија|Бугарија]]. Стравувајќи од одмазда, сите селани го напуштиле Магалиново. Дел од нив се населиле во [[Василево]]. Во ова село Трифуноски го нашол семејството Магалински, по потекло од ова село.<ref name="Трифуноски"/> Трифуноски го посетил местото и нашол остатоци од куќи и стар селски [[бунар]]. При неговата посета таму затекнал штала за крави на земјоделскиот комбинат ЗИК од Струмица.<ref name="Трифуноски"/> <!--== Стопанство == == Население == === Родови === == Општествени установи == == Самоуправа и политика == == Културни и природни знаменитости == == Редовни настани == == Личности == ;Родени во или по потекло од Магалиново == Култура и спорт ==--> == Поврзано == * [[Општина Василево]] * [[Огражден]] == Наводи == {{наводи|2}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Magalinovo}} {{Општина Василево}} [[Категорија:Магалиново| ]] [[Категорија:Струмички села|†]] [[Категорија:Села во Општина Василево|†]] [[Категорија:Историски села во Македонија]] [[Категорија:Сушево (Струмичко)]] [[Категорија:Доброшинци]] lnyicw80ppoj0rkoz93veekvlqd9exm 0 1341306 5650983 5151804 2026-10-29T00:42:55Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650983 wikitext text/x-wiki [[Податотека:LAMP software bundle.svg|мини|333x333пкс|Шема на комплексот LAMP, кој работи заедно со опслужувачот Squid. Тој е високопроизводствено решение отпорно на грешки за веб-опслужувач во непријателска средина.]] '''LAMP''' — [[акроним]] за збир слободен софтвер со отворен код широко користен на [[Светска мрежа|светската мрежа]].<ref>{{cite web|url=https://whatis.techtarget.com/definition/LAMP-Linux-Apache-MySQL-PHP|title=LAMP (Linux, Apache, MySQL, PHP)|archive-url=https://web.archive.org/web/20211128055958/https://whatis.techtarget.com/definition/LAMP-Linux-Apache-MySQL-PHP|archive-date=28 November 2021|website=SearchEnterpriseLinux|access-date=15 December 2021|url-status=live}}</ref> LAMP е именуван по првите [[Буква|букви]] од неговите составни компоненти: * [[Линукс|'''L'''inux]] — [[оперативен систем]] Linux; * '''A'''pache — веб-опслужувач; * [[MariaDB|'''M'''ariaDB]] / [[MySQL]] — СУБП (Систем за управување на базите на податоци); * [[PHP|'''P'''HP]] — [[програмски јазик]] што се користи за создавање веб-примени (покрај PHP, може да се вклучат и други јазици, како што се [[Перл (програмски јазик)|Perl]] и [[Пајтон (програмски јазик)|Python]]).<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.ibm.com/topics/lamp-stack|title=What is LAMP stack? {{!}} IBM|work=www.ibm.com|language=en-us|accessdate=2024-01-23}}</ref> Акронимот LAMP може да се користи за да се однесува на: # Инфраструктурата на веб-опслужувачите; # [[Програмерска парадигма|Програмерските парадигми]]; # Програмскиот пакет. == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Commons category}} * [https://web.archive.org/web/20111026135937/https://help.ubuntu.com/community/ApacheMySQLPHP Install a LAMP server on Ubuntu Linux] * [https://web.archive.org/web/20171020033749/https://linuxinpakistan.com/lamp-linux-server Install a LAMP server on CentOS 5.x.] * [http://en.opensuse.org/SDB:Linux_Apache_MySQL_PHP Install a LAMP server on SUSE Linux] [[Категорија:Линукс]] __СОСОДРЖИНА__ __ИНДЕКС__ [[Категорија:PHP]] ghihu5escocjq7n81wb490vi6aphtbu 0 1354872 5650981 5615498 2026-10-29T00:06:04Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650981 wikitext text/x-wiki {{Starbox begin}} {{Starbox image|image=[[File:Location of IK Pegasi.png|236px]]|caption=Местоположба на IK Пегаз.}} {{Starbox observe|epoch=J2000|ra={{RA|21|26|26.66066}}<ref name=GaiaDR2/>|dec={{DEC| +19|22|32.3169}}<ref name=GaiaDR2/>|appmag_v=6.08<ref name=Anderson2012/>|constell=[[Пегаз (соѕвездие)|Пегаз]]}} {{Starbox character|component1=A|class=A8m:<ref name="apj221" /> or kA6hA9mF0<ref name=Skiff2014/>|b-v={{Val|0.235|0.009}}<ref name=Anderson2012/>|u-b=0.03<ref name="simbad" />|variable=[[Променлива ѕвезда од типот на Делта Штит|Делта Штит]]<ref name="apj221" />|component2=B|class2=DA<ref name="mnras270" />}} {{Starbox astrometry|radial_v={{Val|−9.7|0.2}}<ref name=Anderson2012/>|prop_mo_ra=+80.964<ref name=GaiaDR2/>|prop_mo_dec=+16.205<ref name=GaiaDR2/>|parallax=21.1287|p_error=0.1410|parallax_footnote=<ref name=GaiaDR2/>|absmag_v=2.75<ref name=Anderson2012/>}} {{Starbox detail|component1=A|mass=1.65<ref name="mnras267" />|radius={{Val|1.47|0.07|0.09}}<ref name=GaiaDR2/>|luminosity={{Val|6.568|0.051}}<ref name=GaiaDR2/>|temperature={{Val|7624|237|181|fmt=commas}}<ref name=GaiaDR2/>|metal=117<ref name="mnras267" /><ref name="nras278" />|rotational_velocity=<&nbsp;32.5<ref name="nras278" />|gravity=4.25<ref name="mnras267" />|age_myr=50–600<ref name="mnras267" />|component2=B|mass2=1.15<ref name="pasp105" />|radius2=0.006<ref name="mnras270" />|gravity2=8.95<ref name="mnras270" />|luminosity2=0.12<ref name="b" group="nb"/>|temperature2=35,500<ref name="pasp105" />}} {{Starbox catalog|component1=AB|names1={{odlist|V=IK Peg|HR=8210|BD=+18° 4794|HD=204188|SAO=107138|HIP=105860}}.<ref name="simbad" />|component2=B|names2=WD&nbsp;2124+191, EUVE&nbsp;J2126+193.<ref name="apj502"/><ref name=apj497_2_77>{{citation | last=Vallerga | first=John | title=The Stellar Extreme-Ultraviolet Radiation Field | journal=Astrophysical Journal | date=1998 | volume=497 | issue=2 | pages=77–115 | bibcode=1998ApJ...497..921V | doi=10.1086/305496 | doi-access=free }}</ref> }} {{Starbox reference|Simbad=IK+Peg}} {{Starbox end}} '''IK Пегаз''' (или '''HR 8210''') — [[Двојна ѕвезда|двоен ѕвезден систем]] во соѕвездието [[Пегаз (соѕвездие)|Пегаз]]. Тој е доволно прозрачен за да се види со голо око, на растојание од околу 154 светлосни години од Сончевиот систем. Примарната (IK Пегаз A) е ѕвезда од главната низа од типот А која прикажува мали пулсирања во [[сјајност]]а. Таа е категоризирана како [[Променлива ѕвезда од типот на Делта Штит|променлива ѕвезда од типот Делта Скути]] и има периодичен циклус на варијација на сјајноста што се повторува околу 22,9 пати на ден.<ref name="mnras267"/> Нејзиниот придружник (IK Пегаз В) е масивно [[бело џуџе]] - ѕвезда која еволуирала покрај главната низа и повеќе не генерира енергија преку [[јадрено соединување]]. Тие орбитираат едни со други на секои 21,7 дена со просечна разделба од околу 31&nbsp;милиони километри, или 19&nbsp;милиони милји, или 0,21&nbsp;[[Астрономска единица|астрономски единици]] (АЕ). Ова е помало од орбитата на [[Меркур (планета)|Меркур]] околу [[Сонце]]то. IK Пегаз В е најблискиот познат кандидат за предок на [[супернова]]. Кога основното почнува да еволуира во [[црвен џин]], се очекува да порасне до полупречник каде белото џуџе може да ја [[Насобирање (астрофизика)|акредитира]] материја од проширената гасовита обвивка. Кога белото џуџе се приближува до [[Чандрасекарова граница|Чандрасекаровата граница]] од 1,4&nbsp;[[Сончева маса|Сончеви маси]] ({{Solar mass|link=y}}),<ref>{{Наведено списание|last=Mazzali|first=P. A.|last2=Röpke|first2=F. K.|last3=Benetti|first3=S.|last4=Hillebrandt|first4=W.|year=2007|title=A Common Explosion Mechanism for Type Ia Supernovae|url=https://archive.org/details/sim_science_2007-02-09_315_5813/page/825|journal=Science|type=PDF|volume=315|issue=5813|pages=825–828|arxiv=astro-ph/0702351v1|bibcode=2007Sci...315..825M|doi=10.1126/science.1136259|pmid=17289993}}</ref> може да експлодира како супернова од типот Ia.<ref name="mnras262"/> == Набљудување == Овој ѕвезден систем бил каталогизиран во ''[[Бонски преглед|Бонскиот преглед]]'' („Бонско астрометриско истражување“) од 1862 година како BD&nbsp;+18°4794B. Подоцна се појавил во ''[[Каталог на сјајни ѕвезди|Ревидираниот каталог за фотометрија]]'' на Харвард од 1908 година на Пикеринг како HR 8210.<ref name=Pickering1908/> Ознаката „IK Пегаз“ ја следи проширената форма на [[Означување на променливи ѕвезди|номенклатурата за променливи ѕвезди]] воведена од Фридрих В. Аргеландер.<ref name=rabinowitz_vogel2009/> Испитувањето на спектрографските карактеристики на оваа ѕвезда го покажало карактеристичното поместување на [[Спектрална линија|линијата на апсорпција]] на двоен ѕвезден систем. Ова поместување се создава кога нивната орбита ги носи ѕвездите-членки, а потоа подалеку од набљудувачот, предизвикувајќи [[Доплеров ефект|доплерско поместување]] во брановата должина на линиските карактеристики. Мерењето на ова поместување им овозможува на астрономите да ја одредат релативната орбитална брзина на барем една од ѕвездите, иако тие не се во можност да ги разрешат поединечните компоненти.<ref name=sb/> Во 1927 година, канадскиот астроном Вилијам Е. Харпер ја користел оваа техника за да го измери периодот на оваа еднолиниска спектроскопска бинарност и утврдил дека е 21,724&nbsp;денови. Тој, исто така, првично ја проценил [[Орбитално занесување|орбиталната ексцентричност]] како 0,027. (Подоцнежните проценки дале ексцентричност од суштински нула, што е вредност за кружна орбита.<ref name="mnras262" />) Амплитудата на брзината била измерена како 41,5&nbsp;km/s, што е максималната брзина на примарната компонента по линијата на видот до [[Сончев Систем|Сончевиот систем]].<ref name=pdao4_161/> Растојанието до системот IK Пегаз може да се мери директно со набљудување на ситните [[Паралакса|паралаксни]] поместувања на овој систем (наспроти подалечната ѕвездена позадина) додека [[Земја (планета)|Земјата]] орбитира околу Сонцето. Ова поместување било измерено со висока прецизност со вселенското летало [[Хипаркос]], давајќи проценка на растојание од 150&nbsp;[[Светлосна година|светлосни години]]<ref name=aaa323_L49/> (со точност од ± 5&nbsp;светлосни години). Истото вселенско летало го мери и [[Сопствено движење|правилното движење]] на овој систем. Ова е малото аголно движење на IK Пегаз низ небото поради нејзиното движење низ просторот. Комбинацијата на растојанието и правилното движење на овој систем може да се искористи за да се пресмета попречната брзина на IK Пегаз како 16,9&nbsp;km/s.<ref name="c" group="nb"/> Третата компонента, хелиоцентричната [[радијална брзина]], може да се мери со просечното [[Црвено поместување|црвено-поместување]] (или сино-поместување) на ѕвездениот спектар. ''Општиот каталог на ѕвездени радијални брзини'' наведува радијална брзина од -11,4 км/сек.<ref name=wilson1953/> за овој систем. Комбинацијата на овие две движења дава [[Ѕвездена кинематика|просторна брзина]] од 20,4 км/сек. во однос на Сонцето.<ref name=Anderson2012/> Бил направен обид да се фотографираат поединечните компоненти на оваа бинарност со помош на [[Хабл (вселенски телескоп)|вселенскиот телескоп Хабл]], но било безуспешно.<ref name=p12ewwd/> Неодамнешните мерења со [[Вселенска опсерваторија|вселенскиот телескоп]] Extreme Ultraviolet Explorer дале попрецизен орбитален период од {{Безпрелом|21.72168 ± 0.00009 денови}}.<ref name="apj502"/> Се верува дека [[Наклон (орбита)|наклонот]] на [[Орбитална рамнина|орбиталната рамнина]] на овој систем е речиси раб (90°) како што се гледа од Земјата. Доколку е така, можно е да се набљудува затемнување.<ref name="pasp105" /> == IK Пегаз А == [[Податотека:IKPegLightCurve.png|лево|мини| [[Светлинска крива|Светлосна крива]] за IK Пегаз, нацртана од податоците ''на TESS''<ref name=MAST/>]] [[Херцшпрунг-Раселов дијаграм|Херцшпрунг-Раселовиот дијаграм]] (ХР-дијаграм) е график на [[сјајност]] наспроти [[Боен показател|боениот показател]] за збир на ѕвезди. IK Пегаз A моментално е ѕвезда од [[Главна низа|главната низа]] - термин што се користи за опишување на речиси линеарно групирање на јадрото на ѕвезди кои спојуваат водород врз основа на нивната позиција на ХР-дијаграмот. Сепак, IK Пегаз A лежи во тесен, речиси вертикален појас на ХР-дијаграмот што е познат како [[Појас на нестабилност|појас за нестабилност]]. Ѕвездите во овој појас осцилираат на кохерентен начин, што резултира со периодични пулсирања во сјајноста на ѕвездата.<ref name="araa33"/> Пулсирањата се резултат на процес наречен κ-механизам. Дел од надворешната [[атмосфера]] на ѕвездата станува оптички густ поради делумна [[јонизација]] на одредени елементи. Кога овие атоми ќе изгубат [[електрон]], веројатноста тие да апсорбираат енергија се зголемува. Ова резултира со зголемување на температурата што предизвикува ширење на атмосферата. Надуената атмосфера станува помалку јонизирана и губи енергија, предизвикувајќи таа да се олади и повторно да се собира. Резултатот од овој циклус е периодично пулсирање на атмосферата и соодветна варијација на сјајноста.<ref name="araa33" /> [[Податотека:Size_IK_Peg.png|десно|мини|320x320пкс| Релативните димензии на IK Пегаз А (лево), В (центар) и Сонцето (десно).<ref>For an explanation of the star colors, see: {{Наведена мрежна страница|url=http://outreach.atnf.csiro.au/education/senior/astrophysics/photometry_colour.html|title=The Colour of Stars|date=December 21, 2004|publisher=Australia Telescope Outreach and Education|archive-url=https://web.archive.org/web/20120318151427/http://outreach.atnf.csiro.au/education/senior/astrophysics/photometry_colour.html|archive-date=March 18, 2012|accessdate=2007-09-26}}</ref>]] Ѕвездите во делот од појасот за нестабилност што ја преминува главната низа се нарекуваат [[Променлива ѕвезда од типот на Делта Штит|променливи ѕвезди од типот Делта Штит]]. Овие се именувани по прототипната ѕвезда за таквите променливи: Делта Штит. Променливите Делта Штит обично се движат од [[Ѕвездена класификација|спектрална класа]] A2 до F8 и класа на ѕвездена сјајност од III ([[Џиновска ѕвезда|џинови]]) до V (ѕвезди од [[Главна низа|главната низа]]). Тие се променливи со краток период кои имаат редовна стапка на пулсирање помеѓу 0,025 и 0,25&nbsp;денови.<ref name=templeton2004/> Ѕвездите имаат изобилство на елементи слични на Сонцето (види [[Ѕвездено население|Население I]]) и помеѓу 1,5 и {{Сончева маса|2.5|link=y}}. Стапката на пулсирање на IK Пегаз A е измерена на 22,9 циклуси на ден, или еднаш на секои 0,044 дена.<ref name="mnras267" /> Астрономите ја дефинираат [[металичност]]а на ѕвездата како изобилство на [[хемиски елемент]]и кои имаат поголем [[атомски број]] од хелиумот. Ова се мери со [[Спектроскопија|спектроскопска]] анализа на атмосферата, проследена со споредба со резултатите што се очекуваат од пресметаните ѕвездени модели. Во случајот на IK Пегаз A, проценетото изобилство на металичност е [M/H]&nbsp;=&nbsp;+0,07&nbsp;±&nbsp;0,20. Оваа нотација го дава [[логаритам]]от на односот на металните елементи (M) со водородот (H), минус логаритамот на односот на металот на Сонцето. (Така, доколку ѕвездата се совпаѓа со металното изобилство на Сонцето, оваа вредност ќе биде нула.) Логаритамската вредност од 0,07 е еквивалентна на реалниот однос на металичноста од 1,17, така што ѕвездата е околу 17% побогата со метални елементи од Сонцето.<ref name="mnras267" /> Сепак, маргината на грешка за овој резултат е релативно голема. Спектарот на ѕвездите од А-класа како IK Пегаз А покажува силни балмерови линии на водород заедно со линии на апсорпција на јонизирани метали, вклучувајќи ја и К-линијата на јонизиран [[калциум]] (Ca&nbsp;II) на бранова должина од 393.3&nbsp;[[Нанометар|nm]].<ref name=saha2007/> Спектарот на IK Пегаз A е класифицирана како маргинална Ам-ѕвезда, што значи дека ги прикажува карактеристиките на спектралната класа А, но е маргинално метално обложен. Односно, атмосферата на оваа ѕвезда покажува малку (но аномално) поголема јачина од нормалната линија на апсорпција за металните изотопи.<ref name="apj221"/> Ѕвездите од спектрален тип Ам често се членови на блиски бинарни броеви со придружник со приближно иста маса, како што е случајот со IK Пегаз.<ref name=baas26_868/> Спектралните ѕвезди од класа А се потопли и помасивни од Сонцето. Но, како последица на тоа, нивниот животен век на главната низа е соодветно пократок. За ѕвезда со маса слична на IK Пегаз A (1,65 {{Сончева маса}}), очекуваниот животен век на главната низа е 2–3 {{Безпрелом|× 10⁹ години}}, што е околу половина од сегашната возраст на Сонцето.<ref name=gsu2005/> Во однос на масата, релативно младата ѕвезда [[Алтаир]] е најблиската ѕвезда до Сонцето што е ѕвезден аналог на компонентата А - има околу 1,7 {{Сончева маса}}. Бинарниот систем како целина има некои сличности со блискиот систем [[Сириус]], кој има примарна класа-А и бело џуџе придружник. Сепак, Сириус А е помасивна од IK Пегаз А и орбитата на нејзиниот придружник е многу поголема, со полуглавна оска од 20 АЕ. == IK Пегаз В == Придружната ѕвезда е густа [[Бело џуџе|бела џуџеста]] ѕвезда. Оваа категорија на ѕвездени објекти го достигнала крајот на својот развоен животен век и повеќе не генерира енергија преку [[јадрено соединување]]. Наместо тоа, во нормални околности, белото џуџе постојано ќе ја зрачи својата вишок енергија, главно складирана топлина, растејќи се поладно и потемнето во текот на многу милијарди години..<ref name=chandra1/> === Развој === Скоро сите ѕвезди со мала и средна маса (под околу 8-9 {{Сончева маса}}) ќе завршат како бели џуџиња откако ќе го исцрпат снабдувањето со [[Јадрено соединување|термојадрено]] гориво..<ref name=apj591_1_288/> Таквите ѕвезди го поминуваат поголемиот дел од својот животен век за производство на енергија како ѕвезда од [[Главна низа|главната низа]]. Времето што ѕвездата го поминува на главната низа зависи првенствено од нејзината маса, при што животниот век се намалува со зголемување на масата.<ref name=seligman2007/> Така, за IK Пегаз В да стане бело џуџе пред компонентата А, некогаш мора да била помасивна од компонентата А. Всушност, се смета дека предокот на IK Пегаз В имал маса помеѓу 5 и {{Сончева маса|8}}.<ref name="mnras262" /> Како што се трошело водородното гориво во јадрото на предокот на IK Пегаз В, таа серазвила во [[црвен џин]]. Внатрешното јадро се собирало додека не започнало согорувањето на водородот во обвивката која го опкружува јадрото на хелиумот. За да се компензира зголемувањето на температурата, надворешната обвивка се проширила на многукратно од полупречникот што го поседувала како ѕвезда од главната низа. Кога јадрото достигнало температура и густина каде што хелиумот би можел да почне да се подложува на соединување, оваа ѕвезда станала она што се нарекува [[хоризонтална гранка]]. Односно, припаѓала на група ѕвезди кои паѓаат на приближно хоризонтална линија на ХР-дијаграмот. Спојувањето на хелиумот формирало инертно јадро од јаглерод и кислород. Кога хелиумот бил исцрпен во јадрото, се формирала лушпа што гори со хелиум покрај онаа што гори водород и ѕвездата се преселила во она што астрономите го нарекуваат [[Асимптотска гранка на џинови|асимптотична џиновска гранка]]. (Ова е патека што води до горниот десен агол на ХР-дијаграмот.) Доколку ѕвездата имала доволна маса, со текот на времето би можело да започне соединувањето на јаглеродот во јадрото, создавајќи [[кислород]], [[неон]] и [[магнезиум]].<ref name="evolution"/><ref name=richmond20061005/><ref name=darling/> Надворешната обвивка на црвен џин или ѕвезда [[Асимптотска гранка на џинови|асимптотична џиновска гранка]] (АГЏ) може да се прошири до неколку стотици пати од полупречникот на Сонцето, зафаќајќи полупречник од околу {{Безпрелом|5 × 10⁸ km}} (3 АЕ) во случајот со пулсирачката АГЏ ѕвезда [[Мира (ѕвезда)|Мира]].<ref name=hubble19970806/> Ова е далеку од денешното просечно раздвојување помеѓу двете ѕвезди во IK Пегаз, така што во овој временски период двете ѕвезди делеле заедничка обвивка. Како резултат на тоа, надворешната атмосфера на IK Пегаз А можеби добила изотопско подобрување.<ref name="pasp105"/> [[Податотека:NGC7293_(2004).jpg|десно|мини| [[Завојница (маглина)|Маглината Завојница]] ја создава ѕвездата која еволуира во бело џуџе. Слика на ''[[НАСА]] и [[Европска вселенска агенција|ЕВА]].'']] Некое време откако се формирало инертното јадро кислород-јаглерод (или кислород-магнезиум-неон), термојадреното соединување започнало да се јавува по две обвивки концентрични со регионот на јадрото; водородот бил согорен по најоддалечената обвивка, додека хелиумското соединување се одвивало околу инертното јадро. Сепак, оваа фаза со двојна обвивка е нестабилна, па произведува топлински импулси кои предизвикуваат големи масовни исфрлања од надворешната обвивка на ѕвездата. Овој исфрлен материјал формирал огромен облак од материјал наречен [[планетарна маглина]].<ref name=science289_5476_88/> Сите, освен мал дел од обвивката на водородот, биле избркани од ѕвездата, оставајќи зад себе остаток од бело џуџе составено првенствено од инертното јадро.<ref name="apjs76"/> === Состав и структура === Внатрешноста на IK Пегаз В може да биде целосно составена од јаглерод и кислород; алтернативно, доколку нејзиниот предок бил подложен на согорување на јаглерод, тој може да има јадро од кислород и неон, опкружено со јаглерод и кислород.<ref name=aaa375_1_87/><ref name=rmp74_4_1015/> Во секој случај, надворешноста на IK Пегаз В е покриена со атмосфера од речиси чист водород, што и дава на оваа ѕвезда нејзината [[ѕвездена класификација]]. Поради поголемата [[атомска маса]], секој хелиум во обвивката ќе потоне под водородниот слој.<ref name="mnras270"/> Целата маса на ѕвездата е поддржана од притисокот на дегенерација на електрони — [[Квантна механика|квантен механички]] ефект што ја ограничува количината на материја што може да се притисне во даден волумен. [[Податотека:ChandrasekharLimitGraph.svg|лево|мини|280x280пкс| Овој графикон го прикажува теоретскиот полупречник на бело џуџе, со оглед на неговата маса. Зелената крива е за [[Специјална теорија за релативноста|релативистички]] модел на електронски гас.]] Со проценети 1,15 M☉, IK Пегаз B се смета за бело џуџе со висока маса.<ref name="e" group="nb"/> Иако неговиот полупречник не е директно набљудуван, може да се процени од познати теоретски врски помеѓу масата и полупречникот на белите џуџиња,<ref name=sb_se/> давајќи вредност од околу 0,60% од радиусот на Сонцето<ref name="mnras270" /> . (Различен извор дава вредност од 0,72%, така што останува одредена несигурност во овој резултат.<ref name="mnras267" />) Така оваа ѕвезда собира маса поголема од Сонцето во волумен приближно колку Земјата, давајќи индикација за овој објект екстремна густина.<ref name="f" group="nb"/> Масивната, компактна природа на бело џуџе создава силна [[површинска гравитација]]. Астрономите ја означуваат оваа вредност со децимален [[логаритам]] на [[Гравитација|гравитационата сила]] во cgs единици, или log ''g''<ref name="mnras270" />. За IK Пегаз В, дневникот ''g'' е 8,95. За споредба, log ''g'' за Земјата е 2,99. Така, површинската гравитација на IK Пегаз е над 900.000 пати поголема од гравитационата сила на Земјата.<ref name="g" group="nb"/> Делотворната површинска температура на IK Пегаз В се проценува на околу {{Безпрелом|35,500 ± 1,500 K}},<ref name="pasp105" /> што ја прави силен извор на [[Ултравиолетово зрачење|ултравиолетово]] зрачење.<ref name="mnras270" /><ref name="h" group="nb"/> Во нормални услови ова бело џуџе би продолжило да се лади повеќе од милијарда години, додека нејзиниот полупречник би останал суштински непроменет.<ref name=imamura19950224/> == Иден развој == Во еден труд од 1993 година, Дејвид Вонакот, Бери Џ. Келет и Дејвид Џ. Стикланд го идентификувале овој систем како кандидат да се развие во супернова од типот Ia или [[Катаклизмична променлива ѕвезда|катаклизмична променлива]].<ref name="mnras262" /> На растојание од 150&nbsp;светлосни години, ова го прави најблискиот познат кандидат за предок на супернова до [[Земја (планета)|Земјата]]. Меѓутоа, во времето што ќе биде потребно за системот да се развие до состојба во која би можела да се појави супернова, тој ќе се оддалечил на значително растојание од Земјата, но сепак може да претставува закана. Во одреден момент во иднината, IK Пегаз A ќе го троши водородното гориво во своето јадро и ќе почне да се развива далеку од главната низа за да формира црвен џин. Обвивката на црвениот џин може да порасне до значителни димензии, проширувајќи се до сто пати од претходниот полупречник (или поголем). Штом IK Пегаз A ќе се прошири до точка каде што нејзината надворешна обвивка го прелева Рошевата шуплина на неговиот придружник, околу белото џуџе ќе се формира гасовит [[насобирачки диск]]. Овој гас, составен првенствено од водород и хелиум, потоа ќе се натрупа на површината на придружникот. Овој пренос на маса меѓу ѕвездите исто така ќе предизвика нивната меѓусебна орбита да се намали.<ref name=lrr2006/> На површината на белото џуџе, насобраниот гас ќе стане компримиран и загреан. Во одреден момент, акумулираниот гас може да ги достигне условите неопходни за да се случи соединување на водород, предизвикувајќи реакција која ќе исфрли дел од гасот од површината. Ова би резултирало со (повторувачка) [[нова]] експлозија - катаклизмична променлива ѕвезда - и сјајноста на белото џуџе брзо би се зголемила за неколку [[Привидна ѕвездена величина|величини]] во период од неколку дена или месеци.<ref name=aavso200105/> Пример за таков ѕвезден систем е RS Змијоносец, двоен систем кој се состои од црвен џин и бело џуџе придружник. RS Змијоносец се разгоре во (повторувачка) нова во најмалку шест наврати, секој пат кога ја зголемува критичната маса на водород потребна за да се произведе неизбежна експлозија.<ref name="vsom0501"/><ref name=hendrix20070720/> Можно е и IK Пегаз В да следи сличен модел.<ref name="vsom0501" /> Меѓутоа, за да се акумулира маса, може да се исфрли само дел од насобраниот гас, така што со секој циклус белото џуџе постојано ќе се зголемува во масата. Така, дури и доколку се однесува како повторлива нова, IK Пегаз В може да продолжи да акумулира сè поголем плик.<ref name=aaa362_1046/> Алтернативен модел кој му дозволува на белото џуџе постојано да акумулира маса без да еруптира како нова се нарекува близок-двоен рендгенски извор (CBSS). Во ова сценарио, брзината на пренос на масата до блиското бинарно бело џуџе е таква што може да се одржи стабилно изгореници од соединување на површината додека пристигнувачкиот водород се троши во термојадрено соединување за да се произведе хелиум. Оваа категорија на супермеки извори се состои од бели џуџиња со висока маса со многу високи температури на површината ({{Безпрелом|0.5 × 10⁶}} до {{Безпрелом|1 × 10⁶ K}}).<ref name=di_stefano_greiner1996/> Доколку масата на белото џуџе се приближи до [[Чандрасекарова граница|Чандрасекаровата граница]]<nowiki/>од 1,4 {{Сончева маса|}} повеќе нема да биде поддржана од притисокот на дегенерација на електрони и ќе претрпи колапс. За јадрото првенствено составено од кислород, неон и магнезиум, белото џуџе што се распаѓа најверојатно ќе формира [[неутронска ѕвезда]]. Во овој случај, единствено дел од масата на ѕвездата ќе биде исфрлена како резултат..<ref name=lr20060124/> Доколку јадрото наместо тоа е направено од јаглерод-кислород, сепак, зголемувањето на притисокот и температурата ќе започне соединување на јаглерод во средината пред да се достигне [[Чандрасекарова граница|Чандрасекаровата граница]]. Драматичниот резултат е неизбежна реакција на јадрено соединување која троши значителен дел од ѕвездата за кратко време. Ова ќе биде доволно за да се одврзе ѕвездата при катаклизмична експлозија на супернова од типот Ia.<ref name=chandra2/><ref name=asp2002/>).<ref name=di_stefano_greiner1996/> Ваков настан на супернова може да претставува одредена закана за животот на Земјата. Се смета дека белото џуџе, IK Пегаз В, најверојатно нема да детонира како супернова 1,9 милијарди години. Како што било прикажано претходно, вселенската брзина на оваа ѕвезда во однос на Сонцето е 20.4 км/сек. Ова е еквивалентно на движење на растојание од една светлосна година на секои 14.700&nbsp;години. После 5&nbsp;милиони години, на пример, оваа ѕвезда ќе биде одвоена од Сонцето за повеќе од 500&nbsp;светлосни години. А тип&nbsp;Ia супернова во рамките на илјада парсеци (3.300&nbsp;светлосни години) се смета дека може да влијае на Земјата,<ref name=richmond20050408/> но мора да биде поблиску од околу 10 парсеци (околу триесет светлосни години) за да предизвика голема штета на копнената биосфера. По експлозијата на супернова, остатокот од ѕвездата донатор (IK Пегаз А) ќе продолжи со конечната брзина што ја поседувала кога била член на двојниот систем кој орбитира блиску.<ref name=beech2011/> Добиената релативна брзина може да биде висока од 100-200 километри во секунда, што би ја сместило меѓу [[Ѕвездена кинематика|членовите со голема брзина]] на [[Млечен Пат|галаксијата]]. Придружникот, исто така, ќе изгуби одредена маса за време на експлозијата, а нејзиното присуство може да создаде празнина во распространетите остатоци.<ref name=apj582_2_915/><ref name=apjss128_2_615/> Од тој момент наваму таа ќе се развие во една бела џуџеста ѕвезда. Експлозијата на супернова ќе создаде [[Остаток од супернова|остаток]] од материјал што се шири што на крајот ќе се спои со околниот меѓуѕвезден медиум.<ref name=beech2011/><ref name=nasa20060907/> ==Белешки== {{Reflist|group="nb"|refs= <ref name="b">Based upon: :<math>\begin{smallmatrix} \frac{L}{L_{sun}} = \left ( \frac{R}{R_{sun}} \right )^2 \left ( \frac{T_{eff}}{T_{sun}} \right )^4 \end{smallmatrix}</math> where ''L'' is luminosity, ''R'' is radius and ''T_eff'' is the effective temperature. See:<br />{{cite web | last=Krimm | first=Hans | date=August 19, 1997 | url=http://ceres.hsc.edu/homepages/classes/astronomy/spring99/Mathematics/sec20.html | title=Luminosity, Radius and Temperature | publisher=Hampden-Sydney College | access-date=2007-05-16 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20030508233052/http://ceres.hsc.edu/homepages/classes/astronomy/spring99/Mathematics/sec20.html | archive-date=May 8, 2003 }} </ref> <ref name="c">The net proper motion is given by: :<math>\begin{smallmatrix} \mu = \sqrt{ {\mu_\delta}^2 + {\mu_\alpha}^2 \cdot \cos^2 \delta } = 77.63\, \end{smallmatrix}</math>&nbsp;mas/y. where <math>\mu_\alpha</math> and <math>\mu_\delta</math> are the components of proper motion in the RA and Dec., respectively. The resulting transverse velocity is: :''V_t'' = μ • 4.74 ''d'' (pc) = 16.9&nbsp;km. where ''d''(pc) is the distance in parsecs. See:<br />{{cite web | last=Majewski | first=Steven R. | date=2006 | url=http://www.astro.virginia.edu/class/majewski/astr551/lectures/VELOCITIES/velocities.html | title=Stellar Motions | publisher=University of Virginia | access-date=2007-05-14 | url-status=dead | archive-url=https://archive.today/20120125061201/http://www.astro.virginia.edu/class/majewski/astr551/lectures/VELOCITIES/velocities.html | archive-date=2012-01-25 }} </ref> <ref name="e">The white-dwarf population is narrowly distributed around the mean mass of {{Solar mass|0.58}}, and only 2%. See:<br />{{cite journal | author=Holberg, J. B. | display-authors=4 | author2=Barstow, M. A. | author3=Bruhweiler, F. C. | author4=Cruise, A. M. | author5=Penny, A. J. | title=Sirius B: A New, More Accurate View | url=https://archive.org/details/sim_astrophysical-journal_1998-04-20_497_2/page/934 | journal=The Astrophysical Journal | date=1998 | volume=497 | issue=2 | pages=935–942 | doi=10.1086/305489 | bibcode=1998ApJ...497..935H| doi-access=free }} of all white dwarfs have at least one solar mass. </ref> <ref name="f">R_* = 0.006 • (6.96 × 10⁸) ≈ 4,200&nbsp;km.</ref> <ref name="g">The surface gravity of the Earth is 9.780 m/s², or 978.0 cm/s² in cgs units. Thus: :<math>\begin{smallmatrix} \log\ \operatorname{g}=\log\ 978.0=2.99 \end{smallmatrix}</math> The log of the gravitational force ratios is 8.95 - 2.99 = 5.96. So: :<math>\begin{smallmatrix} 10^{5.96} \approx 912,000 \end{smallmatrix}</math> </ref> <ref name="h">From [[Wien's displacement law]], the peak emission of a [[black body]] at this temperature would be at a [[wavelength]] of: :<math>\begin{smallmatrix} \lambda_b = (2.898 \times 10^6 \operatorname{nm\ K})/(35,500\ \operatorname{K}) \approx 82\, \end{smallmatrix}</math>&nbsp;nm which lies in the far ultraviolet part of the [[electromagnetic spectrum]]. </ref> }} ==Наводи== {{Reflist|refs= <ref name=MAST>{{cite web |title=MAST: Barbara A. Mikulski Archive for Space Telescopes |url=https://mast.stsci.edu/portal/Mashup/Clients/Mast/Portal.html |publisher=Space Telescope Science Institute |access-date=30 November 2022}}</ref> <ref name=GaiaDR2>{{Cite Gaia DR2|1787127787263968640}}</ref> <ref name="simbad">{{cite simbad | title=HD 12139 | access-date=2019-11-13}} — ''Note:'' some results were queried via the "Display all measurements" function on the web page.</ref> <ref name=Anderson2012>{{citation | title=XHIP: An extended hipparcos compilation | last1=Anderson | first1=E. | last2=Francis | first2=Ch. | journal=Astronomy Letters | volume=38 | issue=5 | pages=331 | year=2012 | bibcode=2012AstL...38..331A | arxiv=1108.4971 | doi=10.1134/S1063773712050015 | s2cid=119257644 | postscript=. }}</ref> <ref name=Skiff2014>{{citation | title=Catalogue of Stellar Spectral Classifications | last=Skiff | first=B. A. | series=VizieR On-line Data Catalog: B/mk | journal=Lowell Observatory | date=October 2014 | bibcode=2014yCat....1.2023S | postscript=. }}</ref> <ref name="nras278">{{citation | display-authors=1 | last1=Smalley | first1=B. | last2=Smith | first2=K. C. | last3=Wonnacott | first3=D. | last4=Allen | first4=C. S. | title=The chemical composition of IK Pegasi | journal=Monthly Notices of the Royal Astronomical Society | date=1996 | volume=278 | issue=3 | pages=688–696 | bibcode=1996MNRAS.278..688S | doi=10.1093/mnras/278.3.688| doi-access=free }}</ref> <ref name="apj502">{{citation | last1=Vennes | first1=S. | last2=Christian | first2=D. J. | last3=Thorstensen | first3=J. R. | title=Hot White Dwarfs in the Extreme-Ultraviolet Explorer Survey. IV. DA White Dwarfs with Bright Companions | journal=The Astrophysical Journal | date=1998 | volume=502 | issue=2 | pages=763–787 | doi=10.1086/305926 | bibcode=1998ApJ...502..763V | doi-access=free }}</ref> <ref name="mnras267">{{citation | last1=Wonnacott | first1=D. | last2=Kellett | first2=B. J. | last3=Smalley | first3=B. | last4=Lloyd | first4=C. | title=Pulsational Activity on Ik-Pegasi | journal=Monthly Notices of the Royal Astronomical Society | date=1994 | volume=267 | issue=4 | pages=1045–1052 | bibcode=1994MNRAS.267.1045W | doi = 10.1093/mnras/267.4.1045 | doi-access=free }}</ref> <ref name="mnras262">{{citation | last1=Wonnacott | first1=D. | last2=Kellett | first2=B. J. | last3=Stickland | first3=D. J. | title=IK Peg - A nearby, short-period, Sirius-like system | journal=Monthly Notices of the Royal Astronomical Society | date=1993 | volume=262 | issue=2 | pages=277–284 | bibcode=1993MNRAS.262..277W | doi = 10.1093/mnras/262.2.277 | doi-access=free }}</ref> <ref name=Pickering1908>{{citation | last=Pickering | first=Edward Charles | title=Revised Harvard photometry: a catalogue of the positions, photometric magnitudes and spectra of 9110 stars, mainly of the magnitude 6.50, and brighter observed with the 2 and {{convert|4|in|mm|adj=on}} meridian photometers | journal=Annals of the Astronomical Observatory of Harvard College | date=1908 | volume=50 | pages=182 | bibcode=1908AnHar..50....1P }}</ref> <ref name=rabinowitz_vogel2009>{{citation | first1=Harold | last1=Rabinowitz | first2=Suzanne | last2=Vogel | date=2009 | title=The manual of scientific style: a guide for authors, editors, and researchers | page=364 | publisher=Academic Press | isbn=978-0-12-373980-3 | url=https://books.google.com/books?id=YZCqJzffR20C&pg=PA364 }}</ref> <ref name=sb>{{citation | author=Staff | url=http://csep10.phys.utk.edu/astr162/lect/binaries/spectroscopic.html | title=Spectroscopic Binaries | publisher =University of Tennessee | access-date=2007-06-09 }}</ref> <ref name=pdao4_161>{{citation | last=Harper | first=W. E. | title=The orbits of A Persei and HR 8210 | journal=Publications of the Dominion Astrophysical Observatory | date=1928 | volume=4 | pages=161–169 | bibcode=1928PDAO....4..171H }}</ref> <ref name=aaa323_L49>{{citation | display-authors=1 | last1=Perryman | first1=M. A. C. | last2=Lindegren | first2=L. | last3=Kovalevsky | first3=J. | last4=Hoeg | first4=E. | last5=Bastian | first5=U. | last6=Bernacca | first6=P. L. | last7=Crézé | first7=M. | last8=Donati | first8=F. | last9=Grenon | first9=M. | title=The Hipparcos Catalogue | journal=Astronomy & Astrophysics | date=1997 | volume=323 | pages=L49–L52 | bibcode=1997A&A...323L..49P }}</ref> <ref name=wilson1953>{{citation | last=Wilson | first=Ralph Elmer | date=1953 | title=General catalogue of stellar radial velocities | journal=Carnegie Institute Washington D.C. Publication | publisher=Carnegie Institution of Washington | bibcode=1953GCRV..C......0W }}</ref> <ref name=p12ewwd>{{citation | display-authors=1 | last1=Burleigh | first1=M. R. | last2=Barstow | first2=M. A. | last3=Bond | first3=H. E. | last4=Holberg | first4=J. B. | editor1-last=Provencal | editor1-first=J. L. | editor2-last=Shipman | editor2-first=H. L. | editor3-last=MacDonald | editor3-first=J. | editor4-last=Goodchild | editor4-first=S. | contribution=Resolving Sirius-like Binaries with the Hubble Space Telescope | title=Proceedings 12th European Workshop on White Dwarfs | volume=226 | pages=222 | publisher=Astronomy Society of the Pacific | date=July 28 – August 1, 1975 | location=San Francisco | bibcode=2001ASPC..226..222B | isbn = 1-58381-058-7 |arxiv = astro-ph/0010181 }}</ref> <ref name="araa33">{{citation | last1=Gautschy | first1=A. | last2=Saio | first2=H. | title=Stellar Pulsations Across The HR Diagram: Part 1 | journal=Annual Review of Astronomy and Astrophysics | date=1995 | volume=33 | issue=1 | pages=75–114 | bibcode=1995ARA&A..33...75G | doi=10.1146/annurev.aa.33.090195.000451 }}</ref> <ref name=templeton2004>{{citation | last=Templeton | first=Matthew | date=2004 | url=https://www.aavso.org/vsots_delsct | title=Variable Star of the Season: Delta Scuti and the Delta Scuti variables | publisher=AAVSO | access-date=2021-05-06 }}</ref> <ref name=saha2007>{{citation | first=Swapan K. | last=Saha | date=2007 | title=Diffraction-limited imaging with large and moderate telescopes | page=440 | publisher=World Scientific | isbn=978-981-270-777-2 | url=https://books.google.com/books?id=Xs0ErNOGpq8C&pg=PA440 | bibcode=2007dlil.book.....S }}</ref> <ref name="apj221">{{citation | last=Kurtz | first=D. W. | title=Metallicism and pulsation - The marginal metallic line stars | journal=Astrophysical Journal | date=1978 | volume=221 | pages=869–880 | bibcode=1978ApJ...221..869K | doi=10.1086/156090 | hdl=2152/34842 | hdl-access=free }}</ref> <ref name=baas26_868>{{citation | last1=Mayer | first1=J. G. | last2=Hakkila | first2=J. | title=Photometric Effects of Binarity on AM Star Broadband Colors | journal=Bulletin of the American Astronomical Society | date=1994 | volume=26 | page=868 | bibcode=1994AAS...184.0607M }}</ref> <ref name=gsu2005>{{citation | author=Anonymous | date=2005 | url=http://hyperphysics.phy-astr.gsu.edu/hbase/astro/startime.html | title=Stellar Lifetimes | publisher=Georgia State University | access-date = 2007-02-26 }}</ref> <ref name=chandra1>{{citation | author=Staff | title =White Dwarfs & Planetary Nebulas | date=August 29, 2006 | url =http://chandra.harvard.edu/xray_sources/white_dwarfs.html | publisher=Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics | access-date = 2007-06-09 }}</ref> <ref name=chandra2>{{citation | author=Staff | date =August 29, 2006 | url=http://chandra.harvard.edu/edu/formal/stellar_ev/story/index8.html | title=Stellar Evolution - Cycles of Formation and Destruction | publisher=Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics | access-date = 2006-08-10 }}</ref> <ref name=apj591_1_288>{{citation | display-authors=1 | last1=Heger | first1=A. | last2=Fryer | first2=C. L. | last3=Woosley | first3=S. E. | last4=Langer | first4=N. | last5=Hartmann | first5=D. H. | title=§3, How Massive Single Stars End Their Life | journal=Astrophysical Journal | date=2003 | volume=591 | issue=1 | pages=288–300 | bibcode=2003ApJ...591..288H | doi=10.1086/375341 |arxiv = astro-ph/0212469 | s2cid=59065632 }}</ref> <ref name=seligman2007>{{citation | last=Seligman | first=Courtney | date=2007 | url =http://cseligman.com/text/stars/mldiagram.htm | title=The Mass-Luminosity Diagram and the Lifetime of Main-Sequence Stars | access-date=2007-05-14 }}</ref> <ref name="evolution">{{citation | author=Staff | date=August 29, 2006 | url=http://chandra.harvard.edu/edu/formal/stellar_ev/story/index4.html | title=Stellar Evolution - Cycles of Formation and Destruction | publisher=Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics | access-date=2006-08-10 }}</ref> <ref name=richmond20061005>{{citation | last=Richmond | first=Michael | date=October 5, 2006 | url=http://spiff.rit.edu/classes/phys230/lectures/planneb/planneb.html | title=Late stages of evolution for low-mass stars | publisher=Rochester Institute of Technology | access-date=2007-06-07 }}</ref> <ref name=beech2011>{{citation | last=Beech | first=Martin | date=2011 | title=The past, present and future supernova threat to Earth's biosphere | journal=Astrophysics and Space Science | publisher=Springer | doi = 10.1007/s10509-011-0873-9 |bibcode = 2011Ap&SS.336..287B | volume=336 | issue=2 | pages=287–302| s2cid=119803426 }}</ref> <ref name=darling>{{citation | last=Darling | first=David | url=http://www.daviddarling.info/encyclopedia/C/carbon_burning.html | title=Carbon burning | publisher=The Internet Encyclopedia of Science | access-date=2007-08-15 }}</ref> <ref name=hubble19970806>{{citation | last1=Savage | first1=D. | last2=Jones | first2=T. | last3=Villard | first3=Ray | last4=Watzke | first4=M. | date=August 6, 1997 | url=http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/1997/26/text/ | title=Hubble Separates Stars in the Mira Binary System | publisher=HubbleSite News Center | access-date=2007-03-01 }}</ref> <ref name="pasp105">{{citation | last1=Landsman | first1=W. | last2=Simon | first2=T. | last3=Bergeron | first3=P. | title=The hot white-dwarf companions of HR 1608, HR 8210, and HD 15638 | journal=Publications of the Astronomical Society of the Pacific | date=1999 | volume=105 | issue=690 | pages=841–847 | bibcode=1993PASP..105..841L | doi=10.1086/133242 | doi-access=free }}</ref> <ref name=science289_5476_88>{{citation | last1=Oberhummer | first1=H. | last2=Csótó | first2=A. | last3=Schlattl | first3=H. | title=Stellar Production Rates of Carbon and Its Abundance in the Universe | journal=Science | date=2000 | volume=289 | issue=5476 | pages=88–90 | doi=10.1126/science.289.5476.88 | pmid=10884230 |arxiv = astro-ph/0007178 |bibcode = 2000Sci...289...88O | s2cid=2884928 }}</ref> <ref name="apjs76">{{citation | last=Iben | first=Icko Jr. | title=Single and binary star evolution | journal=Astrophysical Journal Supplement Series | date=1991 | volume=76 | pages=55–114 | bibcode=1991ApJS...76...55I | doi=10.1086/191565 | doi-access=free }}</ref> <ref name=aaa375_1_87>{{citation | last1=Gil-Pons | first1=P. | last2=García-Berro | first2=E. | title=On the formation of oxygen-neon white dwarfs in close binary systems | journal=Astronomy and Astrophysics | date=2001 | volume=375 | issue=1 | pages=87–99 | bibcode=2001A&A...375...87G | doi=10.1051/0004-6361:20010828 |arxiv = astro-ph/0106224 | s2cid=11890376 }}</ref> <ref name=rmp74_4_1015>{{citation | last1=Woosley | first1=S. E. | last2=Heger | first2=A. | title=The Evolution and Explosion of Massive Stars | journal=Reviews of Modern Physics | date=2002 | volume=74 | issue=4 | pages=1015–1071 | url=https://users-phys.au.dk/jcd/explosion/reprints/woosley_etal_02.pdf | access-date=2021-05-06 | doi=10.1103/RevModPhys.74.1015 | bibcode=2002RvMP...74.1015W }}</ref> <ref name="mnras270">{{citation | last1=Barstow | first1=M. A. | last2=Holberg | first2=J. B. | last3=Koester | first3=D. | title=Extreme Ultraviolet Spectrophotometry of HD16538 and HR:8210 Ik-Pegasi | journal=Monthly Notices of the Royal Astronomical Society | date=1994 | volume=270 | issue=3 | page=516 | bibcode=1994MNRAS.270..516B | doi = 10.1093/mnras/270.3.516 | doi-access= free}}</ref> <ref name=sb_se>{{citation | url = http://www.sciencebits.com/StellarEquipartition | title=Estimating Stellar Parameters from Energy Equipartition | publisher =ScienceBits | access-date = 2007-05-15 }}</ref> <ref name=imamura19950224>{{citation | last=Imamura | first=James N. | date=February 24, 1995 | url=http://zebu.uoregon.edu/~imamura/208/feb24/cool.html | title=Cooling of White Dwarfs | publisher=University of Oregon | access-date=2007-05-19 | archive-url=https://web.archive.org/web/20070502023430/http://zebu.uoregon.edu/~imamura/208/feb24/cool.html | archive-date=May 2, 2007}}</ref> <ref name=lrr2006>{{citation|last1=Postnov |first1=K. A. |last2=Yungelson |first2=L. R. |date=2006 |title=The Evolution of Compact Binary Star Systems |volume=9 |issue=1 |page=6 |journal=Living Reviews in Relativity |doi=10.12942/lrr-2006-6 |doi-access=free |pmid=28163653 |pmc=5253975 |arxiv=astro-ph/0701059 |bibcode=2006LRR.....9....6P }}</ref> <ref name=aavso200105>{{citation | last1=Malatesta | first1=K. | last2=Davis | first2=K. | date=May 2001 | url=https://www.aavso.org/sites/default/files/vsots/0501.pdf | title=Variable Star Of The Month: A Historical Look at Novae | publisher=AAVSO | access-date=2021-05-06 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20210507010937/https://www.aavso.org/sites/default/files/vsots/0501.pdf | archivedate=2021-05-07 | url-status=dead }}</ref> <ref name="vsom0501">{{citation | last=Malatesta | first=Kerri |date=May 2000 | url=https://www.aavso.org/vsots_rsoph | title=Variable Star Of The Month—May, 2000: RS Ophiuchi | publisher=AAVSO | access-date=2021-05-06 }}</ref> <ref name=hendrix20070720>{{citation | first=Susan | last=Hendrix | title=Scientists see Storm Before the Storm in Future Supernova | publisher=NASA | date=July 20, 2007 | url=http://www.nasa.gov/vision/universe/starsgalaxies/rxte_supernova.html | access-date=2007-05-25 }}</ref> <ref name=aaa362_1046>{{citation | last1=Langer | first1=N. | last2=Deutschmann | first2=A. | last3=Wellstein | first3=S. | last4=Höflich | first4=P. | title=The evolution of main sequence star + white dwarf binary systems towards Type Ia supernovae | journal=Astronomy and Astrophysics | date=2000 | volume=362 | pages=1046–1064 | bibcode=2000A&A...362.1046L | arxiv=astro-ph/0008444 }}</ref> <ref name=asp2002>{{citation | last1=Langer | first1=N. | last2=Yoon | first2=S.-C. | last3=Wellstein | first3=S. | last4=Scheithauer | first4=S. | editor1-last=Gänsicke | editor1-first=B. T. | editor2-last=Beuermann | editor2-first=K. | editor3-last=Rein | editor3-first=K. | contribution=On the evolution of interacting binaries which contain a white dwarf | title=The Physics of Cataclysmic Variables and Related Objects, ASP Conference Proceedings | volume=261 | pages =252 | publisher=Astronomical Society of the Pacific | date=2002 | location =San Francisco, California | bibcode=2002ASPC..261..252L }}</ref> <ref name=di_stefano_greiner1996>{{citation | first=Rosanne | last=Di Stefano | editor=J. Greiner | contribution=Luminous Supersoft X-Ray Sources as Progenitors of Type Ia Supernovae | title=Proceedings of the International Workshop on Supersoft X-Ray Sources | publisher=Springer-Verlag | date=February 28 – March 1, 1996 | location=Garching, Germany | arxiv=astro-ph/9701199 | bibcode=1997astro.ph..1199D }}</ref> <ref name=lr20060124>{{citation | last1=Fryer | first1=C. L. | last2=New | first2=K. C. B. | date=January 24, 2006 | url=http://relativity.livingreviews.org/Articles/lrr-2011-1/ | title=2.1 Collapse scenario | work=Gravitational Waves from Gravitational Collapse | publisher=Max-Planck-Gesellschaft | access-date=2007-06-07 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20110327153151/http://relativity.livingreviews.org/Articles/lrr-2011-1/ | archive-date=March 27, 2011 }}</ref> <ref name=richmond20050408>{{citation|url=http://www.tass-survey.org/richmond/answers/snrisks.txt |title=Will a Nearby Supernova Endanger Life on Earth? |first=Michael |last=Richmond |date=April 8, 2005 |format=TXT |access-date=2006-03-30 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070306114344/http://www.tass-survey.org/richmond/answers/snrisks.txt |archive-date=March 6, 2007 }}—see section 4.</ref> <ref name=apj582_2_915>{{citation | last=Hansen | first=Brad M. S. | title=Type Ia Supernovae and High-Velocity White Dwarfs | journal=The Astrophysical Journal | date=2003 | volume=582 | issue=2 | pages=915–918 | bibcode=2003ApJ...582..915H | doi=10.1086/344782 |arxiv = astro-ph/0206152 | s2cid=16653531 }}</ref> <ref name=apjss128_2_615>{{citation | last1=Marietta | first1=E. | last2=Burrows | first2=A. | last3=Fryxell | first3=B. | title=Type Ia Supernova Explosions in Binary Systems: The Impact on the Secondary Star and Its Consequences | journal=The Astrophysical Journal Supplement Series | date=2000 | volume=128 | issue=2 | pages=615–650 | bibcode=2000ApJS..128..615M | doi=10.1086/313392 |arxiv=astro-ph/9908116 | s2cid=17251956 }}</ref> <ref name=nasa20060907>{{citation | author=Staff | date=September 7, 2006 | url=http://heasarc.gsfc.nasa.gov/docs/objects/snrs/snrstext.html | title=Introduction to Supernova Remnants | publisher=NASA/Goddard | access-date=2007-05-20 | archive-date=2020-05-28 | archive-url=https://web.archive.org/web/20200528205721/https://heasarc.gsfc.nasa.gov/docs/objects/snrs/snrstext.html | url-status=dead }}</ref> }} == Надворешни врски == * {{Наведување|last=Davies|first=Ben|date=2006|url=http://ben.davies.net/supernovae2.htm|title=Supernova events|access-date=2007-06-01}} * {{Наведување|last=Richmond|first=Michael|date=April 8, 2005|url=http://www.tass-survey.org/richmond/answers/snrisks.txt|title=Will a Nearby Supernova Endanger Life on Earth?|publisher=The Amateur Sky Survey|access-date=2007-06-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070306114344/http://www.tass-survey.org/richmond/answers/snrisks.txt|archivedate=March 6, 2007}} * {{Наведување|last=Tzekova|first=Svetlana Yordanova|date=2004|url=http://www.eso.org/public/outreach/eduoff/cas/cas2004/casreports-2004/rep-310/#2.%20The%20main%20star%20-%20IK%20Peg%20A|title=IK Pegasi (HR 8210)|publisher=ESO (European Organisation for Astronomical Research in the Southern Hemisphere)|access-date=2007-09-30|archivedate=2012-05-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120520195016/http://www.eso.org/public/outreach/eduoff/cas/cas2004/casreports-2004/rep-310/#2.%20The%20main%20star%20-%20IK%20Peg%20A}} {{Ѕвезди во Пегаз}} [[Категорија:Променливи ѕвезди со ознаки]] [[Категорија:HR-објекти]] [[Категорија:HIP-објекти]] [[Категорија:HD-објекти]] [[Категорија:Тела од Бонскиот преглед]] [[Категорија:Пегаз (соѕвездие)]] [[Категорија:Астрономски тела откриени во 1862 година]] [[Категорија:Супернови]] [[Категорија:Спектроскопски двојни ѕвезди]] [[Категорија:Бели џуџиња]] [[Категорија:Am-ѕвезди]] [[Категорија:Ѕвезди од главната низа од типот A]] 3uargfxp5ocw3y1hrxy2krnsw5cftx7 2 1361645 5650884 5650637 2026-10-28T18:43:42Z Gurther 105215 5650884 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Воено лице|име=Анде Ристов Кошулчев|слика=[[File:Анде-Кошулчев.png|250px]]|живеел=[[23 јануари]] [[1923]] — [[16 декември]] [[1942]]|роден-место=[[Велес]], [[Велешки Срез]], [[Кралство Југославија]]|починал-место=[[Војница]], [[Бугарска окупација на Македонија во Втората светска војна|Окупирана Македонија]]|држава=[[Сојуз на комунистичката младина на Југославија]] {{мали|(1940-1941)}}{{нр}}[[Комунистичка партија на Југославија]] {{мали|(1941-1942)}}|гранка=[[Велешки партизански одред „Димитар Влахов“]]|служба-време=[[1940]] — [[1942]]|битки={{Tree list}} * [[Народноослободителна војна]] ** [[Битка кај Војничка Пештера]] {{Tree list/end}}|роднини=[[Маца Аџиристова]]{{*}}[[Васа Кошулчева]]}} '''Анде Ристов Кошулчев''' ([[Велес]], [[23 јануари]] [[1923]] — [[Војница]], [[16 декември]] [[1942]]) — [[Македонци|македонски]] [[партизан]] и учесник во [[Народноослободителната борба]]. Деец на [[Комунистичката Партија на Југославија|Комунистичката партија на Југославија]]. Произлегува од сиромашно бедно семејство. Уште од млада возраст бил принуден да патува во [[Србија]] како [[печалбар]]. Работел во [[Белград]] и подоцна се преселил во [[Чачак]]. Таму се запознал со приврзаници на [[Сојуз на комунистичката младина на Југославија]]. Се приклучил во градскиот синдикален сојуз и учествувал во работничките штрајкови. Поради тоа бил уапсан, мачен и интерниран во Велес. Околу [[1938|1938 година]] бил ослободен и учествувал во комунистичкото движење во Велес. Во [[мај]] [[1940|1940 година]] се приклучил во новиот состав на СКОЈ во Велес и во [[1941|1941 година]] се приклучил во Комунистичката партија на Југославија. За време на [[Втората светска војна]], Кошулчев помогнал со снабдување на [[НОПО „Пере Тошев“|Велешкиот партизански одред „Пере Тошев“]]. Како член на Воениот штаб на Велес, помогнал со координација на дезертери од [[Бугарска армија|Бугарската војска]]. Околу [[ноември]] [[1942|1942 година]] се сместил во [[Лисец (Голешница)|планината Лисец]] каде се приклучил во втората чета на новосоздадениот [[Велешки партизански одред „Димитар Влахов“]]. Учествувал во акциите кај селата [[Витанци]] и [[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село]], каде загинал [[Благој Ѓорев]]. Во зимата се сместиле кај [[Војница]]. Неочекувано биле предадени од селскиот ловец Тодор Мирчев. На 16 декември 1942 година почнала [[Битка кај Војничка Пештера|Битката кај Војничка Пештера]] каде Анде Кошулчев се самоубил пред да биде фатен од [[Велешка контрачета|Велешката контрачета]]. По Народноослободителната борба, неговите моште биле пренесени во [[Црква „Св. Пантелејмон“ - Велес|црквата „Св. Пантелејмон“]]. Таму останале сѐ до [[1980|1980 година]], кога биле префрлени во новоизградената [[Спомен-костурница (Велес)|Велешка спомен-костурница]]. Таму бил погребан заедно со неговите постари браќа Владо и Никола кои исто така загинале за време на Втората светска војна. Велешката фирма „БРАКО“ ('''Бра'''ќа '''Ко'''шулчеви) е именувана по нив. Споменик за трите браќа бил изграден во градот и неколку улици се именувани по нив. Нивната мајка [[Васа Кошулчева]] била носителка на [[Партизанска споменица 1941|Партизанската споменица 1941]]. == Животопис == === Потекло и рани години === {{quote|„''Потеклото и семејната средина се фундаментален елемент во биографијата на една личност. Тие го обусловуваат неговиот живот во неговата најрана фаза, а оставаат траги во целокупната негова натамошна дејност.''“|''[[Христо Андонов Полјански]]''<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.mk/books?redir_esc=y&id=cysBAAAAMAAJ&focus=searchwithinvolume&q=%22%D0%BF%D0%BE%D1%82%D0%B5%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D1%82%D0%BE+%D0%B8+%D1%81%D0%B5%D0%BC%D0%B5%D1%98%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%22|title=Гоце Делчев и неговото време|last=Андонов-Полјански|first=Христо|publisher=[[Култура (издавачка куќа)|Култура]]|year=1978|location=[[Скопје]]|author-link=Христо Андонов Полјански|page=65}}</ref>}} Анде Кошулчев е роден на [[23 јануари]] [[1923|1923 година]] во [[Велес|градот Велес]], тогаш дел од [[Кралството Југославија]]. Потекнува од старата велешка населба Бузаана, меѓу Мегдан и [[Којник]]. Нивната куќа се наоѓала во долниот дел од сокакот во исто маало со семејството Митреви — семејната лоза на партизанот и првоборец [[Димко Митрев]]. Денес, каде што претходно била куќата на Кошулчеви, стои натпис: „''Во оваа куќа се родија и одрастија браќата Владо, Никола и Анде Кошулчеви кои со оружје в рака во неравен бој против германо-бугарските окупатори ги положија своите животи за ослободувањето на својот напреден народ.''“<ref>{{Наведени вести|url=https://duma.mk/region/veles-3/2015-12-06-13-10-17/|title=Бузаана, старо велешко маало опеано во народна песна|last=Андреевски|first=Стоилко|date=6 декември 2015|work=Дума}}</ref> Произлегува од сиромашно работничко семејство со двајца браќа и една сестра. Неговиот татко Ристо бил општ физички работник под бедни услови. Немал доволно пари да си го прехрани семејството. Само најстариот брат [[Владо Кошулчев|Владо]] (1912 — 1943) завршил основно образование додека останатите биле школувани од нивната мајка [[Васа Кошулчева|Васа]] (1887 — 1970). Кон крајот на [[1920-тите]], Владо се запишал во курсови за [[телеграф]] додека [[Никола Кошулчев|Никола]] (1919 — 1944) му помогал на татко му. Нивната сестра [[Маца Аџиристова|Маца]] (1913 — ?) и помогнала на мајка ѝ со секојдневните обврски. По [[Втората светска војна]], се омажила со Киро Аџиристов.<ref name=":0">{{Наведена книга|url=https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/bib/13045057|title=Велес и Велешко во Народно ослободителна војна 1941-1945, Спомен книга|last=Малковски|first=Ѓорѓи|publisher=Просвета|year=1985|location=[[Куманово]]|pages=40-41|author-link=Ѓорѓи Малковски}}</ref> Поради нивните сиромашни услови, Анде Кошулчев бил принуден да работи од млада возраст. Во првата половина на [[1930-тите]] се преселил во [[Белград]]. По неколку месеци се преселил во [[Чачак|градот Чачак]]. Таму се запознал со приврзаници на Обединетиот работнички синдикален сојуз на Југославија (ОРССЈ; {{Langx|sh|Ujedinjeni radnički sindikalni savez Jugoslavije}}). Преку нив, Анде се запознал со [[марксизмот]] и комунистичката литература. Се приклучил во ОРССЈ и учествувал во напредното работничко движење. Поради тоа бил уапсан и интерниран во Велес. Таму бил тепан и мачен за да се добие некакво признание, но Анде никого не го издал. Од затвор бил пуштен во [[1938|1938 година]].<ref name=":0" /> Во неговиот роден град се запознал со дејци од [[Сојуз на комунистичката младина на Југославија]], во тоа време организацијата имала околу 150 приврзаници и помалку од 35 членови.''{{Sfn|Малковски|2021|p=180}}''[[Податотека:Demonstracii, Veles, 1939.jpg|мини|308x308пкс|Демонстрации во [[Велес]], [[1939|1939 година]]. Сликани од [[Љубе Манушев|Љубомир Манушев]].]]Истата година се приклучил во велешкиот огранок на ОРССЈ, кое во тоа време имало околу 1.500 членови. Тие претежно биле [[Бербер|берберџии]], работници во велешкиот Монопол и индустриски работници.{{Sfn|Најдовска|2006|p=51}} Организационите способности што Анде Кошулчев ги стекнал во Чачак и Белград ги употребил при организирање штрајкови во Велес.<ref name=":0" /> Неговиот најпознат штрајк е во [[Ќерамидна|ќерамидната]] фабрика „Вила Зора“. Нивното работно време било 12-16 часа со 6 [[Југословенски динар|динари]] дневница. Тие добиле финансиска поддршка од [[Комунистичката Партија на Југославија|Комунистичката партија на Југославија]] и ОРССЈ. По неколку недели, сопственик го намалил работното време во 8 часа и ја зголемил дневницата до 14 динари.{{Sfn|Најдовска|2006|p=175}} Поради тоа што КПЈ била забранета, при [[Парламентарни избори во Југославија (1938)|парламентарни избори во декември 1938 година]] — Анде Кошулчев патувал со други социјалисти низ [[Велешко]] каде воделе агитација за Српската земјоделска партија.{{Sfn|Најдовска|2006|p=53}} Во [[пролетта]] [[1940|1940 година]] било основано велешкиот огранок на СКОЈ со следниот состав: [[Димче Мирчев]] за секретар, Борис Кузманов, Орце Џурнов, Нада Миџова, [[Боро Мокров]], Кочо Алчев и Анде Кошулчев за членови.{{Sfn|Зографски|1969|p=95}} Организацијата имала масовно влијание врз велешката младина, вклучувајќи го Кошулчев. Кон крајот на 1940 година, СКОЈ имала околу 200 приврзаници во Велес.{{Sfn|Најдовска|2006|p=55}} Во тој период Анде официјално бил примен во Комунистичката партија на Југославија. На [[13 јануари]] [[1941|1941 година]] имало голема провала во СКОЈ каде целиот месен комитет бил уапсан заедно со Кошулчев.{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=61}} Таму останал сѐ до крајот на [[Априлска војна|Априлската војна]], кога градот паднал под [[Бугарска окупација на Македонија во Втората светска војна|Бугарска фашистичка окупација]].<ref name=":0" /> Сите скоевци биле ослободени и се приклучиле во [[Народноослободителната борба]]. === Во Народноослободителната борба === {{quote|„''...Бујниот расцвет на вашата младост ја пролевте...''“|Партизански натпис во близина на село [[Војница]]}}Неколку дена по [[Бомбардирање на Велес (1941)|бомбардирањето на градот]], раководството на [[СКОЈ]] биле ослободени. Во [[април]] [[1941|1941 година]] било основано месен комитет со следниот состав: [[Јовче Ќучук]] за секретар, [[Боро Мокров]], Веса Дусниева, Ѓоре Сланев и Никола Митевски за членови. На [[14 мај]] се приклучил и Анде Кошулчев{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=61}} а во [[август]] бил примен [[Данчо Зографски]].{{Sfn|Зографски|1969|p=55}} За кратко време Кошулчев бил назначен за секретар на партиската организација.<ref name=":0" /> Кошулчев добил наредба да води агитација меѓу велешкото население. По неколку месеци биле основани политички кадри во населбите [[Сар Маале|Сармаале]], [[Црна Џамија]], [[Којник]] и [[Прцорек]].{{Sfn|Малковски|2021|p=197-200}} Уште само на 18 годишна возраст оставил силен впечаток во велешкиот огранок на [[Комунистичката Партија на Југославија|Комунистичката партија на Југославија]]. По [[Операција Барбароса]], КПЈ добиле наредба од [[Комунистичка интернационала|Комунистичката интернационална]] да почнат со вооружена борба. На [[28 јуни]] 1941 година, [[Покраински комитет на Македонија|Покраинскиот комитет на Македонија]] го основале првиот воен штаб со состав: [[Методија Шаторов-Шарло]] за секретар, [[Бранислав Шикиќ]], [[Коце Металец]] и [[Љубомир Лековиќ - Горски|Љубомир Лековиќ]] за членови. Околу почетокот на [[јули]], Месниот комитет на Велес донесол одлука да почнат со вооружена борба. Кон крајот на [[декември]] [[Сојуз на комунистичката младина на Југославија]] го имала следниот состав: [[Благој Страчковски]] за секретар, Ѓоре Сланев за заменик секретар, Никола Митевски, Анде Кошулчев, Данчо Зографски и [[Благојка Демниева-Кузмановска|Благојка Демниева]] за членови.{{Sfn|Зографски|1969|p=99}} На [[2 декември]] 1941 година имало масовна провала но Анде Кошулчев не бил уапсан. Кон крајот на годината [[Вера Ацева]] престојувала во градот. Во тоа време Кошулчев дејствувал легално и помогнал со материјални средства за формирање на велешки партизански одред.{{Sfn|Малковски|2021|p=191-192}} Околу [[јануари]] [[1942|1942 година]], [[Мара Нацева]] престојувала во градот. Под нејзина иницијатива било основано Воениот месен штаб на Велешката партиска организација со следниот состав: [[Димче Мирчев]] за водач, Милан Сланев, Јован Матев и Анде Кошулчев за членови. Неколку недели подоцна [[Мирче Ацев]] и [[Страшо Пинџур]] го посетиле градот со цел да помогнат со внатрешното организирање. Кошулчев добил наредба да почне со собирање на оружја и парични средства за велешкиот партизански одред. Кошулчев отворил работилница заедно со Тошо Коларов каде нелегално обработувале оружја. === Кон партизанството === {{quote|„''и јас ќе си појдам, мамо{{нр}}и јас ќе си појдам{{нр}}горе во шумата...''“|Народна партизанска песна}} {| class="wikitable" ! colspan="8" |Состав на Втората чета на Велешкиот партизански одред „Димитар Влахов“<ref>{{Наведени вести|url=https://duma.mk/25986-2018-09-09-16-45-26/|title=Потсетување на Велешкиот партизански одред „Димитар Влахов“|last=Данов|first=Љупчо|date=9 септември 2018|work=Дума}}</ref> |- !Борци !Родно место !Борци !Родно место !Борци !Родно место !Борци !Родно место |- |Јован Андреев |[[Војница]] |[[Павле Игновски]] |[[Крајници (село)|Крајници]] |[[Наќо Мешков]] |[[Ваташа]] |[[Благој Страчковски|Благој Страчков]]^† |[[Велес]] |- |Перко Андреев |[[Степанци (Велешко)|Степанци]] |[[Родна Ивева]]^† |[[Велес]] |[[Миле Милев]]^† |[[Велес]] |Коле Стојанов |[[Скачинци]]{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=378}} |- |[[Нада Бутникошарева]]^† |[[Војница]] |[[Благој Јанушев]]^† |[[Прждево]] |[[Киро Петров]]^† |[[Бусилци]] |Јово Сеизов |[[Кавадарци]] |- |Ѓорѓи Бобев |[[Велес]] |[[Стојан Трајков]]^† |[[Чашка]] |Благој Неделков |[[Војница]] |Тодор Трчков |[[Велес]] |- |Богдан Видовски |[[Војница]] |Димче Јовевски |[[Црквино]]{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=367}} |[[Трајче Панов]]^† |[[Двориште (Велешко)|Двориште]] |Ѓорѓи Темелков |[[Војница]]{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=379}} |- |[[Славко Давчев]]^† |[[Долно Чичево]] |Илија Климкаров^† |[[Велес]] |Коле Петков |[[Ораовец]] |[[Благојка Џалева]] |[[Велес]] |- |Борис Дурчев |[[Војница]] |'''Анде Кошулчев'''^† |[[Велес]] |Славе Петков^† |[[Ораовец]] |Јордан Џурнов^† |[[Велес]] |- |Дончо Димов |[[Војница]] |[[Јордан Лазаревски]] |[[Велес]] |Орце Ризов |[[Подлес]]{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=364}} ! ! |- ! colspan="8" |† — Загинале за време на [[Народноослободителната борба]] {{Мали|([[Список на жртви од Велес и Велешко за време на Народноослободителната борба|извор]])}} |} === Судбина === {{Поврзано|Битка кај Војничка Пештера}}{{quote|„''Нивната смрт — најубавото соѕвездие на нашето небо.''“|''[[Спомен-костурница (Велес)|Натпис во Велешката спомен-костурница]]''<ref>{{Наведени вести|title=Tomb to the Heroes of WWII in Veles|url=https://www.spomenikdatabase.org/veles|work=Spomenik Database}}</ref>}} == Повоено и чест == == Наводи == {{Наводи|2}} === Библиографија === * {{Наведена книга|url=https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/data/cobib/31659018|title=Велешкиот партизански одред во 1942 година|last=Васковиќ-Вангели|first=Вера|publisher=Општински одбор на Сојузот на борците од НОАВМ|year=1999|isbn=9989878315|location=[[Велес]]}} * {{Наведена книга|url=https://www.google.mk/books/edition/%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D1%81_%D0%B8_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D1%88%D0%BA%D0%BE_%D0%B2%D0%BE_%D0%BD%D0%B0%D1%80/NKF6AAAAIAAJ|title=Велес и Велешко во Народноослободителната војна 1942|last=Зографски|first=Данчо|publisher=Општински одбор на Сојузот на Здруженијата на борците од НОВ|year=1969|isbn=|location=[[Скопје]]|author-link=Данчо Зографски}} * {{Наведена книга|url=https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/data/cobib/53598213|title=Велес во Втората светска војна: 1941-1945|last=Малковски|first=Ѓорѓи|publisher=Европа 92|year=2021|isbn=978-608-245-670-6|location=[[Кочани]]|author-link=Ѓорѓи Малковски}} * {{Наведена книга|url=https://repository.ukim.mk/entities/publication/74d4254e-eda0-4fa9-8382-287674752c65|title=Историја на секојдневниот живот во Велес меѓу Двете светски војни|last=Најдовска|first=Јасминка|publisher=[[Универзитет „Св. Кирил и Методиј“]]|year=2006|location=[[Скопје]]}} dk5wq8ufe9cfrhrgy99of2imiwqwle8 5650886 5650884 2026-10-28T19:06:05Z Gurther 105215 5650886 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Воено лице|име=Анде Ристов Кошулчев|слика=[[File:Анде-Кошулчев.png|250px]]|живеел=[[23 јануари]] [[1923]] — [[16 декември]] [[1942]]|роден-место=[[Велес]], [[Велешки Срез]], [[Кралство Југославија]]|починал-место=[[Војница]], [[Бугарска окупација на Македонија во Втората светска војна|Окупирана Македонија]]|држава=[[Сојуз на комунистичката младина на Југославија]] {{мали|(1940-1941)}}{{нр}}[[Комунистичка партија на Југославија]] {{мали|(1941-1942)}}|гранка=[[Велешки партизански одред „Димитар Влахов“]]|служба-време=[[1940]] — [[1942]]|битки={{Tree list}} * [[Народноослободителна војна]] ** [[Битка кај Војничка Пештера]] {{Tree list/end}}|роднини=[[Маца Аџиристова]]{{*}}[[Васа Кошулчева]]}} '''Анде Ристов Кошулчев''' ([[Велес]], [[23 јануари]] [[1923]] — [[Војница]], [[16 декември]] [[1942]]) — [[Македонци|македонски]] [[партизан]] и учесник во [[Народноослободителната борба]]. Деец на [[Комунистичката Партија на Југославија|Комунистичката партија на Југославија]]. Произлегува од сиромашно бедно семејство. Уште од млада возраст бил принуден да патува во [[Србија]] како [[печалбар]]. Работел во [[Белград]] и подоцна се преселил во [[Чачак]]. Таму се запознал со приврзаници на [[Сојуз на комунистичката младина на Југославија]]. Се приклучил во градскиот синдикален сојуз и учествувал во работничките штрајкови. Поради тоа бил уапсан, мачен и интерниран во Велес. Околу [[1938|1938 година]] бил ослободен и учествувал во комунистичкото движење во Велес. Во [[мај]] [[1940|1940 година]] се приклучил во новиот состав на СКОЈ во Велес и во [[1941|1941 година]] се приклучил во Комунистичката партија на Југославија. За време на [[Втората светска војна]], Кошулчев помогнал со снабдување на [[НОПО „Пере Тошев“|Велешкиот партизански одред „Пере Тошев“]]. Како член на Воениот штаб на Велес, помогнал со координација на дезертери од [[Бугарска армија|Бугарската војска]]. Околу [[ноември]] [[1942|1942 година]] се сместил во [[Лисец (Голешница)|планината Лисец]] каде се приклучил во втората чета на новосоздадениот [[Велешки партизански одред „Димитар Влахов“]]. Учествувал во акциите кај селата [[Витанци]] и [[Ново Село (Општина Велес)|Ново Село]], каде загинал [[Благој Ѓорев]]. Во зимата се сместиле кај [[Војница]]. Неочекувано биле предадени од селскиот ловец Тодор Мирчев. На 16 декември 1942 година почнала [[Битка кај Војничка Пештера|Битката кај Војничка Пештера]] каде Анде Кошулчев се самоубил пред да биде фатен од [[Велешка контрачета|Велешката контрачета]]. По Народноослободителната борба, неговите моште биле пренесени во [[Црква „Св. Пантелејмон“ - Велес|црквата „Св. Пантелејмон“]]. Таму останале сѐ до [[1980|1980 година]], кога биле префрлени во новоизградената [[Спомен-костурница (Велес)|Велешка спомен-костурница]]. Таму бил погребан заедно со неговите постари браќа Владо и Никола кои исто така загинале за време на Втората светска војна. Велешката фирма „БРАКО“ ('''Бра'''ќа '''Ко'''шулчеви) е именувана по нив. Споменик за трите браќа бил изграден во градот и неколку улици се именувани по нив. Нивната мајка [[Васа Кошулчева]] била носителка на [[Партизанска споменица 1941|Партизанската споменица 1941]]. == Животопис == === Потекло и рани години === {{quote|„''Потеклото и семејната средина се фундаментален елемент во биографијата на една личност. Тие го обусловуваат неговиот живот во неговата најрана фаза, а оставаат траги во целокупната негова натамошна дејност.''“|''[[Христо Андонов Полјански]]''<ref>{{Наведена книга|url=https://books.google.mk/books?redir_esc=y&id=cysBAAAAMAAJ&focus=searchwithinvolume&q=%22%D0%BF%D0%BE%D1%82%D0%B5%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D1%82%D0%BE+%D0%B8+%D1%81%D0%B5%D0%BC%D0%B5%D1%98%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B0%22|title=Гоце Делчев и неговото време|last=Андонов-Полјански|first=Христо|publisher=[[Култура (издавачка куќа)|Култура]]|year=1978|location=[[Скопје]]|author-link=Христо Андонов Полјански|page=65}}</ref>}} Анде Кошулчев е роден на [[23 јануари]] [[1923|1923 година]] во [[Велес|градот Велес]], тогаш дел од [[Кралството Југославија]]. Потекнува од старата велешка населба Бузаана, меѓу Мегдан и [[Којник]]. Нивната куќа се наоѓала во долниот дел од сокакот во исто маало со семејството Митреви — семејната лоза на партизанот и првоборец [[Димко Митрев]]. Денес, каде што претходно била куќата на Кошулчеви, стои натпис: „''Во оваа куќа се родија и одрастија браќата Владо, Никола и Анде Кошулчеви кои со оружје в рака во неравен бој против германо-бугарските окупатори ги положија своите животи за ослободувањето на својот напреден народ.''“<ref>{{Наведени вести|url=https://duma.mk/region/veles-3/2015-12-06-13-10-17/|title=Бузаана, старо велешко маало опеано во народна песна|last=Андреевски|first=Стоилко|date=6 декември 2015|work=Дума}}</ref> Произлегува од сиромашно работничко семејство со двајца браќа и една сестра. Неговиот татко Ристо бил општ физички работник под бедни услови. Немал доволно пари да си го прехрани семејството. Само најстариот брат [[Владо Кошулчев|Владо]] (1912 — 1943) завршил основно образование додека останатите биле школувани од нивната мајка [[Васа Кошулчева|Васа]] (1887 — 1970). Кон крајот на [[1920-тите]], Владо се запишал во курсови за [[телеграф]] додека [[Никола Кошулчев|Никола]] (1919 — 1944) му помогал на татко му. Нивната сестра [[Маца Аџиристова|Маца]] (1913 — ?) и помогнала на мајка ѝ со секојдневните обврски. По [[Втората светска војна]], се омажила со Киро Аџиристов.<ref name=":0">{{Наведена книга|url=https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/bib/13045057|title=Велес и Велешко во Народно ослободителна војна 1941-1945, Спомен книга|last=Малковски|first=Ѓорѓи|publisher=Просвета|year=1985|location=[[Куманово]]|pages=40-41|author-link=Ѓорѓи Малковски}}</ref> Поради нивните сиромашни услови, Анде Кошулчев бил принуден да работи од млада возраст. Во првата половина на [[1930-тите]] се преселил во [[Белград]]. По неколку месеци се преселил во [[Чачак|градот Чачак]]. Таму се запознал со приврзаници на Обединетиот работнички синдикален сојуз на Југославија (ОРССЈ; {{Langx|sh|Ujedinjeni radnički sindikalni savez Jugoslavije}}). Преку нив, Анде се запознал со [[марксизмот]] и комунистичката литература. Се приклучил во ОРССЈ и учествувал во напредното работничко движење. Поради тоа бил уапсан и интерниран во Велес. Таму бил тепан и мачен за да се добие некакво признание, но Анде никого не го издал. Од затвор бил пуштен во [[1938|1938 година]].<ref name=":0" /> Во неговиот роден град се запознал со дејци од [[Сојуз на комунистичката младина на Југославија]], во тоа време организацијата имала околу 150 приврзаници и помалку од 35 членови.''{{Sfn|Малковски|2021|p=180}}''[[Податотека:Demonstracii, Veles, 1939.jpg|мини|308x308пкс|Демонстрации во [[Велес]], [[1939|1939 година]]. Сликани од [[Љубе Манушев|Љубомир Манушев]].]]Истата година се приклучил во велешкиот огранок на ОРССЈ, кое во тоа време имало околу 1.500 членови. Тие претежно биле [[Бербер|берберџии]], работници во велешкиот Монопол и индустриски работници.{{Sfn|Најдовска|2006|p=51}} Организационите способности што Анде Кошулчев ги стекнал во Чачак и Белград ги употребил при организирање штрајкови во Велес.<ref name=":0" /> Неговиот најпознат штрајк е во [[Ќерамидна|ќерамидната]] фабрика „Вила Зора“. Нивното работно време било 12-16 часа со 6 [[Југословенски динар|динари]] дневница. Тие добиле финансиска поддршка од [[Комунистичката Партија на Југославија|Комунистичката партија на Југославија]] и ОРССЈ. По неколку недели, сопственик го намалил работното време во 8 часа и ја зголемил дневницата до 14 динари.{{Sfn|Најдовска|2006|p=175}} Поради тоа што КПЈ била забранета, при [[Парламентарни избори во Југославија (1938)|парламентарни избори во декември 1938 година]] — Анде Кошулчев патувал со други социјалисти низ [[Велешко]] каде воделе агитација за Српската земјоделска партија.{{Sfn|Најдовска|2006|p=53}} Во [[пролетта]] [[1940|1940 година]] било основано велешкиот огранок на СКОЈ со следниот состав: [[Димче Мирчев]] за секретар, Борис Кузманов, Орце Џурнов, Нада Миџова, [[Боро Мокров]], Кочо Алчев и Анде Кошулчев за членови.{{Sfn|Зографски|1969|p=95}} Организацијата имала масовно влијание врз велешката младина, вклучувајќи го Кошулчев. Кон крајот на 1940 година, СКОЈ имала околу 200 приврзаници во Велес.{{Sfn|Најдовска|2006|p=55}} Во тој период Анде официјално бил примен во Комунистичката партија на Југославија. На [[13 јануари]] [[1941|1941 година]] имало голема провала во СКОЈ каде целиот месен комитет бил уапсан заедно со Кошулчев.{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=61}} Таму останал сѐ до крајот на [[Априлска војна|Априлската војна]], кога градот паднал под [[Бугарска окупација на Македонија во Втората светска војна|Бугарска фашистичка окупација]].<ref name=":0" /> Сите скоевци биле ослободени и се приклучиле во [[Народноослободителната борба]]. === Во Народноослободителната борба === {{quote|„''...Бујниот расцвет на вашата младост ја пролевте...''“|Партизански натпис во близина на село [[Војница]]}}Неколку дена по [[Бомбардирање на Велес (1941)|бомбардирањето на градот]], раководството на [[СКОЈ]] биле ослободени. Во [[април]] [[1941|1941 година]] било основано месен комитет со следниот состав: [[Јовче Ќучук]] за секретар, [[Боро Мокров]], Веса Дусниева, Ѓоре Сланев и Никола Митевски за членови. На [[14 мај]] се приклучил и Анде Кошулчев{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=61}} а во [[август]] бил примен [[Данчо Зографски]].{{Sfn|Зографски|1969|p=55}} За кратко време Кошулчев бил назначен за секретар на партиската организација.<ref name=":0" /> Кошулчев добил наредба да води агитација меѓу велешкото население. По неколку месеци биле основани политички кадри во населбите [[Сар Маале|Сармаале]], [[Црна Џамија]], [[Којник]] и [[Прцорек]].{{Sfn|Малковски|2021|p=197-200}} Уште само на 18 годишна возраст оставил силен впечаток во велешкиот огранок на [[Комунистичката Партија на Југославија|Комунистичката партија на Југославија]]. По [[Операција Барбароса]], КПЈ добиле наредба од [[Комунистичка интернационала|Комунистичката интернационална]] да почнат со вооружена борба. На [[28 јуни]] 1941 година, [[Покраински комитет на Македонија|Покраинскиот комитет на Македонија]] го основале првиот воен штаб со состав: [[Методија Шаторов-Шарло]] за секретар, [[Бранислав Шикиќ]], [[Коце Металец]] и [[Љубомир Лековиќ - Горски|Љубомир Лековиќ]] за членови. Околу почетокот на [[јули]], Месниот комитет на Велес донесол одлука да почнат со вооружена борба. Кон крајот на [[декември]] [[Сојуз на комунистичката младина на Југославија]] го имала следниот состав: [[Благој Страчковски]] за секретар, Ѓоре Сланев за заменик секретар, Никола Митевски, Анде Кошулчев, Данчо Зографски и [[Благојка Демниева-Кузмановска|Благојка Демниева]] за членови.{{Sfn|Зографски|1969|p=99}} На [[2 декември]] 1941 година имало масовна провала но Анде Кошулчев не бил уапсан. Кон крајот на годината [[Вера Ацева]] престојувала во градот. Во тоа време Кошулчев дејствувал легално и помогнал со материјални средства за формирање на велешки партизански одред.{{Sfn|Малковски|2021|p=191-192}} Околу [[јануари]] [[1942|1942 година]], [[Мара Нацева]] престојувала во градот. Под нејзина иницијатива било основано Воениот месен штаб на Велешката партиска организација со следниот состав: [[Димче Мирчев]] за водач, Милан Сланев, Јован Матев и Анде Кошулчев за членови. Неколку недели подоцна [[Мирче Ацев]] и [[Страшо Пинџур]] го посетиле градот со цел да помогнат со внатрешното организирање. Кошулчев добил наредба да почне со собирање на оружја и парични средства за велешкиот партизански одред. Кошулчев отворил работилница заедно со Тошо Коларов каде нелегално обработувале оружја.{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=110}} Подоцна Јовче Матев бил одговорен за оружје додека Кошулчев бил назначен за санитација.{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=93}} Добил финансиска поддршка [[Маца Овчарова]], Благојка Демниева, браќата Алчеви и Борис Вишин.{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=110}} === Кон партизанството === {{quote|„''и јас ќе си појдам, мамо{{нр}}и јас ќе си појдам{{нр}}горе во шумата...''“|Народна партизанска песна}} {| class="wikitable" ! colspan="8" |Состав на Втората чета на Велешкиот партизански одред „Димитар Влахов“<ref>{{Наведени вести|url=https://duma.mk/25986-2018-09-09-16-45-26/|title=Потсетување на Велешкиот партизански одред „Димитар Влахов“|last=Данов|first=Љупчо|date=9 септември 2018|work=Дума}}</ref> |- !Борци !Родно место !Борци !Родно место !Борци !Родно место !Борци !Родно место |- |Јован Андреев |[[Војница]] |[[Павле Игновски]] |[[Крајници (село)|Крајници]] |[[Наќо Мешков]] |[[Ваташа]] |[[Благој Страчковски|Благој Страчков]]^† |[[Велес]] |- |Перко Андреев |[[Степанци (Велешко)|Степанци]] |[[Родна Ивева]]^† |[[Велес]] |[[Миле Милев]]^† |[[Велес]] |Коле Стојанов |[[Скачинци]]{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=378}} |- |[[Нада Бутникошарева]]^† |[[Војница]] |[[Благој Јанушев]]^† |[[Прждево]] |[[Киро Петров]]^† |[[Бусилци]] |Јово Сеизов |[[Кавадарци]] |- |Ѓорѓи Бобев |[[Велес]] |[[Стојан Трајков]]^† |[[Чашка]] |Благој Неделков |[[Војница]] |Тодор Трчков |[[Велес]] |- |Богдан Видовски |[[Војница]] |Димче Јовевски |[[Црквино]]{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=367}} |[[Трајче Панов]]^† |[[Двориште (Велешко)|Двориште]] |Ѓорѓи Темелков |[[Војница]]{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=379}} |- |[[Славко Давчев]]^† |[[Долно Чичево]] |Илија Климкаров^† |[[Велес]] |Коле Петков |[[Ораовец]] |[[Благојка Џалева]] |[[Велес]] |- |Борис Дурчев |[[Војница]] |'''Анде Кошулчев'''^† |[[Велес]] |Славе Петков^† |[[Ораовец]] |Јордан Џурнов^† |[[Велес]] |- |Дончо Димов |[[Војница]] |[[Јордан Лазаревски]] |[[Велес]] |Орце Ризов |[[Подлес]]{{Sfn|Весковиќ-Вангели|1999|p=364}} ! ! |- ! colspan="8" |† — Загинале за време на [[Народноослободителната борба]] {{Мали|([[Список на жртви од Велес и Велешко за време на Народноослободителната борба|извор]])}} |} === Судбина === {{Поврзано|Битка кај Војничка Пештера}}{{quote|„''Нивната смрт — најубавото соѕвездие на нашето небо.''“|''[[Спомен-костурница (Велес)|Натпис во Велешката спомен-костурница]]''<ref>{{Наведени вести|title=Tomb to the Heroes of WWII in Veles|url=https://www.spomenikdatabase.org/veles|work=Spomenik Database}}</ref>}} == Повоено и чест == == Наводи == {{Наводи|2}} === Библиографија === * {{Наведена книга|url=https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/data/cobib/31659018|title=Велешкиот партизански одред во 1942 година|last=Васковиќ-Вангели|first=Вера|publisher=Општински одбор на Сојузот на борците од НОАВМ|year=1999|isbn=9989878315|location=[[Велес]]}} * {{Наведена книга|url=https://www.google.mk/books/edition/%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D1%81_%D0%B8_%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D1%88%D0%BA%D0%BE_%D0%B2%D0%BE_%D0%BD%D0%B0%D1%80/NKF6AAAAIAAJ|title=Велес и Велешко во Народноослободителната војна 1942|last=Зографски|first=Данчо|publisher=Општински одбор на Сојузот на Здруженијата на борците од НОВ|year=1969|isbn=|location=[[Скопје]]|author-link=Данчо Зографски}} * {{Наведена книга|url=https://plus.cobiss.net/cobiss/mk/mk/data/cobib/53598213|title=Велес во Втората светска војна: 1941-1945|last=Малковски|first=Ѓорѓи|publisher=Европа 92|year=2021|isbn=978-608-245-670-6|location=[[Кочани]]|author-link=Ѓорѓи Малковски}} * {{Наведена книга|url=https://repository.ukim.mk/entities/publication/74d4254e-eda0-4fa9-8382-287674752c65|title=Историја на секојдневниот живот во Велес меѓу Двете светски војни|last=Најдовска|first=Јасминка|publisher=[[Универзитет „Св. Кирил и Методиј“]]|year=2006|location=[[Скопје]]}} f8tfiulhx3qabm9snhg36iln3v8993t 0 1370857 5650974 5643372 2026-10-28T22:57:32Z Carshalton 30527 5650974 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography 3 | playername = Џоел Пиру | image = [[Податотека:Joël Piroe 15032025 (4).jpg|250px]] | height = {{height|m=1.85}} | dateofbirth = {{birth date and age|df=yes|1999|8|2}} | cityofbirth = [[Вихен (општина)|Вихен]] | countryofbirth = [[Холандија]] | nationality = {{flagsport|NED}} [[Холандија]] | currentclub = {{Fb team West Ham United}} | clubnumber = 9 | position = [[Напад (фудбал)|напад]] | youthyears1 = | youthclubs1 = {{симбол2|Flag of None.svg}} СКЕ Најмиген | youthyears2 = | youthclubs2 = {{симбол2|Flag of None.svg}} Квик 1888 | youthyears3 = | youthclubs3 = {{симбол2|600px bisection vertical HEX-0000CC White.svg}} Вузик | youthyears4 = | youthclubs4 = {{Fb team NEC}} | youthyears5 = | youthclubs5 = {{Fb team Feyenoord}} | youthyears6 = | youthclubs6 = {{Fb team PSV}} | years1 = 2015-2017 | caps1 = 54 | goals1 = 14 | clubs1 = {{Fb team Jong PSV}} | years2 = 2018-2021 | caps2 = 11 | goals2 = 1 | clubs2 = {{Fb team PSV}} | years3 = 2019-2020 | caps3 = 18 | goals3 = 2 | clubs3 = →{{Fb team Sparta Rotterdam}} | years4 = 2020-2021 | caps4 = 91 | goals4 = 41 | clubs4 = {{Fb team Swansea City}} | years5 = 2023- | caps5 = 104 | goals5 = 32 | clubs5 = {{Fb team Leeds United}} | years6 = 2026- | caps6 = 11 | goals6 = 3 | clubs6 = →{{Fb team West Ham United}} | nationalyears1 = 2015-2018 | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0 | nationalteam1 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 15 години|Холандија 15]] | nationalyears2 = 2015 | nationalcaps2 = 2 | nationalgoals2 = 1 | nationalteam2 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 16 година|Холандија 16]] | nationalyears3 = 2016 | nationalcaps3 = 4 | nationalgoals3 = 0 | nationalteam3 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 18 година|Холандија 18]] | nationalyears4 = 2017-2018 | nationalcaps4 = 13 | nationalgoals4 = 8 | nationalteam4 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 19 година|Холандија 19]] | nationalyears5 = 2018-2019 | nationalcaps5 = 4 | nationalgoals5 = 1 | nationalteam5 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 20 години|Холандија 20]] }} '''Џоел Мохамед Рамзан Пиру''' (роден на [[2 август]] [[1999]] година, во [[Вихен (општина)|Вихен]]) — [[Холандија|холандски]] [[фудбалер]], [[Напад (фудбал)|напаѓач]] на {{Fb team (N) West Ham United}}, на заем од {{Fb team (N) Leeds United}}. ==Биографија== Роден во Холандија, Пиру има [[Суринам|суринамско]] потекло.<ref>{{Cite web|url=https://www.natiosuriname.com/p/profvoetballers-van-surinaamse-afkomst.html|title=Profvoetballers van Surinaamse afkomst|website=Natio Suriname &#124; Voetbal|access-date=22 November 2020|archive-date=24 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200924084846/https://www.natiosuriname.com/p/profvoetballers-van-surinaamse-afkomst.html|url-status=usurped}}</ref> ==Технички карактеристики== [[Напад (фудбал)|Централен напаѓач]], кој природно игра со левата нога. Физички е многу силен и вешт со топката во нозете.<ref>{{Cite web|language=it-IT|author=Simone Mastorino|url=https://grandhotelcalciomercato.com/da-obiettivo-della-juve-a-protagonista-col-leeds-chi-e-joel-piroe/|title=Da obiettivo della Juve a protagonista col Leeds: chi è Joël Piroe|website=Grand Hotel Calciomercato|date=2025-04-23|access-date=2025-04-26}}{{Мртва_врска|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==Клупска кариера== ===Почетоци и настапите во Холандија=== Како дете Пиру играл за неколку клубови во Холандија. Кариерата ја започнал на петгодишна возраст во СКЕ Најмиген, а потоа играл за Квик 1888, Вузик, [[ФК НЕК|НЕК]], пред да дојде во академијата на [[ФК ПСВ Ајндховен|ПСВ Ајндховен]] од големиот ривал [[ФК Фејенорд|Фејенорд]], во 2014 година. Во ноември 2016 година, тој го потпишал првиот професионален договор со ПСВ.<ref>{{cite web |title=PSV contracteert Joël Piroe |url=https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/psv-contracteert-joel-piroe.htm |website=psv.nl |language=nl-NL |date=16 November 2016}}</ref> Своето деби во професионалниот фудбал, Пиру го направил со [[Јонг ПСВ|втората екипа на ПСВ]] во [[Ерсте дивиси]], во натпревар против [[Ахилес '29]] на 2 декември 2016.<ref>{{cite web|publisher=Weltfussball|url=http://www.weltfussball.com/spielbericht/eerste-divisie-2016-2017-jong-psv-achilles29/|title=Game Report by Weltfussball|date=2 December 2016}}</ref> На 17 март 2017 година, го постигнал својот прв гол во кариерата во победата на Јонг ПСВ на домашен терен над [[Хелмонд Спорт]] со 3-0. Првата сезона ја завршил со 12 настапи и 2 постигнати гола во првенството. Следната сезона тој одиграл 6 натпревари без постигнат гол. За време на сезоната 2018-2019 во Ерсте дивиси, откако постигнал гол против НЕК и [[Јонг Ајакс]], тој реализирал два гола за првпат во кариерата против [[РКЦ Валвајк]], а на 21 декември 2018 година, Пиру го постигнал првиот [[хет-трик]] во кариерата одбележувајќи 4 гола во мрежата на [[ФК Алмере Сити|Алмере Сити]] во победата со 5-2. Во март 2019 година, за првпат бил повикан во првиот тим за натпреварот од [[Ередивиси]] против [[НАК Бреда]], во кој останал неискористена замена. Сезоната ја завршил со 29 настапи и 11 гола за Јонг ПСВ. Во сезоната 2019-2020, Пиру оди на позајмица во [[ФК Спарта Ротердам|Спарта Ротердам]],<ref>{{cite news |title=PSV send Piroe on loan to Sparta Rotterdam |url=http://www.football-oranje.com/psv-send-piroe-on-loan-to-sparta-rotterdam/ |work=Football Oranje |date=22 August 2019}}</ref> каде одиграл 18 натпревари и постигнал 2 гола во холандската прва лига; дебитирал во Ередивиси на 25 август 2019, во натпреварот против [[ПЕК Зволе]] (2-2),<ref>{{cite web |title=PEC Zwolle – Sparta Rotterdam 2:2 (Eredivisie 2019/2020, 4. Round) |url=https://www.worldfootball.net/report/eredivisie-2019-2020-pec-zwolle-sparta-rotterdam/ |website=worldfootball.net |access-date=12 June 2021 |language=en}}</ref> а неговиот прв гол во првенството дошол на 19 јануари 2020 година, во натпреварот Ајакс-Спарта 2-1. На крајот од сезоната се вратил во ПСВ и на 6 декември, во својот трет настап, го постигнал својот прв првенствен гол во последните минути од натпреварот [[ФК Херенфен|Херенфен]]-ПСВ 2-2. Четири дена подоцна, тој играл за првпат како стартер во натпреварот против [[ФК Омонија Никозија|Омонија Никозија]] добиен со резултат 4-0, во рамките на последното коло од групната фаза на [[УЕФА Лига Европа 2020-2021|Лига Европа]], постигнувајќи ги своите први два гола во европските натпреварувања; со тоа, станал првиот дебитант на ПСВ што постигнал два гола во европски натпревар по [[Роналдо]] во 1994 година. ===Свонзи Сити=== На 2 јули 2021 година, Пиру се преселил во екипата од [[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип|Чемпионшип]], {{Fb team (N) Swansea City}}, која за неговите услуги му платила на ПСВ околу 1 милион [[Британска фунта|фунти]].<ref>{{cite web|url=https://www.swanseacity.com/news/swansea-city-complete-deal-psv-striker-joel-piroe|title=SWANSEA CITY COMPLETE DEAL FOR PSV STRIKER JOEL PIROE|website=www.swanseacity.com|date=2 July 2021}}</ref> Тој постигнал гол уште на своето деби со Свонзи, во победата со 3-0 над [[ФК Рединг|Рединг]] во [[Лига куп на Англија 2021-2022|Лига купот]] на 10 август 2021.<ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/58066068 |title=Reading 0–3 Swansea |publisher=[[BBC]] |date=10 August 2021 |access-date=11 August 2021}}</ref> Својот прв гол во [[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2021-2022|Чемпионшип]] го постигнал во својот втор натпревар, поразот со 1-3 на домашен терен од {{Fb team (N) Stoke City}}. Првата сезона ја завршил со 45 настапи 22 гола и 6 асистенции во првенството. Во следната сезона, тој имал речиси идентични бројки во 43 настапи, постигнувајќи 19 гола и 2 асистенции, потврдувајќи се како одличен напаѓач за Чемпионшип. ===Лидс Јунајтед=== На 24 август 2023 година, бил купен од {{Fb team (N) Leeds United}} за 10 милиони фунти,<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/66602738.amp|title=Joel Piroe: Leeds United sign striker from Swansea City for £10m-plus|publisher=BBC Sport|date=24 August 2023}}</ref> потпишувајќи четиригодишен договор со клубот кој испаднал од [[Премиер лига на Англија 2022-2023|Премиер лигата]].<ref>{{cite web|url=https://www.leedsunited.com/news/team-news/31896/leeds-united-sign-swansea-city-striker-joel-piroe|title=Leeds United Sign Swansea City Striker Joel Piroe|website=www.leedsunited.com|date=24 August 2023|accessdate=2025-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20230824214949/https://www.leedsunited.com/news/team-news/31896/leeds-united-sign-swansea-city-striker-joel-piroe|archive-date=2023-08-24|url-status=dead}}</ref> Првиот гол во дресот на Лидс го постигнал на своето деби, во првенствената победа со 4–3 над [[ФК Ипсвич Таун|Ипсвич Таун]] на 26 авуст 2023.<ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/66552245 |title=Ipswich 3–4 Leeds |publisher=[[BBC]] |date=26 August 2023 |access-date=29 August 2023}}</ref> Неговата прва сезона со новиот дрес била позитивна, постигнал 13 гола и имал 3 асистенции во 45 одиграни првенствени натпревари, придонесувајќи за третото место на табелата. Сепак, во плејофот клубот не успеал да се избори за враќање во Премиер лигата, губејќи го финалето од [[ФК Саутхемптон|Саутхемптон]]. Сепак, во втората сезона тој конечно успеал да избори промоција во Премиер лигата, после победата со 6-0 над Стоук Сити на 21 април 2025, натпревар во кој Пиру постигнал четири гола.<ref>{{Cite web|language=en-GB|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/c62glk7vn2gt|title=Leeds United 6-0 Stoke City: Whites earn thumping win as they go on to win promotion|website=BBC Sport|access-date=2025-04-26}}</ref> На едно коло пред крајот тој бил најдобар стрелец во Чемпионшип со 19 постигнати гола. ==Статистика== ===Клупска статистика=== ''Статистиката е ажурирана на 2 мај 2025''. {| class="wikitable" style="font-size:90%;width:99%;text-align:center;" |- ! rowspan="2" | Сезона ! rowspan="2" | Клуб ! colspan="3" | Првенство ! colspan="3" | Национален куп ! colspan="3" | Континентален куп ! colspan="3" | Останати купови ! colspan="2" | Вкупно |- ! Лига ! Наст ! Гол ! Лига ! Наст ! Гол ! Лига ! Наст ! Гол ! Лига ! Наст ! Гол ! Наст ! Гол |- || 2017-2018 | rowspan="2" |{{flagsport|NED}} {{Fb team (N) Jong PSV}} || [[Ерсте дивиси 2017-2018|ЕЕ]]|| 28 || 5 || -|| - || - || -|| - || - || -|| - || - || 28 || 5 |- || 2018-2019 || [[Ерсте дивиси 2018-2019|ЕЕ]]|| 29 || 11 || -|| - || - || -|| - || - || -|| - || - || 29 || 11 |- ! colspan="3" |Вкупно Јонг ПСВ || 57 || 16 || || 0 || 0 || || 0 || 0 || || 0 || 0 || 57 || 16 |- || 2019-2020 ||{{flagsport|NED}} {{Fb team (N) Sparta Rotterdam}} || [[Ередивиси 2019-2020|Е]]|| 18 || 2 || [[Фудбалски куп на Холандија 2019-2020|КХ]] || 2 || 0 || -|| - || - || -|| - || - || 20 || 2 |- || 2020-2021 | rowspan="1" |{{flagsport|NED}} [[ФК ПСВ Ајндховен|ПСВ Ајндховен]] || [[Ередивиси 2020-2021|Е]] || 11 || 1 || [[Фудбалски куп на Холандија 2020-2021|КХ]] || 2 || 0 || [[УЕФА Лига Европа 2020-2021|ЛЕ]] || 1 || 2 || -|| - || - || 14 || 3 |- |2021-2022 | rowspan="3" |{{flagsport|WAL}} {{Fb team (N) Swansea City}} |[[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2021-2022|ФЛЧ]] |45 |22 |[[ФА Куп 2021-2022|ФАКуп]]+[[Лига куп на Англија 2021-2022|ЛК]] |1+1 |1+1 | - | - | - | - | - | - |47 |24 |- |2022-2023 |[[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2022-2023|ФЛЧ]] |43 |19 |[[ФА Куп 2022-2023|ФАКуп]]+[[Лига куп на Англија 2022-2023|ЛК]] |2+0 |1+0 | - | - | - | - | - | - |45 |20 |- |авг. 2023-2024 |[[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2023-2024|ФЛЧ]] |3 |0 |[[ФА Куп 2023-2024|ФАКуп]]+[[Лига куп на Англија 2023-2024|ЛК]] |0+1 |0+2 | - | - | - | - | - | - |4 |2 |- ! colspan="3" |Вкупно Свонзи Сити !91 !41 ! !5 !5 ! !0 !0 ! !0 !0 !96 !46 |- |2023-2024 | rowspan="2" |{{flagsport|ENG}} {{Fb team (N) Leeds United}} |[[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2023-2024|ФЛЧ]] |45+3 |13+1 |[[ФА Куп 2023-2024|ФАКуп]]+[[Лига куп на Англија 2023-2024|ЛК]] |4+1 |0+2 | - | - | - | - | - | - |53 |16 |- |2024-2025 |[[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2024-2025|ФЛЧ]] |44 |19 |[[ФА Куп 2024-2025|ФАКуп]]+[[Лига куп на Англија 2024-2025|ЛК]] |1+1 |0+0 | - | - | - | - | - | - |46 |19 |- ! colspan="3" |Вкупно Лидс Јунајтед !92 !33 ! !7 !2 ! !0 !0 ! !0 !0 !99 !35 |- !colspan="3"|Вкупно во кариерата || 269 || 93 || || 16 || 7 || || 1 || 2 || || 0 || 0 || 286 || 102 |} ===Хет-трикови=== <center> {|class="wikitable collapsible collapsed" style="width:95%" |-bgcolor=FFFFFF style="color:black;" !colspan="5" style="with: 100%;" align=center style="color:black; background:#DDDDDD"| Хет-трикови |- |<center><br> {|align=center cellpadding="2" cellspacing="0" style="background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 90%;" width=100% |-bgcolor=FFFFFF style="color:black;" |-bgcolor=Lavender style="color:black;" !width="10" | !width="76" |Дата !width="251"|Место !width="200"|Екипа !width="257"|Противник !width="85" |Голови !width="59" |Резултат !width="251"|Натпреварување |-style="text-align: center;" bgcolor=#F5F5F5 |'''1''' || 21/12/2018 || align=left|{{flagsport|NED}} [[Де Хердганг]], [[Ајндховен]] || align=left|{{Fb team Jong PSV}} || align=left|{{Fb team Almere City}} || [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] || '''5''' - 2 || align=left|{{flagsport|NED}} [[Ерсте дивиси 2018-2019]] |-style="text-align: center;" bgcolor=#EFEFEF |'''2''' || 21/04/2025 || align=left|{{flagsport|ENG}} [[Еланд Роуд]], [[Лидс]] || align=left|{{Fb team Leeds United}} || align=left|{{Fb team Stoke City}} || [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] || '''6''' - 0 || align=left|{{flagsport|ENG}} [[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2024-2025|Чемпионшип 2024-2025]] |} </center><br> |} </center> ==Титули== ===={{flagsport|ENG}} Лидс Јунајтед==== *'''[[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип|Чемпионшип]]''' : 1 : [[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2024-2025|2024-2025]] ==Наводи== {{наводи}} ==Надворешни врски== {{Порталкутија |right=yes |boxwidth=200px |marign=0px |name1=Биографија |image1=P vip.svg |name2=Фудбал |image2=Soccer ball.svg |name3=Холандија |image3= Flag of Netherlands.svg }} *[https://int.soccerway.com/players/joel-piroe/459316/ Џоел Пиру на soccerway] *[https://www.transfermarkt.com/joel-piroe/profil/spieler/369962 Џоел Пиру на transfermarkt] *[https://www.espn.com/soccer/player/_/id/245562/joel-piroe Џоел Пиру на espn] *[https://www.whoscored.com/players/369542/show/jo%C3%ABl-piroe Џоел Пиру на whoscored] {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Пиру, Џоел}} [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Холандски фудбалери]] [[Категорија:Фудбалери на ФК ПСВ Ајндховен]] [[Категорија:Фудбалери на АФК Свонзи Сити]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Лидс Јунајтед]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Вест Хем Јунајтед]] [[Категорија:Родени во 1999 година]] lngd4wjxxk9kty4znkqopjgab7dt5iq 5650975 5650974 2026-10-28T22:58:16Z Carshalton 30527 /* Надворешни врски */ 5650975 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography 3 | playername = Џоел Пиру | image = [[Податотека:Joël Piroe 15032025 (4).jpg|250px]] | height = {{height|m=1.85}} | dateofbirth = {{birth date and age|df=yes|1999|8|2}} | cityofbirth = [[Вихен (општина)|Вихен]] | countryofbirth = [[Холандија]] | nationality = {{flagsport|NED}} [[Холандија]] | currentclub = {{Fb team West Ham United}} | clubnumber = 9 | position = [[Напад (фудбал)|напад]] | youthyears1 = | youthclubs1 = {{симбол2|Flag of None.svg}} СКЕ Најмиген | youthyears2 = | youthclubs2 = {{симбол2|Flag of None.svg}} Квик 1888 | youthyears3 = | youthclubs3 = {{симбол2|600px bisection vertical HEX-0000CC White.svg}} Вузик | youthyears4 = | youthclubs4 = {{Fb team NEC}} | youthyears5 = | youthclubs5 = {{Fb team Feyenoord}} | youthyears6 = | youthclubs6 = {{Fb team PSV}} | years1 = 2015-2017 | caps1 = 54 | goals1 = 14 | clubs1 = {{Fb team Jong PSV}} | years2 = 2018-2021 | caps2 = 11 | goals2 = 1 | clubs2 = {{Fb team PSV}} | years3 = 2019-2020 | caps3 = 18 | goals3 = 2 | clubs3 = →{{Fb team Sparta Rotterdam}} | years4 = 2020-2021 | caps4 = 91 | goals4 = 41 | clubs4 = {{Fb team Swansea City}} | years5 = 2023- | caps5 = 104 | goals5 = 32 | clubs5 = {{Fb team Leeds United}} | years6 = 2026- | caps6 = 11 | goals6 = 3 | clubs6 = →{{Fb team West Ham United}} | nationalyears1 = 2015-2018 | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0 | nationalteam1 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 15 години|Холандија 15]] | nationalyears2 = 2015 | nationalcaps2 = 2 | nationalgoals2 = 1 | nationalteam2 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 16 година|Холандија 16]] | nationalyears3 = 2016 | nationalcaps3 = 4 | nationalgoals3 = 0 | nationalteam3 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 18 година|Холандија 18]] | nationalyears4 = 2017-2018 | nationalcaps4 = 13 | nationalgoals4 = 8 | nationalteam4 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 19 година|Холандија 19]] | nationalyears5 = 2018-2019 | nationalcaps5 = 4 | nationalgoals5 = 1 | nationalteam5 = {{flagsport|NED}} [[Фудбалска репрезентација на Холандија под 20 години|Холандија 20]] }} '''Џоел Мохамед Рамзан Пиру''' (роден на [[2 август]] [[1999]] година, во [[Вихен (општина)|Вихен]]) — [[Холандија|холандски]] [[фудбалер]], [[Напад (фудбал)|напаѓач]] на {{Fb team (N) West Ham United}}, на заем од {{Fb team (N) Leeds United}}. ==Биографија== Роден во Холандија, Пиру има [[Суринам|суринамско]] потекло.<ref>{{Cite web|url=https://www.natiosuriname.com/p/profvoetballers-van-surinaamse-afkomst.html|title=Profvoetballers van Surinaamse afkomst|website=Natio Suriname &#124; Voetbal|access-date=22 November 2020|archive-date=24 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200924084846/https://www.natiosuriname.com/p/profvoetballers-van-surinaamse-afkomst.html|url-status=usurped}}</ref> ==Технички карактеристики== [[Напад (фудбал)|Централен напаѓач]], кој природно игра со левата нога. Физички е многу силен и вешт со топката во нозете.<ref>{{Cite web|language=it-IT|author=Simone Mastorino|url=https://grandhotelcalciomercato.com/da-obiettivo-della-juve-a-protagonista-col-leeds-chi-e-joel-piroe/|title=Da obiettivo della Juve a protagonista col Leeds: chi è Joël Piroe|website=Grand Hotel Calciomercato|date=2025-04-23|access-date=2025-04-26}}{{Мртва_врска|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==Клупска кариера== ===Почетоци и настапите во Холандија=== Како дете Пиру играл за неколку клубови во Холандија. Кариерата ја започнал на петгодишна возраст во СКЕ Најмиген, а потоа играл за Квик 1888, Вузик, [[ФК НЕК|НЕК]], пред да дојде во академијата на [[ФК ПСВ Ајндховен|ПСВ Ајндховен]] од големиот ривал [[ФК Фејенорд|Фејенорд]], во 2014 година. Во ноември 2016 година, тој го потпишал првиот професионален договор со ПСВ.<ref>{{cite web |title=PSV contracteert Joël Piroe |url=https://www.psv.nl/nieuwspagina/artikel/psv-contracteert-joel-piroe.htm |website=psv.nl |language=nl-NL |date=16 November 2016}}</ref> Своето деби во професионалниот фудбал, Пиру го направил со [[Јонг ПСВ|втората екипа на ПСВ]] во [[Ерсте дивиси]], во натпревар против [[Ахилес '29]] на 2 декември 2016.<ref>{{cite web|publisher=Weltfussball|url=http://www.weltfussball.com/spielbericht/eerste-divisie-2016-2017-jong-psv-achilles29/|title=Game Report by Weltfussball|date=2 December 2016}}</ref> На 17 март 2017 година, го постигнал својот прв гол во кариерата во победата на Јонг ПСВ на домашен терен над [[Хелмонд Спорт]] со 3-0. Првата сезона ја завршил со 12 настапи и 2 постигнати гола во првенството. Следната сезона тој одиграл 6 натпревари без постигнат гол. За време на сезоната 2018-2019 во Ерсте дивиси, откако постигнал гол против НЕК и [[Јонг Ајакс]], тој реализирал два гола за првпат во кариерата против [[РКЦ Валвајк]], а на 21 декември 2018 година, Пиру го постигнал првиот [[хет-трик]] во кариерата одбележувајќи 4 гола во мрежата на [[ФК Алмере Сити|Алмере Сити]] во победата со 5-2. Во март 2019 година, за првпат бил повикан во првиот тим за натпреварот од [[Ередивиси]] против [[НАК Бреда]], во кој останал неискористена замена. Сезоната ја завршил со 29 настапи и 11 гола за Јонг ПСВ. Во сезоната 2019-2020, Пиру оди на позајмица во [[ФК Спарта Ротердам|Спарта Ротердам]],<ref>{{cite news |title=PSV send Piroe on loan to Sparta Rotterdam |url=http://www.football-oranje.com/psv-send-piroe-on-loan-to-sparta-rotterdam/ |work=Football Oranje |date=22 August 2019}}</ref> каде одиграл 18 натпревари и постигнал 2 гола во холандската прва лига; дебитирал во Ередивиси на 25 август 2019, во натпреварот против [[ПЕК Зволе]] (2-2),<ref>{{cite web |title=PEC Zwolle – Sparta Rotterdam 2:2 (Eredivisie 2019/2020, 4. Round) |url=https://www.worldfootball.net/report/eredivisie-2019-2020-pec-zwolle-sparta-rotterdam/ |website=worldfootball.net |access-date=12 June 2021 |language=en}}</ref> а неговиот прв гол во првенството дошол на 19 јануари 2020 година, во натпреварот Ајакс-Спарта 2-1. На крајот од сезоната се вратил во ПСВ и на 6 декември, во својот трет настап, го постигнал својот прв првенствен гол во последните минути од натпреварот [[ФК Херенфен|Херенфен]]-ПСВ 2-2. Четири дена подоцна, тој играл за првпат како стартер во натпреварот против [[ФК Омонија Никозија|Омонија Никозија]] добиен со резултат 4-0, во рамките на последното коло од групната фаза на [[УЕФА Лига Европа 2020-2021|Лига Европа]], постигнувајќи ги своите први два гола во европските натпреварувања; со тоа, станал првиот дебитант на ПСВ што постигнал два гола во европски натпревар по [[Роналдо]] во 1994 година. ===Свонзи Сити=== На 2 јули 2021 година, Пиру се преселил во екипата од [[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип|Чемпионшип]], {{Fb team (N) Swansea City}}, која за неговите услуги му платила на ПСВ околу 1 милион [[Британска фунта|фунти]].<ref>{{cite web|url=https://www.swanseacity.com/news/swansea-city-complete-deal-psv-striker-joel-piroe|title=SWANSEA CITY COMPLETE DEAL FOR PSV STRIKER JOEL PIROE|website=www.swanseacity.com|date=2 July 2021}}</ref> Тој постигнал гол уште на своето деби со Свонзи, во победата со 3-0 над [[ФК Рединг|Рединг]] во [[Лига куп на Англија 2021-2022|Лига купот]] на 10 август 2021.<ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/58066068 |title=Reading 0–3 Swansea |publisher=[[BBC]] |date=10 August 2021 |access-date=11 August 2021}}</ref> Својот прв гол во [[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2021-2022|Чемпионшип]] го постигнал во својот втор натпревар, поразот со 1-3 на домашен терен од {{Fb team (N) Stoke City}}. Првата сезона ја завршил со 45 настапи 22 гола и 6 асистенции во првенството. Во следната сезона, тој имал речиси идентични бројки во 43 настапи, постигнувајќи 19 гола и 2 асистенции, потврдувајќи се како одличен напаѓач за Чемпионшип. ===Лидс Јунајтед=== На 24 август 2023 година, бил купен од {{Fb team (N) Leeds United}} за 10 милиони фунти,<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/66602738.amp|title=Joel Piroe: Leeds United sign striker from Swansea City for £10m-plus|publisher=BBC Sport|date=24 August 2023}}</ref> потпишувајќи четиригодишен договор со клубот кој испаднал од [[Премиер лига на Англија 2022-2023|Премиер лигата]].<ref>{{cite web|url=https://www.leedsunited.com/news/team-news/31896/leeds-united-sign-swansea-city-striker-joel-piroe|title=Leeds United Sign Swansea City Striker Joel Piroe|website=www.leedsunited.com|date=24 August 2023|accessdate=2025-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20230824214949/https://www.leedsunited.com/news/team-news/31896/leeds-united-sign-swansea-city-striker-joel-piroe|archive-date=2023-08-24|url-status=dead}}</ref> Првиот гол во дресот на Лидс го постигнал на своето деби, во првенствената победа со 4–3 над [[ФК Ипсвич Таун|Ипсвич Таун]] на 26 авуст 2023.<ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/66552245 |title=Ipswich 3–4 Leeds |publisher=[[BBC]] |date=26 August 2023 |access-date=29 August 2023}}</ref> Неговата прва сезона со новиот дрес била позитивна, постигнал 13 гола и имал 3 асистенции во 45 одиграни првенствени натпревари, придонесувајќи за третото место на табелата. Сепак, во плејофот клубот не успеал да се избори за враќање во Премиер лигата, губејќи го финалето од [[ФК Саутхемптон|Саутхемптон]]. Сепак, во втората сезона тој конечно успеал да избори промоција во Премиер лигата, после победата со 6-0 над Стоук Сити на 21 април 2025, натпревар во кој Пиру постигнал четири гола.<ref>{{Cite web|language=en-GB|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/c62glk7vn2gt|title=Leeds United 6-0 Stoke City: Whites earn thumping win as they go on to win promotion|website=BBC Sport|access-date=2025-04-26}}</ref> На едно коло пред крајот тој бил најдобар стрелец во Чемпионшип со 19 постигнати гола. ==Статистика== ===Клупска статистика=== ''Статистиката е ажурирана на 2 мај 2025''. {| class="wikitable" style="font-size:90%;width:99%;text-align:center;" |- ! rowspan="2" | Сезона ! rowspan="2" | Клуб ! colspan="3" | Првенство ! colspan="3" | Национален куп ! colspan="3" | Континентален куп ! colspan="3" | Останати купови ! colspan="2" | Вкупно |- ! Лига ! Наст ! Гол ! Лига ! Наст ! Гол ! Лига ! Наст ! Гол ! Лига ! Наст ! Гол ! Наст ! Гол |- || 2017-2018 | rowspan="2" |{{flagsport|NED}} {{Fb team (N) Jong PSV}} || [[Ерсте дивиси 2017-2018|ЕЕ]]|| 28 || 5 || -|| - || - || -|| - || - || -|| - || - || 28 || 5 |- || 2018-2019 || [[Ерсте дивиси 2018-2019|ЕЕ]]|| 29 || 11 || -|| - || - || -|| - || - || -|| - || - || 29 || 11 |- ! colspan="3" |Вкупно Јонг ПСВ || 57 || 16 || || 0 || 0 || || 0 || 0 || || 0 || 0 || 57 || 16 |- || 2019-2020 ||{{flagsport|NED}} {{Fb team (N) Sparta Rotterdam}} || [[Ередивиси 2019-2020|Е]]|| 18 || 2 || [[Фудбалски куп на Холандија 2019-2020|КХ]] || 2 || 0 || -|| - || - || -|| - || - || 20 || 2 |- || 2020-2021 | rowspan="1" |{{flagsport|NED}} [[ФК ПСВ Ајндховен|ПСВ Ајндховен]] || [[Ередивиси 2020-2021|Е]] || 11 || 1 || [[Фудбалски куп на Холандија 2020-2021|КХ]] || 2 || 0 || [[УЕФА Лига Европа 2020-2021|ЛЕ]] || 1 || 2 || -|| - || - || 14 || 3 |- |2021-2022 | rowspan="3" |{{flagsport|WAL}} {{Fb team (N) Swansea City}} |[[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2021-2022|ФЛЧ]] |45 |22 |[[ФА Куп 2021-2022|ФАКуп]]+[[Лига куп на Англија 2021-2022|ЛК]] |1+1 |1+1 | - | - | - | - | - | - |47 |24 |- |2022-2023 |[[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2022-2023|ФЛЧ]] |43 |19 |[[ФА Куп 2022-2023|ФАКуп]]+[[Лига куп на Англија 2022-2023|ЛК]] |2+0 |1+0 | - | - | - | - | - | - |45 |20 |- |авг. 2023-2024 |[[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2023-2024|ФЛЧ]] |3 |0 |[[ФА Куп 2023-2024|ФАКуп]]+[[Лига куп на Англија 2023-2024|ЛК]] |0+1 |0+2 | - | - | - | - | - | - |4 |2 |- ! colspan="3" |Вкупно Свонзи Сити !91 !41 ! !5 !5 ! !0 !0 ! !0 !0 !96 !46 |- |2023-2024 | rowspan="2" |{{flagsport|ENG}} {{Fb team (N) Leeds United}} |[[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2023-2024|ФЛЧ]] |45+3 |13+1 |[[ФА Куп 2023-2024|ФАКуп]]+[[Лига куп на Англија 2023-2024|ЛК]] |4+1 |0+2 | - | - | - | - | - | - |53 |16 |- |2024-2025 |[[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2024-2025|ФЛЧ]] |44 |19 |[[ФА Куп 2024-2025|ФАКуп]]+[[Лига куп на Англија 2024-2025|ЛК]] |1+1 |0+0 | - | - | - | - | - | - |46 |19 |- ! colspan="3" |Вкупно Лидс Јунајтед !92 !33 ! !7 !2 ! !0 !0 ! !0 !0 !99 !35 |- !colspan="3"|Вкупно во кариерата || 269 || 93 || || 16 || 7 || || 1 || 2 || || 0 || 0 || 286 || 102 |} ===Хет-трикови=== <center> {|class="wikitable collapsible collapsed" style="width:95%" |-bgcolor=FFFFFF style="color:black;" !colspan="5" style="with: 100%;" align=center style="color:black; background:#DDDDDD"| Хет-трикови |- |<center><br> {|align=center cellpadding="2" cellspacing="0" style="background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 90%;" width=100% |-bgcolor=FFFFFF style="color:black;" |-bgcolor=Lavender style="color:black;" !width="10" | !width="76" |Дата !width="251"|Место !width="200"|Екипа !width="257"|Противник !width="85" |Голови !width="59" |Резултат !width="251"|Натпреварување |-style="text-align: center;" bgcolor=#F5F5F5 |'''1''' || 21/12/2018 || align=left|{{flagsport|NED}} [[Де Хердганг]], [[Ајндховен]] || align=left|{{Fb team Jong PSV}} || align=left|{{Fb team Almere City}} || [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] || '''5''' - 2 || align=left|{{flagsport|NED}} [[Ерсте дивиси 2018-2019]] |-style="text-align: center;" bgcolor=#EFEFEF |'''2''' || 21/04/2025 || align=left|{{flagsport|ENG}} [[Еланд Роуд]], [[Лидс]] || align=left|{{Fb team Leeds United}} || align=left|{{Fb team Stoke City}} || [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] [[Податотека:Soccer ball.svg|12px|Гол]] || '''6''' - 0 || align=left|{{flagsport|ENG}} [[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2024-2025|Чемпионшип 2024-2025]] |} </center><br> |} </center> ==Титули== ===={{flagsport|ENG}} Лидс Јунајтед==== *'''[[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип|Чемпионшип]]''' : 1 : [[Фудбалска лига на Англија Чемпионшип 2024-2025|2024-2025]] ==Наводи== {{наводи}} ==Надворешни врски== {{Порталкутија |right=yes |boxwidth=200px |marign=0px |name1=Биографија |image1=P vip.svg |name2=Фудбал |image2=Soccer ball.svg |name3=Холандија |image3= Flag of Netherlands.svg }} *[https://int.soccerway.com/players/joel-piroe/459316/ Џоел Пиру на soccerway] *[https://www.transfermarkt.com/joel-piroe/profil/spieler/369962 Џоел Пиру на transfermarkt] *[https://www.espn.com/soccer/player/_/id/245562/joel-piroe Џоел Пиру на espn] *[https://www.whoscored.com/players/369542/show/jo%C3%ABl-piroe Џоел Пиру на whoscored] {{Состав на ФК Вест Хем Јунајтед}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Пиру, Џоел}} [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Холандски фудбалери]] [[Категорија:Фудбалери на ФК ПСВ Ајндховен]] [[Категорија:Фудбалери на АФК Свонзи Сити]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Лидс Јунајтед]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Вест Хем Јунајтед]] [[Категорија:Родени во 1999 година]] pojzl6128cmss1wfggq1cr0kk6ky22e 0 1381132 5650988 5479173 2026-10-29T00:53:57Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650988 wikitext text/x-wiki '''''Latimeria''''' се род морски риби со коскен скелет во класата Coelacanthidae и редот Coelacanths (од [[Старогрчки јазик|старогрчкиот]] κοῖλ-ος, шуплив + ἄκανθ-α, 'рбет). Нивните најблиски роднини се [[Дводишалки|дводишалките]] и [[Четириношци|четриношците]]. Latimeria се сметаат за најпознат пример за живи [[Фосил|фосили]].[[Податотека:Latimeria.jpg|лево|мини|Зачуван примерок од Зоолошкиот музеј во Копенхаген]] Фосили од ова животно се стари помеѓу 409 и 70 милиони години. Се верува дека изумреле за време на [[Креда (период)|креда]] период. Примероци од овој род се фатени во 1938 година покрај брег [[Јужноафриканска Република|на Јужноафриканска Република]] и во 1999 година кај [[Сулавеси]]. Јужноафрикански вид е повторно регистриран неколку пати во ист регион (Јужна Африка, Коморите, Танзанија, Кенија). Просечна тежина на видот што живее покрај југоисточен брег на Африка е 80 килограми а должина е до 2 метри. Возрасни женки се малку помали од мажјаци. Врз основа на коски во уво ([[отолити]]), научници заклучиле дека овој вид живее помеѓу 80 и 100 години. Нивно живеалиште е 90-200 м под површина на море, но може да се најдат и на длабочина до 700 м. Нивна боја е темно сина, што ги штити од предатори. Индонезиски вид е со кафеава боја. Нивни очи се многу чувствителни и ја рефлектираат светлината. Ловат во области со длабоки корални или вулкански гребени, исклучиво во многу темни услови. Женки раѓаат живи млади кои веднаш се способни за самостоен живот. Нивна бременост трае 13-15 месеци. Се проценува дека околу 500 преостанати единки од овој вид живеат во западен дел на Индиски Океан. На Коморите, крлушките на оваа риба се користат како шмиргла.<ref>{{Наведена книга|url=http://books.google.com/books?id=Ex2Nr3lLzM0C&pg=PA60|title=Living Fossil: The Story of the Coelacanth|last=Thomson|first=Keith Stewart|publisher=W. W. Norton & Company Limited|year=1992|isbn=978-0-393-30868-6|pages=}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * [https://web.archive.org/web/20201210021755/http://www.dinofish.com/ Коелакант - риба надвор од времето] {{Таксонска лента}} [[Категорија:Палеонтологија]] [[Категорија:CS1-одржување: датумски формат]] [[Категорија:Морски риби]] 26wh689d4k0ab3qs6pjf0hwcz1m59di 4 1381425 5651148 5622427 2026-10-29T09:49:46Z Bjankuloski06 332 5651148 wikitext text/x-wiki <onlyinclude>{{#ifeq:{{{thumb}}}|yes|<div class="thumb t{{#if: {{{float|}}}|{{{float}}}|left}}"><div class=thumbinner style="padding: 1px;">{{#ifeq:{{{title}}}|yes|[[:commons:Слика на денот|Ризница — Слика на денот]]<br />|}}||}}{{ДенПроменувач|day={{{day}}} |<!---1-->[[Податотека:Església Santa Margalida - Santa Margalida - Mallorca - stained-glass windows.jpg|500x500п]]<br />Дванаесет светци на [[витраж]]ни прозорци во црквата „Св. Маграрита“ во [[Мајорка]], Шпанија. |<!---2-->[[Податотека:Snow-covered Saint-Charles Cemetery 6.jpg|500x500п]]<br />Гробиштата „Сен-Шарл“, најголемите во градот [[Квебек (град)|Квебек]]. |<!---3-->[[Податотека:Pez ballesta ondulado (Balistapus undulatus), mar Rojo, Egipto, 2023-04-15, DD 45.jpg|500x500п]]<br />Портокаловоригест косторожец (''Balistapus undulatus'') во [[Црвено Море|Црвеното Море]], Египет. |<!---4-->[[Податотека:Swing into books, Book week, November 1-7, 1964.jpg|500x500п]]<br />Плакат за Недела на книгата во САД, 1964&nbsp;г. |<!---5-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---6-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---7-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---8-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---9-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---10-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---11-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---12-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---13-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---14-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---15-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---16-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---17-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---18-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---19-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---20-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---21-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---22-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---23-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---24-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---25-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---26-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---27-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---28-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---29-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---30-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> }}</div></div></onlyinclude><noinclude> {{Напатствија за избрана слика}} '''Архив на избрани слики''' прикажани на [[Главна страница|Главната страница]] во текот на месец ноември 2026 година. ---- {| | align=center bgcolor=silver width=50%| [[1 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[2 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=1}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=2}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[3 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[4 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=3}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=4}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[5 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[6 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=5}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=6}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[7 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[8 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=7}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=8}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[9 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[10 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=9}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=10}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[11 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[12 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=11}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=12}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[13 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[14 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=13}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=14}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[15 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[16 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=15}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=16}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[17 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[18 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=17}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=18}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[19 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[20 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=19}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=20}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[21 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[22 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=21}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=22}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[23 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[24 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=23}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=24}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[25 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[26 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=25}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=26}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[27 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[28 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=27}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=28}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[29 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[30 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=29}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=30}} |- |} ===Намена=== * Избрана слика на главната страница за месец ноември 2026 година. * <code>thumb=yes</code> — прикажува слика во рамка (минијатура) * <code>title=yes</code> — приказ на насловот (само ако се користи thumb=yes) * <code>caption=no</code> — не прикажувај опис * <code>float=left/right</code> — за поставање на сликата лево или десно (по основно = left) * <code>day</code> — датум за кој се бара сликата на денот [[Категорија:Главна страница / избрана слика|2026]] </noinclude> 2be8y73jp02i9kdmmjdl6fgkaeultp2 5651152 5651148 2026-10-29T09:56:33Z Bjankuloski06 332 5651152 wikitext text/x-wiki <onlyinclude>{{#ifeq:{{{thumb}}}|yes|<div class="thumb t{{#if: {{{float|}}}|{{{float}}}|left}}"><div class=thumbinner style="padding: 1px;">{{#ifeq:{{{title}}}|yes|[[:commons:Слика на денот|Ризница — Слика на денот]]<br />|}}||}}{{ДенПроменувач|day={{{day}}} |<!---1-->[[Податотека:Església Santa Margalida - Santa Margalida - Mallorca - stained-glass windows.jpg|500x500п]]<br />Дванаесет светци на [[витраж]]ни прозорци во црквата „Св. Маграрита“ во [[Мајорка]], Шпанија. |<!---2-->[[Податотека:Snow-covered Saint-Charles Cemetery 6.jpg|500x500п]]<br />Гробиштата „Сен-Шарл“, најголемите во градот [[Квебек (град)|Квебек]]. |<!---3-->[[Податотека:Pez ballesta ondulado (Balistapus undulatus), mar Rojo, Egipto, 2023-04-15, DD 45.jpg|500x500п]]<br />Портокаловоригест косторожец (''Balistapus undulatus'') во [[Црвено Море|Црвеното Море]], Египет. |<!---4-->[[Податотека:Swing into books, Book week, November 1-7, 1964.jpg|500x500п]]<br />Плакат за Недела на книгата во САД, 1964&nbsp;г. |<!---5-->[[Податотека:Norderney, Dünenlandschaft, Wegweiser -- 2025 -- 9437.jpg|500x500п]]<br />[[Дина|Дини]] со патоказ во [[Национален парк Долносаксонско Ваденско Море|Националниот парк Долносаксонско Ваденско Море]], [[Нордернај]], северозападна Германија. |<!---6-->[[Податотека:Common wombat (Vombatus ursinus tasmaniensis) juvenile Maria Island.jpg|500x500п]]<br />Млад [[обичен вомбат]] (''Vombatus ursinus tasmaniensis'') на островот Мараја кај [[Тасманија]], Австралија. |<!---7-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---8-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---9-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---10-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---11-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---12-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---13-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---14-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---15-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---16-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---17-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---18-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---19-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---20-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---21-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---22-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---23-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---24-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---25-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---26-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---27-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---28-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---29-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---30-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> }}</div></div></onlyinclude><noinclude> {{Напатствија за избрана слика}} '''Архив на избрани слики''' прикажани на [[Главна страница|Главната страница]] во текот на месец ноември 2026 година. ---- {| | align=center bgcolor=silver width=50%| [[1 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[2 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=1}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=2}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[3 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[4 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=3}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=4}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[5 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[6 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=5}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=6}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[7 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[8 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=7}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=8}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[9 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[10 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=9}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=10}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[11 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[12 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=11}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=12}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[13 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[14 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=13}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=14}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[15 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[16 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=15}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=16}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[17 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[18 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=17}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=18}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[19 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[20 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=19}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=20}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[21 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[22 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=21}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=22}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[23 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[24 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=23}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=24}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[25 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[26 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=25}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=26}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[27 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[28 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=27}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=28}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[29 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[30 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=29}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=30}} |- |} ===Намена=== * Избрана слика на главната страница за месец ноември 2026 година. * <code>thumb=yes</code> — прикажува слика во рамка (минијатура) * <code>title=yes</code> — приказ на насловот (само ако се користи thumb=yes) * <code>caption=no</code> — не прикажувај опис * <code>float=left/right</code> — за поставање на сликата лево или десно (по основно = left) * <code>day</code> — датум за кој се бара сликата на денот [[Категорија:Главна страница / избрана слика|2026]] </noinclude> 4e2e4sl6sfdzrm9fax5cykzk6mvqyrg 5651157 5651152 2026-10-29T10:03:58Z Bjankuloski06 332 5651157 wikitext text/x-wiki <onlyinclude>{{#ifeq:{{{thumb}}}|yes|<div class="thumb t{{#if: {{{float|}}}|{{{float}}}|left}}"><div class=thumbinner style="padding: 1px;">{{#ifeq:{{{title}}}|yes|[[:commons:Слика на денот|Ризница — Слика на денот]]<br />|}}||}}{{ДенПроменувач|day={{{day}}} |<!---1-->[[Податотека:Església Santa Margalida - Santa Margalida - Mallorca - stained-glass windows.jpg|500x500п]]<br />Дванаесет светци на [[витраж]]ни прозорци во црквата „Св. Маграрита“ во [[Мајорка]], Шпанија. |<!---2-->[[Податотека:Snow-covered Saint-Charles Cemetery 6.jpg|500x500п]]<br />Гробиштата „Сен-Шарл“, најголемите во градот [[Квебек (град)|Квебек]]. |<!---3-->[[Податотека:Pez ballesta ondulado (Balistapus undulatus), mar Rojo, Egipto, 2023-04-15, DD 45.jpg|500x500п]]<br />Портокаловоригест косторожец (''Balistapus undulatus'') во [[Црвено Море|Црвеното Море]], Египет. |<!---4-->[[Податотека:Swing into books, Book week, November 1-7, 1964.jpg|500x500п]]<br />Плакат за Недела на книгата во САД, 1964&nbsp;г. |<!---5-->[[Податотека:Norderney, Dünenlandschaft, Wegweiser -- 2025 -- 9437.jpg|500x500п]]<br />[[Дина|Дини]] со патоказ во [[Национален парк Долносаксонско Ваденско Море|Националниот парк Долносаксонско Ваденско Море]], [[Нордернај]], северозападна Германија. |<!---6-->[[Податотека:Common wombat (Vombatus ursinus tasmaniensis) juvenile Maria Island.jpg|500x500п]]<br />Млад [[обичен вомбат]] (''Vombatus ursinus tasmaniensis'') на островот Мараја кај [[Тасманија]], Австралија. |<!---7-->[[Податотека:Aekingerzand Nationaal Park Drents-Friese Wold. 11-08-2025. (actm.) 10.jpg|500x500п]]<br />[[Бел бор]] во Националниот парк Дрентско-фризиска Шума, Холандија. |<!---8-->[[Податотека:002 Asian green bee-eaters in Keoladeo National Park Photo by Giles Laurent.jpg|500x500п]]<br />Пар мали зелени пчеларки (''Merops orientalis orientalis'') во Националниот парк Кеоладео, Индија. |<!---9-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---10-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---11-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---12-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---13-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---14-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---15-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---16-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---17-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---18-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---19-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---20-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---21-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---22-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---23-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---24-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---25-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---26-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---27-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---28-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---29-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> |<!---30-->[[Податотека:|500x500п]]<br /> }}</div></div></onlyinclude><noinclude> {{Напатствија за избрана слика}} '''Архив на избрани слики''' прикажани на [[Главна страница|Главната страница]] во текот на месец ноември 2026 година. ---- {| | align=center bgcolor=silver width=50%| [[1 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[2 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=1}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=2}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[3 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[4 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=3}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=4}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[5 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[6 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=5}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=6}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[7 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[8 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=7}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=8}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[9 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[10 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=9}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=10}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[11 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[12 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=11}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=12}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[13 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[14 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=13}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=14}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[15 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[16 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=15}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=16}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[17 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[18 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=17}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=18}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[19 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[20 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=19}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=20}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[21 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[22 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=21}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=22}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[23 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[24 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=23}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=24}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[25 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[26 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=25}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=26}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[27 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[28 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=27}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=28}} |- | align=center bgcolor=silver width=50%| [[29 ноември]] [[2026]] | align=center bgcolor=silver width=50%| [[30 ноември]] [[2026]] |- |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=29}} |valign=top align=center| {{:{{FULLPAGENAME}}|day=30}} |- |} ===Намена=== * Избрана слика на главната страница за месец ноември 2026 година. * <code>thumb=yes</code> — прикажува слика во рамка (минијатура) * <code>title=yes</code> — приказ на насловот (само ако се користи thumb=yes) * <code>caption=no</code> — не прикажувај опис * <code>float=left/right</code> — за поставање на сликата лево или десно (по основно = left) * <code>day</code> — датум за кој се бара сликата на денот [[Категорија:Главна страница / избрана слика|2026]] </noinclude> 05i0yb67xii5ct4re7qrjrlnd7sn2tm 2 1385459 5651180 5501919 2026-10-29T10:59:45Z Rubincho 130085 /* Личен живот */ 5651180 wikitext text/x-wiki == Рубинчо Ристески == '''Рубинчо Ристески''' е македонски спортист, тренер и спортски функционер во областа на спортот за лица со инвалидност. Долгогодишен е репрезентативец во пинг-понг за лица со инвалидност и активен учесник во развојот и унапредувањето на инвалидскиот спорт во Република Северна Македонија. === Биографија === Рубинчо Ристески е роден во Прилеп. По образование е дипломиран спортски тренер по спорт за лица со инвалидност на Факултетот за физичко образование, спорт и здравје при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, со просечна оценка 9,09. Магистрирал кинезиологија со просечна оценка 10,00. Од 2018 година е вработен во Единицата на локалната самоуправа Општина Прилеп, а од 2021 година е во редовен работен однос на неопределено време. === Спортска кариера === Ристески е долгогодишен член на македонската репрезентација во пинг-понг за лица со инвалидност. Во текот на својата спортска кариера има остварено значајни резултати на национално и меѓународно ниво и е осумкратен добитник на признанието '''Најдобар спортист со инвалидност на Општина Прилеп'''. === Тренерска и организациска дејност === Покрај активната спортска кариера, Ристески е истакнат спортски работник и функционер. Во 2004 година станува претседател на Клубот за спорт и рекреација на инвалидите – Прилеп. Во 2014 година е основач и претседател на Пинг-понгарскиот клуб за лица со инвалидност „ПОЛИОСПОРТ“ – Прилеп. Активно е вклучен во работата на националните спортски институции и организации за лица со инвалидност. === Општествен ангажман === Ристески е член на Управниот одбор на Националната федерација за спорт и рекреација на инвалидите / Параолимписки комитет на Република Северна Македонија. Во периодот 2025–2026 година ја извршува функцијата претседател на Националниот совет на инвалидски организации на Северна Македонија. === Личен живот === Рубинчо Ристески е оженет со Тајна Ристеска и татко на два сина, Петар Ристески и Мартин Ристески. Активно го поддржува спортскиот развој на своите деца. bkc70gwp8zehdbb1r8jlv043f0we2o6 0 1385709 5650995 5603423 2026-10-29T01:26:30Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650995 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Mentha arvensis - põldmünt Keila.jpg|status=LC|status_system=IUCN3.1|status_ref=<ref>{{cite iucn |author=Maiz-Tome, L. |year=2016 |title=''Mentha arvensis'' |volume=2016 |article-number=e.T64317970A67730082 |doi=10.2305/IUCN.UK.2016-1.RLTS.T64317970A67730082.en |access-date=5 December 2024}}</ref>|genus=Mentha|species=arvensis|authority=[[Карл Линеј|Линеј]]|synonyms={{ collapsible list |''Calamintha arvensis'' <small>(L.) Garsault</small> |''Mentha agrestis'' <small>Sole</small> |''Mentha agrestis'' <small>Hegetschw.</small> |''Mentha agrestris'' <small>Sole</small> |''Mentha albae-carolinae'' <small>Heinr.Braun</small> |''Mentha alberti'' <small>Sennen</small> |''Mentha allionii'' <small>Boreau</small> |''Mentha angustifolia'' <small>Schreb.</small> |''Mentha anomala'' <small>Hérib.</small> |''Mentha approximata'' <small>(Wirtg.) Strail</small> |''Mentha arenaria'' <small>Topitz</small> |''Mentha arguta'' <small>Opiz</small> |''Mentha argutissima'' <small>Borbás & Heinr.Braun</small> |''Mentha argutissima'' var. ''subpilosa'' <small>Topitz</small> |''Mentha arvensis'' var. ''caespitosa'' <small>Boenn.</small> |''Mentha arvensis'' var. ''lanceolata'' <small>Becker</small> |''Mentha arvensis'' var. ''legitima'' <small>Becker</small> |''Mentha arvensis'' var. ''minor'' <small>Becker</small> |''Mentha arvensis'' var. ''parietariifolia'' <small>Becker</small> |''Mentha arvensis'' subsp. ''parietariifolia'' <small>(Becker) Briq.</small> |''Mentha arvensis'' var. ''parviflora'' <small>Boenn.</small> |''Mentha arvensis'' var. ''procumbens'' <small>Becker</small> |''Mentha arvensis'' var. ''radicans'' <small>Boenn.</small> |''Mentha atrovirens'' <small>Host</small> |''Mentha austriaca'' <small>Jacq.</small> |''Mentha badensis'' <small>J.Fellm. ex Ledeb.</small> |''Mentha badensis'' <small>C.C.Gmel.</small> |''Mentha baguetiana'' <small>Strail</small> |''Mentha barbata'' <small>Opiz ex Déségl.</small> |''Mentha bracteolata'' <small>Opiz ex Déségl.</small> |''Mentha campestris'' <small>Schur</small> |''Mentha campicola'' <small>Heinr.Braun</small> |''Mentha collina'' <small>Topitz</small> |''Mentha cuneifolia'' <small>(Lej.) Domin</small> |''Mentha deflexa'' <small>Dumort.</small> |''Mentha densiflora'' <small>Opiz</small> |''Mentha densifoliata'' <small>Strail</small> |''Mentha diffusa'' <small>Lej.</small> |''Mentha dissitiflora'' <small>Sennen</small> |''Mentha divaricata'' <small>Host</small> |''Mentha divergens'' <small>Topitz</small> |''Mentha dubia'' <small>Schleich. ex Suter</small> |''Mentha duffourii'' <small>Sennen</small> |''Mentha duftschmidii'' <small>(Topitz) Trautm.</small> |''Mentha duftschmidii'' <small>Topitz</small> |''Mentha ehrhartiana'' <small>Lej. & Courtois</small> |''Mentha exigua'' <small>Lucé</small> |''Mentha flagellifera'' <small>Schur</small> |''Mentha flexuosa'' <small>Strail</small> |''Mentha florida'' <small>Tausch ex Heinr.Braun</small> |''Mentha fochii'' <small>Sennen</small> |''Mentha fontana'' <small>Weihe ex Strail</small> |''Mentha fontana'' var. ''brevibracteata'' <small>Topitz & Heinr.Braun</small> |''Mentha fontana'' var. ''conferta'' <small>Topitz</small> |''Mentha fontqueri'' <small>Sennen</small> |''Mentha fossicola'' <small>Heinr.Braun</small> |''Mentha gallica'' <small>(Topitz) Domin</small> |''Mentha gentiliformis'' <small>Strail</small> |''Mentha gentilis'' <small>Georgi</small> |''Mentha gracilescens'' <small>Opiz ex Strail</small> |''Mentha graveolens'' <small>Opiz</small> |''Mentha hillebrandtii'' <small>Ortmann ex Malinv.</small> |''Mentha hostii'' <small>Boreau</small> |''Mentha hostii'' var. ''arvina'' <small>Topitz</small> |''Mentha intermedia'' <small>Nees ex Bluff & Fingerh.</small> |''Mentha joffrei'' <small>Sennen</small> |''Mentha kitaibeliana'' <small>Heinr.Braun ex Haring</small> |''Mentha lamiifolia'' <small>Host</small> |''Mentha lanceolata'' <small>Benth.</small> |''Mentha lapponica'' <small>Wahlenb.</small> |''Mentha lata'' <small>Opiz ex Déségl.</small> |''Mentha latifolia'' <small>Host</small> |''Mentha latissima'' <small>Schur</small> |''Mentha laxa'' <small>Host</small> |''Mentha longibracteata'' <small>Heinr.Braun</small> |''Mentha maculata'' <small>Host</small> |''Mentha melissifolia'' <small>Host</small> |''Mentha minor'' <small>Opiz ex Déségl.</small> |''Mentha moenchii'' <small>Pérard</small> |''Mentha mosana'' <small>Lej. & Courtois</small> |''Mentha multiflora'' <small>Host</small> |''Mentha multiflora'' var. ''serpentina'' <small>Topitz</small> |''Mentha mutabilis'' <small>(Topitz) Domin</small> |''Mentha nemorosa'' <small>Host</small> |''Mentha nemorum'' <small>Boreau</small> |''Mentha nobilis'' <small>Weihe ex Fingerh.</small> |''Mentha nummularia'' <small>Schreb.</small> |''Mentha obtusata'' <small>Opiz</small> |''Mentha obtusodentata'' <small>(Topitz) Domin</small> |''Mentha ocymoides'' <small>Host</small> |''Mentha odorata'' <small>Opiz ex Déségl.</small> |''Mentha origanifolia'' <small>Host</small> |''Mentha ovata'' <small>Schur</small> |''Mentha palitzensis'' <small>Topitz</small> |''Mentha paludosa'' <small>Nees ex Bluff & Fingerh.</small> |''Mentha palustris'' <small>Moench</small> |''Mentha parvifolia'' <small>Opiz</small> |''Mentha parvula'' <small>Topitz</small> |''Mentha pascuorum'' <small>(Topitz) Trautm.</small> |''Mentha pastoris'' <small>Sennen</small> |''Mentha piersiana'' <small>Borbás</small> |''Mentha pilosa'' <small>Spreng. ex Wallr.</small> |''Mentha pilosella'' <small>Pérard</small> |''Mentha plagensis'' <small>Topitz</small> |''Mentha plicata'' <small>Opiz</small> |''Mentha polymorpha'' <small>Host</small> |''Mentha praeclara'' <small>Topitz</small> |''Mentha praecox'' <small>Sole</small> |''Mentha praticola'' <small>Opiz</small> |''Mentha procumbens'' <small>Thuill.</small> |''Mentha prostrata'' <small>Host</small> |''Mentha pulchella'' <small>Host</small> |''Mentha pulegiformis'' <small>Heinr.Braun</small> |''Mentha pumila'' <small>Host</small> |''Mentha rigida'' <small>Strail</small> |''Mentha rothii'' <small>Nees ex Bluff & Fingerh.</small> |''Mentha rotundata'' <small>Opiz</small> |''Mentha ruderalis'' <small>Topitz</small> |''Mentha salebrosa'' <small>Boreau</small> |''Mentha sativa'' <small>Roxb.</small> |''Mentha schreberi'' <small>Pérard</small> |''Mentha scrophulariifolia'' <small>Lej. & Courtois</small> |''Mentha segetalis'' <small>Opiz</small> |''Mentha silvicola'' <small>Heinr.Braun</small> |''Mentha simplex'' <small>Host</small> |''Mentha slichoviensis'' <small>Opiz</small> |''Mentha sparsiflora'' <small>Heinr.Braun</small> |''Mentha sparsiflora'' var. ''pascuorum'' <small>Topitz</small> |''Mentha subcollina'' <small>Topitz</small> |''Mentha subcordata'' <small>Colla ex Lamotte</small> |''Mentha subfontanea'' <small>Topitz</small> |''Mentha subinodora'' <small>Schur</small> |''Mentha sylvatica'' <small>Host</small> |''Mentha tenuicaulis'' <small>Strail</small> |''Mentha tenuifolia'' <small>Host</small> |''Mentha thayana'' <small>Heinr.Braun</small> |''Mentha uliginosa'' <small>Strail</small> |''Mentha vanhaesendonckii'' <small>Strail</small> |''Mentha varians'' <small>Host</small> |''Mentha verisimilis'' <small>Strail</small> |''Mentha villosa'' <small>Becker</small> |''Mentha viridula'' <small>Host</small> }}|synonyms_ref=<ref>{{cite web |url=http://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30026217-2#synonyms |title=''Mentha arvensis'' L. |author=<!--Not stated--> |date=2017 |website=Plants of the World Online |publisher=Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew |access-date=1 August 2020 |archive-date=13 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210113191320/http://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30026217-2#synonyms |url-status=live }}</ref>}} '''''Mentha arvensis''''' (познато и како '''пченкарно нане''', '''полево нане''' или '''диво нане''') — вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] од [[Усноцветни|усноцветното семејство]]. Има [[Циркумбореален регион|циркумбореална]] распространетост, бидејќи е по потекло од [[Умерена клима|умерените]] региони на [[Европа]] и западна и централна [[Азија]], источно од [[Хималаи]]те и источен [[Сибир]], како и [[Северна Америка]].<ref name="empp"/><ref name="fnwe">{{Наведена мрежна страница|url=http://ip30.eti.uva.nl/BIS/flora.php?selected=beschrijving&menuentry=soorten&id=3517|title=''Mentha arvensis'' L.|last=Stace|first=C.|date=11 March 2008|publisher=Flora of NW Europe|archive-url=https://web.archive.org/web/20080311045747/http://ip30.eti.uva.nl/BIS/flora.php?selected=beschrijving&menuentry=soorten&id=3517|archive-date=11 March 2008}}</ref> ''Mentha canadensis'', сродниот вид, е исто така вид ''Mentha arvensis'' според некои автори и тоа како две варијанти, ''M. arvensis'' var. ''glabrata'' Fernald (северноамерикански растенија како што е американското диво нане) и ''M. arvensis'' var. ''piperascens'' Malinv. ex LH Bailey (источноазиски растенија како што е јапонското нане).<ref name="grin1"/><ref name="CRCNames"/> Расте на влажни места, особено покрај потоци.<ref name="CRCNames"/> == Опис == Дивото нане е [[Тревесто растение|тревесто]] [[повеќегодишно растение]] кое генерално е 10-60 центиметри високо, а понекогаш расте и до 100 центиметри. Има ползечки подлог од кој растат исправени или полураширени квадратни стебла. [[Лист]]овите се во спротивни парови, 2–6.5 центиметри долги и 1–2 центиметри широки, влакнести, и со грубо назабен раб. [[Цвет]]овите се бледо виолетови (понекогаш бели или розови), во витки на стеблото во основата на листовите. Секој цвет е 3-4 милиметри долг и има влакнеста чашка со пет лобуси, корола со четири лобуси со горниот лобус поголем од другите и четири прашници. Плодот е двокоморен карпел.<ref name="fnwe"/><ref name="CRCNames"/><ref name="blamey">{{Наведена книга|title=Flora of Britain and Northern Europe|url=https://archive.org/details/illustratedflora0000blam|last=Blamey|first=M.|last2=Grey-Wilson|first2=C.|date=1989|publisher=|isbn=0-340-40170-2|location=|page=}}</ref><ref name="rhs">{{Наведена книга|title=New RHS Dictionary of Gardening|publisher=Macmillan|year=1992|isbn=0-333-47494-5|editor-last=Huxley|editor-first=A.}}</ref> == Подвидови == [[Подвид]]овите вклучуваат:<ref name="empp">{{Наведена мрежна страница|url=http://ww2.bgbm.org/_EuroPlusMed/PTaxonDetail.asp?NameId=111936&PTRefFk=500000|title=Mentha arvensis|date=2010|work=Euro+Med Plantbase Project|publisher=Botanic Garden and Botanical Museum Berlin-Dahlem|archive-url=https://web.archive.org/web/20110718044612/http://ww2.bgbm.org/_EuroPlusMed/PTaxonDetail.asp?NameId=111936&PTRefFk=500000|archive-date=18 July 2011}}</ref> *''Mentha arvensis'' subsp. ''arvensis''. *''Mentha arvensis'' subsp. ''agrestis'' ([[Вилијам Сол|Сол]]) Брик. *''Mentha arvensis'' subsp. ''austriaca'' ([[Николаус Јозеф фон Жакен|Жакен]]) Брик. *''Mentha arvensis'' subsp. ''lapponica'' ([[Горан Валенберг|Валенберг]]) Њуман *''Mentha arvensis'' subsp. ''palustris'' ([[Конрад Менх|Менх]]) Њуман *''Mentha arvensis'' var. ''piperascenes'' Малинв. поранешно Л. Х. Бејли – јапонско/кинеско/корејско нане *''Mentha arvensis'' subsp. ''parietariifolia'' (Бекер) Брик. *''Mentha arvensis'' subsp. ''haplocalyx'' (Линеј, e.g. var. [[Mentha sachalinensis|sachalinensis]])<ref name="FoC17">{{cite web |title=Mentha sachalinensis in Flora of China |url=http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=200019820 |work=[[Flora of China (series)]] Vol 17 |page=237 |quote=Mentha sachalinensis (Briquet ex Miyabe & Miyake) Kudô, J. Coll. Sci. Imp. Univ. Tokyo. 43(10): 47. 1921. 东北薄荷 dong bei bo he. |access-date=2017-06-19 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304103350/http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=200019820 |url-status=live }}</ref> Сродниот вид ''Mentha canadensis'' е исто така вклучен во ''M. arvensis'' од некои автори, и тоа како две варијанти, ''M. arvensis'' var. ''glabrata'' Fernald (во однос на северноамериканските растенија) и ''M. arvensis'' var. ''piperascens'' Malinv. ex LH Bailey (во однос на источноазиските растенија).<ref name="grin1">{{GRIN|''Mentha canadensis''|313998}}</ref><ref name="CRCNames">{{Наведена книга|title=CRC World dictionary of plant names: Common names, Scientific Names, Eponyms, Synyonyms, and Etymology|last=Quattrocchi|first=Umberto|publisher=CRC Press|year=1947|volume=III M-Q|page=1659}}</ref> == Употреба == Од листовите се прави чај за лекување на настинки или за помагање на варењето на храната.<ref name="CRCNames"/> Тие исто така можат да се јадат.<ref name="CRCNames"/> Хемиските супстанции што можат да се екстрахираат од дивото нане вклучуваат: [[ментол]], ментон, изоментон, [[Ментол|неоментол]], [[лимонен]], метил ацетат, пиперитон, [[Кариофилен|бета-кариофилен]], алфа-пинен, бета-пинен, [[танин]]и и [[флавоноид]]и.<ref name="CRCNames"/><ref name="Boston" /> Екстрактите од нане и хемикалиите поврзани со ментолот се користат во храна, пијалоци, лекови против кашлица, креми и цигари.<ref name="Boston">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.bu.edu/bhlp/Clinical/cross-cultural/herbal_index/herbs/Mentha%20Arvensis%20Piperascens.html|title=''Mentha Arvensis Piperascens''|last=Maria Kostka-Rokosz|last2=Yelena Yalli|work=Boston Healing Landscape Project|publisher=Boston University School of Medicine|archive-url=https://web.archive.org/web/20150319093020/http://www.bu.edu/bhlp/Clinical/cross-cultural/herbal_index/herbs/Mentha%20Arvensis%20Piperascens.html|archive-date=2015-03-19|accessdate=2013-12-12|last3=Lana Dvorkin|last4=Julia Whelan}}</ref> Ментолот е широко користен во стоматолошката нега, како средство за плакнење на уста, кое потенцијално ги инхибира [[стрептококи]]те и лактобацилите.<ref name="CRCNames"/> == Болести == Две главни болести кои можат значително да го оштетат јапонското нане (''M. arvensis'' var. ''piperascens)'' се габата 'рѓа и нападите на мувла.<ref name="sievers">Sievers, A. F., & Lowman, M. S. (1933). ''Commercial possibilities of Japanese mint in the United States as a source of natural menthol'' (No. 378). US Dept. of Agriculture.</ref> Нападите од мувла обично се јавуваат само на западниот брег на САД каде што времето може да биде магливо и влажно, состојба што привлекува мувла. Габата 'рѓа е болест која е честа појава за повеќето растенија мента. Овие болести се означуваат поради неможноста за контрола откако ќе се појават на фарма за нане. Тие обично се сечат веднаш штом ќе се откријат за да се намали веројатноста за контаминација на останатите листови од растението.<ref name="sievers" /> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == {{Commons}} {{Wikispecies}} * [https://web.archive.org/web/20100723235310/http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?4745,4779,4780 Jepson Manual Treatment] * [http://calphotos.berkeley.edu/cgi/img_query?query_src=photos_index&where-taxon=Mentha+arvensis Photo gallery] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Лиснат зеленчук]] [[Категорија:Флора на Северна Америка]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Азија]] [[Категорија:Нане]] [[Категорија:Незагрозени видови според МСЗП]] [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] eyx8fp3n4prpql8ml9zy2g7qlr8drfj 0 1390822 5650985 5604791 2026-10-29T00:51:27Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650985 wikitext text/x-wiki {{закосен наслов}} {{Таксономија |image = Lappula squarrosa1.JPG |image_caption = ''[[Lappula squarrosa]]'' |taxon = Lappula |authority = [[Конрад Менх|Moench]] (1794) |type_species = ''[[Lappula myosotis]]'' |type_species_authority = [[Натанаел Матеус фон Волф|Wolf]] |subdivision_ranks = [[Вид (биологија)|Видови]] |subdivision = 80, види го текстот |subdivision_ref = <ref name = powo>[https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30023102-2 ''Lappula'' Moench]. ''Plants of the World Online''. Retrieved 23 July 2024.</ref> |synonyms = *''Cynoglossospermum'' {{small|Siegesb. ex Kuntze (1891)}} *''Echinospermum'' {{small|Sw. ex Lehm. (1818)}} *''Rochelia'' {{small|Roem. & Schult. (1819), nom. superfl.}} *''Sclerocaryopsis'' {{small|Brand (1931)}} |synonyms_ref = <ref name = powo/> }} '''''Lappula''''' — [[Род (биологија)|род]] на [[Скриеносеменици|цветни растенија]] од [[Семејство (биологија)|семејството]] [[Boraginaceae|лисичинки]]. ==Опис== Родот Lappula опфаќа [[едногодишно растение|едногодишни]] или [[двегодишно растение|двегодишни растенија]], со четинести влакненца поставени на брадавичести задебелувања. Нивните листови се линејни или копјести, приседнати или на куси дршки. [[Цвет]]овите се [[Цветна симетрија#актиноморфија|актиноморфни]], со [[прицветник|прицветници]], собрани во терминални, обично разгранети, срповидни [[соцветие|соцветија]]. [[Чашка]]та е всечена речиси до основата. [[Венечно ливче|Венчето]] е сино или бело, со куса венечна трубичка и со инковиден до речиси обло проширен дел од венчето, со 5 куси грлени лушпи. [[Прашник|Прашниците]] се затворени во венчето, филаментите се прикрепени на различна висина по должината на венечната трубичка. Столпчето затворено во венчето со главичест жиг. Плодот се распаѓа на 4 оревчиња. Оревчињата се јајцевидно-триаголни до издолжени и сплескани, по рабовите со 1 до 3 реда од цилиндрични, конусовидни или сплескани трнчиња, прикрепени за [[Цветна ложа|цветната ложа]] само со дел од должината на оревчето.<ref name=FM>{{наведена книга |title=ФЛОРА НА РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА |last=Матевски |first=Владо |authorlink=Владо Матевски |author= |year=2010 |publisher= [[МАНУ]]|location=Скопје |isbn=978-608-203-052-4 |page=164|pages=190 |url=https://www.researchgate.net/profile/Vlado-Matevski/publication/270242406_FLORA_NA_REPUBLIKA_MAKEDONIJA_II1/links/54a3affb0cf267bdb90436d5/FLORA-NA-REPUBLIKA-MAKEDONIJA-II-1.pdf |accessdate=6 април 2026}}</ref> === Видови === Прифатени се 80 видa:<ref name = powo/> {{div col}} *''[[Lappula aktaviensis]]'' {{small|Popov & Zakirov}} *''[[Lappula alaica]]'' {{small|(Popov) Nabiev}} *''[[Lappula albiflora]]'' {{small|(Riedl) Khoshsokhan & Kaz.Osaloo}} *''[[Lappula anisacantha]]'' {{small|(Turcz. ex Bunge) Gürke}} *''[[Lappula anocarpa]]'' {{small|C.J.Wang}} *''[[Lappula badachschanica]]'' {{small|Popov ex Ikonn.}} *''[[Lappula baitenovii]]'' {{small|Kudab.}} *''[[Lappula balchaschensis]]'' {{small|Popov ex Golosk.}} *''[[Lappula barbata]]'' {{small|(M.Bieb.) Gürke}} *''[[Lappula botschantzevii]]'' {{small|Ovczinnikova}} *''[[Lappula brachycentra]]'' {{small|(Ledeb.) Gürke}} *''[[Lappula brachycentroides]]'' {{small|Popov}} *''[[Lappula caespitosa]]'' {{small|C.J.Wang}} *''[[Lappula cenchroides]]'' {{small|A.Nelson}} – Great Plains stickseed *''[[Lappula coronifera]]'' {{small|Popov}} *''[[Lappula cynoglossoides]]'' {{small|(Lam.) Gürke}} *''[[Lappula deserticola]]'' {{small|C.J.Wang}} *''[[Lappula dichotoma]]'' {{small|Charit.}} *''[[Lappula diploloma]]'' {{small|(Fisch. & C.A.Mey.) Gürke}} *''[[Lappula duplicicarpa]]'' {{small|Pavlov}} *''[[Lappula dzharkentica]]'' {{small|Popov ex Golosk.}} *''[[Lappula fruticulosa]]'' {{small|Ovczinnikova}} *''[[Lappula glabrata]]'' {{small|Popov}} *''[[Lappula granulata]]'' {{small|(Krylov) Popov}} *''[[Lappula heteracantha]]'' {{small|(Ledeb.) Gürke}} *''[[Lappula heteromorpha]]'' {{small|C.J.Wang}} *''[[Lappula himalayensis]]'' {{small|Ching J.Wang}} *''[[Lappula intermedia]]'' {{small|(Ledeb.) Popov}} *''[[Lappula karelinii]]'' {{small|(Fisch. & C.A.Mey.) Kamelin}} *''[[Lappula ketmenica]]'' {{small|Kudab.}} *''[[Lappula korshinskyi]]'' {{small|Popov}} *''[[Lappula krylovii]]'' {{small|Ovczinnikova, Pjak & A.L.Ebel}} *''[[Lappula kulikalonica]]'' {{small|Zakirov}} *''[[Lappula kuprijanovii]]'' {{small|Ovchinnikova}} *''[[Lappula laevimarginata]]'' {{small|Riedl}} *''[[Lappula lenensis]]'' {{small|Popov ex Ovczinnikova}} *''[[Lappula leonardii]]'' {{small|Riedl}} *''[[Lappula lipschitzii]]'' {{small|Popov}} *''[[Lappula lipskyi]]'' {{small|Popov}} *''[[Lappula macra]]'' {{small|Popov}} *''[[Lappula macrantha]]'' {{small|(Ledeb.) Gürke}} *''[[Lappula marginata]]'' {{small|(M.Bieb.) Gürke}} – margined stickseed *''[[Lappula mogoltavica]]'' {{small|Popov ex Czukav.}} *''[[Lappula monocarpa]]'' {{small|C.J.Wang}} *''[[Lappula nevskii]]'' {{small|Raenko}} *''[[Lappula nuratavica]]'' {{small|Nabiev & Zakirov}} *''[[Lappula occidentalis]]'' {{small|(S.Watson) Greene}} – flatspine stickseed *''[[Lappula occultata]]'' {{small|Popov}} *''[[Lappula parvula]]'' {{small|Nabiev & Zakirov}} *''[[Lappula patula]]'' {{small|(Lehm.) Menyh.}} *''[[Lappula paulsenii]]'' {{small|(Brand) Popov}} *''[[Lappula pavlovii]]'' {{small|Golosk.}} *''[[Lappula physacantha]]'' {{small|Golosk.}} *''[[Lappula popovii]]'' {{small|Zakirov}} *''[[Lappula pratensis]]'' {{small|C.J.Wang}} *''[[Lappula ramulosa]]'' {{small|C.J.Wang & X.D.Wang}} *''[[Lappula rechingeri]]'' {{small|Riedl}} *''[[Lappula redowskii]]'' {{small|(Hornem.) Greene}} *''[[Lappula rupestris]]'' {{small|(Schrenk) Gürke}} *''[[Lappula rupicola]]'' {{small|Zakirov}} *''[[Lappula saissanica]]'' {{small|Aralbaev}} *''[[Lappula saphronovae]]'' {{small|Kamelin}} *''[[Lappula semialata]]'' {{small|Popov}} *''[[Lappula semnanensis]]'' {{small|Riedl & Iranshahr}} *''[[Lappula sericata]]'' {{small|Popov}} *''[[Lappula shanhsiensis]]'' {{small|Kitag.}} *''[[Lappula spinocarpos]]'' {{small|(Forssk.) Asch. ex Kuntze}} *''[[Lappula squarrosa]]'' {{small|(Retz.) Dumort.}} – European stickseed *''[[Lappula stricta]]'' {{small|(Ledeb.) Gürke}} *''[[Lappula subcaespitosa]]'' {{small|Popov ex Golosk.}} *''[[Lappula tadshikorum]]'' {{small|Popov}} *''[[Lappula tenuis]]'' {{small|(Ledeb.) Gürke}} *''[[Lappula texana]]'' {{small|(Scheele) Britton}} *''[[Lappula tianschanica]]'' {{small|Popov & Zakirov}} *''[[Lappula transalaica]]'' {{small|(Popov) Nabiev}} *''[[Lappula turczaninowii]]'' {{small|Ovchinnikova}} *''[[Lappula tuvinica]]'' {{small|Ovczinnikova}} *''[[Lappula wendelboi]]'' {{small|(Riedl) Khoshsokhan & Kaz.Osaloo}} *''[[Lappula zaissanica]]'' {{small|(Aralbaev) Aralbaev}} {{div col end}} ==Распространетост== Тие се [[домороден видов|домородни]] во [[Умерена клима|умерените]] и [[Суптропски појас|суптропските]] области на светот, вклучувајќи ги [[Северна Америка]], [[Евроазија]], [[Северна Африка]], [[Јужна Африка]] и јужна [[Јужна Америка]]. Ова се [[Едногодишно растение|едногодишни]] [[Тревесто растение|растенија]] кои даваат цветови во облик на инка и бодликави плодови. Еден од најпознатите видови е европското стапчесто семе, ''Lappula squarrosa'', кое е озлогласен [[плевел]].<ref name = powo/> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{рвр|Lappula}} {{Викивидови-ред|Lappula}} *[http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?2030,2137 Jepson Manual Treatment] {{Мртва_врска|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Boraginoideae]] [[Категорија:Boraginaceae genera]] [[Категорија:Таксони именувани од Конрад Менх]] [[Категорија:Флора на Македонија]] fypxz7h8yl469y96kb80fhs0ewx9bdz 0 1395209 5650876 5650781 2026-10-28T17:02:10Z ~2026-57277-73 138167 /* */ Северна 5650876 wikitext text/x-wiki {{Infobox Eurovision|name=Избор за песна на Евровизија 2027|semi1=11 мај 2027|semi2=13 мај 2027|final=15 мај 2027|host=Бургас <br> {{знамеикона|Бугарија}} [[Бугарија]]|entries=36|map=ESC 2027 Map.svg|previous=2026|image=Eurovision Song Contest 2027 logo.svg |director=Мартин Грин|emiter=[[Податотека:Logo of BNT (2018-).svg|30px]] [[Бугарска национална телевизија|БНТ]]|vote=секоја држава доделува по 12, 10, 8–1 бода за нивните 10 најдобри песни. Поените се поделени на два дела: 50% телевоутинг и 50% жири|next=|confirmed=|past=1|returning={{знамеикона|СевернаМакедонија}} [[Северна Македонија]]|{{знамеикона|Холандија}} [[Холандија]]debuting={{знамеикона|Канада}} [[Канада]]|venue=„Арена Бургас“|edition=2027|website=https://www.eurovision.tv|url=www.eurovision.tv|slogan=United by Music - Обединети од музика|дебитанти={{знамеикона|Канада}} [[Канада]]|не_учествуваат={{знамеикона|Чешка}} [[Чешка]]|executive_producer=Симеон Касабов Атанас Генов|producer=Герт Карк|green=1|finalists=1}} '''Избор за песна на Евровизија 2027 година''' ќе биде 71-во издание на [[Евровизија]]. Ќе биде организиран од [[Европски радиодифузен сојуз|Европската радиодифузна унија]] (EBU) и ќе се одржува во [[Бургас]], [[Бугарија]], после победата на Дара<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eurovision.com/stories/dara-wins-the-eurovision-song-contest-2026-for-bulgaria/|title=DARA wins the Eurovision Song Contest 2026 for Bulgaria|date=2026-05-17|work=Eurovision Song Contest|language=en|accessdate=2026-05-17}}</ref> со песната „[[:en:Bangaranga|Бангаранга]]“ <small>(англиски)</small> на [[Евровизија 2026|изданието во 2026 година]]. Натпреварот ќе се одржи на 11, 13 и 15 [[мај]] [[2027]] година. == Местоположба == Ова ќе биде прво издание на натпреварот чиј домаќин е Бугарија и втор евровизиски настан одржан во земјата, по [[Детска Евровизија|Детскиот избор за песна на Евровизија во 2015]] година во [[Софија]]. Избраната локација за натпреварот е „Арена Бургас“ со капацитет од 15.000 седишта, која служи како простор за спортски и концертни настани во затворен простор. ===== Градови што изразиле интерес за домаќинство на натпреварот: ===== {{Location map many|Бугарија|width=200px|float=left|caption=Местоположба на бугарските градови што изразиле интерес. Градот домаќин е означен со сина боја, а второпласираниот со зелена. |places= | label1='''[[Бургас]]'''|lat1=42.502965|long1=27.470179|position1=left|mark1=Blue pog.svg | label2=[[Софија]]|lat2=42.7|long2=23.33|position2=right|mark2=Green pog.svg | label3=[[Пловдив]]|lat3=42.1354|long3=24.7453|position3=left|mark3=Red pog.svg | label4=[[Варна]]|lat4=43.2166|long4=27.9166|position4=left|mark4=Red pog.svg }} {| class="wikitable" !Град !Место на одржување !Капацитет |- style="background:#90D5FF" !scope="row" style="background:#90D5FF" |Бургас |Арена Бургас |15.000<ref>{{Наведено списание|date=2026-05-18|title=Eurovision Song Contest 2027|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Eurovision_Song_Contest_2027&oldid=1354800649|journal=Wikipedia|language=en}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://lifestyle.bg/stories/eto-koy-artist-shte-predstavi-balgariya-na-evroviziya-2026.html|title=Ето кой артист ще представи България на Евровизия 2026|last=Нонова|first=Магдалена|date=2026-01-31|work=Lifestyle.bg|language=bulgarian|accessdate=2026-05-18}}</ref> |- ! colspan="3" |Второ место |- style="background:#D0F0C0" ! scope="row" style="background:#D0F0C0" |Софија |Арена Софија |17.906<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/17/eurovision-2027-sofia-will-bid-to-host-eurovision/|title=🇧🇬 Eurovision 2027: Mayor Confirms Sofia Will Bid to Host Eurovision|last=Granger|first=Anthony|date=2026-05-17|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-18}}</ref> |- ! colspan="3" |Останати дисквалификувани кандидати |-style="background:#F4B8B8" !scope="row" style="background:#F4B8B8"|Варна |Конгресна сала |6.000<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/18/%F0%9F%87%A7%F0%9F%87%AC-eurovision-2027-varna-expresses-interest-in-hosting/|title=🇧🇬 Eurovision 2027: Varna Expresses Interest in Hosting|last=Vecic|first=Tamara|date=2026-05-18|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-18}}</ref> |-style="background:#F4B8B8" !scope="row" style="background:#F4B8B8"|Пловдив |Колодрума |7.500<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/17/eurovision-2027-plovdiv-intends-to-bid-to-host/|title=🇧🇬 Eurovision 2027: Plovdiv Intends to Bid to Host Eurovision|last=Granger|first=Anthony|date=2026-05-17|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-18}}</ref> |} Правилникот за организирање на натпреварот се состои од 200 страници. Правилата бараат салата да биде климатизирана и да има капацитет од 7.000 до 10.000 гледачи. Тоа е бројот на седишта што треба да останат достапни по поставувањето на сцената и сите дополнителни простори поврзани со неа. Местото треба да се наоѓа во близина на меѓународен аеродром и да располага со доволен број хотелски капацитети за сместување. Исто така, треба да обезбеди доволно слободен простор за голем прес-центар, простории за артистите и нивните тимови. === Трошоци === Бугарската влада најавила дека планира да го финансира Изборот за песна на Евровизија 2027 година од државниот буџет. Формирана е меѓуинституционална работна група предводена од вицепремиерот Иво Христов за поддршка на подготовките за натпреварот. Христов очекува трошоците за организирање на Евровизија 2027 во Бугарија да изнесуваат помеѓу 20 и 30 милиони евра. == Список на учесници == За да се учествува на Евровизискиот натпревар, потребно е национален радиодифузер со [[Европски радиодифузен сојуз|активно членство во ЕБУ]], способен да го прима натпреварот преку Евровизиската мрежа и да го емитува во живо низ целата земја. ЕБУ испраќа покана за учество на натпреварот до сите активни членови. Радиодифузерите има рок до '''15 септември 2026 година''' да поднесат пријава за учество, а до '''средината на октомври''' можат да се повлечат без да се соочат со финансиска казна. Сепак, тие не се обврзани јавно да го објават својот интерес за учество пред истекот на тие рокови.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/205685/eurovision-2027-how-many-countries-will-compete-in-bulgaria/|title=Eurovision 2027: How many countries will compete in Bulgaria?|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-09-08|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-09-08}}</ref> Официјално, 36 земји ќе учествуваат на оваа Евровизија. {| class="wikitable plainrowheaders sticky-header" |+ ! scope="col" | Земја ! scope="col" | Радиодифузер ! scope="col" | Изведувач ! scope="col" | Песна ! scope="col" | Јазик ! scope="col" | Автор(и) ! scope="col" | Наводи |- |{{Esc|Австралија}} |SBS | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/09/01/australia-sbs-eurovision-2027-participation/|title=🇦🇺 Australia: SBS Confirms Eurovision 2027 Participation|last=Granger|first=Anthony|date=2026-09-01|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-09-01}}</ref> |- |{{Esc|Австрија}} |ORF | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/07/28/austria-begins-search-for-eurovision-2027-representative/|title=🇦🇹 Austria: Begins Search for Eurovision 2027 Representative|last=Shepherd|first=Em|date=2026-07-28|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-07-29}}</ref> |- |{{Esc|Азербејџан}} |İTV | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Албанија}} | RTSH ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | декември 2026 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/08/04/albania-applications-festivali-i-kenges-open-in-september/}}</ref> |- |scope="row" |{{Esc|Белгија}} |VRT | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/09/23/belgium-eurovision-2027-participation-confirmed/|title=🇧🇪 Belgium: Eurovision 2027 Participation Confirmed|last=Farren|first=Neil|date=2026-09-23|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-09-26}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Бугарија}} | [[Бугарска национална телевизија|БНТ]] | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://en.euromix.co.il/2026/01/31/surprise-bulgaria-confirms-participation-in-eurovision-2027/|title=Surprise: Bulgaria Confirms Participation in Eurovision 2027!|last=Gaist|first=Ilay|date=2026-01-31|work=EuroMix|language=en-US|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- |{{Esc|Велика Британија}} |[[BBC]] | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/06/18/united-kingdom-eurovision-2027-participation/|title=🇬🇧 United Kingdom: Eurovision 2027 Participation Confirmed|last=Shepherd|first=Em|date=2026-06-18|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-06-21}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Германија}} | SWR ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/04/18/germany-confirms-national-selection-for-eurovision-2027/|title=🇩🇪 Germany: SWR Confirms National Selection for Eurovision 2027|last=Granger|first=Anthony|date=2026-04-18|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- |{{Esc|Грузија}} |GPB | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/206416/georgia-gpb-confirms-participation-at-eurovision-2027/|title=Georgia: GPB confirms participation at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-09-24|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-09-26}}</ref> |- |{{Esc|Грција}} |EPT ! colspan="4" |февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://escspot.pl/2026/06/09/grecja-eurowizja-2027-sing-for-greece/|title=EXCLUSIVE: 🇬🇷 Grecja potwierdza udział w 🇧🇬 Eurowizji 2027 i kolejną edycję „Sing for Greece”|last=Ignatiuk|first=Szymon|date=2026-06-09|work=ESCSpot|language=pl-PL|accessdate=2026-06-09}}</ref> |- | scope="row" | {{Esc|Данска}} |DR ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | 13. февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/16/eurovision-2027-what-do-we-know-already/|title=Eurovision 2027: What Do We Know Already?|last=Granger|first=Anthony|date=2026-05-16|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- |{{Esc|Ерменија}} |AMPTV | | | | | |- |{{Esc|Естонија}} |ERR ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |30. јануари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eurovision.com/stories/estonia-opens-song-submissions-for-burgas-2027/|title=Estonia opens song submissions for Burgas 2027|date=2026-09-04|work=Eurovision Song Contest|language=en|accessdate=2026-09-26}}</ref> |- |{{Esc|Италија}} |RAI ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |19. февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.corriere.it/spettacoli/26_luglio_03/stefano-de-martino-il-mio-sanremo-meno-canzoni-piu-internazionalita-una-serata-per-decidere-chi-andra-all-eurovision-27d83dfa-03f8-4920-9fe1-26d06ad4dxlk.shtml|title=Stefano De Martino: «Il mio Sanremo? Meno canzoni, più internazionalità, una serata per decidere chi andrà all’Eurovision»|date=2026-07-03|work=Corriere della Sera|language=it-IT|accessdate=2026-07-03}}</ref> |- |{{Esc|Израел}} |IPBC | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.kan.org.il/content/kan-news/culture/1075098/|title=נציג ישראל לאירוויזיון 2027 ייבחר בתוכנית "הכוכב הבא"|last=הררי|first=דורית אסרף מזרחי, עמית|work=www.kan.org.il|language=he|accessdate=2026-07-13}}</ref> |- |{{Esc|Канада}} |CBC |style="background:#DDDEFC" | 2026 | |[[Англиски јазик|англиски]], [[Француски јазик|француски]] | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Eurovision_Song_Contest_2027#cite_note-canada-15|title=}}</ref> |- |{{Esc|Кипар}} |CyBC | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/206220/cyprus-cybc-confirms-participation-at-eurovision-2027/|title=Cyprus: CyBC confirms participation at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-09-24|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-09-26}}</ref> |- |{{Esc|Латвија}} |LSM ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | 06. февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/07/24/latvia-eurovision-2027-participation/|title=🇱🇻 Latvia: Eurovision 2027 Participation Confirmed|last=Granger|first=Anthony|date=2026-07-24|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-07-25}}</ref> |- |{{Esc|Литванија}} |LRT ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |20. февруари 2027 |<ref>{{Наведено списание|date=2026-08-11|title=Eurovision Song Contest 2027|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Eurovision_Song_Contest_2027&oldid=1368898426|journal=Wikipedia|language=en}}</ref> |- |{{Esc|Луксембург}} |RTL ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | 30. јануари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/205390/luxembourg-intends-to-participate-at-eurovision-2027/|title=Luxembourg intends to participate at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-05-21|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-05-23}}</ref> |- |{{Esc|Македонија}} |[[Македонска радио-телевизија|МРТ]] | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://lider.mk/makedonija-se-vraka-na-evrovizija/|title=Македонија се враќа на „Евровизија“|last=Petrovski|first=Aleksandar|date=2026-05-21|work=Радио Лидер|language=mk-MK|accessdate=2026-05-21}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/21/north-macedonia-return-eurovision-confirmed-2027/|title=🇲🇰 North Macedonia: Return to Eurovision Confirmed for 2027|last=Brown|first=Alistair|date=2026-05-21|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-21}}</ref> |- |{{Esc|Малта}} |PBS | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/206240/malta-pbs-confirms-participation-at-eurovision-2027/|title=Malta: PBS confirms participation at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-08-14|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-08-14}}</ref> |- |{{Esc|Молдавија}} | | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://escspot.pl/2026/10/15/exclusive-moldawia-udzial-eurowizja-2027/|title=EXCLUSIVE: Mołdawia potwierdza udział w Eurowizji 2027!|last=Ignatiuk|first=Szymon|date=2026-10-15|work=ESCSpot|language=pl-PL|accessdate=2026-10-15}}</ref> |- |{{Esc|Норвешка}} |NRK | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/205780/norway-nrk-confirms-participation-at-eurovision-2027/|title=Norway: NRK confirms participation at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-06-18|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-06-21}}</ref> |- |{{Esc|Португалија}} |RTP ! colspan="4" |6. март 2027 | |- |{{Esc|Полска}} |TVP ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |јануари или февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eska.pl/rozrywka/gwiazdy/tylko-u-nas-polska-potwierdza-udzial-w-eurowizji-2027-znamy-decyzje-tvp-aa-Dv3T-9sWV-GvKX.html|title=Tylko u nas! Polska potwierdza udział w Eurowizji 2027. Znamy decyzję TVP|work=www.eska.pl|language=pl|accessdate=2026-08-27}}</ref> |- |{{Esc|Романија}} |TVR | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.tvr.ro/ca-al-tvr-a-aprobat-participarea-romaniei-la-eurovision-song-contest-2027_55716.html}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Сан Марино}} | SMRTV ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | 6. март 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/13/san-marino-eurovision-2027-starts-today/|title=🇸🇲 San Marino: Work on Eurovision 2027 Starts Today|last=De-re|first=Julien|date=2026-05-13|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- |{{Esc|Србија}} |[[Радио-телевизија Србија|РТС]] | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esc-kompakt.de/exklusiv-serbien-bestaetigt-teilnahme-am-esc-2027-in-burgas/|title="Exclusive: Serbia confirms participation in the ESC 2027 in Burgas"}}</ref> |- |{{Esc|Украина}} |Суспилне ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovision.ua/holovni-novyny/8606-ofitsijno-ukrayina-vizme-uchast-u-yevrobachenni-2027/|title=Офіційно: Україна візьме участь у Євробаченні – 2027 - Головні новини|last=Євробачення|first=Суспільне|date=2026-09-14|work=Євробачення|language=uk|accessdate=2026-09-14}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Финска}} | Yle ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |20. февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/12/uuden-musiikin-kilpailu-2027-on-february-20/|title=🇫🇮 Finland: Uuden Musiikin Kilpailu 2027 on February 20|last=Heap|first=Steven|date=2026-05-12|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- |{{Esc|Франција}} |France Télévisions | | | | | |- |{{Esc|Хрватска}} |[[ХРТ]] ! colspan="4" style="background:#DDDEFC"|февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/206257/croatia-hrt-confirms-participation-at-eurovision-2027/|title=Croatia: HRT confirms participation at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-09-28|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-09-28}}</ref> |- |{{Esc|Црна Гора}} |[[Радиотелевизија Црна Гора|РТЦГ]] | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.instagram.com/montesong.rtcg/p/DdQ3eUPiHxk/|title=Instagram|work=www.instagram.com|accessdate=2026-09-14}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Швајцарија}} | SRG SSR | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.srf.ch/sendungen/eurovision-song-contest/eurovision-song-contest-2027-schweizer-esc-saison-startet-song-einreichung-im-august}}</ref> |- |scope="row" |{{Esc|Шведска}} |SVT !colspan="4" style="background:#DDDEFC" |март 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovisionfun.com/en/2026/08/melodifestivalen-2027-svt-unveils-the-rules-for-swedens-eurovision-selection/|title="Melodifestivalen 2027: SVT Unveils the Rules for Sweden's Eurovision Selection"}}</ref> |} === Други земји === '''{{Esc|Словенија}}– На 9 март 2024 година, Марио Галунич, уредник во словенечкиот радиодифузер RTVSLO, изработи документ со план за враќање на изборот на словенечки претставници преку националниот избор „Evrovizijska Melodija“ од 2025 до 2028 година. И покрај оваа стратегија, RTVSLO одлучи да не учествува во изданието во 2026 година поради учеството на Израел, наведувајќи дека доколку Израел победел во 2026 година, Словенија немало да се врати во 2027 година. '''{{Esc|Унгарија}}– Пред Петер Маѓар да победи на парламентарните избори во Унгарија во 2026 година, тој јавно изјави дека ќе ја врати земјата на Евровизија, предвидувајќи враќање најрано во 2027 година. Официјална одлука сè уште нема; Унгарија последен пат учествуваше во 2019 година. ==== Држави кои нема да учествуваат на ова издание: ==== '''{{Esc|Андора}}<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/07/06/andorra-eurovision-2027/|title=🇦🇩 Andorra: RTVA Will Not Participate in Eurovision 2027|last=Granger|first=Anthony|date=2026-07-06|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-07-13}}</ref>, '''{{Esc|Босна и Херцеговина}}<ref name=":1">{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/206051/bosnia-herzegovina-bhrt-will-not-return-to-eurovision-in-2027/|title=Bosnia & Herzegovina: BHRT will not return to Eurovision in 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-07-03|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-07-03}}</ref>, '''{{Esc|Монако}}<ref name=":2">{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/06/14/tvmonaco-has-not-yet-considered-eurovision-2027-participation/|title=🇲🇨 Monaco: TVMonaco Has Not Yet Considered Eurovision 2027 Participation|last=Granger|first=Anthony|date=2026-06-14|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-07-21}}</ref>, '''{{Esc|Словачка}}, '''{{Esc|Холандија}}<ref name=":3">{{Наведена мрежна страница|url=https://npo.nl/pers/persberichten-en-publicaties/npo-drukt-op-pauzeknop-eurovisie-songfestival-geen-nederlandse-deelname|title=NPO drukt op pauzeknop Eurovisie Songfestival: geen Nederlandse deelname|work=npo.nl|language=nl|accessdate=2026-10-27}}</ref> и '''{{Esc|Чешка}}'''<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/10/06/czechia-ct-withdraws-from-eurovision-2027/|title=🇨🇿 Czechia: ČT Withdraws from Eurovision 2027|last=Farren|first=Neil|date=2026-10-06|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-10-06}}</ref> === '''Придружни членки на ЕБУ''' === {{Esc|Австралија}}– Откако Изборот за песна на Евровизија Азија беше најавен на 31 март 2026 година, SBS не изрази интерес за приклучување на натпреварот. На 11 мај 2026 година, ЕБУ изјави дека „ниту еден радиодифузер што зема учество на Изборот за песна на Евровизија нема да учествува на Изборот за песна на Евровизија Азија“, што значи дека на SBS нема да му биде дозволено да учествува на двете манифестации. На 1 септември 2026 беше потврдено нивно учество. '''{{Esc|Канада}}– Во ноември 2025 година, Канада изрази интерес за приклучување кон Евровизија, а CBC Television изјави дека ги разгледува можните начини за учество. Откако CBC Television испрати персонал да го следи натпреварот во 2026 година, директорот на натпреварот Мартин Грин јавно ја поздрави можноста Канада да се приклучи на шоуто. На 01 јули 2026 се потврди нивното учество. === '''Земји кои не се членки на ЕБУ''' === {{знамеикона|Косово}} [[Република Косово|Косово]]– РТК активно се стреми кон членство во ЕБУ за да овозможи деби на земјата на натпреварот, потег кој е поддржан од косовското Министерство за култура. Официјални претставници на радиодифузерот присуствуваа на генералното собрание на ЕБУ во Прага на 25 и 26 јуни 2026 година. Дополнително, РТК го оживува фестивалот „Akordet e Kosovës“ за да послужи како национален избор и за Евровизија и за Детска Евровизија. === '''Израелско учество''' === Шпанскиот радиодифузер RTVE одлучи да не учествува на натпреварот во 2026 година, протестирајќи заедно со радиодифузерите од Исланд, Ирска, Холандија и Словенија поради продолженото учество на Израел во услови на војната во Газа. На 25 февруари 2026 година, RTVE формално побара дискусии во рамките на EBU во врска со можноста земји кои активно учествуваат во воени конфликти да не можат да се натпреваруваат во 2027 година. На 3 мај, директорот на ESC, Мартин Гриин, изрази надеж за време на интервју за холандската информативна програма „Nieuwsuur“ дека радиодифузерите кои го бојкотираа изданието во 2026 година ќе се вратат во 2027 година. Како одговор, RTVE наведе дека ќе процени „дали условите се соодветни“ за идно учество по финалето во 2026 година. Слично на тоа, холандскиот радиодифузер AVROTROS изјави дека чека целосна евалуација на натпреварот во 2026 година пред да коментира за можното учество во 2027 година. На 11 мај, Ynet објави дека биле одржани прелиминарни разговори за можно преместување на Израел во Азиската Евровизија; сепак, Грин категорично го негираше овој глас во интервју за „Het Parool“. За време на програмата пред финалето во 2026 година, портпарол на фламанскиот радиодифузер VRT изјави дека е многу малку веројатно радиодифузерот да учествува во 2027 година во име на Белгија, освен ако EBU не спроведе директно гласање во врска со учеството на Израел. Портпаролот ги опиша шансите VRT да испрати претставник во 2027 година како „мали“, повикувајќи ја EBU да „даде јасна изјава против војната и насилството и во корист на почитувањето на човековите права“. Учеството на Белгија на натпреварот се менува секоја година помеѓу VRT и франкофонскиот радиодифузер RTBF. Израел го потврди своето учество на 12.07.2026. ==== Радиодифузерите на следните земји објавија официјални изјави во врска со Израел и натпреварот во 2027 година: ==== {{Esc|Белгија}}– За време на воведната програма пред финалето во 2026 година, Јасмин Ван дер Борхт, портпаролка на фламанскиот радиодифузер VRT (кој треба да учествува во 2027 година како дел од годишната ротација со франкофонскиот RTBF), изјави дека е малку веројатно радиодифузерот да го стори тоа освен ако ЕБУ (EBU) не одржи директно гласање за учеството на Израел. Ван дер Борхт изјави дека шансите VRT да испрати свој претставник во 2027 година се „мали“ и ја повика ЕБУ да „даде јасна изјава против војната и насилството и за почитување на човековите права“. На 23 септември беше потврдено учество. {{Esc|Ирска}}– На 19 мај, генералниот директор на RTÉ, Кевин Бакхерст, изјави дека „во моментов нема причина да ја промениме нашата одлука, но ќе ја преиспитаме во наредните месеци“ {{Esc|Словенија}}– На 9 март 2024 година, Марио Галунич, уредник во RTVSLO, изготви документ во кој една од точките беше план за враќање кон избор на словенечки претставници за Евровизија преку националното финале ''Evrovizijska Melodija'' од 2025 до 2028 година. И покрај ова, RTVSLO одлучи да не учествува во 2026 година поради учеството на Израел. Радиодифузерот исто така изјави дека доколку Израел победи во 2026 година, тие нема да се вратат во 2027 година. {{Esc|Холандија}}– На 24 август 2026 година, AVROTROS објави дека нема да се врати на натпреварот во 2027 година, истакнувајќи дека континуираното учество на Израел го нарушува неутралниот карактер на настанот. NPO, чадор-организацијата на холандскиот јавен радиодифузен систем, разгледува дали ќе учествува во разговори за учество преку друг радиодифузер. Omroep Max изрази подготвеност да го преземе учеството на Холандија на натпреварот доколку NPO обезбеди финансиска поддршка, но подоцна се откажа од својот интерес. BNNVARA, EO, KRO-NCRV и PowNed, исто така, ја отфрлија можноста за учество. На 27 октомври беше официјално потврдено дека нема да учествуваат на ова издание<ref name=":3" />. {{Esc|Шпанија}}– Како одговор на изјавите на Грин за време на интервјуто за ''Nieuwsuur'', RTVE изјави дека ќе испита „дали условите се соодветни“ за идно учество по финалето во 2026 година. == Преглед на натпреварот == Изборот за песна на Евровизија 2027 година ќе биде во продукција на бугарскиот национален сервисер БНТ. Во јули 2026 година, бугарската влада усвои акциски план за организација на натпреварот. Според планот, извршниот продуцент и креативниот директор треба да бидат назначени до 30 август, а договорот со избраната арена да се потпише до 10 септември, со тоа што просторот ќе биде ставен на располагање до крајот на истиот месец. Предлог-буџетот треба да биде подготвен до 10 октомври, додека креативниот концепт и визуелниот идентитет треба да се комплетираат до 15 декември. Изборот на водителите и сценаристите е предвиден за периодот меѓу ноември 2026 и април 2027 година, а изградбата на сцената и техничките проби ќе се одвиваат од средината на март до крајот на април. Евровизиското село ќе работи од 13 април до 31 мај, додека враќањето на арената во нејзината редовна намена е планирано за периодот меѓу 18 и 24 мај.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.24chasa.bg/bulgaria/article/23158481|title=Вижте всички важни дати за "Евровизия"|work=www.24chasa.bg|language=en|accessdate=2026-08-13}}</ref> === '''Систем на гласање и структура на натпреварот''' === На 12 август 2026 година, ЕБУ објави прелиминарен преглед на правилата за изданието во 2027 година<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eurovision.com/newsroom/release/eurovision-song-contest-updates-rules-for-2027/|title=Eurovision Song Contest updates rules for 2027|date=2026-08-12|work=Eurovision Song Contest|language=en|accessdate=2026-08-13}}</ref>. Меѓу најважните промени е тоа што телевизијата на земјата победничка автоматски ја губи можноста да го организира следниот натпревар доколку „вооружен конфликт, чувствителна геополитичка ситуација или каков било друг настан сериозно ја загрозува безбедноста или стабилноста на земјата или нејзиниот регион“. Воведени се и дополнителни мерки за ограничување на прекумерното користење на однапред снимени придружни вокали. Покрај тоа, изведувачите мора да имаат наполнето најмалку 18 години на денот на нивната прва проба, за разлика од досегашното правило за минимум 16 години кое важеше од [[Евровизија 1990|1990 година]]. На крајот, во зависност од конечното одобрение, победниците во полуфиналињата ќе се одлучуваат или целосно со гласање од публиката, или со комбинација од жиро и публика во сооднос кој дополнето ќе се дефинира.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eurovision.com/newsroom/rules-of-the-contest/|title=Rules of the Eurovision Song Contest|work=Eurovision Song Contest|language=en|accessdate=2026-08-13}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/08/12/eurovision-2027-ebu-updates-contest-rules/|title=Eurovision 2027: EBU Updates Contest Rules|last=Farren|first=Neil|date=2026-08-12|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-08-13}}</ref> === Полуфиналиња === Планирани се две полуфинални вечери на 11 и 13 мај, каде што ќе учествуваат следните држави: {| class="wikitable plainrowheaders sticky-header" ! scope="col" | Земја ! scope="col" | Изведувач !Песна !Јазик !Поени !Место |- |{{Esc|Австралија}} | | | | | |- |{{Esc|Австрија}} | | | | | |- |{{Esc|Азербејџан}} | | | | | |- |{{Esc|Албанија}} | | | | | |- |{{Esc|Белгија}} | | | | | |- |{{Esc|Грузија}} | | | | | |- |{{Esc|Грција}} | | | | | |- |{{Esc|Данска}} | | | | | |- |{{Esc|Ерменија}} | | | | | |- |{{Esc|Естонија}} | | | | | |- |{{Esc|Израел}} | | | | | |- |{{Esc|Канада}} | | | | | |- |{{Esc|Кипар}} | | | | | |- |{{Esc|Латвија}} | | | | | |- |{{Esc|Литванија}} | | | | | |- |{{Esc|Луксембург}} | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Македонија}} | | | | | |- |{{Esc|Малта}} | | | | | |- |{{Esc|Молдавија}} | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Норвешка}} | | | | | |- |{{Esc|Португалија}} | | | | | |- |{{Esc|Полска}} | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Романија}} | | | | | |- |{{Esc|Сан Марино}} | | | | | |- |{{Esc|Србија}} | | | | | |- |{{Esc|Украина}} | | | | | |- |{{Esc|Франција}} | | | | | |- |{{Esc|Хрватска}} | | | | | |- |{{Esc|Црна Гора}} | | | | | |- |{{Esc|Швајцарија}} | | | | | |- |{{Esc|Шведска}} | | | | | |} === Финале === Финалето ќе се одржи на 15 мај 2027 година. Во финалето ќе учествуваат земјата домаќин, членовите на големата 5-ка, сите тие се автоматски квалификувани и 10 пласирани од првото и 10 пласирани од второ8то полуфинале. {| class="wikitable plainrowheaders sticky-header" ! scope="col" | Земја ! scope="col" | Изведувач ! scope="col" | Песна ! scope="col" | Јазик ! scope="col" | Поени !Место |- | scope="row" |{{Esc|Бугарија}} | | | | | |- |{{Esc|Велика Британија}} | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Германија}} | | | | | |- |{{Esc|Италија}} | | | | | |- |{{Esc|Франција}} | | | | | |} == Емитувања == Сите емитувачи кои учествуваат можат да изберат да имаат коментатори на лице место или од далечина кои ќе им обезбедат увид и информации за гласањето на нивната локална публика. Иако се обврзани да го емитуваат финалето и полуфиналето во кое гласа нивната земја, повеќето емитувачи ги покриваат сите три емисии. Некои емитувачи кои не учествуваат, исто така, го емитуваат натпреварот. YouTube каналот на Евровизискиот натпревар обезбедува меѓународни преноси во живо без коментари за сите емисии. {| class="wikitable" |+Планирани емитувања и коментатори во земјите учеснички !Држава !Емитувач !Канал(и) !Емисии !Коментатор(и) !Наводи |- !{{flagu|Холандија}} |NOS |NPO 1 |Сите емисии| Сите | |<ref name=":11" /> |} == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.eurovision.tv Официјална страница] {{Евровизија}} {{Земји на Евровизија}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Евровизија по години]] [[Категорија:Австриска музика]] [[Категорија:Музиката во 2026 година]] 3x4wuw8zmqk7xkmdtw446ai8e22cidk 5650881 5650876 2026-10-28T17:31:08Z Ehrlich91 24281 Одбиена последната промена (од [[Специјална:Придонеси/~2026-57277-73|~2026-57277-73]]) и ја поврати преработката 5650781 на BT405 5650881 wikitext text/x-wiki {{Infobox Eurovision|name=Избор за песна на Евровизија 2027|semi1=11 мај 2027|semi2=13 мај 2027|final=15 мај 2027|host=Бургас <br> {{знамеикона|Бугарија}} [[Бугарија]]|entries=36|map=ESC 2027 Map.svg|previous=2026|image=Eurovision Song Contest 2027 logo.svg |director=Мартин Грин|emiter=[[Податотека:Logo of BNT (2018-).svg|30px]] [[Бугарска национална телевизија|БНТ]]|vote=секоја држава доделува по 12, 10, 8–1 бода за нивните 10 најдобри песни. Поените се поделени на два дела: 50% телевоутинг и 50% жири|next=|confirmed=|past=1|returning={{знамеикона|Македонија}} [[Македонија]]|{{знамеикона|Холандија}} [[Холандија]]debuting={{знамеикона|Канада}} [[Канада]]|venue=„Арена Бургас“|edition=2027|website=https://www.eurovision.tv|url=www.eurovision.tv|slogan=United by Music - Обединети од музика|дебитанти={{знамеикона|Канада}} [[Канада]]|не_учествуваат={{знамеикона|Чешка}} [[Чешка]]|executive_producer=Симеон Касабов Атанас Генов|producer=Герт Карк|green=1|finalists=1}} '''Избор за песна на Евровизија 2027 година''' ќе биде 71-во издание на [[Евровизија]]. Ќе биде организиран од [[Европски радиодифузен сојуз|Европската радиодифузна унија]] (EBU) и ќе се одржува во [[Бургас]], [[Бугарија]], после победата на Дара<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eurovision.com/stories/dara-wins-the-eurovision-song-contest-2026-for-bulgaria/|title=DARA wins the Eurovision Song Contest 2026 for Bulgaria|date=2026-05-17|work=Eurovision Song Contest|language=en|accessdate=2026-05-17}}</ref> со песната „[[:en:Bangaranga|Бангаранга]]“ <small>(англиски)</small> на [[Евровизија 2026|изданието во 2026 година]]. Натпреварот ќе се одржи на 11, 13 и 15 [[мај]] [[2027]] година. == Местоположба == Ова ќе биде прво издание на натпреварот чиј домаќин е Бугарија и втор евровизиски настан одржан во земјата, по [[Детска Евровизија|Детскиот избор за песна на Евровизија во 2015]] година во [[Софија]]. Избраната локација за натпреварот е „Арена Бургас“ со капацитет од 15.000 седишта, која служи како простор за спортски и концертни настани во затворен простор. ===== Градови што изразиле интерес за домаќинство на натпреварот: ===== {{Location map many|Бугарија|width=200px|float=left|caption=Местоположба на бугарските градови што изразиле интерес. Градот домаќин е означен со сина боја, а второпласираниот со зелена. |places= | label1='''[[Бургас]]'''|lat1=42.502965|long1=27.470179|position1=left|mark1=Blue pog.svg | label2=[[Софија]]|lat2=42.7|long2=23.33|position2=right|mark2=Green pog.svg | label3=[[Пловдив]]|lat3=42.1354|long3=24.7453|position3=left|mark3=Red pog.svg | label4=[[Варна]]|lat4=43.2166|long4=27.9166|position4=left|mark4=Red pog.svg }} {| class="wikitable" !Град !Место на одржување !Капацитет |- style="background:#90D5FF" !scope="row" style="background:#90D5FF" |Бургас |Арена Бургас |15.000<ref>{{Наведено списание|date=2026-05-18|title=Eurovision Song Contest 2027|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Eurovision_Song_Contest_2027&oldid=1354800649|journal=Wikipedia|language=en}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://lifestyle.bg/stories/eto-koy-artist-shte-predstavi-balgariya-na-evroviziya-2026.html|title=Ето кой артист ще представи България на Евровизия 2026|last=Нонова|first=Магдалена|date=2026-01-31|work=Lifestyle.bg|language=bulgarian|accessdate=2026-05-18}}</ref> |- ! colspan="3" |Второ место |- style="background:#D0F0C0" ! scope="row" style="background:#D0F0C0" |Софија |Арена Софија |17.906<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/17/eurovision-2027-sofia-will-bid-to-host-eurovision/|title=🇧🇬 Eurovision 2027: Mayor Confirms Sofia Will Bid to Host Eurovision|last=Granger|first=Anthony|date=2026-05-17|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-18}}</ref> |- ! colspan="3" |Останати дисквалификувани кандидати |-style="background:#F4B8B8" !scope="row" style="background:#F4B8B8"|Варна |Конгресна сала |6.000<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/18/%F0%9F%87%A7%F0%9F%87%AC-eurovision-2027-varna-expresses-interest-in-hosting/|title=🇧🇬 Eurovision 2027: Varna Expresses Interest in Hosting|last=Vecic|first=Tamara|date=2026-05-18|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-18}}</ref> |-style="background:#F4B8B8" !scope="row" style="background:#F4B8B8"|Пловдив |Колодрума |7.500<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/17/eurovision-2027-plovdiv-intends-to-bid-to-host/|title=🇧🇬 Eurovision 2027: Plovdiv Intends to Bid to Host Eurovision|last=Granger|first=Anthony|date=2026-05-17|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-18}}</ref> |} Правилникот за организирање на натпреварот се состои од 200 страници. Правилата бараат салата да биде климатизирана и да има капацитет од 7.000 до 10.000 гледачи. Тоа е бројот на седишта што треба да останат достапни по поставувањето на сцената и сите дополнителни простори поврзани со неа. Местото треба да се наоѓа во близина на меѓународен аеродром и да располага со доволен број хотелски капацитети за сместување. Исто така, треба да обезбеди доволно слободен простор за голем прес-центар, простории за артистите и нивните тимови. === Трошоци === Бугарската влада најавила дека планира да го финансира Изборот за песна на Евровизија 2027 година од државниот буџет. Формирана е меѓуинституционална работна група предводена од вицепремиерот Иво Христов за поддршка на подготовките за натпреварот. Христов очекува трошоците за организирање на Евровизија 2027 во Бугарија да изнесуваат помеѓу 20 и 30 милиони евра. == Список на учесници == За да се учествува на Евровизискиот натпревар, потребно е национален радиодифузер со [[Европски радиодифузен сојуз|активно членство во ЕБУ]], способен да го прима натпреварот преку Евровизиската мрежа и да го емитува во живо низ целата земја. ЕБУ испраќа покана за учество на натпреварот до сите активни членови. Радиодифузерите има рок до '''15 септември 2026 година''' да поднесат пријава за учество, а до '''средината на октомври''' можат да се повлечат без да се соочат со финансиска казна. Сепак, тие не се обврзани јавно да го објават својот интерес за учество пред истекот на тие рокови.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/205685/eurovision-2027-how-many-countries-will-compete-in-bulgaria/|title=Eurovision 2027: How many countries will compete in Bulgaria?|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-09-08|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-09-08}}</ref> Официјално, 36 земји ќе учествуваат на оваа Евровизија. {| class="wikitable plainrowheaders sticky-header" |+ ! scope="col" | Земја ! scope="col" | Радиодифузер ! scope="col" | Изведувач ! scope="col" | Песна ! scope="col" | Јазик ! scope="col" | Автор(и) ! scope="col" | Наводи |- |{{Esc|Австралија}} |SBS | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/09/01/australia-sbs-eurovision-2027-participation/|title=🇦🇺 Australia: SBS Confirms Eurovision 2027 Participation|last=Granger|first=Anthony|date=2026-09-01|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-09-01}}</ref> |- |{{Esc|Австрија}} |ORF | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/07/28/austria-begins-search-for-eurovision-2027-representative/|title=🇦🇹 Austria: Begins Search for Eurovision 2027 Representative|last=Shepherd|first=Em|date=2026-07-28|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-07-29}}</ref> |- |{{Esc|Азербејџан}} |İTV | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Албанија}} | RTSH ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | декември 2026 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/08/04/albania-applications-festivali-i-kenges-open-in-september/}}</ref> |- |scope="row" |{{Esc|Белгија}} |VRT | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/09/23/belgium-eurovision-2027-participation-confirmed/|title=🇧🇪 Belgium: Eurovision 2027 Participation Confirmed|last=Farren|first=Neil|date=2026-09-23|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-09-26}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Бугарија}} | [[Бугарска национална телевизија|БНТ]] | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://en.euromix.co.il/2026/01/31/surprise-bulgaria-confirms-participation-in-eurovision-2027/|title=Surprise: Bulgaria Confirms Participation in Eurovision 2027!|last=Gaist|first=Ilay|date=2026-01-31|work=EuroMix|language=en-US|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- |{{Esc|Велика Британија}} |[[BBC]] | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/06/18/united-kingdom-eurovision-2027-participation/|title=🇬🇧 United Kingdom: Eurovision 2027 Participation Confirmed|last=Shepherd|first=Em|date=2026-06-18|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-06-21}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Германија}} | SWR ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/04/18/germany-confirms-national-selection-for-eurovision-2027/|title=🇩🇪 Germany: SWR Confirms National Selection for Eurovision 2027|last=Granger|first=Anthony|date=2026-04-18|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- |{{Esc|Грузија}} |GPB | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/206416/georgia-gpb-confirms-participation-at-eurovision-2027/|title=Georgia: GPB confirms participation at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-09-24|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-09-26}}</ref> |- |{{Esc|Грција}} |EPT ! colspan="4" |февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://escspot.pl/2026/06/09/grecja-eurowizja-2027-sing-for-greece/|title=EXCLUSIVE: 🇬🇷 Grecja potwierdza udział w 🇧🇬 Eurowizji 2027 i kolejną edycję „Sing for Greece”|last=Ignatiuk|first=Szymon|date=2026-06-09|work=ESCSpot|language=pl-PL|accessdate=2026-06-09}}</ref> |- | scope="row" | {{Esc|Данска}} |DR ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | 13. февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/16/eurovision-2027-what-do-we-know-already/|title=Eurovision 2027: What Do We Know Already?|last=Granger|first=Anthony|date=2026-05-16|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- |{{Esc|Ерменија}} |AMPTV | | | | | |- |{{Esc|Естонија}} |ERR ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |30. јануари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eurovision.com/stories/estonia-opens-song-submissions-for-burgas-2027/|title=Estonia opens song submissions for Burgas 2027|date=2026-09-04|work=Eurovision Song Contest|language=en|accessdate=2026-09-26}}</ref> |- |{{Esc|Италија}} |RAI ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |19. февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.corriere.it/spettacoli/26_luglio_03/stefano-de-martino-il-mio-sanremo-meno-canzoni-piu-internazionalita-una-serata-per-decidere-chi-andra-all-eurovision-27d83dfa-03f8-4920-9fe1-26d06ad4dxlk.shtml|title=Stefano De Martino: «Il mio Sanremo? Meno canzoni, più internazionalità, una serata per decidere chi andrà all’Eurovision»|date=2026-07-03|work=Corriere della Sera|language=it-IT|accessdate=2026-07-03}}</ref> |- |{{Esc|Израел}} |IPBC | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.kan.org.il/content/kan-news/culture/1075098/|title=נציג ישראל לאירוויזיון 2027 ייבחר בתוכנית "הכוכב הבא"|last=הררי|first=דורית אסרף מזרחי, עמית|work=www.kan.org.il|language=he|accessdate=2026-07-13}}</ref> |- |{{Esc|Канада}} |CBC |style="background:#DDDEFC" | 2026 | |[[Англиски јазик|англиски]], [[Француски јазик|француски]] | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Eurovision_Song_Contest_2027#cite_note-canada-15|title=}}</ref> |- |{{Esc|Кипар}} |CyBC | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/206220/cyprus-cybc-confirms-participation-at-eurovision-2027/|title=Cyprus: CyBC confirms participation at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-09-24|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-09-26}}</ref> |- |{{Esc|Латвија}} |LSM ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | 06. февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/07/24/latvia-eurovision-2027-participation/|title=🇱🇻 Latvia: Eurovision 2027 Participation Confirmed|last=Granger|first=Anthony|date=2026-07-24|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-07-25}}</ref> |- |{{Esc|Литванија}} |LRT ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |20. февруари 2027 |<ref>{{Наведено списание|date=2026-08-11|title=Eurovision Song Contest 2027|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Eurovision_Song_Contest_2027&oldid=1368898426|journal=Wikipedia|language=en}}</ref> |- |{{Esc|Луксембург}} |RTL ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | 30. јануари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/205390/luxembourg-intends-to-participate-at-eurovision-2027/|title=Luxembourg intends to participate at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-05-21|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-05-23}}</ref> |- |{{Esc|Македонија}} |[[Македонска радио-телевизија|МРТ]] | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://lider.mk/makedonija-se-vraka-na-evrovizija/|title=Македонија се враќа на „Евровизија“|last=Petrovski|first=Aleksandar|date=2026-05-21|work=Радио Лидер|language=mk-MK|accessdate=2026-05-21}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/21/north-macedonia-return-eurovision-confirmed-2027/|title=🇲🇰 North Macedonia: Return to Eurovision Confirmed for 2027|last=Brown|first=Alistair|date=2026-05-21|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-21}}</ref> |- |{{Esc|Малта}} |PBS | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/206240/malta-pbs-confirms-participation-at-eurovision-2027/|title=Malta: PBS confirms participation at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-08-14|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-08-14}}</ref> |- |{{Esc|Молдавија}} | | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://escspot.pl/2026/10/15/exclusive-moldawia-udzial-eurowizja-2027/|title=EXCLUSIVE: Mołdawia potwierdza udział w Eurowizji 2027!|last=Ignatiuk|first=Szymon|date=2026-10-15|work=ESCSpot|language=pl-PL|accessdate=2026-10-15}}</ref> |- |{{Esc|Норвешка}} |NRK | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/205780/norway-nrk-confirms-participation-at-eurovision-2027/|title=Norway: NRK confirms participation at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-06-18|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-06-21}}</ref> |- |{{Esc|Португалија}} |RTP ! colspan="4" |6. март 2027 | |- |{{Esc|Полска}} |TVP ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |јануари или февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eska.pl/rozrywka/gwiazdy/tylko-u-nas-polska-potwierdza-udzial-w-eurowizji-2027-znamy-decyzje-tvp-aa-Dv3T-9sWV-GvKX.html|title=Tylko u nas! Polska potwierdza udział w Eurowizji 2027. Znamy decyzję TVP|work=www.eska.pl|language=pl|accessdate=2026-08-27}}</ref> |- |{{Esc|Романија}} |TVR | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.tvr.ro/ca-al-tvr-a-aprobat-participarea-romaniei-la-eurovision-song-contest-2027_55716.html}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Сан Марино}} | SMRTV ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" | 6. март 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/13/san-marino-eurovision-2027-starts-today/|title=🇸🇲 San Marino: Work on Eurovision 2027 Starts Today|last=De-re|first=Julien|date=2026-05-13|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- |{{Esc|Србија}} |[[Радио-телевизија Србија|РТС]] | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esc-kompakt.de/exklusiv-serbien-bestaetigt-teilnahme-am-esc-2027-in-burgas/|title="Exclusive: Serbia confirms participation in the ESC 2027 in Burgas"}}</ref> |- |{{Esc|Украина}} |Суспилне ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovision.ua/holovni-novyny/8606-ofitsijno-ukrayina-vizme-uchast-u-yevrobachenni-2027/|title=Офіційно: Україна візьме участь у Євробаченні – 2027 - Головні новини|last=Євробачення|first=Суспільне|date=2026-09-14|work=Євробачення|language=uk|accessdate=2026-09-14}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Финска}} | Yle ! colspan="4" style="background:#DDDEFC" |20. февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/05/12/uuden-musiikin-kilpailu-2027-on-february-20/|title=🇫🇮 Finland: Uuden Musiikin Kilpailu 2027 on February 20|last=Heap|first=Steven|date=2026-05-12|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-05-17}}</ref> |- |{{Esc|Франција}} |France Télévisions | | | | | |- |{{Esc|Хрватска}} |[[ХРТ]] ! colspan="4" style="background:#DDDEFC"|февруари 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/206257/croatia-hrt-confirms-participation-at-eurovision-2027/|title=Croatia: HRT confirms participation at Eurovision 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-09-28|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-09-28}}</ref> |- |{{Esc|Црна Гора}} |[[Радиотелевизија Црна Гора|РТЦГ]] | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.instagram.com/montesong.rtcg/p/DdQ3eUPiHxk/|title=Instagram|work=www.instagram.com|accessdate=2026-09-14}}</ref> |- | scope="row" |{{Esc|Швајцарија}} | SRG SSR | | | | |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.srf.ch/sendungen/eurovision-song-contest/eurovision-song-contest-2027-schweizer-esc-saison-startet-song-einreichung-im-august}}</ref> |- |scope="row" |{{Esc|Шведска}} |SVT !colspan="4" style="background:#DDDEFC" |март 2027 |<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovisionfun.com/en/2026/08/melodifestivalen-2027-svt-unveils-the-rules-for-swedens-eurovision-selection/|title="Melodifestivalen 2027: SVT Unveils the Rules for Sweden's Eurovision Selection"}}</ref> |} === Други земји === '''{{Esc|Словенија}}– На 9 март 2024 година, Марио Галунич, уредник во словенечкиот радиодифузер RTVSLO, изработи документ со план за враќање на изборот на словенечки претставници преку националниот избор „Evrovizijska Melodija“ од 2025 до 2028 година. И покрај оваа стратегија, RTVSLO одлучи да не учествува во изданието во 2026 година поради учеството на Израел, наведувајќи дека доколку Израел победел во 2026 година, Словенија немало да се врати во 2027 година. '''{{Esc|Унгарија}}– Пред Петер Маѓар да победи на парламентарните избори во Унгарија во 2026 година, тој јавно изјави дека ќе ја врати земјата на Евровизија, предвидувајќи враќање најрано во 2027 година. Официјална одлука сè уште нема; Унгарија последен пат учествуваше во 2019 година. ==== Држави кои нема да учествуваат на ова издание: ==== '''{{Esc|Андора}}<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/07/06/andorra-eurovision-2027/|title=🇦🇩 Andorra: RTVA Will Not Participate in Eurovision 2027|last=Granger|first=Anthony|date=2026-07-06|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-07-13}}</ref>, '''{{Esc|Босна и Херцеговина}}<ref name=":1">{{Наведена мрежна страница|url=https://esctoday.com/206051/bosnia-herzegovina-bhrt-will-not-return-to-eurovision-in-2027/|title=Bosnia & Herzegovina: BHRT will not return to Eurovision in 2027|last=Jiandani|first=Sanjay (Sergio)|date=2026-07-03|work=Eurovision News, Polls and Information by ESCToday|language=en-US|accessdate=2026-07-03}}</ref>, '''{{Esc|Монако}}<ref name=":2">{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/06/14/tvmonaco-has-not-yet-considered-eurovision-2027-participation/|title=🇲🇨 Monaco: TVMonaco Has Not Yet Considered Eurovision 2027 Participation|last=Granger|first=Anthony|date=2026-06-14|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-07-21}}</ref>, '''{{Esc|Словачка}}, '''{{Esc|Холандија}}<ref name=":3">{{Наведена мрежна страница|url=https://npo.nl/pers/persberichten-en-publicaties/npo-drukt-op-pauzeknop-eurovisie-songfestival-geen-nederlandse-deelname|title=NPO drukt op pauzeknop Eurovisie Songfestival: geen Nederlandse deelname|work=npo.nl|language=nl|accessdate=2026-10-27}}</ref> и '''{{Esc|Чешка}}'''<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/10/06/czechia-ct-withdraws-from-eurovision-2027/|title=🇨🇿 Czechia: ČT Withdraws from Eurovision 2027|last=Farren|first=Neil|date=2026-10-06|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-10-06}}</ref> === '''Придружни членки на ЕБУ''' === {{Esc|Австралија}}– Откако Изборот за песна на Евровизија Азија беше најавен на 31 март 2026 година, SBS не изрази интерес за приклучување на натпреварот. На 11 мај 2026 година, ЕБУ изјави дека „ниту еден радиодифузер што зема учество на Изборот за песна на Евровизија нема да учествува на Изборот за песна на Евровизија Азија“, што значи дека на SBS нема да му биде дозволено да учествува на двете манифестации. На 1 септември 2026 беше потврдено нивно учество. '''{{Esc|Канада}}– Во ноември 2025 година, Канада изрази интерес за приклучување кон Евровизија, а CBC Television изјави дека ги разгледува можните начини за учество. Откако CBC Television испрати персонал да го следи натпреварот во 2026 година, директорот на натпреварот Мартин Грин јавно ја поздрави можноста Канада да се приклучи на шоуто. На 01 јули 2026 се потврди нивното учество. === '''Земји кои не се членки на ЕБУ''' === {{знамеикона|Косово}} [[Република Косово|Косово]]– РТК активно се стреми кон членство во ЕБУ за да овозможи деби на земјата на натпреварот, потег кој е поддржан од косовското Министерство за култура. Официјални претставници на радиодифузерот присуствуваа на генералното собрание на ЕБУ во Прага на 25 и 26 јуни 2026 година. Дополнително, РТК го оживува фестивалот „Akordet e Kosovës“ за да послужи како национален избор и за Евровизија и за Детска Евровизија. === '''Израелско учество''' === Шпанскиот радиодифузер RTVE одлучи да не учествува на натпреварот во 2026 година, протестирајќи заедно со радиодифузерите од Исланд, Ирска, Холандија и Словенија поради продолженото учество на Израел во услови на војната во Газа. На 25 февруари 2026 година, RTVE формално побара дискусии во рамките на EBU во врска со можноста земји кои активно учествуваат во воени конфликти да не можат да се натпреваруваат во 2027 година. На 3 мај, директорот на ESC, Мартин Гриин, изрази надеж за време на интервју за холандската информативна програма „Nieuwsuur“ дека радиодифузерите кои го бојкотираа изданието во 2026 година ќе се вратат во 2027 година. Како одговор, RTVE наведе дека ќе процени „дали условите се соодветни“ за идно учество по финалето во 2026 година. Слично на тоа, холандскиот радиодифузер AVROTROS изјави дека чека целосна евалуација на натпреварот во 2026 година пред да коментира за можното учество во 2027 година. На 11 мај, Ynet објави дека биле одржани прелиминарни разговори за можно преместување на Израел во Азиската Евровизија; сепак, Грин категорично го негираше овој глас во интервју за „Het Parool“. За време на програмата пред финалето во 2026 година, портпарол на фламанскиот радиодифузер VRT изјави дека е многу малку веројатно радиодифузерот да учествува во 2027 година во име на Белгија, освен ако EBU не спроведе директно гласање во врска со учеството на Израел. Портпаролот ги опиша шансите VRT да испрати претставник во 2027 година како „мали“, повикувајќи ја EBU да „даде јасна изјава против војната и насилството и во корист на почитувањето на човековите права“. Учеството на Белгија на натпреварот се менува секоја година помеѓу VRT и франкофонскиот радиодифузер RTBF. Израел го потврди своето учество на 12.07.2026. ==== Радиодифузерите на следните земји објавија официјални изјави во врска со Израел и натпреварот во 2027 година: ==== {{Esc|Белгија}}– За време на воведната програма пред финалето во 2026 година, Јасмин Ван дер Борхт, портпаролка на фламанскиот радиодифузер VRT (кој треба да учествува во 2027 година како дел од годишната ротација со франкофонскиот RTBF), изјави дека е малку веројатно радиодифузерот да го стори тоа освен ако ЕБУ (EBU) не одржи директно гласање за учеството на Израел. Ван дер Борхт изјави дека шансите VRT да испрати свој претставник во 2027 година се „мали“ и ја повика ЕБУ да „даде јасна изјава против војната и насилството и за почитување на човековите права“. На 23 септември беше потврдено учество. {{Esc|Ирска}}– На 19 мај, генералниот директор на RTÉ, Кевин Бакхерст, изјави дека „во моментов нема причина да ја промениме нашата одлука, но ќе ја преиспитаме во наредните месеци“ {{Esc|Словенија}}– На 9 март 2024 година, Марио Галунич, уредник во RTVSLO, изготви документ во кој една од точките беше план за враќање кон избор на словенечки претставници за Евровизија преку националното финале ''Evrovizijska Melodija'' од 2025 до 2028 година. И покрај ова, RTVSLO одлучи да не учествува во 2026 година поради учеството на Израел. Радиодифузерот исто така изјави дека доколку Израел победи во 2026 година, тие нема да се вратат во 2027 година. {{Esc|Холандија}}– На 24 август 2026 година, AVROTROS објави дека нема да се врати на натпреварот во 2027 година, истакнувајќи дека континуираното учество на Израел го нарушува неутралниот карактер на настанот. NPO, чадор-организацијата на холандскиот јавен радиодифузен систем, разгледува дали ќе учествува во разговори за учество преку друг радиодифузер. Omroep Max изрази подготвеност да го преземе учеството на Холандија на натпреварот доколку NPO обезбеди финансиска поддршка, но подоцна се откажа од својот интерес. BNNVARA, EO, KRO-NCRV и PowNed, исто така, ја отфрлија можноста за учество. На 27 октомври беше официјално потврдено дека нема да учествуваат на ова издание<ref name=":3" />. {{Esc|Шпанија}}– Како одговор на изјавите на Грин за време на интервјуто за ''Nieuwsuur'', RTVE изјави дека ќе испита „дали условите се соодветни“ за идно учество по финалето во 2026 година. == Преглед на натпреварот == Изборот за песна на Евровизија 2027 година ќе биде во продукција на бугарскиот национален сервисер БНТ. Во јули 2026 година, бугарската влада усвои акциски план за организација на натпреварот. Според планот, извршниот продуцент и креативниот директор треба да бидат назначени до 30 август, а договорот со избраната арена да се потпише до 10 септември, со тоа што просторот ќе биде ставен на располагање до крајот на истиот месец. Предлог-буџетот треба да биде подготвен до 10 октомври, додека креативниот концепт и визуелниот идентитет треба да се комплетираат до 15 декември. Изборот на водителите и сценаристите е предвиден за периодот меѓу ноември 2026 и април 2027 година, а изградбата на сцената и техничките проби ќе се одвиваат од средината на март до крајот на април. Евровизиското село ќе работи од 13 април до 31 мај, додека враќањето на арената во нејзината редовна намена е планирано за периодот меѓу 18 и 24 мај.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.24chasa.bg/bulgaria/article/23158481|title=Вижте всички важни дати за "Евровизия"|work=www.24chasa.bg|language=en|accessdate=2026-08-13}}</ref> === '''Систем на гласање и структура на натпреварот''' === На 12 август 2026 година, ЕБУ објави прелиминарен преглед на правилата за изданието во 2027 година<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eurovision.com/newsroom/release/eurovision-song-contest-updates-rules-for-2027/|title=Eurovision Song Contest updates rules for 2027|date=2026-08-12|work=Eurovision Song Contest|language=en|accessdate=2026-08-13}}</ref>. Меѓу најважните промени е тоа што телевизијата на земјата победничка автоматски ја губи можноста да го организира следниот натпревар доколку „вооружен конфликт, чувствителна геополитичка ситуација или каков било друг настан сериозно ја загрозува безбедноста или стабилноста на земјата или нејзиниот регион“. Воведени се и дополнителни мерки за ограничување на прекумерното користење на однапред снимени придружни вокали. Покрај тоа, изведувачите мора да имаат наполнето најмалку 18 години на денот на нивната прва проба, за разлика од досегашното правило за минимум 16 години кое важеше од [[Евровизија 1990|1990 година]]. На крајот, во зависност од конечното одобрение, победниците во полуфиналињата ќе се одлучуваат или целосно со гласање од публиката, или со комбинација од жиро и публика во сооднос кој дополнето ќе се дефинира.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.eurovision.com/newsroom/rules-of-the-contest/|title=Rules of the Eurovision Song Contest|work=Eurovision Song Contest|language=en|accessdate=2026-08-13}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://eurovoix.com/2026/08/12/eurovision-2027-ebu-updates-contest-rules/|title=Eurovision 2027: EBU Updates Contest Rules|last=Farren|first=Neil|date=2026-08-12|work=Eurovoix|language=en-GB|accessdate=2026-08-13}}</ref> === Полуфиналиња === Планирани се две полуфинални вечери на 11 и 13 мај, каде што ќе учествуваат следните држави: {| class="wikitable plainrowheaders sticky-header" ! scope="col" | Земја ! scope="col" | Изведувач !Песна !Јазик !Поени !Место |- |{{Esc|Австралија}} | | | | | |- |{{Esc|Австрија}} | | | | | |- |{{Esc|Азербејџан}} | | | | | |- |{{Esc|Албанија}} | | | | | |- |{{Esc|Белгија}} | | | | | |- |{{Esc|Грузија}} | | | | | |- |{{Esc|Грција}} | | | | | |- |{{Esc|Данска}} | | | | | |- |{{Esc|Ерменија}} | | | | | |- |{{Esc|Естонија}} | | | | | |- |{{Esc|Израел}} | | | | | |- |{{Esc|Канада}} | | | | | |- |{{Esc|Кипар}} | | | | | |- |{{Esc|Латвија}} | | | | | |- |{{Esc|Литванија}} | | | | | |- |{{Esc|Луксембург}} | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Македонија}} | | | | | |- |{{Esc|Малта}} | | | | | |- |{{Esc|Молдавија}} | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Норвешка}} | | | | | |- |{{Esc|Португалија}} | | | | | |- |{{Esc|Полска}} | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Романија}} | | | | | |- |{{Esc|Сан Марино}} | | | | | |- |{{Esc|Србија}} | | | | | |- |{{Esc|Украина}} | | | | | |- |{{Esc|Франција}} | | | | | |- |{{Esc|Хрватска}} | | | | | |- |{{Esc|Црна Гора}} | | | | | |- |{{Esc|Швајцарија}} | | | | | |- |{{Esc|Шведска}} | | | | | |} === Финале === Финалето ќе се одржи на 15 мај 2027 година. Во финалето ќе учествуваат земјата домаќин, членовите на големата 5-ка, сите тие се автоматски квалификувани и 10 пласирани од првото и 10 пласирани од второ8то полуфинале. {| class="wikitable plainrowheaders sticky-header" ! scope="col" | Земја ! scope="col" | Изведувач ! scope="col" | Песна ! scope="col" | Јазик ! scope="col" | Поени !Место |- | scope="row" |{{Esc|Бугарија}} | | | | | |- |{{Esc|Велика Британија}} | | | | | |- | scope="row" |{{Esc|Германија}} | | | | | |- |{{Esc|Италија}} | | | | | |- |{{Esc|Франција}} | | | | | |} == Емитувања == Сите емитувачи кои учествуваат можат да изберат да имаат коментатори на лице место или од далечина кои ќе им обезбедат увид и информации за гласањето на нивната локална публика. Иако се обврзани да го емитуваат финалето и полуфиналето во кое гласа нивната земја, повеќето емитувачи ги покриваат сите три емисии. Некои емитувачи кои не учествуваат, исто така, го емитуваат натпреварот. YouTube каналот на Евровизискиот натпревар обезбедува меѓународни преноси во живо без коментари за сите емисии. {| class="wikitable" |+Планирани емитувања и коментатори во земјите учеснички !Држава !Емитувач !Канал(и) !Емисии !Коментатор(и) !Наводи |- !{{flagu|Холандија}} |NOS |NPO 1 |Сите емисии| Сите | |<ref name=":11" /> |} == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.eurovision.tv Официјална страница] {{Евровизија}} {{Земји на Евровизија}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Евровизија по години]] [[Категорија:Австриска музика]] [[Категорија:Музиката во 2026 година]] ne62pehewbk9c57qgx4v715bdrune2h 4 1395529 5650849 5647848 2026-10-28T13:32:00Z Túrelio 10772 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:Duplicate|Duplicate]]: [[File:Врати на општествен објект во Колари.jpg]] → [[File:Врати на општествен објект во Колари (алт.).jpg]] Exact or scaled-down duplicate: [[c::File:Врати на општествен објект во Колари (алт.).jpg]] 5650849 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:200px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" | <center><big>'''ВикиПроект'''<br>'''„Викиекспедиции“'''</big></center> |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Викиекспедиции.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikipedia-logo.svg|150п]] |} {{кратенка|ВП:ЕКСПЕДИЦИИ}} Во текот на 2026 година планирани се четири '''[[Википедија:Викиекспедиции|викиекспедиции]]''', со кои би биле опфатени следните области: :# [[Струмичко Поле]] ([[Општина Босилово]] и [[Општина Василево]]) — дводневна експедиција (30 април-2 мај); :# [[Железник|Долина на Црна Река]] ([[Општина Демир Хисар]]) — дводневна експедиција (10-12 јули); :# [[Прилепско Поле]] ([[Општина Прилеп]]) — дводневна експедиција (7-9 август); и :# [[Кичевија|Горна Кичава]] ([[Општина Кичево]]) — еднодневна експедиција (12 октомври). == Прва експедиција == === Струмичко Поле === [[Податотека:Maps of areas covered by Macedonian Wikiexpeditions.svg|мини|300п|десно|Карта на посетени села]] Првата експедиција за оваа година повторно беше одредена во [[Струмичко-радовишка Котлина|Струмичката Котлина]], со што продолживме таму каде што застанавме минатата година со цел конечно да ги документираме струмичките села. Во попладневните часови на 30 април 2025 година (четврток), вообичаените членови [[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]], [[Корисник:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]], [[Корисник:Полупрофесионален Шофер|Полупрофесионален Шофер]], [[Корисник:Деан Лазаревски|Деан Лазаревски]] и [[Корисник:MacedonianMaps]] се упатија кон сместувањето во градот Струмица. ==== Прв ден ==== Бидејќи беше празник ([[Меѓународен ден на трудот|Први мај]]) ни кажаа дека дента нема да најдеме отворена пекарница, поради што го променивме планот на посета и најпрвин започнавме со посета на две села во непосредна близина на градот Струмица, селото [[Баница]] и [[Водоча]], како би можеле да седнеме на појадок по 9:30 часот. Првично сакавме да отидеме и до [[Вељуса]], но сепак во селото Баница имаше многу работи за фотографирање, па освен новата селска црква и манастирот над селото, поранешни отомански објекти, споменикот Струмин гроб, најдовме уште две селски цркви внатре во селото. Ова село е специфично бидејќи населението се изјаснува за православни Македонци, иако судејќи по нивниот изглед, многумина би рекле дека се работи за Роми. Во Водоча се задржавме исто така подолго време, бидејќи манастирот беше отворен и уживавме во конзервираниот внатрешен дел, неговиот двор и кратко поразговаравме со монахињите во манастирот. По појадокот се упативме кон селата од Босилово, каде што и застанавме минатата година. Прво село за посета беше селото [[Секирник]], а потоа следуваше големото село [[Турново]]. И во двете села имаше бројни објекти за фотографирање и се задржавме исто така долго време. Од Турново се упативме кон двете села кои се речиси целосно споени, [[Иловица]] и [[Штука (село)|Штука]], познати во македонската понова историја за отворањето на рудник над овие села. Иловица поседува џамија и селска црква, додека во Штука има само црква, но и манастир над селото. Кај манастирот над Штука наидовме на повеќе излети од мештаните по повод Први мај, па така некои од нив Кирил и ги фотографираше на нивно барање. Над двете села се наоѓа и мало вештачко езеро. На враќање скршнавме кон селото [[Радово (Струмичко)|Радово]], кое е едно од двете села во Македонија со преовладувачко македонско католичко население. Од таму продолживме кон селото [[Старо Балдовци]], каде пронајдовме џамија без минаре. Потоа, продолживме кон селата [[Петралинци]] и [[Дрвош]], а на враќање отидовме до напуштеното село [[Хамзали]] и новоизградената црква „Св. Климент Охридски“, каде исто така имаше бројни излетници за празникот. Кога се враќавме од црквата, застанавме кај поранешните објекти на земјоделскиот комбинат во Хамзали каде наидовме на објекти и куќи во кои сѐ уште живеат луѓе. Од Хамзали со дрон го фотографиравме и местото на некогашното село Гечерлија или Стара Гечерлија. Последни две села за посета од Општина Босилово ни беа селата [[Гечерлија]] и [[Сарај (Струмичко)|Сарај]], каде поради бројноста на објекти исто така доста долго време се задржавме. Во Сарај направивме фотографии и од новата католичка црква „Св. Димитриј“. По нив, како последно село го оставивме селото [[Дабиље]], низ кое толку пати пројдовме на оваа и на минатата експедиција. ==== Втор ден ==== Вториот ден немавме проблем да најдеме отворена пекарница, бидејќи беше сабота, така што не правевме промени во нашиот план за посета. Најпрвин започнавме со селото [[Добрејци]], а потоа продолживме со двете скоро споени села [[Просениково]] и [[Пиперево]]. Сите овие села имаа бројни објекти, па така не се движевме многу брзо. Во Пиперево најдовме исто така џамија започната одамна со изградба на нејзиното минаре, за која немаше претходни податоци дека постои. По овие три села отидовме во општинското седиште [[Василево]], каде се задржавме подолго време за да ги пронајдеме сите објекти кои ги имавме забележано. Тука ја направивме одлуката дека првин ќе одиме до високопланинскиот дел на општината кај езерото [[Турија (езеро)|Турија]] и сите села источно од регионалниот пат Радовиш-Струмица, а подоцна во зависност од време ќе фотографираме некои села од западната страна. Од Василево отидовме кон селата [[Доброшинци]] и [[Нова Маала]], а потоа се упативме и кон [[Висока Маала]], каде направивме и фотографии од две историски села, како и од езерото Турија. Откако завршивме со сите објекти во овие села се упативме покрај брегот на езерото Турија и отидовме кон селото [[Нивичино]], напуштено село во кое е останата само селската црква. Ова село е познато по [[Афера мис Стон|аферата Мис Стон]], односно тука била чувана [[Мис Елен Стон|Мис Стон]]. На враќање од Нивичино застанавме да го фотографираме историското село Рајанци. Кога се вративме пак на регионалниот пат за Радовиш, продолживме во насока на Радовиш, и влеговме најпрвин во селото [[Сушево (Струмичко)|Сушево]], каде го фотографиравме и историското село [[Магалиново]]. Во ова село најдовме започнат параклис за кој немавме податок дека постои. Нов објект без податоци најдовме и во соседното [[Владиевци]], во новиот дел на селото, каде најдовме завршена црква. Со посетата на Старо Владиевци, малку повисоко од новиот дел, ја завршивме оваа експедиција. ==== Исход ==== Со фотографирани '''25 нови села, 5 историски села и поминати над 500 километри''', можеме да кажеме дека имавме уште една успешна експедиција. ==== Галерија ==== <gallery mode="packed" heights="130px"> Податотека:Црква „Св. Леонтиј“ - Водоча.jpg|Манастирската црква „Св. Леонтиј“ Податотека:Остатоци од џамија во Доброшинци 2.jpg|Остатоци од џамија во Доброшинци Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Турново.jpg|Селската црква „Св. Ѓорѓи“ во Турново Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Иловица 10.jpg|Камена статуа на црквата „Св. Димитриј“ во Иловица </gallery> ;Статии {| class="wikitable sortable" width=90% !width=5% |Број !width=56%|Статија !width=20%|Фотографија !width=20%|Предмет на Википодатоци !width=15%|Забелешки |- |1. |[[]] — ||[[Податотека:|200п|]] ||[[:wikidata:|wikidata:]] || статија |- |} === Фотографии === Сите фотографии направени за време на викиекспедицијата се достапни во следнава категорија: {{Ризница-ред|Wikiexpedition to Strumica Valley|Струмичко Поле}} == Втора експедиција == === Долина на Црна Река === Со втората експедиција решивме да се вратиме во областа [[Железник]], која ја имаме посетено во 2016 година и во која имаме направено доста пропусти во поглед на фотографирани објекти низ селата, а и немаме воопшто посетено десетина села околу самиот град [[Демир Хисар]] или пак ги имаме фотографирано само панорамски од далечина. Во попладневните часови на 9 јули 2025 година (петок), вообичаените членови [[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]], [[Корисник:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]], [[Корисник:Полупрофесионален Шофер|Полупрофесионален Шофер]], [[Корисник:Деан Лазаревски|Деан Лазаревски]] и [[Корисник:MacedonianMaps|MacedonianMaps]] се упатија кон сместувањето во градот Крушево. Бевме сместени во Крушево поради близината, но и поради поголемиот избор на сместување и од логистички аспект. ==== Прв ден ==== Првиот дел го започнавме со појадокот во пекарницата „Калимеро“, а од таму продолживме преку регионалниот пат кон нашето прво село [[Журче]]. Претходно, на излезот од Крушево бевме запрени од вообичаена сообраќајна полициска контрола, но брзо продолживме надолу кон полето. Покрај дронската фотографија на селото Журче, ги посетивме двете селски цркви, од „Св. Илија“ воопшто немавме, додека од „Успение на Пресвета Богородица“ направиме подобри и повеќе фотографии. Направивме и повеќе фотографии од сретселото и општествените установи (училиштето, задружниот дом), како и од споменикот. Продолжувајќи понатаму, стигнавме до [[Сладуево]], каде направивме понови и повеќе фотографии од селската црква „Св. Илија“, како и дронска фотографија на ова мало село. Во [[Белче]] направивме фотографии од селското училиште и од селската црква „Св. Никола“, како и од самото село, бидејќи досега имавме само една фотографија од селото. Од Белче продолживме кон [[Граиште]], каде ги посетивме селската црква „Св. Леонтиј“ и манастирската црква „Св. Тома“, од која немавме воопшто фотографии. Со дронот направивме фотографии од селото и од тврдината Градиште над селото, додека црквата „Св. Петка“ не ја пронајдовме. Во [[Бараково]] направивме фотографии од споменикот на сретсело и од селската црква „Рождество на Пресвета Богородица“, која е сместена над некогашната пруга до Сопотница. Од Бараково продолживме кон [[Единаковци]] каде ги фотографиравме селската црква „Св. Никола“, млинот „Брест“ и споменикот на НОБ. Со овој крак од полето завршивме со селото [[Света]], каде ги фотографиравме двете селски цркви, некогашните бугарски воени гробишта и други објекти низ селото. Со дронот ја фотографиравме и позицијата на некогашното село [[Метимирци]]. Потоа, продолживме кон селото [[Вардино]], во кое се упативме до селските цркви од кои немавме фотографии, а во меѓувреме го фотографиравме со дронот селото и го сликавме училиштето. Од Вардино отидовме во споените села [[Кутретино]] и [[Суводол (Демирхисарско)|Суводол]], кои ја делат селската црква „Св. Константин и Елена“ и основното училиште, додека Суводол поседува нов манастир над него, каде се наоѓа и мало езеро. Во Суводол ја фотографиравме и селската џамија. Од Суводол се упативме кон последниот крак од полето, па така најпрвин се упативме кон селото [[Стругово]], каде ја фотографиравме селската црква „Св. Атанасиј“ и се упативме кон селото [[Загориче]], кое веќе го имавме посетено, но немавме фотографии од црквата „Св. Никола“. Од патот кај црквата сакавме и да отидеме од манастирот „Св. Антонио“ на Стругово, но поради каллив пат се откажавме и тогаш ги фотографиравме манастирот, селата Стругово, Загориче и [[Утово]], како и историското село [[Крагуево]] со нашиот дрон. Преку Утово се упативме кон [[Обедник]] каде направивме нови фотографии од селската црква и џамијата и нови фотографии од селското училиште и продолживме кон [[Смилево]]. Таму најпрвин отидовме до манастирот „Св. Петар и Павле“, каде се спремаше прославата за [[Петровден]], а потоа се спуштивме кон селото за да ги фотографираме останатите селски цркви и споменици во селото. Од музејот и спомен-паркот на Даме Груев не правевме нови фотографии бидејќи претходните беа одлични. Бидејќи имавме уште време, а вечерата ни беше планирана во ресторанот „Горна Куќа“ во Слепче се одлучиме да отидеме до манастирот во [[Лесково]], до кој води пат од манастирот во Слепче. Кога стигнавме во убаво одржуваниот манастир на Лесково го пуштивме нашиот дрон за да ја фотографираме местоположбата на селото, во кое најверојатно е останата само градбата на селската црква, но за жал е многу тешко да се дојде до таму. Со тоа планот за првиот ден беше исполнет без малку во целост. ==== Втор ден ==== Вториот ден повторно го започнавме од Крушево, но овојпат со појадок во ресторанот во центарот пред да продолжиме кон Демир Хисар. Таму ставивме гориво и го фотографиравме со дрон историското село [[Демир Хисар|Мургашево]], кое денес е целосно споено со гратчето. Потоа, продолживме кон [[Слепче (Демирхисарско)|Слепче]], но најпрвин отидовме до историското село [[Добромирово]] каде е останат манастир. Во Слепче се задржавме подолго време во манастирот, а потоа и во селската црква и училиштето. Од Слепче отидовме кон уште едно големо село во овој крај, [[Сопотница]], но најпрвин влеговме во соседното [[Суво Грло (Демирхисарско)|Суво Грло]], каде со дрон ја фотографиравме селската црква, додека од манастирот „Св. Богородица“ отидовме пеш. Во Сопотница се задржавме исто така подолго бидејќи имаше доста објекти за фотографирање како поранешно општинско седиште. Ја фотографиравме и железничката станица, која уште е зачувана, што е некогашна крајна станица на линијата Бакарно Гумно-Сопотница. Од Сопотница се качивме по патот кон манастирот за да отидеме до селото [[Радово (Демирхисарско)|Радово]]. До манастирот водеше макадам пат, а подоцна започна асфалт кој траеше кратко време. Во Радово ја најдовме лесно црквата, но пристапот до нејзе беше речиси невозможен поради обраснатата вегетација. Селото е преполно со стари камени куќи, кои се во процес на распаѓање. Од Радово се упативме кон [[Жван]], кое иако го имавме посетено пројдовме доста време во неговата околина, бидејќи ги фотографиравме повторно селските цркви, но и двата манастира во неговата околина до кои водеа земјени патишта. Поради тоа, во селото решивме да го промениме планот и да појдеме уште до селата [[Церово (Демирхисарско)|Церово]] и [[Боиште]], кои воопшто не се посетени и да ја завршиме експедицијата. Најпрвин се упативме кон Боиште, на чиј пат беа двете од трите селски цркви, а во селото ја најдовме селската црква, која е доста голема, и селското училиште. Патот до селото Боиште по просторниот план на Македонија е предвиден да биде регионален пат и да излегува во ресенското село [[Кривени]], но за жал е само земјен пат, кој на моменти е во лоша состојба. Од Боиште отидовме и до Церово, каде на сретсело се наоѓа селската црква и со тоа ја завршивме експедицијата. ==== Исход ==== Со фотографирани '''10 нови села, 3 историски села и поминати над 600 километри''', можеме да кажеме дека имавме уште една успешна експедиција. ==== Галерија ==== <gallery mode="packed" heights="130px"> Податотека:Џамија во Суводол 2.jpg|Минаре на џамија во Суводол Податотека:Гнездо со штрк во Света.jpg|Гнездо со штрк во Света Податотека:Летен пејзаж кај Жван.jpg|Летен пејзаж кај Жван Податотека:Традиционална куќа во Радово.jpg|Традиционална куќа во Радово Податотека:Тутун во Единаковци.jpg|Тутун во Единаковци Податотека:Црква „Св. Тома“ - Граиште.jpg|Манастирската црква „Св. Тома“ во Граиште </gallery> ;Статии {| class="wikitable sortable" width=90% !width=5% |Број !width=56%|Статија !width=20%|Фотографија !width=20%|Предмет на Википодатоци !width=15%|Забелешки |- |1. |[[]] — ||[[Податотека:|200п|]] ||[[:wikidata:|wikidata:]] || статија |- |} === Фотографии === Сите фотографии направени за време на викиекспедицијата се достапни во следнава категорија: {{Ризница-ред|Wikiexpedition to Crna River Valley|Железник}} == Трета експедиција == === Прилепско Поле === Со третата експедиција бевме решени да ја затвориме дупката на непосетени села во [[Прилепско Поле|Прилепското Поле]], остатокот од села околу градот Прилеп, како и некои непосетени села од општините [[Општина Кривогаштани|Кривогаштани]] и [[Општина Долнени|Долнени]]. Во попладневните часови на 7 август 2025 година (петок), вообичаените членови [[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]], [[Корисник:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]], [[Корисник:Полупрофесионален Шофер|Полупрофесионален Шофер]], [[Корисник:Деан Лазаревски|Деан Лазаревски]] и [[Корисник:MacedonianMaps|MacedonianMaps]] се упатија кон сместувањето во градот Прилеп. ==== Прв ден ==== Во утринските часови откако [[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]] и [[Корисник:MacedonianMaps|MacedonianMaps]] трчале до [[Могила на непобедените|Могилата на непобедените]] наминале во блиската пекарница и го обезбедиле појадокот за членовите. Потоа, тргнавме кон најоддалеченото село за тој ден, а тоа беше [[Лопатица (Прилепско)|Лопатица]], каде застанавме на сретсело да го фотографираме селското училиште и црквата „Св. Никола“, додека со дронот утврдивме дека објектот означен како верски објект на Катастар е сепак обична куќа. Од Лопатица се упативме кон [[Подмол]] каде го фотографиравме основното училиште и црквата „Св. Димитриј“, додека со дронот направивме добри воздушни фотографии од археолошкото наоѓалиште [[Старо Бонче (Бонче)|Старо Бонче]]. По кратко движење по асфалтниот пат кон Канатларци, скршнавме по земјениот пат до [[Марул]], каде се упативме директно до црквата, а по тој пат го фотографиравме и поранешното училиште, како и други објекти. Во селската црква во Марул била сместена воена база за време на [[Втора светска војна|Втората светска војна]]. Од Марул прејдовме во [[Канатларци]] во кое се задржавме подолго време, бидејќи имаше многу објекти за фотографирање. Најпрвин ја сликавме селската џамија и двете селски цркви, иако свештеното лице кај црквата тврдеше дека едниот објект кај гробиштата не била црква. На пат до црквите го фотографиравме и теќето „Курт Деде Коџа“, а потоа се упативме и до теќето кај гробиштата. На крај останаа здравствената амбуланта и училиштето, а направивме фотографии и од бензинската пумпа на Макпетрол во селото. Следно село ни беше соседното [[Ерековци]], каде на сретсело ја фотографиравме селската црква и малиот парк и се упативме кон изгорената џамија во 2018 година. Претходно на патот го фотографиравме основното училиште. Од таму се упативме кон поранешното општинско седиште [[Тополчани]], каде исто така доста се задржавме поради големиот број на некогашни институции, како и параклисот и селската црква. Во селото една мештанка ни укажа да влеземе и да ја фотографираме некогашната кино-сала во селото, која за жал е оставена да пропаѓа, иако била целосно функционална до пред некоја година. Потоа, продолживме кон двете последни села од овој крак на првиот ден, односно ги посетивме селата [[Тројкрсти]] и [[Чепигово]], каде лесно ги најдовме селските цркви и некогашните училишта. Во Тројкрсти мештанинот ни кажа дека само малкумина жители останале таму и сакаше да ни ја отвори селската црква, додека во Чепигово застанавме најпрвин да го фотографираме античкиот град [[Стибера]], кој се наоѓа пред селото. Потоа се вративме на регионалниот пат и по кратко време повторно се исклучивме од него за да ги посетиме селата [[Веселчани]] и [[Загорани]]. Во Веселчани веднаш отидовме до селската црква „Св. Илија“, која се наоѓа на возвишение над селото, од каде го пуштивме нашиот дрон за фотографирање на селото и на манастирската црква „Св. Петка“ во која имаше прослава за Петковден и решивме да ја сликаме само со дронот. Пред да отидеме во Загорани пробавме да се доближиме со возилото со железничката станица „Бакарно Гумно“, но се откажавме бидејќи ќе изгубевме многу време и затоа подоцна ја сликавме со дрон. Во Загорани ги сликавме двете цркви, при што за селската црква дознавме дека не се вика „Св. Никола“ како манастирската туку „Св. Константин и Елена“. Во манастирот во Загорани направивме муабет со тамошните мештани. Од овие две села се упативме кон селото [[Алинци (Прилепско)|Алинци]], каде ја фотографиравме црквата и училиштето, а потоа продолживме до [[Шелеверци]], каде го сликавме селото, крстот на местото за изградба на селската црква и манастир во изградба наречен Три Светители. Потоа, по кратко возење на регионалниот пат и поминувањето низ базата на „Бехтел и Енка“, кои го градат новиот автопат Прилеп-Битола, отидовме по земјениот пат кон селото [[Мало Рувци]], каде директно отидовме до селската црква и имавме убав разговор со еден овчар, мештанин од селото. За крај на експедиција ги имавме селата [[Беровци]], [[Галичани]] и [[Кадино Село]]. Во Беровци ги сликавме двете селски цркви, училиштето и градинката, како и паркот, додека во Галичани најпрвин отидовме до железничката станица, а потоа се упативме кон Кадино Село, каде покрај селската црква пронајдовме и знак за манастир во селото. Манастирчето имаше само параклис и трпезарија и делуваше недовршено. Како последна точка во денот ни остана селската црква во Галичани, каде наидовме на една жена во црковниот двор, која иако на почетокот делуваше љубезно и самата нѐ покани да ја сликаме црквата и ни ја отвори внатрешноста на црквата, потоа почна да телефонира на други луѓе и да ни вика и се заканува дека нѐ сме смееле ништо да сликаме. Кога дојдоа другите двајца, повторно имавме расправија со нив дека никако не смеело да се фотографира од црквата. Откако сликите од внатрешноста беа избришани и им беше покажано дека немаме такви фотографии си заминавме, но кратко потоа откривме дека тие самите („црковниот одбор“) поставува фотографии на нивната страница на Фејсбук токму од внатрешноста, дури и од самиот олтарен простор. Сепак, одлучивме да не се вратиме за да се објаснуваме дополнително со нив. Нека им служи на нивна чест. ==== Втор ден ==== Вториот ден го започнавме со селото [[Селце (Прилепско)|Селце]], кое беше предвидено за посета и во првичниот план за првиот ден. Најпрвин го посетивме новиот Селечки манастир „Покров на Пресвета Богородица“, каде на човекот во манастирот му ја раскажавме приказната од претходниот ден и истиот викаше дека таа црква во Галичани не е заштитена и дека ако сме сакале ќе му се јавел на директорот на Завод и музеј во Прилеп за да му укаже за нивното однесување. Од оваа црква се упативме кон селата [[Волково (Прилепско)|Волково]] и [[Прилепец]]. Во Волково ги сликавме двете цркви, кои се наоѓаат покрај патот, поранешното училиште, како и капелата која е во склоп на археолошко наоѓалиште на селските гробишта. Од црквата „Св. Димитриј“ во Прилепец со нашиот дрон ги фотографиравме двете села, повеќето мали езера околу двете села (вкупно три на број) и две археолошки наоѓалишта кај Прилепец. Потоа, продолживме кон манастирот „Св. Никола“ над селото Прилепец, каде има споменик на НОБ во интересна форма. Од овие две села, повторно се вративме во Селце, пробувајќи да стигнеме по земјен пат од новиот манастир, но се утврди дека не е така побрзо. По кратката авантура, дојдовме до училиштето и селската црква на Селце, а потоа продолживме кон стариот манастир. По кратко возење на регионалниот пат отидовме до [[Леништа]], каде веднаш застанавме да го сликаме параклисот „Св. Петка“ на самото вртење за селото, а потоа се упативме кон селската црква и манастирот „Св. Петка“ над селото. Пред овој манастир го сликавме споменикот за масакрот кај Карпалак на кој свежо беа поставени цвеќиња во чест на годишнината претходниот ден. Од Леништа и кратко возење кон Плетвар, се исклучивме десно кон селата [[Ореовец (Прилепско)|Ореовец]] и [[Крстец]]. Во Ореовец ја сликавме само селската црква и брзо завршивме пред да започнеме да се движиме кон Крстец по макадамскиот пат. Во селската црква во Крстец ги видовме едни од можеби најдобрите фрески во досегашната наша авантура низ Македонија. Откако направивме кафе-пауза токму во припратата на оваа црква, се спуштивме и отидовме кон завршницата на овој ден. Најпрвин, се упативме покрај [[Прилепско Езеро|Прилепското Езеро]], кое го фотографиравме бидејќи некогаш во минатото токму на самото дно постоело селото [[Пештерица (село)|Пештерица]]. Покрај езерото го фотографиравме и еден параклис, кој припаѓа атарски на селото [[Дабница]], како и руинираниот мотел „Пелагонија“. Од таму дојдовме до Нов Присад и пред него влеговме кон рампата за рудникот „Сивец“ каде прашавме дали можеме да поминеме низ рудникот за да го сликаме Стар Присад. Тоа ни го дозволија и дојдовме до вртењето на земјениот пат за селото, каде тројца од членовите пеш отидоа до црквата „Св. Атанасиј“, која е целосно зачувана во Стар Присад, додека со дронот ги сликавме повеќето езера над Стар Присад, како и рудникот и Нов Присад. Откако се вративме повторно низ рудникот отидовме до манастирот „Св. Ѓорѓи“ и изгорениот [[планинарски дом „Дервен“]], каде се задржавме исто така уживајќи во некогашното прекрасно архитектонско здание. Во манастирот ни кажаа дека сме го пропуштиле ручекот тој ден, за кој веќе ни кажаа во селото Леништа. На крај ни остана уште селото Дабница за кое патот води низ ромското маало [[Тризла]] во Прилеп. Само што ја поминавме населбата Тризла, движејќи се по земјениот пат налетавме на депонија, но и на споменикот за стреланите мештани од Дабница во масакрот во Втората светска војна од страна на бугарската војска. Иако споменикот е еден од најинтересните споменици во Македонија, истиот е целосно затрупан со ѓубре и отпад. Стигнавме до селото, каде ја фотографиравме селската црква и со дронот го сликавме и споменикот во самото село, со што ја завршивме оваа експедиција. ==== Исход ==== Со фотографирани '''24 нови села, 1 историско село и поминати над 500 километри''', можеме да кажеме дека имавме уште една успешна експедиција. ==== Галерија ==== <gallery mode="packed" heights="130px"> Податотека:Бензинска пумпа во Канатларци.jpg|Бензинска пумпа во Канатларци Податотека:Поранешно училиште во Марул.jpg|Остатоци од градба во Марул Податотека:Планинарски дом „Дервен“.jpg|Некогашниот планинарски дом „Дервен“ Податотека:Споменик на НОБ кај Дабница.jpg|Споменикот за стреланите мештани од Дабница Податотека:Црква „Вознесение Христово“ - Мало Рувци.jpg|Поглед на црквата „Вознесение Христово“ во Мало Рувци Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Подмол 5.jpg|Припратата на црквата „Св. Димитриј“ во Подмол Податотека:Црква „Св. Петка“ - Леништа 5.jpg|Внатрешноста на црквата „Св. Петка“ во Леништа </gallery> ;Статии {| class="wikitable sortable" width=90% !width=5% |Број !width=56%|Статија !width=20%|Фотографија !width=20%|Предмет на Википодатоци !width=15%|Забелешки |- |1. |[[]] — ||[[Податотека:|200п|]] ||[[:wikidata:|wikidata:]] || статија |- |} === Фотографии === Сите фотографии направени за време на викиекспедицијата се достапни во следнава категорија: {{Ризница-ред|Wikiexpedition to Prilep Region|Прилепско Поле}} == Четврта експедиција == === Горна Кичава === Четвртата експедиција ни беше планирана во областа [[Кичевија|Горна Кичава]], односно селата во некогашната [[Општина Зајас]], со што ќе ја довршевме оваа општина. Планот ни беше да го искористиме продолжениот празничен викенд околу [[Ден на востанието на Македонија|11 Октомври]]. По многу промени на временската прогноза, на крајот моравме да го промениме и нашиот план и да тргнеме во недела (11 октомври) кон Кичево преку [[Јасен (резерват)|резерватот „Јасен“]], бидејќи спиевме во [[Македонски Брод]], со што експедицијата ја скративме на еден ден. На оваа експедиција беа присутни вообичаените членови [[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]], [[Корисник:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]], [[Корисник:Полупрофесионален Шофер|Полупрофесионален Шофер]] и [[Корисник:Деан Лазаревски|Деан Лазаревски]], додека [[Корисник:MacedonianMaps|MacedonianMaps]] поради работни обврски беше отсутен. ==== Прв ден ==== Бидејќи експедицијата ни беше скратена, утрината на 12 октомври станавме во 6:30 со цел да се обидеме да ја започнеме експедицијата што е можно порано. Најпрвин проверивме во Македонски Брод дали работи познатата бурекџилница, но откако видовме дека е затворена се упативме во Кичево. Таму, исто така, најпрвин проверивме дали работи познатата бурекџилница на кружниот тек кај автобуската станица, но и таа не работеше, поради што најдовме една отворена малку подолу. По традиционалниот бурек, можевме да ја започнеме експедицијата. Првите две села на посета ни беа селата кои се во непосредна близина на самиот град [[Кичево]], како што се [[Осој (Кичевско)|Осој]] и [[Раштани (Кичевско)|Раштани]]. Осој е поделено на стар и нов дел, што го откривме кога појдовме кај црквата „Св. Петка“, околу која се наоѓаат бројни напуштени и руинирани селски куќи, додека атарот на селото зафаќа и дел од новите куќи, кои се граничат со самиот град. Покрај оваа црква, Осој поседува уште една црква, која е сместена кај военото стрелиште на Армијата, до која води земјен пат. Од Осој, се упативме во Раштани, каде директно се упативме кон селската црква „Св. Ѓорѓи“. Од Раштани се пружаше поглед на крајот на автопатот Кичево-Охрид, каде токму дента беше поставен камен-темелникот за неговото довршување до селото Букојчани, каде треба да се спои со автопатот во изградба Гостивар-Букојчани. По овие две села, продолживме по патот кон [[Стража (превој)|превојот „Стража“]], при што прво село ни беше [[Трапчин Дол]], во кое фотографиравме училиште и џамија. Кратко по него, а без малку целосно споено, се наоѓа и новиот дел на селото [[Длапкин Дол]], во кое првин застанавме да ја фотографираме железничката станица, а потоа старата и новата џамија. По овие две џамии, отидовме до поштата и основното училиште. На крај, се упативме и до горниот дел од селото, за да провериме дали има нешто вредно за фотографирање, но не најдовме ништо интересно. Од Длапкин Дол само го преминавме регионалниот пат и продолживме кон селото [[Колибари]], каде ги фотографиравме џамијата и основното училиште. Кај основното училиште забележавме дете со постар човек, кои дошле на училиште, иако дента беше неработен ден, што беше необична ситуација. Од ова село, по мало кратко возење, свртевме лево и се упативме кон нови четири села. Најпрвин започнавме со [[Грешница (Кичевско)|Грешница]], каде застанавме уште на самиот влез за да го фотографираме училиштето, а потоа продолживме низ селото да ги фотографираме двете селски џамии. Од Грешница, свртевме повторно лево кон селото [[Лешница (Кичевско)|Лешница]], во кое покрај селска џамија и училиште, се наоѓа и црквата „Св. Кузман и Дамјан“, која е доста зачувана и очигледно обновена во поново време. Во дворот на селската црква се наоѓаше јаболкница, па така пробавме убави јаболки. Од Лешница продолживме кон [[Бачишта]], но првин попатно поминавме низ [[Речани (Зајаско)|Речани-Зајаско]], кое е мало село со една џамија. Во Бачишта откако ги фотографиравме основното училиште на влезот, џамијата на самиот крај и реката, застанавме на сретсело да се напиеме кафе. Во кафулето нѐ прашаа што правиме и ни се пожалија за слабиот интернет во селото. Од Бачишта се упативме кон раштрканото село [[Зајас]], кое има четири големи маала раштркани на двете страни од регионалниот пат. Од Грешница преку Муцошко Маало влеговме во маалото Челиковци, каде ги фотографиравме двете џамии и еден помал исламски објект, како и основното училиште, но и огромните вили изградени во селото. Потоа продолживме во делот Ѓума (или Џума), од каде се придвиживме кон централното основно училиште, кое е сместено на патот за селата [[Горно Строгомиште|Горно]] и [[Долно Строгомиште]]. Поради оваа причина, ги фотографиравме дронски двете села, но и ги посетивме двете села, каде во секое имаше по една џамија и основно училиште. По овие две села и кратко возење по регионалниот пат, отидовме да ги опфатиме другите два дела од Зајас, Теќе и Укај. Во делот Укај се наоѓа и железничката станица, која е целосно руинирана и напуштена. Од тука продолживме кон селото [[Букојчани]], каде ги фотографиравме двата дела на селото, но и селската црква „Св. Никола“, во која се наоѓа и гробот на пејачот [[Војо Стојановски]]. Во ова село беше идејата, дали да отидеме кон останатите три села по патот, или пак да се обидеме да ги фатиме трите села од некогашната [[општина Осломеј]], кои ни останаа непосетени. На крај, одлучивме да ги посетиме селата од општината Зајас. Продолжувајќи кон превојот Стража, најпрвин скршнавме лево кон селото [[Мидинци]] за да го фотографираме од птичја перспектива, а потоа на другата страна од патот ги пронајдовме двете селски цркви: црквата „Св. Илија“ до која се доаѓа по лош земјен пат и црквата „Св. Петка“, која е во близина на самиот регионален пат. Од Мидинци продолживме кон селото [[Колари]], низ кое сите ние толку пати имаме поминато, каде ги сликавме основното училиште и џамијата, како и еден општествен објект, а потоа продолживме кон последното село дента, [[Тајмиште]]. Но, пред да дојдеме во селото, заглавивме во колоната возила кои чекаа поради реконструкцијата на мостот на [[Зајаска Река|Тајмишка Река]], токму пред вртењето за селото. Откако успешно свртевме, најпрвин отидовме до црквата „Св. Петка“, сместена на рид пред селото. Потоа, повторно застанавме за да ја сликаме некогашната железничка станица, која била доста голема и во која уште имаше напуштени уреди и опрема. Станицата и пругата до селото била изградена за потребите на големиот [[Тајмиште (рудник)|рудник „Тајмиште“]], кој се затворил во 1989 година. Административните и другите објекти на рудникот се наоѓаат на самиот влез во селото, додека самиот рудник е високо на планината [[Бистра (планина)|Бистра]], до кој води убав калдрмисан пат. Пред да се упатиме по тој пат, отидовме до селото, каде се наоѓа убавата црква „Св. Петар и Павле“, која многу потсетува на мијачките цркви. Иако се мислевме дали да појдеме до рудникот, сепак на крајот преовлада љубопитството и отидовме, возејќи се 20-тина минути. Патот е добар и води низ прекрасна шума и се искачува високо во планината. Горе направивме дронски фотографии и рековме дека ќе дојдеме повторно наменски да го истражиме овој предел. ==== Исход ==== Иако на крајот не успеавме во првичната замисла да ја затвориме дупката од [[Општина Кичево]], сепак и покрај временските неприлики викендот успеавме да направиме успешна експедиција со фотографирани '''16 нови села и поминати над 400 километри'''. ==== Галерија ==== <gallery mode="packed" heights="130px"> Податотека:Џамија во Челиковци.jpg|Внатрешноста на џамија во маалото Челиковци во Зајас Податотека:Амбар во Осој.jpg|Амбар во Осој Податотека:Врати на општествен објект во Колари (алт.).jpg|Општествен објект во Колари Податотека:ЖС „Зајас“.jpg|Железничка станица „Зајас“ Податотека:Крава во Долно Строгомиште.jpg|Крава во Долно Строгомиште Податотека:Стара куќа во Раштани.jpg|Стара куќа во Раштани </gallery> ;Статии {| class="wikitable sortable" width=90% !width=5% |Број !width=56%|Статија !width=20%|Фотографија !width=20%|Предмет на Википодатоци !width=15%|Забелешки |- |1. |[[]] — ||[[Податотека:|200п|]] ||[[:wikidata:|wikidata:]] || статија |- |} === Фотографии === Сите фотографии направени за време на викиекспедицијата се достапни во следнава категорија: {{Ризница-ред|Wikiexpedition to Gorna Kičava|Горна Кичава}} == Поврзано == * [[Википедија:Викиекспедиции 2026/Статистика]] [[Категорија:Википедија:Викиекспедиции 2026| ]] [[Категорија:Википедија:Викимедија МКД во 2026 година|Викиекспедиции]] oekcpzsh7w3oq01ttt67zvx4pgvitkt 5650859 5650849 2026-10-28T14:12:56Z Kiril Simeonovski 3243 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Врати на општествен објект во Колари (алт.).jpg]] → [[File:Врати на општествен објект во Колари.jpg]] 5650859 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:200px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" | <center><big>'''ВикиПроект'''<br>'''„Викиекспедиции“'''</big></center> |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Викиекспедиции.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikipedia-logo.svg|150п]] |} {{кратенка|ВП:ЕКСПЕДИЦИИ}} Во текот на 2026 година планирани се четири '''[[Википедија:Викиекспедиции|викиекспедиции]]''', со кои би биле опфатени следните области: :# [[Струмичко Поле]] ([[Општина Босилово]] и [[Општина Василево]]) — дводневна експедиција (30 април-2 мај); :# [[Железник|Долина на Црна Река]] ([[Општина Демир Хисар]]) — дводневна експедиција (10-12 јули); :# [[Прилепско Поле]] ([[Општина Прилеп]]) — дводневна експедиција (7-9 август); и :# [[Кичевија|Горна Кичава]] ([[Општина Кичево]]) — еднодневна експедиција (12 октомври). == Прва експедиција == === Струмичко Поле === [[Податотека:Maps of areas covered by Macedonian Wikiexpeditions.svg|мини|300п|десно|Карта на посетени села]] Првата експедиција за оваа година повторно беше одредена во [[Струмичко-радовишка Котлина|Струмичката Котлина]], со што продолживме таму каде што застанавме минатата година со цел конечно да ги документираме струмичките села. Во попладневните часови на 30 април 2025 година (четврток), вообичаените членови [[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]], [[Корисник:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]], [[Корисник:Полупрофесионален Шофер|Полупрофесионален Шофер]], [[Корисник:Деан Лазаревски|Деан Лазаревски]] и [[Корисник:MacedonianMaps]] се упатија кон сместувањето во градот Струмица. ==== Прв ден ==== Бидејќи беше празник ([[Меѓународен ден на трудот|Први мај]]) ни кажаа дека дента нема да најдеме отворена пекарница, поради што го променивме планот на посета и најпрвин започнавме со посета на две села во непосредна близина на градот Струмица, селото [[Баница]] и [[Водоча]], како би можеле да седнеме на појадок по 9:30 часот. Првично сакавме да отидеме и до [[Вељуса]], но сепак во селото Баница имаше многу работи за фотографирање, па освен новата селска црква и манастирот над селото, поранешни отомански објекти, споменикот Струмин гроб, најдовме уште две селски цркви внатре во селото. Ова село е специфично бидејќи населението се изјаснува за православни Македонци, иако судејќи по нивниот изглед, многумина би рекле дека се работи за Роми. Во Водоча се задржавме исто така подолго време, бидејќи манастирот беше отворен и уживавме во конзервираниот внатрешен дел, неговиот двор и кратко поразговаравме со монахињите во манастирот. По појадокот се упативме кон селата од Босилово, каде што и застанавме минатата година. Прво село за посета беше селото [[Секирник]], а потоа следуваше големото село [[Турново]]. И во двете села имаше бројни објекти за фотографирање и се задржавме исто така долго време. Од Турново се упативме кон двете села кои се речиси целосно споени, [[Иловица]] и [[Штука (село)|Штука]], познати во македонската понова историја за отворањето на рудник над овие села. Иловица поседува џамија и селска црква, додека во Штука има само црква, но и манастир над селото. Кај манастирот над Штука наидовме на повеќе излети од мештаните по повод Први мај, па така некои од нив Кирил и ги фотографираше на нивно барање. Над двете села се наоѓа и мало вештачко езеро. На враќање скршнавме кон селото [[Радово (Струмичко)|Радово]], кое е едно од двете села во Македонија со преовладувачко македонско католичко население. Од таму продолживме кон селото [[Старо Балдовци]], каде пронајдовме џамија без минаре. Потоа, продолживме кон селата [[Петралинци]] и [[Дрвош]], а на враќање отидовме до напуштеното село [[Хамзали]] и новоизградената црква „Св. Климент Охридски“, каде исто така имаше бројни излетници за празникот. Кога се враќавме од црквата, застанавме кај поранешните објекти на земјоделскиот комбинат во Хамзали каде наидовме на објекти и куќи во кои сѐ уште живеат луѓе. Од Хамзали со дрон го фотографиравме и местото на некогашното село Гечерлија или Стара Гечерлија. Последни две села за посета од Општина Босилово ни беа селата [[Гечерлија]] и [[Сарај (Струмичко)|Сарај]], каде поради бројноста на објекти исто така доста долго време се задржавме. Во Сарај направивме фотографии и од новата католичка црква „Св. Димитриј“. По нив, како последно село го оставивме селото [[Дабиље]], низ кое толку пати пројдовме на оваа и на минатата експедиција. ==== Втор ден ==== Вториот ден немавме проблем да најдеме отворена пекарница, бидејќи беше сабота, така што не правевме промени во нашиот план за посета. Најпрвин започнавме со селото [[Добрејци]], а потоа продолживме со двете скоро споени села [[Просениково]] и [[Пиперево]]. Сите овие села имаа бројни објекти, па така не се движевме многу брзо. Во Пиперево најдовме исто така џамија започната одамна со изградба на нејзиното минаре, за која немаше претходни податоци дека постои. По овие три села отидовме во општинското седиште [[Василево]], каде се задржавме подолго време за да ги пронајдеме сите објекти кои ги имавме забележано. Тука ја направивме одлуката дека првин ќе одиме до високопланинскиот дел на општината кај езерото [[Турија (езеро)|Турија]] и сите села источно од регионалниот пат Радовиш-Струмица, а подоцна во зависност од време ќе фотографираме некои села од западната страна. Од Василево отидовме кон селата [[Доброшинци]] и [[Нова Маала]], а потоа се упативме и кон [[Висока Маала]], каде направивме и фотографии од две историски села, како и од езерото Турија. Откако завршивме со сите објекти во овие села се упативме покрај брегот на езерото Турија и отидовме кон селото [[Нивичино]], напуштено село во кое е останата само селската црква. Ова село е познато по [[Афера мис Стон|аферата Мис Стон]], односно тука била чувана [[Мис Елен Стон|Мис Стон]]. На враќање од Нивичино застанавме да го фотографираме историското село Рајанци. Кога се вративме пак на регионалниот пат за Радовиш, продолживме во насока на Радовиш, и влеговме најпрвин во селото [[Сушево (Струмичко)|Сушево]], каде го фотографиравме и историското село [[Магалиново]]. Во ова село најдовме започнат параклис за кој немавме податок дека постои. Нов објект без податоци најдовме и во соседното [[Владиевци]], во новиот дел на селото, каде најдовме завршена црква. Со посетата на Старо Владиевци, малку повисоко од новиот дел, ја завршивме оваа експедиција. ==== Исход ==== Со фотографирани '''25 нови села, 5 историски села и поминати над 500 километри''', можеме да кажеме дека имавме уште една успешна експедиција. ==== Галерија ==== <gallery mode="packed" heights="130px"> Податотека:Црква „Св. Леонтиј“ - Водоча.jpg|Манастирската црква „Св. Леонтиј“ Податотека:Остатоци од џамија во Доброшинци 2.jpg|Остатоци од џамија во Доброшинци Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Турново.jpg|Селската црква „Св. Ѓорѓи“ во Турново Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Иловица 10.jpg|Камена статуа на црквата „Св. Димитриј“ во Иловица </gallery> ;Статии {| class="wikitable sortable" width=90% !width=5% |Број !width=56%|Статија !width=20%|Фотографија !width=20%|Предмет на Википодатоци !width=15%|Забелешки |- |1. |[[]] — ||[[Податотека:|200п|]] ||[[:wikidata:|wikidata:]] || статија |- |} === Фотографии === Сите фотографии направени за време на викиекспедицијата се достапни во следнава категорија: {{Ризница-ред|Wikiexpedition to Strumica Valley|Струмичко Поле}} == Втора експедиција == === Долина на Црна Река === Со втората експедиција решивме да се вратиме во областа [[Железник]], која ја имаме посетено во 2016 година и во која имаме направено доста пропусти во поглед на фотографирани објекти низ селата, а и немаме воопшто посетено десетина села околу самиот град [[Демир Хисар]] или пак ги имаме фотографирано само панорамски од далечина. Во попладневните часови на 9 јули 2025 година (петок), вообичаените членови [[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]], [[Корисник:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]], [[Корисник:Полупрофесионален Шофер|Полупрофесионален Шофер]], [[Корисник:Деан Лазаревски|Деан Лазаревски]] и [[Корисник:MacedonianMaps|MacedonianMaps]] се упатија кон сместувањето во градот Крушево. Бевме сместени во Крушево поради близината, но и поради поголемиот избор на сместување и од логистички аспект. ==== Прв ден ==== Првиот дел го започнавме со појадокот во пекарницата „Калимеро“, а од таму продолживме преку регионалниот пат кон нашето прво село [[Журче]]. Претходно, на излезот од Крушево бевме запрени од вообичаена сообраќајна полициска контрола, но брзо продолживме надолу кон полето. Покрај дронската фотографија на селото Журче, ги посетивме двете селски цркви, од „Св. Илија“ воопшто немавме, додека од „Успение на Пресвета Богородица“ направиме подобри и повеќе фотографии. Направивме и повеќе фотографии од сретселото и општествените установи (училиштето, задружниот дом), како и од споменикот. Продолжувајќи понатаму, стигнавме до [[Сладуево]], каде направивме понови и повеќе фотографии од селската црква „Св. Илија“, како и дронска фотографија на ова мало село. Во [[Белче]] направивме фотографии од селското училиште и од селската црква „Св. Никола“, како и од самото село, бидејќи досега имавме само една фотографија од селото. Од Белче продолживме кон [[Граиште]], каде ги посетивме селската црква „Св. Леонтиј“ и манастирската црква „Св. Тома“, од која немавме воопшто фотографии. Со дронот направивме фотографии од селото и од тврдината Градиште над селото, додека црквата „Св. Петка“ не ја пронајдовме. Во [[Бараково]] направивме фотографии од споменикот на сретсело и од селската црква „Рождество на Пресвета Богородица“, која е сместена над некогашната пруга до Сопотница. Од Бараково продолживме кон [[Единаковци]] каде ги фотографиравме селската црква „Св. Никола“, млинот „Брест“ и споменикот на НОБ. Со овој крак од полето завршивме со селото [[Света]], каде ги фотографиравме двете селски цркви, некогашните бугарски воени гробишта и други објекти низ селото. Со дронот ја фотографиравме и позицијата на некогашното село [[Метимирци]]. Потоа, продолживме кон селото [[Вардино]], во кое се упативме до селските цркви од кои немавме фотографии, а во меѓувреме го фотографиравме со дронот селото и го сликавме училиштето. Од Вардино отидовме во споените села [[Кутретино]] и [[Суводол (Демирхисарско)|Суводол]], кои ја делат селската црква „Св. Константин и Елена“ и основното училиште, додека Суводол поседува нов манастир над него, каде се наоѓа и мало езеро. Во Суводол ја фотографиравме и селската џамија. Од Суводол се упативме кон последниот крак од полето, па така најпрвин се упативме кон селото [[Стругово]], каде ја фотографиравме селската црква „Св. Атанасиј“ и се упативме кон селото [[Загориче]], кое веќе го имавме посетено, но немавме фотографии од црквата „Св. Никола“. Од патот кај црквата сакавме и да отидеме од манастирот „Св. Антонио“ на Стругово, но поради каллив пат се откажавме и тогаш ги фотографиравме манастирот, селата Стругово, Загориче и [[Утово]], како и историското село [[Крагуево]] со нашиот дрон. Преку Утово се упативме кон [[Обедник]] каде направивме нови фотографии од селската црква и џамијата и нови фотографии од селското училиште и продолживме кон [[Смилево]]. Таму најпрвин отидовме до манастирот „Св. Петар и Павле“, каде се спремаше прославата за [[Петровден]], а потоа се спуштивме кон селото за да ги фотографираме останатите селски цркви и споменици во селото. Од музејот и спомен-паркот на Даме Груев не правевме нови фотографии бидејќи претходните беа одлични. Бидејќи имавме уште време, а вечерата ни беше планирана во ресторанот „Горна Куќа“ во Слепче се одлучиме да отидеме до манастирот во [[Лесково]], до кој води пат од манастирот во Слепче. Кога стигнавме во убаво одржуваниот манастир на Лесково го пуштивме нашиот дрон за да ја фотографираме местоположбата на селото, во кое најверојатно е останата само градбата на селската црква, но за жал е многу тешко да се дојде до таму. Со тоа планот за првиот ден беше исполнет без малку во целост. ==== Втор ден ==== Вториот ден повторно го започнавме од Крушево, но овојпат со појадок во ресторанот во центарот пред да продолжиме кон Демир Хисар. Таму ставивме гориво и го фотографиравме со дрон историското село [[Демир Хисар|Мургашево]], кое денес е целосно споено со гратчето. Потоа, продолживме кон [[Слепче (Демирхисарско)|Слепче]], но најпрвин отидовме до историското село [[Добромирово]] каде е останат манастир. Во Слепче се задржавме подолго време во манастирот, а потоа и во селската црква и училиштето. Од Слепче отидовме кон уште едно големо село во овој крај, [[Сопотница]], но најпрвин влеговме во соседното [[Суво Грло (Демирхисарско)|Суво Грло]], каде со дрон ја фотографиравме селската црква, додека од манастирот „Св. Богородица“ отидовме пеш. Во Сопотница се задржавме исто така подолго бидејќи имаше доста објекти за фотографирање како поранешно општинско седиште. Ја фотографиравме и железничката станица, која уште е зачувана, што е некогашна крајна станица на линијата Бакарно Гумно-Сопотница. Од Сопотница се качивме по патот кон манастирот за да отидеме до селото [[Радово (Демирхисарско)|Радово]]. До манастирот водеше макадам пат, а подоцна започна асфалт кој траеше кратко време. Во Радово ја најдовме лесно црквата, но пристапот до нејзе беше речиси невозможен поради обраснатата вегетација. Селото е преполно со стари камени куќи, кои се во процес на распаѓање. Од Радово се упативме кон [[Жван]], кое иако го имавме посетено пројдовме доста време во неговата околина, бидејќи ги фотографиравме повторно селските цркви, но и двата манастира во неговата околина до кои водеа земјени патишта. Поради тоа, во селото решивме да го промениме планот и да појдеме уште до селата [[Церово (Демирхисарско)|Церово]] и [[Боиште]], кои воопшто не се посетени и да ја завршиме експедицијата. Најпрвин се упативме кон Боиште, на чиј пат беа двете од трите селски цркви, а во селото ја најдовме селската црква, која е доста голема, и селското училиште. Патот до селото Боиште по просторниот план на Македонија е предвиден да биде регионален пат и да излегува во ресенското село [[Кривени]], но за жал е само земјен пат, кој на моменти е во лоша состојба. Од Боиште отидовме и до Церово, каде на сретсело се наоѓа селската црква и со тоа ја завршивме експедицијата. ==== Исход ==== Со фотографирани '''10 нови села, 3 историски села и поминати над 600 километри''', можеме да кажеме дека имавме уште една успешна експедиција. ==== Галерија ==== <gallery mode="packed" heights="130px"> Податотека:Џамија во Суводол 2.jpg|Минаре на џамија во Суводол Податотека:Гнездо со штрк во Света.jpg|Гнездо со штрк во Света Податотека:Летен пејзаж кај Жван.jpg|Летен пејзаж кај Жван Податотека:Традиционална куќа во Радово.jpg|Традиционална куќа во Радово Податотека:Тутун во Единаковци.jpg|Тутун во Единаковци Податотека:Црква „Св. Тома“ - Граиште.jpg|Манастирската црква „Св. Тома“ во Граиште </gallery> ;Статии {| class="wikitable sortable" width=90% !width=5% |Број !width=56%|Статија !width=20%|Фотографија !width=20%|Предмет на Википодатоци !width=15%|Забелешки |- |1. |[[]] — ||[[Податотека:|200п|]] ||[[:wikidata:|wikidata:]] || статија |- |} === Фотографии === Сите фотографии направени за време на викиекспедицијата се достапни во следнава категорија: {{Ризница-ред|Wikiexpedition to Crna River Valley|Железник}} == Трета експедиција == === Прилепско Поле === Со третата експедиција бевме решени да ја затвориме дупката на непосетени села во [[Прилепско Поле|Прилепското Поле]], остатокот од села околу градот Прилеп, како и некои непосетени села од општините [[Општина Кривогаштани|Кривогаштани]] и [[Општина Долнени|Долнени]]. Во попладневните часови на 7 август 2025 година (петок), вообичаените членови [[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]], [[Корисник:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]], [[Корисник:Полупрофесионален Шофер|Полупрофесионален Шофер]], [[Корисник:Деан Лазаревски|Деан Лазаревски]] и [[Корисник:MacedonianMaps|MacedonianMaps]] се упатија кон сместувањето во градот Прилеп. ==== Прв ден ==== Во утринските часови откако [[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]] и [[Корисник:MacedonianMaps|MacedonianMaps]] трчале до [[Могила на непобедените|Могилата на непобедените]] наминале во блиската пекарница и го обезбедиле појадокот за членовите. Потоа, тргнавме кон најоддалеченото село за тој ден, а тоа беше [[Лопатица (Прилепско)|Лопатица]], каде застанавме на сретсело да го фотографираме селското училиште и црквата „Св. Никола“, додека со дронот утврдивме дека објектот означен како верски објект на Катастар е сепак обична куќа. Од Лопатица се упативме кон [[Подмол]] каде го фотографиравме основното училиште и црквата „Св. Димитриј“, додека со дронот направивме добри воздушни фотографии од археолошкото наоѓалиште [[Старо Бонче (Бонче)|Старо Бонче]]. По кратко движење по асфалтниот пат кон Канатларци, скршнавме по земјениот пат до [[Марул]], каде се упативме директно до црквата, а по тој пат го фотографиравме и поранешното училиште, како и други објекти. Во селската црква во Марул била сместена воена база за време на [[Втора светска војна|Втората светска војна]]. Од Марул прејдовме во [[Канатларци]] во кое се задржавме подолго време, бидејќи имаше многу објекти за фотографирање. Најпрвин ја сликавме селската џамија и двете селски цркви, иако свештеното лице кај црквата тврдеше дека едниот објект кај гробиштата не била црква. На пат до црквите го фотографиравме и теќето „Курт Деде Коџа“, а потоа се упативме и до теќето кај гробиштата. На крај останаа здравствената амбуланта и училиштето, а направивме фотографии и од бензинската пумпа на Макпетрол во селото. Следно село ни беше соседното [[Ерековци]], каде на сретсело ја фотографиравме селската црква и малиот парк и се упативме кон изгорената џамија во 2018 година. Претходно на патот го фотографиравме основното училиште. Од таму се упативме кон поранешното општинско седиште [[Тополчани]], каде исто така доста се задржавме поради големиот број на некогашни институции, како и параклисот и селската црква. Во селото една мештанка ни укажа да влеземе и да ја фотографираме некогашната кино-сала во селото, која за жал е оставена да пропаѓа, иако била целосно функционална до пред некоја година. Потоа, продолживме кон двете последни села од овој крак на првиот ден, односно ги посетивме селата [[Тројкрсти]] и [[Чепигово]], каде лесно ги најдовме селските цркви и некогашните училишта. Во Тројкрсти мештанинот ни кажа дека само малкумина жители останале таму и сакаше да ни ја отвори селската црква, додека во Чепигово застанавме најпрвин да го фотографираме античкиот град [[Стибера]], кој се наоѓа пред селото. Потоа се вративме на регионалниот пат и по кратко време повторно се исклучивме од него за да ги посетиме селата [[Веселчани]] и [[Загорани]]. Во Веселчани веднаш отидовме до селската црква „Св. Илија“, која се наоѓа на возвишение над селото, од каде го пуштивме нашиот дрон за фотографирање на селото и на манастирската црква „Св. Петка“ во која имаше прослава за Петковден и решивме да ја сликаме само со дронот. Пред да отидеме во Загорани пробавме да се доближиме со возилото со железничката станица „Бакарно Гумно“, но се откажавме бидејќи ќе изгубевме многу време и затоа подоцна ја сликавме со дрон. Во Загорани ги сликавме двете цркви, при што за селската црква дознавме дека не се вика „Св. Никола“ како манастирската туку „Св. Константин и Елена“. Во манастирот во Загорани направивме муабет со тамошните мештани. Од овие две села се упативме кон селото [[Алинци (Прилепско)|Алинци]], каде ја фотографиравме црквата и училиштето, а потоа продолживме до [[Шелеверци]], каде го сликавме селото, крстот на местото за изградба на селската црква и манастир во изградба наречен Три Светители. Потоа, по кратко возење на регионалниот пат и поминувањето низ базата на „Бехтел и Енка“, кои го градат новиот автопат Прилеп-Битола, отидовме по земјениот пат кон селото [[Мало Рувци]], каде директно отидовме до селската црква и имавме убав разговор со еден овчар, мештанин од селото. За крај на експедиција ги имавме селата [[Беровци]], [[Галичани]] и [[Кадино Село]]. Во Беровци ги сликавме двете селски цркви, училиштето и градинката, како и паркот, додека во Галичани најпрвин отидовме до железничката станица, а потоа се упативме кон Кадино Село, каде покрај селската црква пронајдовме и знак за манастир во селото. Манастирчето имаше само параклис и трпезарија и делуваше недовршено. Како последна точка во денот ни остана селската црква во Галичани, каде наидовме на една жена во црковниот двор, која иако на почетокот делуваше љубезно и самата нѐ покани да ја сликаме црквата и ни ја отвори внатрешноста на црквата, потоа почна да телефонира на други луѓе и да ни вика и се заканува дека нѐ сме смееле ништо да сликаме. Кога дојдоа другите двајца, повторно имавме расправија со нив дека никако не смеело да се фотографира од црквата. Откако сликите од внатрешноста беа избришани и им беше покажано дека немаме такви фотографии си заминавме, но кратко потоа откривме дека тие самите („црковниот одбор“) поставува фотографии на нивната страница на Фејсбук токму од внатрешноста, дури и од самиот олтарен простор. Сепак, одлучивме да не се вратиме за да се објаснуваме дополнително со нив. Нека им служи на нивна чест. ==== Втор ден ==== Вториот ден го започнавме со селото [[Селце (Прилепско)|Селце]], кое беше предвидено за посета и во првичниот план за првиот ден. Најпрвин го посетивме новиот Селечки манастир „Покров на Пресвета Богородица“, каде на човекот во манастирот му ја раскажавме приказната од претходниот ден и истиот викаше дека таа црква во Галичани не е заштитена и дека ако сме сакале ќе му се јавел на директорот на Завод и музеј во Прилеп за да му укаже за нивното однесување. Од оваа црква се упативме кон селата [[Волково (Прилепско)|Волково]] и [[Прилепец]]. Во Волково ги сликавме двете цркви, кои се наоѓаат покрај патот, поранешното училиште, како и капелата која е во склоп на археолошко наоѓалиште на селските гробишта. Од црквата „Св. Димитриј“ во Прилепец со нашиот дрон ги фотографиравме двете села, повеќето мали езера околу двете села (вкупно три на број) и две археолошки наоѓалишта кај Прилепец. Потоа, продолживме кон манастирот „Св. Никола“ над селото Прилепец, каде има споменик на НОБ во интересна форма. Од овие две села, повторно се вративме во Селце, пробувајќи да стигнеме по земјен пат од новиот манастир, но се утврди дека не е така побрзо. По кратката авантура, дојдовме до училиштето и селската црква на Селце, а потоа продолживме кон стариот манастир. По кратко возење на регионалниот пат отидовме до [[Леништа]], каде веднаш застанавме да го сликаме параклисот „Св. Петка“ на самото вртење за селото, а потоа се упативме кон селската црква и манастирот „Св. Петка“ над селото. Пред овој манастир го сликавме споменикот за масакрот кај Карпалак на кој свежо беа поставени цвеќиња во чест на годишнината претходниот ден. Од Леништа и кратко возење кон Плетвар, се исклучивме десно кон селата [[Ореовец (Прилепско)|Ореовец]] и [[Крстец]]. Во Ореовец ја сликавме само селската црква и брзо завршивме пред да започнеме да се движиме кон Крстец по макадамскиот пат. Во селската црква во Крстец ги видовме едни од можеби најдобрите фрески во досегашната наша авантура низ Македонија. Откако направивме кафе-пауза токму во припратата на оваа црква, се спуштивме и отидовме кон завршницата на овој ден. Најпрвин, се упативме покрај [[Прилепско Езеро|Прилепското Езеро]], кое го фотографиравме бидејќи некогаш во минатото токму на самото дно постоело селото [[Пештерица (село)|Пештерица]]. Покрај езерото го фотографиравме и еден параклис, кој припаѓа атарски на селото [[Дабница]], како и руинираниот мотел „Пелагонија“. Од таму дојдовме до Нов Присад и пред него влеговме кон рампата за рудникот „Сивец“ каде прашавме дали можеме да поминеме низ рудникот за да го сликаме Стар Присад. Тоа ни го дозволија и дојдовме до вртењето на земјениот пат за селото, каде тројца од членовите пеш отидоа до црквата „Св. Атанасиј“, која е целосно зачувана во Стар Присад, додека со дронот ги сликавме повеќето езера над Стар Присад, како и рудникот и Нов Присад. Откако се вративме повторно низ рудникот отидовме до манастирот „Св. Ѓорѓи“ и изгорениот [[планинарски дом „Дервен“]], каде се задржавме исто така уживајќи во некогашното прекрасно архитектонско здание. Во манастирот ни кажаа дека сме го пропуштиле ручекот тој ден, за кој веќе ни кажаа во селото Леништа. На крај ни остана уште селото Дабница за кое патот води низ ромското маало [[Тризла]] во Прилеп. Само што ја поминавме населбата Тризла, движејќи се по земјениот пат налетавме на депонија, но и на споменикот за стреланите мештани од Дабница во масакрот во Втората светска војна од страна на бугарската војска. Иако споменикот е еден од најинтересните споменици во Македонија, истиот е целосно затрупан со ѓубре и отпад. Стигнавме до селото, каде ја фотографиравме селската црква и со дронот го сликавме и споменикот во самото село, со што ја завршивме оваа експедиција. ==== Исход ==== Со фотографирани '''24 нови села, 1 историско село и поминати над 500 километри''', можеме да кажеме дека имавме уште една успешна експедиција. ==== Галерија ==== <gallery mode="packed" heights="130px"> Податотека:Бензинска пумпа во Канатларци.jpg|Бензинска пумпа во Канатларци Податотека:Поранешно училиште во Марул.jpg|Остатоци од градба во Марул Податотека:Планинарски дом „Дервен“.jpg|Некогашниот планинарски дом „Дервен“ Податотека:Споменик на НОБ кај Дабница.jpg|Споменикот за стреланите мештани од Дабница Податотека:Црква „Вознесение Христово“ - Мало Рувци.jpg|Поглед на црквата „Вознесение Христово“ во Мало Рувци Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Подмол 5.jpg|Припратата на црквата „Св. Димитриј“ во Подмол Податотека:Црква „Св. Петка“ - Леништа 5.jpg|Внатрешноста на црквата „Св. Петка“ во Леништа </gallery> ;Статии {| class="wikitable sortable" width=90% !width=5% |Број !width=56%|Статија !width=20%|Фотографија !width=20%|Предмет на Википодатоци !width=15%|Забелешки |- |1. |[[]] — ||[[Податотека:|200п|]] ||[[:wikidata:|wikidata:]] || статија |- |} === Фотографии === Сите фотографии направени за време на викиекспедицијата се достапни во следнава категорија: {{Ризница-ред|Wikiexpedition to Prilep Region|Прилепско Поле}} == Четврта експедиција == === Горна Кичава === Четвртата експедиција ни беше планирана во областа [[Кичевија|Горна Кичава]], односно селата во некогашната [[Општина Зајас]], со што ќе ја довршевме оваа општина. Планот ни беше да го искористиме продолжениот празничен викенд околу [[Ден на востанието на Македонија|11 Октомври]]. По многу промени на временската прогноза, на крајот моравме да го промениме и нашиот план и да тргнеме во недела (11 октомври) кон Кичево преку [[Јасен (резерват)|резерватот „Јасен“]], бидејќи спиевме во [[Македонски Брод]], со што експедицијата ја скративме на еден ден. На оваа експедиција беа присутни вообичаените членови [[Корисник:Ehrlich91|Ehrlich91]], [[Корисник:Kiril Simeonovski|Kiril Simeonovski]], [[Корисник:Полупрофесионален Шофер|Полупрофесионален Шофер]] и [[Корисник:Деан Лазаревски|Деан Лазаревски]], додека [[Корисник:MacedonianMaps|MacedonianMaps]] поради работни обврски беше отсутен. ==== Прв ден ==== Бидејќи експедицијата ни беше скратена, утрината на 12 октомври станавме во 6:30 со цел да се обидеме да ја започнеме експедицијата што е можно порано. Најпрвин проверивме во Македонски Брод дали работи познатата бурекџилница, но откако видовме дека е затворена се упативме во Кичево. Таму, исто така, најпрвин проверивме дали работи познатата бурекџилница на кружниот тек кај автобуската станица, но и таа не работеше, поради што најдовме една отворена малку подолу. По традиционалниот бурек, можевме да ја започнеме експедицијата. Првите две села на посета ни беа селата кои се во непосредна близина на самиот град [[Кичево]], како што се [[Осој (Кичевско)|Осој]] и [[Раштани (Кичевско)|Раштани]]. Осој е поделено на стар и нов дел, што го откривме кога појдовме кај црквата „Св. Петка“, околу која се наоѓаат бројни напуштени и руинирани селски куќи, додека атарот на селото зафаќа и дел од новите куќи, кои се граничат со самиот град. Покрај оваа црква, Осој поседува уште една црква, која е сместена кај военото стрелиште на Армијата, до која води земјен пат. Од Осој, се упативме во Раштани, каде директно се упативме кон селската црква „Св. Ѓорѓи“. Од Раштани се пружаше поглед на крајот на автопатот Кичево-Охрид, каде токму дента беше поставен камен-темелникот за неговото довршување до селото Букојчани, каде треба да се спои со автопатот во изградба Гостивар-Букојчани. По овие две села, продолживме по патот кон [[Стража (превој)|превојот „Стража“]], при што прво село ни беше [[Трапчин Дол]], во кое фотографиравме училиште и џамија. Кратко по него, а без малку целосно споено, се наоѓа и новиот дел на селото [[Длапкин Дол]], во кое првин застанавме да ја фотографираме железничката станица, а потоа старата и новата џамија. По овие две џамии, отидовме до поштата и основното училиште. На крај, се упативме и до горниот дел од селото, за да провериме дали има нешто вредно за фотографирање, но не најдовме ништо интересно. Од Длапкин Дол само го преминавме регионалниот пат и продолживме кон селото [[Колибари]], каде ги фотографиравме џамијата и основното училиште. Кај основното училиште забележавме дете со постар човек, кои дошле на училиште, иако дента беше неработен ден, што беше необична ситуација. Од ова село, по мало кратко возење, свртевме лево и се упативме кон нови четири села. Најпрвин започнавме со [[Грешница (Кичевско)|Грешница]], каде застанавме уште на самиот влез за да го фотографираме училиштето, а потоа продолживме низ селото да ги фотографираме двете селски џамии. Од Грешница, свртевме повторно лево кон селото [[Лешница (Кичевско)|Лешница]], во кое покрај селска џамија и училиште, се наоѓа и црквата „Св. Кузман и Дамјан“, која е доста зачувана и очигледно обновена во поново време. Во дворот на селската црква се наоѓаше јаболкница, па така пробавме убави јаболки. Од Лешница продолживме кон [[Бачишта]], но првин попатно поминавме низ [[Речани (Зајаско)|Речани-Зајаско]], кое е мало село со една џамија. Во Бачишта откако ги фотографиравме основното училиште на влезот, џамијата на самиот крај и реката, застанавме на сретсело да се напиеме кафе. Во кафулето нѐ прашаа што правиме и ни се пожалија за слабиот интернет во селото. Од Бачишта се упативме кон раштрканото село [[Зајас]], кое има четири големи маала раштркани на двете страни од регионалниот пат. Од Грешница преку Муцошко Маало влеговме во маалото Челиковци, каде ги фотографиравме двете џамии и еден помал исламски објект, како и основното училиште, но и огромните вили изградени во селото. Потоа продолживме во делот Ѓума (или Џума), од каде се придвиживме кон централното основно училиште, кое е сместено на патот за селата [[Горно Строгомиште|Горно]] и [[Долно Строгомиште]]. Поради оваа причина, ги фотографиравме дронски двете села, но и ги посетивме двете села, каде во секое имаше по една џамија и основно училиште. По овие две села и кратко возење по регионалниот пат, отидовме да ги опфатиме другите два дела од Зајас, Теќе и Укај. Во делот Укај се наоѓа и железничката станица, која е целосно руинирана и напуштена. Од тука продолживме кон селото [[Букојчани]], каде ги фотографиравме двата дела на селото, но и селската црква „Св. Никола“, во која се наоѓа и гробот на пејачот [[Војо Стојановски]]. Во ова село беше идејата, дали да отидеме кон останатите три села по патот, или пак да се обидеме да ги фатиме трите села од некогашната [[општина Осломеј]], кои ни останаа непосетени. На крај, одлучивме да ги посетиме селата од општината Зајас. Продолжувајќи кон превојот Стража, најпрвин скршнавме лево кон селото [[Мидинци]] за да го фотографираме од птичја перспектива, а потоа на другата страна од патот ги пронајдовме двете селски цркви: црквата „Св. Илија“ до која се доаѓа по лош земјен пат и црквата „Св. Петка“, која е во близина на самиот регионален пат. Од Мидинци продолживме кон селото [[Колари]], низ кое сите ние толку пати имаме поминато, каде ги сликавме основното училиште и џамијата, како и еден општествен објект, а потоа продолживме кон последното село дента, [[Тајмиште]]. Но, пред да дојдеме во селото, заглавивме во колоната возила кои чекаа поради реконструкцијата на мостот на [[Зајаска Река|Тајмишка Река]], токму пред вртењето за селото. Откако успешно свртевме, најпрвин отидовме до црквата „Св. Петка“, сместена на рид пред селото. Потоа, повторно застанавме за да ја сликаме некогашната железничка станица, која била доста голема и во која уште имаше напуштени уреди и опрема. Станицата и пругата до селото била изградена за потребите на големиот [[Тајмиште (рудник)|рудник „Тајмиште“]], кој се затворил во 1989 година. Административните и другите објекти на рудникот се наоѓаат на самиот влез во селото, додека самиот рудник е високо на планината [[Бистра (планина)|Бистра]], до кој води убав калдрмисан пат. Пред да се упатиме по тој пат, отидовме до селото, каде се наоѓа убавата црква „Св. Петар и Павле“, која многу потсетува на мијачките цркви. Иако се мислевме дали да појдеме до рудникот, сепак на крајот преовлада љубопитството и отидовме, возејќи се 20-тина минути. Патот е добар и води низ прекрасна шума и се искачува високо во планината. Горе направивме дронски фотографии и рековме дека ќе дојдеме повторно наменски да го истражиме овој предел. ==== Исход ==== Иако на крајот не успеавме во првичната замисла да ја затвориме дупката од [[Општина Кичево]], сепак и покрај временските неприлики викендот успеавме да направиме успешна експедиција со фотографирани '''16 нови села и поминати над 400 километри'''. ==== Галерија ==== <gallery mode="packed" heights="130px"> Податотека:Џамија во Челиковци.jpg|Внатрешноста на џамија во маалото Челиковци во Зајас Податотека:Амбар во Осој.jpg|Амбар во Осој Податотека:Врати на општествен објект во Колари.jpg|Општествен објект во Колари Податотека:ЖС „Зајас“.jpg|Железничка станица „Зајас“ Податотека:Крава во Долно Строгомиште.jpg|Крава во Долно Строгомиште Податотека:Стара куќа во Раштани.jpg|Стара куќа во Раштани </gallery> ;Статии {| class="wikitable sortable" width=90% !width=5% |Број !width=56%|Статија !width=20%|Фотографија !width=20%|Предмет на Википодатоци !width=15%|Забелешки |- |1. |[[]] — ||[[Податотека:|200п|]] ||[[:wikidata:|wikidata:]] || статија |- |} === Фотографии === Сите фотографии направени за време на викиекспедицијата се достапни во следнава категорија: {{Ризница-ред|Wikiexpedition to Gorna Kičava|Горна Кичава}} == Поврзано == * [[Википедија:Викиекспедиции 2026/Статистика]] [[Категорија:Википедија:Викиекспедиции 2026| ]] [[Категорија:Википедија:Викимедија МКД во 2026 година|Викиекспедиции]] r6dbbyfqpmiahrbcxlk9bhmy42ws3o4 0 1401068 5651000 5609504 2026-10-29T01:52:01Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5651000 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image = Myosurus minimus2 eF.jpg |image_caption = ''[[Myosurus minimus]]'' |display_parents = 2 |taxon = Myosurus |authority = [[L.]] }} '''Myosurus''' ― род на растенија што припаѓа на [[Семејство (биологија)|семејството]] лутичиња, [[Ranunculaceae]]. Опфаќа околу 15 видови едногодишни билки. Овие билки се речиси [[Космополитизам (биологија)|космополитски]] (ги нема во источна [[Азија]] и тропските региони), со центар на разновидност во западна [[Северна Америка]]. Цветовите лесно се препознаваат по тоа што имаат 6 [[Прашник|прашници]]. Еден вид од овој род, ''[[Myosurus minimus]]'', расте и во [[Македонија]].<ref name="Флора на Македонија">Кирил Мицевски: Флора на СР Македонија, том 1, св. 1, стр. 145, МАНУ, Скопје, 1985</ref> Избрани видови: *''[[Myosurus apetalus]]'' *''[[Myosurus cupulatus]]'' *''[[Myosurus minimus]]'' *''[[Myosurus nitidus]]'' *''[[Myosurus sessilis]]'' == Надворешни врски == * [https://web.archive.org/web/20140714230404/http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?6434,6522 Рачен третман на Џепсон] * [https://plants.usda.gov/java/profile?symbol=MYOSU USDA: Северноамерикански видови] {{Таксонска лента}} [[Категорија:Лутичиња]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Флора на Македонија]] hafjw1afozhuiuqse11u3mbgw6a87mp 0 1401615 5650994 5630580 2026-10-29T01:22:09Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650994 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Malus_sylvestris_005.JPG|status=DD|status_system=IUCN3.1|status_ref=<ref name="iucnredlist">{{cite iucn |author=Kik, C. |author2=Korpelainen, H. |author3=Vögel, R. |author4=Asdal, Å. |author5=Eliáš, P. |author6=Draper, D. |author7=Magos Brehm, J. |year=2011 |title=''Malus sylvestris'' |volume=2011 |article-number=e.T172170A6841688 |doi=10.2305/IUCN.UK.2011-1.RLTS.T172170A6841688.en |access-date=21 September 2018}}</ref>|taxon=Malus sylvestris|authority=([[L.]]) [[Mill.]]|range_map=|range_map_caption=Мапа на распространетост}} '''''Malus sylvestris''''' е [[Вид (биологија)|вид]] од родот ''[[Јаболко (род)|јаболко]]''. Неговото [[Биномна номенклатура|научно име]] значи „шумско јаболко“, што го одразува неговото живеалиште. [[Домороден вид]] на западна Евроазија. == Опис == Грмушка или дрво 10-12 м високо, со или без бодливи гранчиња, но најчесто без боцливи гранчиња. Младите гранчиња темнокафеави и со ретки влакна. Листовите круглести, овални или елиптични, 3-8 цм долги, 2-4 цм широки, на врвот кусо заострени, во основата круглести, по работ ситно напилени со остри запчиња. Додека се млади се влакнести, а развиените листови се голи од обете страни, поретко влакнести на долната страна. Спроводните жили на горната страна на листот спуштени во ткивото, а на долната страна испакнати. Лисните дршки влакнести и обично многу малку помали од ламината. Прилисниците линејни, црвеникаво-кафеави, рано отпаѓаат. Цветовите по 4-6 заедно во соцветија слични на штит. Цветовите 3-4 цм во пречник. Чашкините ливчиња 3-6 мм долги, надворешната страна им е гола, а внатрешната влакнеста. Венечните листови бели, но надворешната страна им е црвеникава. Прашниците во голем број. Карпелите 5; столпчињата 5, голи или во основата влакнести. Плодот топчест, 2-3 цм во пречник, зелен, зеленикаво-жолт или црвеникав; дршката на плодот 1-2,5 цм долга.<ref name=":02">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 4.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=1007-1008}}</ref> === Идентификација === ''Malus sylvestris'' лесно се хибридизираат со домашните јаболка, што може да ја отежни идентификацијата, бидејќи хибридите најчесто покажуваат преодни особини од двата вида. Иако одредена идентификација се потпира на [[генетско тестирање]], идентификацијата на терен може да се направи со испитување на следните карактеристики: Круната на дивите јаболка е густо разгранета, додека круната на домашните јаболка има тенденција да биде полабаво распоредена со помалку, поправи гранки. Листовите од дива јаболка се малку помали, покрути и посјајни. Долната страна на листовите од дива јаболка, исто така, е помалку влакнеста од оние кај домашните и хибридните јаболка, честопати целосно се без влакна. Дополнително, плодовите на дивите јаболка се помали, обично под 3 цм во дијаметар. Според студија од 2022 година од Фојлнер и сор., може да се направи сигурна идентификација на терен, но за ова се потребни цвеќиња. Така, чистите диви јаболка можат сигурно да се разликуваат од хибридите по комбинација од безвлакнеста [[Чашкино ливче|чашка]], безвлакнесто средно ребро и безвлакнести вени на долната страна на листот, како и најмногу ретко влакнеста површина на листот. Од нив, влакнетоста на чашката се покажала како најважна карактеристика, при што хибридите имаат влакнести [[Чашкино ливче|чашкини ливчиња]] дури и ако листовите се голи.<ref>{{Наведено списание|last=Feulner|first=Martin|last2=Schulze-Bierbach|first2=Anja|last3=Urbon|first3=Tessa|last4=Fussi|first4=Barbara|last5=Aas|first5=Gregor|date=2022|title=Bestimmbar nur mit Blüte - Genetisch abgesicherte morphologische Merkmale zur Unterscheidung von Wildapfel (''Malus sylvestris''), Hausapfel (''Malus'' × ''domestica'') und ihren Hybriden|url=https://www.researchgate.net/publication/371226159|journal=Berichte der Bayerischen Botanischen Gesellschaft|volume=92|pages=113–128|via=ResearchGate}}</ref><gallery align="center"> Податотека:Malus_sylvestris_sl44.jpg|алт=Leaves are mostly glabrous on the underside.| Листовите се претежно голи на долната страна. Податотека:Malus_sylvestris_sl5.jpg|алт=Calyces are always glabrous.| Чашките се секогаш голи. </gallery> == Таксономија == Неговото [[Биномна номенклатура|научно име]] значи „шумско јаболко“. === Генетика и постглацијална реколонизација === Како и повеќето европски видови дрвја, распространетост на ''Malus sylvestris'' била ограничена на рефугиуми во јужна Европа за време на последниот леден период. За ''Malus sylvestris'', овие рефугиуми се чини дека ги сочинувале јужна Франција и северна Шпанија, [[Балкански Полуостров|Балканот]] и евентуално [[Карпати|Карпатите]].<ref name=":4">{{Наведено списание|last=Cornille|first=A.|last2=Giraud|first2=T.|last3=Bellard|first3=C.|last4=Tellier|first4=A.|last5=Le Cam|first5=B.|last6=Smulders|first6=M. J. M.|last7=Kleinschmit|first7=J.|last8=Roldan-Ruiz|first8=I.|last9=Gladieux|first9=P.|date=April 2013|title=Postglacial recolonization history of the European crabapple (''Malus sylvestris'' Mill.), a wild contributor to the domesticated apple|url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/mec.12231|journal=Molecular Ecology|language=en|volume=22|issue=8|pages=2249–2263|bibcode=2013MolEc..22.2249C|doi=10.1111/mec.12231|issn=0962-1083|pmid=23402276|url-access=subscription}}</ref> Оттаму, повторно го колонизирало остатокот од Европа по ледничкото повлекување на почетокот на [[Холоцен|холоценот]], а патеките на колонизација се одразуваат во неговата современа распространетост и генетска структура. Повторно, како и кај многу други организми во Европа, растенија и животни, популацијата е поделена на голема западна популација и посилно диференцирана источна популација. Западна Европа и северна Европа најверојатно биле колонизирани од јужна Франција, додека источна Европа била колонизирана од Карпатите. Во тој процес, се чини дека се случило извесно мешање помеѓу двете популации кога се сретнале.<ref name=":4" /> === Предок на одгледуваните јаболка === Во минатото се сметало дека ''M. sylvestris'' е најважниот предок на култивираното [[јаболко]] (''M.&nbsp;domestica''), за која оттогаш е докажано дека првенствено е изведена од централноазискиот вид ''[[Malus sieversii]].''<ref>{{Наведено списание|last=Velasco R.|last2=Zharkikh A.|last3=Affourtit J.|displayauthors=et al.|year=2010|title=The genome of the domesticated apple (''Malus'' × ''domestica'' Borkh.)|journal=Nature Genetics|volume=42|issue=10|pages=833–839|doi=10.1038/ng.654|pmid=20802477}}</ref> Како што е потврдено со [[Генетско тестирање|ДНК анализи]], ''М.&nbsp;sylvestris'' значително придонел за геномот.<ref name="Coart">{{Наведено списание|last=Coart, E.|last2=Van Glabeke, S.|last3=De Loose, M.|last4=Larsen, A.S.|last5=Roldán-Ruiz, I.|year=2006|title=Chloroplast diversity in the genus ''Malus'': new insights into the relationship between the European wild apple (''Malus sylvestris'' (L.) Mill.) and the domesticated apple (''Malus domestica'' Borkh.)|journal=Mol. Ecol.|volume=15|issue=8|pages=2171–2182|bibcode=2006MolEc..15.2171C|doi=10.1111/j.1365-294X.2006.02924.x|pmid=16780433}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Cornille|first=Amandine|last2=Gladieux|first2=Pierre|last3=Smulders|first3=Marinus J. M.|last4=Roldán-Ruiz|first4=Isabel|last5=Laurens|first5=François|last6=Cam|first6=Bruno Le|last7=Nersesyan|first7=Anush|last8=Clavel|first8=Joanne|last9=Olonova|first9=Marina|date=2012-05-10|title=New Insight into the History of Domesticated Apple: Secondary Contribution of the European Wild Apple to the Genome of Cultivated Varieties|journal=PLOS Genetics|language=en|volume=8|issue=5|doi=10.1371/journal.pgen.1002703|issn=1553-7404|pmc=3349737|pmid=22589740|doi-access=free}}</ref>Тековни популации на ''M.&nbsp;domestica'' се потесно поврзани со ''M. sylvestris'' отколку на ''М.&nbsp;sieversii'', додека кај почисти соеви на ''M.&#x20;domestica.'' Потеклото ''на'' ''M. sylvestris'' сè уште преовладува.  == Распространетост и живеалиште == [[Податотека:Дива_ябълка_–_плодове_14.jpg|десно|мини|267x267пкс| Плодна гранка од јаболко во Бугарија]] Дрвото е широко распространето низ цела Европа, со исклучок на крајните северни и јужни делови. Дополнително, се шири и во [[Мала Азија|Анадолија]] и понатаму во [[Закавказје|Јужен Кавказ]].<ref name=":1" /> Се јавува како поединечни единки или во мали групи.<ref name=":0" /> Поради слабата конкурентност и големата потреба од светлина, ''M. sylvestris'' се среќава најчесто на места каде што конкуренцијата е намалена, како што се влажните рабови на шумите, на шумските пасишта, живите огради на обработливо земјиште или на многу екстремни, маргинални места.<ref name=":0">{{Наведување|last=Stephan, B.R.|title=Wild apple and pear - ''Malus sylvestris''/''Pyrus pyraster'': Technical guidelines of genetic conservation and use|date=2003|url=http://www.euforgen.org/fileadmin//templates/euforgen.org/upload/Publications/Technical_guidelines/922_Technical_guidelines_for_genetic_conservation_and_use_for_wild_apple_and_pear__Malus_sylvestris_and_Pyrus_pyraster_.pdf|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161020173831/http://www.euforgen.org/fileadmin//templates/euforgen.org/upload/Publications/Technical_guidelines/922_Technical_guidelines_for_genetic_conservation_and_use_for_wild_apple_and_pear__Malus_sylvestris_and_Pyrus_pyraster_.pdf|publisher=[[European Forest Genetic Resources Programme]]|access-date=2016-10-20|archivedate=2016-10-20|last2=Wagner, I.|last3=Kleinschmit, J.}}</ref> === Распространетост во Македонија === ''M. sylvestris'' на територијата на Македонија расте по работ на ретките дабови шуми до 1.600 м надморска височина. Познат е за пл. [[Китка]]; [[Јакупица]]; [[Тетово]] - с. [[Рогачево]], Мавровско со клисурата на [[Мавровска Река]]; [[Стогово]]; [[Галичица]]; [[Прилеп]] помеѓу [[Плетвар]] и Козјак; [[Осоговски Планини]] - [[Рудник „Саса“]]. Се посочува и за пл. [[Плавуш (планина)|Плавуш]], [[Демир Хисар]] - с. [[Церово (Демирхисарско)|Церово]].<ref name=":02" /> == Екологија и закани == [[Податотека:Flowering_crab_apple_tree_(Malus_sylvestris)_-_geograph.org.uk_-_1310092.jpg|лево|мини| Дива јаболкница во полн расцут]] ''M. sylvestris'' се распространува првенствено од цицачи, кои ги јадат плодовите. Во една студија од Данска, било утврдено дека говедата учествуваат со најголем дел од распространувањето, потоа коњите, како и дивите животни.<ref name=":2">{{Наведено списание|last=Buttenschøn|first=Rita Merete|last2=Buttenschøn|first2=Jon|date=1998|title=Population dynamics of ''Malus sylvestris'' stands in grazed and ungrazed, semi-natural grasslands and fragmented woodlands in Mols Bjerge, Denmark|url=https://archive.org/details/annales-botanici-fennici_1998_35_4/page/233|journal=Annales Botanici Fennici|volume=35|issue=4|pages=233–246|issn=0003-3847|jstor=23726629}}</ref> Низ целиот свој опсег, ''M. sylvestris'' е загрозена и ретка.<ref name=":0" /> Заканите вклучуваат мешање со домашни јаболка, недостаток на природна регенерација и модерна шумарска пракса, што го промовира затворањето на крошната на шумите, за разлика од претходно преовладувачката нискостеблена шума.<ref>{{Наведено списание|last=Wagner|first=Iris|last2=Maurer|first2=W. D.|last3=Lemmen|first3=P.|last4=Schmitt|first4=H. P.|last5=Wagner|first5=M.|last6=Binder|first6=M.|last7=Patzak|first7=P.|date=2014-12-01|title=Hybridization and Genetic Diversity in Wild Apple (''Malus sylvestris'' (L.) MILL.) from Various Regions in Germany and from Luxembourg|journal=Silvae Genetica|language=en|volume=63|issue=1–6|pages=81–93|doi=10.1515/sg-2014-0012|doi-access=free}}</ref> Растението е трнливо, погодно за нискостеблено дрво поради изразените способности за повторно ртење и е многу отпорно дрво. ''M. sylvestris'' може да преживеат паѓање на крошната и кршење на главните гранки. Во распространување, се чини дека е силно зависен од говеда и коњи. Денес, пејзажот во многу делови од Европа е обележан со шуми со затворени крошни, честопати интензивно управувани, заедно со земјоделски полиња и урбани простори, со малку други и малку преодни зони.<ref>{{Наведено списание|last=Bobiec|first=Andrzej|last2=Reif|first2=Albert|last3=Öllerer|first3=Kinga|date=2018-04-01|title=Seeing the oakscape beyond the forest: a landscape approach to the oak regeneration in Europe|journal=Landscape Ecology|language=en|volume=33|issue=4|pages=513–528|bibcode=2018LaEco..33..513B|doi=10.1007/s10980-018-0619-y|issn=1572-9761|doi-access=free}}</ref> Како резултат на тоа, на ''M. sylvestris'' денес им недостасуваат соодветни живеалишта и можности за распространување, што резултира со недостаток на успешна регенерација. == Галерија == <gallery align="center"> Податотека:Malus_sylvestris_(villeple)_epler.jpg|алт=Ripe crab apples on the branch| Зрели јаболка на гранката Податотека:Malus_sylvestris_sl8.jpg|алт=Bark| Кора Податотека:Flower_from_a_Malus_sylvestris_(Crab_apple)_tree.jpg|алт=Malus sylvestris flower in bloom| Цвет Податотека:Malus_sylvestris_sl3.jpg|алт=Flowers| Цвеќиња Податотека:Malus_sylvestris_-_Botanical_Garden_in_Kaisaniemi,_Helsinki_-_DSC03467.JPG|алт=Mature tree| Зрело дрво Податотека:Disintegrating_crab_apple_tree_at_Furzy_Brow,_New_Forest_-_geograph.org.uk_-_141960.jpg|алт=Ancient tree| Старо дрво Податотека:Abgefallene_Holzäpfel.jpg|алт=Ripe fruit on the ground| Зрело овошје на земја </gallery> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-врска}} * [https://plants.sc.egov.usda.gov/plant-profile/MASY2 Профил на растенија на USDA за ''Malus sylvestris''] * [https://web.archive.org/web/20210124133451/http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?6677,6808,6810 Прирачникот на Џепсон (JM93) третман на ''Malus sylvestris''] — ''воведен вид во Калифорнија'' . * {{CalPhotos|Malus|sylvestris}} базата на податоци за фотографии * [https://www.euforgen.org/species/malus-sylvestris/ Страница за видот EUFORGEN: ''Malus sylvestris''] . Информации, дистрибуција и сродни ресурси. {{Таксонска лента}} [[Категорија:Таксони опишани од Филип Милер]] [[Категорија:Флора на Украина]] [[Категорија:Флора на Шпанија]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Видови без доволно податоци според МСЗП]] [[Категорија:Флора на Македонија]] pjs2ikykez2y2l7nj6bmtr8zdoi35f2 0 1402267 5650997 5639965 2026-10-29T01:30:43Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650997 wikitext text/x-wiki {{Infobox brand | name = Mevius | logo = Mevius cigarettes logo.png | logo_caption = Лого на марката Mevius | image = Mevius Extra lits and 100's box.jpg | image_upright = | caption = Јапонски кутии Mevius Extra Lights (лево) и Original (десно) | type = [[цигара]] | currentowner = [[Japan Tobacco]] | producedby = | origin = {{знаме|Јапонија}} | introduced = {{start date and age|1977}} (како ''Mild Seven'') | discontinued = | related = | markets = | previousowners = | trademarkregistrations = | ambassadors = | tagline = | website = | footnotes = Канцерогеност: [[IARC група 1]] }} {{нихонго-н|'''Mevius'''|メビウス|Мебиусу|Мевиус}}, претходно наречен {{нихонго-н|'''Mild Seven'''|マイルドセブン|Маирудо себун|5=Лесна седумка}}, — јапонска марка на [[цигара|цигари]], која од 2018 г. е во сопственост и се произведува од компанијата [[Japan Tobacco]] (JT).<ref>{{cite web|url=http://cms.jti.com/our-products/tobacco/range/cigarettes/|title=JTI - Our product range - Cigarette Brands: Winston, Camel, Mild Seven, Silk Cut & LD|website=cms.jti.com|access-date=31 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180201020101/http://cms.jti.com/our-products/tobacco/range/cigarettes/|archive-date=1 February 2018|url-status=dead}}</ref> ==Историја== [[File:MEVIUS (14780491743).jpg|thumb|Продавница за Mevius снимена во 2015 г.]] Mevius бил пуштен во продажба во 1977 г. под името Mild Seven и бил замислен како поблага верзија од марката [[Seven Stars (цигара)|Seven Stars]]. Бил испратен на странските пазари повторно како Mild Seven во 1981 г. и бил првата марка во Јапонија со [[активен јаглен|филтер од јаглен]] во американска мешавина. Првично било планирано Mild Seven да се третира слично како Seven Stars, меѓутоа во 1994 г. Japan Tobacco (JT) ја сменил марката за учество во Ф1 од Cabin (друга јапонска марка во сопственост на JT) во Mild Seven, при што вертикалната сина лева страна од белата заднина била променета во дизајн на појас. Во тоа време, во телевизиските реклами се користел рекламниот слоган ''Синиот свет на Mild Seven'', а потоа сината боја станала препознатлива боја на марката. Овие [[Цигара|цигари]] се трети најпушени цигари во светот со 76,5 милијарди примероци ширум светот, веднаш зад Marlboro и Camel.<ref name="mild seven">{{cite news|title=Japan Tobacco Takes on Marlboro|url=https://online.wsj.com/news/articles/SB10000872396390443404004577576990588768670|access-date=28 January 2014|newspaper=Wall Street Journal|date=August 8, 2012}}</ref> Под името Mild Seven, Mevius бил најпродаван производ. Денес тој претставува втора по големина марка на цигари во светот. На 8 август 2012 г., Japan Tobacco објавил дека името на марката Mild Seven ќе биде променето во Mevius, поради законските прописи во врска со означувањето на цигарите како „благи“ во одредени земји, како и во обид да се зајакне „врвниот углед“ на марката.<ref>{{cite news|url=http://jp.reuters.com/article/topNews/idJPTYE87702N20120808 |title=JT changes the "Mild Seven" brand name to "Mebius" |website=Jp.reuters.com |date=8 August 2012 |access-date=2012-08-08}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.jti.com/our-views/newsroom/mild-seven-evolves-mevius-new-name-and-design-brand-evolving-aiming-become|title=Mild Seven evolves to Mevius. With the new name and design, the brand is evolving, aiming to become the number one global premium brand|website=Jti.com|access-date=31 January 2018}} {{Мртва_врска|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.japansubculture.com/goodbye-friendly-mild-seven-cigarettes-hello-mevius/|title=Goodbye Friendly "Mild Seven" Cigarettes; Hello "Mevius"! : Japan Subculture Research Center|website=Japansubculture.com|date=15 February 2013 |access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://cigarettesreporter.com/japan-tobaccos-mevius-brand-replace-mild/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120820004733/http://cigarettesreporter.com/japan-tobaccos-mevius-brand-replace-mild/|url-status=usurped|archive-date=August 20, 2012|title=Japan Tobacco's 'Mevius' Brand to Replace Mild Seven - CigarettesReporter.com - Your cigarettes guide|website=Cigarettesreporter.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://japandailypress.com/japan-tobacco-announces-rebranding-of-mild-seven-to-mevius-cigarettes-098656/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120810234421/http://japandailypress.com/japan-tobacco-announces-rebranding-of-mild-seven-to-mevius-cigarettes-098656|url-status=usurped|archive-date=August 10, 2012|title=Japan Tobacco announces rebranding of Mild Seven to Mevius cigarettes|date=9 August 2012|website=Japandailypress.com|access-date=31 January 2018}}</ref> Промената на името започнала во [[Јапонија]] во февруари, по што следниот месец следеле Сингапур и Кореја.<ref name="New name">{{cite news|last=Yi|first=Whan-woo|title=JTI renames Mild Seven as Mevius|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/news/biz/2013/06/123_132438.html|access-date=28 January 2014|newspaper=The Korea Times|date=March 20, 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.jt.com/investors/media/press_releases/2012/pdf/20120808_02.pdf |title=Mild Seven evolves to Mevius With the new name and design, the brand is evolving, aiming to become the number one global premium brand |publisher=Japan Tobacco |date=2012-08-08 |access-date=2012-08-09}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.tobaccoreporter.com/2013/03/mild-seven-morphs-to-mevius-in-korea/|title=Mild Seven morphs to Mevius in Korea|date=21 March 2013|website=Tobaccoreporter.com|access-date=31 January 2018}}</ref> ==Спорност== ===Фалсификувани цигари Mild Seven од Северна Кореја=== Во 2006 г. било објавено дека фалсификувани цигари Mild Seven биле шверцувани и продавани надвор од Јапонија. Дизајнот на кутијата бил многу сличен, но квалитетот на цигарите, како што се мирисот и вкусот, не бил каков што треба. Според резултатите од истражувањата и во и надвор од Јапонија, постои сериозно сомнение дека овие лажни цигари се произведуваат како дел од дејноста за стекнување средства во странска валута од страна на [[Северна Кореја]].<ref>{{cite web|url=http://japanese.donga.com/List/3/all/27/293201/1|title=北朝鮮産の偽造日本たばこが初めて摘発|date=16 May 2006|website=Japanese.donga.com|access-date=31 January 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.dailynk.com/english/read.php?cataId=nk00100&num=999|title='Fake Cigarettes' Japan Investigation on North Korean Authorities|website=Dailynk.com|date=17 August 2006 |access-date=31 January 2018}}</ref> ===Повлечени цигари Mild Seven поради дефектен филтер=== Во декември 2007 г., JT повлекол дел од цигарите од марката Mild Seven што се продавале во продавниците во [[Токио]] и соседните префектури поради дефектни филтри. Од компанијата изјавиле дека ќе бидат повлечени 14.500 цигари, вклучително и 2.500 дефектни што биле испорачани во 225 продавници во Токио и три други префектури на 13 декември 2007 г. Филтрите на овие цигари не биле правилно залепени и лесно паѓале.<ref>{{cite web|url=https://www.reuters.com/article/idINIndia-31047420071219|title=Japan Tobacco recalls Mild Seven cigarettes|date=19 December 2007|access-date=31 January 2018|website=Reuters.com}}</ref> ===JTI Korea плаќа корисници на Instagram за промоција на Mevius=== Во септември 2017 г. било објавено дека JTI Korea им плаќала на корисници на [[Instagram]] со голем број следбеници да објавуваат фотографии од цигарите Mevius, според документ обезбеден од весникот ''[[The Korea Times]]''. Како надоместок, инфлуенсерите на Instagram, од кои повеќето биле мажи на возраст меѓу 20 и 30 години, наводно добивале до 5 милиони вони (приближно 4.400 американски долари) за секоја објава. Овие фотографии првенствено имале за цел да разбудат интерес за Mevius кај жените што ги следат младите мажи што водат грижа за модата и прикажуваат слики од секојдневието. Голем проблем со маркетингот на JTI на оваа [[социјална мрежа]] е тоа што малолетниците се неселективно изложени на овие фотографии што го воздигнуваат пушењето, бидејќи секој, без разлика на возраста, може да се придружи на Instagram и да ги гледа сликите. Во корејскиот Закон за тутунски бисниз не постојат посебни правила што ги регулираат маркетиншките и продажните активности на производителите на цигари на Instagram, [[Facebook]] и другите социјални мрежи. Еден корисник на Instagram се јавил и го известил ''The Korea Times'' за насоките за инфлуенсери на Instagram за да ја запознае јавноста со сомнителниот маркетинг на JTI Korea на социјалните мрежи. Тој изјавил дека бил контактиран од лице од маркетиншкиот тим на JTI Korea во јуни 2017 г.. ''„JTI систематски регрутираше млади машки корисници на Instagram што имаат најмалку 10.000 следбеници“'', изјавил корисникот под услов на анонимност. ''„Слушнав дека им нуделе од 4 до 5 милиони вони за секоја објава во текот на еден месец, зависно од бројот на нивните следбеници. На корисниците им беше дадено ливче на кое беше нацртано како треба да ги фотографираат и прикажуваат производите“''. Маркетиншката тактика на компанијата е срамотна, додал тој, нагласувајќи дека малолетниците, особено млади девојки, биле изложени на стотици фотографии што го разубавуваат пушењето. ''„Многу млади девојки внимателно ги следат овие згодни мажи во нивните 20-ти и 30-ти години што редовно објавуваат фотографии од своите убаво обликувани тела. Тие сигурно виделе многу од овие слики на Mevius“'', изјавил корисникот. ''„Решив да ја известам јавноста за неморалниот маркетинг на JTI, поради загриженоста дека тинејџерите можат да станат посклони кон пушење цигари“''. Насоките на JTI утврдуваат како корисниците на Instagram треба да фотографираат и какви фрази да користат при прикажувањето на фотографиите. Меѓутоа, JTI Korea негирала дека изработила такви насоки, нагласувајќи дека никогаш не вршела маркетинг преку социјалните мрежи. ''„Внатрешните политики на нашата компанија забрануваат незаконски маркетиншки активности“'', изјавил претставник на компанијата. ''„JTI Korea строго ги почитува сите соодветни домашни закони во нашите деловни активности“''.<ref>{{cite web|url=https://www.koreatimes.co.kr/www/tech/2017/09/694_237138.html|title=JTI Korea pays Instagram users for cigarette postings|date=28 September 2017|website=Koreatimes.co.kr|access-date=31 January 2018}}</ref> === Спорови околу користењето тутунски листови во близина на Фукушима === На интернет се појавиле спорови за тоа дека цигарите Mild Seven се произведувале со тутунски листови одгледани во близина на локацијата на нуклеарната несреќа во Фукушима во Јапонија. Некои претпоставувале дека Mild Seven го сменил името во Mevius за да избегне такви сомнежи. Меѓутоа, спорноста била отфрлена со официјалната изјава на JTI Korea дека „Mevius воопшто не користи јапонски тутун“.<ref>{{Cite news|url=http://www.etoday.co.kr/news/section/newsview.php?idxno=819431|title=빼빼로 방사능 논란에 이어 '일본산 잎담배'도 방사능 공방|date=2013-11-11|work=이투데이|access-date=2018-03-17|language=ko}}</ref> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Commons category-inline}} * [https://web.archive.org/web/20070122120117/http://www.jti.com/english/about_jti/our_brands/mild_seven.aspx JTI's web page on the Mild Seven product] * [https://web.archive.org/web/20250119171401/https://www.data.minsk.by/minsk/outdoor/06012007.html Kent vs Mild Seven in Minsk] [[Категорија:Марки на цигари]] cvw4dn4tvgypnl4wufvj77lz9qsph1u 0 1403319 5650993 5640050 2026-10-29T01:12:11Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650993 wikitext text/x-wiki {{Закосен наслов}}{{Speciesbox | image = Lysimachia nummularia0.jpg | image2 = Lysimachia nummularia1.jpg | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name="iucn">{{Cite iucn|title=Creeping-Jenny, ''Lysimachia nummularia''|article-number=e.T167913A42403938|last=Lansdown, R.V.|year=2014|access-date=15 February 2022|doi=10.2305/IUCN.UK.2014-1.RLTS.T167913A42403938.en}}</ref> | genus = Lysimachia | species = nummularia | authority = [[L.]] }} '''''Lysimachia nummularia''''' или полегната метлика ''—'' [[Вид (биологија)|вид]] [[Тревесто растение|тревесто]] [[Повеќегодишно растение|повеќегодишно]] [[Скриеносеменици|цветно растение]] од [[Семејство (биологија)|семејството]] јаглики (''Primulaceae''). == Опис == ''Lysimachia nummularia'' е голо растение чие [[стебло]] е долго 10–50 см, прилегнато или ползечко, слабо разгрането и со четириаголна форма. Неговите [[Лист|листови]] се поставени спротивно, но и покрај тоа сите се поставени во една рамнина. Имаат тркалезна или благо елипсовидна форма со мазни (цели) рабови, додека при основата се заоблени или малку продолжени. Се држат на многу кратки [[Лисна дршка|дршки]], а по нивната површина се забележуваат црвени жлездени точки. [[Цвет|Цветовите]] се поединечни, развиени во пазувите на листовите, со долги [[Цветна дршка|дршки]] што можат да бидат покуси или подолги од листот во чиј пазув се наоѓаат. Чашката има должина од 7 до 10 мм. Нејзините чашкини ливчиња се сосема раздвоени сè до основата, при што на самиот врв завршуваат со шпиц, а во долниот дел имаат срцевидна форма. Венчето е жолто, долго 8–15 мм, поделено на пет обратно-јајцевидни, тапи и целосни делови; одвнатре има темноцрвени точки и ситни бледи жлезди, а по рабовите густо покриено со кратки жлездести влакна. [[Прашник|Прашниците]] се два до трипати покуси од венчето и нееднакво долги; нивните филаменти се споени во основата во форма на трубичка (цевка), а однадвор покриени со густи кратки жлездести влакна. Столпчето е нешто подолго од прашниците. Плодната кутијка е топчеста, долга околу 3 мм, покуса од чашката и се формира ретко.<ref name=":1">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 4.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=1998|location=Скопје|pages=812}}</ref> == Распространетост == Растението потекнува од [[Европа]], но е пренесено и во [[Северна Америка]], каде што во одредени области се смета за инвазивен вид.<ref name="invasive.org">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.invasive.org/weedcd/pdfs/wow/monewart.pdf|title=Weed of the Week: Moneywort|work=Invasive and Exotic Species of North America|accessdate=11 May 2025}}</ref> Многу брзо се шири во поволни услови, особено на ниски влажни терени или во близина на езера. Може да се отстранува со рачно плевење, но мора темелно да се извлечат сите стебла и нивни парчиња за да не пуштат корени и пак да не израснат.<ref name="invasive.org" /> Во [[Македонија]] најчесто расте на влажни места, како што се влажните ливади и областите покрај потоците, до 1400 метри надморска височина. Тој е широко застапен и може да се најде на целата територија на Македонија.<ref name=":1" /> == Етимологија == Специфичниот епитет ''nummularia'' има латинско потекло и се преведува како „како паричка“,<ref name="RHSLG">{{Наведена книга|title=RHS Latin for gardeners|url=https://archive.org/details/rhslatinforgarde0000harr|last=Harrison|first=Lorraine|publisher=Mitchell Beazley|year=2012|isbn=978-1-84533-731-5|location=United Kingdom|pages=224}}</ref> што директно ја опишува морфологијата на лисната плоча. Оттука произлегуваат и народните имиња на растението кои асоцираат на монети. == Хемиски состав == Растението содржи голем број [[Фенолна киселина|фенолни киселини]].<ref>{{Наведено списание|last=Luczak|first=S|last2=Swiatek|first2=L|last3=Daniewski|first3=M|year=1989|title=Phenolic acids in herbs Lysimachia nummularia L. And L. Vulgaris L|journal=Acta Poloniae Pharmaceutica|volume=46|issue=4|pages=381–5|pmid=2635807}}</ref> == Галерија == <gallery> Податотека:Lysimachia nummularia kz.jpg|Lysimachia nummularia Податотека:Lysimachia nummularia bgiu.jpg|Lysimachia nummularia Податотека:Lysimachia nummularia 'Aurea' Leaves Closeup 2000px.jpg|Листови на Lysimachia nummularia, Податотека:Vrbina penízková.JPG|Lysimachia nummularia Податотека:Lysimachia nummularia a1.jpg|Златолисна варијанта Aurea на Lysimachia nummularia </gallery> == Наводи == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-врска}} * [https://web.archive.org/web/20190917145558/http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?6393,6418,6419 Jepson Manual Treatment (инвазивни видови)] * [http://calphotos.berkeley.edu/cgi/img_query?query_src=photos_index&where-taxon=Lysimachia+nummularia Галерија со фотографии од УЦ] {{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Незагрозени видови според МСЗП]] siukv70py9kervm7hadzkvnpi9bhk69 0 1403339 5650992 5629102 2026-10-29T01:12:06Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650992 wikitext text/x-wiki {{Закосен наслов}}{{Taxobox | name = Lysimachia atropurpurea | status = | image = Lysimachia atropurpurea'Beaujolais'1.jpg | image_caption = Lysimachia atropurpurea | range_map = | range_map_caption = | image2 = | image2_caption = | domain_sv = | domain = | regnum_sv = | regnum = Plantae | divisio_sv = | divisio = Spermatophyta | subdivisio_sv = | subdivisio = Angiospermae | classis_sv = | classis = Eudicotyledonae | ordo_sv = | ordo = Ericales | familia_sv = | familia = [[јаглики]] (Primulaceae) | genus_sv = | genus = [[Lysimachia]] | species_sv = | species = L. atropurpurea | taxon = Lysimachia atropurpurea | taxon_authority = [[L.]] }} ''Lysimachia atropurpurea'' ''—'' [[Вид (биологија)|вид]] [[Тревесто растение|тревесто]] [[Повеќегодишно растение|повеќегодишно]] [[Скриеносеменици|цветно растение]] кое припаѓа на [[Род (биологија)|родот]] ''[[Lysimachia]],'' од [[Семејство (биологија)|семејството]] [[јаглики]] (''Primulaceae''). Природно се јавува на [[Балкански Полуостров|Балканот]] и во [[Турција]]. Се одгледува ширум светот во градините претежно поради препознатливата, темна пурпурна боја на неговите цветови. == Опис и распространетост == ''Lysimachia atropurpurea'' е растение високо до 60 см, чие вертикално [[стебло]] најчесто е неразгрането или разгрането од самата основа. По целата должина има густи, куси и жлездести влакна. [[Лист|Листовите]] се поставени спирално, имаат линејно-ланцетаста до ланцетаста форма и должина од 3,5 до 8 см. Имаат сиво-зелена боја и од двете страни се покриени со ситни, кратки жлездести влакненца. На врвот се заострени, по рабовите набрчкани, а кон основата постепено се стеснуваат, при што најдолните листови имаат кратки дршки, додека горните се приседнати и во своите пазуви носат кратки гранчиња. [[Цвет|Цветовите]] се организирани во класовидно соцветие и се седечки (приседнати) или имаат сосем кратка [[Цветна дршка|дршка]]. Оската на [[Соцветие|соцветието]], како и самите цветни дршки, се прекриени со многу ситни жлездести влакненца. Чашката е со должина од околу 4 мм и е насечена подлабоко од половината на 5 делови. Делови на чашката се широко-ланцетасти, голи и заострени на врвот, а во нивната горна половина имаат пурпурна боја. Венчето е со темнопурпурна боја и должина од 6 до 7 мм, поделено речиси до самата основа. Венечните делови се линејно-ланцетасти, за 1 до 2 мм подолги од чашката, имаат пурпурна нијанса и се заострени на врвот. [[Прашник|Прашниците]] се со различна должина. Филаментите се подолги од венчето, а во својата основа се прстеновидно сраснати меѓу себе и се споени со основата на венчето. Столпчето е пократко од прашниците, цврсто и трајно останува прикачено на плодната кутијка. Плодната кутијка е топчеста, со дијаметар од 3-4 мм.<ref name=":1">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 4.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=1998|location=Скопје|pages=814}}</ref> Во [[Македонија]] расте на суви тревни терени, по меѓи на ниви, крај патишта, реки и други живеалишта. Се среќава во [[Таорска Клисура|Таорската Клисура]], клисурата на [[Мавровска Река]], [[Прилеп]], [[Мариово]] - мостот [[Расимбегов мост|Расим-беј]], [[Валандово]] - с. [[Ајранли]], [[Гевгелија]] - [[Смрдлива Вода]], с. [[Перово]], с. [[Богородица (Гевгелиско)|Богородица]] и с. [[Негорци]], како и во [[Струмица]] - [[Моноспитовско Блато]].<ref name=":1" /> == Галерија == <gallery> Податотека:Lysimachia atropurpurea'Beaujolais'3.jpg|Lysimachia atropurpurea 'Beaujolais' </gallery> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * [https://web.archive.org/web/20080601153553/http://www.skud.info/ Шведска база на податоци за култивирани растенија] * {{Ризница|Lysimachia atropurpurea}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Македонија]] 9hwb2o8eygveujt6rc4d83o4ssnz5jv 4 1403359 5651001 5649485 2026-10-29T01:59:39Z Инокентиј 47954 5651001 wikitext text/x-wiki {{:ВП:УНЗ|Тиверополник}} {{:ВП:УНС|Ранохристијанска уметност и архитектура|||5|нова статија}} {{:ВП:УНС|Коптска уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Италијанско ренесансно сликарство||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Северен маниризам||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Германска уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Каролиншка уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Отонска уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Средновековна уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Етиопска уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Уметност од периодот на преселбата на народите||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Англосаксонска уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Хунска уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Островска уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Визиготска уметност и архитектура||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Дарителски портрет||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Викиншка уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Итало-византиска уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Предроманика||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Мосанска уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Opus Anglicanum||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Готска уметност во Милано||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Меѓународна готика||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Меѓународна готска уметност во Италија||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Крстоносна уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Московска школа||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Новгородска школа||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Мудехарска уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Палеолошка ренесанса||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Критска школа||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Антверпенски маниризам||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Pittura infamante||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Неопластицизам||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Апстрактен експресионизам||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Стакизам||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Улична уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Јонска школа (сликарство)||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Капричо (уметност)||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Пиктуреск||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Караваџисти||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Фонтенбловска школа||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Утрехтски караваџизам||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Уметници на Тјудорскиот двор||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Фламанско барокно сликарство||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Лутеранска уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Сликарство на обоено поле||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Мексикански мурализам||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Портретно сликарство||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Вортицизам||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Мост (уметност)||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Портретна минијатура||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Историско сликарство||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Југендстил||||подобрена статија}} {{:ВП:УНС|Западно сликарство||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Западно сликарство од 20 век||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Лирска апстракција||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Историја на сликарството||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Автопортрет||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Чикано (уметничко движење)||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Трони||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Супрематизам||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Земјишна уметност||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Конзервација и реставрација на слики||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Минијатура||||нова статија}} {{:ВП:УНС|Перформанс||||нова статија}} {{:ВП:УНК}} [[Категорија:Википедија:Уредувачки натпревари/Сликарски правци и техники|Тиверополник]] khsgc98hsvehspzkygivr0j7umbw86t 4 1404405 5651092 5650767 2026-10-29T07:03:09Z P.Nedelkovski 47736 /* Список на учесници */ 5651092 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:200px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки денови.svg|150п]] |} {{Кратенка|ВП:УД}} Во текот на месец октомври 2026 година е планирано да се одржат 9 (девет) уредувачки денови, кои се изведуваат во текот на 24 часа од дадениот ден, со почеток во 00:00&nbsp;ч. и крај во 23:59&nbsp;ч. истиот ден. Предвид се земаат сите создадени или подобрени статии на зададената тема од корисници на Википедија на македонски јазик кои ги пријавиле во уредувачкиот ден. <b>Важно</b>: Наградите за овој предизвик се вредносни купони во вредност <b>од 2.500 денари</b>. Наградите ќе бидат купени по завршувањето на секој месец во вид на ваучери од продавница со седиште во Македонија. Одбраните корисници на наградите ќе бидат контактирани како да си ги подигнат наградите. За да се освои награда, потребно е да се исполнат следните критериуми: * Да се учествува во најмалку 10 изданија на уредувачките денови и/или викенди во текот на еден месец, и * Да се создадат или подобрат најмалку 25 статии <b>од тековниот месец</b>. Збирниот резултат претставува број на додадени зборови на Википедија преку уредените статии, за што е користена посебна википедијанска алатка за пребројување на зборови. Победник на натпреварот ќе биде учесникот кој ќе освои најмногу бодови вкупно од двата предизвика (уредувачки денови и уредувачки викенди) и ги задоволува останатите критериуми за доделување награда. Резултатите за секој месец ќе бидат објавени на [[Википедија:Уредувачки_денови_2026#Уредувачки_денови_по_месеци|проектната страница]]. == Изминати денови == === Видови на врбa во Македонија === [[Податотека:Salix alba Morton.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Видови на врбa во Македонија“]] На 1 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Видови на врбa во Македонија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за видовите на врба во Македонија може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Видови врби во Македонија|Видови на врба во Македонија]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Salix pentandra]] (Н)|[[Salix triandra]] (Н)|[[Salix purpurea]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:MartovskiSS|MartovskiSS]] | {{подреден список|[[Salix alpina]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник: Dangelovskibroz| Dangelovskibroz]] | {{подреден список|[[Salix retusa]] (Н)|[[Salix caprea]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Кирил Јовановски|Кирил Јовановски]] | {{подреден список|[[Salix herbacea]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:МихаилБРОЗ|МихаилБРОЗ]] | {{подреден список|[[Salix reticulata]] (Н)|[[Salix waldsteiniana]] (Н)}} |- | 6 | [[Корисник:JanaBroz|JanaBroz]] | {{подреден список|[[Salix cinerea]] (Н)}} |- | 7 | [[Корисник:Сараброз|Сараброз]] | {{подреден список|[[Salix eleagnos]] (Н)}} |- | 8 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Salix silesiaca]] (Н)|[[Salix appendiculata]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Реки во Нов Зеланд === [[Податотека:AS-rzeka-icon.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Реки во Нов Зеланд“]] На 6 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Реки во Нов Зеланд“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за реките во Нов Зеланд може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Список на реки во Нов Зеланд|Список на реки во Нов Зеланд]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Клута (река)]] (Н)|[[Фангануи (река)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Орети (река)]] (Н)|[[Ваитаки (река)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Матаура (река)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[Река Еглинтон]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Значајни американски ботанички илустратори === [[Податотека:Botanical_illustration_of_Lilium_superbum.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Значајни американски ботанички илустратори“]] На 8 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Значајни американски ботанички илустратори“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за значајните американски ботанички илустратори може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Список на американски ботанички илустратори|Список на американски ботанички илустратори]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Ен Кингсбери Волстонкрафт]] (Н)|[[Ема Хоман Тајер]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Маргарет Нилсон Армстронг]] (Н)|[[Клариса Мангер Беџер]] (Н)|[[Вилијам Пол Крилон Бартон]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] |{{подреден список|[[Џозеф Мејсон (уметник)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[Дороти ван Дајк Лик]] (Н)|[[Елси Луиз Шо]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години === [[Податотека:Book3.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години“]] На 13 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години“. ==== Материјали ==== За подобрување на статиите за книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Изборот на статии за подобрување треба да се врши од веќе создадените статии од следните предлошки на Википедија на македонски јазик: {{Книжевноста_во_1840-ти години|autocollapse}}{{Книжевноста_во_1850-ти години|autocollapse}} <b>Пример подобрена страница од ваков тип:</b> [[1900 во книжевноста]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник: Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[1857 во книжевноста]] (П)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[1840 во книжевноста]] (П)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[1859 во книжевноста]] (П)}} |} * (П) — подобрена статија === Драми на Тенеси Вилијамс === [[Податотека:Tennessee_Williams_NYWTS_(cropped).jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Драми на Тенеси Вилијамс“]] На 15 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Драми на Тенеси Вилијамс“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за драмите на Тенеси Вилијамс може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Тенеси Вилијамс|Драми на Тенеси Вилијамс]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Француска четврт (драма)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Скали за на покривот]] (Н)}} |- | 3 |[[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] |{{подреден список|[[Десет блока на Камино Реал]] (Н)|[[Период на привикнување]] (Н)}} |- | 4 |[[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] |{{подреден список|[[Ќе се врати ли господинот Мериведер од Мемфис?]] (Н)|[[Орфеј во пеколот]] (Н)|[[Пролетна бура]] (Н)|[[Не е за славеите]] (Н)|[[Седумте слегувања на Миртл]] (Н)|[[Ноќта на игуаната]] (Н)|[[Трамвај наречен „Желба“]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Уметноста во 1860-ти и 1870-ти години === [[Податотека:Art-1300258.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Уметноста во 1860-ти и 1870-ти години“]] На 20 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Уметноста во 1860-ти и 1870-ти години“. ==== Материјали ==== За подобрување на статиите за уметноста во 1860-ти и 1870-ти години може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Изборот на статии за подобрување треба да се врши од веќе создадените статии од следните предлошки на Википедија на македонски јазик: {{Уметноста_во_1860-ти години|autocollapse}}{{Уметноста_во_1870-ти години|autocollapse}} ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Уметноста во 1878 година]] (П)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[1860 во уметноста]] (П)|[[1861 во уметноста]] (П)}} |- | 3 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[1871 во уметноста]] (П)|[[1877 во уметноста]] (П)}} |} * (П) — подобрена статија === Управни области во Шкотска === [[Податотека:Flag of Scotland.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Управни области во Шкотска“]] На 22 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Управни области во Шкотска“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за управните области во Шкотска може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Управни области во Шкотска|Управни области во Шкотска]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Аргајл и Бјут]] (Н)| [[Источен Еаршир]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Фајф]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Абердиншир]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Генерални директори на УНЕСКО === [[Податотека:Flag of UNESCO.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Генерални директори на УНЕСКО“]] На 27 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Генерални директори на УНЕСКО“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за генералните директори на УНЕСКО може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Генерални директори на УНЕСКО|Генерални директори на УНЕСКО]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Рене Мае]] (Н)|[[Одре Азуле]] (Н)|[[Лутер Х. Еванс]] (Н)|[[Џон Вилкинсон Тејлор]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Коичиро Мацуура]] (Н)|[[Виторино Веронезе]] (Н)|[[Хаиме Торес Бодет]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Федерико Мајор Сарагоса]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија == Претстојни денови == === Позначајни кратери на Месечината === [[Податотека:Location of lunar crater humboldt.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Позначајни кратери на Месечината“]] На 29 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Позначајни кратери на Месечината“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за позначајните кратери на Месечианта може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Список на кратери на Месечината#Позначајни кратери|Список на кратери на Месечината]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Пиколомини (кратер)]] (Н)}} |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија == Поврзано == * [[Википедија:Уредувачки денови 2026/Статистика]] * [[Википедија:Уредувачки денови 2026/Известувања]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки денови 2026|10]] 28qnwg92047k4ovvofbgn5zudg82yrz 5651101 5651092 2026-10-29T07:10:40Z P.Nedelkovski 47736 /* Список на учесници */ 5651101 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:200px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки денови.svg|150п]] |} {{Кратенка|ВП:УД}} Во текот на месец октомври 2026 година е планирано да се одржат 9 (девет) уредувачки денови, кои се изведуваат во текот на 24 часа од дадениот ден, со почеток во 00:00&nbsp;ч. и крај во 23:59&nbsp;ч. истиот ден. Предвид се земаат сите создадени или подобрени статии на зададената тема од корисници на Википедија на македонски јазик кои ги пријавиле во уредувачкиот ден. <b>Важно</b>: Наградите за овој предизвик се вредносни купони во вредност <b>од 2.500 денари</b>. Наградите ќе бидат купени по завршувањето на секој месец во вид на ваучери од продавница со седиште во Македонија. Одбраните корисници на наградите ќе бидат контактирани како да си ги подигнат наградите. За да се освои награда, потребно е да се исполнат следните критериуми: * Да се учествува во најмалку 10 изданија на уредувачките денови и/или викенди во текот на еден месец, и * Да се создадат или подобрат најмалку 25 статии <b>од тековниот месец</b>. Збирниот резултат претставува број на додадени зборови на Википедија преку уредените статии, за што е користена посебна википедијанска алатка за пребројување на зборови. Победник на натпреварот ќе биде учесникот кој ќе освои најмногу бодови вкупно од двата предизвика (уредувачки денови и уредувачки викенди) и ги задоволува останатите критериуми за доделување награда. Резултатите за секој месец ќе бидат објавени на [[Википедија:Уредувачки_денови_2026#Уредувачки_денови_по_месеци|проектната страница]]. == Изминати денови == === Видови на врбa во Македонија === [[Податотека:Salix alba Morton.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Видови на врбa во Македонија“]] На 1 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Видови на врбa во Македонија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за видовите на врба во Македонија може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Видови врби во Македонија|Видови на врба во Македонија]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Salix pentandra]] (Н)|[[Salix triandra]] (Н)|[[Salix purpurea]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:MartovskiSS|MartovskiSS]] | {{подреден список|[[Salix alpina]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник: Dangelovskibroz| Dangelovskibroz]] | {{подреден список|[[Salix retusa]] (Н)|[[Salix caprea]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Кирил Јовановски|Кирил Јовановски]] | {{подреден список|[[Salix herbacea]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:МихаилБРОЗ|МихаилБРОЗ]] | {{подреден список|[[Salix reticulata]] (Н)|[[Salix waldsteiniana]] (Н)}} |- | 6 | [[Корисник:JanaBroz|JanaBroz]] | {{подреден список|[[Salix cinerea]] (Н)}} |- | 7 | [[Корисник:Сараброз|Сараброз]] | {{подреден список|[[Salix eleagnos]] (Н)}} |- | 8 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Salix silesiaca]] (Н)|[[Salix appendiculata]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Реки во Нов Зеланд === [[Податотека:AS-rzeka-icon.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Реки во Нов Зеланд“]] На 6 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Реки во Нов Зеланд“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за реките во Нов Зеланд може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Список на реки во Нов Зеланд|Список на реки во Нов Зеланд]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Клута (река)]] (Н)|[[Фангануи (река)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Орети (река)]] (Н)|[[Ваитаки (река)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Матаура (река)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[Река Еглинтон]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Значајни американски ботанички илустратори === [[Податотека:Botanical_illustration_of_Lilium_superbum.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Значајни американски ботанички илустратори“]] На 8 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Значајни американски ботанички илустратори“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за значајните американски ботанички илустратори може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Список на американски ботанички илустратори|Список на американски ботанички илустратори]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Ен Кингсбери Волстонкрафт]] (Н)|[[Ема Хоман Тајер]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Маргарет Нилсон Армстронг]] (Н)|[[Клариса Мангер Беџер]] (Н)|[[Вилијам Пол Крилон Бартон]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] |{{подреден список|[[Џозеф Мејсон (уметник)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[Дороти ван Дајк Лик]] (Н)|[[Елси Луиз Шо]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години === [[Податотека:Book3.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години“]] На 13 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години“. ==== Материјали ==== За подобрување на статиите за книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Изборот на статии за подобрување треба да се врши од веќе создадените статии од следните предлошки на Википедија на македонски јазик: {{Книжевноста_во_1840-ти години|autocollapse}}{{Книжевноста_во_1850-ти години|autocollapse}} <b>Пример подобрена страница од ваков тип:</b> [[1900 во книжевноста]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник: Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[1857 во книжевноста]] (П)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[1840 во книжевноста]] (П)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[1859 во книжевноста]] (П)}} |} * (П) — подобрена статија === Драми на Тенеси Вилијамс === [[Податотека:Tennessee_Williams_NYWTS_(cropped).jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Драми на Тенеси Вилијамс“]] На 15 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Драми на Тенеси Вилијамс“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за драмите на Тенеси Вилијамс може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Тенеси Вилијамс|Драми на Тенеси Вилијамс]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Француска четврт (драма)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Скали за на покривот]] (Н)}} |- | 3 |[[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] |{{подреден список|[[Десет блока на Камино Реал]] (Н)|[[Период на привикнување]] (Н)}} |- | 4 |[[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] |{{подреден список|[[Ќе се врати ли господинот Мериведер од Мемфис?]] (Н)|[[Орфеј во пеколот]] (Н)|[[Пролетна бура]] (Н)|[[Не е за славеите]] (Н)|[[Седумте слегувања на Миртл]] (Н)|[[Ноќта на игуаната]] (Н)|[[Трамвај наречен „Желба“]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Уметноста во 1860-ти и 1870-ти години === [[Податотека:Art-1300258.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Уметноста во 1860-ти и 1870-ти години“]] На 20 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Уметноста во 1860-ти и 1870-ти години“. ==== Материјали ==== За подобрување на статиите за уметноста во 1860-ти и 1870-ти години може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Изборот на статии за подобрување треба да се врши од веќе создадените статии од следните предлошки на Википедија на македонски јазик: {{Уметноста_во_1860-ти години|autocollapse}}{{Уметноста_во_1870-ти години|autocollapse}} ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Уметноста во 1878 година]] (П)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[1860 во уметноста]] (П)|[[1861 во уметноста]] (П)}} |- | 3 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[1871 во уметноста]] (П)|[[1877 во уметноста]] (П)}} |} * (П) — подобрена статија === Управни области во Шкотска === [[Податотека:Flag of Scotland.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Управни области во Шкотска“]] На 22 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Управни области во Шкотска“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за управните области во Шкотска може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Управни области во Шкотска|Управни области во Шкотска]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Аргајл и Бјут]] (Н)| [[Источен Еаршир]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Фајф]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Абердиншир]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Генерални директори на УНЕСКО === [[Податотека:Flag of UNESCO.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Генерални директори на УНЕСКО“]] На 27 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Генерални директори на УНЕСКО“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за генералните директори на УНЕСКО може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Генерални директори на УНЕСКО|Генерални директори на УНЕСКО]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Рене Мае]] (Н)|[[Одре Азуле]] (Н)|[[Лутер Х. Еванс]] (Н)|[[Џон Вилкинсон Тејлор]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Коичиро Мацуура]] (Н)|[[Виторино Веронезе]] (Н)|[[Хаиме Торес Бодет]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Федерико Мајор Сарагоса]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија == Претстојни денови == === Позначајни кратери на Месечината === [[Податотека:Location of lunar crater humboldt.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Позначајни кратери на Месечината“]] На 29 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Позначајни кратери на Месечината“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за позначајните кратери на Месечианта може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Список на кратери на Месечината#Позначајни кратери|Список на кратери на Месечината]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Пиколомини (кратер)]] (Н)|[[Пикар (кратер)]] (Н)}} |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија == Поврзано == * [[Википедија:Уредувачки денови 2026/Статистика]] * [[Википедија:Уредувачки денови 2026/Известувања]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки денови 2026|10]] h433wbqmjpokntxapjftrtx6kg33a22 5651104 5651101 2026-10-29T07:20:45Z ForestShutter 126802 /* Список на учесници */ 5651104 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:200px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки денови.svg|150п]] |} {{Кратенка|ВП:УД}} Во текот на месец октомври 2026 година е планирано да се одржат 9 (девет) уредувачки денови, кои се изведуваат во текот на 24 часа од дадениот ден, со почеток во 00:00&nbsp;ч. и крај во 23:59&nbsp;ч. истиот ден. Предвид се земаат сите создадени или подобрени статии на зададената тема од корисници на Википедија на македонски јазик кои ги пријавиле во уредувачкиот ден. <b>Важно</b>: Наградите за овој предизвик се вредносни купони во вредност <b>од 2.500 денари</b>. Наградите ќе бидат купени по завршувањето на секој месец во вид на ваучери од продавница со седиште во Македонија. Одбраните корисници на наградите ќе бидат контактирани како да си ги подигнат наградите. За да се освои награда, потребно е да се исполнат следните критериуми: * Да се учествува во најмалку 10 изданија на уредувачките денови и/или викенди во текот на еден месец, и * Да се создадат или подобрат најмалку 25 статии <b>од тековниот месец</b>. Збирниот резултат претставува број на додадени зборови на Википедија преку уредените статии, за што е користена посебна википедијанска алатка за пребројување на зборови. Победник на натпреварот ќе биде учесникот кој ќе освои најмногу бодови вкупно од двата предизвика (уредувачки денови и уредувачки викенди) и ги задоволува останатите критериуми за доделување награда. Резултатите за секој месец ќе бидат објавени на [[Википедија:Уредувачки_денови_2026#Уредувачки_денови_по_месеци|проектната страница]]. == Изминати денови == === Видови на врбa во Македонија === [[Податотека:Salix alba Morton.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Видови на врбa во Македонија“]] На 1 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Видови на врбa во Македонија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за видовите на врба во Македонија може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Видови врби во Македонија|Видови на врба во Македонија]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Salix pentandra]] (Н)|[[Salix triandra]] (Н)|[[Salix purpurea]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:MartovskiSS|MartovskiSS]] | {{подреден список|[[Salix alpina]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник: Dangelovskibroz| Dangelovskibroz]] | {{подреден список|[[Salix retusa]] (Н)|[[Salix caprea]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Кирил Јовановски|Кирил Јовановски]] | {{подреден список|[[Salix herbacea]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:МихаилБРОЗ|МихаилБРОЗ]] | {{подреден список|[[Salix reticulata]] (Н)|[[Salix waldsteiniana]] (Н)}} |- | 6 | [[Корисник:JanaBroz|JanaBroz]] | {{подреден список|[[Salix cinerea]] (Н)}} |- | 7 | [[Корисник:Сараброз|Сараброз]] | {{подреден список|[[Salix eleagnos]] (Н)}} |- | 8 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Salix silesiaca]] (Н)|[[Salix appendiculata]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Реки во Нов Зеланд === [[Податотека:AS-rzeka-icon.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Реки во Нов Зеланд“]] На 6 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Реки во Нов Зеланд“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за реките во Нов Зеланд може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Список на реки во Нов Зеланд|Список на реки во Нов Зеланд]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Клута (река)]] (Н)|[[Фангануи (река)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Орети (река)]] (Н)|[[Ваитаки (река)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Матаура (река)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[Река Еглинтон]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Значајни американски ботанички илустратори === [[Податотека:Botanical_illustration_of_Lilium_superbum.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Значајни американски ботанички илустратори“]] На 8 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Значајни американски ботанички илустратори“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за значајните американски ботанички илустратори може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Список на американски ботанички илустратори|Список на американски ботанички илустратори]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Ен Кингсбери Волстонкрафт]] (Н)|[[Ема Хоман Тајер]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Маргарет Нилсон Армстронг]] (Н)|[[Клариса Мангер Беџер]] (Н)|[[Вилијам Пол Крилон Бартон]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] |{{подреден список|[[Џозеф Мејсон (уметник)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[Дороти ван Дајк Лик]] (Н)|[[Елси Луиз Шо]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години === [[Податотека:Book3.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години“]] На 13 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години“. ==== Материјали ==== За подобрување на статиите за книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Изборот на статии за подобрување треба да се врши од веќе создадените статии од следните предлошки на Википедија на македонски јазик: {{Книжевноста_во_1840-ти години|autocollapse}}{{Книжевноста_во_1850-ти години|autocollapse}} <b>Пример подобрена страница од ваков тип:</b> [[1900 во книжевноста]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник: Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[1857 во книжевноста]] (П)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[1840 во книжевноста]] (П)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[1859 во книжевноста]] (П)}} |} * (П) — подобрена статија === Драми на Тенеси Вилијамс === [[Податотека:Tennessee_Williams_NYWTS_(cropped).jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Драми на Тенеси Вилијамс“]] На 15 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Драми на Тенеси Вилијамс“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за драмите на Тенеси Вилијамс може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Тенеси Вилијамс|Драми на Тенеси Вилијамс]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Француска четврт (драма)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Скали за на покривот]] (Н)}} |- | 3 |[[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] |{{подреден список|[[Десет блока на Камино Реал]] (Н)|[[Период на привикнување]] (Н)}} |- | 4 |[[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] |{{подреден список|[[Ќе се врати ли господинот Мериведер од Мемфис?]] (Н)|[[Орфеј во пеколот]] (Н)|[[Пролетна бура]] (Н)|[[Не е за славеите]] (Н)|[[Седумте слегувања на Миртл]] (Н)|[[Ноќта на игуаната]] (Н)|[[Трамвај наречен „Желба“]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Уметноста во 1860-ти и 1870-ти години === [[Податотека:Art-1300258.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Уметноста во 1860-ти и 1870-ти години“]] На 20 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Уметноста во 1860-ти и 1870-ти години“. ==== Материјали ==== За подобрување на статиите за уметноста во 1860-ти и 1870-ти години може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Изборот на статии за подобрување треба да се врши од веќе создадените статии од следните предлошки на Википедија на македонски јазик: {{Уметноста_во_1860-ти години|autocollapse}}{{Уметноста_во_1870-ти години|autocollapse}} ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Уметноста во 1878 година]] (П)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[1860 во уметноста]] (П)|[[1861 во уметноста]] (П)}} |- | 3 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[1871 во уметноста]] (П)|[[1877 во уметноста]] (П)}} |} * (П) — подобрена статија === Управни области во Шкотска === [[Податотека:Flag of Scotland.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Управни области во Шкотска“]] На 22 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Управни области во Шкотска“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за управните области во Шкотска може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Управни области во Шкотска|Управни области во Шкотска]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Аргајл и Бјут]] (Н)| [[Источен Еаршир]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Фајф]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Абердиншир]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Генерални директори на УНЕСКО === [[Податотека:Flag of UNESCO.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Генерални директори на УНЕСКО“]] На 27 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Генерални директори на УНЕСКО“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за генералните директори на УНЕСКО може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Генерални директори на УНЕСКО|Генерални директори на УНЕСКО]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Рене Мае]] (Н)|[[Одре Азуле]] (Н)|[[Лутер Х. Еванс]] (Н)|[[Џон Вилкинсон Тејлор]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Коичиро Мацуура]] (Н)|[[Виторино Веронезе]] (Н)|[[Хаиме Торес Бодет]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Федерико Мајор Сарагоса]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија == Претстојни денови == === Позначајни кратери на Месечината === [[Податотека:Location of lunar crater humboldt.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Позначајни кратери на Месечината“]] На 29 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Позначајни кратери на Месечината“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за позначајните кратери на Месечианта може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Список на кратери на Месечината#Позначајни кратери|Список на кратери на Месечината]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Пиколомини (кратер)]] (Н)|[[Пикар (кратер)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Теофил (кратер)]] (Н)}} |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија == Поврзано == * [[Википедија:Уредувачки денови 2026/Статистика]] * [[Википедија:Уредувачки денови 2026/Известувања]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки денови 2026|10]] stuhwdynx55usqrkvpaz4ov15skngy0 5651185 5651104 2026-10-29T11:26:48Z ForestShutter 126802 /* Список на учесници */ 5651185 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:200px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки денови.svg|150п]] |} {{Кратенка|ВП:УД}} Во текот на месец октомври 2026 година е планирано да се одржат 9 (девет) уредувачки денови, кои се изведуваат во текот на 24 часа од дадениот ден, со почеток во 00:00&nbsp;ч. и крај во 23:59&nbsp;ч. истиот ден. Предвид се земаат сите создадени или подобрени статии на зададената тема од корисници на Википедија на македонски јазик кои ги пријавиле во уредувачкиот ден. <b>Важно</b>: Наградите за овој предизвик се вредносни купони во вредност <b>од 2.500 денари</b>. Наградите ќе бидат купени по завршувањето на секој месец во вид на ваучери од продавница со седиште во Македонија. Одбраните корисници на наградите ќе бидат контактирани како да си ги подигнат наградите. За да се освои награда, потребно е да се исполнат следните критериуми: * Да се учествува во најмалку 10 изданија на уредувачките денови и/или викенди во текот на еден месец, и * Да се создадат или подобрат најмалку 25 статии <b>од тековниот месец</b>. Збирниот резултат претставува број на додадени зборови на Википедија преку уредените статии, за што е користена посебна википедијанска алатка за пребројување на зборови. Победник на натпреварот ќе биде учесникот кој ќе освои најмногу бодови вкупно од двата предизвика (уредувачки денови и уредувачки викенди) и ги задоволува останатите критериуми за доделување награда. Резултатите за секој месец ќе бидат објавени на [[Википедија:Уредувачки_денови_2026#Уредувачки_денови_по_месеци|проектната страница]]. == Изминати денови == === Видови на врбa во Македонија === [[Податотека:Salix alba Morton.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Видови на врбa во Македонија“]] На 1 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Видови на врбa во Македонија“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за видовите на врба во Македонија може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Видови врби во Македонија|Видови на врба во Македонија]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Salix pentandra]] (Н)|[[Salix triandra]] (Н)|[[Salix purpurea]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:MartovskiSS|MartovskiSS]] | {{подреден список|[[Salix alpina]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник: Dangelovskibroz| Dangelovskibroz]] | {{подреден список|[[Salix retusa]] (Н)|[[Salix caprea]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Кирил Јовановски|Кирил Јовановски]] | {{подреден список|[[Salix herbacea]] (Н)}} |- | 5 | [[Корисник:МихаилБРОЗ|МихаилБРОЗ]] | {{подреден список|[[Salix reticulata]] (Н)|[[Salix waldsteiniana]] (Н)}} |- | 6 | [[Корисник:JanaBroz|JanaBroz]] | {{подреден список|[[Salix cinerea]] (Н)}} |- | 7 | [[Корисник:Сараброз|Сараброз]] | {{подреден список|[[Salix eleagnos]] (Н)}} |- | 8 | [[Корисник:Виолетова|Виолетова]] | {{подреден список|[[Salix silesiaca]] (Н)|[[Salix appendiculata]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Реки во Нов Зеланд === [[Податотека:AS-rzeka-icon.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Реки во Нов Зеланд“]] На 6 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Реки во Нов Зеланд“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за реките во Нов Зеланд може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Список на реки во Нов Зеланд|Список на реки во Нов Зеланд]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Клута (река)]] (Н)|[[Фангануи (река)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Орети (река)]] (Н)|[[Ваитаки (река)]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Матаура (река)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[Река Еглинтон]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Значајни американски ботанички илустратори === [[Податотека:Botanical_illustration_of_Lilium_superbum.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Значајни американски ботанички илустратори“]] На 8 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Значајни американски ботанички илустратори“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за значајните американски ботанички илустратори може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Список на американски ботанички илустратори|Список на американски ботанички илустратори]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Ен Кингсбери Волстонкрафт]] (Н)|[[Ема Хоман Тајер]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Маргарет Нилсон Армстронг]] (Н)|[[Клариса Мангер Беџер]] (Н)|[[Вилијам Пол Крилон Бартон]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] |{{подреден список|[[Џозеф Мејсон (уметник)]] (Н)}} |- | 4 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[Дороти ван Дајк Лик]] (Н)|[[Елси Луиз Шо]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години === [[Податотека:Book3.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години“]] На 13 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години“. ==== Материјали ==== За подобрување на статиите за книжевноста во 1840-ти и 1850-ти години може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Изборот на статии за подобрување треба да се врши од веќе создадените статии од следните предлошки на Википедија на македонски јазик: {{Книжевноста_во_1840-ти години|autocollapse}}{{Книжевноста_во_1850-ти години|autocollapse}} <b>Пример подобрена страница од ваков тип:</b> [[1900 во книжевноста]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник: Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[1857 во книжевноста]] (П)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[1840 во книжевноста]] (П)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[1859 во книжевноста]] (П)}} |} * (П) — подобрена статија === Драми на Тенеси Вилијамс === [[Податотека:Tennessee_Williams_NYWTS_(cropped).jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Драми на Тенеси Вилијамс“]] На 15 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Драми на Тенеси Вилијамс“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за драмите на Тенеси Вилијамс може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Тенеси Вилијамс|Драми на Тенеси Вилијамс]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Француска четврт (драма)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:Jtasevski123|Jtasevski123]] | {{подреден список|[[Скали за на покривот]] (Н)}} |- | 3 |[[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] |{{подреден список|[[Десет блока на Камино Реал]] (Н)|[[Период на привикнување]] (Н)}} |- | 4 |[[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] |{{подреден список|[[Ќе се врати ли господинот Мериведер од Мемфис?]] (Н)|[[Орфеј во пеколот]] (Н)|[[Пролетна бура]] (Н)|[[Не е за славеите]] (Н)|[[Седумте слегувања на Миртл]] (Н)|[[Ноќта на игуаната]] (Н)|[[Трамвај наречен „Желба“]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Уметноста во 1860-ти и 1870-ти години === [[Податотека:Art-1300258.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Уметноста во 1860-ти и 1870-ти години“]] На 20 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Уметноста во 1860-ти и 1870-ти години“. ==== Материјали ==== За подобрување на статиите за уметноста во 1860-ти и 1870-ти години може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Изборот на статии за подобрување треба да се врши од веќе создадените статии од следните предлошки на Википедија на македонски јазик: {{Уметноста_во_1860-ти години|autocollapse}}{{Уметноста_во_1870-ти години|autocollapse}} ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Уметноста во 1878 година]] (П)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[1860 во уметноста]] (П)|[[1861 во уметноста]] (П)}} |- | 3 | [[Корисник:Erikatrpeska|Erikatrpeska]] | {{подреден список|[[1871 во уметноста]] (П)|[[1877 во уметноста]] (П)}} |} * (П) — подобрена статија === Управни области во Шкотска === [[Податотека:Flag of Scotland.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Управни области во Шкотска“]] На 22 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Управни области во Шкотска“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за управните области во Шкотска може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Управни области во Шкотска|Управни области во Шкотска]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:Lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Аргајл и Бјут]] (Н)| [[Источен Еаршир]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Фајф]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Абердиншир]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија === Генерални директори на УНЕСКО === [[Податотека:Flag of UNESCO.svg|десно|230п|Уредувачки ден „Генерални директори на УНЕСКО“]] На 27 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Генерални директори на УНЕСКО“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за генералните директори на УНЕСКО може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следната предлошка на Википедија на македонски јазик: * [[Предлошка:Генерални директори на УНЕСКО|Генерални директори на УНЕСКО]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Рене Мае]] (Н)|[[Одре Азуле]] (Н)|[[Лутер Х. Еванс]] (Н)|[[Џон Вилкинсон Тејлор]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Коичиро Мацуура]] (Н)|[[Виторино Веронезе]] (Н)|[[Хаиме Торес Бодет]] (Н)}} |- | 3 | [[Корисник:lili Arsova|Lili Arsova]] | {{подреден список|[[Федерико Мајор Сарагоса]] (Н)}} |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија == Претстојни денови == === Позначајни кратери на Месечината === [[Податотека:Location of lunar crater humboldt.jpg|десно|230п|Уредувачки ден „Позначајни кратери на Месечината“]] На 29 октомври 2026 година ќе се одржи уредувачки ден на тема „Позначајни кратери на Месечината“. ==== Материјали ==== За создавање или подобрување на статиите за позначајните кратери на Месечианта може да се користат другите јазични изданија на Википедија, дигитализирани и други материјали. <b>Забелешка:</b> Препорачано е изборот на статии да се врши од следниот список на Википедија на македонски јазик: * [[Список на кратери на Месечината#Позначајни кратери|Список на кратери на Месечината]] ==== Список на учесници ==== {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | [[Корисник:P.Nedelkovski|П.Неделковски]] | {{подреден список|[[Пиколомини (кратер)]] (Н)|[[Пикар (кратер)]] (Н)}} |- | 2 | [[Корисник:ForestShutter|ForestShutter]] | {{подреден список|[[Теофил (кратер)]]|[[Аристотелес (кратер)]] (Н)}} |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија == Поврзано == * [[Википедија:Уредувачки денови 2026/Статистика]] * [[Википедија:Уредувачки денови 2026/Известувања]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки денови 2026|10]] 5d1d4uxvtcw3ufj0on3uxyrwj77smv4 0 1404645 5651041 5637406 2026-10-29T04:33:51Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Дрвошко_Езеро_2.jpg|Дрвошко_Езеро_2.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651041 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Чаушица (појаснување)}} {{Инфокутија Езеро | lake_name = Чаушица<br>Дрвошко Езеро | image_lake = | caption_lake = Поглед на езерото Чаушица | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | coords = {{coord|41|30|30|N|22|46|15|E|type:waterbody}} | type = вештачко | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = [[Македонија]] | length = | width = | area = | depth = | max-depth = | volume = 220.000 кубни метри | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | cities = }} '''Чаушица''' (познато и како '''Дрвошко Езеро''') — [[вештачко езеро]] во близина на селото [[Дрвош]], [[Македонија]]. Езерото влегува во групата на оформени акумулации.<ref name="Геодив">{{ГеодивГеонас|глава=Езера во Македонија|страница=29}}</ref> == Местоположба == Езерото е сместено над селото [[Дрвош]], до кое води земјен пат од некогашното село [[Хамзали]]. Самото езеро се наоѓа на самата атарска граница помеѓу овие две села. == Историја == Браната била изградена во време на [[Југославија]] за потребите на тогашниот земјоделски комбинат, но водата од акумулацијата никогаш не била искористена за наводнување, туку водата истекувала преку преливникот во реката.<ref name="дрнка">{{Наведена мрежна страница|url=https://drnka.mk/%d0%b8%d0%b4%d0%bd%d0%b0%d1%82%d0%b0-%d0%b3%d0%be%d0%b4%d0%b8%d0%bd%d0%b0-%d1%82%d1%80%d0%b5%d0%b1%d0%b0-%d0%b4%d0%b0-%d0%b1%d0%b8%d0%b4%d0%b5-%d0%b3%d0%be%d1%82%d0%be%d0%b2-%d1%81%d0%b8%d1%81%d1%82/|title=Идната година треба да биде готов системот за наводнување од брана Чаушица во општина Босилово|last=Трајков|first=Ване|date=2020-05-02|work=Дрнка|accessdate=2026-09-30}}</ref> Во 2020 година, [[Европска Унија|Европската Унија]] доделила грант од 460.000 евра за изградба на систем за наводнуавње од 6,5 километри, со што би се наводнувале 85 хектари обработливо земјиште.<ref name="дрнка"/> == Опис == Езерото има капацитет од 220 илјади кубни метри вода.<ref name="дрнка"/> Со овој капацитет се класифицира како многу мала акумулација.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojastrumica.com/sostojba-akumulacii-prolet2026/|title=Вештачките акумулации во Струмица|date=2026-04-13|work=Моја Струмица|accessdate=2026-09-30}}</ref> == Галерија == <gallery mode="packed" heights="150px"> Податотека:Дрвошко Езеро.jpg|Воздушен поглед </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Drvoš Lake}} [[Категорија:Дрвош]] [[Категорија:Вештачки езера во Македонија]] i872vd1ziig1go3k95nrrrvheia2zml 5651043 5651041 2026-10-29T04:33:58Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Дрвошко_Езеро.jpg|Дрвошко_Езеро.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651043 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Чаушица (појаснување)}} {{Инфокутија Езеро | lake_name = Чаушица<br>Дрвошко Езеро | image_lake = | caption_lake = Поглед на езерото Чаушица | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | coords = {{coord|41|30|30|N|22|46|15|E|type:waterbody}} | type = вештачко | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = [[Македонија]] | length = | width = | area = | depth = | max-depth = | volume = 220.000 кубни метри | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | cities = }} '''Чаушица''' (познато и како '''Дрвошко Езеро''') — [[вештачко езеро]] во близина на селото [[Дрвош]], [[Македонија]]. Езерото влегува во групата на оформени акумулации.<ref name="Геодив">{{ГеодивГеонас|глава=Езера во Македонија|страница=29}}</ref> == Местоположба == Езерото е сместено над селото [[Дрвош]], до кое води земјен пат од некогашното село [[Хамзали]]. Самото езеро се наоѓа на самата атарска граница помеѓу овие две села. == Историја == Браната била изградена во време на [[Југославија]] за потребите на тогашниот земјоделски комбинат, но водата од акумулацијата никогаш не била искористена за наводнување, туку водата истекувала преку преливникот во реката.<ref name="дрнка">{{Наведена мрежна страница|url=https://drnka.mk/%d0%b8%d0%b4%d0%bd%d0%b0%d1%82%d0%b0-%d0%b3%d0%be%d0%b4%d0%b8%d0%bd%d0%b0-%d1%82%d1%80%d0%b5%d0%b1%d0%b0-%d0%b4%d0%b0-%d0%b1%d0%b8%d0%b4%d0%b5-%d0%b3%d0%be%d1%82%d0%be%d0%b2-%d1%81%d0%b8%d1%81%d1%82/|title=Идната година треба да биде готов системот за наводнување од брана Чаушица во општина Босилово|last=Трајков|first=Ване|date=2020-05-02|work=Дрнка|accessdate=2026-09-30}}</ref> Во 2020 година, [[Европска Унија|Европската Унија]] доделила грант од 460.000 евра за изградба на систем за наводнуавње од 6,5 километри, со што би се наводнувале 85 хектари обработливо земјиште.<ref name="дрнка"/> == Опис == Езерото има капацитет од 220 илјади кубни метри вода.<ref name="дрнка"/> Со овој капацитет се класифицира како многу мала акумулација.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojastrumica.com/sostojba-akumulacii-prolet2026/|title=Вештачките акумулации во Струмица|date=2026-04-13|work=Моја Струмица|accessdate=2026-09-30}}</ref> == Галерија == <gallery mode="packed" heights="150px"> </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Drvoš Lake}} [[Категорија:Дрвош]] [[Категорија:Вештачки езера во Македонија]] 4jfipev6vxpo8aepmobylqpjtaah25l 0 1404650 5651045 5637454 2026-10-29T04:34:05Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Иловичко_Езеро_2.jpg|Иловичко_Езеро_2.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651045 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Иловица (појаснување)}} {{Инфокутија Езеро | lake_name = Иловица<br>Иловчанка | image_lake = | caption_lake = Поглед на езерото Иловица | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | coords = {{coord|41|28|35|N|22|49|3|E|type:waterbody}} | type = вештачко | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = [[Македонија]] | length = | width = | area = | depth = | max-depth = | volume = 0,5 милиони м³ | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | cities = }} '''Иловица''' (познато и како '''Иловчанка''') — [[вештачко езеро]] во близина на селото [[Иловица]], [[Македонија]]. Езерото влегува во групата на оформени акумулации.<ref name="Геодив">{{ГеодивГеонас|глава=Езера во Македонија|страница=29}}</ref> == Местоположба == Езерото е сместено над селото [[Иловица]], до кое води земјен пат од самото село. == Историја == Браната на езерото била изградена во 1999 година.<ref>{{наведена книга|last=Никодиновски|first=Борис |title=Основи на воена географија на Република Македонија|publisher=Нико Компјутери|date=2000|language=македонски}}</ref> == Опис == Езерото има капацитет од 500 илјади кубни метри вода. Се користи за наводнување на околу 90 хектари земјоделско земјиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojastrumica.com/sostojba-akumulacii-prolet2026/|title=Вештачките акумулации во Струмица|date=2026-04-13|work=Моја Струмица|accessdate=2026-09-30}}</ref> == Галерија == <gallery mode="packed" heights="150px"> Податотека:Иловичко Езеро.jpg|Воздушен поглед </gallery> == Поврзано == * [[Иловица (брана)]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Ilovica Lake}} [[Категорија:Иловица]] [[Категорија:Вештачки езера во Македонија]] 1y5ir3hufapsf2x3hzeovk2m06vtb1v 5651046 5651045 2026-10-29T04:34:07Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Иловичко_Езеро.jpg|Иловичко_Езеро.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651046 wikitext text/x-wiki {{другиместа3|Иловица (појаснување)}} {{Инфокутија Езеро | lake_name = Иловица<br>Иловчанка | image_lake = | caption_lake = Поглед на езерото Иловица | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | coords = {{coord|41|28|35|N|22|49|3|E|type:waterbody}} | type = вештачко | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = [[Македонија]] | length = | width = | area = | depth = | max-depth = | volume = 0,5 милиони м³ | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | cities = }} '''Иловица''' (познато и како '''Иловчанка''') — [[вештачко езеро]] во близина на селото [[Иловица]], [[Македонија]]. Езерото влегува во групата на оформени акумулации.<ref name="Геодив">{{ГеодивГеонас|глава=Езера во Македонија|страница=29}}</ref> == Местоположба == Езерото е сместено над селото [[Иловица]], до кое води земјен пат од самото село. == Историја == Браната на езерото била изградена во 1999 година.<ref>{{наведена книга|last=Никодиновски|first=Борис |title=Основи на воена географија на Република Македонија|publisher=Нико Компјутери|date=2000|language=македонски}}</ref> == Опис == Езерото има капацитет од 500 илјади кубни метри вода. Се користи за наводнување на околу 90 хектари земјоделско земјиште.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mojastrumica.com/sostojba-akumulacii-prolet2026/|title=Вештачките акумулации во Струмица|date=2026-04-13|work=Моја Струмица|accessdate=2026-09-30}}</ref> == Галерија == <gallery mode="packed" heights="150px"> </gallery> == Поврзано == * [[Иловица (брана)]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Ilovica Lake}} [[Категорија:Иловица]] [[Категорија:Вештачки езера во Македонија]] 82ixrqmdpzzta8rp3lg2udwwa8ijc82 0 1404857 5650987 5641464 2026-10-29T00:53:51Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650987 wikitext text/x-wiki {{закосен наслов}} {{Speciesbox |image = Lathyrus sativus flowers Bangladesh cropped.JPG |image_caption = |genus = Lathyrus |species = sativus |authority = [[L.]] |synonyms = {{collapsible list | *''Cicercula alata'' <small>Moench</small> *''Cicercula alba'' <small>Medik.</small> *''Cicercula caerulea'' <small>Medik.</small> *''Cicercula sativa'' <small>([[Carl Linnaeus|L.]]) Medik.</small> *''Lathyrus asiaticus'' <small>(Zalkind) Kudrj.</small> *''Lathyrus azureus'' <small>Dean</small> *''Lathyrus sativus'' subsp. ''albus'' <small>Smekalova</small> *''Lathyrus sativus'' f. ''chlorospermus'' <small>Smekalova</small> *''Lathyrus sativus'' var. ''comitans'' <small>Smekalova</small> *''Lathyrus sativus'' var. ''depressus'' <small>Smekalova</small> *''Lathyrus sativus'' var. ''orbiculatus'' <small>Smekalova</small> *''Lathyrus sativus'' var. ''parviflorus'' <small>Smekalova</small> *''Lathyrus sativus'' var. ''pisiformis'' <small>Smekalova</small> *''Lathyrus sativus'' var. ''platyspermus'' <small>Smekalova</small> *''Lathyrus sativus'' var. ''pulchrus'' <small>Smekalova</small> *''Lathyrus sativus'' var. ''variegatus'' <small>Smekalova</small> *''Lathyrus sativus'' var. ''violascens'' <small>Smekalova</small> *''Orobus bimarginatus'' <small>Stokes</small> *''Pisum lathyrus'' <small>E.H.L.Krause</small> }} |synonyms_ref = <ref>{{cite web |url=http://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:501990-1#synonyms |title=''Lathyrus sativus'' L. |author=<!--Not stated--> |date=2017 |website=Plants of the World Online |publisher=Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew |access-date=20 July 2020 |archive-date=20 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200720081455/http://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:501990-1#synonyms |url-status=live }}</ref> }} [[Податотека:Lathyrus sativus sl25 (cropped).jpg|мини|''Цвет на Lathyrus sativus'']] '''''Lathyrus sativus'''''<ref name="KewGardens">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.kew.org/science-conservation/plants-fungi/lathyrus-sativus-grass-pea|title=''Lathyrus sativus'' (grass pea)|publisher=[[Kew Gardens]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20160130062436/http://www.kew.org/science-conservation/plants-fungi/lathyrus-sativus-grass-pea|archive-date=30 January 2016}}</ref> — [[Вид (биологија)|вид]] на [[скриеносеменици]] од фамилијата [[бобови]], кој најчесто се одгледува за човечка исхрана и како храна за добиток во Азија и источна Африка. Тоа е особено важна култура во областите склони кон [[суша]] и подрачја сиромашни со храна, се смета за „сигурна култура“ бидејќи дава сигурни приноси кога сите други култури ќе пропаднат. [[Семе|Семето]] содржи невротоксин кој предизвикува латиризам, невродегенеративно заболување, ако се користи во исхраната како примарен извор на протеини во подолг период.<ref>{{Наведено списание|last=Singh|first=Surya S|last2=Rao|first2=SLN|date=July 2013|title=Lessons from neurolathyrism: A disease of the past & the future of ''Lathyrus sativus'' (Khesari dal)|journal=The Indian Journal of Medical Research|language=en|volume=138|issue=1|pages=32–37|pmc=3767245|pmid=24056554}}</ref> Во [[Македонија]] е посочен од неколку автори како, Јуришиќ во 1923 година, Рудски во 1943 година и Групче во 1958 година, но денес видот не е сретнат.<ref name=":0">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=1254-1255}}</ref> == Одгледување == Точното потекло на ''Lathyrus sativus'' е предмет на дебата, најверојатно вил доведен во [[Балкански Полуостров|балканскиот]] регион околу 6000 година пр. н. е.<ref name="KewGardens" /> ''Lathyrus sativus'' најдобро расте на места каде што просечната температура е 10–25 степени.°C, а просечните врнежи од дожд се 450 до 650 мм годишно. Како и другите мешунки, го подобрува количеството на азот во почвата. Културата може да преживее [[суша]] или [[Поплава|поплави]],<ref name="KewGardens" /> но најдобро расте во влажни почви. Толерира различни типови почва, од лесно песокливи, ретко глинести до тешки глинести почви, како и кисели, неутрални или алкални почви. Растението не толерира сенка.<ref name="PlantsForAFuture">''[[Plants for a Future]]'' [http://www.pfaf.org/user/Plant.aspx?LatinName=Lathyrus+sativus ''Lathyrus sativus''] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20160131120334/http://www.pfaf.org/user/Plant.aspx?LatinName=Lathyrus+sativus}}</ref> == Употреба == [[Податотека:GachasAlmorta.jpg|лево|мини|187x187пкс| ''Gachas manchegas'', со брашно од грашок]] Семето од овој вид се продава на пазарите во [[Фиренца]] за човечка исхрана. Потрошувачката на овој мешункаст зеленчук во Италија е ограничена на некои области во централниот дел на земјата и постојано опаѓа. [[Брашно|Брашното]] направено од ''Lathyrus sativus'' (шпански: ''almorta'') е главната состојка за ''Gachas manchegas'' или ''gachas de almorta''.<ref>[https://es.wikibooks.org/wiki/Gachas_manchegas Gachas manchegas recipe] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20251209080508/https://es.wikibooks.org/wiki/Gachas_manchegas |date=2025-12-09 }} {{In lang|es}}</ref> Придружните јадења се разликуваат низ цела [[Кастиља-Ла Манча|Кастиња-Ла Манча]]. Ова е основен намирник во древна [[манчешка кујна]], која највеќе се консумира во текот на студените зимски месеци. Јадењето најчесто се јаде директно од тавата во која е приготвено, користејќи лажица или само парче леб. Поради неговата токсичност, било забрането за човечка конзумација во Шпанија од 1967 година<ref name="AECOSAN">{{Наведен извештај|access-date=8 July 2023}}</ref> до 2018 година.<ref>{{Наведена книга|url=https://www.aesan.gob.es/AECOSAN/docs/documentos/seguridad_alimentaria/evaluacion_riesgos/informes_comite/HARINA_ALMORTAS.pdf|title=Informe del Comité Científico de la Agencia Española de Consumo, Seguridad Alimentaria y Nutrición (AECOSAN) sobre la seguridad del consumo de harina de almortas.|date=23 December 2018|language=es-ES|access-date=20 September 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231202053643/https://www.aesan.gob.es/AECOSAN/docs/documentos/seguridad_alimentaria/evaluacion_riesgos/informes_comite/HARINA_ALMORTAS.pdf|archive-date=2 December 2023}}</ref> Сепак, тоа било широко продавано како храна за животни, но изложено заедно со брашно за човечка потрошувачка.<ref name="Mulet">{{Наведена книга|title=Comer sin miedo|url=https://archive.org/details/comersinmiedomit0000unse|last=Mulet|first=J. M.|date=2011|publisher=Booket|isbn=9788423348862|edition=6th reprint|location=Barcelona|page=[https://archive.org/details/comersinmiedomit0000unse/page/55 55]|language=es-ES|quote=Esto ha motivado que la harina de almorta se siga vendiendo en los supermercados a pesar de la prohibición, etiquetada como "pienso para animales" (en letra pequeña). Curiosamente, no la tienen en la sección de mascotas, sino en la de harinas.}}</ref> Градот [[Алвајазаре]] во Португалија посветува фестивал што трае неколку дена на јадења што ја содржат мешунката. Алвајазере се нарекува себеси престолнина на чичарото (''Chícharo''), што е португалскиот назив за оваа мешунка. Lathyrus sativus може да се користи во исхраната како зелен грашок. Зрелите семиња треба да се натопуваат и темелно да се готват за да се намалат токсините кои ги содржи.<ref name="PlantsForAFuture" /> Листовите и стеблото се готват и јадат како ''чана сага'' (одија:ଚଣା ଶାଗ) во делови од сојузната држава [[Одиша]] во Индија. == Невротоксични својства == [[File:Lathyrus_sativus_seeds.JPG|мини| Сушени семиња ''од Lathyrus sativus'', ]] Како и другите мешунки, ''L. sativus'' произведува семе со висока содржина [[Белковина|на протеини]]. Семето содржи и варијабилни количини на невротоксична [[аминокиселина]] наречена оксалилдиаминопропионска киселина (ODAP).<ref>{{Наведено списание|last=Rao|first=S. L. N.|last2=Adiga|first2=P. R.|last3=Sarma|first3=P. S.|date=1 March 1964|title=The Isolation and Characterization of β-N-Oxalyl-L-α,β-Diaminopropionic Acid: A Neurotoxin from the Seeds of ''Lathyrus sativus''*|journal=Biochemistry|volume=3|issue=3|pages=432–436|doi=10.1021/bi00891a022|issn=0006-2960|pmid=14155110}}</ref> Се смета како причинител за болеста [[невролатиризам]], [[Невродегенерација|невродегенеративно]] заболување кое предизвикува [[парализа]] на долниот дел од телото: исцрпеност на глутеалниот мускул (задникот).<ref name="KewGardens" /> Болеста историски се јавувала по [[Масовен глад|глад]] во Европа (Франција, Шпанија, Германија), Северна Африка и Јужна Азија, а сè уште е распространета во Еритреја, Етиопија и Авганистан, кога семето од видот е главен извор на хранливи материи подолг период. Концентрацијата на ODAP се зголемува кај растенијата одгледувани под стресни услови. Некои автори тврдат дека оваа токсичност е преценета, а ''L. sativus'' е безопасен како дел од нормалната исхрана.<ref>{{Наведено списание|last=Rao|first=S. L. N.|date=1 March 2011|title=A look at the brighter facets of β-N-oxalyl-l-α,β-diaminopropionic acid, homoarginine and the grass pea|url=https://www.researchgate.net/publication/45285616|journal=Food and Chemical Toxicology|volume=49|issue=3|pages=620–622|doi=10.1016/j.fct.2010.06.054|pmid=20654679}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Singh|first=Surya S.|last2=Rao|first2=S. L. N.|date=1 July 2013|title=Lessons from neurolathyrism: A disease of the past & the future of ''Lathyrus sativus'' (Khesari dal)|journal=The Indian Journal of Medical Research|volume=138|issue=1|pages=32–37|issn=0971-5916|pmc=3767245|pmid=24056554}}</ref> [[File:Gracias_á_la_almorta,_Francisco_de_Goya.jpg|десно|мини|251x251px| ''Gracias á la almorta'', графика на Гоја]] Во својот графички серијал „Ужасите на војната“ (''The Disasters of War'') од 1810–1815 година, [[Франсиско Гоја]] ги илустрира штетните последици од прекумерната консумација на овој грашок во време на глад преку неговата графика ''„Благодарение на грашокот“ (Gracias á la almorta)''<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://fundaciongoyaenaragon.es/eng/obra/gracias-a-la-almorta-1/805|title=Thanks to the grass pea (Gracias á la almorta)|date=16 December 2010|publisher=Fundación Goya en Aragón|archive-url=https://web.archive.org/web/20230708164938/https://fundaciongoyaenaragon.es/eng/obra/gracias-a-la-almorta-1/805|archive-date=8 July 2023|accessdate=8 July 2023}}</ref> која се однесува на Наполеоновата опсада на Мадрид. На сликата е прикажана жена која повеќе не може да оди поради латиризам, опкружена со гладни луѓе кои чекаат за чинија храна подготвена од овој грашок.<ref name="mckie">{{Наведени вести|url=https://www.theguardian.com/science/2023/jul/08/uk-scientists-could-make-poisonous-grass-pea-a-valuable-food-crop|title=UK scientists could make poison pea a crucial crop|last=McKie|first=Robin|date=8 July 2023|work=The Guardian}}</ref> Производите од грашок биле забранети за продажба за човечка потрошувачка во Шпанија од 1967 до 2018 година, поради токсичност. == Програми за размножување == [[File:Grasspea_pre-breeding_at_ICARDA.jpg|лево|мини|155x155px| Одгледувач на ''Lathyrus sativus'' во објектите на Меѓународниот центар за земјоделски истражувања во сувите подрачја (ICARDA) во станицата Маршуш, Мароко.]] Во тек се програми за размножување за производство на линии на ''Lathyrus sativus'' кои содржат нивоа на ODAP премногу ниски за да бидат опасни, а воедно одржуваат отпорност на болести и инсекти, како и отпорност и толеранција на суша, топлина и соленост.<ref name="patient">{{Наведена мрежна страница|url=http://patient.info/doctor/lathyrism|title=Lathyrism|last=Borton|first=Chloe|date=22 March 2010|work=Patient|publisher=EMIS Group|language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20160818034246/http://patient.info/doctor/lathyrism|archive-date=18 August 2016|accessdate=14 September 2016}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Edwards|first=Anne|last2=Njaci|first2=Isaac|last3=Sarkar|first3=Abhimanyu|last4=Jiang|first4=Zhouqian|last5=Kaithakottil|first5=Gemy George|last6=Moore|first6=Christopher|last7=Cheema|first7=Jitender|last8=Stevenson|first8=Clare E. M.|last9=Rejzek|first9=Martin|date=16 February 2023|title=Genomics and biochemical analyses reveal a metabolon key to β-L-ODAP biosynthesis in ''Lathyrus sativus''|journal=Nature Communications|language=en|volume=14|issue=1|pages=876|bibcode=2023NatCo..14..876E|doi=10.1038/s41467-023-36503-2|issn=2041-1723|pmc=9935904|pmid=36797319|doi-access=free}}</ref><ref name="mckie" /> Дивите сродници на растението претставуваат значаен извор на генетски материјал за подобрување на одгледуваните сорти.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.cwrdiversity.org/partnership/grasspea-pre-breeding-project/|title=Grasspea Pre-breeding Project|date=10 May 2019<!--Last modifed, from page source-->|work=Crop Wild Relatives|archive-url=https://web.archive.org/web/20180803163452/https://www.cwrdiversity.org/partnership/grasspea-pre-breeding-project/|archive-date=3 August 2018|accessdate=3 August 2018}}</ref> Во периодот од 2016 до 2018 година, Меѓународниот центар за земјоделски истражувања во сувите подрачја (ICARDA) ги проучувал дивите сродници со цел да се идентификуваат гени поврзани со ниска концентрација или целосно отсуство на ODAP, како и со отпорност или толерантност кон биотички и абиотички стресови. Идентификуваните особини биле наменети за нивно пренесување во одгледуваниот граор.<ref>{{Наведено списание|last=Abdallah|first=Fadoua|last2=Kumar|first2=Shiv|last3=Amri|first3=Ahmed|last4=Mentag|first4=Rachid|last5=Kehel|first5=Zakaria|last6=Mejri|first6=Rajia Kchaou|last7=Triqui|first7=Zine El Abidine|last8=Hejjaoui|first8=Kamal|last9=Baum|first9=Michael|date=2021|title=Wild ''Lathyrus'' species as a great source of resistance for introgression into cultivated grass pea (''Lathyrus sativus'' L.) against broomrape weeds (''Orobanche crenata'' Forsk. and ''Orobanche foetida'' Poir.)|journal=Crop Science|language=en|volume=61|issue=1|pages=263–276|doi=10.1002/csc2.20399|issn=1435-0653|doi-access=free}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.clima.uwa.edu.au/publications/lathyrus Билтен ''на Lathyrus''] * [https://lambeinfund.org/ ''Што е ново околу '']''[http://www.clima.uwa.edu.au/publications/lathyrus Lathyrus]?'' [https://lambeinfund.org/ билтен] {{Предлошка:Видови граор во Македонија}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Лековити растенија]] [[Категорија:Мешункасти култури]] [[Категорија:Флора на Азија]] [[Категорија:Граор]] [[Категорија:Флора]] [[Категорија:Флора на Македонија]] su1d12exxcelt9ubhbx446tcydsyw65 0 1404858 5650986 5639894 2026-10-29T00:51:42Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650986 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Lathyrus angulatus.jpg|мини|Lathyrus angulatus во близина на Ел Перељо (El Perelló), Каталонија, Шпанија]] '''''Lathyrus angulatus''''' е вид на [[граор]] е [[Род (биологија)|род]] на [[скриеносеменици]] од фамилијата бобови, ''[[Fabaceae]].'' Потекнува од јужна [[Европа]] и [[Северна Африка]], а на други места е познат како [[Внесен вид|воведен вид]]. Ова е едногодишна билка со прирабно, стебло. Секој лист е составен од две ливчиња во облик на лист, секоја долга неколку сантиметри и многу тесна. Има ситни намотани [[Витица (ботаника)|витици]]. [[Соцветие|Соцветието]] носи еден осамен цвет на долга цветна дршка со четинест врв, при што цветот е сместенна средината. Виолетовиот цвет е широк околу еден сантиметар. Плодот е сува пуклива мешунка без влакненца. == Надворешни врски == * [http://www.calflora.org/cgi-bin/species_query.cgi?where-taxon=Lathyrus+angulatus Калфлора: ''Lathyrus angulatus''] — ''воведен вид'' . * [https://web.archive.org/web/20190819190855/http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?3691,3922,3923 Рачен третман на Џепсон] * [https://plants.usda.gov/java/profile?symbol=LAAN3 Профил на растенија од USDA] * [http://calphotos.berkeley.edu/cgi/img_query?query_src=photos_index&where-taxon=Lathyrus+angulatus Фото галерија] {{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Граор]] [[Категорија:Флора на Македонија]] pw0eewt06jo6dqn4f7y8vz3ojpmb52r 10 1404901 5650845 5640214 2026-10-28T13:27:23Z Msz2001 125586 додавам недостасувачкиот <noinclude>; коригирам <ref> во <ref> 5650845 wikitext text/x-wiki {{Наведено списание|last=Соколоски|first=Методија|author-link=Методија Соколоски|date=1972-1973|title=Преспанската нахија во текот на XVI век|url=http://periodica.fzf.ukim.edu.mk/godzb/GZ24-25(1972-3)/GZ24-25.10.%20%D0%A1%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D1%81%D0%BA%D0%B8,%20%D0%9C.%20-%20%D0%9F%D1%80%D0%B5%D1%81%D0%BF%D0%B0%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%82%D0%B0%20%D0%BD%D0%B0%D1%85%D0%B8%D1%98%D0%B0%20%D0%B2%D0%BE%20%D1%82%D0%B5%D0%BA%D0%BE%D1%82%20%D0%BD%D0%B0%20XVI%20%D0%B2%D0%B5%D0%BA.pdf|journal=Годишен зборник на Филозофскиот факултет|volume=24-25|pages={{{1|}}}}} <noinclude> {{документација|content=Предлошка за наведување на страница/ци од написот „Преспанската нахија во текот на XVI век“ на Методија Соколоски од ''Годишен зборник на Филозофскиот факултет'' 24-25 (1972-73). == Употреба == <pre><ref name="ПН">{{ПреспанскаНахија|страница/ци}}</ref></pre> === Пример === Турскиот пописен дефтер за Преспанската Нахија од 1519 г. забележува дека Хотешево (Отешево) имало 33 семејства, 1 вдовица и 3 неженити. Во дефтерот за 1583 г. имало 21 семејство, и 2 неженети..<ref name="ПН">{{ПреспанскаНахија|26}}</ref> {{наводи во предлошка}} }} [[Категорија:Предлошки за наводи за Македонија]] [[Категорија:Предлошки за Егејска Македонија|{{PAGENAME}}]] </noinclude> e1cy3gsclcdbatqrr3zg07fachm8vk8 0 1405614 5650999 5644406 2026-10-29T01:38:39Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650999 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Montia fontana flowers.jpg|status=LC|status_system=IUCN3.1|status_ref=<ref name="iucn status 12 November 2021">{{cite iucn |author=Lansdown, R.V. |date=2014 |title=''Montia fontana'' |volume=2014 |article-number=e.T164123A63307717 |doi=10.2305/IUCN.UK.2014-2.RLTS.T164123A63307717.en |access-date=12 November 2021}}</ref>|genus=Montia|species=fontana|authority=[[L.]]|synonyms={{Collapsible list | *''Calandrinia cerrateae'' <small>Añon</small> *''Calandrinia pusilla'' <small>Barnéoud</small> *''Cameraria fontana'' <small>Moench</small> *''Claytonia fontana'' <small>(L.) R.J.Davis</small> *''Claytonia hallii'' <small>A.Gray</small> *''Claytonia pusilla'' <small>(Barnéoud) Kuntze</small> *''Montia alsine-facie'' <small>Gilib.</small> *''Montia arvensis'' <small>Wallr.</small> *''Montia chaberti'' <small>Gand.</small> *''Montia clara'' <small>Ö. Nilsson</small> *''Montia decumbens'' <small>St.-Lag.</small> *''Montia dipetala'' <small>Suksd.</small> *''Montia erecta'' <small>Steud.</small> *''Montia funstonii'' <small>Rydb.</small> *''Montia hallii'' <small>(A. Gray) Greene</small> *''Montia lamprosperma'' <small>Cham.</small> *''Montia linearifolia'' <small>d'Urv.</small> *''Montia major'' <small>Steud.</small> *''Montia pentandra'' <small>Willd. ex Cham.</small> *''Montia stenophylla'' <small>Rydb.</small> *''Montia tenella'' <small>Steud.</small> *''Montia terrestris'' <small>Dumort.</small> | synonyms_ref = <ref>{{citation |url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2508965 |title=The Plant List: A Working List of All Plant Species |access-date=8 May 2016}}</ref> }}}} '''''Montia fontana''''' е тревесто едногодишно до повеќегодишно растение кое расте во слатководни извори во планинските региони и во сезонски влажни кисели тревни површини во низините. Распространет е насекаде низ светот, со исклучок на Јужна Азија. Неговите морфолошки особености значително варираат, што придонело за сложен развој на таксономската класификација. Во моментов се признаваат три подвида, кои главно се разликуваат според изгледот на семенската обвивка. Растението е јадливо и во некои региони се употребува за подготовка на салати, но неговото економско значење е мало. Поради тоа што е поврзано со живеалишта со чиста вода, често се смета за вид значаен од аспект на заштитата на природата. == Опис == Едногодишно или повеќегодишно растение, прилегнато или вертикално исправено, честопати потопено во вода, разгрането, долго до 30 цм и повеќе, голо. Листовите наспрамни; подолните лопатовидни, приседнати, до 20 мм долги, 2-3 мм широки, не многу месести. Погорните листови ланцетни до линејно-ланцетни. Соцветието терминално или странично, со мал број цветови (2-5), кои се со долги дршки. Цветовите околу 2 мм долги и неупадливи. Чашкините ливчиња 2, зелени. Венечните ливчиња 5, бели, скоро двапати поголеми од чашката, во основата сраснати. Прашниците 3 и сраснати со основата на помалите венечни ливчиња. Плодникот со 3 жига. Плодот е кутијка која надолжно распукнува до основата на три дела. Семките кафеави, мазни, светликави.<ref name=":1">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=1998|location=Скопје|pages=437}}</ref> [[File:Montia_fontana_connate.jpg|мини| Листовите на мало растение често се споени во основата.]] == Таксономија == Името ''Montia fontana'' го измислил [[Карл Линеј|Линеј]] во 1753 година во ''[[Species Plantarum]]'', но имало многу синоними пред и потоа: ''Montia aquatica minor'', ''Cameraria aquatica minor'' и ''Portulaca arvensis'' се едни од нив.<ref>{{Наведена книга|url=https://www.biodiversitylibrary.org/item/13829#page/99/mode/1up|title=Species Plantarum|last=Linnaeus|first=C.|year=1753}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gbif.org/species/9004024|title=''Montia fonatana'' L.|work=Global Biodiversity Information Forum|accessdate=10 February 2024}}</ref> Генеричкото име ''Montia'' е почит кон [[Џузепе Монти]] (1682-1760), професор по ботаника во Болоња.<ref name="Leighton">{{Наведена книга|title=A Flora of Shropshire|last=Leighton|first=W.A.|date=1841|publisher=John van Voorst|location=London}}</ref> Епитетот ''фонтана'' потекнува од латинскиот збор ''[[wiktionary:fontana|fontanus]]'', што значи извор, и се однесува на неговото живеалиште. Бидејќи ''Montia'' е толку распространет и варијабилен вид, измислени се многу синоними и опишани се многу подвидови кои ја одразуваат оваа варијабилност. Моментално прифатениот опис во голема мера се базира на описот на [[Макс Волтерс]] во британскиот журнал ''Ватсонија'' од 1953 година.<ref name="Walters">{{Наведено списание|last=Walters|first=S.M.|date=1953|title=Montia fontana L.|url=https://archive.org/details/wats-3p-1|journal=Watsonia|volume=3|pages=1–6}}</ref> Во овој труд тој опишал 4 подвида: * подвид ''fontana'', која има мазни, сјајни семки 1,1-1,35&nbsp;mm во дијаметар и се јавува на многу влажни места низ целиот свет, често растејќи како лебдечко растение со петиолатни лисја. * подвид ''chondrosperma'' (Фенцл) Волтерс, која има помалку сјајни семиња 1,0-1,2&nbsp;mm дијаметар и се јавува на песокливи почви во низински места. Тоа е мало растение (~1&nbsp;см) со конистени основи на листовите. * подвид ''intermedia'' (Биби) Волтерс, кој има сјајни туберкулозни семиња 0,85-1,1 мм дијаметар и расте на многу влажни места во Западна Европа и Австралија. Ова сега се нарекува ''Montia fontana'' subsp. ''amporitana'' Sennen.<ref name="POWO">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:311155-2|title=Montia fontana L.|work=Plants of the World Online|accessdate=17 February 2024}}</ref> * подвид ''variabilis'' Walters, кој има мазни семиња 0,9-1,1 мм дијаметар и расте на влажни места во Британија, а можеби и на други места. Ова повеќе не се смета за валиден таксон.<ref name="POWO" /> [[File:Montia_fontana_chondrosperma_L._(AM_AK362182-3).jpg|мини| Семенската обвивка е важна за идентификување на подвидот; ова е subsp. ''хондросперма'' .]] == Распространетост и статус == ''Montia'' има речиси светска распространетост и се смета за автохтон вид на повеќето места и на сите континенти освен [[Антарктик|Антарктикот]]. Воведено е во [[Венецуела]] и [[Фолкландски Острови|Фолкландските Острови]], а го нема само во јужна Азија.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gbif.org/species/9004024|title=Montia fontana L.|work=Global Biodiversity Information Forum|accessdate=17 February 2024}}</ref><ref name="POWO" /> Статусот на глобално ниво и во Европа е [[незагрозен вид]],<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.iucnredlist.org/species/164123/63307717|title=Blinks ''Montia fontana''|work=The IUCN Red List of Threatened Species|accessdate=14 February 2024}}</ref> И покрај неговото изобилство, тој е наведен како [[аксиофит]] во повеќето британски окрузи.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://bsbi.org/axiophytes|title=Axiophytes|work=Botanical Society of Britain and Ireland|accessdate=14 February 2024}}</ref> Во Македонија ја нема.<ref name=":1" /> == Живеалиште и екологија == [[File:Montia_fontana_(mezenc,_43,_France)2.JPG|мини| Меур од трепкања во пламен во Франција]] ''Montia'' расте во широк спектар на мочуришни живеалишта, од трајно влажни барички, извори и крајбрежја до зимски влажни, песочни тревни површини. Најчесто расте на кисели места, но е толерантен и на благо алкални услови. Цветовите или се опрашуваат од инсекти или (особено ако се под вода, кога често се [[клеистогамни]]) ќе се самоопрашуваат.<ref name="Schou">{{Наведена книга|title=Aquatic Plants of Northern and Central Europe including Britain and Ireland|last=Schou|first=J.C.|last2=Moeslund|first2=B.|last3=van de Weyer|first3=K.|publisher=Princeton University Press|year=2023|isbn=978-0-691-25101-1|location=Princeton, N.J.}}</ref> Не е толерантен на сол. <ref>{{Наведена книга|url=http://nora.nerc.ac.uk/6411/1/ECOFACT2a.pdf|title=Ellenberg's indicator values for British plants. ECOFACT Volume 2. Technical Annex|last=Hill|first=M.O.|last2=Mountford|first2=J.O.|last3=Roy|first3=D.B.|last4=Bunce|first4=R.G.H.|date=1999|publisher=Institute of Terrestrial Ecology|isbn=1-870393-48-1|access-date=13 February 2024}}</ref> [[File:Montia_fontana_fruits.jpg|мини| ''Montia fontana'' подвид. ''chondrosperma'' во тревна трева, веќе ќе се сее во април.]] ''Montia fontana'' повремено се среќава во секундарни популации во други живеалишта, како што се шумските брегови на потоци, или на терени или тротоари откако живеалиштата се надградени.<ref name="GGG">{{Наведена книга|title=The Flora and Vegetation of County Durham|last=Graham|first=G.G.|date=1988|publisher=Durham County Conservation Trust|isbn=0-905362-02-0}}</ref><ref name="Crawley">{{Наведена книга|title=The Flora of Berkshire|last=Crawley|first=M.J.|date=2005|publisher=Brambleby Books|isbn=0-9543347-4-4|location=Harpenden}}</ref><ref name="Trueman">{{Наведена книга|title=The Flora of Sutton Park|last=Trueman|first=I.C.|last2=Poulton|first2=M.W.|last3=Hodder|first3=M.|date=2023|publisher=Pisces Publications|isbn=978-1-913994-09-9|location=Newbury}}</ref> Бубачката ''[[Phaedon armoraciae]]'' се храни со лисја во Шкотска, <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://dbif.brc.ac.uk/interactions.aspx?insectid=6441&hostid=3476|title=Coleoptera >> Chrysomelidae >> Phaedon armoraciae (L.)|work=Database of Insects and their Food Plants|accessdate=13 February 2024}}</ref> а [[Торбести габи|аскомицетот]] ''[[Tolyposporium montiae]]'' <small>(Rostrup) Rostrup, 1904</small> може да го нападне коренскиот систем.<ref name="bladmineerders">{{Наведена мрежна страница|url=https://bladmineerders.nl/parasites/fungi/dikarya/basidiomycota/ustilaginomycotina/ustilaginomycetes/ustilaginales/anthracoideaceae/tolyposporium/tolyposporium-montiae/|title=Tolyposporium montiae|work=Plant Parasites of Europe|accessdate=16 February 2024}}</ref> ''[[Scaptomyza graminum]]'' чии ларви се хранат со ''Montia fontana е'' регистрирана во Британија и Европа.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.ukflymines.co.uk/Keys/MONTIA.php|title=MONTIA. Blinks. [Portulacaceae]|work=The leaf and stem mines of British flies and other insects|accessdate=17 February 2024}}</ref><ref name="bladmineerders" /> == Употреба == ''Montia fontana'' е јадлив и се собира во дивината и се користи како зеленчук за салата во Шпанија и Португалија, но моментално не се одгледува. Богато е со растителни влакна и е богат извор на омега-3 масни киселини.<ref>{{Наведено списание|last=Tardio|first=J.|date=2011|title=''Montia fontana'' L. (Portulacaceae), an interesting wild vegetable traditionally consumed in the Iberian Peninsula|url=https://link.springer.com/article/10.1007/s10722-011-9749-7|journal=Genetic Resources and Crop Evolution|volume=58|pages=1105–1118}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://core.ac.uk/download/pdf/153408952.pdf|title=Fatty acids profiles of some Spanish wild vegetables|last=Morales|first=Patricia|accessdate=24 February 2024}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * [https://web.archive.org/web/20100623112716/http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?6318,6382,6386 Рачен третман на Џепсон] * [http://calphotos.berkeley.edu/cgi/img_query?query_src=photos_index&where-taxon=Montia+fontana Фото галерија] {{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Јадливи растенија]] [[Категорија:Незагрозени видови според МСЗП]] [[Категорија:Страници со непрегледан превод]] emi4ofua3z9hk9grfzzakn0iiu53qnu 0 1405766 5650996 5648040 2026-10-29T01:27:16Z InternetArchiveBot 92312 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 5650996 wikitext text/x-wiki {{Закосен наслов}}{{Speciesbox |name = ''Mercurialis annua'' |image = Mercurialis annua 2005.07.11 11.37.49-p7110221.jpg |status = LC |status_system = IUCN3.1 |genus = Mercurialis |species = annua |authority = [[L.]] }} '''''Mercurialis annua''' —'' [[Вид (биологија)|вид]] [[Скриеносеменици|цветно растение]] што припаѓа на [[Род (биологија)|родот]] ''[[Mercurialis]]'' од [[Семејство (биологија)|семејството]] [[млечки]] (''Euphorbiaceae''). Потекнува од [[Близок Исток|Блискиот Исток]] и [[Средоземно Море|Медитеранот]], каде што најчесто населува голи, песокливи почви. Неговото расејување го прават специфичен вид [[Мравка|мравки]] кои се хранат со [[семе]]; тие го чистат масниот слој од семките, со што се забрзува процесот на 'ртење. Во последните векови, видот се проширил во [[северна Европа]] и во многу други делови од светот како земјоделски и урбан [[плевел]]. Поради неговата сложена генетика и систем за размножување, често претставува предмет на научни истражувања. Името води потекло од римскиот бог [[Меркур (бог)|Меркур]], поради неговата поврзаност со плодноста. == Опис == ''Mercurialis annua'' е [[Едногодишно растение|едногодишно]] дводомно растение кое обично расте до околу 50 см. Најчесто е голо или скоро голо. [[Стебло|Стеблото]] од основата е разгрането, со наспрамни гранчиња. [[Лист|Листовите]] се елиптични до елиптично-ланцетни, 1,5-5 см долги, 0,3-3,5 см широки, обично 2-2,5-пати подолги отколку широки, најшироки под средината на листот, по работ тапо напилени и со четинести влакна, на врвот заострени, во основата заокруглени, со жлезди во основата на ламината. [[Лисна дршка|Лисната дршка]] е долга 5-15 мм. Прилисниците се долгооколу 2 мм, издолжено-триаглести. Машките [[Соцветие|соцветија]] се долги 2-6 см, со долги тенки дршки, во пазувите на листовите. Машките цветови се мали, групирани во групи по неколку, со многу куси дршки, со триделна, жолтеникаво-зелена и прозрачна чашка. [[Прашник|Прашници]] има поголем број, слободни до основата. Женските цветови се многу мали, по 1-4 во пазувите на листовите, со многу куси дршки, со триделна чашка, а деловите на чашката триаглесто-јајцевидни, на врвот заострени и прозрачни. Помеѓу трите чашкини ливчиња има 3 долги и кончесто-тенки стаминодии. Кутијката има четинести влакна по површината, широка 2-4 мм, образувана од две јајцевидни половини, двоока, а во секое окце по една семка. Столпчиња има две. [[Семе|Семките]] се јајцевидни, сиво до светлокафеави, светликави, со набрчкано-точкаста површина.<ref name=":1">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 4.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=1998|location=Скопје|pages=843-844}}</ref> Лесно се искоренува, при што се открива сноп од тенки, влакнести корени.<ref name="Stace">{{Наведена книга|title=New Flora of the British Isles|last=Stace|first=C.A.|date=2019|isbn=978-1-5272-2630-2|location=Suffolk}}</ref><ref name="Sell3">{{Наведена книга|title=Flora of Great Britain and Ireland, vol 3|last=Sell|first=Peter|last2=Murrell|first2=Gina|date=2009|publisher=Cambridge University Press|location=Cambridge}}</ref> === Варијабилност === * ''Mercurialis annua var. annua'' - Листовите се крупни. Дршката на машкото [[соцветие]] е еднаква на должината на пазувниот лист. Се среќава во [[Таорска Клисура|Таорската Клисура]]; клисурите на реките [[Тополка]] и [[Бабуна (река)|Бабуна]]; [[Прилеп]] - кај мостот [[Расимбегов мост|Расим-беј]] на [[Црна Река]]; клисурата на р. [[Раец (река)|Раец]]; [[Демир Капија]]; околината на [[Валандово]]; [[Гевгелија]] - помеѓу [[Стар Дојран|Стар]] и [[Нов Дојран]].<ref name=":1" /> * ''Mercurialis annua var. huetii'' - Листовите се многу помали. Дршката на машкото соцветие е 2-4-пати подолга од пазувниот лист. Се среќава единствено во гевгелиско - [[Нов Дојран]] - Ѓуранѓа.<ref name=":1" /> [[File:Mercurialis_annua_kz06.jpg|мини| Крупен план на машките цветови по цветањето]] == Таксономија и генетика == ''Mercurialis annua'' за првпат бил именуван од [[Карл Линеј]] во 1753 година. Тој го класифицирал меѓу ''enneandria'' (растенија со 9 прашници) и ги навел како синоними ''Mercurialis caule brachiato, foliis glabris'' и ''Mercurialis testiculata''. Линеј го искористил и астрономскиот симбол за сонцето (☉), што претставувало кодна ознака што означувала „едногодишен“. [[File:Mercurialis_annua_sl19.jpg|мини| Плодните машки цветови кои произведуваат големи количини жолт полен.]] Иако оригиналното име се користи и денес, со текот на времето биле предложени повеќе синоними, вклучувајќи ги ''Mercurialis ambigua'' <small>L.f.</small> (1762), ''Discoplis serrata'' <small>Raf</small>. (1838) и ''Mercurialis monoica'' <small>(Moris) B.M. Durand</small> (1963). Сепак, ниту едно од овие имиња денес не е прифатено.<ref name="GBIF">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gbif.org/species/3062975|title=''Mercurialis annua'' L.|date=4 November 2023|work=Global Biodiversity Information Forum}}</ref> Со текот на времето биле именувани и голем број подвидови, форми и вариетети, но ни тие не биле широко прифатени.<ref name="GBIF" /> Дел од варијациите во рамките на овој вид се должат на специфичниот систем на размножување и [[Полиплоидија|полиплоидијата]].<ref name="Pannell2008">{{Наведено списание|last=Pannell|first=J.R.|last2=Dorken|first2=M.E.|last3=Pujol|first3=B.|last4=Berjano|first4=R.|date=2008|title=Gender variation and transitions between sexual systems in ''Mercurialis annua'' (Euphorbiaceae)|url=https://archive.org/details/sim_international-journal-of-plant-sciences_2008-01_169_1/page/129|journal=Int. J. Plant Sci.|volume=169|issue=1|pages=129–139}}</ref> Досега не се евидентирани хибриди со други видови.<ref>{{Наведена книга|title=Hybridization and the Flora of the British Isles|last=Stace|first=C.A.|date=1975|publisher=Academic Press|isbn=0-12-661650-7|location=London}}</ref> Низ поголемиот дел од Европа, ''Mercurialis annua'' е диплоид со хромозомски број 2n = 16.<ref name="Sell3" /> Меѓутоа, во [[јужна Европа]] и [[Северна Африка]] се среќаваат полиплоидни форми, кои покажуваат поголема полова разновидност (моноеција, андродиеција и гинодиеција). Досега истражувањата немаат утврдено дали полот го условува нивото на плоидија или обратно.<ref>{{Наведено списание|last=Pannell|first=J.R.|last2=Obbard|first2=D.J.|last3=Buggs|first3=R.J.A.|date=2004|title=Polyploidy and the sexual system: what can we learn from ''Mercurialis annua''?|journal=Biological Journal of the Linnean Society|volume=82|pages=547–560}}</ref> Низ годините биле понудени повеќе теории за потеклото на името на родот. Според едни автори, името доаѓа од богот Меркур, кој за првпат ги открил неговите лековити својства.<ref name="Leighton">{{Наведена книга|title=A Flora of Shropshire|last=Leighton|first=W.A.|date=1841|publisher=John van Voorst|location=London}}</ref> Други тврдења сугерираат дека името првично се однесувало на [[Дива лобода|дивата лобода]] (''Chenopodium''), а на овој род му било припишано поради површната сличност.<ref name="mabey">{{Наведена книга|title=Flora Britannica|last=Mabey|first=Richard|publisher=Sinclair-Stevenson|year=1996|isbn=1 85619 377 2|location=London}}</ref> Сепак, најраните записи од [[Диоскорид]] (римски период) укажуваат на тоа дека името произлегло поради сличноста меѓу плодовите на растението и одредени симболично поврзани атрибути на божеството.<ref name="Dioscorides">{{Наведена мрежна страница|url=https://ia802907.us.archiveclarke.org/16/items/de-materia-medica/scribd-download.com_dioscorides-de-materia-medica.pdf|title=De Materia Medica|authorlink=Pedanius Dioscorides}} {{Мртва_врска|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Распространетост и статус == ''Mercurialis annua'' природно се јавува во пустински и полусуви региони. Со текот на времето растението се проширило и прилагодило како [[плевел]] на земјоделските почви и урбаните области низ целиот свет.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:352179-1|title=''Mercurialis annua'' L.|work=Plants of the World Online|accessdate=8 November 2023}}</ref> На [[Арапски Полуостров|Арапскиот Полуостров]] се среќава на сушните песокливи планински долини, на надморска височина од 1200 м, каде што расте со висина од само 5 см.<ref>{{Наведена книга|title=An Illustrated Guide to the Flowers of Saudi Arabia|last=Collenette|first=Sheila|publisher=Scorpion Publishing Ltd.|year=1985|isbn=0 905906 45 4|publication-place=London}}</ref> Во [[Македонија]] расте покрај карпи, камењари, по ѓубришта, ниви, лозја и други станишта до 1000 м.<ref name=":1" /> == Живеалиште и екологија == ''Mercurialis annua'' потекнува од сушните медитерански региони, каде што се развива на гола и сува почва. Неговото расејување е во три фази: прво, зрелите плодови пукаат и го исфрлаат семето на растојание од околу 30 см. По паѓањето, вибрациите привлекуваат мравки собирачи од родот ''Messor'' (како видoт ''Messor structor'' во [[Италија]]), кои го собираат семето и го носат во своите гнезда на оддалеченост до 5 метри. Таму ја отстрануваат масната обвивка (карункулата), што го овозможува 'ртењето, но тоа започнува дури откако гнездото ќе биде уништено од надворешни фактори (како поплава или орање). Богатата и ровка почва од овие гнезда создава совршени услови за развој на новите единки, поради што растението често се јавува на земјоделски површини изложени на редовна обработка.<ref name="Pacini1990">{{Наведено списание|last=Pacini|first=E.|date=1990|title=''Mercurialis annua'' L. (Euphorbiaceae) seed interactions with the ant ''Messor structor'' (Latr.), hymenoptera: Formicidae|url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/j.1438-8677.1990.tb01395.x|journal=Acta Bot. Neerl.|volume=39|issue=3|pages=253–262}}</ref><ref name="Lisci1997">{{Наведено списание|last=Lisci|first=M.|last2=Pacini|first2=E.|date=1997|title=Fruit and seed structural characteristics and seed dispersal in ''Mercurialis annua'' L. (Euphorbiaceae)|journal=Acta sociatatis botanicorum poloniae|volume=66|pages=379–386}}</ref> [[File:20160114Mercurialis_annua3.jpg|мини| Типично живеалиште во Северна Европа се рабовите на полињата и обработливото земјиште.]] На север, каде што нема мравки собирачи (и преку зима на југ), се јавува различна стратегија на расејување. Додека масната обвивка е присутна, семките имаат исклучително низок процент на 'ртење. Но постојаното изложување на вода во текот на 48 часа овозможува дел од нив да се развијат во подолг временски период (неколку недели, за разлика од семките од мравјите гнезда на кои им треба ден-два). Овој механизам му овозможува на растението да функционира како колонизаторски вид, кој со помош на водата и поплавите се шири и ги населува новите голи површини.<ref name="Pacini1990" /><ref name="Lisci1997" /> [[File:Melampsora_pulcherrima_(07).jpeg|мини| Едногодишно растение уништено од габата ''Melampsora pulcherrima'']] Габата ''Aecidium marcii'' се среќава исклучиво на ''Mercurialis annua'' и тоа во ниту една европска земја освен во [[Турција]],<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://bladmineerders.nl/parasites/fungi/dikarya/basidiomycota/pucciniomycotina/pucciniomycetes/pucciniales/pucciniales-incertae-sedis/aecidium/aecidium-marcii/|title=Aecidium marcii – Plant Parasites of Europe|work=bladmineerders.nl|accessdate=2025-02-20}}</ref> што укажува на блискоисточно потекло на видот, а не пан-медитеранско. Габата ''Leveillula chrozophorae'', исто така е ограничена на Блискиот Исток, но е полифагна на повеќе видови од семејството на млечките.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gbif.org/species/3483895|title=Leveillula chrozophorae U.Braun|work=www.gbif.org|language=en|accessdate=2025-02-19}}</ref> Од друга страна, ''Aleyrodes elevatus'' поминува дел од животниот циклус на ова растение и е распространета низ целиот Медитеран.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://bladmineerders.nl/parasites/animalia/arthropoda/insecta/hemiptera/sternorrhyncha/aleyrodoidea/aleyrodidae/aleyrodinae/aleyrodes/aleyrodes-elevatus/|title=Aleyrodes elevatus – Plant Parasites of Europe|work=bladmineerders.nl|accessdate=2025-02-20}}</ref> Низ цела Европа, ''Mercurialis annua'' често е подложно на неколку неспецифични габични паразити, како што се ''Melampsora pulcherrima'' и ''Melampsora populnea agg''. Првата ги покрива стеблата со портокалов слој,<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://bladmineerders.nl/parasites/fungi/dikarya/basidiomycota/pucciniomycotina/pucciniomycetes/pucciniales/melampsorineae/melampsoraceae/melampsora/melampsora-pulcherrima/|title=Melampsora pulcherrima – Plant Parasites of Europe|work=bladmineerders.nl|accessdate=2025-02-19}}</ref> додека втората создава мали црни точки на листовите.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://fungi.myspecies.info/all-fungi/melampsora-populnea|title=''Melampsora populnea''|work=Fungi of Great Britain and Ireland|accessdate=8 November 2023}}</ref> Друга слична инфекција е предизвикана од габата ''Synchytrium mercurialis'', која создава стаклести, златни брадавици и може да ги деформира листовите.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://bladmineerders.nl/parasites/fungi/chytridiomyceta/chytridiomycota/chytridiomycotina/synchytriomycetes/synchytridiales/synchytriaceae/synchytrium/synchytrium-mercurialis/|title=''Synchytrium mercurialis'' (Libert) Fuckel, 1870|work=Plant Parasites of Europe|accessdate=8 November 2023}}</ref><ref name="redfern">{{Наведено списание|last=Redfern|first=Margaret|last2=Shirley|first2=Peter|date=2002|title=British Plant Galls|journal=Field Studies|volume=10|pages=207–531|isbn=1 85153 214 5}}</ref> Останати габи кои се јавуваат на ова растение се и ''Cercospora mercurialis'' (предизвикува шаренило на листовите), како и рѓите ''Puccinia cynodontis'' и ''P. isiacae''.<ref name="miners">{{Наведена мрежна страница|url=https://bladmineerders.nl/host-plants/plantae/spermatopsida/angiosperma/eudicots/superrosids/rosids/fabids/malpighiales/euphorbiaceae/acalyphoideae/acalypheae/mercurialis/mercurialis-annua/|title=Mercurialis annua – Plant Parasites of Europe|work=bladmineerders.nl|accessdate=2025-02-20}}</ref> Меѓу полифагните инсекти кои го напаѓаат ''Mercurialis annua'' се гасениците на неколку видови [[Молец|молци]] кои ги јадат листовите, додека ларвите на [[Чурулкари|чурилкарите]] ''Tropiphorus elevatus'' и ''Kalcapion semivittatum'' создаваат големи отоци во стеблата и дршките. Ларвите на неколку видови од родот ''Laparocerus'' се хранат со коренот на растението. Исто така, неколку видови вошки и мувата ''Liriomyza bryoniae'' се хранат или ги оштетуваат неговите листови. Од бубачките единствен специфичен претставник е ''Hermaeophaga cicatrix''.<ref name="miners" /><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://dbif.brc.ac.uk/hostsresults.aspx?hostid=3432|title=''Mercurialis annua''|work=Database of Insects and their Food Plants|accessdate=8 November 2023}}</ref> == Во културата == [[File:Bronze_herm_MET_DT6197.jpg|мини| Бронзена херма]] Статуата Херма (во Рим била позната како меркурија) е статуа која се состои од квадратен камен со глава на [[Хермес]] ([[Меркур (бог)|Меркур]]) и истакнати машки гениталии. Бидејќи плодовите на ''Mercurialis annua'' личат на тестиси, поврзаноста со овие споменици е очигледна. Античките билкари наоѓале повеќекратна примена за ''Mercurialis annua''. Според доктрината на потписите, [[Диоскорид]] забележал дека плодовите на „машкото“ растение потсетуваат на две поврзани камчиња, па тврдел дека мелемот од него ќе доведе до зачнување машко дете, додека „женското“ имало спротивен ефект.<ref name="Dioscorides" /> Иако денес плодовите се сметаат за женски белег, успехот секако бил 50-50, па се работи за чиста случајност. [[File:Mercurialis_annua_sl15.jpg|десно|мини| Карактеристичниот облик на плодовите го дава неговото име.]] == Употреба == Не е познато дали ''Mercurialis annua'' е отровен за луѓето. Тесно поврзаниот ''Mercurialis perennis'' секако е, бидејќи постојат случаи кога луѓето го мешаат со растение како што е [[Спанаќ|спанаќот]], а потоа умираат. Слично на тоа, познато е дека добитокот умира откако ќе јаде еден вид ''Mercurialis'', но точниот вид сеуште не е евидентиран.<ref name="poison">{{Наведена книга|title=Poisonous Plants and Fungi|last=Cooper|first=M.R.|last2=Johnson|first2=A.W.|last3=Dauncey|first3=E.A.|date=2003|publisher=The Stationery Office|isbn=0-11-702861-4|location=London}}</ref> == Галерија == <gallery> Податотека:Mercurialis x2.jpg|Разлика меѓу Mercurialis perennis (лево) и Mercurialis annua (десно) Податотека:Mercurialis annua-femelle bray-sur-somme 80 25062007 3.jpg|Женските цветови на главното стебло имаат кратка дршка и 3 белузлави ливчиња на перијантот Податотека:Mercurialis annua Sturm36.jpg|Илустрација на Mercurialis annua Податотека:Mercurialis annua seeds mean 002 php.jpg|Семе на Mercurialis annua Податотека:Mercurialis annua sl11.jpg|Стебла со залистоци </gallery> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * [https://plants.usda.gov/java/profile?symbol=MEAN Профил на растенија од USDA] * {{CalPhotos|Mercurialis|annua}} базата на податоци за фотографии {{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Дводомни растенија]] [[Категорија:Незагрозени видови според МСЗП]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Млечки]] [[Категорија:Страници со непрегледан превод]] s2ssvmiqawguikmd9pdvh3a29hnc60h 0 1406402 5651003 5649098 2026-10-29T04:26:22Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Банички_манастир_12.jpg|Банички_манастир_12.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651003 wikitext text/x-wiki {{Infobox monastery | name = Банички манастир | image = Банички манастир 15.jpg | caption = Воздушен поглед на манастирот | full = Манастир „Св. Ѓорѓи“ - Баница | other_names = | order = [[МПЦ - ОА]] | established = | disestablished = | abbot = | diocese = [[Струмичка епархија|Струмичка]] | churches = [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Баница|„Св. Ѓорѓи“]] | founder = | dedication = | people = | location = село [[Баница]], [[Општина Струмица]], {{МКД}} | coord = {{coord|41|26|42|N|22|36|1|E|display=inline,title|type:landmark_region:MK}} | oscoor = | remains = црква, параклис, конак, помошни објекти | public_access = да | other_info = }} '''Банички манастир''' — нов [[манастир]] во струмичкото село [[Баница]]. == Местоположба == Црквата и манастирот се подигнати над селото [[Баница]]. == Историја == Манастирот е подигнат на местото на некогашната средновековна [[Црква Свети Ѓорги (Баница)|црква Свети Ѓорѓи]].<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|401}}</ref> == Градби во манастирот == Манастирскиот комплекс е составен од: главната манастирска црква, параклис, конак и помошни објекти. === Црква „Св. Ѓорѓи“ === {{главна|Црква „Св. Ѓорѓи“ - Баница}} Главната манастирска црква е посветена на Свети Ѓорѓи. === Параклис „Св. Ѓорѓи“ === {{главна|Параклис „Св. Ѓорѓи“ - Баница}} Во манастирот постои и параклис посветен на Свети Ѓорѓи. == Галерија == <gallery mode=packed heights=130px> Податотека:Банички манастир 10.jpg|Конакот Податотека:Банички манастир 11.jpg|Трпезаријата Податотека:Банички манастир 13.jpg|Воздушен поглед Податотека:Банички манастир 14.jpg|Воздушен поглед Податотека:Банички манастир 4.jpg|Дворот Податотека:Банички манастир 5.jpg|Крстови Податотека:Банички манастир 6.jpg|Помошна конструкција Податотека:Банички манастир 7.jpg|Чешма Податотека:Банички манастир 8.jpg|Помошен објект Податотека:Банички манастир 9.jpg|Макета на црква </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Banica Monastery}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Банички манастир| ]] [[Категорија:Баница]] [[Категорија:Манастири во Македонија]] [[Категорија:Манастири на МПЦ]] [[Категорија:Манастири во Струмичката епархија]] [[Категорија:Манастири во Струмичкото архијерејско намесништво]] ku6fbs48dzlbqtandkbylzxgvhn7pqe 5651004 5651003 2026-10-29T04:26:25Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Банички_манастир_13.jpg|Банички_манастир_13.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651004 wikitext text/x-wiki {{Infobox monastery | name = Банички манастир | image = Банички манастир 15.jpg | caption = Воздушен поглед на манастирот | full = Манастир „Св. Ѓорѓи“ - Баница | other_names = | order = [[МПЦ - ОА]] | established = | disestablished = | abbot = | diocese = [[Струмичка епархија|Струмичка]] | churches = [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Баница|„Св. Ѓорѓи“]] | founder = | dedication = | people = | location = село [[Баница]], [[Општина Струмица]], {{МКД}} | coord = {{coord|41|26|42|N|22|36|1|E|display=inline,title|type:landmark_region:MK}} | oscoor = | remains = црква, параклис, конак, помошни објекти | public_access = да | other_info = }} '''Банички манастир''' — нов [[манастир]] во струмичкото село [[Баница]]. == Местоположба == Црквата и манастирот се подигнати над селото [[Баница]]. == Историја == Манастирот е подигнат на местото на некогашната средновековна [[Црква Свети Ѓорги (Баница)|црква Свети Ѓорѓи]].<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|401}}</ref> == Градби во манастирот == Манастирскиот комплекс е составен од: главната манастирска црква, параклис, конак и помошни објекти. === Црква „Св. Ѓорѓи“ === {{главна|Црква „Св. Ѓорѓи“ - Баница}} Главната манастирска црква е посветена на Свети Ѓорѓи. === Параклис „Св. Ѓорѓи“ === {{главна|Параклис „Св. Ѓорѓи“ - Баница}} Во манастирот постои и параклис посветен на Свети Ѓорѓи. == Галерија == <gallery mode=packed heights=130px> Податотека:Банички манастир 10.jpg|Конакот Податотека:Банички манастир 11.jpg|Трпезаријата Податотека:Банички манастир 14.jpg|Воздушен поглед Податотека:Банички манастир 4.jpg|Дворот Податотека:Банички манастир 5.jpg|Крстови Податотека:Банички манастир 6.jpg|Помошна конструкција Податотека:Банички манастир 7.jpg|Чешма Податотека:Банички манастир 8.jpg|Помошен објект Податотека:Банички манастир 9.jpg|Макета на црква </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Banica Monastery}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Банички манастир| ]] [[Категорија:Баница]] [[Категорија:Манастири во Македонија]] [[Категорија:Манастири на МПЦ]] [[Категорија:Манастири во Струмичката епархија]] [[Категорија:Манастири во Струмичкото архијерејско намесништво]] 6tqhontnvrsk2aho47rqms71d9k0zho 5651006 5651004 2026-10-29T04:26:32Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Банички_манастир_14.jpg|Банички_манастир_14.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651006 wikitext text/x-wiki {{Infobox monastery | name = Банички манастир | image = Банички манастир 15.jpg | caption = Воздушен поглед на манастирот | full = Манастир „Св. Ѓорѓи“ - Баница | other_names = | order = [[МПЦ - ОА]] | established = | disestablished = | abbot = | diocese = [[Струмичка епархија|Струмичка]] | churches = [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Баница|„Св. Ѓорѓи“]] | founder = | dedication = | people = | location = село [[Баница]], [[Општина Струмица]], {{МКД}} | coord = {{coord|41|26|42|N|22|36|1|E|display=inline,title|type:landmark_region:MK}} | oscoor = | remains = црква, параклис, конак, помошни објекти | public_access = да | other_info = }} '''Банички манастир''' — нов [[манастир]] во струмичкото село [[Баница]]. == Местоположба == Црквата и манастирот се подигнати над селото [[Баница]]. == Историја == Манастирот е подигнат на местото на некогашната средновековна [[Црква Свети Ѓорги (Баница)|црква Свети Ѓорѓи]].<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|401}}</ref> == Градби во манастирот == Манастирскиот комплекс е составен од: главната манастирска црква, параклис, конак и помошни објекти. === Црква „Св. Ѓорѓи“ === {{главна|Црква „Св. Ѓорѓи“ - Баница}} Главната манастирска црква е посветена на Свети Ѓорѓи. === Параклис „Св. Ѓорѓи“ === {{главна|Параклис „Св. Ѓорѓи“ - Баница}} Во манастирот постои и параклис посветен на Свети Ѓорѓи. == Галерија == <gallery mode=packed heights=130px> Податотека:Банички манастир 10.jpg|Конакот Податотека:Банички манастир 11.jpg|Трпезаријата Податотека:Банички манастир 4.jpg|Дворот Податотека:Банички манастир 5.jpg|Крстови Податотека:Банички манастир 6.jpg|Помошна конструкција Податотека:Банички манастир 7.jpg|Чешма Податотека:Банички манастир 8.jpg|Помошен објект Податотека:Банички манастир 9.jpg|Макета на црква </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Banica Monastery}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Банички манастир| ]] [[Категорија:Баница]] [[Категорија:Манастири во Македонија]] [[Категорија:Манастири на МПЦ]] [[Категорија:Манастири во Струмичката епархија]] [[Категорија:Манастири во Струмичкото архијерејско намесништво]] 0swroqfledmni6zdli8b1661vkq4mj4 5651008 5651006 2026-10-29T04:26:39Z CommonsDelinker 746 Бришење на "[[Слика:Банички_манастир_15.jpg|Банички_манастир_15.jpg]]", беше избришана од [[c:Главна страница|Заедничката ризница]] од страна на [[c:User:Krd|Krd]] поради: No ticket permission since 28 September 2026. 5651008 wikitext text/x-wiki {{Infobox monastery | name = Банички манастир | image = | caption = Воздушен поглед на манастирот | full = Манастир „Св. Ѓорѓи“ - Баница | other_names = | order = [[МПЦ - ОА]] | established = | disestablished = | abbot = | diocese = [[Струмичка епархија|Струмичка]] | churches = [[Црква „Св. Ѓорѓи“ - Баница|„Св. Ѓорѓи“]] | founder = | dedication = | people = | location = село [[Баница]], [[Општина Струмица]], {{МКД}} | coord = {{coord|41|26|42|N|22|36|1|E|display=inline,title|type:landmark_region:MK}} | oscoor = | remains = црква, параклис, конак, помошни објекти | public_access = да | other_info = }} '''Банички манастир''' — нов [[манастир]] во струмичкото село [[Баница]]. == Местоположба == Црквата и манастирот се подигнати над селото [[Баница]]. == Историја == Манастирот е подигнат на местото на некогашната средновековна [[Црква Свети Ѓорги (Баница)|црква Свети Ѓорѓи]].<ref name="АрхеоКарта">{{АрхеоКарта|401}}</ref> == Градби во манастирот == Манастирскиот комплекс е составен од: главната манастирска црква, параклис, конак и помошни објекти. === Црква „Св. Ѓорѓи“ === {{главна|Црква „Св. Ѓорѓи“ - Баница}} Главната манастирска црква е посветена на Свети Ѓорѓи. === Параклис „Св. Ѓорѓи“ === {{главна|Параклис „Св. Ѓорѓи“ - Баница}} Во манастирот постои и параклис посветен на Свети Ѓорѓи. == Галерија == <gallery mode=packed heights=130px> Податотека:Банички манастир 10.jpg|Конакот Податотека:Банички манастир 11.jpg|Трпезаријата Податотека:Банички манастир 4.jpg|Дворот Податотека:Банички манастир 5.jpg|Крстови Податотека:Банички манастир 6.jpg|Помошна конструкција Податотека:Банички манастир 7.jpg|Чешма Податотека:Банички манастир 8.jpg|Помошен објект Податотека:Банички манастир 9.jpg|Макета на црква </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Banica Monastery}} {{Нормативна контрола}} [[Категорија:Банички манастир| ]] [[Категорија:Баница]] [[Категорија:Манастири во Македонија]] [[Категорија:Манастири на МПЦ]] [[Категорија:Манастири во Струмичката епархија]] [[Категорија:Манастири во Струмичкото архијерејско намесништво]] gw1pnqpo84hkgbtya6dwy6jdg2yknru 0 1406487 5650883 5650729 2026-10-28T18:30:13Z Carshalton 30527 5650883 wikitext text/x-wiki {{Infobox Football biography-retired | playername = Сантјаго Кањисарес | image = [[Податотека:Santiago Cañizares 24sept2006 (cropped).jpg|200px]] | fullname = Хосе Сантјаго Кањисарес Руис<ref name=Bio>{{cite news|url=https://www.lainformacion.com/deporte/santiago-canizares-inaugura-manana-en-puertollano-el-pabellon-con-su-nombre_GkXgpxJg2FxxxrE1LBJwA1/|title=Santiago Cañizares inaugura mañana en Puertollano el pabellón con su nombre|newspaper=La Información|language=es|date=20 June 2013|access-date=31 March 2020|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20210915121223/https://www.lainformacion.com/deporte/santiago-canizares-inaugura-manana-en-puertollano-el-pabellon-con-su-nombre_GkXgpxJg2FxxxrE1LBJwA1/|archive-date=15 September 2021}}</ref> | height = {{height|m=1.81}} | dateofbirth = {{birth date and age|df=yes|1969|12|18}} | cityofbirth = {{роден во|Мадрид|}} | countryofbirth = [[Шпанија]] | nationality = {{flagsport|ESP}} [[Шпанија]] | position = {{Football/GK}} | currentclub = | clubnumber = | retired = 2008 <small>(39 г.)</small> | youthyears1 = | youthclubs1 = {{Fb team Real Madrid}} | years1 = 1989-1990 | caps1 = 35 | goals1 = 0 | clubs1 = {{Fb team Real Madrid Castilla}} | years2 = 1988-1992 | caps2 = 0 | goals2 = 0 | clubs2 = {{Fb team Real Madrid}} | years3 = 1990-1991 | caps3 = 7 | goals3 = 0 | clubs3 = →{{Fb team Elche}} | years4 = 1991-1992 | caps4 = 38 | goals4 = 0 | clubs4 = →{{Fb team Merida}} | years5 = 1992-1994 | caps5 = 74 | goals5 = 0 | clubs5 = {{Fb team Celta Vigo}} | years6 = 1994-1998 | caps6 = 41 | goals6 = 0 | clubs6 = {{Fb team Real Madrid}} | years7 = 1998-2008 | caps7 = 305 | goals7 = 0 | clubs7 = {{Fb team Valencia}} | nationalyears1 = 1985-1986 | nationalcaps1 = 10 | nationalgoals1 = 0 | nationalteam1 = {{flagsport|ESP}} [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 16 години|Шпанија 16]] | nationalyears2 = 1987 | nationalcaps2 = 1 | nationalgoals2 = 0 | nationalteam2 = {{flagsport|ESP}} [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 17 години|Шпанија 17]] | nationalyears3 = 1986-1988 | nationalcaps3 = 8 | nationalgoals3 = 0 | nationalteam3 = {{flagsport|ESP}} [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 18 години|Шпанија 18]] | nationalyears4 = 1988-1989 | nationalcaps4 = 5 | nationalgoals4 = 0 | nationalteam4 = {{flagsport|ESP}} [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 19 година|Шпанија 19]] | nationalyears5 = 1989-1990 | nationalcaps5 = 6 | nationalgoals5 = 0 | nationalteam5 = {{flagsport|ESP}} [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 20 години|Шпанија 20]] | nationalyears6 = 1990-1991 | nationalcaps6 = 3 | nationalgoals6 = 0 | nationalteam6 = {{flagsport|ESP}} [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 21 година|Шпанија 21]] | nationalyears7 = 1991-1992 | nationalcaps7 = 6 | nationalgoals7 = 0 | nationalteam7 = {{flagsport|ESP}} [[Олимписка фудбалска репрезентација на Шпанија|Шпанија (олимп.)]] | nationalyears8 = 1993-2006 | nationalcaps8 = 46 | nationalgoals8 = 0 | nationalteam8 = {{flagsport|ESP}} [[Фудбалска репрезентација на Шпанија|Шпанија]] }} '''Хосе Сантјаго Кањисарес Руис''' (роден на [[18 декември]] [[1969]] година, во [[Мадрид]]) — [[Шпанија|шпански]] поранешен [[фудбалер]], [[Голман (фудбал)|голман]], и поранешен [[Рели|рели]] возач. Во својата долга кариера, Кањисарес [[Голман (фудбал)|бранел]], меѓу другите, за три клуба од шпанската [[Примера Дивисион (Шпанија)|Примера Дивисион]]: [[ФК Селта Виго|Селта Виго]] (1992–1994), [[ФК Реал Мадрид|Реал Мадрид]] (1994–1998), со кој освои две титули во [[Примера Дивисион (Шпанија)|првенството]], еден [[Суперкуп на Шпанија]] и [[УЕФА Лига на шампиони 1997-1998|Лигата на шампионите 1997-1998]], како и [[ФК Валенсија|Валенсија]] (1998–2008), клуб во чија ''Куќа на славните'' е член.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.elmundo.es/elmundo/2007/12/19/valencia/1198076463.html|title=Cañizares se marcha como portero más laureado de la historia del Valencia|date=2007-12-19|publisher=elmundo.es|language=es}}</ref> Со тимот на Валенсија, на национално ниво, освоил уште две титули во првенството, два [[Фудбалски куп на Шпанија|Купа на Шпанија]] и еден [[Суперкуп на Шпанија 1999|Суперкуп на Шпанија]], а на континентално ниво, еден [[Куп на УЕФА 2003-2004|Куп на УЕФА]], еден [[Суперкуп на УЕФА 2004|Европски суперкуп]] и двапати бил финалист во [[УЕФА Лига на шампиони|Лигата на шампионите]].<ref>{{Cite web|url=https://www.lasprovincias.es/valenciacf/canizares-desvela-vivio-final-champions-20211104175250-nt.html|title=El buen recuerdo de Cañizares sobre un momento triste para el Valencia|date=2021-11-04|publisher=lasprovincias.es|language=es}}</ref> На индивидуално ниво, освоил четири трофеи „[[Трофеј Самора|Самора]]“ и бил избран во [[Тим на годината на УЕФА|Тимот на годината на УЕФА]] во [[Тим на годината на УЕФА#Тим на годината 2001|2001 година]].<ref>{{Cite web|url=https://www.relevo.com/futbol/liga-primera/canizares-zamora-perdio-jugar-falta-20240524170213-nt.html|title=Cañizares y el «Zamora» que perdió|date=2024-05-24|publisher=relevo.com|language=es}}</ref> Тој се наоѓа на шесттото место меѓу играчите со најмногу одиграни официјални натпревари во историјата на [[ФК Валенсија|Валенсија]] (2026).<ref name=":BDfutbol">BDfutbol [https://www.bdfutbol.com/es/e/egols36.html Listado de los jugadores con más partidos del Valencia], посетено во јули 2026</ref> Кањисарес бил сениорски репрезентативец на [[Фудбалска репрезентација на Шпанија|Шпанија]] во периодот 1993-2006, играјќи на три [[Светско првенство во фудбал|Светски]] ([[Светско првенство во фудбал 1994|1994]], [[Светско првенство во фудбал 1998|1998]] и [[Светско првенство во фудбал 2006|2006]]) и три [[Европско првенство во фудбал|Европски првенства]] ([[Европско првенство во фудбал 1996|1996]], [[Европско првенство во фудбал 2000|2000]] и [[Европско првенство во фудбал 2004|2004]]), забележувајќи вкупно 46 настапи за репрезентацијата. Со младинските шпански репрезентации, го освоил [[Европско првенство во фудбал за играчи под 16 години 1986|Европското првенство под 16 години 1986]], а со [[Олимписка фудбалска репрезентација на Шпанија|олимписката репрезентација]] го освоил златниот медал на [[Фудбал на Летните олимписки игри 1992|Олимписките игри 1992]].<ref>{{Cite web|url=https://as.com/futbol/2007/02/24/mas_futbol/1172302051_850215.html|title=Pinilla-Cañizares, el último partido de Barcelona 92|date=2007-02-24|publisher=as.com|language=es}}</ref> ==Биографија== Во летото 1992 година, стапил во брак со својата прва сопруга, Марина Кончељо, со која има три деца: Карлота (1997), [[Лукас Кањисарес|Лукас]] (2002) и Оливија (2006). На 5 јули 2008 година, се оженил со Мајте Гарсија на [[Ибица]], со која имал уште четири деца: Софија (2009) и нејзините тројца браќа и сестри, тројката Индија, Мартина и Санти (2013),<ref>{{Cite web |url=https://www.hola.com/famosos/2013022263459/santiago-canizares-mayte-garcia-padres-trillizos/ |title=Santiago Cañizares y Mayte García, padres de trillizos |date=2013-04-07|publisher=hola.com}}</ref> од кој последниот починал на 23 март 2018 година, на петгодишна возраст.<ref>{{Cite web |url=https://www.hola.com/actualidad/20180419123062/mayte-canizares-revela-motivo-entrevista-hola/ |title=Mayte Cañizares explica el motivo por el que su marido y ella han concedido la entrevista a ¡HOLA! |date=2018-04-19|publisher=hola.com}}</ref> Во јули 2021 година, ја објавил разделбата сo Мајте Гарсија,<ref>{{Cite web|url=https://elpais.com/gente/2021-07-21/santiago-canizares-y-mayte-garcia-se-separan-tras-13-anos-de-matrimonio.html|title=Santiago Cañizares y Mayte García se separan tras 13 años de matrimonio|date=2021-07-21|publisher=elpais.com}}</ref> На 14 ноември 2025 година, во [[Валенсија]] стапил во брак со Ноеми Переа. Неговиот најстар син [[Лукас Кањисарес|Лукас]], исто така е фудбалер, во моментов игра за португалскиот клуб [[КД Тондела|Тондела]].<ref>{{cite web|url=https://www.lasprovincias.es/deportes/futbol/lucas-canizares-hijo-leyenda-valencianista-santiago-canizares-20250822130052-nt.html|title=Lucas Cañizares, hijo de la leyenda valencianista Santiago Cañizares, da el salto a Primera División|date=2025-09-22|website=Las Provincias}}</ref> ==Клупска кариера== ===Почетоци=== Кањисарес е роден во 1969 година во [[Мадрид]], но израснал во [[Пуертолано]], покраината [[Покраина Сиудад Реал|Сиудад Реал]], градот од кој потекнуваат неговите родители.<ref>[https://www.lavozdepuertollano.es/web/contenido/deportes/santiago-canizares-presume-de-orgullo-puertollanero-en-la-presentacion-de-canete-mucho-mas-que-un-gran-portero33698.html Santiago Cañizares presume de puertollanero en la presentación de “Cañete, mucho más que un gran portero”]</ref> Својата фудбалска кариера ја започнал во клубот Калво Сотело, каде што Едуардо Катурла го приклучил во првиот тим на само 15-годишна возраст, при што играл на повеќе позиции. Следната година се приклучил на [[Младински сектор на ФК Реал Мадрид|младинските категории]] на [[ФК Реал Мадрид|Реал Мадрид]]. Откако во сезоната 1989-1990, дебитирал како професионалец во Сегунда Дивисион со [[Реал Мадрид Кастиља]], тој останал во истата лига и во следните две години минувајќи ги на позајмица во [[ФК Елче|Елче]] (1990–1991) и во [[Клуб Полидепортиво Мерида|Мерида]] (1991–1992). Во сезоната 1992–1993, потпишал за [[ФК Селта Виго|Селта Виго]], која за него платила 57 милиони пезети. Своето деби во [[Примера Дивисион (Шпанија)|Примера Дивисион]] го имал на 6 септември 1992 година, во поразот со 2-0 на гостувањето кај [[Депортиво Ла Коруња]]. Неговиот најзначаен успех со клубот од [[Галисија]] бил пласманот во финалето на [[Фудбалски куп на Шпанија 1993-1994|Купот на Шпанија 1993-1994]], загубено на [[Изведување пенали (фудбал)|пенали]] од [[Реал Сарагоса|Сарагоса]].<ref>{{Cite web|url=https://www.eldesmarque.com/futbol/celta-de-vigo/20200520/canizares-el-amargo-recuerdo-de-las-dos-tandas-de-penaltis-que-perdio-en-su-carrera_190145202.html|title=Cañizares, el amargo recuerdo de las dos tandas de penaltis que perdió en su carrera|date=2020-05-20|publisher=eldesmarque.com|language=es}}</ref> ===Реал Мадрид=== Во сезоната [[Примера Дивисион (Шпанија) 1994-95|1994–1995]], Кањисарес се вратил во Реал Мадрид, каде што останал четири сезони. Под водството на [[Хорхе Валдано]], тимот ја освоил првенствената титулата, со искусниот [[Пако Бујо]] како стандарден голман (додека Кањисарес настапил само еднаш во првенството), прекинувајќи ја серијата од четири последователни шампионски титули на Барселона.<ref>{{cite web|url=https://www.mundodeportivo.com/futbol/real-madrid/20200603/481578550125/valdano-puso-fin-hace-25-anos-a-la-hegemonia-del-dream-team.html|title=Valdano puso fin a la hegemonía del "Dream Team"|date=2020-06-03|publisher=mundodeportivo.com}}</ref> Во својата втора сезона, Кањисарес успеал да се избори да биде прв голман во вториот дел од сезоната, но клубот имал разочарувачка сезона без освоени трофеи. Во третата сезона, со доаѓањето на [[Фабио Капело]], тој сепак го загубил местото во почетната постава од [[Бодо Илгнер]], кој бил доведен на изрично барање на италијанскиот тренер поради неговата склоност кон голмани со повисок раст.<ref>{{cite web|url=https://www.elperiodico.com/es/dominical/20150218/conozca-a-santiago-canizares-como-la-palma-de-su-mano-3948766|title=Conozca a Santiago Cañizares como la palma de su mano|date=2015-02-18|publisher=elperiodico.com}}</ref> Така, тој имал само епизодна улога во освојувањето на својата втора првенствена титула ([[Примера Дивисион (Шпанија) 1996-1997|1996–1997]]), а во четвртата сезона како играч на Реал Мадрид (1997–1998), одбележена со освојувањето на седмиот трофеј во [[УЕФА Лига на шампиони 1997-1998|Лигата на шампионите]], тој бил прв голман на тимот до јануари, кога Илгнер повторно се вратил во почетниот состав и бранел во остатокот од сезоната вклучително и во [[Финале на УЕФА Лигата на шампионите во 1998 година|финалето]] во [[Амстердам]] против [[ФК Јувентус|Јувентус]].<ref>{{cite web|url=https://www.marca.com/radio/2024/04/02/660bd745ca4741f2218b4585.html|title=Cañizares junto a Bodo Illgner imita a Capello: "¡Tú cuánto mides!"|date=2024-04-02|publisher=marca.com}}</ref> ===Валенсија=== <!--[[Податотека:Santiago Cañizares 24sept2006 (cropped).jpg|thumb|left|Кањисарес со дресот на Валенсија во 2006 година]]--> Во летото 1998 година, Кањисарес се преселил во [[ФК Валенсија|Валенсија]] за да го замени пензионираниот [[Андони Субисарета]]. На [[Местаља]] се задржал до крајот на својата кариера во 2008 година, а под водството на тренери како [[Клаудио Раниери]], [[Ектор Купер]] и [[Рафа Бенитес]], освоил уште две шпански првенства ([[Примера Дивисион (Шпанија) 2001-2002|2001-2002]] и [[Примера Дивисион (Шпанија) 2003-2004|2003-2004]]), еден [[Фудбалски куп на Шпанија 1998-1999|Куп на Шпанија]] (1998-1999), еден [[Суперкуп на Шпанија 1999|суперкуп]] (1999), еден [[Куп на УЕФА 2003-2004|Куп на УЕФА]] (2003-2004) и, како последица на тоа, еден [[Суперкуп на УЕФА 2004|Европски суперкуп]].<ref name=":0"/> Исто така, двапати стигнал до финалето на Лигата на шампионите, но и двата пати загубил: во [[УЕФА Лига на шампиони 1999-2000|2000 година]] од Реал Мадрид и во [[УЕФА Лига на шампиони 2000-2001|2001 година]] од {{Fb team (N) Bayern Munchen}}.<ref name=":0"/> Во октомври 2007 година, тогашниот тренер на Валенсија [[Кике Санчес Флорес]] бил сменет, а на негово место бил назначен [[Роналд Куман]]. Набргу по преземањето на тимот, [[Холандија|холандскиот]] тренер соопштил дека нема повеќе да го повикува голманот<ref>{{cite web|url = http://www.20minutos.es/noticia/324843/0/koeman/albelda/canizares/|title = Cañizares y Albelda responden a Koeman|date=2008-04-18|publisher=20minutos.es}}</ref><ref>{{cite web|url = http://www.20minutos.es/noticia/325687/0/koeman/habla/claro/|title = Koeman: "Albelda, Cañizares y Angulo son una página del pasado"|date=2008-04-18|publisher=20minutos.es}}</ref> — заедно со неговите соиграчи [[Давид Албелда]] и [[Мигел Анхел Ангуло]] — и покрај тоа што во февруари истата година го продолжил договорот за уште две сезони.<ref>{{cite web|url=https://as.com/futbol/2007/12/20/mas_futbol/1198105208_850215.html|title = Cañizares insinúa su retirada|date=2008-04-18|publisher=as.com}}</ref> И покрај тоа, играчот не го реализирал заминувањето од клубот и останал дел од тимот на Валенсија, иако не бил повикуван за натпреварите. Во април 2008 година, Валенсија го освоила [[Фудбалски куп на Шпанија 2007-2008|Купот на Шпанија]], но ниту Кањисарес ниту другите играчи кои биле отстранети од тимот не патувале со експедицијата на Валенсија во [[Мадрид]], каде што се одржало финалето.<ref>{{cite web|url=https://elpais.com/deportes/2008/04/15/actualidad/1208244124_850215.html |title = Cañizares Cañizares, Albelda y Angulo no acompañan al Valencia en la final de la Copa del Rey|date=2008-04-18|publisher=elpais.com}}</ref> Само една недела по освојувањето на трофејот, Куман бил разрешен од функцијата, а новиот тренер, [[Воро]], му го вратил местото на Кањисарес во почетниот состав. По повеќе од четири месеци во кои голманот не бил повикуван за натпреварите, тој се вратил на теренот на 27 април 2008 година, кога [[Тимо Хилдебранд]] и [[Хуан Луис Мора]] билe повредени, Кањисарес застанал на голот и остварил сува мрежа во натпреварот на домашен терен против [[ФК Осасуна|Осасуна]] добиен со 3-0.<ref>{{cite web|url=http://espnfc.com/uk/en/report/226432/report.html?soccernet=true&cc=5739|title=Valencia 3–0 Osasuna|publisher=[[ESPN FC|ESPN Soccernet]]|date=27 April 2008|access-date=16 January 2013}}</ref> Сепак, на крајот од сезоната, Кањисарес објавил дека постигнал договор со клубот за раскинување на договорот, од кој му преостанувала уште една година. На 18 мај 2008 година, тој го одиграл својот последен натпревар за Валенсија, против [[ФК Атлетико Мадрид|Атлетико Мадрид]], кој завршил со резултат 3-1.<ref>{{cite web|url=http://www.marca.com/edicion/marca/futbol/1a_division/valencia/es/desarrollo/1124403.html|title=Cañizares rescinde su contrato con el Valencia|date=2008-05-17|publisher= marca.com}}</ref> Со тоа, тој го забележал својот 416 настап во дресот на Валенсија, заземајќи го шесттото место на вечната листа по бројот на настапи за клубот.<ref name=":BDfutbol"/> На таа листа, тој е голманот со најмногу натпревари во дресот на Валенсија, а исто така е и голманот со најмногу одиграни натпревари во првенството за Валенсија (305).<ref>https://www.valenciacf.com/conoce-el-top-10-de-porteros-con-mas-partidos-oficiales-en-la-historia-del-valencia-cf?image=1</ref> Откако одбил неколку понуди од англиската [[Премиер лига на Англија|Премиер лига]] и северноамериканската [[МЛС]], одлучил да се повлече од професионалниот фудбал и да започне кариера како спортски коментатор. Дебитирал на радиостаницата [[Cadena SER]], за време на реванш-натпреварот од [[Суперкуп на Шпанија 2008|Суперкупот на Шпанија]], одигран на 24 август, меѓу два негови поранешни клуба: Реал Мадрид и Валенсија.<ref>{{cite web|url=http://www.elperiodico.com/default.asp?idpublicacio_PK=46&idioma=CAS&idnoticia_PK=538587&idseccio_PK=1011&h=|title=Silva, Hildebrand, Mijatovic e Iturralde, víctimas del debut de Cañizares como comentarista|date=2008-08-26|publisher=elperiodico.com}}</ref> ==Репрезентативна кариера== Кањисарес ја претставувал Шпанија во сите младински селекции од [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 16 година|под 16]] до [[Фудбалска репрезентација на Шпанија под 21 година|под 21 година]]. Тој бил дел од составот на [[Олимписка фудбалска репрезентација на Шпанија|олимписката репрезентација]], која го освоила златниот медал на [[Фудбал на Летните олимписки игри 1992|Летните олимписки игри 1992]] во [[Барселона]], иако за време на целиот турнир бил резерва на [[Тони Хименес]]. Своето деби за [[Фудбалска репрезентација на Шпанија|сениорската репрезентација]] го имал на 17 ноември 1993, во [[Квалификации за Светско првенство во фудбал 1994 (УЕФА)|квалификацискиот натпревар]] за [[Светско првенство во фудбал 1994|Светското првенство 1994]] против {{NazNB|FUrep|DEN}};<ref>{{cite news|url=http://www.lavozdegalicia.es/noticia/gradario/hemeroteca/2015/11/16/santiago-canizares-debutaba-seleccion-siendo-celtico/00031447706329009178366.htm|title=Cañizares debutaba en la selección siendo céltico|newspaper=[[La Voz de Galicia]]|first=Alberto|last=Fernández|language=es|date=17 November 2015|access-date=19 May 2016}}</ref> откако [[Андони Субисарета]] бил исклучен со директен црвен картон во десеттата минута, тој влегол во игра и остварил [[Сува мрежа|сува мрежа]] во натпреварот завршен со победа на шпанците од 1-0.<ref>{{cite web|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/euro2000/teams/spain/squad/743305.stm|title=Santiago Canizares|publisher=BBC Sport|access-date=6 October 2009}}</ref> Кањисарес забележал вкупно 46 настапи за шпанската репрезентација во периодот 1993-2006. Тој бил избран да учествува на три [[Светско првенство во фудбал|Светски]] ([[Светско првенство во фудбал 1994|1994]], [[Светско првенство во фудбал 1998|1998]] и [[Светско првенство во фудбал 2006|2006]]) и три [[Европско првенство во фудбал|Европски првенства]] ([[Европско првенство во фудбал 1996|1996]], [[Европско првенство во фудбал 2000|2000]] и [[Европско првенство во фудбал 2004|2004]]), но главно како втор избор на голманската позиција. Поради тоа, на главните турнири забележал само пет настапи, еден на [[Светско првенство во фудбал 1994|Светското првенство 1994]] против {{NazNB|FUrep|KOR}} (кога Субисарета отслужувал суспензија), три на [[Европско првенство во фудбал 2000|Европското првенство 2000]] и еден на [[Светско првенство во фудбал 2006|Светското првенство 2006]]. На останатите првенства, тој бил замена за Субисарета во 1990-тите и за Касиљас во 2004 и 2006. Клупската форма на Кањисарес му обезбедила статус на стартер на [[Светско првенство во фудбал 2002|Светското првенство 2002]], но тој го пропуштил турнирот поради несреќа со шишенце со лосион за после бричење, што резултирало со откината тетива на неговото стапало.<ref>{{cite web|url=http://news.bbc.co.uk/sport3/worldcup2002/hi/team_pages/spain/newsid_1994000/1994707.stm|title=Canizares out of World Cup|publisher=BBC Sport|date=17 May 2002|access-date=13 July 2010}}</ref> Тој бил дел од составот на Шпанија и на следното Светско првенство, каде што го имал својот единствен настап на турнирот во Германија, кој воедно бил и последен во неговата репрезентативна кариера. Тоа се случило на последниот натпревар од групната фаза, во победата од 1-0 над {{NazNB|FUrep|SAU}}, одигран во [[Кајзерслаутерн]].<ref>{{cite web|url=http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/football/world_cup_2006/4853438.stm|title=Saudi Arabia 0–1 Spain|publisher=BBC Sport|date=23 June 2006|access-date=16 April 2015}}</ref> === Хронологија на репрезентативните настапи === {{Репрезентативни настапи|ESP}} {{Cronopar|17-11-1993|Севиља|ESP|1|0|DNK|-|Квал. за СП|1994|13={{subon|11}}}} {{Cronopar|19-1-1994|Виго|ESP|2|2|PRT|-1|Пријателска|13={{subon|73}}}} {{Cronopar|2-6-1994|Тампере|FIN|1|2|ESP|-|Пријателска|13={{subon|60}}}} {{Cronopar|10-6-1994|Монтреал|CAN|0|2|ESP|-|Пријателска}} {{Cronopar|17-6-1994|Далас|KOR|2|2|ESP|-2|Светско првенство|1994|Прва фаза}} {{Cronopar|30-11-1994|Малага|ESP|2|0|FIN|-|Пријателска|13={{subon|46}}}} {{Cronopar|18-1-1995|Ла Коруња|ESP|2|2|URU|-|Пријателска|13={{subon|46}}}} {{Cronopar|22-2-1995|Херес де ла Фронтера|ESP|0|0|DEU|-|Пријателска|13={{subon|46}}}} {{Cronopar|7-2-1996|Лас Палмас|ESP|1|0|NOR|-|Пријателска}} {{Cronopar|3-6-1998|Сантандер|ESP|4|1|NIR|-1|Пријателска|13={{suboff|46}}}} {{Cronopar|5-9-1998|Лимасол|CYP (1960-2006)|3|2|ESP|-3|Квал. за ЕП|2000}} {{Cronopar|23-9-1998|Гранада|ESP|1|0|RUS|-|Пријателска}} {{Cronopar|14-10-1998|Тел Авив|ISR|1|2|ESP|-1|Квал. за ЕП|2000}} {{Cronopar|18-11-1998|Салерно|ITA|2|2|ESP|-2|Пријателска|13={{suboff|83}}}} {{Cronopar|27-3-1999|Валенсија|ESP|9|0|AUT|-|Квал. за ЕП|2000|13={{yel|40}}}} {{Cronopar|31-3-1999|Серавале|SMR|0|6|ESP|-|Квал. за ЕП|2000}} {{Cronopar|5-5-1999|Севиља|ESP|3|1|HRV|-1|Пријателска}} {{Cronopar|5-6-1999|Виљареал|ESP|9|0|SMR|-|Квал. за ЕП|2000}} {{Cronopar|18-8-1999|Варшава|POL|1|2|ESP|-1|Пријателска|13={{suboff|73}}}} {{Cronopar|4-9-1999|Виена|AUT|1|3|ESP|-1|Квал. за ЕП|2000}} {{Cronopar|8-9-1999|Бадахос|ESP|8|0|CYP (1960-2006)|-|Квал. за ЕП|2000|13={{suboff|78}}}} {{Cronopar|29-3-2000|Барселона|ESP|2|0|ITA|-|Пријателска|13={{subon|46}}}} {{Cronopar|7-6-2000|Луксембург|LUX|0|1|ESP|-|Пријателска|13={{suboff|60}}|14=Луксембург (град)}} {{Cronopar|18-6-2000|Амстердам|SVN|1|2|ESP|-1|Евро|2000|Прва фаза|15=[[Европско првенство во фудбал 2000 - група Ц#Словенија - Шпанија|детали]]}} {{Cronopar|21-6-2000|Бриж|YUG (1992-2003)|3|4|ESP|-3|Евро|2000|Прва фаза|15=[[Европско првенство во фудбал 2000 - група Ц#СР Југославија - Шпанија|детали]]}} {{Cronopar|25-6-2000|Бриж|ESP|1|2|FRA|-2|Евро|2000|Четвртфинале|15=[[Европско првенство во фудбал 2000 - нокаут фаза#Шпанија - Франција|детали]]}} {{Cronopar|28-2-2001|Бирмингем|ENG|3|0|ESP|-1|Пријателска|13={{subon|64}}}} {{Cronopar|28-3-2001|Валенсија|ESP|2|1|FRA|-1|Пријателска}} {{Cronopar|25-4-2001|Кордоба|ESP|1|0|JPN|-|Пријателска|13={{suboff|75}}}} {{Cronopar|2-6-2001|Овиедо|ESP|4|1|BIH|-1|Квал. за СП|2002}} {{Cronopar|6-6-2001|Тел Авив|ISR|1|1|ESP|-1|Квал. за СП|2002}} {{Cronopar|1-9-2001|Валенсија|ESP|4|0|AUT|-|Квал. за СП|2002}} {{Cronopar|13-2-2002|Барселона|ESP|1|1|PRT|-|Пријателска|13={{subon|64}}}} {{Cronopar|27-3-2002|Ротердам|NLD|1|0|ESP|-1|Пријателска}} {{Cronopar|17-4-2002|Белфаст|NIR|0|5|ESP|-|Пријателска|13={{suboff|73}}}} {{Cronopar|20-11-2002|Гранада|ESP|1|0|BGR|-|Пријателска|13={{subon|46}}}} {{Cronopar|12-2-2003|Лас Палмас|ESP|3|1|DEU|-|Пријателска|13={{subon|84}}}} {{Cronopar|30-4-2003|Мадрид|ESP|4|0|ECU|-|Пријателска|13={{Капитен}} {{suboff|75}}}} {{Cronopar|6-9-2003|Гимараеш|PRT|0|3|ESP|-|Пријателска|13={{subon|66}}}} {{Cronopar|18-2-2004|Барселона|ESP|2|1|PER|-|Пријателска|13={{subon|46}}}} {{Cronopar|31-3-2004|Хихон|ESP|2|0|DNK|-|Пријателска|13={{suboff|76}}}} {{Cronopar|28-4-2004|Џенова|ITA|1|1|ESP|-|Пријателска|13={{subon|77}}}} {{Cronopar|5-6-2004|Хетафе|ESP|4|0|AND|-|Пријателска|13={{subon|31}} {{suboff|61}}}} {{Cronopar|18-8-2004|Лас Палмас|ESP|3|2|VEN (1930-2006)|-2|Пријателска}} {{Cronopar|7-6-2006|Женева|ESP|2|1|HRV|-|Пријателска|13={{subon|46}}}} {{Cronopar|23-6-2006|Кајзерслаутерн|SAU|0|1|ESP|-|Светско првенство|2006|Прва фаза}} {{Cronofin|46|-26}} ==Статистика== === Клупска статистика === {| class="wikitable" style="font-size:90%;width:99%;text-align:center;" ! rowspan="2" | Сезона ! rowspan="2" | Клуб ! colspan="3" | Првенство ! colspan="3" | Национален куп ! colspan="3" | Континентален куп ! colspan="3" | Останати купови ! colspan="2" | Вкупно |- ! Лига ! Наст ! Гол ! Лига ! Наст ! Гол ! Лига ! Наст ! Гол ! Лига ! Наст ! Гол ! Наст ! Гол |- | 1989-1990 || {{flagsport|ESP}} [[Реал Мадрид Кастиља|РМ Кастиља]] || [[Сегунда Дивисион (Шпанија) 1989-1990|СД]] || 35 || -41 || [[Фудбалски куп на Шпанија 1989-1990|КШ]] || 2 || -3 || - || - || - || - || - || - || 37 || -44 |- | 1990-1991 || {{flagsport|ESP}} [[ФК Елче|Елче]] || [[Сегунда Дивисион (Шпанија) 1990-1991|СД]] || 7 || -14 || [[Фудбалски куп на Шпанија 1990-1991|КШ]] || 2 || 0 || - || - || - || - || - || - || 9 || -14 |- | 1991-1992 || {{flagsport|ESP}} [[Клуб Полидепортиво Мерида|Мерида]] || [[Сегунда Дивисион (Шпанија) 1991-1992|СД]] || 38 || -48 || [[Фудбалски куп на Шпанија 1991-1992|КШ]] || 0 || 0 || - || - || - || - || - || - || 38 || -48 |- | 1992-1993 || rowspan=2|{{flagsport|ESP}} {{Fb team (N) Celta Vigo}} || [[Примера Дивисион (Шпанија) 1992-1993|ПД]] || 36 || -30 || [[Фудбалски куп на Шпанија 1992-1993|КШ]] || 1 || -4 || - || - || - || - || - || - || 37 || -34 |- | 1993-1994 || [[Примера Дивисион (Шпанија) 1993-1994|ПД]] || 38 || -51 || [[Фудбалски куп на Шпанија 1993-1994|КШ]] || 7 || -4 || - || - || - || - || - || - || 45 || -55 |- ! colspan="3" |Вкупно Селта Виго || 74 || -81 || || 8 || -8 || || - || - || || - || - || 82 || -89 |- | [[ФК Реал Мадрид сезона 1994-1995|1994-1995]] || rowspan=4|{{flagsport|ESP}} {{Fb team (N) Real Madrid}} || [[Примера Дивисион (Шпанија) 1994-1995|ПД]] || 1 || 0 || [[Фудбалски куп на Шпанија 1994-1995|КШ]] || 0 || 0 || [[Куп на УЕФА 1994-1995|КУ]] || 2 || -4 || - || - || - || 3 || -4 |- | [[ФК Реал Мадрид сезона 1995-1996|1995-1996]] || [[Примера Дивисион (Шпанија) 1995-1996|ПД]] || 12 || -8 || [[Фудбалски куп на Шпанија 1995-1996|КШ]] || 1 || 0 || [[УЕФА Лига на шампиони 1995-1996|ЛШ]] || 1 || -2 || [[Суперкуп на Шпанија 1995|СШ]] || 2 || -5 || 16 || -15 |- | [[ФК Реал Мадрид сезона 1996-1997|1996-1997]] || [[Примера Дивисион (Шпанија) 1996-1997|ПД]] || 2 || -5 || [[Фудбалски куп на Шпанија 1996-1997|КШ]] || 0 || 0 || - || - || - || - || - || - || 2 || -5 |- | [[ФК Реал Мадрид сезона 1997-1998|1997-1998]] || [[Примера Дивисион (Шпанија) 1997-1998|ПД]] || 26 || -30 || [[Фудбалски куп на Шпанија 1997-1998|КШ]] || 0 || 0 || [[УЕФА Лига на шампиони 1997-1998|ЛШ]] || 6 || -4 || [[Суперкуп на Шпанија 1997|СШ]] || 2 || -3 || 34 || -37 |- ! colspan="3" |Вкупно Реал Мадрид || 41 || -43 || || 1 || 0 || || 9 || -10 || || 4 || -8 || 55 || -61 |- | [[ФК Валенсија сезона 1998-1999|1998-1999]] || rowspan=10|{{flagsport|ESP}} {{Fb team (N) Valencia}} || [[Примера Дивисион (Шпанија) 1998-1999|ПД]] || 38 || -39 || [[Фудбалски куп на Шпанија 1998-1999|КШ]] || 6 || -7 || [[УЕФА Интертото куп 1998|ИК]]+[[Куп на УЕФА 1998-1999|КУ]] || 6+4 || -3 + -5 || - || - || - || 54 || -54 |- | [[ФК Валенсија сезона 1999-2000|1999-2000]] || [[Примера Дивисион (Шпанија) 1999-2000|ПД]] || 23 || -26 || [[Фудбалски куп на Шпанија 1999-2000|КШ]] || 2 || -3 || [[УЕФА Лига на шампиони 1999-2000|ЛШ]] || 13 || -11 || [[Суперкуп на Шпанија 1999|СШ]] || 2 || -3 || 40 || -43 |- | [[ФК Валенсија сезона 2000-2001|2000-2001]] || [[Примера Дивисион (Шпанија) 2000-2001|ПД]] || 37 || -34 || [[Фудбалски куп на Шпанија 2000-2001|КШ]] || 0 || 0 || [[УЕФА Лига на шампиони 2000-2001|ЛШ]] || 18 || -9 || - || - || - || 55 || -43 |- | [[ФК Валенсија сезона 2001-2002|2001-2002]] || [[Примера Дивисион (Шпанија) 2001-2002|ПД]] || 32 || -23 || [[Фудбалски куп на Шпанија 2001-2002|КШ]] || 1 || 0 || [[Куп на УЕФА 2001-2002|КУ]] || 7 || -3 || - || - || - || 40 || -26 |- | [[ФК Валенсија сезона 2002-2003|2002-2003]] || [[Примера Дивисион (Шпанија) 2002-2003|ПД]] || 31 || -27 || [[Фудбалски куп на Шпанија 2002-2003|КШ]] || 0 || 0 || [[УЕФА Лига на шампиони 2002-2003|ЛШ]] || 12 || -12 || [[Суперкуп на Шпанија 2002|СШ]] || 2 || -4 || 45 || -43 |- | [[ФК Валенсија сезона 2003-2004|2003-2004]] || [[Примера Дивисион (Шпанија) 2003-2004|ПД]] || 37 || -25 || [[Фудбалски куп на Шпанија 2003-2004|КШ]] || 0 || 0 || [[Куп на УЕФА 2003-2004|КУ]] || 7 || -2 || - || - || - || 44 || -27 |- | [[ФК Валенсија сезона 2004-2005|2004-2005]] || [[Примера Дивисион (Шпанија) 2004-2005|ПД]] || 29 || -30 || [[Фудбалски куп на Шпанија 2004-2005|КШ]] || 0 || 0 || [[УЕФА Лига на шампиони 2004-2005|ЛШ]]+[[Куп на УЕФА 2004-2005|КУ]] || 6+0 || -10 + 0 || [[Суперкуп на Шпанија 2004|СШ]]+[[Суперкуп на УЕФА 2004|СУ]] || 2+1 || -3 + -1 || 38 || -44 |- | [[ФК Валенсија сезона 2005-2006|2005-2006]] || [[Примера Дивисион (Шпанија) 2005-2006|ПД]] || 36 || -29 || [[Фудбалски куп на Шпанија 2005-2006|КШ]] || 0 || 0 || [[УЕФА Интертото куп 2005|ИК]] || 5 || -1 || - || - || - || 41 || -30 |- | [[ФК Валенсија сезона 2006-2007|2006-2007]] || [[Примера Дивисион (Шпанија) 2006-2007|ПД]] || 32 || -33 || [[Фудбалски куп на Шпанија 2006-2007|КШ]] || 1 || -4 || [[УЕФА Лига на шампиони 2006-2007|ЛШ]] || 11 || -11 || - || - || - || 44 || -48 |- | [[ФК Валенсија сезона 2007-2008|2007-2008]] || [[Примера Дивисион (Шпанија) 2007-2008|ПД]] || 10 || -15 || [[Фудбалски куп на Шпанија 2007-2008|КШ]] || 0 || 0 || [[УЕФА Лига на шампиони 2007-2008|ЛШ]] || 5 || -2 || - || - || - || 15 || -17 |- ! colspan="3" |Вкупно Валенсија || 305 || -281 || || 10 || -14 || || 94 || -69 || || 7 || -11 || 416 || -375 |- ! colspan="3" |Вкупно во кариерата || 500 || -508 || || 23 || -25 || || 103 || -79 || || 11 || -19 || 637 || -631 |} ===Репрезентативна кариера=== <ref>{{cite web|url=https://www.rsssf.org/miscellaneous/canizares-intl.html|title=José Santiago Cañizares Ruiz – International Appearances|publisher=[[RSSSF]]|first=Emilio|last=Pla Díaz|access-date=23 August 2010}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !Репрезентација!!Година!!Настапи!!Голови |- |rowspan="14"|{{flagsport|ESP}} [[Фудбалска репрезентација на Шпанија|Шпанија]] |1993||1||0 |- |1994||5||0 |- |1995||2||0 |- |1996||1||0 |- |1997||0||0 |- |1998||5||0 |- |1999||7||0 |- |2000||5||0 |- |2001||6||0 |- |2002||4||0 |- |2003||3||0 |- |2004||5||0 |- |2005||0||0 |- |2006||2||0 |- !colspan="2"|Вкупно!!46!!0 |} ==Титули== ===Клупски=== ; Реал Мадрид *'''{{Трофеј-Шпанија (Примера Дивисион)}} [[Примера Дивисион (Шпанија)|Примера Дивисион]]''' : 2 : 1994-1995, 1996-1997 *'''{{Трофеј-Суперкуп на Шпанија}} [[Суперкуп на Шпанија]]''' : 1 : 1997 *'''{{Трофеј-Лига на шампиони}} [[УЕФА Лига на шампиони|Лига на шампиони]]''' : 1 : 1997-1998 ; Валенсија *'''{{Трофеј-Шпанија (Примера Дивисион)}} [[Примера Дивисион (Шпанија)|Примера Дивисион]]''' : 2 : 2001-2002, 2003-2004 *'''{{Трофеј-Куп на Шпанија}} [[Фудбалски куп на Шпанија|Куп на Шпанија]]''' : 1 : 1998-1999 *'''{{Трофеј-Суперкуп на Шпанија}} [[Суперкуп на Шпанија]]''' : 1 : 1999 *'''{{Трофеј-Куп на УЕФА}} [[Куп на УЕФА]]''' : 1 : 2003-2004 *'''{{Трофеј-Суперкуп на Европа}} [[Суперкуп на УЕФА|Суперкуп на Европа]]''' : 1 : 2004 *'''{{Трофеј-Интертото куп}} [[УЕФА Интертото Куп]]''' : 1 : 1998 ===Репрезентативни=== ; Шпанија под 16 години *'''[[Европско првенство во фудбал за играчи под 16 години|Европско првенство за играчи под 16 години]]''' : 1 : 1986 ; Олимписка репрезентација на Шпанија *'''[[Летни олимписки игри]]''' : 1 : {{симбол2|Gold medal.svg}} Златен медал: [[Фудбал на Летните олимписки игри 1992|1992]] ===Поединечни=== *[[Трофеј Самора]]: 1992-1993 (поделена), 2000-2001, 2001-2002, 2003-2004<ref>{{cite web|url=https://www.goal.com/es/noticias/todos-los-porteros-que-se-quedaron-con-el-premio-zamora/v2lf4bt2qd4n1kt69ixcb16rc|title=Todos los porteros que se quedaron con el Premio Zamora|trans-title=All the goalkeepers that got the Zamora Trophy|publisher=Goal|language=es|date=20 May 2018|access-date=19 June 2025}}</ref> *[[Тим на годината на УЕФА]]: [[Тим на годината на УЕФА#Тим на годината 2001|2001]]<ref>{{cite web|url=http://www.uefa.com/community/teamoftheyear/history/season=2001/|title=Team of the Year 2001|publisher=UEFA|date=3 January 2002|access-date=8 January 2016|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20140810131359/http://www.uefa.com/community/teamoftheyear/history/season=2001/|archive-date=10 August 2014}}</ref> ==Рели кариера== [[Податотека:Cañizares (2).jpg|thumb|Кањисарес на Релито на Галисија во 2012]] [[Податотека:Santiago Cañizares, Rías Baixas 2014.JPG|thumb|Кањисарес за време на [[Рели Ријас Бајшас|Релито Ријас Бајшас]] во 2014]] Во 2010 година, за првпат настапил на натпревар што се бодувал за [[Првенство на Шпанија во рели|шпанското првенство во рели]], на релито [[Рели Сиера Морена|Сиера Морена]], со автомобил [[Suzuki Swift]], а негов совозач бил Дани Куе.<ref>Copa Suzuki: Santiago Cañizares, objetivo cumplido[http://www.micoche.com/noticiasid.asp?Id=11637]</ref> Во 2011 година, станал дел од тимот Suzuki Ibérica Motor Sport, за кој продолжил да вози автомобил Suzuki Swift, повторно со Куе како совозач.<ref>[http://www.atodomotor.com/noticia/976/Entrevista-a-Santiago-Canizares.html Entrevista a Santiago Cañizares sobre su trayectoria en rally]</ref> Во 2012 година, продолжил да се натпреварува во истото првенство, а настапувал и во [[Првенство на Шпанија во рели за историски возила|шпанското првенство во рели за историски возила]]. На 17 јуни 2017 година, ја остварил својата прва победа во генералниот пласман, триумфирајќи на релито Керамика со автомобил Porsche 997.<ref>{{cite web|author=Nacho Villarín|title=Santiago Cañizares estrena su marcador como piloto de rallies|url=http://www.marca.com/motor/rallies/2017/06/17/5945a26be5fdea1a7d8b459f.html|publisher=www.marca.com|date=17 јуни 2017|access-date=24 април 2018}}</ref> === Резултати во шпанското првенство === {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Година ! Екипа ! Возило ! 1 ! 2 ! 3 ! 4 ! 5 ! 6 ! 7 ! 8 ! 9 ! 10 ! 11 ! Поз. ! Бодови |- | [[Првенство на Шпанија во рели 2011|2011]] ! [[Сузуки|Suzuki Motor Ibérica]] ! [[Сузуки Свифт|Suzuki Swift Sport]] |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели Ла Вила Жоиса 2011|ВИЛ]]<br>{{small|39}} | КНР | КАН | РБШ | ОРН |bgcolor="#EFCFFF"| [[Рели Ферол 2011|ФЕР]]<br>{{small|Ret}} |bgcolor="#EFCFFF"| [[Рели „Принцот од Аструрија“ 2011|ПРА]]<br>{{small|Ret}} | ВЉА |bgcolor="#EFCFFF"| [[Рели Сиера Морена 2011|СРМ]]<br>{{small|Ret}} |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели на Автономната заедница Мадрид 2011|МАД]]<br>{{small|36}} | ! 71.º ! 2 |- | [[Првенство на Шпанија во рели 2012|2012]] ! [[Сузуки|Suzuki Motor Ibérica]] ! [[Сузуки Свифт|Suzuki Swift Sport]] | КНР |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели Кантабрија 2012|КАН]]<br>{{small|28}} |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели Ријас Бајшас 2012|РБШ]]<br>{{small|40}} |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели Оуренсе 2012|ОРН]]<br>{{small|33}} |bgcolor="#EFCFFF"| [[Рели Ферол 2012|ФЕР]]<br>{{small|Ret}} |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели „Принцот од Аструрија“ 2012|ПРА]]<br>{{small|31}} | ВЉА | СРМ |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели на Автономната заедница Мадрид 2012|МАД]]<br>{{small|38}} | | ! ? ! 0 |- | [[Првенство на Шпанија во рели 2013|2013]] ! [[Сузуки|Suzuki Motor Ibérica]] ! [[Сузуки Свифт|Suzuki Swift Sport]] | КНР | КАН | РБШ |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели Оуренсе 2013|ОРН]]<br>{{small|26}} | ФЕР | ПРА | ВЉА | СРМ |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели на Автономната заедница Мадрид 2013|МАД]]<br>{{small|48}} | | ! 80.º ! 0 |- | [[Првенство на Шпанија во рели 2014|2014]] ! [[Сузуки|Suzuki Motor Ibérica]] ! [[Сузуки Свифт|Suzuki Swift S1600]] | КНР | СМР |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели Ријас Бајшас de 2014|РБШ]]<br>{{small|27}} | ОРН | БИЕ |bgcolor="#EFCFFF"| [[Рели Ферол 2014|ФЕР]]<br>{{small|Ret}} | ПРА | ВЉА |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели Кантабрија 2014|КАН]]<br>{{small|11}} | МАД | ! 53.º ! 13 |- | [[Првенство на Шпанија во рели 2015|2015]] ! [[Сузуки|Suzuki Motor Ibérica]] ! [[Сузуки Свифт|Suzuki Swift S1600]] | АДЕ | КНР |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели Сиера Морена 2015|СМР]]<br>{{small|29}} |bgcolor="#EFCFFF"| [[Рели Ријас Бајшас 2015|РБШ]]<br>{{small|Ret}} | ОРН | ФЕР | ПРА |bgcolor="#EFCFFF"| [[Рели Виља де Љанес 2015|ВЉА]]<br>{{small|Ret}} |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели на Автономната заедница Мадрид 2015|МАД]]<br>{{small|19}} | | ! 65.º ! 3 |- | [[Првенство на Шпанија во рели 2016|2016]] ! [[Сузуки|Suzuki Motor Ibérica]] ! [[Сузуки Свифт|Suzuki Swift S1600]] | КНР | АДЕ |bgcolor="#EFCFFF"| [[Рели Сиера Морена 2016|СМР]]<br>{{small|Ret}} |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели Ферол 2016|ФЕР]]<br>{{small|36}} | КАН | ОРН | ПРА | ВЉА | МЕД |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели на Автономната заедница Мадрид 2016|МАД]]<br>{{small|16}} | ! 56.º ! 8 |- | [[Првенство на Шпанија во рели 2017|2017]] ! [[Сузуки|Suzuki Motor Ibérica]] ! [[Сузуки Свифт|Suzuki Swift S1600]] | СМР | КНР | АДЕ | ОРН |bgcolor="#EFCFFF"| [[Рели Ферол 2017|ФЕР]]<br>{{small|Ret}} | ПРА | ВЉА | КАН |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели Нусија-Медитеранео 2017|МЕД]]<br>{{small|15}} | МАД | ! 63.º ! 6 |- | [[Првенство на Шпанија во рели 2018|2018]] ! [[Сузуки|Suzuki Motor Ibérica]] ! [[Сузуки Свифт|Suzuki Swift R+]] | КОС | СМР | КНР | АДЕ | ОРН |bgcolor="#CFCFFF"| [[Рели Ферол 2018|ФЕР]]<br>{{small|33}} | ПРА | ВЉА | КАН | МЕД | МАД ! ! |- !colspan="16"| Извор<ref>{{cite web|publisher=www.revistascratch.com|title=Santi Cañizares inicia su temporada en el equipo Suzuki-Repsol|url=http://www.revistascratch.com/nacional-asfalto/noticia/santi-canizares-inicia-su-temporada-en-el-equipo-suzuki-repsol-13542|access-date=11 јуни 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20160305113501/http://www.revistascratch.com/nacional-asfalto/noticia/santi-canizares-inicia-su-temporada-en-el-equipo-suzuki-repsol-13542|archive-date=5 март 2016}}</ref> |} == Наводи == {{наводи}} ==Надворешни врски== {{Порталкутија |right=yes |boxwidth=200px |marign=0px |name1=Биографија |image1=P vip.svg |name2=Фудбал |image2=Soccer ball.svg |name3=Шпанија |image3=Flag of Spain.svg }} *[https://www.soccerway.com/player/canizares-santiago/zXTUjFdi/ Сантјаго Кањисарес на soccerway] *[https://www.transfermarkt.com/santiago-canizares/profil/spieler/7562 Сантјаго Кањисарес на transfermarkt] *[https://www.espn.com/soccer/player/_/id/11825/santiago-canizares Сантјаго Кањисарес на espn] *[https://www.whoscored.com/players/1610/show/jose-santiago-canizares Сантјаго Кањисарес на whoscored] *[https://www.bdfutbol.com/es/j/j1558.html Сантјаго Кањисарес на BDFutbol] {{Состав на Шпанија на ЛОИ фудбал 1992 (м)}} {{Состав на Шпанија на СП фудбал 1994}} {{Состав на Шпанија на СП фудбал 1998}} {{Состав на Шпанија на ЕП фудбал 2000}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Кањисарес, Сантјаго}} [[Категорија:Луѓе од Мадрид]] [[Категорија:Живи луѓе]] [[Категорија:Шпански фудбалери]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Реал Мадрид]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Елче]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Селта Виго]] [[Категорија:Фудбалери на ФК Валенсија]] hdqw9h8xwn0fafh1yk1a7d4q3dpttf0 0 1406596 5650851 5650418 2026-10-28T13:36:22Z Виолетова 1975 /* Не е доделено на потсемејство (Apiaceae incertae sedis) */ 5650851 wikitext text/x-wiki Ова е список на родови што припаѓаат на семејството штитоцветни, [[Apiaceae]]. Ги содржи сите родови наведени од [[Plants of the World Online]] (PoWO) од декември 2022 година.<ref name="POWO_30000180-2">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30000180-2|title=''Apiaceae'' Lindl..|work=Plants of the World Online|publisher=Royal Botanic Gardens, Kew|accessdate=2022-11-30}}</ref> Вклучени се неколку дополнителни имиња на родови што PoWO ги смета за синоними. Освен ако не е поинаку наведено, распоредувањето на родовите во поттаксони се базира врз таксономијата што ја користи [[Информативна мрежа за гермоплазмени ресурси|Информативната мрежа за ресурси на гермплазма]] (GRIN).<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxon/taxonomyfamily?id=77|title=Family Apiaceae Lindl., nom. cons..|work=GRIN Taxonomy|publisher=National Germplasm Resources Laboratory, Beltsville, Maryland|accessdate=2022-12-17}}</ref> „Не е доделен“ значи или дека родот не е поставен во GRIN или дека не е наведен од GRIN. == Не е доделено на потсемејство (Apiaceae ''incertae sedis'') == Во молекуларно филогенетска студија од 2021 година, кладот ''Platysace'' и родовите ''Klotzschia'' и ''Hermas'' спаѓаат надвор од четирите потсемејства. Се претпоставува дека тие би можеле да се сместат во свои подсемејства.<ref>{{Наведување|last=Clarkson|first=James J.|last2=Zuntini|first2=Alexandre R.|last3=Maurin|first3=Olivier|last4=Downie|first4=Stephen R.|last5=Plunkett|first5=Gregory M.|last6=Nicolas|first6=Antoine N.|last7=Smith|first7=James F.|last8=Feist|first8=Mary Ann E.|last9=Gutierrez|first9=Karime|date=2021|title=A higher-level nuclear phylogenomic study of the carrot family (Apiaceae)|journal=American Journal of Botany|volume=108|number=7|pages=1252–1269|doi=10.1002/ajb2.1701|pmid=34287829}}</ref> * ''[[Brachyscias]]'' {{small|J. M. Hart &amp; Henwood}} * ''[[Grafia (plant)|Grafia]]'' {{small|Rchb.}} * ''[[Hermas (plant)|Hermas]]'' {{small|L.}} * ''[[Kelussia]]'' {{small|Mozaff.}} * ''[[Klotzschia]]'' {{small|Cham.}} * ''[[Platysace]]'' {{small|Bunge}} * ''[[Polyzygus]]'' {{small|Dalzell}} * ''[[Ptychotis]]'' {{small|W. D. J. Koch}} == Непознато потсемејство == Родови прифатени од Plants of the World Online кои не се признати од GRIN: {{columns-list|colwidth=16em| *''[[Actinanthus]]'' {{small|Ehrenb.}} *''[[Agasyllis]]'' {{small|Spreng.}} *''[[Angoseseli]]'' {{small|Chiov.}} *''[[Asciadium]]'' {{small|Griseb.}} *''[[Austropeucedanum]]'' {{small|Mathias &amp; Constance}} *''[[Caropodium]]'' {{small|Stapf & Wettst.}} *''[[Karnataka (plant)|Karnataka]]'' {{small|P. K. Mukh. &amp; Constance}} *''[[Kenopleurum]]'' {{small|Candargy}} *''[[Lomatocarum]]'' {{small|Fisch. & C.A.Mey.}} *''[[Normantha]]'' {{small|P.J.D.Winter & B.-E.van Wyk}} *''[[Opoidia]]'' {{small|Lindl.}} *''[[Palimbia]]'' {{small|Besser ex DC.}} *''[[Paraselinum]]'' {{small|H. Wolff}} *''[[Pedinopetalum]]'' {{small|Urb. &amp; H. Wolff}} *''[[Physotrichia]]'' {{small|Hiern}} *''[[Pseudoselinum]]'' {{small|C. Norman}} *''[[Registaniella]]'' {{small|Rech.f.}} *''[[Rhizomatophora]]'' {{small|Pimenov}} *''[[Rhopalosciadium]]'' {{small|Rech.f.}} *''[[Rhysopterus]]'' {{small|J.M.Coult. & Rose}} *''[[Schoenoselinum]]'' {{small|Jim.Mejías & P.Vargas}} *''[[Siculosciadium]]'' {{small|C.Brullo, Brullo, S.R.Downie & Giusso}} *''[[Sivadasania]]'' {{small|N.Mohanan & Pimenov}} *''[[Spiroceratium]]'' {{small|H.Wolff}} *''[[Stewartiella]]'' {{small|Nasir}} *''[[Tamamschjania]]'' {{small|Pimenov & Kljuykov}} *''[[Thamnosciadium]]'' {{small|Hartvig}} *''[[Tricholaser]]'' {{small|Gilli}} *''[[Tschulaktavia]]'' {{small|Bajtenov ex Pimenov & Kljuykov}} *†''[[Umbelliferospermum]]'' {{small|Berry, 1929}}<ref name="Manchester2010">{{cite journal |last1=Manchester |first1=S.R. |last2=O’Leary |first2=E.L. |year=2010 |title=Phylogenetic distribution and identification of fin-winged fruits |journal=The Botanical Review |volume=76 |pages=1–82 |doi=10.1007/s12229-010-9041-0}}</ref> *''[[Vinogradovia]]'' {{small|Bani, D.A.German & M.A.Koch}} *''[[Xatardia]]'' {{small|[[Carl Meissner|Meisn.]] &amp; Zeyh.}} }} == Потсемејство ''Apioideae'' == === Не се доделени на племе === {{columns-list|colwidth=16em| * ''[[Acronema]]'' <small>Falc. ex Edgew.</small> * ''[[Azilia eryngioides|Azilia]]'' <small>Hedge & Lamond</small> * ''[[Bilacunaria]]'' <small>Pimenov & V.N.Tikhom</small> * ''[[Bonannia]]'' <small>Guss.</small> * ''[[Cachrys]]'' <small>L.</small> * ''[[Cenolophium]]'' <small>W.D.J.Koch</small> * ''[[Conioselinum]]'' <small>Hoffm.</small> * ''[[Conium]]'' <small>L.</small> * ''[[Dactylaea]]'' {{small|Fedde ex H. Wolff}} * ''[[Dethawia]]'' {{small|Endl.}} * ''[[Diplolophium]]'' <small>Turcz.</small> * ''[[Diplotaenia]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Ergocarpon]]'' {{small|C. C. Towns.}} * ''[[Ferulago]]'' <small>W.D.J.Koch</small> * ''[[Hansenia]]'' <small>Turcz.</small> * ''[[Harrysmithia]]'' <small>H.Wolff</small> * ''[[Heptaptera]]'' <small>Margot & Reut.</small> * ''[[Hymenolaena]]'' <small>DC.</small> * ''[[Keraymonia]]'' <small>Farille</small> * ''[[Krubera]]'' <small>Hoffm.</small> * ''[[Kuramosciadium]]'' {{small|Pimenov et al.}} * ''[[Levisticum]]'' <small>Hill</small> * ''[[Ligusticum]]'' <small>L.</small> * ''[[Lithosciadium]]'' <small>Turcz.</small> * ''[[Magydaris]]'' <small>W.D.J.Koch ex DC.</small> * ''[[Meeboldia]]'' <small>H.Wolff</small> * ''[[Meum]]'' <small>Mill.</small> * ''[[Mutellina]]'' <small>Wolf</small> * ''[[Neogaya]]'' <small>Meisn.</small> * ''[[Opopanax (genus)|Opopanax]]'' <small>W.D.J.Koch</small> * ''[[Oreocomopsis]]'' {{small|Pimenov & Kljuykov}} * ''[[Pachypleurum]]'' <small>Ledeb.</small> * ''[[Paulita]]'' <small>Soják</small> * ''[[Petroedmondia]]'' <small>Tamamsch.</small> * ''[[Physospermopsis]]'' <small>H.Wolff</small> * ''[[Pleurospermopsis]]'' <small>C.Norman</small> * ''[[Prangos]]'' <small>Lindl.</small> * ''[[Pternopetalum]]'' <small>Franch.</small> * ''[[Pterygopleurum]]'' {{small|Kitag.}} * ''[[Rivasmartinezia]]'' {{small|Fern.Prieto & Cires}} * ''[[Rohmooa]]'' <small>Farille & Lachard</small> * ''[[Rupiphila]]'' {{small|Pimenov & Lavrova}} * ''[[Sclerochorton]]'' {{small|Boiss.}} * ''[[Seselopsis]]'' <small>Schischk.</small> * ''[[Shomalia]]'' {{small|Lyskov}} * ''[[Silaum]]'' <small>Mill.</small> * ''[[Sinocarum]]'' <small>H.Wolff ex R.H.Shan & F.T.Pu</small> * ''[[Sinolimprichtia]]'' <small>H.Wolff</small> * ''[[Smyrniopsis]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Sphaenolobium]]'' <small>Pimenov</small> * ''[[Stefanoffia]]'' <small>H.Wolff</small> * ''[[Synclinostyles]]'' <small>Farille & Lachard</small> * ''[[Tilingia]]'' <small>Regel</small> * ''[[Tongoloa]]'' <small>H.Wolff</small> * ''[[Trochiscanthes]]'' <small>W.D.J.Koch</small> * ''[[Vvedenskya]]'' <small>Korovin</small>, синоним на ''[[Conioselinum]]'' во GRIN === Племе Aciphylleae === * ''[[Aciphylla]]'' <small>Forst</small> * ''[[Anisotome]]'' <small>Hook</small> * ''[[Gingidia]]'' <small>Dawson</small> * ''[[Lignocarpa]]'' <small>Dawson</small> * ''[[Scandia]]'' <small>Dawson</small> === Племе Annesorhizeae === * ''[[Annesorhiza]]'' <small>Cham. & Schltdl.</small> * ''[[Astydamia]]'' <small>DC.</small> * ''[[Chamarea]]'' <small>Eckl. & Zeyh.</small> * ''[[Ezosciadium]]'' <small>B.L.Burtt</small> * ''[[Itasina]]'' <small>Raf.</small> * ''[[Molopospermum]]'' <small>W.D.J.Koch</small> === Племе Apieae === * ''[[Ammi (plant)|Ammi]]'' <small>L.</small> * ''[[Anethum]]'' <small>L.</small> * ''[[Apium]]'' <small>L.</small> * ''[[Apodicarpum]]'' {{small|Makino}} * ''[[Billburttia]]'' <small>Magee & B.-E.van Wyk</small> * ''[[Deverra (plant)|Deverra]]'' <small>DC.</small> * ''[[Foeniculum]]'' <small>Mill.</small> * ''[[Naufraga (plant)|Naufraga]]'' <small>Constance & Cannon</small> * ''[[Petroselinum]]'' <small>Hill</small> * ''[[Pseudoridolfia]]'' <small>Reduron et al.</small> * ''[[Ridolfia]]'' <small>Moris</small> * ''[[Rutheopsis]]'' {{small|A. Hansen &amp; G. Kunkel}} (synonym ''Canaria'' {{small|Jim.Mejías & P.Vargas}}) * ''[[Sclerosciadium]]'' <small>W.D.J.Koch ex DC.</small> * ''[[Stoibrax]]'' <small>Raf.</small> * ''[[Visnaga]]'' <small>Mill.</small>, synonym of ''[[Ammi (plant)|Ammi]]'' in GRIN === Племе Bupleureae === * ''[[Bupleurum]]'' <small>L.</small> * ''[[Hohenackeria]]'' <small>Fisch. & C.A.Mey.</small> === Племе Careae === * ''[[Aegokeras]]'' <small>Raf.</small> * ''[[Aegopodium]]'' <small>L.</small> * ''[[Carum]]'' <small>L.</small> * ''[[Chamaesciadium]]'' <small>C.A.Mey.</small> * ''[[Falcaria ]]'' <small>Fabr.</small> * ''[[Fuernrohria]]'' <small>K.Koch</small> * ''[[Gongylosciadium]]'' <small>Rech.f.</small> * ''[[Grammosciadium]]'' <small>DC.</small> * ''[[Hladnikia]]'' <small>Rchb.</small> * ''[[Kundmannia]]'' {{small|Scop.}} * ''[[Oliveria]]'' {{small|Vent.}} * ''[[Rhabdosciadium]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Selinopsis]]'' <small>Coss. & Durieu ex Batt. & Trab.</small> === Племе Chamaesieae === * ''[[Chamaesium]]'' <small>H.Wolff</small> === Племе Choritaenieae === * ''[[Choritaenia]]'' <small>Benth.</small> === Племе Coriandreae === Извор:<ref>{{cite journal|last1=Terentieva|first1=Elena I.|last2=Valiejo-Roman|first2=C. M.|last3=Samigullin|first3=Tahir H|last4=Pimenov|first4=Michael|last5=Tilney|first5=Patricia|date=January 2015|title=Molecular phylogenetic and morphological analyses of the traditional tribe Coriandreae (Umbelliferae-Apioideae)|journal=Phytotaxa|volume=195|issue=4|pages=251–271|doi=10.11646/phytotaxa.195.4.1}}</ref> * ''[[Bifora]]'' <small>Hoffm.</small> * ''[[Coriandrum]]'' <small>L.</small> * ''[[Sclerotiaria]]'' <small>Korovin</small> === Племе Echinophoreae === * ''[[Anisosciadium]]'' <small>DC.</small> * ''[[Dicyclophora]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Echinophora]]'' <small>L.</small> * ''[[Mediasia]]'' <small>Pimenov</small> * ''[[Nirarathamnos]]'' <small>Balf.f.</small> * ''[[Pycnocycla]]'' <small>Lindl.</small> === Племе Erigenieae === * ''[[Erigenia]]'' <small>Nutt.</small> === Племе Heteromorpheae === * ''[[Andriana (plant)|Andriana]]'' <small>B.-E.van Wyk</small> * ''[[Anginon]]'' <small>Raf.</small> * ''[[Anisopoda]]'' <small>Baker</small> * ''[[Cannaboides]]'' <small>B.-E.van Wyk</small> * ''[[Dracosciadium]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Glia]]'' {{small|Sond.}} * ''[[Heteromorpha (plant)|Heteromorpha]]'' <small>Cham. & Schltdl.</small> * ''[[Oreofraga]]'' <small>M.F.Watson & E.L.Barclay</small>, nom. inval. * ''[[Polemannia]]'' <small>Eckl. & Zeyh.</small> * ''[[Pseudocannaboides]]'' <small>B.-E.van Wyk</small> * ''[[Pseudocarum]]'' <small>C. Norman</small> * ''[[Tana]]'' <small>B.-E.van Wyk</small> === Племе Komarovieae === * ''[[Calyptrosciadium]]'' <small>Rech.f. & Kuber</small> * ''[[Changium]]'' <small>H.Wolff</small> * ''[[Chuanminshen]]'' <small>M.L.Sheh & R.H.Shan</small> * ''[[Cyclorhiza (plant)|Cyclorhiza]]'' <small>M.L.Sheh & R.H.Shan</small> * ''[[Komaroviopsis]]'' <small>Doweld</small>, [[Nomen novum|replacement name]] for ''Komarovia'' in PoWO * ''[[Mastigosciadium]]'' {{small|Rech.f. &amp; Kuber}}<ref name="Sultan">Amir Sultan, Nazar Khan, Eugene Kljuykov, Amjad Khan, Tahir Samigullin, Dmitry Lyskov, Review of the Komarovieae (Apiaceae) with inclusion of monotypic Afghan genus ''Mastigosciadium'' and description of a new genus from Northern Balochistan, Pakistan, ''Botanical Journal of the Linnean Society'', Volume 207, Issue 4, April 2025, Pages 406–423, https://doi.org/10.1093/botlinnean/boae053</ref> * ''[[Parasilaus]]'' <small>Leute</small> * ''[[Pterocyclus]]'' <small>Klotzsch</small><ref name="Sultan" /> * ''[[Sphaerosciadium]]'' <small>Pimenov & Kljuykov</small> * ''[[Zhobia]]'' {{small|A.Sultan, N.Khan, Kljuykov & Lyskov}}<ref name="Sultan" /> === Племе Lichtensteinieae === * ''[[Lichtensteinia (plant)|Lichtensteinia]]'' <small>Cham. & Schltdl.</small> === Племе Marlothielleae === * ''[[Marlothiella]]'' <small>H.Wolff</small> === Племе Oenantheae === * ''[[Berula]]'' <small>W.D.J.Koch</small> * ''[[× Beruladium]]'' {{small|A.C.Leslie}} (''Berula'' × ''Helosciadium'') * ''[[Caropsis]]'' {{small|(Rouy &amp; E. G. Camus) Rauschert}} * ''[[Cicuta]]'' <small>L.</small> * ''[[Cryptotaenia]]'' <small>DC.</small> * ''[[Cynosciadium]]'' <small>DC.</small> * ''[[Daucosma]]'' <small>Engelm. & A.Gray</small> * ''[[Harperella]]'' <small>Rose</small> * ''[[Helosciadium]]'' <small>W. D. J. Koch</small> * ''[[Lereschia]]'' {{small|Boiss.}} * ''[[Lilaeopsis]]'' <small>Greene</small> * ''[[Limnosciadium]]'' <small>Mathias & Constance</small> * ''[[Neogoezia]]'' <small>Hemsl.</small> * ''[[Oenanthe (plant)|Oenanthe]]'' <small>L.</small> * ''[[Oxypolis]]'' <small>Raf.</small> * ''[[Perideridia]]'' <small>Rchb.</small> * ''[[Ptilimnium]]'' <small>Raf.</small> * ''[[Sium]]'' <small>L.</small> * ''[[Tiedemannia]]'' <small>DC.</small> * ''[[Trepocarpus]]'' <small>Nutt. ex DC.</small> * ''[[Trocdaris]]'' <small>Raf.</small> === Племе Pimpinelleae === * ''[[Aphanopleura]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Arafoe]]'' <small>Pimenov & Lavrova</small> * ''[[Demavendia]]'' <small>Pimenov</small> * ''[[Frommia]]'' <small>H.Wolff</small> * ''[[Haussknechtia]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Nothosmyrnium]]'' <small>Miq.</small> * ''[[Opsicarpium]]'' <small>Mozaff.</small> * ''[[Parapimpinella]]'' {{small|Fern.Prieto, Sanna & Arjona}} * ''[[Phellolophium]]'' <small>Baker</small> * ''[[Pimpinella]]'' <small>L.</small> * ''[[Psammogeton]]'' <small>Edgew.</small> * ''[[Similisinocarum]]'' {{small|Cauwet & Farille}} * ''[[Spuriopimpinella]]'' <small>(H.Boissieu) Kitag.</small> * ''[[Zeravschania]]'' <small>Korovin</small> === Племе Pleurospermeae === * ''[[Aulacospermum]]'' <small>Ledeb.</small> * ''[[Eleutherospermum]]'' <small>K.Koch</small> * ''[[Eremodaucus]]'' <small>Bunge</small> * ''[[Haplosciadium]]'' {{small|Hochst.}} * ''[[Hymenidium]]'' <small>Lindl.</small> * ''[[Kamelinia]]'' <small>F.O.Khass. & I.I.Malzev</small> * ''[[Korshinskia]]'' <small>Lipsky</small> * ''[[Physospermum]]'' <small>Cusson</small> * ''[[Pleurospermum]]'' <small>Hoffm.</small> * ''[[Pseudotrachydium]]'' <small>Kljuykov & Pimenov</small> * ''[[Trachydium]]'' <small>Lindl.</small> === Племе Pyramidoptereae === * ''[[Adenosciadium]]'' {{small|H. Wolff}} * ''[[Ammoides]]'' <small>Adans.</small> * ''[[Astomaea]]'' <small>Rchb.</small> * ''[[Berberocarum]]'' {{small|Zakharova & Pimenov}}<ref>Zakharova, E.A., Pimenov, M.G., Degtjareva, G.V. and Samigullin, T.H. (2022), ''Berberocarum'' (Apiaceae), a new genus from the High Atlas Mountains (Morocco), with notes on some other NW African Umbelliferae–Apioideae. ''Nordic Journal of Botany'', 2022:. https://doi.org/10.1111/njb.03206</ref> * ''[[Bunium]]'' <small>L.</small> * ''[[Crithmum]]'' <small>L.</small> * ''[[Cyclospermum]]'' <small>Lag.</small> * ''[[Elaeosticta]]'' <small>Fenzl</small> * ''[[Elwendia]]'' {{small|Boiss.}} * ''[[Froriepia]]'' <small>K.Koch</small> * ''[[Galagania]]'' <small>Lipsky</small> * ''[[Gongylotaxis]]'' <small>Pimenov & Kljuykov</small> * ''[[Hellenocarum]]'' <small>H. Wolff</small> * ''[[Horstrissea]]'' {{small|Greuter et al.}} * ''[[Hyalolaena]]'' <small>Bunge</small> * ''[[Lagoecia]]'' <small>L.</small> * ''[[Lipskya]]'' <small>(Koso-Pol.) Nevski</small> * ''[[Microsciadium]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Modesciadium]]'' {{small|P.Vargas & Jim.Mejías}} * ''[[Mogoltavia]]'' <small>Korovin</small> * ''[[Neomuretia]]'' {{small|Kljuykov, Degtjareva & Zakharova}} * ''[[Notiosciadium]]'' <small>Speg.</small> * ''[[Oedibasis]]'' <small>Koso-Pol.</small> * ''[[Oreoschimperella]]'' <small>Rauschert</small> * ''[[Ormopterum]]'' <small>Schischk.</small> * ''[[Postiella]]'' <small>Kljuykov</small> * ''[[Pyramidoptera]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Scaligeria]]'' <small>DC.</small> * ''[[Schulzia]]'' <small>Spreng.</small> * ''[[Schrenkia]]'' <small>Fisch. & C.A.Mey.</small> * ''[[Schtschurowskia]]'' <small>Regel & Schmalh.</small> * ''[[Sison]]'' <small>L.</small> * ''[[Tamamschjanella]]'' <small>Pimenov & Kljuykov</small> * ''[[Trachyspermum]]'' {{small|Link}} === Племе Scandiceae === * ''[[Artedia]]'' <small>L.</small> * ''[[Cephalopodum]]'' <small>Korovin</small> * ''[[Glaucosciadium]]'' <small>B.L.Burtt & P.H.Davis</small> ==== Племе Scandiceae subПлеме Daucinae ==== * ''[[Ammodaucus]]'' <small>Coss. & Durieu</small> * ''[[Cuminum]]'' <small>L.</small> * ''[[Daucus]]'' <small>L.</small> * ''[[Ekimia]]'' {{small|H.Duman & M.F.Watson}} * ''[[Laser]]'' <small>Borkh. ex G.Gaertn. et al.</small> * ''[[Laserocarpum]]'' {{small|Spalik & Wojew.}} * ''[[Laserpitium]]'' <small>L.</small> * ''[[Orlaya]]'' <small>Hoffm.</small> * ''[[Portenschlagiella]]'' {{small|Tutin}} * ''[[Siler]]'' {{small|Mill.}} * ''[[Silphiodaucus]]'' {{small|(Koso-Pol.) Spalik, Wojew., Banasiak, Piwczyński & Reduron}} * ''[[Thapsia]]'' <small>L.</small> ==== Племе Scandiceae subПлеме Ferulinae ==== * ''[[Autumnalia]]'' <small>Pimenov</small> * ''[[Fergania]]'' <small>Pimenov</small> * ''[[Ferula]]'' <small>L.</small> * ''[[Kafirnigania (plant)|Kafirnigania]]'' <small>Kamelin & Kinzik.</small> * ''[[Ladyginia]]'' {{small|Lipsky}} * ''[[Leutea]]'' {{small|Pimenov}} ==== Племе Scandiceae subПлеме Scandicinae ==== * ''[[× Anthrichaerophyllum]]'' {{small|P.Fourn.}} (''Anthriscus'' × ''Chaerophyllum'') * ''[[Anthriscus]]'' <small>Pers.</small> * ''[[Athamanta]]'' <small>L.</small> * ''[[Chaerophyllopsis]]'' <small>H.Boissieu</small> * ''[[Chaerophyllum]]'' <small>L.</small> * ''[[Conopodium]]'' <small>W.D.J.Koch</small> * ''[[Geocaryum]]'' <small>Coss.</small> * ''[[Kozlovia]]'' <small>Lipsky</small> * ''[[Krasnovia]]'' <small>Popov ex Schischk.</small> (можеби е вклучен во ''Kozlovia'') * ''[[Myrrhis]]'' <small>Mill.</small> * ''[[Neoconopodium]]'' <small>(Koso-Pol.) Pimenov & Kljuykov</small> (можеби е вклучен во ''Kozlovia'') * ''[[Osmorhiza]]'' <small>Raf.</small> * ''[[Scandix]]'' <small>L.</small> * ''[[Sphallerocarpus]]'' <small>Besser ex DC.</small> * ''[[Todaroa]]'' <small>Parl.</small> ==== Племе Scandiceae subПлеме Torilidinae ==== <ref>{{cite thesis|last1=Byoungyoon|first1=Lee|title=A Phylogenetic Study of Apiaceae Tribe Caucalideae|year=1998|publisher=University of Illinois at Urbana-Champaign|url=https://www.ideals.illinois.edu/handle/2142/87063|access-date=31 December 2021|quote=Caucalidinae (Astrodaucus, Turgeniopsis, Szovitsia, Torilis, Yabea, Caucalis, Turgenia and Lisaea)}}</ref> * ''[[Astrodaucus]]'' <small>Drude</small> * ''[[Caucalis]]'' <small>L.</small> * ''[[Chaetosciadium]]'' {{small|Boiss.}} * ''[[Lisaea]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Szovitsia]]'' <small>Fisch. & C.A.Mey.</small> * ''[[Torilis]]'' <small>Adans.</small> * ''[[Turgenia]]'' <small>Hoffm.</small> * ''[[Turgeniopsis]]'' <small>Boiss.</small>, synonym of ''Glochidotheca'' in GRIN * ''[[Yabea]]'' <small>Koso-Pol.</small> === Племе Selineae === * ''[[Aethusa cynapium|Aethusa]]'' <small>L.</small> * ''[[Aletes]]'' <small>J.M.Coult. & Rose</small> * ''[[Ammoselinum]]'' <small>Torr. & A.Gray</small> * ''[[Angelica]]'' <small>L.</small> * ''[[Apiastrum]]'' <small>Nutt. ex Torr. & A.Gray</small> * ''[[Arcuatopterus]]'' <small>M.L.Sheh & R.H.Shan</small> * ''[[Arracacia]]'' <small>Bancr.</small> * ''[[Carlesia]]'' <small>Dunn</small> * ''[[Chymsydia]]'' <small>Albov</small> * ''[[Cnidiocarpa]]'' <small>Pimenov</small> * ''[[Cnidium]]'' <small>Cusson</small> * ''[[Coaxana]]'' <small>J.M.Coult. & Rose</small> * ''[[Cortia]]'' <small>DC.</small> * ''[[Cortiella]]'' <small>C. Norman</small> * ''[[Cotopaxia]]'' <small>Mathias & Constance</small> * ''[[Coulterophytum]]'' <small>B.L.Rob.</small> * ''[[Cyathoselinum]]'' <small>Benth.</small> * ''[[Cymopterus]]'' <small>Raf.</small> * ''[[Dahliaphyllum]]'' <small>Constance & Breedlove</small> * ''[[Dichoropetalum]]'' <small>Fenzl</small> * ''[[Dimorphosciadium]]'' <small>Pimenov</small> * ''[[Donnellsmithia]]'' <small>J.M.Coult. & Rose</small> * ''[[Dystaenia]]'' <small>Kitag.</small> * ''[[Enantiophylla]]'' <small>J.M.Coult. & Rose</small> * ''[[Endressia]]'' <small>J. Gay</small> * ''[[Eurytaenia]]'' {{small|Torr. & A.Gray}} * ''[[Exoacantha]]'' <small>Labill.</small> * ''[[Ferulopsis]]'' <small>Kitag.</small> * ''[[Glehnia]]'' <small>F.Schmidt ex Miq.</small> * ''[[Haloselinum]]'' {{small|Pimenov}} * ''[[Harbouria]]'' <small>J.M.Coult. & Rose</small> * ''[[Johrenia]]'' <small>DC.</small> * ''[[Kadenia]]'' <small>Lavrova & V.N.Tikhom.</small> * ''[[Kailashia]]'' <small>Pimenov & Kljuykov</small> * ''[[Karatavia]]'' <small>Pimenov & Lavrova</small> * ''[[Kedarnatha]]'' <small>P.K.Mukh. & Constance</small> * ''[[Kitagawia]]'' <small>Pimenov</small> * ''[[Ledebouriella]]'' <small>H.Wolff</small> * ''[[Libanotis]]'' {{small|Haller ex Zinn}} * ''[[Ligusticopsis]]'' <small>Leute</small> * ''[[Lomatium]]'' <small>Raf.</small> * ''[[Lomatocarpa]]'' <small>Pimenov</small> * ''[[Magadania]]'' <small>Pimenov & Lavrova</small> * ''[[Mathiasella]]'' <small>Constance & C.L.Hitchc.</small> * ''[[Melanosciadium]]'' {{small|H.Boissieu}} * ''[[Musineon]]'' <small>Raf.</small> * ''[[Myrrhidendron]]'' <small>J.M.Coult. & Rose</small> * ''[[Neonelsonia]]'' <small>J.M.Coult. & Rose</small> * ''[[Neoparrya]]'' <small>Mathias</small> * ''[[Niphogeton]]'' <small>Schltdl.</small> * ''[[Oligocladus patagonicus|Oligocladus]]'' <small>Chodat & Wilczek</small> * ''[[Oreocome]]'' <small>Edgew.</small> * ''[[Oreonana]]'' <small>Jeps.</small> * ''[[Oreoxis]]'' {{small|Raf.}} * ''[[Ostericum]]'' <small>Hoffm.</small> * ''[[Ottoa]]'' <small>Kunth</small> * ''[[Paraligusticum]]'' <small>V.N.Tikhom.</small> * ''[[Perissocoeleum]]'' <small>Mathias & Constance</small> * ''[[Peucedanum]]'' <small>L.</small> * ''[[Phlojodicarpus]]'' <small>Turcz. ex Ledeb.</small> * ''[[Pilopleura]]'' <small>Schischk.</small> * ''[[Podistera]]'' <small>S.Watson</small> * ''[[Polytaenia]]'' <small>DC.</small> * ''[[Prionosciadium]]'' <small>S.Watson</small> * ''[[Pseudopeucedanum]]'' {{small|C.K.Liu & X.J.He}} * ''[[Rhodosciadium]]'' <small>S.Watson</small> * ''[[Sajanella]]'' <small>Soják</small> * ''[[Saposhnikovia]]'' <small>Schischk.</small> * ''[[Scrithacola]]'' {{small|Alava}} * ''[[Selinum]]'' <small>L.</small> * ''[[Seseli]]'' <small>L.</small> * ''[[Shoshonea]]'' <small>Evert & Constance</small> * ''[[Spermolepis]]'' <small>Raf.</small> * ''[[Stenocoelium]]'' <small>Ledeb.</small> * ''[[Stenotaenia]]'' {{small|Boiss.}} * ''[[Taenidia]]'' <small>(Torr. & A.Gray) Drude</small> * ''[[Taeniopetalum]]'' {{small|Vis.}} * ''[[Tauschia]]'' <small>Schltdl.</small> * ''[[Thaspium]]'' <small>Nutt.</small> * ''[[Thecocarpus]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Trinia]]'' <small>Hoffm.</small> * ''[[Vesper]]'' {{small|R.L.Hartm. & G.L.Nesom}} * ''[[Vicatia]]'' <small>DC.</small> * ''[[Villarrealia]]'' {{small|G.L.Nesom}} * ''[[Xanthogalum]]'' <small>Avé-Lall.</small> * ''[[Xyloselinum]]'' {{small|Pimenov & Kljuykov}} * ''[[Yildirimlia]]'' <small>Doğru-Koca</small> * ''[[Zizia]]'' <small>W.D.J.Koch</small> === Племе Smyrnieae === * ''[[Lecokia]]'' <small>DC.</small> * ''[[Smyrnium]]'' <small>L.</small> === Племе Tordylieae === * ''[[Afroligusticum]]'' <small>C.Norman</small> * ''[[Afrosciadium]]'' <small>P.J.D.Winter</small> * ''[[Capnophyllum]]'' <small>Gaertn.</small> * ''[[Cymbocarpum]]'' <small>DC. ex C.A.Mey.</small> * ''[[Cynorhiza]]'' <small>Eckl. & Zeyh.</small> * ''[[Dasispermum]]'' <small>Neck. ex Raf.</small> * ''[[Ducrosia]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Kalakia]]'' {{small|Alava}} * ''[[Lefebvrea]]'' <small>A.Rich.</small> * ''[[Nanobubon]]'' <small>Magee</small> * ''[[Notobubon]]'' <small>B.-E.van Wyk</small> * ''[[Scaraboides]]'' <small>Magee & B.-E.van Wyk</small> * ''[[Stenosemis]]'' <small>E.Mey. ex Sond.</small> ==== Племе Tordylieae потплеме Tordyliinae ==== * ''[[Heracleum]]'' <small>L.</small> * ''[[Kandaharia]]'' <small>Alava</small> * ''[[Lalldhwojia]]'' <small>Farille</small> * ''[[Leiotulus]]'' {{small|Ehrenb.}} * ''[[Ormosciadium]]'' {{small|Boiss.}} * ''[[Pastinaca]]'' <small>L.</small> * ''[[Pastinacopsis]]'' {{small|Golosk.}} * ''[[Pinda]]'' {{small|P. K. Mukh. &amp; Constance}} * ''[[Semenovia]]'' <small>Regel & Herder</small> * ''[[Symphyoloma]]'' <small>C. A.Mey.</small> * ''[[Tetrataenium]]'' <small>(DC.) Manden.</small> * ''[[Tordyliopsis]]'' <small>DC.</small> * ''[[Tordylium]]'' <small>L.</small> * ''[[Trigonosciadium]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Vanasushava]]'' <small>P.K.Mukh. & Constance</small> * ''[[Zosima]]'' <small>Hoffm.</small> }} == Потсемејство Azorelloideae == {{columns-list|colwidth=16em| *''[[Asteriscium]]'' <small>Cham. &amp; Schltdl.</small> *''[[Azorella]]'' <small>Lam.</small> *''[[Bolax]]'' <small>Comm. ex Juss.</small> *''[[Bowlesia]]'' <small>Ruiz &amp; Pav.</small> *''[[Dichosciadium]]'' <small>Domin</small> *''[[Dickinsia]]'' <small>Franch.</small> *''[[Diplaspis]]'' <small>Hook. f.</small> *''[[Diposis]]'' <small>DC.</small> *''[[Domeykoa]]'' <small>Phil.</small> *''[[Drusa]]'' <small>DC.</small> *''[[Eremocharis (plant)|Eremocharis]]'' <small>Phil.</small> *''[[Gymnophyton]]'' <small>Clos</small> *''[[Homalocarpus]]'' <small>Hook. &amp; Arn.</small> *''[[Oschatzia]]'' <small>Walp.</small> *''[[Pozoa]]'' <small>Lag.</small> *''[[Spananthe]]'' <small>Jacq.</small> }} == Потсемејство Mackinlayoideae == {{columns-list|colwidth=16em| *''[[Actinotus]]'' <small>Labill.</small> *''[[Apiopetalum]]'' <small>Baill.</small> *''[[Centella]]'' <small>L.</small> *''[[Chlaenosciadium]]'' <small>C. Norman</small> *''[[Homalosciadium]]'' {{small|Domin}} *''[[Mackinlaya]]'' <small>F. Muell.</small> *''[[Micropleura (plant)|Micropleura]]'' <small>Lag.</small> *''[[Pentapeltis]]'' <small>(Endl.) Bunge</small> *''[[Schoenolaena]]'' <small>Bunge</small> *''[[Xanthosia]]'' <small>Rudge</small> }} == Потсемејство Saniculoideae == Пребарувачот на таксони NCBI ги вметнува племињата ''Saniculeae'' и ''Steganotaenieae'' во одделно потсемејство, ''Saniculoideae''.<ref>{{Cite web | url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/Taxonomy/Browser/wwwtax.cgi?mode=Tree&id=241779&lvl=3&lin=f&keep=1&srchmode=1&unlock |title = Taxonomy browser (Saniculoideae)}}</ref> A 2021 [[Molecular phylogenetics|molecular phylogenetic]] study supported the [[monophyly]] of the subfamily. *''[[Phlyctidocarpa]]'' <small>Cannon & W.L.Theob.</small> ===Племе Saniculeae=== *''[[Actinolema]]'' <small>Fenzl</small> *''[[Alepidea]]'' <small>F.Delaroche</small> *''[[Arctopus]]'' <small>L.</small> *''[[Astrantia]]'' <small>L.</small> *''[[Eryngium]]'' <small>Tourn. ex L.</small> *''[[Petagnaea]]'' <small>Caruel</small> *''[[Sanicula]]'' <small>L.</small> ===Племе Steganotaenieae=== *''[[Polemanniopsis]]'' <small>B.L.Burtt</small> *''[[Steganotaenia]]'' <small>Hochst.</small> == Наводи == {{Наводи}} [[Категорија:Списоци на растителни видови]] [[Категорија:Штитоцветни]] cqi0okgzox6c6oebdgfn0jzp0c8su4g 0 1406663 5650814 5650783 2026-10-28T12:19:38Z BT405 9277 /* Потврди за учество */ 5650814 wikitext text/x-wiki {{Infobox JuniorEurovision|name=Детска Евровизија 2027|final=|venue=|director=|presenters=|entries=5|winner=<!-- Map Legend Colours —Please DO NOT add country names to this section: it will not change the map. -->|vote=|host=|карта=JESC_2027_Map_2.svg|finalists=|слика=|slogan=United by Music - обединети од музика|извршен_продуцент=|не_учествуваат=|url=https://junior.eurovision.com/malta-2026/|веб-страница=https://junior.eurovision.com/malta-2026/|претходна=2026|победник=|следна=}} '''Детската песна на Евровизија 2027''' треба да биде 25-тото издание на [[Детска Евровизија|Детската песна на Евровизија]]. Натпреварот ќе го организира [[Европски радиодифузен сојуз|Европската радиодифузна унија]] (EBU), заедно со националниот радиодифузер на избраната земја домаќин. == Привремена листа на учесници == За да може една земја да учествува на Детската песна на Евровизија, потребно е да има национален радиодифузер кој е член на ЕРУ и кој може да го прима натпреварот преку Евровизиската мрежа и да го емитува во живо на национално ниво. ЕРУ испраќа покана за учество на натпреварот до сите свои членки. Радиодифузерите од следниве земји јавно ја потврдиле својата намера да учествуваат на натпреварот во 2027 година. {| class="wikitable plainrowheaders" |+ ! scope="col" |Земја ! scope="col" |Радиодифузер ! scope="col" |Реф. |- ! scope="row" |{{esc|Албанија|}} |RTSH | align="center" |<ref name="Albania1">{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/05/29/albania-rtsh-agrees-festivali-mbarekombetar-i-kenges-per-femije-will-select-junior-eurovision-2026/|title=Albania: RTSH Agrees Festivali Mbarëkombëtar i këngës për fëmijë Will Select Junior Eurovision 2026 Entry|last=Granger|first=Anthony|date=2026-05-29|access-date=2026-05-30|website=Eurovoix}}</ref> |- ! scope="row" |{{esc|Македонија|}} |[[Македонска радио-телевизија|МРТ]] | align="center" |<ref name="NMacedonia1">{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/10/05/north-macedonia-junior-eurovision-2027-participation-planned-in-mrt-draft-programming-plan/|title=North Macedonia: Junior Eurovision 2027 Participation Planned in MRT’s Draft Programming Plan|last=Granger|first=Anthony|date=2026-10-05|website=Eurovoix|access-date=2026-10-06}}</ref> |- ! scope="row" |{{esc|Холандија|}} |AVROTROS | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/09/20/netherlands-junior-songfestival-2027-application-open/|title=Netherlands: Junior Songfestival 2027 Applications Open|last1=Granger|first1=Anthony|date=2026-09-20|website=Eurovoix|access-date=20 септември 2026}}</ref> |- ! scope="row" |{{esc|Полска|}} |TVP | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/05/21/poland-the-voice-kids-season-ten-winner-will-compete-in-junior-eurovision-2027/|title=Poland: The Voice Kids Season Ten Winner Will Compete in Junior Eurovision 2027|last=Conte|first=Davide|date=2026-05-21|language=en-GB|access-date=2026-10-25|website=Eurovoix}}</ref> |- ! scope="row" |{{esc|Шпанија|}} |RTVE | align="center" |<ref name="Spain1">{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/09/29/spain-confirms-intention-to-participate-in-junior-eurovision-2027/|title=Spain: Confirms Intention to Participate in Junior Eurovision 2027|last=Shepherd|first=Em|date=2026-09-29|access-date=2026-09-29|website=Eurovoix}}</ref> |} == Потврди за учество == {{esc|Македонија|}}– RTSH потврдил дека повторно ќе го организира националниот избор ''Junior Fest'' за да го избере албанскиот претставник за 2027 година.<ref name="Albania12">{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/05/29/albania-rtsh-agrees-festivali-mbarekombetar-i-kenges-per-femije-will-select-junior-eurovision-2026/|title=Albania: RTSH Agrees Festivali Mbarëkombëtar i këngës për fëmijë Will Select Junior Eurovision 2026 Entry|last=Granger|first=Anthony|date=2026-05-29|access-date=2026-05-30|website=Eurovoix}}</ref> {{esc|Македонија|}}– На 5 октомври 2026 година, [[Македонска радио-телевизија|МРТ]] ја потврди својата намера да учествува во 2027 година.<ref name="NMacedonia122">{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/10/05/north-macedonia-junior-eurovision-2027-participation-planned-in-mrt-draft-programming-plan/|title=North Macedonia: Junior Eurovision 2027 Participation Planned in MRT’s Draft Programming Plan|last=Granger|first=Anthony|date=2026-10-05|website=Eurovoix|access-date=2026-10-06}}</ref> {{esc|Холандија|}}- AVROTROS потврдил дека ќе продолжи да го организира националниот избор Junior Songfestival за избор на холандскиот претставник за 2027 година.<ref name="Netherlands1">{{Cite web|url=https://www.zapp.nl/programmas/junior-eurovisie-songfestival/nieuws/30147-schrijf-je-in-voor-het-junior-songfestival-2027|title=Schrijf je in voor het Junior Songfestival 2027|date=2026-09-19|publisher=[[Nederlandse Publieke Omroep]] (NPO)|language=nl|trans-title=Пријавете се за Junior Songfestival 2027|access-date=2026-09-19|website=[[NPO Zapp]]}}</ref> {{esc|Полска|}}- TVP потврдил дека и во 2027 година ќе го користи музичкото натпреварување ''The Voice Kids'' за избор на својот претставник. Финалето е закажано за 8 мај.<ref name="Poland1">{{Cite web|url=https://s.tvp.pl/repository/attachment/a/f/2/af2b3708ceaf4ae7950756f93b6ec789.pdf|title=Regulamin 10. edycji programu „The Voice Kids”|date=2026-05-13|publisher=TVP|language=pl|trans-title=Правила за десеттата сезона на The Voice Kids|access-date=2026-05-30}}</ref> {{esc|Шпанија|}}- На 29 септември 2026 година, RTVE ја потврди својата намера да учествува во 2027 година.<ref name="Spain12">{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/09/29/spain-confirms-intention-to-participate-in-junior-eurovision-2027/|title=Spain: Confirms Intention to Participate in Junior Eurovision 2027|last=Shepherd|first=Em|date=2026-09-29|access-date=2026-09-29|website=Eurovoix}}</ref> == Други земји == {{esc|Кипар|}}– Во јули 2026 година, CyBC објавил дека усвоил нова политика според која ќе учествува на сите три музички натпревари на ЕРУ, вклучувајќи ја и Детската песна на Евровизија.<ref>{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/07/19/cyprus-cybc-commits-participating-in-all-three-music-eurovision-contests/|title=Cyprus: CyBC Commits to Participating in all Three Music Eurovision Contests|last=Granger|first=Anthony|date=2026-07-19|access-date=2026-07-19|website=Eurovoix}}</ref> Сè уште се чека официјална потврда за учеството во 2027 година. == Извори == j76el11qy6yrz5rqfy8xwkmmkvnpxp0 5650815 5650814 2026-10-28T12:19:58Z BT405 9277 /* Потврди за учество */ 5650815 wikitext text/x-wiki {{Infobox JuniorEurovision|name=Детска Евровизија 2027|final=|venue=|director=|presenters=|entries=5|winner=<!-- Map Legend Colours —Please DO NOT add country names to this section: it will not change the map. -->|vote=|host=|карта=JESC_2027_Map_2.svg|finalists=|слика=|slogan=United by Music - обединети од музика|извршен_продуцент=|не_учествуваат=|url=https://junior.eurovision.com/malta-2026/|веб-страница=https://junior.eurovision.com/malta-2026/|претходна=2026|победник=|следна=}} '''Детската песна на Евровизија 2027''' треба да биде 25-тото издание на [[Детска Евровизија|Детската песна на Евровизија]]. Натпреварот ќе го организира [[Европски радиодифузен сојуз|Европската радиодифузна унија]] (EBU), заедно со националниот радиодифузер на избраната земја домаќин. == Привремена листа на учесници == За да може една земја да учествува на Детската песна на Евровизија, потребно е да има национален радиодифузер кој е член на ЕРУ и кој може да го прима натпреварот преку Евровизиската мрежа и да го емитува во живо на национално ниво. ЕРУ испраќа покана за учество на натпреварот до сите свои членки. Радиодифузерите од следниве земји јавно ја потврдиле својата намера да учествуваат на натпреварот во 2027 година. {| class="wikitable plainrowheaders" |+ ! scope="col" |Земја ! scope="col" |Радиодифузер ! scope="col" |Реф. |- ! scope="row" |{{esc|Албанија|}} |RTSH | align="center" |<ref name="Albania1">{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/05/29/albania-rtsh-agrees-festivali-mbarekombetar-i-kenges-per-femije-will-select-junior-eurovision-2026/|title=Albania: RTSH Agrees Festivali Mbarëkombëtar i këngës për fëmijë Will Select Junior Eurovision 2026 Entry|last=Granger|first=Anthony|date=2026-05-29|access-date=2026-05-30|website=Eurovoix}}</ref> |- ! scope="row" |{{esc|Македонија|}} |[[Македонска радио-телевизија|МРТ]] | align="center" |<ref name="NMacedonia1">{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/10/05/north-macedonia-junior-eurovision-2027-participation-planned-in-mrt-draft-programming-plan/|title=North Macedonia: Junior Eurovision 2027 Participation Planned in MRT’s Draft Programming Plan|last=Granger|first=Anthony|date=2026-10-05|website=Eurovoix|access-date=2026-10-06}}</ref> |- ! scope="row" |{{esc|Холандија|}} |AVROTROS | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/09/20/netherlands-junior-songfestival-2027-application-open/|title=Netherlands: Junior Songfestival 2027 Applications Open|last1=Granger|first1=Anthony|date=2026-09-20|website=Eurovoix|access-date=20 септември 2026}}</ref> |- ! scope="row" |{{esc|Полска|}} |TVP | align="center" |<ref>{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/05/21/poland-the-voice-kids-season-ten-winner-will-compete-in-junior-eurovision-2027/|title=Poland: The Voice Kids Season Ten Winner Will Compete in Junior Eurovision 2027|last=Conte|first=Davide|date=2026-05-21|language=en-GB|access-date=2026-10-25|website=Eurovoix}}</ref> |- ! scope="row" |{{esc|Шпанија|}} |RTVE | align="center" |<ref name="Spain1">{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/09/29/spain-confirms-intention-to-participate-in-junior-eurovision-2027/|title=Spain: Confirms Intention to Participate in Junior Eurovision 2027|last=Shepherd|first=Em|date=2026-09-29|access-date=2026-09-29|website=Eurovoix}}</ref> |} == Потврди за учество == {{esc|Албанија|}}– RTSH потврдил дека повторно ќе го организира националниот избор ''Junior Fest'' за да го избере албанскиот претставник за 2027 година.<ref name="Albania12">{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/05/29/albania-rtsh-agrees-festivali-mbarekombetar-i-kenges-per-femije-will-select-junior-eurovision-2026/|title=Albania: RTSH Agrees Festivali Mbarëkombëtar i këngës për fëmijë Will Select Junior Eurovision 2026 Entry|last=Granger|first=Anthony|date=2026-05-29|access-date=2026-05-30|website=Eurovoix}}</ref> {{esc|Македонија|}}– На 5 октомври 2026 година, [[Македонска радио-телевизија|МРТ]] ја потврди својата намера да учествува во 2027 година.<ref name="NMacedonia122">{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/10/05/north-macedonia-junior-eurovision-2027-participation-planned-in-mrt-draft-programming-plan/|title=North Macedonia: Junior Eurovision 2027 Participation Planned in MRT’s Draft Programming Plan|last=Granger|first=Anthony|date=2026-10-05|website=Eurovoix|access-date=2026-10-06}}</ref> {{esc|Холандија|}}- AVROTROS потврдил дека ќе продолжи да го организира националниот избор Junior Songfestival за избор на холандскиот претставник за 2027 година.<ref name="Netherlands1">{{Cite web|url=https://www.zapp.nl/programmas/junior-eurovisie-songfestival/nieuws/30147-schrijf-je-in-voor-het-junior-songfestival-2027|title=Schrijf je in voor het Junior Songfestival 2027|date=2026-09-19|publisher=[[Nederlandse Publieke Omroep]] (NPO)|language=nl|trans-title=Пријавете се за Junior Songfestival 2027|access-date=2026-09-19|website=[[NPO Zapp]]}}</ref> {{esc|Полска|}}- TVP потврдил дека и во 2027 година ќе го користи музичкото натпреварување ''The Voice Kids'' за избор на својот претставник. Финалето е закажано за 8 мај.<ref name="Poland1">{{Cite web|url=https://s.tvp.pl/repository/attachment/a/f/2/af2b3708ceaf4ae7950756f93b6ec789.pdf|title=Regulamin 10. edycji programu „The Voice Kids”|date=2026-05-13|publisher=TVP|language=pl|trans-title=Правила за десеттата сезона на The Voice Kids|access-date=2026-05-30}}</ref> {{esc|Шпанија|}}- На 29 септември 2026 година, RTVE ја потврди својата намера да учествува во 2027 година.<ref name="Spain12">{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/09/29/spain-confirms-intention-to-participate-in-junior-eurovision-2027/|title=Spain: Confirms Intention to Participate in Junior Eurovision 2027|last=Shepherd|first=Em|date=2026-09-29|access-date=2026-09-29|website=Eurovoix}}</ref> == Други земји == {{esc|Кипар|}}– Во јули 2026 година, CyBC објавил дека усвоил нова политика според која ќе учествува на сите три музички натпревари на ЕРУ, вклучувајќи ја и Детската песна на Евровизија.<ref>{{Cite web|url=https://eurovoix.com/2026/07/19/cyprus-cybc-commits-participating-in-all-three-music-eurovision-contests/|title=Cyprus: CyBC Commits to Participating in all Three Music Eurovision Contests|last=Granger|first=Anthony|date=2026-07-19|access-date=2026-07-19|website=Eurovoix}}</ref> Сè уште се чека официјална потврда за учеството во 2027 година. == Извори == 115hpelbm5a0w827qi9isy76w6igov9 0 1406698 5650875 5650738 2026-10-28T16:43:41Z Andrew012p 85224 /* */ 5650875 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Полицаец од градинката | изворен_наслов = Kindergarten Cop | слика = Полицаец од градинката (англиски плакат).jpg | големина_на_слика = | алт = | опис = Плакатот на филмот | режисер = [[Ајван Рајтман]] | продуцент = Ајван Рајтман<br />[[Брајан Гразер]] | сценарист = | сценарио = [[Мареј Салем]]<br />[[Хершел Вајнгрод]]<br />Тимоти Харис | приказна = [[Мареј Салем]] | заснован_на = | улоги = [[Арнолд Шварценегер]]<br />[[Пенелопа Ен Милер]]<br />[[Памела Рид]]<br />[[Линда Хант]]<br />[[Ричард Тајсон]]<br />[[Карол Бејкер]] | раскажувач = | жанр = | музика = [[Ренди Еделман]] | аниматор = | кинематографија = [[Мајкл Чепмен]] | монтажа = [[Венди Грин Брикмонт]]<br />[[Шелдон Кан]] | студио = [[Imagine Entertainment]] | дистрибутер = [[Universal Pictures]] | премиера = {{Film date|1990|12|21}} | времетраење = 111 минути<ref>{{cite web|url=http://www.bbfc.co.uk/releases/kindergarten-cop-1970-1|title=Kindergarten Cop (12)|work=[[British Board of Film Classification]]|date=25 January 1991|access-date=March 28, 2019 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190328121827/http://www.bbfc.co.uk/releases/kindergarten-cop-1970-1 |archive-date=March 28, 2019}}</ref> | земја = {{САД}} | јазик = {{Plainlist| * [[англиски јазик|англиски]] * + [[македонски јазик|македонски]] <small>(титла)</small> }} | буџет = 26 милиони долари<ref>{{cite web|url=https://www.the-numbers.com/movie/Kindergarten-Cop#tab=summary|title=Kindergarten Cop (1990)|website=[[The Numbers (website)|The Numbers]]|access-date=March 28, 2019}}</ref> | заработка = 202 милиони долари | претходен = | следен = ''[[Полицаец од градинката 2]]'' | imdb_id = | веб_страница = }} '''''Полицаец од градинката''''' ({{langx|en|Kindergarten Cop}}) — американска комедија во режија на Ајван Рајтман. Снимањето на филмот траело од 30 мај до 4 септември 1990 г. во градот [[Асторија (Орегон)|Асторија]], сојузната држава [[Орегон]], како и во студиските павилјони на [[Universal Pictures]] во [[Калифорнија]]. == Содржина == [[Детектив|Детективот]] Џон Кимбл ([[Арнолд Шварценегер]]) трага по наркодилерот Кален Крисп ([[Ричард Тајсон]]). Полицијата смислува сложена операција за собирање докази против злосторникот. Тие мораат да ја најдат поранешната сопруга на Кален, Џојс, која побегнала со неговите пари, заедно со неговиот син Доминик. За таа цел, полицајката Фиби О`Хара треба да навлезе во училиштето во градот [[Асторија (Орегон)|Асторија]], каде што учи Доминик, за да ѝ понуди полициска заштита доколку таа сведочи против својот сопруг. Џон Кимбл требало да ја чува и покрива во случај на опасност. Уште пред да стасаат до училиштето, Фиби се разболува од ненадејна болест. Операцијата е доведена во прашање, па Џон мора да ја преземе иницијативата во свои раце — сам станува воспитувач во градинка. Постепено се дознава дека Крисп ја бара својот поранешен сопружник Џојс не само поради парите, туку за да си го земе синот Доминик. За да го извади Крисп на чисто и да се соочи со заканите на злосторниците, Кимбл мора да помине низ тежок предизвик — улогата на воспитувач на деца од предучилишна возраст. == Улоги == {{Список со глумци}} |- | [[Арнолд Шварценегер]]|| детектив Џон Кимбл |- | [[Пенелопа Ен Милер]] || Џојс Палмиери |- | [[Памела Рид]] || Фиби О`Хара |- | [[Линда Хант]] || г-ѓа Шловски (директорка на училиштето) |- | [[Ричард Тајсон]] || Кален Крисп |- | [[Карол Бејкер]] || Еленор Крисп |- | [[Кети Моријарти]] || Џилијан |- | [[Сара Роуз Кар]] || Ема |- | [[Кристијан и Џозеф Казинс]] || Доминик Палмиери |- | [[Ричард Портноу]] || капетан Салазар |- | [[Том Дуган]] || адвокатот на Крисп |} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{IMDb title|0099938|Kindergarten Cop}} [[Категорија:Американски филмови]] [[Категорија:Филмови на англиски јазик]] [[Категорија:Филмови со Арнолд Шварценегер]] [[Категорија:Американски комедии]] [[Категорија:Филмови на Universal Pictures]] malidj9bbl9snh1qcmi4eg7njlikm3s 0 1406732 5650817 2026-10-28T12:37:43Z Виолетова 1975 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1316526709|Chaerophyllum aromaticum]]“ 5650817 wikitext text/x-wiki '''''Chaerophyllum aromaticum''''' ― вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] кое припаѓа на семејството [[штитоцветни]].<ref name="POWO">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:840135-1|title=Chaerophyllum aromaticum L. {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|work=Plants of the World Online|language=en|accessdate=15 February 2021}}</ref> Неговиот роден опсег е Централна, Југоисточна и Источна Европа.<ref name="POWO" /> == Опис == Ова е == Во Македонија == Во Македонија расте по == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] je7xurwr4kgwfs3mswmpzrd7t5jv1jf 5650818 5650817 2026-10-28T12:44:45Z Виолетова 1975 5650818 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Chaerophyllum aromaticum kz4.JPG|genus=Chaerophyllum|species=aromaticum|authority=[[L.]]}} '''''Chaerophyllum aromaticum''''' ― вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] кое припаѓа на семејството [[штитоцветни]].<ref name="POWO">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:840135-1|title=Chaerophyllum aromaticum L. {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|work=Plants of the World Online|language=en|accessdate=15 February 2021}}</ref> Неговиот роден опсег е Централна, Југоисточна и Источна Европа.<ref name="POWO" /> == Опис == Ова е повеќегодишно тревесто еастение, високо до 200 см, во горниот дел разгрането. Стеблото е вертикално, круглесто, под нодиумите малку задебелено, со црвени флеки по површината и со полураспоерени свртени надолу куси и меки влакна. Листовите се наизглед триаглести, зелени, на горната страна се голи или со многу куси четинести влакна, а на долната страна се сивозелени од густи расперени или прилегнати влакна. Дршката на најгорните листови е сведена само на проширениот ракавичест дел. Штитовите се на долги дршки и прилично големи. Централниот штит е обично без брактеи или само со една брактеа, а страничните штитови се со 2-3 брактеи. Штитчињата се со голем број на цветови. Плодот е вретеновиден.<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1546}}</ref> == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по влажни ливади, покрај планиснки потоци и реки и други слични влажни станишта, на надморска височина до 1700 метри. Го има во две варијанти, познати за Маврово, Кичево и Дебар.<ref name="ФлораМак1.6" /> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] e6amr1ysz65cz713s6kcdug71kztorm 1 1406733 5650819 2026-10-28T12:45:12Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{СЗР}} 5650819 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 0 1406734 5650820 2026-10-28T12:47:13Z Виолетова 1975 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1139841369|Chaerophyllum hirsutum]]“ 5650820 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Świerząbek orzęsiony Chaerophyllum hirsutum.jpg|genus=Chaerophyllum|species=hirsutum|authority=[[L.]]}} '''''Chaerophyllum hirsutum''''', '''влакнест кервил''', <ref name="GRIN">{{GRIN}}</ref> е вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] кое припаѓа на семејството магдонос [[Штитоцветни|Apiaceae]] . <ref name="POWO">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:840199-1|title=Chaerophyllum hirsutum L. {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|work=Plants of the World Online|language=en|accessdate=10 February 2021}}</ref> Расте до {{Convert|1|m|ft}}Висока , оваа [[Тревесто растение|тревна]] [[Повеќегодишно растение|повеќегодишна билка]] наликува на кравји магдонос, со лисја со мирис на јаболко и чадори од бели цветови во мај и јуни. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.rhs.org.uk/Plants/24968/Chaerophyllum-hirsutum/Details|title=''Chaerophyllum hirsutum''|publisher=RHS|accessdate=25 May 2021}}</ref> Неговиот роден опсег е од Централна и Јужна Европа до Украина. <ref name="POWO" /> Сортата со бледо розови цветови, е широко одгледувана како украсно растение. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gardenersworld.com/plants/chaerophyllum-hirsutum-roseum/|title=''Chaerophyllum hirsutum'' 'Roseum'|publisher=BBC Gardener's World|accessdate=25 May 2021}}</ref> == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по .<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1546}}</ref> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] 6xp29m48i9z1ummrmaw1noifs71iksf 5650821 5650820 2026-10-28T12:47:31Z Виолетова 1975 Виолетова ја премести страницата [[Херофилум хирсутум]] на [[Chaerophyllum hirsutum]] 5650820 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Świerząbek orzęsiony Chaerophyllum hirsutum.jpg|genus=Chaerophyllum|species=hirsutum|authority=[[L.]]}} '''''Chaerophyllum hirsutum''''', '''влакнест кервил''', <ref name="GRIN">{{GRIN}}</ref> е вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] кое припаѓа на семејството магдонос [[Штитоцветни|Apiaceae]] . <ref name="POWO">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:840199-1|title=Chaerophyllum hirsutum L. {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|work=Plants of the World Online|language=en|accessdate=10 February 2021}}</ref> Расте до {{Convert|1|m|ft}}Висока , оваа [[Тревесто растение|тревна]] [[Повеќегодишно растение|повеќегодишна билка]] наликува на кравји магдонос, со лисја со мирис на јаболко и чадори од бели цветови во мај и јуни. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.rhs.org.uk/Plants/24968/Chaerophyllum-hirsutum/Details|title=''Chaerophyllum hirsutum''|publisher=RHS|accessdate=25 May 2021}}</ref> Неговиот роден опсег е од Централна и Јужна Европа до Украина. <ref name="POWO" /> Сортата со бледо розови цветови, е широко одгледувана како украсно растение. <ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gardenersworld.com/plants/chaerophyllum-hirsutum-roseum/|title=''Chaerophyllum hirsutum'' 'Roseum'|publisher=BBC Gardener's World|accessdate=25 May 2021}}</ref> == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по .<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1546}}</ref> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] 6xp29m48i9z1ummrmaw1noifs71iksf 5650827 5650821 2026-10-28T12:59:53Z Виолетова 1975 5650827 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Świerząbek orzęsiony Chaerophyllum hirsutum.jpg|genus=Chaerophyllum|species=hirsutum|authority=[[L.]]}} '''''Chaerophyllum hirsutum''''' ― вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] кое припаѓа на семејството [[штитоцветни]].<ref name="POWO">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:840199-1|title=Chaerophyllum hirsutum L. {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|work=Plants of the World Online|language=en|accessdate=10 February 2021}}</ref> Неговиот роден опсег е од Централна и Јужна Европа до Украина. <ref name="POWO" /> Сортата со бледо розови цветови е широко одгледувана како украсно растение.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gardenersworld.com/plants/chaerophyllum-hirsutum-roseum/|title=''Chaerophyllum hirsutum'' 'Roseum'|publisher=BBC Gardener's World|accessdate=25 May 2021}}</ref> == Опис == Ова е повеќегодишно тревесто растение кое расте до 120 см високо, во горниот дел разгрането. Стеблото е цевчесто, круглесто, вертикално, во долниот дел со густи расперени или делумно надолу свртени влакна, а кон горниот дел на растението влакната се сè поретки. Листовите наизглед се широко-триаглести, 2-3 пати перести, лобусите неправилно насечени, двојно напилени, со заострени врвови кои завршуваат со едно шилесто бело четинесто врвче. Штитот е терминален со долга дршка, голем, со 10-16 штитчиња кои се со долги дршки, брактеи нема. Штитчињата се со голем број на цветови. Венечните ливчиња се розеви, обратно срцевидни, со кусо заострено врвче свиткано навнатре, а по работ со нежни влакненца. Плодовите се долгнавести, вретеновидни, кон врвот постепено стеснети, 6-12 мм долги.<ref name="ФлораМак1.6" /> == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по влажни ливади, покрај планински потоци и реки, на надморска височина до 2200 метри. Видот е познат за Шар Планина, Бистра, Галичник, Мавровско, Кораб, Ниџе, Кожуф, Плачковица и Осогово.<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1547-1548}}</ref> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] cwdsdlzca213lbquvf6cx93p5dftte0 5650833 5650827 2026-10-28T13:07:30Z Виолетова 1975 додадена [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] користејќи го [[:en:Wikipedia:HotCat|HotCat]] 5650833 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Świerząbek orzęsiony Chaerophyllum hirsutum.jpg|genus=Chaerophyllum|species=hirsutum|authority=[[L.]]}} '''''Chaerophyllum hirsutum''''' ― вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] кое припаѓа на семејството [[штитоцветни]].<ref name="POWO">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:840199-1|title=Chaerophyllum hirsutum L. {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|work=Plants of the World Online|language=en|accessdate=10 February 2021}}</ref> Неговиот роден опсег е од Централна и Јужна Европа до Украина. <ref name="POWO" /> Сортата со бледо розови цветови е широко одгледувана како украсно растение.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gardenersworld.com/plants/chaerophyllum-hirsutum-roseum/|title=''Chaerophyllum hirsutum'' 'Roseum'|publisher=BBC Gardener's World|accessdate=25 May 2021}}</ref> == Опис == Ова е повеќегодишно тревесто растение кое расте до 120 см високо, во горниот дел разгрането. Стеблото е цевчесто, круглесто, вертикално, во долниот дел со густи расперени или делумно надолу свртени влакна, а кон горниот дел на растението влакната се сè поретки. Листовите наизглед се широко-триаглести, 2-3 пати перести, лобусите неправилно насечени, двојно напилени, со заострени врвови кои завршуваат со едно шилесто бело четинесто врвче. Штитот е терминален со долга дршка, голем, со 10-16 штитчиња кои се со долги дршки, брактеи нема. Штитчињата се со голем број на цветови. Венечните ливчиња се розеви, обратно срцевидни, со кусо заострено врвче свиткано навнатре, а по работ со нежни влакненца. Плодовите се долгнавести, вретеновидни, кон врвот постепено стеснети, 6-12 мм долги.<ref name="ФлораМак1.6" /> == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по влажни ливади, покрај планински потоци и реки, на надморска височина до 2200 метри. Видот е познат за Шар Планина, Бистра, Галичник, Мавровско, Кораб, Ниџе, Кожуф, Плачковица и Осогово.<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1547-1548}}</ref> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] njadh3lzr4agqzu08bti80fznh51vnm 1 1406736 5650823 2026-10-28T12:48:09Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{СЗР}} 5650823 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 0 1406737 5650824 2026-10-28T12:48:17Z BosaFi 115936 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1359696033|Bryonia]]“ 5650824 wikitext text/x-wiki '''''Bryonia''''' е род на [[Скриеносеменици|скриеносемени растенија]] од [[Тикви|семејството тикви]]. Тие се домородни во западна [[Евроазија]] и соседните региони, како што се [[Северна Африка]], [[Канарски Острови|Канарските Острови]] и [[Јужна Азија]]. [[File:White_bryony_male_close_800.jpg|десно|мини| Машки цвет од [[Дебелика|бела бриони]] ( ''B. alba'' )]] == Опис == Многугодишни тревести растенија со брадавичесто четинести влакна по површината и со грутчесто задебелен корен. Стеблата долги, се искачуваат по други растенија со помош на простите мустачки. Еднодомни или дводомни растенија. Цветовите еднополни, многу ретко двополни, зеленикаво-бели или бледожолти, групирани во гроздовидни или штитовидни соцветија во пазувите на листовите. Чашкините ливчиња 5, сраснати во трубица. Венечните ливчиња 5, прашниците 5, од кои еден е слободен а другите 2 по 2 се сраснати помеѓу себе и со чашкината трубица. Плодникот тригнезден, столпчето едно, со три жига, а жиговите се голи или папилозни. Плодот сочно зрно, црвено или жолто, со нелоку грбно-стомачно сплеснати семки. * B. alba - Еднодомно растение. Кај женските цветови венчето и чашката со еднаква должина. Жигот гол. Плодот црн. * B. cretica - Дводомно растение. Кај женските цветови венчето многу подолго од чашката. Жигот папилозно влакнест. Плодот црвен.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=563}}</ref> == Екологија == ''Bryonia'' се користи како растение за храна од страна на [[Ларва|ларвите]] на некои [[пеперуги]], вклучувајќи го ''[[Phtheochroa rugosana]]'' и ''Mamestra brassicae''. == Употреба од страна на луѓето == ''Bryonia'' повремено се одгледуваат во градините, понекогаш случајно, понекогаш намерно. Некои видови наоѓаат примена во хербалната медицина . Генерално овие растенија се [[Отров|отровни]] и некои може да бидат фатални ако се проголтаат. Кукурбитацин гликозидите се првенствено одговорни за горчината и еметичките ефекти на растенијата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.webmd.com/vitamins/ai/ingredientmono-46/bryonia|title=BRYONIA: Overview, Uses, Side Effects, Precautions, Interactions, Dosing and Reviews|work=www.webmd.com|language=en|accessdate=2024-06-13}}</ref> == Видови == [[File:Bryonia_dioica_004.JPG|десно|мини| Токсичните бобинки од [[Угојка|црвената бриони]] ( ''B. dioica'' )]] Дванаесет [[Вид (биологија)|видови]] моментално се прифатени од USDA: Десет од нив се поддржани во молекуларно-филогенетска анализа: Единствениот [[Англија|англиски]] вид, ''[[Угојка|B. dioica]]'' (црвен бриони), расте во живи огради дури до [[Јоркшир]] на север. * [[File:Bryonia_-_die_Zaunrübe_1.jpg|мини| ''Bryonia'' со својот корен]] === Порано сместено тука === == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.botanical.com/botanical/mgmh/b/brywhi77.html Медицинска употреба на ''Bryonia alba''] – ''Забелешка'' : Ова е историски документ од 1930-тите и можеби не е медицински точен денес. * [http://flowersinisrael.com/Bryoniacretica_page.htm Bryonia cretica] - цвеќиња во Израел {{Таксонска лента}} [[Категорија:Дводомни растенија]] [[Категорија:Лековити растенија]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Статии со таксокутија за разновидност]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] i38f96k5djin9wz7lelkoa1t6kj1yla 5650825 5650824 2026-10-28T12:50:43Z BosaFi 115936 5650825 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image = P1000627 Bryonia dioica (Cucurbitaceae) Plant.JPG |image_caption = [[Bryonia dioica]] (''B. dioica'') |display_parents = 2 |taxon = Bryonia |authority = [[L.]] |diversity = 12 вида |diversity_link = #Species }} '''''Bryonia''''' е род на [[Скриеносеменици|скриеносемени растенија]] од [[Тикви|семејството тикви]]. Тие се домородни во западна [[Евроазија]] и соседните региони, како што се [[Северна Африка]], [[Канарски Острови|Канарските Острови]] и [[Јужна Азија]]. [[File:White_bryony_male_close_800.jpg|десно|мини| Машки цвет од [[Дебелика|бела бриони]] ( ''B. alba'' )]] == Опис == Многугодишни тревести растенија со брадавичесто четинести влакна по површината и со грутчесто задебелен корен. Стеблата долги, се искачуваат по други растенија со помош на простите мустачки. Еднодомни или дводомни растенија. Цветовите еднополни, многу ретко двополни, зеленикаво-бели или бледожолти, групирани во гроздовидни или штитовидни соцветија во пазувите на листовите. Чашкините ливчиња 5, сраснати во трубица. Венечните ливчиња 5, прашниците 5, од кои еден е слободен а другите 2 по 2 се сраснати помеѓу себе и со чашкината трубица. Плодникот тригнезден, столпчето едно, со три жига, а жиговите се голи или папилозни. Плодот сочно зрно, црвено или жолто, со нелоку грбно-стомачно сплеснати семки. * B. alba - Еднодомно растение. Кај женските цветови венчето и чашката со еднаква должина. Жигот гол. Плодот црн. * B. cretica - Дводомно растение. Кај женските цветови венчето многу подолго од чашката. Жигот папилозно влакнест. Плодот црвен.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=563}}</ref> == Екологија == ''Bryonia'' се користи како растение за храна од страна на [[Ларва|ларвите]] на некои [[пеперуги]], вклучувајќи го ''[[Phtheochroa rugosana]]'' и ''Mamestra brassicae''. == Употреба од страна на луѓето == ''Bryonia'' повремено се одгледуваат во градините, понекогаш случајно, понекогаш намерно. Некои видови наоѓаат примена во хербалната медицина . Генерално овие растенија се [[Отров|отровни]] и некои може да бидат фатални ако се проголтаат. Кукурбитацин гликозидите се првенствено одговорни за горчината и еметичките ефекти на растенијата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.webmd.com/vitamins/ai/ingredientmono-46/bryonia|title=BRYONIA: Overview, Uses, Side Effects, Precautions, Interactions, Dosing and Reviews|work=www.webmd.com|language=en|accessdate=2024-06-13}}</ref> == Видови == [[File:Bryonia_dioica_004.JPG|десно|мини| Токсичните бобинки од [[Угојка|црвената бриони]] ( ''B. dioica'' )]] Дванаесет [[Вид (биологија)|видови]] моментално се прифатени од USDA: Десет од нив се поддржани во молекуларно-филогенетска анализа: Единствениот [[Англија|англиски]] вид, ''[[Угојка|B. dioica]]'' (црвен бриони), расте во живи огради дури до [[Јоркшир]] на север. * ''[[Bryonia acuta]]'' <small>Desf.</small> * ''[[Bryonia alba]]'' <small>L.</small> * ''[[Bryonia aspera]]'' <small>Steven ex Ledeb.</small> * ''[[Bryonia cretica]]'' <small>L.</small> * ''[[Bryonia dioica]]'' <small>Jacq.</small> * ''[[Bryonia lappifolia]]'' <small>Vassilcz.</small> * ''[[Bryonia marmorata]]'' <small>E.M.A.Petit</small> * ''[[Bryonia melanocarpa]]'' <small>Nabiev</small> * ''[[Bryonia monoica]]'' <small>Aitch. & Hemsl.</small> * ''[[Bryonia multiflora]]'' <small>Boiss. & Heldr.</small> * ''[[Bryonia syriaca]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Bryonia verrucosa]]'' <small>Aiton</small> [[File:Bryonia_-_die_Zaunrübe_1.jpg|мини| ''Bryonia'' со својот корен]] === Порано сместени тука === * Голем дел ''[[Cayaponia]]'' * Неколку ''[[Cucumis]]'', ''[[Solena (plant)|Solena]]'' и ''[[Zehneria]] видови'' * ''[[Coccinia abyssinica]]''<!-- (Lam.) Cogn. = "B. abyssinica Lam." --> * ''[[Corallocarpus epigaeus]]''<!-- (Rottler) C.B.Clarke = "B. epigaea Rottler" --> * ''[[Diplocyclos palmatus]]''<!-- (L.) C.Jeffrey = "B. laciniosa auct.", "B. palmata L." --> * ''[[Kedrostis africana]]''<!-- (L.) Cogn. = "B. africana L." --> * ''[[Melothria pendula]]''<!-- L. --> (as ''B. guadalupensis''<!-- Spreng. -->) * ''[[Trichosanthes ovigera]]''<!-- Blume --> (as ''B. cucumeroides''<!-- Ser. -->) == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.botanical.com/botanical/mgmh/b/brywhi77.html Медицинска употреба на ''Bryonia alba''] – ''Забелешка'' : Ова е историски документ од 1930-тите и можеби не е медицински точен денес. * [http://flowersinisrael.com/Bryoniacretica_page.htm Bryonia cretica] - цвеќиња во Израел {{Таксонска лента}} [[Категорија:Дводомни растенија]] [[Категорија:Лековити растенија]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Статии со таксокутија за разновидност]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] r381f97kxdrqu288nsvswqh7b0ukois 5650853 5650825 2026-10-28T13:40:32Z Виолетова 1975 /* Видови */ 5650853 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image = P1000627 Bryonia dioica (Cucurbitaceae) Plant.JPG |image_caption = [[Bryonia dioica]] (''B. dioica'') |display_parents = 2 |taxon = Bryonia |authority = [[L.]] |diversity = 12 вида |diversity_link = #Species }} '''''Bryonia''''' е род на [[Скриеносеменици|скриеносемени растенија]] од [[Тикви|семејството тикви]]. Тие се домородни во западна [[Евроазија]] и соседните региони, како што се [[Северна Африка]], [[Канарски Острови|Канарските Острови]] и [[Јужна Азија]]. [[File:White_bryony_male_close_800.jpg|десно|мини| Машки цвет од [[Дебелика|бела бриони]] ( ''B. alba'' )]] == Опис == Многугодишни тревести растенија со брадавичесто четинести влакна по површината и со грутчесто задебелен корен. Стеблата долги, се искачуваат по други растенија со помош на простите мустачки. Еднодомни или дводомни растенија. Цветовите еднополни, многу ретко двополни, зеленикаво-бели или бледожолти, групирани во гроздовидни или штитовидни соцветија во пазувите на листовите. Чашкините ливчиња 5, сраснати во трубица. Венечните ливчиња 5, прашниците 5, од кои еден е слободен а другите 2 по 2 се сраснати помеѓу себе и со чашкината трубица. Плодникот тригнезден, столпчето едно, со три жига, а жиговите се голи или папилозни. Плодот сочно зрно, црвено или жолто, со нелоку грбно-стомачно сплеснати семки. * B. alba - Еднодомно растение. Кај женските цветови венчето и чашката со еднаква должина. Жигот гол. Плодот црн. * B. cretica - Дводомно растение. Кај женските цветови венчето многу подолго од чашката. Жигот папилозно влакнест. Плодот црвен.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=563}}</ref> == Екологија == ''Bryonia'' се користи како растение за храна од страна на [[Ларва|ларвите]] на некои [[пеперуги]], вклучувајќи го ''[[Phtheochroa rugosana]]'' и ''Mamestra brassicae''. == Употреба од страна на луѓето == ''Bryonia'' повремено се одгледуваат во градините, понекогаш случајно, понекогаш намерно. Некои видови наоѓаат примена во хербалната медицина . Генерално овие растенија се [[Отров|отровни]] и некои може да бидат фатални ако се проголтаат. Кукурбитацин гликозидите се првенствено одговорни за горчината и еметичките ефекти на растенијата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.webmd.com/vitamins/ai/ingredientmono-46/bryonia|title=BRYONIA: Overview, Uses, Side Effects, Precautions, Interactions, Dosing and Reviews|work=www.webmd.com|language=en|accessdate=2024-06-13}}</ref> == Видови == [[File:Bryonia_dioica_004.JPG|десно|мини| Токсичните бобинки од [[Угојка|црвената бриони]] ( ''B. dioica'' )]] Дванаесет [[Вид (биологија)|видови]] моментално се прифатени од USDA: Десет од нив се поддржани во молекуларно-филогенетска анализа: Единствениот [[Англија|англиски]] вид, ''[[Bryonia dioica]]'' (угојка), расте во живи огради дури до [[Јоркшир]] на север. * ''[[Bryonia acuta]]'' <small>Desf.</small> * ''[[Bryonia alba]]'' <small>L.</small> * ''[[Bryonia aspera]]'' <small>Steven ex Ledeb.</small> * ''[[Bryonia cretica]]'' <small>L.</small> * ''[[Bryonia dioica]]'' <small>Jacq.</small> * ''[[Bryonia lappifolia]]'' <small>Vassilcz.</small> * ''[[Bryonia marmorata]]'' <small>E.M.A.Petit</small> * ''[[Bryonia melanocarpa]]'' <small>Nabiev</small> * ''[[Bryonia monoica]]'' <small>Aitch. & Hemsl.</small> * ''[[Bryonia multiflora]]'' <small>Boiss. & Heldr.</small> * ''[[Bryonia syriaca]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Bryonia verrucosa]]'' <small>Aiton</small> [[File:Bryonia_-_die_Zaunrübe_1.jpg|мини| ''Bryonia'' со својот корен]] === Порано сместени тука === * Голем дел ''[[Cayaponia]]'' * Неколку ''[[Cucumis]]'', ''[[Solena (plant)|Solena]]'' и ''[[Zehneria]] видови'' * ''[[Coccinia abyssinica]]''<!-- (Lam.) Cogn. = "B. abyssinica Lam." --> * ''[[Corallocarpus epigaeus]]''<!-- (Rottler) C.B.Clarke = "B. epigaea Rottler" --> * ''[[Diplocyclos palmatus]]''<!-- (L.) C.Jeffrey = "B. laciniosa auct.", "B. palmata L." --> * ''[[Kedrostis africana]]''<!-- (L.) Cogn. = "B. africana L." --> * ''[[Melothria pendula]]''<!-- L. --> (as ''B. guadalupensis''<!-- Spreng. -->) * ''[[Trichosanthes ovigera]]''<!-- Blume --> (as ''B. cucumeroides''<!-- Ser. -->) == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.botanical.com/botanical/mgmh/b/brywhi77.html Медицинска употреба на ''Bryonia alba''] – ''Забелешка'' : Ова е историски документ од 1930-тите и можеби не е медицински точен денес. * [http://flowersinisrael.com/Bryoniacretica_page.htm Bryonia cretica] - цвеќиња во Израел {{Таксонска лента}} [[Категорија:Дводомни растенија]] [[Категорија:Лековити растенија]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Статии со таксокутија за разновидност]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] etlqbfb8kubq4e095m16mbappgk6486 5650854 5650853 2026-10-28T13:42:18Z Виолетова 1975 /* Наводи */ 5650854 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image = P1000627 Bryonia dioica (Cucurbitaceae) Plant.JPG |image_caption = [[Bryonia dioica]] |display_parents = 2 |taxon = Bryonia |authority = [[L.]] |diversity = 12 вида |diversity_link = #Видови }} '''''Bryonia''''' е род на [[Скриеносеменици|скриеносемени растенија]] од [[Тикви|семејството тикви]]. Тие се домородни во западна [[Евроазија]] и соседните региони, како што се [[Северна Африка]], [[Канарски Острови|Канарските Острови]] и [[Јужна Азија]]. [[File:White_bryony_male_close_800.jpg|десно|мини| Машки цвет од ''[[Bryonia alba]]'']] == Опис == Многугодишни тревести растенија со брадавичесто четинести влакна по површината и со грутчесто задебелен корен. Стеблата долги, се искачуваат по други растенија со помош на простите мустачки. Еднодомни или дводомни растенија. Цветовите еднополни, многу ретко двополни, зеленикаво-бели или бледожолти, групирани во гроздовидни или штитовидни соцветија во пазувите на листовите. Чашкините ливчиња 5, сраснати во трубица. Венечните ливчиња 5, прашниците 5, од кои еден е слободен а другите 2 по 2 се сраснати помеѓу себе и со чашкината трубица. Плодникот тригнезден, столпчето едно, со три жига, а жиговите се голи или папилозни. Плодот сочно зрно, црвено или жолто, со нелоку грбно-стомачно сплеснати семки. * B. alba - Еднодомно растение. Кај женските цветови венчето и чашката со еднаква должина. Жигот гол. Плодот црн. * B. cretica - Дводомно растение. Кај женските цветови венчето многу подолго од чашката. Жигот папилозно влакнест. Плодот црвен.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=563}}</ref> == Екологија == ''Bryonia'' се користи како растение за храна од страна на [[Ларва|ларвите]] на некои [[пеперуги]], вклучувајќи го ''[[Phtheochroa rugosana]]'' и ''Mamestra brassicae''. == Употреба од страна на луѓето == ''Bryonia'' повремено се одгледуваат во градините, понекогаш случајно, понекогаш намерно. Некои видови наоѓаат примена во хербалната медицина . Генерално овие растенија се [[Отров|отровни]] и некои може да бидат фатални ако се проголтаат. Кукурбитацин гликозидите се првенствено одговорни за горчината и еметичките ефекти на растенијата.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.webmd.com/vitamins/ai/ingredientmono-46/bryonia|title=BRYONIA: Overview, Uses, Side Effects, Precautions, Interactions, Dosing and Reviews|work=www.webmd.com|language=en|accessdate=2024-06-13}}</ref> == Видови == [[File:Bryonia_dioica_004.JPG|десно|мини| Токсичните бобинки на ''[[Bryonia dioica]]'']] Дванаесет [[Вид (биологија)|видови]] моментално се прифатени од USDA: Десет од нив се поддржани во молекуларно-филогенетска анализа: Единствениот [[Англија|англиски]] вид, ''[[Bryonia dioica]]'' (угојка), расте во живи огради дури до [[Јоркшир]] на север. * ''[[Bryonia acuta]]'' <small>Desf.</small> * ''[[Bryonia alba]]'' <small>L.</small> * ''[[Bryonia aspera]]'' <small>Steven ex Ledeb.</small> * ''[[Bryonia cretica]]'' <small>L.</small> * ''[[Bryonia dioica]]'' <small>Jacq.</small> * ''[[Bryonia lappifolia]]'' <small>Vassilcz.</small> * ''[[Bryonia marmorata]]'' <small>E.M.A.Petit</small> * ''[[Bryonia melanocarpa]]'' <small>Nabiev</small> * ''[[Bryonia monoica]]'' <small>Aitch. & Hemsl.</small> * ''[[Bryonia multiflora]]'' <small>Boiss. & Heldr.</small> * ''[[Bryonia syriaca]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Bryonia verrucosa]]'' <small>Aiton</small> [[File:Bryonia_-_die_Zaunrübe_1.jpg|мини| ''Bryonia'' со својот корен]] === Порано сместени тука === * Голем дел ''[[Cayaponia]]'' * Неколку ''[[Cucumis]]'', ''[[Solena (plant)|Solena]]'' и ''[[Zehneria]] видови'' * ''[[Coccinia abyssinica]]''<!-- (Lam.) Cogn. = "B. abyssinica Lam." --> * ''[[Corallocarpus epigaeus]]''<!-- (Rottler) C.B.Clarke = "B. epigaea Rottler" --> * ''[[Diplocyclos palmatus]]''<!-- (L.) C.Jeffrey = "B. laciniosa auct.", "B. palmata L." --> * ''[[Kedrostis africana]]''<!-- (L.) Cogn. = "B. africana L." --> * ''[[Melothria pendula]]''<!-- L. --> (as ''B. guadalupensis''<!-- Spreng. -->) * ''[[Trichosanthes ovigera]]''<!-- Blume --> (as ''B. cucumeroides''<!-- Ser. -->) == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * [http://www.botanical.com/botanical/mgmh/b/brywhi77.html Медицинска употреба на ''Bryonia alba''] – ''Забелешка'' : Ова е историски документ од 1930-тите и можеби не е медицински точен денес. * [http://flowersinisrael.com/Bryoniacretica_page.htm Bryonia cretica] - цвеќиња во Израел {{Таксонска лента}} [[Категорија:Дводомни растенија]] [[Категорија:Лековити растенија]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Статии со таксокутија за разновидност]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] tir6j7b7yxzyzgqyh9odkq1t4s69l30 0 1406738 5650828 2026-10-28T13:04:58Z Виолетова 1975 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1371936937|Chaerophyllum bulbosum]]“ 5650828 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Chaerophyllum_bulbosum_-_Köhler–s_Medizinal-Pflanzen-177.jpg|genus=Chaerophyllum|species=bulbosum|authority=[[L.]]|synonyms={{Plainlist|style=margin-left: 1em; text-indent: -1em; | * ''Chaerophyllum caucasicum'' <small>(Fisch. & Hoffm.) Schischk.</small> * ''Chaerophyllum laevigatum'' <small>Vis.</small> * ''Chaerophyllum neglectum'' <small>N.W.Zinger</small> * ''Chaerophyllum rapaceum'' <small>Alef.</small> * ''Chaerophyllum verticillatum'' <small>Pers.</small> }}|synonyms_ref=<ref>{{citation|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2714191|title=The Plant List: A Working List of All Plant Species|access-date=22 December 2015}}</ref>}} '''''Chaerophyllum bulbosum''''' ― вид цветно растение од семејството [[штитоцветни]]. Потекнува од Европа и [[Југозападна Азија|Западна Азија]]. Тоа беше популарен зеленчук во 19 век. == Опис == [[File:Chaerophyllum_bulbosum_repartition_.svg|мини| Светска автохтона распространетост на ''Chaerophyllum bulbosum''.<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?10020|title=Taxonomy - GRIN-Global Web v 1.9.9.2|work=npgsweb.ars-grin.gov|accessdate=2017-12-02}}</ref>]] == Диви популации == Автохтоните, диви популации се распространети во Европа од [[Украина]] до Франција и од [[Шведска]] до [[Италија]]. Во [[Франција]] и [[Германија]], диви популации може да се најдат во сливовите на реките Рајна и Везер. Може да се најде и во Западна Азија, како во [[Турција]] и [[Кавказ]]. Во дивината расте во густи популации, главно по должината на речните брегови. Семињата се шират со хидрохор.<ref>{{Наведено списание|last=Le Clerc|first=Valérie|last2=Suel|first2=Anita|last3=Geoffriau|first3=Emmanuel|last4=Huet|first4=Sébastien|last5=Briard|first5=Mathilde|year=2014|title=Évolution temporelle de la diversité génétique de Chaerophyllum bulbosum : conséquences sur la gestion des ressources génétiques|url=https://comptes-rendus.academie-sciences.fr/biologies/articles/10.1016/j.crvi.2014.03.008/|journal=Comptes Rendus Biologies|volume=337|issue=5|pages=352–359|doi=10.1016/j.crvi.2014.03.008|pmid=24841963|url-access=subscription}}</ref> == Употреба == Се користи во кујната за ароматизирање или се готви како било кој друг коренест зеленчук. Голем дел од вкусот доаѓа од кората.<ref name="Chervil Root">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.specialtyproduce.com/produce/Chervil_Root_12880.php|title=Chervil Root|work=www.specialtyproduce.com|accessdate=2017-12-02}}</ref><ref name=":3">{{Наведена мрежна страница|url=http://growingtaste.com/vegetables/chervilroot.shtml|title=Chervil Root|work=growingtaste.com|language=en|accessdate=2017-12-02}}</ref> Аромата се интензивира колку подолго се чува растението. Ако се јаде суров, вкусот е донекаде остар како ротквица, но сварено растението дава суптилен вкус на [[Компир|компири]] и [[Костен|костени]] со малку остар вкус на [[целер]] и [[пашканат]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.magicgardenseeds.com/Vegetables/Root-Chervil-(Chaerophyllum-bulbosum)-A.CHA01-|title=Root Chervil (Chaerophyllum bulbosum)|work=Magic Garden Seeds|language=en|accessdate=2017-12-02}}</ref> Корените се богати со растителни влакна и имаат ист квалитет на скроб како компирите. Тие содржат витамини Б и Ц и минерални соли.<ref name="Chervil Root" /> == Галерија == <gallery> File:20130620Kaelberkropf_Hockenheim3.jpg File:Chaerophyllum_bulbosum_1.jpg File:Chaerophyllum_bulbosum_(cropped).jpg </gallery> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Македонија]] s3zecpx0fo71iwl4bw0rb8goimctym7 5650829 5650828 2026-10-28T13:06:01Z Виолетова 1975 5650829 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Chaerophyllum_bulbosum_-_Köhler–s_Medizinal-Pflanzen-177.jpg|genus=Chaerophyllum|species=bulbosum|authority=[[L.]]|synonyms={{Plainlist|style=margin-left: 1em; text-indent: -1em; | * ''Chaerophyllum caucasicum'' <small>(Fisch. & Hoffm.) Schischk.</small> * ''Chaerophyllum laevigatum'' <small>Vis.</small> * ''Chaerophyllum neglectum'' <small>N.W.Zinger</small> * ''Chaerophyllum rapaceum'' <small>Alef.</small> * ''Chaerophyllum verticillatum'' <small>Pers.</small> }}|synonyms_ref=<ref>{{citation|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2714191|title=The Plant List: A Working List of All Plant Species|access-date=22 December 2015}}</ref>}} '''''Chaerophyllum bulbosum''''' ― вид цветно растение од семејството [[штитоцветни]]. Потекнува од Европа и [[Југозападна Азија|Западна Азија]]. Тоа беше популарен зеленчук во 19 век. == Опис == Ова е[[File:Chaerophyllum_bulbosum_repartition_.svg|мини| Светска автохтона распространетост на ''Chaerophyllum bulbosum''.<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?10020|title=Taxonomy - GRIN-Global Web v 1.9.9.2|work=npgsweb.ars-grin.gov|accessdate=2017-12-02}}</ref>]] == Диви популации == Автохтоните, диви популации се распространети во Европа од [[Украина]] до Франција и од [[Шведска]] до [[Италија]]. Во [[Франција]] и [[Германија]], диви популации може да се најдат во сливовите на реките Рајна и Везер. Може да се најде и во Западна Азија, како во [[Турција]] и [[Кавказ]]. Во дивината расте во густи популации, главно по должината на речните брегови. Семињата се шират со хидрохор.<ref>{{Наведено списание|last=Le Clerc|first=Valérie|last2=Suel|first2=Anita|last3=Geoffriau|first3=Emmanuel|last4=Huet|first4=Sébastien|last5=Briard|first5=Mathilde|year=2014|title=Évolution temporelle de la diversité génétique de Chaerophyllum bulbosum : conséquences sur la gestion des ressources génétiques|url=https://comptes-rendus.academie-sciences.fr/biologies/articles/10.1016/j.crvi.2014.03.008/|journal=Comptes Rendus Biologies|volume=337|issue=5|pages=352–359|doi=10.1016/j.crvi.2014.03.008|pmid=24841963|url-access=subscription}}</ref> Во [[Македонија]] расте по == Употреба == Се користи во кујната за ароматизирање или се готви како било кој друг коренест зеленчук. Голем дел од вкусот доаѓа од кората.<ref name="Chervil Root">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.specialtyproduce.com/produce/Chervil_Root_12880.php|title=Chervil Root|work=www.specialtyproduce.com|accessdate=2017-12-02}}</ref><ref name=":3">{{Наведена мрежна страница|url=http://growingtaste.com/vegetables/chervilroot.shtml|title=Chervil Root|work=growingtaste.com|language=en|accessdate=2017-12-02}}</ref> Аромата се интензивира колку подолго се чува растението. Ако се јаде суров, вкусот е донекаде остар како ротквица, но сварено растението дава суптилен вкус на [[Компир|компири]] и [[Костен|костени]] со малку остар вкус на [[целер]] и [[пашканат]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.magicgardenseeds.com/Vegetables/Root-Chervil-(Chaerophyllum-bulbosum)-A.CHA01-|title=Root Chervil (Chaerophyllum bulbosum)|work=Magic Garden Seeds|language=en|accessdate=2017-12-02}}</ref> Корените се богати со растителни влакна и имаат ист квалитет на скроб како компирите. Тие содржат витамини Б и Ц и минерални соли.<ref name="Chervil Root" /> == Галерија == <gallery> File:20130620Kaelberkropf_Hockenheim3.jpg File:Chaerophyllum_bulbosum_1.jpg File:Chaerophyllum_bulbosum_(cropped).jpg </gallery> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Македонија]] aog6mh1g2eef8ex3m6gdjt82sdejove 5650830 5650829 2026-10-28T13:06:16Z Виолетова 1975 Виолетова ја премести страницата [[Херофилум булбосум]] на [[Chaerophyllum bulbosum]] 5650829 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Chaerophyllum_bulbosum_-_Köhler–s_Medizinal-Pflanzen-177.jpg|genus=Chaerophyllum|species=bulbosum|authority=[[L.]]|synonyms={{Plainlist|style=margin-left: 1em; text-indent: -1em; | * ''Chaerophyllum caucasicum'' <small>(Fisch. & Hoffm.) Schischk.</small> * ''Chaerophyllum laevigatum'' <small>Vis.</small> * ''Chaerophyllum neglectum'' <small>N.W.Zinger</small> * ''Chaerophyllum rapaceum'' <small>Alef.</small> * ''Chaerophyllum verticillatum'' <small>Pers.</small> }}|synonyms_ref=<ref>{{citation|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2714191|title=The Plant List: A Working List of All Plant Species|access-date=22 December 2015}}</ref>}} '''''Chaerophyllum bulbosum''''' ― вид цветно растение од семејството [[штитоцветни]]. Потекнува од Европа и [[Југозападна Азија|Западна Азија]]. Тоа беше популарен зеленчук во 19 век. == Опис == Ова е[[File:Chaerophyllum_bulbosum_repartition_.svg|мини| Светска автохтона распространетост на ''Chaerophyllum bulbosum''.<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?10020|title=Taxonomy - GRIN-Global Web v 1.9.9.2|work=npgsweb.ars-grin.gov|accessdate=2017-12-02}}</ref>]] == Диви популации == Автохтоните, диви популации се распространети во Европа од [[Украина]] до Франција и од [[Шведска]] до [[Италија]]. Во [[Франција]] и [[Германија]], диви популации може да се најдат во сливовите на реките Рајна и Везер. Може да се најде и во Западна Азија, како во [[Турција]] и [[Кавказ]]. Во дивината расте во густи популации, главно по должината на речните брегови. Семињата се шират со хидрохор.<ref>{{Наведено списание|last=Le Clerc|first=Valérie|last2=Suel|first2=Anita|last3=Geoffriau|first3=Emmanuel|last4=Huet|first4=Sébastien|last5=Briard|first5=Mathilde|year=2014|title=Évolution temporelle de la diversité génétique de Chaerophyllum bulbosum : conséquences sur la gestion des ressources génétiques|url=https://comptes-rendus.academie-sciences.fr/biologies/articles/10.1016/j.crvi.2014.03.008/|journal=Comptes Rendus Biologies|volume=337|issue=5|pages=352–359|doi=10.1016/j.crvi.2014.03.008|pmid=24841963|url-access=subscription}}</ref> Во [[Македонија]] расте по == Употреба == Се користи во кујната за ароматизирање или се готви како било кој друг коренест зеленчук. Голем дел од вкусот доаѓа од кората.<ref name="Chervil Root">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.specialtyproduce.com/produce/Chervil_Root_12880.php|title=Chervil Root|work=www.specialtyproduce.com|accessdate=2017-12-02}}</ref><ref name=":3">{{Наведена мрежна страница|url=http://growingtaste.com/vegetables/chervilroot.shtml|title=Chervil Root|work=growingtaste.com|language=en|accessdate=2017-12-02}}</ref> Аромата се интензивира колку подолго се чува растението. Ако се јаде суров, вкусот е донекаде остар како ротквица, но сварено растението дава суптилен вкус на [[Компир|компири]] и [[Костен|костени]] со малку остар вкус на [[целер]] и [[пашканат]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.magicgardenseeds.com/Vegetables/Root-Chervil-(Chaerophyllum-bulbosum)-A.CHA01-|title=Root Chervil (Chaerophyllum bulbosum)|work=Magic Garden Seeds|language=en|accessdate=2017-12-02}}</ref> Корените се богати со растителни влакна и имаат ист квалитет на скроб како компирите. Тие содржат витамини Б и Ц и минерални соли.<ref name="Chervil Root" /> == Галерија == <gallery> File:20130620Kaelberkropf_Hockenheim3.jpg File:Chaerophyllum_bulbosum_1.jpg File:Chaerophyllum_bulbosum_(cropped).jpg </gallery> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Македонија]] aog6mh1g2eef8ex3m6gdjt82sdejove 5650836 5650830 2026-10-28T13:12:26Z Виолетова 1975 /* Опис */ 5650836 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Chaerophyllum_bulbosum_-_Köhler–s_Medizinal-Pflanzen-177.jpg|genus=Chaerophyllum|species=bulbosum|authority=[[L.]]|synonyms={{Plainlist|style=margin-left: 1em; text-indent: -1em; | * ''Chaerophyllum caucasicum'' <small>(Fisch. & Hoffm.) Schischk.</small> * ''Chaerophyllum laevigatum'' <small>Vis.</small> * ''Chaerophyllum neglectum'' <small>N.W.Zinger</small> * ''Chaerophyllum rapaceum'' <small>Alef.</small> * ''Chaerophyllum verticillatum'' <small>Pers.</small> }}|synonyms_ref=<ref>{{citation|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2714191|title=The Plant List: A Working List of All Plant Species|access-date=22 December 2015}}</ref>}} '''''Chaerophyllum bulbosum''''' ― вид цветно растение од семејството [[штитоцветни]]. Потекнува од Европа и [[Југозападна Азија|Западна Азија]]. Тоа беше популарен зеленчук во 19 век. == Опис == Ова е двегодишно или тригодишно растение кое по еднократното цветање и давање плод, умира. Коренот е грутчесто здебелен. Стеблото е високо до 2 метра, цевчесто, круглесто, голо, со задебелување под нодиумите, во горниот дел разгрането, а во сува состојба многу се рони. Листовите се наизглед широко триаглести, 2-4 пат перести, а крајните делови на перестиот лист се линејни. Штитовите се терминални, средно големи, со 15-20 штитчиња. Венечните ливчиња се бели, круглесто-обратно-јајцевидни, до средината всечени. Плодот е долгнавест.<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1548}}</ref>[[File:Chaerophyllum_bulbosum_repartition_.svg|мини| Светска автохтона распространетост на ''Chaerophyllum bulbosum''.<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?10020|title=Taxonomy - GRIN-Global Web v 1.9.9.2|work=npgsweb.ars-grin.gov|accessdate=2017-12-02}}</ref>]] == Диви популации == Автохтоните, диви популации се распространети во Европа од [[Украина]] до Франција и од [[Шведска]] до [[Италија]]. Во [[Франција]] и [[Германија]], диви популации може да се најдат во сливовите на реките Рајна и Везер. Може да се најде и во Западна Азија, како во [[Турција]] и [[Кавказ]]. Во дивината расте во густи популации, главно по должината на речните брегови. Семињата се шират со хидрохор.<ref>{{Наведено списание|last=Le Clerc|first=Valérie|last2=Suel|first2=Anita|last3=Geoffriau|first3=Emmanuel|last4=Huet|first4=Sébastien|last5=Briard|first5=Mathilde|year=2014|title=Évolution temporelle de la diversité génétique de Chaerophyllum bulbosum : conséquences sur la gestion des ressources génétiques|url=https://comptes-rendus.academie-sciences.fr/biologies/articles/10.1016/j.crvi.2014.03.008/|journal=Comptes Rendus Biologies|volume=337|issue=5|pages=352–359|doi=10.1016/j.crvi.2014.03.008|pmid=24841963|url-access=subscription}}</ref> Во [[Македонија]] расте по влажни станишта, покрај канали, реки и потоци. Видот е познат главно за Западна Македонија, и тоа: помеѓу Тетово и Гостивар, клисурата на реката Радика, кај село Волковија, манастирот „Св. Јован Бигорски“, Дешат, Крчин и над селото Битуше.<ref name="ФлораМак1.6" /> == Употреба == Се користи во кујната за ароматизирање или се готви како било кој друг коренест зеленчук. Голем дел од вкусот доаѓа од кората.<ref name="Chervil Root">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.specialtyproduce.com/produce/Chervil_Root_12880.php|title=Chervil Root|work=www.specialtyproduce.com|accessdate=2017-12-02}}</ref><ref name=":3">{{Наведена мрежна страница|url=http://growingtaste.com/vegetables/chervilroot.shtml|title=Chervil Root|work=growingtaste.com|language=en|accessdate=2017-12-02}}</ref> Аромата се интензивира колку подолго се чува растението. Ако се јаде суров, вкусот е донекаде остар како ротквица, но сварено растението дава суптилен вкус на [[Компир|компири]] и [[Костен|костени]] со малку остар вкус на [[целер]] и [[пашканат]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.magicgardenseeds.com/Vegetables/Root-Chervil-(Chaerophyllum-bulbosum)-A.CHA01-|title=Root Chervil (Chaerophyllum bulbosum)|work=Magic Garden Seeds|language=en|accessdate=2017-12-02}}</ref> Корените се богати со растителни влакна и имаат ист квалитет на скроб како компирите. Тие содржат витамини Б и Ц и минерални соли.<ref name="Chervil Root" /> == Галерија == <gallery> File:20130620Kaelberkropf_Hockenheim3.jpg File:Chaerophyllum_bulbosum_1.jpg File:Chaerophyllum_bulbosum_(cropped).jpg </gallery> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Македонија]] cykdjy0jj1t69e15ny3fbrqyth035qm 5650838 5650836 2026-10-28T13:13:53Z Виолетова 1975 /* Диви популации */ 5650838 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Chaerophyllum_bulbosum_-_Köhler–s_Medizinal-Pflanzen-177.jpg|genus=Chaerophyllum|species=bulbosum|authority=[[L.]]|synonyms={{Plainlist|style=margin-left: 1em; text-indent: -1em; | * ''Chaerophyllum caucasicum'' <small>(Fisch. & Hoffm.) Schischk.</small> * ''Chaerophyllum laevigatum'' <small>Vis.</small> * ''Chaerophyllum neglectum'' <small>N.W.Zinger</small> * ''Chaerophyllum rapaceum'' <small>Alef.</small> * ''Chaerophyllum verticillatum'' <small>Pers.</small> }}|synonyms_ref=<ref>{{citation|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2714191|title=The Plant List: A Working List of All Plant Species|access-date=22 December 2015}}</ref>}} '''''Chaerophyllum bulbosum''''' ― вид цветно растение од семејството [[штитоцветни]]. Потекнува од Европа и [[Југозападна Азија|Западна Азија]]. Тоа беше популарен зеленчук во 19 век. == Опис == Ова е двегодишно или тригодишно растение кое по еднократното цветање и давање плод, умира. Коренот е грутчесто здебелен. Стеблото е високо до 2 метра, цевчесто, круглесто, голо, со задебелување под нодиумите, во горниот дел разгрането, а во сува состојба многу се рони. Листовите се наизглед широко триаглести, 2-4 пат перести, а крајните делови на перестиот лист се линејни. [[Штит (ботаника)|Штитовите]] се терминални, средно големи, со 15-20 штитчиња. Венечните ливчиња се бели, круглесто-обратно-јајцевидни, до средината всечени. Плодот е долгнавест.<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1548}}</ref>[[File:Chaerophyllum_bulbosum_repartition_.svg|мини| Светска автохтона распространетост на ''Chaerophyllum bulbosum''.<ref name=":0">{{Наведена мрежна страница|url=https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?10020|title=Taxonomy - GRIN-Global Web v 1.9.9.2|work=npgsweb.ars-grin.gov|accessdate=2017-12-02}}</ref>]] == Диви популации == Автохтоните, диви популации се распространети во Европа од [[Украина]] до Франција и од [[Шведска]] до [[Италија]]. Во [[Франција]] и [[Германија]], диви популации може да се најдат во сливовите на реките Рајна и Везер. Може да се најде и во Западна Азија, како во [[Турција]] и [[Кавказ]]. Во дивината расте во густи популации, главно по должината на речните брегови. Семињата се шират со хидрохор.<ref>{{Наведено списание|last=Le Clerc|first=Valérie|last2=Suel|first2=Anita|last3=Geoffriau|first3=Emmanuel|last4=Huet|first4=Sébastien|last5=Briard|first5=Mathilde|year=2014|title=Évolution temporelle de la diversité génétique de Chaerophyllum bulbosum : conséquences sur la gestion des ressources génétiques|url=https://comptes-rendus.academie-sciences.fr/biologies/articles/10.1016/j.crvi.2014.03.008/|journal=Comptes Rendus Biologies|volume=337|issue=5|pages=352–359|doi=10.1016/j.crvi.2014.03.008|pmid=24841963|url-access=subscription}}</ref> Во [[Македонија]] расте по влажни станишта, покрај канали, реки и потоци. Видот е познат главно за Западна Македонија, и тоа: помеѓу [[Тетово]] и [[Гостивар]], клисурата на реката [[Радика]], кај село [[Волковија (Реканско)|Волковија]], манастирот [[Бигорски манастир|„Св. Јован Бигорски“]], [[Дешат]], [[Крчин]] и над селото [[Битуше]].<ref name="ФлораМак1.6" /> == Употреба == Се користи во кујната за ароматизирање или се готви како било кој друг коренест зеленчук. Голем дел од вкусот доаѓа од кората.<ref name="Chervil Root">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.specialtyproduce.com/produce/Chervil_Root_12880.php|title=Chervil Root|work=www.specialtyproduce.com|accessdate=2017-12-02}}</ref><ref name=":3">{{Наведена мрежна страница|url=http://growingtaste.com/vegetables/chervilroot.shtml|title=Chervil Root|work=growingtaste.com|language=en|accessdate=2017-12-02}}</ref> Аромата се интензивира колку подолго се чува растението. Ако се јаде суров, вкусот е донекаде остар како ротквица, но сварено растението дава суптилен вкус на [[Компир|компири]] и [[Костен|костени]] со малку остар вкус на [[целер]] и [[пашканат]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.magicgardenseeds.com/Vegetables/Root-Chervil-(Chaerophyllum-bulbosum)-A.CHA01-|title=Root Chervil (Chaerophyllum bulbosum)|work=Magic Garden Seeds|language=en|accessdate=2017-12-02}}</ref> Корените се богати со растителни влакна и имаат ист квалитет на скроб како компирите. Тие содржат витамини Б и Ц и минерални соли.<ref name="Chervil Root" /> == Галерија == <gallery> File:20130620Kaelberkropf_Hockenheim3.jpg File:Chaerophyllum_bulbosum_1.jpg File:Chaerophyllum_bulbosum_(cropped).jpg </gallery> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Македонија]] afnak73zujlmsap4ygffkvs77352b46 1 1406740 5650832 2026-10-28T13:06:36Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{СЗР}} 5650832 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 0 1406741 5650840 2026-10-28T13:15:51Z Виолетова 1975 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1280173931|Chaerophyllum aureum]]“ 5650840 wikitext text/x-wiki '''''Chaerophyllum aureum''''' е вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] кое припаѓа на семејството [[Штитоцветни|Apiaceae]] . <ref name="POWO">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:840142-1|title=Chaerophyllum aureum L. {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|work=Plants of the World Online|language=en|accessdate=15 February 2021}}</ref> Неговиот роден опсег е Централна и Јужна Европа, Крим, Турција до Иран. <ref name="POWO" /> == Опис == Ова е <ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1548}}</ref> == Во Македонија == Во Македонија расте по == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони именувани од Карл Линеј]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] 4lr66z2wv5bzhat2op8gsgowj6869e6 5650841 5650840 2026-10-28T13:16:58Z Виолетова 1975 5650841 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Chaerophyllum aureum1.JPG | genus = Chaerophyllum | species = aureum | authority = L. }} '''''Chaerophyllum aureum''''' — вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] кое припаѓа на семејството [[штитоцветни]].<ref name="POWO">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:840142-1|title=Chaerophyllum aureum L. {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|work=Plants of the World Online|language=en|accessdate=15 February 2021}}</ref> Неговиот роден опсег е Централна и Јужна Европа, Крим, Турција до Иран.<ref name="POWO" /> == Опис == Ова е <ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1548-1549}}</ref> == Во Македонија == Во Македонија расте по == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони именувани од Карл Линеј]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] cxopy2nv9ns6fh2l826moxprbmi96k9 5650843 5650841 2026-10-28T13:21:28Z Виолетова 1975 5650843 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Chaerophyllum aureum1.JPG | genus = Chaerophyllum | species = aureum | authority = L. }} '''''Chaerophyllum aureum''''' — вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] кое припаѓа на семејството [[штитоцветни]].<ref name="POWO">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:840142-1|title=Chaerophyllum aureum L. {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|work=Plants of the World Online|language=en|accessdate=15 February 2021}}</ref> Неговиот роден опсег е Централна и Јужна Европа, Крим, Турција до Иран.<ref name="POWO" /> == Опис == Ова е големо повеќегодишно тревесто растение, 60-130 см високо, во горниот дел разгрането. Стеблото е круглесто, по целата должина со црвени флеки, под нодиумите обично задебелено, во долниот дел обично со куси свртени надолу влакненца. Листовите се големи и голи или со влакненца само по жилите и работ, наизгед се триаглести. Штитовите се терминални, големи, на долги голи дршки, со 10-18 штитчиња, кои исто така се со долги голи дршки и без брактеи. Венечните ливчиња се бели. Плодовите околу 8-12 мм долги, долгнавести, во пречник околу 2 мм, на врвот стеснети.<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1548-1549}}</ref> == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по влажни места, планински ливади, во букови шуми, главно во планинските подрачја на надморска височина до 2000 метри.<ref name="ФлораМак1.6" /> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони именувани од Карл Линеј]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] ra2jbdrinqhm4x01sqhll9l1i9b85uu 5650844 5650843 2026-10-28T13:21:59Z Виолетова 1975 /* Наводи */ 5650844 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Chaerophyllum aureum1.JPG | genus = Chaerophyllum | species = aureum | authority = L. }} '''''Chaerophyllum aureum''''' — вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] кое припаѓа на семејството [[штитоцветни]].<ref name="POWO">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:840142-1|title=Chaerophyllum aureum L. {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|work=Plants of the World Online|language=en|accessdate=15 February 2021}}</ref> Неговиот роден опсег е Централна и Јужна Европа, Крим, Турција до Иран.<ref name="POWO" /> == Опис == Ова е големо повеќегодишно тревесто растение, 60-130 см високо, во горниот дел разгрането. Стеблото е круглесто, по целата должина со црвени флеки, под нодиумите обично задебелено, во долниот дел обично со куси свртени надолу влакненца. Листовите се големи и голи или со влакненца само по жилите и работ, наизгед се триаглести. Штитовите се терминални, големи, на долги голи дршки, со 10-18 штитчиња, кои исто така се со долги голи дршки и без брактеи. Венечните ливчиња се бели. Плодовите околу 8-12 мм долги, долгнавести, во пречник околу 2 мм, на врвот стеснети.<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1548-1549}}</ref> == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по влажни места, планински ливади, во букови шуми, главно во планинските подрачја на надморска височина до 2000 метри.<ref name="ФлораМак1.6" /> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] 8ldwurymkhwbh84dqlh8aeb5wc5ot5c 1 1406742 5650842 2026-10-28T13:17:11Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{СЗР}} 5650842 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 0 1406743 5650846 2026-10-28T13:28:24Z Виолетова 1975 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1306224417|Chaerophyllum temulum]]“ 5650846 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Illustration_Chaerophyllum_temulentum0.jpg|genus=Chaerophyllum|species=temulum|authority=[[L.]]|synonyms={{Plainlist | style = margin-left: 1em; text-indent: -1em; | *''Bellia temulenta'' <small>Bubani</small> nom. illeg. *''Chaerophyllum geniculatum'' <small>Gilib.</small> nom. inval. *''Chaerophyllum temulentum'' <small>L.</small> }}|synonyms_ref=<ref>{{citation |url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2714333 |title=The Plant List: A Working List of All Plant Species |accessdate=22 December 2015}}</ref>}}{{Ризница}}'''''Chaerophyllum temulum''''' ― вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] од семејството [[штитоцветни]]. За разлика од неколку други видови во родот, ''Chaerophyllum temulum'' е [[Отров|отровен]]. == Опис == == Распространетост == ''Chaerophyllum temulum'' се наоѓа низ поголемиот дел од Европа, иако е редок во [[Јужна Европа|медитеранскиот регион]]. Неговиот опсег се протега и во [[Магреб]] и [[Југозападна Азија|Западна Азија]], вклучувајќи ги [[Турција]] и [[Кавказ]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?315550|title=Chaerophyllum temulum L|accessdate=7 June 2017}}</ref> Во [[Обединето Кралство|Обединетото Кралство,]] растението е вообичаено во поголемиот дел од [[Англија]] и [[Велс]], но локално е и главно е распространето на исток во [[Шкотска]]. Во [[Ирска (остров)|Ирска]] растението е локално и е ограничено главно на источната половина од земјата. Во [[Македонија]] расте по <ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1550}}</ref> == Токсичност == ''Chaerophyllum temulum'' содржи (главно во горните делови и плодовите) испарлив [[алкалоид]] херофилин, како и други (веројатно гликозидно врзани) токсини. Однадвор, сокот од растението може да предизвика воспаление на кожата и постојани осипи. Доколку се консумира, растението предизвикува гастроинтестинално воспаление, поспаност, вртоглавица и срцева слабост. Труења кај луѓе ретко се забележани, бидејќи на растението му недостасуваат ароматични есенцијални масла, што би можело да доведе до тоа да се помеша со јадливи видови што се користат за зачинување на храната. Повремено се користи во народната медицина. Труењата кај животните од растението се почести од оние кај луѓето, свињите и говедата се опиени, покажуваат зашеметувачки од, нестабилен став, апатија и тешка, исцрпувачка колика, што понекогаш завршува со смрт. Ваквите симптоми потсетуваат на оние предизвикани од токсичната трева ''[[Lolium temulentum]]''. Исто така, се смета дека ''[[Chaerophyllum bulbosum]]'' и ''[[Chaerophyllum hirsutum]]'' се токсични. == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Македонија]] c9o1dtyni4qkwz5iutan52koqs70wi3 5650848 5650846 2026-10-28T13:31:22Z Виолетова 1975 /* Опис */ 5650848 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Illustration_Chaerophyllum_temulentum0.jpg|genus=Chaerophyllum|species=temulum|authority=[[L.]]|synonyms={{Plainlist | style = margin-left: 1em; text-indent: -1em; | *''Bellia temulenta'' <small>Bubani</small> nom. illeg. *''Chaerophyllum geniculatum'' <small>Gilib.</small> nom. inval. *''Chaerophyllum temulentum'' <small>L.</small> }}|synonyms_ref=<ref>{{citation |url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2714333 |title=The Plant List: A Working List of All Plant Species |accessdate=22 December 2015}}</ref>}}{{Ризница}}'''''Chaerophyllum temulum''''' ― вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] од семејството [[штитоцветни]]. За разлика од неколку други видови во родот, ''Chaerophyllum temulum'' е [[Отров|отровен]]. == Опис == == Распространетост == ''Chaerophyllum temulum'' се наоѓа низ поголемиот дел од Европа, иако е редок во [[Јужна Европа|медитеранскиот регион]]. Неговиот опсег се протега и во [[Магреб]] и [[Југозападна Азија|Западна Азија]], вклучувајќи ги [[Турција]] и [[Кавказ]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?315550|title=Chaerophyllum temulum L|accessdate=7 June 2017}}</ref> Во [[Обединето Кралство|Обединетото Кралство,]] растението е вообичаено во поголемиот дел од [[Англија]] и [[Велс]], но локално е и главно е распространето на исток во [[Шкотска]]. Во [[Ирска (остров)|Ирска]] растението е локално и е ограничено главно на источната половина од земјата. Во [[Македонија]] расте по проретчени дабови и букови шуми, покрај пумски патишта, покрај планински населби, на надромска височина до 1400 метри. Видот е познат за Жеденска Клисура, Шар Планина, Гостивар, клисурата на Мавровска Река, на Радика, Кораб, Јабланица, Кичево, Цер, Охрид, Љубаниште, Галичица, Кожуф, Беласица, Плачковица, Кочани, Крива Паланка.<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1550}}</ref> == Токсичност == ''Chaerophyllum temulum'' содржи (главно во горните делови и плодовите) испарлив [[алкалоид]] херофилин, како и други (веројатно гликозидно врзани) токсини. Однадвор, сокот од растението може да предизвика воспаление на кожата и постојани осипи. Доколку се консумира, растението предизвикува гастроинтестинално воспаление, поспаност, вртоглавица и срцева слабост. Труења кај луѓе ретко се забележани, бидејќи на растението му недостасуваат ароматични есенцијални масла, што би можело да доведе до тоа да се помеша со јадливи видови што се користат за зачинување на храната. Повремено се користи во народната медицина. Труењата кај животните од растението се почести од оние кај луѓето, свињите и говедата се опиени, покажуваат зашеметувачки од, нестабилен став, апатија и тешка, исцрпувачка колика, што понекогаш завршува со смрт. Ваквите симптоми потсетуваат на оние предизвикани од токсичната трева ''[[Lolium temulentum]]''. Исто така, се смета дека ''[[Chaerophyllum bulbosum]]'' и ''[[Chaerophyllum hirsutum]]'' се токсични. == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Македонија]] are1fijskx5ahqg8xp3d4o3cwxe0xtm 5650850 5650848 2026-10-28T13:34:46Z Виолетова 1975 /* Опис */ 5650850 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Illustration_Chaerophyllum_temulentum0.jpg|genus=Chaerophyllum|species=temulum|authority=[[L.]]|synonyms={{Plainlist | style = margin-left: 1em; text-indent: -1em; | *''Bellia temulenta'' <small>Bubani</small> nom. illeg. *''Chaerophyllum geniculatum'' <small>Gilib.</small> nom. inval. *''Chaerophyllum temulentum'' <small>L.</small> }}|synonyms_ref=<ref>{{citation |url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2714333 |title=The Plant List: A Working List of All Plant Species |accessdate=22 December 2015}}</ref>}}{{Ризница}}'''''Chaerophyllum temulum''''' ― вид [[Скриеносеменици|цветно растение]] од семејството [[штитоцветни]]. За разлика од неколку други видови во родот, ''Chaerophyllum temulum'' е [[Отров|отровен]]. == Опис == Ова е двогодишно растение, високо до 1 метар, силно разгрането. Стеблото е компактно, со црвени точки по целата должина, во долниот дел со куси свртени надолу четинести влакна, а покрај нив кај некои се појавуваат до 2 мм долги бели влакна. Кон врвот влакната стануваат сè поретки. Базалните листови се со многу долги дршки, кои се подолги од ламините. Штитовите се терминални, со четинесто-влакнести дршки. Цветовите се многу мали, надворешните венечни ливчиња на периферните цветови се поголеми од внатрешните. Плодот е долгнавест, 5-7 мм долг, малку странично сплеснат.<ref name="ФлораМак1.6" /> == Распространетост == ''Chaerophyllum temulum'' се наоѓа низ поголемиот дел од Европа, иако е редок во [[Јужна Европа|медитеранскиот регион]]. Неговиот опсег се протега и во [[Магреб]] и [[Југозападна Азија|Западна Азија]], вклучувајќи ги [[Турција]] и [[Кавказ]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?315550|title=Chaerophyllum temulum L|accessdate=7 June 2017}}</ref> Во [[Обединето Кралство|Обединетото Кралство,]] растението е вообичаено во поголемиот дел од [[Англија]] и [[Велс]], но локално е и главно е распространето на исток во [[Шкотска]]. Во [[Ирска (остров)|Ирска]] растението е локално и е ограничено главно на источната половина од земјата. Во [[Македонија]] расте по проретчени дабови и букови шуми, покрај пумски патишта, покрај планински населби, на надромска височина до 1400 метри. Видот е познат за Жеденска Клисура, Шар Планина, Гостивар, клисурата на Мавровска Река, на Радика, Кораб, Јабланица, Кичево, Цер, Охрид, Љубаниште, Галичица, Кожуф, Беласица, Плачковица, Кочани, Крива Паланка.<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1550}}</ref> == Токсичност == ''Chaerophyllum temulum'' содржи (главно во горните делови и плодовите) испарлив [[алкалоид]] херофилин, како и други (веројатно гликозидно врзани) токсини. Однадвор, сокот од растението може да предизвика воспаление на кожата и постојани осипи. Доколку се консумира, растението предизвикува гастроинтестинално воспаление, поспаност, вртоглавица и срцева слабост. Труења кај луѓе ретко се забележани, бидејќи на растението му недостасуваат ароматични есенцијални масла, што би можело да доведе до тоа да се помеша со јадливи видови што се користат за зачинување на храната. Повремено се користи во народната медицина. Труењата кај животните од растението се почести од оние кај луѓето, свињите и говедата се опиени, покажуваат зашеметувачки од, нестабилен став, апатија и тешка, исцрпувачка колика, што понекогаш завршува со смрт. Ваквите симптоми потсетуваат на оние предизвикани од токсичната трева ''[[Lolium temulentum]]''. Исто така, се смета дека ''[[Chaerophyllum bulbosum]]'' и ''[[Chaerophyllum hirsutum]]'' се токсични. == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Македонија]] dco7iqes8ml0j4tolzkosoabqxwgrdm 1 1406744 5650847 2026-10-28T13:28:42Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{СЗР}} 5650847 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 0 1406745 5650852 2026-10-28T13:39:21Z Виолетова 1975 научен назив на растение 5650852 wikitext text/x-wiki #ПРЕНАСОЧУВАЊЕ [[Угојка]] 68fhh80u7nnrib7msds8jf4ify168wt 0 1406746 5650855 2026-10-28T14:08:21Z Виолетова 1975 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1371748034|Anthriscus]]“ 5650855 wikitext text/x-wiki '''''Anthriscus''''' ― род на [[Скриеносеменици|цветни растенија]] од семејството [[штитоцветни]], кое вклучува 14 видови што потекнуваат од [[Европа]], умерена [[Азија]], северозападна Африка и тропските африкански планини. Родот расте на ливади и се граничи со малку влажни порозни почви. Еден вид, ''[[Anthriscus cerefolium]]'', се одгледува и се користи во кујната за зачинување на храната. Видовите ''Anthriscus'' се користат како храна од страна на [[Ларва|ларвите]] на некои видови [[пеперуги]], вклучувајќи го и ''[[Amphipyra tragopoginis]]''. Шупливото [[стебло]] е исправено и разгрането, завршува со сложени [[Соцветие|соцветија]] од мали бели или зеленикави [[Цвет|цветови]] . [[Лист|Листовите]] се двоперести или триперести. == Видови == Прифатени се 14 видови. == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница}} * [https://web.archive.org/web/20101217194359/http://www.plant-biology.com/Anthriscus-french-Parsley.php Информации за растението Антрискус] * [https://web.archive.org/web/20101224170722/http://www.uvm.edu/mastergardener/invasives/wildchervil/infestation.htm Предупредување за инвазивни плевели за див ервел] {{Таксонска лента}} [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Штитоцветни]] ms1owlgogkcofx1hihdlvvy7rbktljy 5650857 5650855 2026-10-28T14:10:35Z Виолетова 1975 5650857 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image = Anthriscus cerefolium0.jpg |image_caption = ''Anthriscus cerefolium'' |display_parents = 3 |taxon = Anthriscus |authority = [[Pers.]] |subdivision_ranks = Видови |subdivision = 14; види текст |subdivision_ref = <ref name = powo>{{cite web |title=''Anthriscus'' Pers. |url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:331353-2 |website=[[Plants of the World Online]] |publisher=[[Royal Botanic Gardens, Kew]] |access-date=4 March 2026}}</ref> |synonyms = *''Antriscus'' {{small|Raf.}} *''Centhriscus'' {{small|Spreng. ex Steud.}} *''Cerefolium'' {{small|Fabr.}} *''Chaerefolium'' {{small|Haller}} *''Myrrhodes'' {{small|Möhring ex Kuntze}} *''Oreochorte'' {{small|Koso-Pol.}} |synonyms_ref = <ref name = powo/> }} '''''Anthriscus''''' ― род на [[Скриеносеменици|цветни растенија]] од семејството [[штитоцветни]], кое вклучува 14 видови што потекнуваат од [[Европа]], умерена [[Азија]], северозападна Африка и тропските африкански планини. Родот расте на ливади и се граничи со малку влажни порозни почви. Еден вид, ''[[Anthriscus cerefolium]]'', се одгледува и се користи во кујната за зачинување на храната. Видовите ''Anthriscus'' се користат како храна од страна на [[Ларва|ларвите]] на некои видови [[пеперуги]], вклучувајќи го и ''[[Amphipyra tragopoginis]]''. Шупливото [[стебло]] е исправено и разгрането, завршува со сложени [[Соцветие|соцветија]] од мали бели или зеленикави [[Цвет|цветови]] . [[Лист|Листовите]] се двоперести или триперести. == Видови == Прифатени се 14 видови. * ''[[Anthriscus caucalis]]'' {{small|M.Bieb.}} * ''[[Anthriscus cerefolium]]'' {{small|(L.) Hoffm.}} * ''[[Anthriscus fumarioides]]'' {{small|(Waldst. & Kit.) Spreng.}} * ''[[Anthriscus glacialis]]'' {{small|Lipsky }} * ''[[Anthriscus kotschyi]]'' {{small|Fenzl ex Boiss.}} * ''[[Anthriscus lamprocarpus]]'' {{small|Boiss.}} * ''[[Anthriscus nemorosus]]'' {{small|(M. Bieb.) Spreng}} * ''[[Anthriscus nitidus]]'' {{small|(Wahlenb.) Garcke}} * ''[[Anthriscus ruprechtii]]'' {{small|Boiss.}} * ''[[Anthriscus schmalhausenii]]'' {{small|(Albov) Koso-Pol.}} * ''[[Anthriscus sylvestris]]'' {{small|(L.) Hoffm.}} * ''[[Anthriscus taiwanensis]]'' {{small|S.S.Ying}} * ''[[Anthriscus tenerrimus]]'' {{small|Boiss. & Spruner}} * ''[[Anthriscus velutinus]]'' {{small|Sommier & Levier}} == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница}} * [https://web.archive.org/web/20101217194359/http://www.plant-biology.com/Anthriscus-french-Parsley.php Информации за растението Антрискус] * [https://web.archive.org/web/20101224170722/http://www.uvm.edu/mastergardener/invasives/wildchervil/infestation.htm Предупредување за инвазивни плевели за див ервел] {{Таксонска лента}} [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Штитоцветни]] gtqlbfc66yi88hwx95egq0pdbphy5ka 5650858 5650857 2026-10-28T14:11:15Z Виолетова 1975 5650858 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image = Anthriscus cerefolium0.jpg |image_caption = ''Anthriscus cerefolium'' |display_parents = 3 |taxon = Anthriscus |authority = [[Pers.]] |subdivision_ranks = Видови |subdivision = 14; види текст |subdivision_ref = |synonyms = *''Antriscus'' {{small|Raf.}} *''Centhriscus'' {{small|Spreng. ex Steud.}} *''Cerefolium'' {{small|Fabr.}} *''Chaerefolium'' {{small|Haller}} *''Myrrhodes'' {{small|Möhring ex Kuntze}} *''Oreochorte'' {{small|Koso-Pol.}} |synonyms_ref = }} '''''Anthriscus''''' ― род на [[Скриеносеменици|цветни растенија]] од семејството [[штитоцветни]], кое вклучува 14 видови што потекнуваат од [[Европа]], умерена [[Азија]], северозападна Африка и тропските африкански планини. Родот расте на ливади и се граничи со малку влажни порозни почви. Еден вид, ''[[Anthriscus cerefolium]]'', се одгледува и се користи во кујната за зачинување на храната. Видовите ''Anthriscus'' се користат како храна од страна на [[Ларва|ларвите]] на некои видови [[пеперуги]], вклучувајќи го и ''[[Amphipyra tragopoginis]]''. Шупливото [[стебло]] е исправено и разгрането, завршува со сложени [[Соцветие|соцветија]] од мали бели или зеленикави [[Цвет|цветови]] . [[Лист|Листовите]] се двоперести или триперести. == Видови == Прифатени се 14 видови.<ref name = powo>{{cite web |title=''Anthriscus'' Pers. |url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:331353-2 |website=[[Plants of the World Online]] |publisher=[[Royal Botanic Gardens, Kew]] |access-date=4 March 2026}}</ref> * ''[[Anthriscus caucalis]]'' {{small|M.Bieb.}} * ''[[Anthriscus cerefolium]]'' {{small|(L.) Hoffm.}} * ''[[Anthriscus fumarioides]]'' {{small|(Waldst. & Kit.) Spreng.}} * ''[[Anthriscus glacialis]]'' {{small|Lipsky }} * ''[[Anthriscus kotschyi]]'' {{small|Fenzl ex Boiss.}} * ''[[Anthriscus lamprocarpus]]'' {{small|Boiss.}} * ''[[Anthriscus nemorosus]]'' {{small|(M. Bieb.) Spreng}} * ''[[Anthriscus nitidus]]'' {{small|(Wahlenb.) Garcke}} * ''[[Anthriscus ruprechtii]]'' {{small|Boiss.}} * ''[[Anthriscus schmalhausenii]]'' {{small|(Albov) Koso-Pol.}} * ''[[Anthriscus sylvestris]]'' {{small|(L.) Hoffm.}} * ''[[Anthriscus taiwanensis]]'' {{small|S.S.Ying}} * ''[[Anthriscus tenerrimus]]'' {{small|Boiss. & Spruner}} * ''[[Anthriscus velutinus]]'' {{small|Sommier & Levier}} == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница}} * [https://web.archive.org/web/20101217194359/http://www.plant-biology.com/Anthriscus-french-Parsley.php Информации за растението Антрискус] * [https://web.archive.org/web/20101224170722/http://www.uvm.edu/mastergardener/invasives/wildchervil/infestation.htm Предупредување за инвазивни плевели за див ервел] {{Таксонска лента}} [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Штитоцветни]] 4mjqqx8bvjt5454541j62lhvq7iywcu 5650860 5650858 2026-10-28T14:14:53Z Виолетова 1975 5650860 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image = Anthriscus cerefolium0.jpg |image_caption = ''Anthriscus cerefolium'' |display_parents = 3 |taxon = Anthriscus |authority = [[Pers.]] |subdivision_ranks = Видови |subdivision = 14; види текст |subdivision_ref = |synonyms = *''Antriscus'' {{small|Raf.}} *''Centhriscus'' {{small|Spreng. ex Steud.}} *''Cerefolium'' {{small|Fabr.}} *''Chaerefolium'' {{small|Haller}} *''Myrrhodes'' {{small|Möhring ex Kuntze}} *''Oreochorte'' {{small|Koso-Pol.}} |synonyms_ref = }} '''''Anthriscus''''' ― род на [[Скриеносеменици|цветни растенија]] од семејството [[штитоцветни]], кое вклучува 14 видови што потекнуваат од [[Европа]], умерена [[Азија]], северозападна Африка и тропските африкански планини. Родот расте на ливади и се граничи со малку влажни порозни почви. Еден вид, ''[[Anthriscus cerefolium]]'', се одгледува и се користи во кујната за зачинување на храната. Видовите ''Anthriscus'' се користат како храна од страна на [[Ларва|ларвите]] на некои видови [[пеперуги]], вклучувајќи го и ''[[Amphipyra tragopoginis]]''. Шупливото [[стебло]] е исправено и разгрането, завршува со сложени [[Соцветие|соцветија]] од мали бели или зеленикави [[Цвет|цветови]] . [[Лист|Листовите]] се двоперести или триперести. Во Македонија од овој род растат шест вида: ''[[Anthriscus sylvestris]]'', ''[[Anthriscus nitida]]'', ''[[Anthriscus nemorosa]]'', ''[[Anthriscus fumariodes]]'', ''[[Anthriscus cerefolium]]'', ''[[Anthriscus caucalis]]''.<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1551}}</ref> == Видови == Прифатени се 14 видови.<ref name = powo>{{cite web |title=''Anthriscus'' Pers. |url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:331353-2 |website=[[Plants of the World Online]] |publisher=[[Royal Botanic Gardens, Kew]] |access-date=4 March 2026}}</ref> * ''[[Anthriscus caucalis]]'' {{small|M.Bieb.}} * ''[[Anthriscus cerefolium]]'' {{small|(L.) Hoffm.}} * ''[[Anthriscus fumarioides]]'' {{small|(Waldst. & Kit.) Spreng.}} * ''[[Anthriscus glacialis]]'' {{small|Lipsky }} * ''[[Anthriscus kotschyi]]'' {{small|Fenzl ex Boiss.}} * ''[[Anthriscus lamprocarpus]]'' {{small|Boiss.}} * ''[[Anthriscus nemorosus]]'' {{small|(M. Bieb.) Spreng}} * ''[[Anthriscus nitidus]]'' {{small|(Wahlenb.) Garcke}} * ''[[Anthriscus ruprechtii]]'' {{small|Boiss.}} * ''[[Anthriscus schmalhausenii]]'' {{small|(Albov) Koso-Pol.}} * ''[[Anthriscus sylvestris]]'' {{small|(L.) Hoffm.}} * ''[[Anthriscus taiwanensis]]'' {{small|S.S.Ying}} * ''[[Anthriscus tenerrimus]]'' {{small|Boiss. & Spruner}} * ''[[Anthriscus velutinus]]'' {{small|Sommier & Levier}} == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница}} * [https://web.archive.org/web/20101217194359/http://www.plant-biology.com/Anthriscus-french-Parsley.php Информации за растението Антрискус] * [https://web.archive.org/web/20101224170722/http://www.uvm.edu/mastergardener/invasives/wildchervil/infestation.htm Предупредување за инвазивни плевели за див ервел] {{Таксонска лента}} [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Штитоцветни]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] 7lz6jw02l1ivue2jfnc4zfyesr27ici 1 1406747 5650856 2026-10-28T14:08:45Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{СЗР}} 5650856 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 0 1406748 5650861 2026-10-28T14:22:22Z Виолетова 1975 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1139866576|Tricholaser]]“ 5650861 wikitext text/x-wiki '''''Tricholaser''''' ― род на [[Скриеносеменици|цветни растенија]] што припаѓаат на семејството [[штитоцветни]].<ref name="POWO">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:40636-1|title=Tricholaser Gilli {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|work=Plants of the World Online|language=en|accessdate=15 March 2021}}</ref> Неговиот роден опсег е од [[Авганистан]] до Западни [[Хималаи]].<ref name="POWO" /> Видови:<ref name="POWO" /> ** ''[[:en:Tricholaser_cachemiricum|Tricholaser cachemiricum]] <small>(C.B.Clarke) Alava</small>'' ** ''[[:en:Tricholaser_ovatilobum|Tricholaser ovatilobum]] <small>(Dunn & R.S.Williams) Alava</small>'' == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Штитоцветни]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Флора на Азија]] 63dprc1seu3ivuy9cp6t4wo7m7rcrwq 5650862 5650861 2026-10-28T14:23:02Z Виолетова 1975 5650862 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image = |image_caption = |taxon = Tricholaser |authority = Gilli }} '''''Tricholaser''''' ― род на [[Скриеносеменици|цветни растенија]] што припаѓаат на семејството [[штитоцветни]].<ref name="POWO">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:40636-1|title=Tricholaser Gilli {{!}} Plants of the World Online {{!}} Kew Science|work=Plants of the World Online|language=en|accessdate=15 March 2021}}</ref> Неговиот роден опсег е од [[Авганистан]] до Западни [[Хималаи]].<ref name="POWO" /> Видови:<ref name="POWO" /> * ''[[Tricholaser cachemiricum]] <small>(C.B.Clarke) Alava</small>'' * ''[[Tricholaser ovatilobum]] <small>(Dunn & R.S.Williams) Alava</small>'' == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Штитоцветни]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Флора на Азија]] 8lfra72i21xgbs0xrojwq2k6hf05fne 1 1406749 5650863 2026-10-28T14:23:14Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{СЗР}} 5650863 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 0 1406750 5650864 2026-10-28T14:25:20Z Jtasevski123 69538 нс 5650864 wikitext text/x-wiki {{закосен наслов}}{{Speciesbox | image = Myriophyllum verticillatum.jpeg | image_alt = Severed section of ''Myriophyllum verticillatum'' on a white background with thin, threadlike leaves | image_caption = | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{cite iucn |author=Lansdown, R.V. |year=2014 |title=''Myriophyllum verticillatum'' |volume=2014 |article-number=e.T164335A1042718 |doi=10.2305/IUCN.UK.2014-1.RLTS.T164335A1042718.en |access-date=11 October 2024}}</ref> | status2 = {{TNCStatus}} | status2_system = TNC | status2_ref = <ref name="NatureServe">{{cite web |last1=NatureServe |title=''Myriophyllum verticillatum'' |url=https://explorer.natureserve.org/Taxon/ELEMENT_GLOBAL.2.148677/Myriophyllum_verticillatum |access-date=11 October 2024 |location=Arlington, Virginia |date=2024}}</ref> | genus = Myriophyllum | species = verticillatum | authority = [[L.]], 1753 | synonyms_ref = <ref name="POWO">{{cite POWO |id=430479-1 |title=''Myriophyllum verticillatum'' L. |access-date=11 October 2024}}</ref> | synonyms = {{Species list | Myriophyllum limosum | Hectot ex DC. (1815) | Myriophyllum pectinatum | DC. (1815) | Myriophyllum siculum | Guss. (1844) | Myriophyllum verticillatum var. pinnatum | Wallr. (1822) | Potamogeton verticillatus | (L.) Walter (1788) }} }}'''''Myriophyllum verticillatum —''''' [[Повеќегодишно растение|повеќегодишен]] [[Вид (биологија)|вид]] [[Скриеносеменици|цветно]] [[растение]] од родот ''[[Myriophyllum]]'' кое потекнува од поголемиот дел од [[Северна Америка]], [[Северна Африка]] и [[Евроазија]]. Многу наликува на друг автохон ''Myriophyllum'', наречено ''[[Myriophyllum sibiricum]]''.<ref>[http://www.state.ma.us/dfwele/dfw/nhesp%20nhesp Comb Water-Milfoil, Myriophyllum verticillatum, Massachusetts Division of fisheries & Wildlife, viewed on May 2009.]</ref> Растението исто така лесно се меша со четири вида инвазивни ''Myriophyllum'': [[Воден илјадалисник|''Myriophyllum spicatum'']], ''[[Myriophyllum heterophyllum]]'', ''[[Myriophyllum heterophyllum]],'' ''[[Myriophyllum aquaticum]]'' и хибридниот вид ''M. heterophyllum × M. laxum''. Во многу области тоа е [[Инвазивен вид|инвазивно]] [[водно растение]]. Со зголемувањето на водните спортови, ширењето на многу ''[[Haloragaceae]]'' се зголемило со текот на годините. Ширењето на ''Myriophyllum'' не е само во една област, понекогаш се шири од една област во друга на многу километри оддалеченост. За необучено око, ''Myriophyllum verticillatum'' може да изгледа слично на други видови. == Опис == ''Myriophyllum verticillatum'' е повеќегодишно тревесто растение, долго 11–50 (максимум 300) см. Кон крајот на есента развива т.н. зимски пупки, кои отпаѓаат, а растението презимува со нив. [[Стеблото]] е жолтеникаво или светлокафеаво, цилиндрично, голо, обично неразгрането или слабо разгрането, со многубројни густо распоредени листови. [[Лист|Листовите]] најчесто се распоредени по пет во пршлен, поретко по четири или шест. Долги се 24–45 мм, подолги од интернодиите и пересто расечени, со 15–40 кончести делови долги до 30 мм. [[Соцветие|Соцветието]] е исправено, долго 5–20 см. [[Цвет|Цветовите]] се хермафродитни или претежно хермафродитни, приседнати и се развиваат во пазувите на расечените листови – [[Прицветник|прицветниците]], кои се распоредени по 4–6 во пршлен и се подолги од цветовите. Долните цветови се женски, многу ретко хермафродитни, а горните се машки. Машките цветови имаат рудиментирано столпче. Чашката е составена од четири триаглести ливчиња, долги 0,8–1 мм, со рабови покриени со влакненца. Венечните ливчиња се четири, обратно јајцевидно-ланцетни, долги 1,8–2,5 мм и широки 0,6–1 мм, со заоблен врв, жолтозелени или црвеникави. [[Прашник|Прашниците]] се осум, долги 1,8 мм; расцветаните цветови ги отвораат прашниците, кои се малку покуси од нивните антeри. Кај женските цветови чашката има четири триаглести ливчиња долги 0,3–0,5 мм, додека венечните ливчиња се редуцирани. [[Плодник|Плодникот]] е четириделен, со по еден семенов зачеток во секое окце. На врвот има четири приседнати жига, кои се папилозни и јазичести. [[Плод|Плодот]] е тркалезно-четириаглест, со пречник од 2–3 мм. == Распространетост и живеалиште низ светот == ''Myriophyllum verticillatum'' најчесто се јавува во полуплитки бари, езера, мочуришта, ровови и бавно течечки потоци во низинските области.<ref>[https://www.pfaf.org/database/plants.php?Myriophyllum+verticillatum Plants For A Future, Myriophyllum verticillatum, viewed on March 2009.]</ref> Растението успева во области со лесно песокливо дно и средно глинести почви. Генерално, растението најдобро расте во мирни води со алкални почви.<ref name="rook.org">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rook.org/earl/bwca/nature/aquatics/myriophyllumver.html|title=Whorled Leaf Water Milfoil, viewed on March 2009.|archive-url=https://web.archive.org/web/20120222234735/http://www.rook.org/earl/bwca/nature/aquatics/myriophyllumver.html|archive-date=2012-02-22|accessdate=2009-05-09}}</ref> Понекогаш се среќава со или во близина на други [[Водно растение|водни растенија]], како што се видовите [[Potamogeton strictifolius]], ''[[Potamogeton ogdenii]]'', ''[[Heteranthera dubia]]'' и ''[[Megalodonta beckii]]'' .<ref>[https://www.npwrc.usgs.gov/resource/plants/florawe/species/6/myivert.htm USGS, Western Wetland Flora: Whorled water-milfoil, viewed on March 2009.]</ref> Тој е автохтон во поголемиот дел од Северна Америка, Обединетото Кралство, Азија и Северна Африка, а е инвазивен и во Ирска. == Распространетост во Македонија == ''Myriophyllum verticillatum'' расте по каналите и по работ на езерата зад појасот од трска. Растението во Македонија се среќава во [[Струга]] - по некогашните големи канали и во заедницата ''[[Caricetum elatae]]'' на некогашното огромно Струшко Блато; [[Преспанско Езеро]] - позади појасот од трска и по премините по кои се извлекуваат чамците низ појасот од трска кај с. [[Долно Перово]] и с. [[Езерани]]; [[Кочани]] - по оризовите вади кај с. [[Прибачево]]. == Размножување и репродукција == ''Myriophyllum verticillatum'' се размножува вегетативно со образување зимски пупки, наречени туриони, во периодот од септември до ноември. По созревањето, турионите се одвојуваат од растението и тонат на дното на водната површина, каде што остануваат во мирување до февруари. Потоа развиваат бројни тенки корени, се вкоренуваат во подлогата и започнуваат да растат напролет. == Контрола и употреба == ''Myriophyllum verticillatum'' придонесува за збогатување на водата со кислород и може да биде корисна во помали водни површини, како што се езерцата населени со риби и жаби. Таа обезбедува и засолниште за рибите, вклучително и за нивниот икра и младите единки.<ref name="rook.org2">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rook.org/earl/bwca/nature/aquatics/myriophyllumver.html|title=Whorled Leaf Water Milfoil, viewed on March 2009.|accessdate=2009-05-09|archive-date=2012-02-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20120222234735/http://www.rook.org/earl/bwca/nature/aquatics/myriophyllumver.html}}</ref> Методите за контрола и управување со овој вид сè уште не се добро утврдени. Досега, конкуренцијата со други водни растенија се смета за еден од факторите што можат да го ограничат неговото ширење.<ref>1</ref> На некои места се применуваат различни мерки за управување, но нивната ефикасност и соодветност за долгорочна употреба не се целосно потврдени. == Наводи == <references /> == Надворешни врски == f4m5hjinerw74v5le9e8cbg690bprl6 5650866 5650864 2026-10-28T14:38:29Z Jtasevski123 69538 5650866 wikitext text/x-wiki {{закосен наслов}}{{Speciesbox | image = Myriophyllum verticillatum.jpeg | image_alt = Severed section of ''Myriophyllum verticillatum'' on a white background with thin, threadlike leaves | image_caption = | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{cite iucn |author=Lansdown, R.V. |year=2014 |title=''Myriophyllum verticillatum'' |volume=2014 |article-number=e.T164335A1042718 |doi=10.2305/IUCN.UK.2014-1.RLTS.T164335A1042718.en |access-date=11 October 2024}}</ref> | status2 = {{TNCStatus}} | status2_system = TNC | status2_ref = <ref name="NatureServe">{{cite web |last1=NatureServe |title=''Myriophyllum verticillatum'' |url=https://explorer.natureserve.org/Taxon/ELEMENT_GLOBAL.2.148677/Myriophyllum_verticillatum |access-date=11 October 2024 |location=Arlington, Virginia |date=2024}}</ref> | genus = Myriophyllum | species = verticillatum | authority = [[L.]], 1753 | synonyms_ref = <ref name="POWO">{{cite POWO |id=430479-1 |title=''Myriophyllum verticillatum'' L. |access-date=11 October 2024}}</ref> | synonyms = {{Species list | Myriophyllum limosum | Hectot ex DC. (1815) | Myriophyllum pectinatum | DC. (1815) | Myriophyllum siculum | Guss. (1844) | Myriophyllum verticillatum var. pinnatum | Wallr. (1822) | Potamogeton verticillatus | (L.) Walter (1788) }} }}'''''Myriophyllum verticillatum —''''' [[Повеќегодишно растение|повеќегодишен]] [[Вид (биологија)|вид]] [[Скриеносеменици|цветно]] [[растение]] од родот ''[[Myriophyllum]]'' кое потекнува од поголемиот дел од [[Северна Америка]], [[Северна Африка]] и [[Евроазија]]. Многу наликува на друг автохон ''Myriophyllum'', наречено ''[[Myriophyllum sibiricum]]''.<ref>[http://www.state.ma.us/dfwele/dfw/nhesp%20nhesp Comb Water-Milfoil, Myriophyllum verticillatum, Massachusetts Division of fisheries & Wildlife, viewed on May 2009.]</ref> Растението исто така лесно се меша со четири вида инвазивни ''Myriophyllum'': [[Воден илјадалисник|''Myriophyllum spicatum'']], ''[[Myriophyllum heterophyllum]]'', ''[[Myriophyllum heterophyllum]],'' ''[[Myriophyllum aquaticum]]'' и хибридниот вид ''M. heterophyllum × M. laxum''. Во многу области тоа е [[Инвазивен вид|инвазивно]] [[водно растение]]. Со зголемувањето на водните спортови, ширењето на многу ''[[Haloragaceae]]'' се зголемило со текот на годините. Ширењето на ''Myriophyllum'' не е само во една област, понекогаш се шири од една област во друга на многу километри оддалеченост. За необучено око, ''Myriophyllum verticillatum'' може да изгледа слично на други видови. == Опис == ''Myriophyllum verticillatum'' е повеќегодишно тревесто растение, долго 11–50 (максимум 300) см. Кон крајот на есента развива т.н. зимски пупки, кои отпаѓаат, а растението презимува со нив. [[Стеблото]] е жолтеникаво или светлокафеаво, цилиндрично, голо, обично неразгрането или слабо разгрането, со многубројни густо распоредени листови. [[Лист|Листовите]] најчесто се распоредени по пет во пршлен, поретко по четири или шест. Долги се 24–45 мм, подолги од интернодиите и пересто расечени, со 15–40 кончести делови долги до 30 мм. [[Соцветие|Соцветието]] е исправено, долго 5–20 см. [[Цвет|Цветовите]] се хермафродитни или претежно хермафродитни, приседнати и се развиваат во пазувите на расечените листови – [[Прицветник|прицветниците]], кои се распоредени по 4–6 во пршлен и се подолги од цветовите. Долните цветови се женски, многу ретко хермафродитни, а горните се машки. Машките цветови имаат рудиментирано столпче. Чашката е составена од четири триаглести ливчиња, долги 0,8–1 мм, со рабови покриени со влакненца. Венечните ливчиња се четири, обратно јајцевидно-ланцетни, долги 1,8–2,5 мм и широки 0,6–1 мм, со заоблен врв, жолтозелени или црвеникави. [[Прашник|Прашниците]] се осум, долги 1,8 мм; расцветаните цветови ги отвораат прашниците, кои се малку покуси од нивните антeри. Кај женските цветови чашката има четири триаглести ливчиња долги 0,3–0,5 мм, додека венечните ливчиња се редуцирани. [[Плодник|Плодникот]] е четириделен, со по еден семенов зачеток во секое окце. На врвот има четири приседнати жига, кои се папилозни и јазичести. [[Плод|Плодот]] е тркалезно-четириаглест, со пречник од 2–3 мм.''<ref name=":13">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=1998|location=Скопје|pages=1414}}</ref>'' == Распространетост и живеалиште низ светот == ''Myriophyllum verticillatum'' најчесто се јавува во полуплитки бари, езера, мочуришта, ровови и бавно течечки потоци во низинските области.<ref>[https://www.pfaf.org/database/plants.php?Myriophyllum+verticillatum Plants For A Future, Myriophyllum verticillatum, viewed on March 2009.]</ref> Растението успева во области со лесно песокливо дно и средно глинести почви. Генерално, растението најдобро расте во мирни води со алкални почви.<ref name="rook.org">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rook.org/earl/bwca/nature/aquatics/myriophyllumver.html|title=Whorled Leaf Water Milfoil, viewed on March 2009.|archive-url=https://web.archive.org/web/20120222234735/http://www.rook.org/earl/bwca/nature/aquatics/myriophyllumver.html|archive-date=2012-02-22|accessdate=2009-05-09}}</ref> Понекогаш се среќава со или во близина на други [[Водно растение|водни растенија]], како што се видовите [[Potamogeton strictifolius]], ''[[Potamogeton ogdenii]]'', ''[[Heteranthera dubia]]'' и ''[[Megalodonta beckii]]'' .<ref>[https://www.npwrc.usgs.gov/resource/plants/florawe/species/6/myivert.htm USGS, Western Wetland Flora: Whorled water-milfoil, viewed on March 2009.]</ref> Тој е автохтон во поголемиот дел од Северна Америка, Обединетото Кралство, Азија и Северна Африка, а е инвазивен и во Ирска. == Распространетост во Македонија == ''Myriophyllum verticillatum'' расте по каналите и по работ на езерата зад појасот од трска. Растението во Македонија се среќава во [[Струга]] - по некогашните големи канали и во заедницата ''[[Caricetum elatae]]'' на некогашното огромно Струшко Блато; [[Преспанско Езеро]] - позади појасот од трска и по премините по кои се извлекуваат чамците низ појасот од трска кај с. [[Долно Перово]] и с. [[Езерани]]; [[Кочани]] - по оризовите вади кај с. [[Прибачево]].''<ref name=":13" />'' == Размножување и репродукција == ''Myriophyllum verticillatum'' се размножува вегетативно со образување зимски пупки, наречени туриони, во периодот од септември до ноември. По созревањето, турионите се одвојуваат од растението и тонат на дното на водната површина, каде што остануваат во мирување до февруари. Потоа развиваат бројни тенки корени, се вкоренуваат во подлогата и започнуваат да растат напролет. == Контрола и употреба == ''Myriophyllum verticillatum'' придонесува за збогатување на водата со кислород и може да биде корисна во помали водни површини, како што се езерцата населени со риби и жаби. Таа обезбедува и засолниште за рибите, вклучително и за нивниот икра и младите единки.<ref name="rook.org2">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rook.org/earl/bwca/nature/aquatics/myriophyllumver.html|title=Whorled Leaf Water Milfoil, viewed on March 2009.|accessdate=2009-05-09|archive-date=2012-02-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20120222234735/http://www.rook.org/earl/bwca/nature/aquatics/myriophyllumver.html}}</ref> Методите за контрола и управување со овој вид сè уште не се добро утврдени. Досега, конкуренцијата со други водни растенија се смета за еден од факторите што можат да го ограничат неговото ширење.<ref>1</ref> На некои места се применуваат различни мерки за управување, но нивната ефикасност и соодветност за долгорочна употреба не се целосно потврдени. == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == {{таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Myriophyllum]] [[Категорија:Слатководни растенија]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Северна Америка]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Азија]] nd2spfpdueb3lt3mut2xfp9jwnc7vd9 5650867 5650866 2026-10-28T14:38:52Z Jtasevski123 69538 /* Надворешни врски */ 5650867 wikitext text/x-wiki {{закосен наслов}}{{Speciesbox | image = Myriophyllum verticillatum.jpeg | image_alt = Severed section of ''Myriophyllum verticillatum'' on a white background with thin, threadlike leaves | image_caption = | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{cite iucn |author=Lansdown, R.V. |year=2014 |title=''Myriophyllum verticillatum'' |volume=2014 |article-number=e.T164335A1042718 |doi=10.2305/IUCN.UK.2014-1.RLTS.T164335A1042718.en |access-date=11 October 2024}}</ref> | status2 = {{TNCStatus}} | status2_system = TNC | status2_ref = <ref name="NatureServe">{{cite web |last1=NatureServe |title=''Myriophyllum verticillatum'' |url=https://explorer.natureserve.org/Taxon/ELEMENT_GLOBAL.2.148677/Myriophyllum_verticillatum |access-date=11 October 2024 |location=Arlington, Virginia |date=2024}}</ref> | genus = Myriophyllum | species = verticillatum | authority = [[L.]], 1753 | synonyms_ref = <ref name="POWO">{{cite POWO |id=430479-1 |title=''Myriophyllum verticillatum'' L. |access-date=11 October 2024}}</ref> | synonyms = {{Species list | Myriophyllum limosum | Hectot ex DC. (1815) | Myriophyllum pectinatum | DC. (1815) | Myriophyllum siculum | Guss. (1844) | Myriophyllum verticillatum var. pinnatum | Wallr. (1822) | Potamogeton verticillatus | (L.) Walter (1788) }} }}'''''Myriophyllum verticillatum —''''' [[Повеќегодишно растение|повеќегодишен]] [[Вид (биологија)|вид]] [[Скриеносеменици|цветно]] [[растение]] од родот ''[[Myriophyllum]]'' кое потекнува од поголемиот дел од [[Северна Америка]], [[Северна Африка]] и [[Евроазија]]. Многу наликува на друг автохон ''Myriophyllum'', наречено ''[[Myriophyllum sibiricum]]''.<ref>[http://www.state.ma.us/dfwele/dfw/nhesp%20nhesp Comb Water-Milfoil, Myriophyllum verticillatum, Massachusetts Division of fisheries & Wildlife, viewed on May 2009.]</ref> Растението исто така лесно се меша со четири вида инвазивни ''Myriophyllum'': [[Воден илјадалисник|''Myriophyllum spicatum'']], ''[[Myriophyllum heterophyllum]]'', ''[[Myriophyllum heterophyllum]],'' ''[[Myriophyllum aquaticum]]'' и хибридниот вид ''M. heterophyllum × M. laxum''. Во многу области тоа е [[Инвазивен вид|инвазивно]] [[водно растение]]. Со зголемувањето на водните спортови, ширењето на многу ''[[Haloragaceae]]'' се зголемило со текот на годините. Ширењето на ''Myriophyllum'' не е само во една област, понекогаш се шири од една област во друга на многу километри оддалеченост. За необучено око, ''Myriophyllum verticillatum'' може да изгледа слично на други видови. == Опис == ''Myriophyllum verticillatum'' е повеќегодишно тревесто растение, долго 11–50 (максимум 300) см. Кон крајот на есента развива т.н. зимски пупки, кои отпаѓаат, а растението презимува со нив. [[Стеблото]] е жолтеникаво или светлокафеаво, цилиндрично, голо, обично неразгрането или слабо разгрането, со многубројни густо распоредени листови. [[Лист|Листовите]] најчесто се распоредени по пет во пршлен, поретко по четири или шест. Долги се 24–45 мм, подолги од интернодиите и пересто расечени, со 15–40 кончести делови долги до 30 мм. [[Соцветие|Соцветието]] е исправено, долго 5–20 см. [[Цвет|Цветовите]] се хермафродитни или претежно хермафродитни, приседнати и се развиваат во пазувите на расечените листови – [[Прицветник|прицветниците]], кои се распоредени по 4–6 во пршлен и се подолги од цветовите. Долните цветови се женски, многу ретко хермафродитни, а горните се машки. Машките цветови имаат рудиментирано столпче. Чашката е составена од четири триаглести ливчиња, долги 0,8–1 мм, со рабови покриени со влакненца. Венечните ливчиња се четири, обратно јајцевидно-ланцетни, долги 1,8–2,5 мм и широки 0,6–1 мм, со заоблен врв, жолтозелени или црвеникави. [[Прашник|Прашниците]] се осум, долги 1,8 мм; расцветаните цветови ги отвораат прашниците, кои се малку покуси од нивните антeри. Кај женските цветови чашката има четири триаглести ливчиња долги 0,3–0,5 мм, додека венечните ливчиња се редуцирани. [[Плодник|Плодникот]] е четириделен, со по еден семенов зачеток во секое окце. На врвот има четири приседнати жига, кои се папилозни и јазичести. [[Плод|Плодот]] е тркалезно-четириаглест, со пречник од 2–3 мм.''<ref name=":13">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=1998|location=Скопје|pages=1414}}</ref>'' == Распространетост и живеалиште низ светот == ''Myriophyllum verticillatum'' најчесто се јавува во полуплитки бари, езера, мочуришта, ровови и бавно течечки потоци во низинските области.<ref>[https://www.pfaf.org/database/plants.php?Myriophyllum+verticillatum Plants For A Future, Myriophyllum verticillatum, viewed on March 2009.]</ref> Растението успева во области со лесно песокливо дно и средно глинести почви. Генерално, растението најдобро расте во мирни води со алкални почви.<ref name="rook.org">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rook.org/earl/bwca/nature/aquatics/myriophyllumver.html|title=Whorled Leaf Water Milfoil, viewed on March 2009.|archive-url=https://web.archive.org/web/20120222234735/http://www.rook.org/earl/bwca/nature/aquatics/myriophyllumver.html|archive-date=2012-02-22|accessdate=2009-05-09}}</ref> Понекогаш се среќава со или во близина на други [[Водно растение|водни растенија]], како што се видовите [[Potamogeton strictifolius]], ''[[Potamogeton ogdenii]]'', ''[[Heteranthera dubia]]'' и ''[[Megalodonta beckii]]'' .<ref>[https://www.npwrc.usgs.gov/resource/plants/florawe/species/6/myivert.htm USGS, Western Wetland Flora: Whorled water-milfoil, viewed on March 2009.]</ref> Тој е автохтон во поголемиот дел од Северна Америка, Обединетото Кралство, Азија и Северна Африка, а е инвазивен и во Ирска. == Распространетост во Македонија == ''Myriophyllum verticillatum'' расте по каналите и по работ на езерата зад појасот од трска. Растението во Македонија се среќава во [[Струга]] - по некогашните големи канали и во заедницата ''[[Caricetum elatae]]'' на некогашното огромно Струшко Блато; [[Преспанско Езеро]] - позади појасот од трска и по премините по кои се извлекуваат чамците низ појасот од трска кај с. [[Долно Перово]] и с. [[Езерани]]; [[Кочани]] - по оризовите вади кај с. [[Прибачево]].''<ref name=":13" />'' == Размножување и репродукција == ''Myriophyllum verticillatum'' се размножува вегетативно со образување зимски пупки, наречени туриони, во периодот од септември до ноември. По созревањето, турионите се одвојуваат од растението и тонат на дното на водната површина, каде што остануваат во мирување до февруари. Потоа развиваат бројни тенки корени, се вкоренуваат во подлогата и започнуваат да растат напролет. == Контрола и употреба == ''Myriophyllum verticillatum'' придонесува за збогатување на водата со кислород и може да биде корисна во помали водни површини, како што се езерцата населени со риби и жаби. Таа обезбедува и засолниште за рибите, вклучително и за нивниот икра и младите единки.<ref name="rook.org2">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.rook.org/earl/bwca/nature/aquatics/myriophyllumver.html|title=Whorled Leaf Water Milfoil, viewed on March 2009.|accessdate=2009-05-09|archive-date=2012-02-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20120222234735/http://www.rook.org/earl/bwca/nature/aquatics/myriophyllumver.html}}</ref> Методите за контрола и управување со овој вид сè уште не се добро утврдени. Досега, конкуренцијата со други водни растенија се смета за еден од факторите што можат да го ограничат неговото ширење.<ref>1</ref> На некои места се применуваат различни мерки за управување, но нивната ефикасност и соодветност за долгорочна употреба не се целосно потврдени. == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == *{{commons|Myriophyllum verticillatum}} {{таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Myriophyllum]] [[Категорија:Слатководни растенија]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Северна Америка]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Азија]] h6eprpup8ibdhj2foi76k4e21cy3lqh 1 1406751 5650865 2026-10-28T14:35:33Z Jtasevski123 69538 Создадена страница со: {{Сзр}} 5650865 wikitext text/x-wiki {{Сзр}} grwuoyit2h633gvkn6btn064whmp5dc 4 1406752 5650872 2026-10-28T15:29:41Z Jtasevski123 69538 Создадена страница со: {| style="float:right; width:150px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Mathematics.png|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки натпревари.svg|150п]] |} {| style="height:100%; width:80%; background:transparent; padding:0 10px 0 0; margin:0; border:0; border-spa... 5650872 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:150px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Mathematics.png|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки натпревари.svg|150п]] |} {| style="height:100%; width:80%; background:transparent; padding:0 10px 0 0; margin:0; border:0; border-spacing:0;" | style="padding:10px 0; font-family:'DejaVu Sans Serif', sans-serif; vertical-align:top;" | <span style="font-size:25px;"><center>'''Уредувачка седмица „Нерешени проблеми во математиката“</center>'''</span> <br> <div align="center"> <div style="width:350px; font-size:0px; margin-top:-10px; margin-bottom:20px; -moz-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; -webkit-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9;">&nbsp;</div> <span style="font-size:16px; font-weight;">'''од 9 до 15 ноември 2026 година'''</span> <div style="width:350px; font-size:0px; margin-bottom:20px; -moz-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; -webkit-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9;">&nbsp;</div> </div> '''Нерешени проблеми во математиката''' — иницијатива на здружението на граѓани „Викимедија МКД“ и Википедија на македонски јазик по повод [https://www.un.org/en/observances/world-science-day/week Меѓународната недела на науката и мир], која има за цел да помогне во подобрување на постоечките и создавање на нови статии на тема „Нерешени проблеми во математиката“. Седмицата започнува на '''9 ноември 2026 г. во 00:00 ч.''' и завршува на '''15 ноември 2026 г. во 23:59 ч.''' по [[средноевропско време|македонско време]]. Доколку сте заинтересирани за учество, '''пријавете се подолу''' (со напатствија). Сите статии треба да бидат напишани во склад со начелата и правилата на Википедија, па така сите статии треба да бидат напишани на енциклопедиски стил и да имаат извори. При уредување на натпреварот или по завршувањето на истиот, сите учесници треба да се запишат со кои статии учествувале. Покрај пишувањето на нови статии, учесниците имаат прилика и значајно да дополнат постоечка статија. Во натпреварот имаат можност да учествуваат сите регистрирани корисници на Википедија на македонски јазик, а за најдобрите учесници се обезбедени награди. == Методи == За време на уредувачката седмица, учесниците се очекува да: * создадат нови статии и да ги подобрат постоечките; * додадат веродостојни надворешни врски во статиите; и * додадат слики во статиите за да ги направат посликовити. == Упатство за учество == === Основни податоци === * '''Почеток:''' 9 ноември 2026 г. во 00:00 (CEST). * '''Крај:''' 15 ноември 2026 г. во 23:59 (CEST). * '''Место на одржување:''' секое место со пристап до интернет. * '''Тема:''' Нерешени проблеми во математиката == Пријава == * '''Чекор 1:''' Создадете корисничка сметка [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B5%D1%86%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%BD%D0%B0:%D0%A1%D0%BE%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D1%98%D0%9A%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%B0%D0%A1%D0%BC%D0%B5%D1%82%D0%BA%D0%B0 тука] или најавете се доколку веќе имате. * '''Чекор 2:''' Додадете го корисничкото име во [[#Список на учесници|списокот на учесници]] и одберете статија од [[#Материјали за уредување|списокот на статии за уредување]]. Со цел да се спречи истовремено уредување на една статија од повеќе учесници, задолжително додадете ги статиите коишто планирате да ги уредувате во списокот на учесници. === Награди === Награди се доделуваат на тројцата најплодотворни учесници во облик на вредносни купони, и тоа: * Прва награда: купон во вредност од 4.000 денари. * Втора награда: купон во вредност од 3.000 денари. * Трета награда: купон во вредност од 2.000 денари. '''Важно:''' * За да се освои било која награда, потребно е да се создадат или подобрат најмалку 20 статии! * Наградите ќе бидат доделени според тоа кој учесник ќе добие најмногу поени според додадени зборови во статиите, при што ќе се користи посебна Википедијанска алатка за пребројување на зборови. == Содржина за уредување статии == [[Податотека:Content Translation Screencast (English).webm|мини|300п|десно|Кратко видео-упатство за тоа како се користи алатката за превод на статии на Википедија (видеото е со македонски превод)]] Во овој дел е направен преглед на корисни материјали за уредување, наведен е список со потребни статии, а прикажана е и табела за евиденција на придонесите. Додавањето нови содржини можело да се врши преку превод на содржини од другите јазични изданија на Википедија, но особено се охрабрувало дополнување со информации од други расположливи материјали. Препорака за новите и помалку искусни корисници е да ја користат алатката за превод на статии на Википедија (видео-упатство од десната страна). === Материјали за уредување === ;Други јазични изданија на Википедија * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Unsolved problems in mathematics]] ;Печатени и електронски изданија Се охрабруваат уредниците да користат македонски печатени и електронски изданија, а притоа е потребно изворите да бидат наведени. == Список на учесници == {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија [[Категорија:Википедија:Викимедија МКД во 2026 година]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки седмици]] blxbmdd95hx2nt89fvs6x3sd5lw7uao 5650908 5650872 2026-10-28T20:32:13Z Виолетова 1975 /* Награди */ 5650908 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:150px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Mathematics.png|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки натпревари.svg|150п]] |} {| style="height:100%; width:80%; background:transparent; padding:0 10px 0 0; margin:0; border:0; border-spacing:0;" | style="padding:10px 0; font-family:'DejaVu Sans Serif', sans-serif; vertical-align:top;" | <span style="font-size:25px;"><center>'''Уредувачка седмица „Нерешени проблеми во математиката“</center>'''</span> <br> <div align="center"> <div style="width:350px; font-size:0px; margin-top:-10px; margin-bottom:20px; -moz-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; -webkit-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9;">&nbsp;</div> <span style="font-size:16px; font-weight;">'''од 9 до 15 ноември 2026 година'''</span> <div style="width:350px; font-size:0px; margin-bottom:20px; -moz-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; -webkit-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9;">&nbsp;</div> </div> '''Нерешени проблеми во математиката''' — иницијатива на здружението на граѓани „Викимедија МКД“ и Википедија на македонски јазик по повод [https://www.un.org/en/observances/world-science-day/week Меѓународната недела на науката и мир], која има за цел да помогне во подобрување на постоечките и создавање на нови статии на тема „Нерешени проблеми во математиката“. Седмицата започнува на '''9 ноември 2026 г. во 00:00 ч.''' и завршува на '''15 ноември 2026 г. во 23:59 ч.''' по [[средноевропско време|македонско време]]. Доколку сте заинтересирани за учество, '''пријавете се подолу''' (со напатствија). Сите статии треба да бидат напишани во склад со начелата и правилата на Википедија, па така сите статии треба да бидат напишани на енциклопедиски стил и да имаат извори. При уредување на натпреварот или по завршувањето на истиот, сите учесници треба да се запишат со кои статии учествувале. Покрај пишувањето на нови статии, учесниците имаат прилика и значајно да дополнат постоечка статија. Во натпреварот имаат можност да учествуваат сите регистрирани корисници на Википедија на македонски јазик, а за најдобрите учесници се обезбедени награди. == Методи == За време на уредувачката седмица, учесниците се очекува да: * создадат нови статии и да ги подобрат постоечките; * додадат веродостојни надворешни врски во статиите; и * додадат слики во статиите за да ги направат посликовити. == Упатство за учество == === Основни податоци === * '''Почеток:''' 9 ноември 2026 г. во 00:00 (CEST). * '''Крај:''' 15 ноември 2026 г. во 23:59 (CEST). * '''Место на одржување:''' секое место со пристап до интернет. * '''Тема:''' Нерешени проблеми во математиката == Пријава == * '''Чекор 1:''' Создадете корисничка сметка [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B5%D1%86%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%BD%D0%B0:%D0%A1%D0%BE%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D1%98%D0%9A%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%B0%D0%A1%D0%BC%D0%B5%D1%82%D0%BA%D0%B0 тука] или најавете се доколку веќе имате. * '''Чекор 2:''' Додадете го корисничкото име во [[#Список на учесници|списокот на учесници]] и одберете статија од [[#Материјали за уредување|списокот на статии за уредување]]. Со цел да се спречи истовремено уредување на една статија од повеќе учесници, задолжително додадете ги статиите коишто планирате да ги уредувате во списокот на учесници. === Награди === Награди се доделуваат на тројцата најплодотворни учесници во облик на вредносни купони, и тоа: * Прва награда: купон во вредност од 4.000 денари. * Втора награда: купон во вредност од 3.000 денари. * Трета награда: купон во вредност од 2.000 денари. '''Важно:''' * За да се освои било која награда, потребно е да се создадат или подобрат најмалку 20 статии! * Рангирањето се врши според тоа кој учесник ќе добие најмногу поени за додадени зборови во статиите, при што ќе се користи посебна Википедијанска алатка за пребројување на зборови. Во овој дел не се земаат предвид: инфокутијата, насловите и поднасловите, наводите и категориите. == Содржина за уредување статии == [[Податотека:Content Translation Screencast (English).webm|мини|300п|десно|Кратко видео-упатство за тоа како се користи алатката за превод на статии на Википедија (видеото е со македонски превод)]] Во овој дел е направен преглед на корисни материјали за уредување, наведен е список со потребни статии, а прикажана е и табела за евиденција на придонесите. Додавањето нови содржини можело да се врши преку превод на содржини од другите јазични изданија на Википедија, но особено се охрабрувало дополнување со информации од други расположливи материјали. Препорака за новите и помалку искусни корисници е да ја користат алатката за превод на статии на Википедија (видео-упатство од десната страна). === Материјали за уредување === ;Други јазични изданија на Википедија * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Unsolved problems in mathematics]] ;Печатени и електронски изданија Се охрабруваат уредниците да користат македонски печатени и електронски изданија, а притоа е потребно изворите да бидат наведени. == Список на учесници == {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија [[Категорија:Википедија:Викимедија МКД во 2026 година]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки седмици]] 5pgi8r4hgzo8n3f7fgzbpl04yknncbv 5650912 5650908 2026-10-28T20:35:11Z Виолетова 1975 /* Материјали за уредување */ 5650912 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:150px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Mathematics.png|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки натпревари.svg|150п]] |} {| style="height:100%; width:80%; background:transparent; padding:0 10px 0 0; margin:0; border:0; border-spacing:0;" | style="padding:10px 0; font-family:'DejaVu Sans Serif', sans-serif; vertical-align:top;" | <span style="font-size:25px;"><center>'''Уредувачка седмица „Нерешени проблеми во математиката“</center>'''</span> <br> <div align="center"> <div style="width:350px; font-size:0px; margin-top:-10px; margin-bottom:20px; -moz-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; -webkit-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9;">&nbsp;</div> <span style="font-size:16px; font-weight;">'''од 9 до 15 ноември 2026 година'''</span> <div style="width:350px; font-size:0px; margin-bottom:20px; -moz-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; -webkit-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9;">&nbsp;</div> </div> '''Нерешени проблеми во математиката''' — иницијатива на здружението на граѓани „Викимедија МКД“ и Википедија на македонски јазик по повод [https://www.un.org/en/observances/world-science-day/week Меѓународната недела на науката и мир], која има за цел да помогне во подобрување на постоечките и создавање на нови статии на тема „Нерешени проблеми во математиката“. Седмицата започнува на '''9 ноември 2026 г. во 00:00 ч.''' и завршува на '''15 ноември 2026 г. во 23:59 ч.''' по [[средноевропско време|македонско време]]. Доколку сте заинтересирани за учество, '''пријавете се подолу''' (со напатствија). Сите статии треба да бидат напишани во склад со начелата и правилата на Википедија, па така сите статии треба да бидат напишани на енциклопедиски стил и да имаат извори. При уредување на натпреварот или по завршувањето на истиот, сите учесници треба да се запишат со кои статии учествувале. Покрај пишувањето на нови статии, учесниците имаат прилика и значајно да дополнат постоечка статија. Во натпреварот имаат можност да учествуваат сите регистрирани корисници на Википедија на македонски јазик, а за најдобрите учесници се обезбедени награди. == Методи == За време на уредувачката седмица, учесниците се очекува да: * создадат нови статии и да ги подобрат постоечките; * додадат веродостојни надворешни врски во статиите; и * додадат слики во статиите за да ги направат посликовити. == Упатство за учество == === Основни податоци === * '''Почеток:''' 9 ноември 2026 г. во 00:00 (CEST). * '''Крај:''' 15 ноември 2026 г. во 23:59 (CEST). * '''Место на одржување:''' секое место со пристап до интернет. * '''Тема:''' Нерешени проблеми во математиката == Пријава == * '''Чекор 1:''' Создадете корисничка сметка [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B5%D1%86%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%BD%D0%B0:%D0%A1%D0%BE%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D1%98%D0%9A%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%B0%D0%A1%D0%BC%D0%B5%D1%82%D0%BA%D0%B0 тука] или најавете се доколку веќе имате. * '''Чекор 2:''' Додадете го корисничкото име во [[#Список на учесници|списокот на учесници]] и одберете статија од [[#Материјали за уредување|списокот на статии за уредување]]. Со цел да се спречи истовремено уредување на една статија од повеќе учесници, задолжително додадете ги статиите коишто планирате да ги уредувате во списокот на учесници. === Награди === Награди се доделуваат на тројцата најплодотворни учесници во облик на вредносни купони, и тоа: * Прва награда: купон во вредност од 4.000 денари. * Втора награда: купон во вредност од 3.000 денари. * Трета награда: купон во вредност од 2.000 денари. '''Важно:''' * За да се освои било која награда, потребно е да се создадат или подобрат најмалку 20 статии! * Рангирањето се врши според тоа кој учесник ќе добие најмногу поени за додадени зборови во статиите, при што ќе се користи посебна Википедијанска алатка за пребројување на зборови. Во овој дел не се земаат предвид: инфокутијата, насловите и поднасловите, наводите и категориите. == Содржина за уредување статии == [[Податотека:Content Translation Screencast (English).webm|мини|300п|десно|Кратко видео-упатство за тоа како се користи алатката за превод на статии на Википедија (видеото е со македонски превод)]] Во овој дел е направен преглед на корисни материјали за уредување, наведен е список со потребни статии, а прикажана е и табела за евиденција на придонесите. Додавањето нови содржини можело да се врши преку превод на содржини од другите јазични изданија на Википедија, но особено се охрабрувало дополнување со информации од други расположливи материјали. Препорака за новите и помалку искусни корисници е да ја користат алатката за превод на статии на Википедија (видео-упатство од десната страна). === Материјали за уредување === ;Други јазични изданија на Википедија * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Unsolved problems in mathematics]] ;Печатени и електронски изданија Се препорачува табели, инфокутии и равенки да не се пренесуваат во македонската статија со алатката преведувач, затоа што може да не се префрлат правилно. == Список на учесници == {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија [[Категорија:Википедија:Викимедија МКД во 2026 година]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки седмици]] obj6bxcjwhfuv981pdmt2vuq4yij57v 5650916 5650912 2026-10-28T20:36:24Z Виолетова 1975 /* Награди */ 5650916 wikitext text/x-wiki {| style="float:right; width:150px; border:solid #ccc 1px; margin:5px;" |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Mathematics.png|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Wikimedia MKD mk.svg|150п]] |- style="text-align:center;" |[[Податотека:Уредувачки натпревари.svg|150п]] |} {| style="height:100%; width:80%; background:transparent; padding:0 10px 0 0; margin:0; border:0; border-spacing:0;" | style="padding:10px 0; font-family:'DejaVu Sans Serif', sans-serif; vertical-align:top;" | <span style="font-size:25px;"><center>'''Уредувачка седмица „Нерешени проблеми во математиката“</center>'''</span> <br> <div align="center"> <div style="width:350px; font-size:0px; margin-top:-10px; margin-bottom:20px; -moz-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; -webkit-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9;">&nbsp;</div> <span style="font-size:16px; font-weight;">'''од 9 до 15 ноември 2026 година'''</span> <div style="width:350px; font-size:0px; margin-bottom:20px; -moz-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; -webkit-box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9; box-shadow: 0px 5px 5px -6px #A7D7F9;">&nbsp;</div> </div> '''Нерешени проблеми во математиката''' — иницијатива на здружението на граѓани „Викимедија МКД“ и Википедија на македонски јазик по повод [https://www.un.org/en/observances/world-science-day/week Меѓународната недела на науката и мир], која има за цел да помогне во подобрување на постоечките и создавање на нови статии на тема „Нерешени проблеми во математиката“. Седмицата започнува на '''9 ноември 2026 г. во 00:00 ч.''' и завршува на '''15 ноември 2026 г. во 23:59 ч.''' по [[средноевропско време|македонско време]]. Доколку сте заинтересирани за учество, '''пријавете се подолу''' (со напатствија). Сите статии треба да бидат напишани во склад со начелата и правилата на Википедија, па така сите статии треба да бидат напишани на енциклопедиски стил и да имаат извори. При уредување на натпреварот или по завршувањето на истиот, сите учесници треба да се запишат со кои статии учествувале. Покрај пишувањето на нови статии, учесниците имаат прилика и значајно да дополнат постоечка статија. Во натпреварот имаат можност да учествуваат сите регистрирани корисници на Википедија на македонски јазик, а за најдобрите учесници се обезбедени награди. == Методи == За време на уредувачката седмица, учесниците се очекува да: * создадат нови статии и да ги подобрат постоечките; * додадат веродостојни надворешни врски во статиите; и * додадат слики во статиите за да ги направат посликовити. == Упатство за учество == === Основни податоци === * '''Почеток:''' 9 ноември 2026 г. во 00:00 (CEST). * '''Крај:''' 15 ноември 2026 г. во 23:59 (CEST). * '''Место на одржување:''' секое место со пристап до интернет. * '''Тема:''' Нерешени проблеми во математиката == Пријава == * '''Чекор 1:''' Создадете корисничка сметка [https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BF%D0%B5%D1%86%D0%B8%D1%98%D0%B0%D0%BB%D0%BD%D0%B0:%D0%A1%D0%BE%D0%B7%D0%B4%D0%B0%D1%98%D0%9A%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BD%D0%B8%D1%87%D0%BA%D0%B0%D0%A1%D0%BC%D0%B5%D1%82%D0%BA%D0%B0 тука] или најавете се доколку веќе имате. * '''Чекор 2:''' Додадете го корисничкото име во [[#Список на учесници|списокот на учесници]] и одберете статија од [[#Материјали за уредување|списокот на статии за уредување]]. Со цел да се спречи истовремено уредување на една статија од повеќе учесници, задолжително додадете ги статиите коишто планирате да ги уредувате во списокот на учесници. === Награди === Награди се доделуваат на тројцата најплодотворни учесници во облик на вредносни купони, и тоа: * Прва награда: купон во вредност од 4.000 денари. * Втора награда: купон во вредност од 3.000 денари. * Трета награда: купон во вредност од 2.000 денари. '''Важно:''' * За да се освои било која награда, потребно е да се создадат или подобрат најмалку 20 статии! * Рангирањето се врши според тоа кој учесник ќе добие најмногу поени за додадени зборови во статиите, при што се користи посебна Википедијанска алатка за пребројување на зборови. При пребројување не се земаат предвид: инфокутијата, насловите и поднасловите, наводите и категориите. == Содржина за уредување статии == [[Податотека:Content Translation Screencast (English).webm|мини|300п|десно|Кратко видео-упатство за тоа како се користи алатката за превод на статии на Википедија (видеото е со македонски превод)]] Во овој дел е направен преглед на корисни материјали за уредување, наведен е список со потребни статии, а прикажана е и табела за евиденција на придонесите. Додавањето нови содржини можело да се врши преку превод на содржини од другите јазични изданија на Википедија, но особено се охрабрувало дополнување со информации од други расположливи материјали. Препорака за новите и помалку искусни корисници е да ја користат алатката за превод на статии на Википедија (видео-упатство од десната страна). === Материјали за уредување === ;Други јазични изданија на Википедија * од Википедија на англиски јазик: ** [[:en:Category:Unsolved problems in mathematics]] ;Печатени и електронски изданија Се препорачува табели, инфокутии и равенки да не се пренесуваат во македонската статија со алатката преведувач, затоа што може да не се префрлат правилно. == Список на учесници == {| class="wikitable" |- ! Бр. !! Корисник !! Придонеси |- | 1 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 2 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 3 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 4 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 5 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 6 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 7 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 8 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 9 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |- | 10 | <!--[[Корисник:|]]--> | <!--{{подреден список|[[]] ()}}--> |} * (Н) — новосоздадена статија * (П) — подобрена статија [[Категорија:Википедија:Викимедија МКД во 2026 година]] [[Категорија:Википедија:Уредувачки седмици]] hlqqejkwidinmxk02lzlrb9e0vueuhl 0 1406753 5650880 2026-10-28T17:25:12Z Buli 2648 Создадена страница со: '''Лорд канцелар''' (англиски: ''Lord Chancellor''), официјално '''лорд висок канцелар на Велика Британија''' (''Lord High Chancellor of Great Britain''), е една од најстарите и највисоките државни функции во [[Обединето Кралство|Обединетото Кралство]]. Лордот канцелар е висок член... 5650880 wikitext text/x-wiki '''Лорд канцелар''' (англиски: ''Lord Chancellor''), официјално '''лорд висок канцелар на Велика Британија''' (''Lord High Chancellor of Great Britain''), е една од најстарите и највисоките државни функции во [[Обединето Кралство|Обединетото Кралство]]. Лордот канцелар е висок член на [[Влада на Обединетото Кралство|британската влада]], кој го назначува [[Монархија на Обединетото Кралство|монархот]] по совет на [[Премиер на Обединетото Кралство|премиерот]]. Од 2007 година, функцијата е поврзана со должноста [[Државен секретар за правда на Обединетото Кралство|државен секретар за правда]], при што носителот на двете титули раководи со [[Министерство за правда на Обединетото Кралство|Министерството за правда]].<ref name="Parliament">{{Наведена мрежна страница |url=https://www.parliament.uk/about/mps-and-lords/principal/lord-chancellor/ |title=The Lord Chancellor |publisher=UK Parliament |language=en |accessdate=2026-10-28}}</ref> Во текот на поголемиот дел од својата историја, лордот канцелар имал значајна улога во извршната, законодавната и судската власт. Покрај членството во владата, тој претседавал со [[Дом на лордовите|Домот на лордовите]] и бил на чело на судството на [[Англија и Велс]]. Со [[Закон за уставна реформа од 2005 година|Законот за уставна реформа од 2005 година]], голем дел од овие надлежности биле пренесени на други институции, со цел да се обезбеди појасна поделба на власта.<ref name="Reforms">{{Наведена мрежна страница |url=https://www.parliament.uk/about/living-heritage/evolutionofparliament/parliamentwork/offices-and-ceremonies/overview/lord-chancellor1/recent-reforms/ |title=Recent reforms of the Lord Chancellor |publisher=UK Parliament |language=en |accessdate=2026-10-28}}</ref> == Историја == === Потекло и среден век === Функцијата лорд канцелар потекнува од раниот среден век и се смета за една од најстарите државни должности во британската уставна историја. Нејзиното потекло е поврзано со канцеларијата на англиските монарси, во која канцеларот првично бил задолжен за подготовка, надзор и испраќање на кралските документи. Во неговите надлежности спаѓало и чувањето и употребата на [[Голем печат на кралството|Големиот печат на кралството]], со кој се потврдувала автентичноста на официјалните кралски акти.<ref name="History">{{Наведена мрежна страница |url=https://www.parliament.uk/about/living-heritage/evolutionofparliament/parliamentwork/offices-and-ceremonies/overview/lord-chancellor1/ |title=Lord Chancellor |publisher=UK Parliament |language=en |accessdate=2026-10-28}}</ref> Со развојот на англиската монархија, канцеларот постепено стекнувал пошироки административни и судски овластувања. До XIII век, тој се сметал за еден од највисоките судски функционери во кралството, веднаш по монархот. Неговото влијание било особено значајно во развојот на Канцеларискиот суд (''Court of Chancery''), кој постапувал според начелата на правичноста (''equity'') и овозможувал правна заштита во случаи кога строгата примена на обичајното право (''common law'') не обезбедувала соодветно решение.<ref name="History"/> Поради својата поврзаност со правичноста и кралските овластувања, лордот канцелар бил опишуван и како „чувар на кралската совест“ (''Keeper of the King's Conscience''). === Развој на функцијата === Во текот на следните векови, лордот канцелар се утврдил како една од највлијателните личности во англискиот државен систем. Тој бил висок советник на монархот, учествувал во управувањето со државата и извршувал значајни судски должности. Лордот канцелар истовремено бил претседавач на Домот на лордовите, горниот дом на британскиот парламент. За време на парламентарните седници традиционално седел на посебно седиште наречено ''Woolsack'', исполнето со волна, кое го симболизирало историското значење на трговијата со волна за англиското стопанство.<ref name="History"/> Со развојот на британскиот парламентарен систем, лордот канцелар станал член на владата, задржувајќи ги своите судски и парламентарни должности. На тој начин, функцијата претставувала исклучок од начелото на [[Поделба на власта|поделба на власта]], бидејќи нејзиниот носител истовремено учествувал во сите три гранки на државната власт. Во XIX и XX век, административните надлежности на лордот канцелар дополнително се прошириле. Неговата канцеларија постепено се развила во посебен владин оддел, надлежен за одредени прашања поврзани со судовите и правосудната администрација.<ref name="History"/> == Уставна реформа од 2005 година == Во почетокот на XXI век, положбата на лордот канцелар станала предмет на уставни расправи, особено поради истовременото извршување функции во законодавната, извршната и судската власт. Во 2003 година, владата на премиерот [[Тони Блер]] предложила укинување на функцијата и прераспределба на нејзините надлежности. Меѓутоа, по парламентарните расправи било одлучено функцијата да се задржи, но нејзините овластувања значително да се ограничат.<ref name="Reforms"/> Со донесувањето на Законот за уставна реформа од 2005 година биле спроведени неколку значајни промени: * Лордот канцелар престанал да биде на чело на судството на Англија и Велс, а оваа надлежност преминала на лордот главен судија (''Lord Chief Justice''). * Должноста претседавач на Домот на лордовите била пренесена на новата функција [[Лорд претседател на Домот на лордовите|лорд претседател]] (''Lord Speaker''), воспоставена во 2006 година. * Била основана независна Комисија за судски именувања (''Judicial Appointments Commission''), со што биле ограничени дотогашните непосредни овластувања на лордот канцелар при изборот на судии. * Било предвидено основање на [[Врховен суд на Обединетото Кралство|Врховниот суд на Обединетото Кралство]], кој започнал со работа во 2009 година и ги презел судските функции што претходно ги извршувал Домот на лордовите.<ref name="Reforms"/> Реформата имала за цел да воспостави појасна институционална разграниченост меѓу владата, парламентот и судството, без целосно укинување на историската функција лорд канцелар. == Современа улога и надлежности == По реформите од 2005 година, лордот канцелар ја задржал својата положба како висок владин функционер и член на [[Кабинет на Обединетото Кралство|Кабинетот на Обединетото Кралство]]. Од создавањето на Министерството за правда во мај 2007 година, лордот канцелар истовремено ја извршува функцијата државен секретар за правда.<ref name="Parliament"/> Неговите современи надлежности опфаќаат: * раководење со Министерството за правда; * надзор над владините политики во областа на правосудството; * одговорност за обезбедување соодветни услови и средства за функционирање на судовите; * учество во постапките за одредени судски именувања; * заштита на независноста на судството; * зачувување на начелото на [[Владеење на правото|владеење на правото]]. Според членот 3 од Законот за уставна реформа од 2005 година, лордот канцелар, заедно со другите надлежни министри, има законска обврска да ја почитува и штити независноста на судството. Законот изречно забранува министрите да се обидуваат да влијаат врз одделни судски одлуки преку посебен пристап до судиите.<ref name="Act2005">{{Наведена мрежна страница |url=https://www.legislation.gov.uk/ukpga/2005/4/section/3 |title=Constitutional Reform Act 2005, Section 3 |publisher=legislation.gov.uk |language=en |accessdate=2026-10-28}}</ref> Иако повеќе не е судија и не раководи со судството, лордот канцелар задржува посебна уставна одговорност за заштитата на неговата независност. == Назначување и услови == Лордот канцелар формално го назначува британскиот монарх по совет на премиерот. Носителот на функцијата може да биде член на [[Дом на општините на Обединетото Кралство|Домот на општините]] или на Домот на лордовите, а не е неопходно да поседува благородничка титула.<ref name="Reforms"/> Според членот 2 од Законот за уставна реформа од 2005 година, премиерот мора да оцени дека кандидатот поседува соодветно искуство за извршување на функцијата. Притоа може да се земат предвид претходно министерско или парламентарно искуство, правна практика, универзитетска настава по право или друго релевантно искуство.<ref name="Qualifications">{{Наведена мрежна страница |url=https://www.legislation.gov.uk/ukpga/2005/4/section/2 |title=Constitutional Reform Act 2005, Section 2 |publisher=legislation.gov.uk |language=en |accessdate=2026-10-28}}</ref> При стапувањето на должност, лордот канцелар положува посебна заклетва, со која се обврзува да го почитува владеењето на правото, да ја брани независноста на судството и да обезбеди услови за ефикасно функционирање на судовите за кои е одговорен.<ref name="Oath">{{Наведена мрежна страница |url=https://www.legislation.gov.uk/ukpga/2005/4/section/17 |title=Constitutional Reform Act 2005, Section 17 |publisher=legislation.gov.uk |language=en |accessdate=2026-10-28}}</ref> == Видете исто така == * [[Дом на лордовите]] * [[Врховен суд на Обединетото Кралство]] * [[Правосудство во Обединетото Кралство]] * [[Поделба на власта]] == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://www.parliament.uk/about/mps-and-lords/principal/lord-chancellor/ Лорд канцелар] — официјална страница на британскиот парламент * [https://www.gov.uk/government/ministers/secretary-of-state-for-justice Лорд канцелар и државен секретар за правда] — британска влада * [https://www.legislation.gov.uk/ukpga/2005/4/contents Закон за уставна реформа од 2005 година] [[Категорија:Политика на Обединетото Кралство]] [[Категорија:Правосудство на Обединетото Кралство]] [[Категорија:Британски државни функции]] h7t6ykiginxlnwar0drc8hdrkacqtfy 0 1406754 5650890 2026-10-28T19:14:45Z Ehrlich91 24281 нс 5650890 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | подрачно = [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|ОУ „Гоце Делчев“]] | слика = ОУ „Гоце Делчев“ - Вардино 2.jpg | опис = Поглед на училиштето | место = [[Вардино]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено_по = [[Гоце Делчев]] | адреса = с. Вардино | основање = | актуелен директор = | број на ученици = 6 (2024/25) | настава на = македонски | веб = | е-пошта = | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Подрачно основно училиште „Гоце Делчев“ - Вардино'''; скратено: '''ПОУ „Гоце Делчев“''') — подрачно основно училиште во селото [[Вардино]], составен дел на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|истоименото училиште]] од градот [[Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-01|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Местоположба == Училиштето се наоѓа во јужниот дел на селото [[Вардино]]. == Опременост == Училишната зграда има еден кат и поседува две училници и шест помошни простории. Се загрева на дрва.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 2 комбинирани паралелки.<ref name="програма"/> == Галерија== <gallery mode=packed heights=120px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Вардино 3.jpg|Главниот влез Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Вардино.jpg|Поглед на училиштето Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Вардино 4.jpg|Споредниот влез </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Goce Delčev Primary School (Vardino)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Вардино}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Вардино]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Вардино]] 327jnwip6d81os8vntb1bvcwrx7s14f 5650892 5650890 2026-10-28T19:18:19Z Ehrlich91 24281 /* Галерија */ 5650892 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | подрачно = [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|ОУ „Гоце Делчев“]] | слика = ОУ „Гоце Делчев“ - Вардино 2.jpg | опис = Поглед на училиштето | место = [[Вардино]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено_по = [[Гоце Делчев]] | адреса = с. Вардино | основање = | актуелен директор = | број на ученици = 6 (2024/25) | настава на = македонски | веб = | е-пошта = | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Подрачно основно училиште „Гоце Делчев“ - Вардино'''; скратено: '''ПОУ „Гоце Делчев“''') — подрачно основно училиште во селото [[Вардино]], составен дел на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|истоименото училиште]] од градот [[Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-01|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Местоположба == Училиштето се наоѓа во јужниот дел на селото [[Вардино]]. == Опременост == Училишната зграда има еден кат и поседува две училници и шест помошни простории. Се загрева на дрва.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 2 комбинирани паралелки.<ref name="програма"/> == Галерија== <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Вардино 3.jpg|Главниот влез Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Вардино.jpg|Поглед на училиштето Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Вардино 4.jpg|Споредниот влез </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Goce Delčev Primary School (Vardino)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Вардино}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Вардино]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Вардино]] ky57c7a4tkrhe6yxpo3rmivl09p9hyk 1 1406755 5650891 2026-10-28T19:17:36Z Ehrlich91 24281 Создадена страница со: {{СЗР}} {{ВПМ}} 5650891 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} {{ВПМ}} gb6mllq152llz1mi7o5acnlbw8trody 0 1406756 5650894 2026-10-28T19:26:56Z Ehrlich91 24281 нс 5650894 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | подрачно = [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|ОУ „Гоце Делчев“]] | слика = ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци.jpg | опис = Поглед на училиштето | место = [[Единаковци]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено_по = [[Гоце Делчев]] | адреса = с. Единаковци | основање = | актуелен директор = | број на ученици = 4 (2024/25) | настава на = македонски | веб = | е-пошта = | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Подрачно основно училиште „Гоце Делчев“ - Единаковци'''; скратено: '''ПОУ „Гоце Делчев“''') — подрачно основно училиште во селото [[Единаковци]], составен дел на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|истоименото училиште]] од градот [[Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-01|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Местоположба == Училиштето се наоѓа во источниот дел на селото [[Единаковци]]. == Опременост == Училишната зграда има еден кат и поседува две училници и три помошни простории. Се загрева на дрва.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 1 комбинирана паралелка.<ref name="програма"/> == Галерија== <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци 2.jpg|Поглед на училиштето Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци 3.jpg|Главниот влез Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци 4.jpg|Споредниот влез Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци 5.jpg|Натписна табла Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци 6.jpg|Лулашки во дворот Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци 7.jpg|Поглед на училиштето </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Goce Delčev Primary School (Vardino)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Единаковци}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Единаковци]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Единаковци]] svb4jajq86izuu2526xt4s958bfby00 5650896 5650894 2026-10-28T19:31:39Z Ehrlich91 24281 5650896 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | подрачно = [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|ОУ „Гоце Делчев“]] | слика = ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци.jpg | опис = Поглед на училиштето | место = [[Единаковци]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено_по = [[Гоце Делчев]] | адреса = с. Единаковци | основање = | актуелен директор = | број на ученици = 4 (2024/25) | настава на = македонски | веб = | е-пошта = | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Подрачно основно училиште „Гоце Делчев“ - Единаковци'''; скратено: '''ПОУ „Гоце Делчев“''') — подрачно основно училиште во селото [[Единаковци]], составен дел на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|истоименото училиште]] од градот [[Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-01|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Местоположба == Училиштето се наоѓа во источниот дел на селото [[Единаковци]]. == Опременост == Училишната зграда има еден кат и поседува две училници и три помошни простории. Се загрева на дрва.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 1 комбинирана паралелка.<ref name="програма"/> == Галерија== <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци 2.jpg|Поглед на училиштето Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци 3.jpg|Главниот влез Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци 4.jpg|Споредниот влез Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци 5.jpg|Натписна табла Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци 6.jpg|Лулашки во дворот Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Единаковци 7.jpg|Поглед на училиштето </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Goce Delčev Primary School (Edinakovci)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Единаковци}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Единаковци]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Единаковци]] 36fvqj8cu816k4l44qfknqs9ncarydt 1 1406757 5650895 2026-10-28T19:29:35Z Ehrlich91 24281 Создадена страница со: {{СЗР}} {{ВПМ}} 5650895 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} {{ВПМ}} gb6mllq152llz1mi7o5acnlbw8trody 0 1406758 5650897 2026-10-28T19:33:03Z Ehrlich91 24281 нс 5650897 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | подрачно = [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|ОУ „Гоце Делчев“]] | слика = ОУ „Гоце Делчев“ - Журче.jpg | опис = Поглед на училиштето | место = [[Журче]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено_по = [[Гоце Делчев]] | адреса = с. Журче | основање = | актуелен директор = | број на ученици = 3 (2024/25) | настава на = македонски | веб = | е-пошта = | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Подрачно основно училиште „Гоце Делчев“ - Журче'''; скратено: '''ПОУ „Гоце Делчев“''') — подрачно основно училиште во селото [[Журче]], составен дел на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|истоименото училиште]] од градот [[Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-01|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Местоположба == Училиштето се наоѓа во средишниот дел на селото [[Журче]]. == Опременост == Училишната зграда има еден кат и поседува две училници и седум помошни простории. Се загрева на дрва.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 1 комбинирана паралелка.<ref name="програма"/> == Галерија== <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Журче 2.jpg|Влезот Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Журче 3.jpg|Поглед на училиштето Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Журче 4.jpg|Натписна табла </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Goce Delčev Primary School (Žurče)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Журче}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Журче]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Журче]] pjsn16k0h9grme2p4lke2haouh3zth9 1 1406759 5650898 2026-10-28T19:35:36Z Ehrlich91 24281 Создадена страница со: {{СЗР}} {{ВПМ}} 5650898 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} {{ВПМ}} gb6mllq152llz1mi7o5acnlbw8trody 0 1406760 5650899 2026-10-28T19:41:59Z Buli 2648 Создадена страница со: '''Борилов синодик''' — средновековен црковен и книжевен споменик, составен во [[Второ Бугарско Царство|Второто Бугарско Царство]] по налог на царот [[Борил]] во врска со црковниот собор одржан во [[Трново]] во 1211 година, на кој било осудено богомилств... 5650899 wikitext text/x-wiki '''Борилов синодик''' — средновековен црковен и книжевен споменик, составен во [[Второ Бугарско Царство|Второто Бугарско Царство]] по налог на царот [[Борил]] во врска со црковниот собор одржан во [[Трново]] во 1211 година, на кој било осудено [[богомилство]]то. Делото претставува словенска преработка на византискиот ''Синодик на православието'', дополнета со текстови за црковната и политичката историја на средновековна Бугарија. Се користело при богослужбата во Неделата на православието, првата недела од Великиот пост.<ref name="tot2017">Anna-Maria Totomanova, „[https://doi.org/10.18778/2084-140X.07.12 The Synodikon of Orthodoxy in Medieval Bulgaria]“, ''Studia Ceranea'', том 7, 2017, стр. 169–227.</ref><ref name="sesdiva">Anastasia Dobychina, „[https://sesdiva.eu/en/virtual-rooms/medieval-written-heritage/item/196-synodikon-boril-en The Synodikon of Tsar Boril]“, SESDIVA, проект за словенското културно наследство.</ref> Првобитниот ракопис од XIII век не е зачуван. Текстот е познат од подоцнежни ракописни редакции, пред сè од Палаузовиот препис од крајот на XIV век и Дриновиот ракопис од крајот на XVI век. Двата се чуваат во Националната библиотека „Св. Кирил и Методиј“ во Софија.<ref name="nb">„[https://www.nationallibrary.bg/www/2021/05/10/70370/ Бориловият Синодик от XIV век]“, Национална библиотека „Св. св. Кирил и Методий“, 10 мај 2021.</ref> == Настанување и развој == Основата на Бориловиот синодик е византискиот ''Синодик на православието'', чиј првобитен облик настанал во 843 година по обновувањето на почитувањето на иконите. Текстот содржел прославување на бранителите на православното учење и анатеми против учењата што Црквата ги сметала за еретички. Словенската преработка се потпирала врз подоцнежната, комнинска редакција на грчкиот синодик.<ref name="tot2017" /> Во февруари 1211 година царот Борил свикал црковен собор во Трново, посветен на осудата на богомилството. За потребите на соборот бил подготвен словенски текст, во кој кон византиската основа биле додадени анатеми против богомилите и расказ за самиот собор. Во расказот царот е претставен како свикувач и предводник на собранието, а богомилските претставници како лица чие учење било испитувано и осудено. Овој опис е црковно-полемички извор и го одразува гледиштето на составувачите.<ref name="tot2019">Anna-Maria Totomanova, „[https://doi.org/10.18778/2084-140X.09.06 The Anti-Bogomil Anathemas in the Synodikon of Tsar Boril and in the Discourse of Kosmas the Presbyter against the Bogomils]“, ''Studia Ceranea'', том 9, 2019, стр. 107–122.</ref><ref name="sesdiva" /> Синодикот бил прошируван во текот на XIII и XIV век. По обновувањето на Трновската патријаршија во 1235 година, во него бил внесен расказ за овој настан, поврзан со владеењето на [[Иван Асен II]]. Подоцнежните дополнувања содржеле имиња на владетели, црковни достоинственици и претставници на благородништвото. Кон крајот на XIV век текстот бил јазично и содржински преработен во рамките на трновската книжевна традиција, веројатно во времето на патријархот [[Евтимиј Трновски]].<ref name="tot2019" /><ref name="nb" /> == Содржина == Синодикот обединува повеќе видови текстови. Еден дел е посветен на православните догми и на осудата на иконоборството и други учења. Посебна група анатеми е насочена против богомилите, нивните верувања и обреди. Овие дополнувања немаат непосредни соодветства во грчкиот основен текст. Во истражувањата е утврдена нивна поврзаност со постари византиски противбогомилски текстови, особено со посланието на цариградскиот патријарх Козма, како и тематска блискост со ''Беседата против богомилите'' на [[Козма Презвитер]].<ref name="tot2019" /> Историските додатоци содржат расказ за Трновскиот собор од 1211 година и за обновувањето на патријаршијата во 1235 година. Поменските списоци ги наведуваат средновековните владетели, меѓу кои Борис-Михаил, Симеон, Петар и Самоил, како и владетелите од Асеновата династија. Се споменуваат владетелки, патријарси, митрополити, болјари и други достоинственици, меѓу нив и севастократорот Стрез и деспотот Алексиј Слав.<ref name="sesdiva" /> Во текстуалната традиција се зачувани и славословија за [[Кирил и Методиј]] и нивните ученици, меѓу кои [[Климент Охридски|Климент]] и [[Наум Охридски|Наум]]. Овие делови го поврзуваат црковното паметење со развојот на словенската писменост и богослужба.<ref name="nb" /> == Зачувани ракописи == === Палаузов препис === '''Палаузовиот препис''' потекнува од последните децении на XIV век и се чува во Националната библиотека „Св. Кирил и Методиј“ во Софија под сигнатура '''НБКМ 289'''. Името го добил според семејството Палаузов, во чија сопственост се наоѓал во XIX век. Ракописот е нецелосен: му недостигаат почетокот, крајот и повеќе листови од внатрешниот дел.<ref name="nb" /><ref name="sesdiva" /> Ракописниот зборник има три главни дела. Првиот го содржи словенскиот текст на синодикот, анатемите, историските раскази и поменските списоци; вториот содржи одлуки на црковни собори и сродни богослужбени текстови; во третиот се наоѓа грчки текст. Особено значајни се четирите зачувани нотирани црковни песнопенија, кои сведочат за византиското музичко влијание во балканската богослужбена традиција во XIV век.<ref name="nb" /> === Дринов ракопис === '''Дриновиот ракопис''' е од крајот на XVI век и се чува во истата библиотека под сигнатура '''НБКМ 432'''. Името го носи според историчарот Марин Дринов. Во него се зачувани делови што недостигаат во Палаузовиот препис, вклучувајќи славословија за словенските просветители и дел од расказот за соборот во 1211 година.<ref name="nb" /> Постарите изданија го разгледувале како подоцнежен препис на Бориловиот синодик. Според текстолошката анализа на Ана-Марија Тотоманова, тој всушност е компилација: неговиот почетен, канонски дел ја следи палеолошката редакција на византискиот синодик, додека историскиот дел содржи дополнувања карактеристични за Бориловиот синодик. Затоа двата ракописа не претставуваат два идентични преписа на еден непроменет текст.<ref name="tot2017" /> == Историско значење и проучување == Бориловиот синодик е важен извор за односот на средновековната црковна и световна власт кон богомилството, за богослужбената практика и за начинот на кој се зачувувало сеќавањето на владетелите и црковните великодостојници. Поменските списоци и историските додатоци содржат податоци што не се секогаш зачувани во други наративни извори. Сепак, поради богослужбената и полемичката намена, како и повеќевековните редакциски дополнувања, неговите известувања се разгледуваат во контекст на времето во кое биле внесени.<ref name="sesdiva" /><ref name="tot2019" /> Меѓу значајните научни изданија се изданието на Михаил Попруженко од 1928 година и критичкото издание со превод и коментари на Иван Божилов, Ана-Марија Тотоманова и Иван Биљарски, објавено во 2010 година и повторно во 2012 година.<ref>„[https://cyrillomethodiana.uni-sofia.bg/research/series/boril Борилов синодик. Издание и превод]“, ''Cyrillomethodiana'', Софиски универзитет.</ref> == Литература == * Божилов, Иван; Тотоманова, Ана-Марија; Биљарски, Иван. ''Борилов синодик: Издание и превод''. Софија, 2010 (второ издание 2012). * Попруженко, Михаил Г. ''Синодик царя Борила''. Софија, 1928 (''Български старини'', кн. VIII). * Totomanova, Anna-Maria. „The Synodikon of Orthodoxy in Medieval Bulgaria“. ''Studia Ceranea'', 7 (2017), стр. 169–227. DOI: 10.18778/2084-140X.07.12. * Totomanova, Anna-Maria. „The Anti-Bogomil Anathemas in the Synodikon of Tsar Boril and in the Discourse of Kosmas the Presbyter against the Bogomils“. ''Studia Ceranea'', 9 (2019), стр. 107–122. DOI: 10.18778/2084-140X.09.06. == Наводи == {{наводи}} q5g77ppolh88t4z644mllnxiebi5jw3 5650900 5650899 2026-10-28T19:44:03Z Buli 2648 /* Наводи */ 5650900 wikitext text/x-wiki '''Борилов синодик''' — средновековен црковен и книжевен споменик, составен во [[Второ Бугарско Царство|Второто Бугарско Царство]] по налог на царот [[Борил]] во врска со црковниот собор одржан во [[Трново]] во 1211 година, на кој било осудено [[богомилство]]то. Делото претставува словенска преработка на византискиот ''Синодик на православието'', дополнета со текстови за црковната и политичката историја на средновековна Бугарија. Се користело при богослужбата во Неделата на православието, првата недела од Великиот пост.<ref name="tot2017">Anna-Maria Totomanova, „[https://doi.org/10.18778/2084-140X.07.12 The Synodikon of Orthodoxy in Medieval Bulgaria]“, ''Studia Ceranea'', том 7, 2017, стр. 169–227.</ref><ref name="sesdiva">Anastasia Dobychina, „[https://sesdiva.eu/en/virtual-rooms/medieval-written-heritage/item/196-synodikon-boril-en The Synodikon of Tsar Boril]“, SESDIVA, проект за словенското културно наследство.</ref> Првобитниот ракопис од XIII век не е зачуван. Текстот е познат од подоцнежни ракописни редакции, пред сè од Палаузовиот препис од крајот на XIV век и Дриновиот ракопис од крајот на XVI век. Двата се чуваат во Националната библиотека „Св. Кирил и Методиј“ во Софија.<ref name="nb">„[https://www.nationallibrary.bg/www/2021/05/10/70370/ Бориловият Синодик от XIV век]“, Национална библиотека „Св. св. Кирил и Методий“, 10 мај 2021.</ref> == Настанување и развој == Основата на Бориловиот синодик е византискиот ''Синодик на православието'', чиј првобитен облик настанал во 843 година по обновувањето на почитувањето на иконите. Текстот содржел прославување на бранителите на православното учење и анатеми против учењата што Црквата ги сметала за еретички. Словенската преработка се потпирала врз подоцнежната, комнинска редакција на грчкиот синодик.<ref name="tot2017" /> Во февруари 1211 година царот Борил свикал црковен собор во Трново, посветен на осудата на богомилството. За потребите на соборот бил подготвен словенски текст, во кој кон византиската основа биле додадени анатеми против богомилите и расказ за самиот собор. Во расказот царот е претставен како свикувач и предводник на собранието, а богомилските претставници како лица чие учење било испитувано и осудено. Овој опис е црковно-полемички извор и го одразува гледиштето на составувачите.<ref name="tot2019">Anna-Maria Totomanova, „[https://doi.org/10.18778/2084-140X.09.06 The Anti-Bogomil Anathemas in the Synodikon of Tsar Boril and in the Discourse of Kosmas the Presbyter against the Bogomils]“, ''Studia Ceranea'', том 9, 2019, стр. 107–122.</ref><ref name="sesdiva" /> Синодикот бил прошируван во текот на XIII и XIV век. По обновувањето на Трновската патријаршија во 1235 година, во него бил внесен расказ за овој настан, поврзан со владеењето на [[Иван Асен II]]. Подоцнежните дополнувања содржеле имиња на владетели, црковни достоинственици и претставници на благородништвото. Кон крајот на XIV век текстот бил јазично и содржински преработен во рамките на трновската книжевна традиција, веројатно во времето на патријархот [[Евтимиј Трновски]].<ref name="tot2019" /><ref name="nb" /> == Содржина == Синодикот обединува повеќе видови текстови. Еден дел е посветен на православните догми и на осудата на иконоборството и други учења. Посебна група анатеми е насочена против богомилите, нивните верувања и обреди. Овие дополнувања немаат непосредни соодветства во грчкиот основен текст. Во истражувањата е утврдена нивна поврзаност со постари византиски противбогомилски текстови, особено со посланието на цариградскиот патријарх Козма, како и тематска блискост со ''Беседата против богомилите'' на [[Козма Презвитер]].<ref name="tot2019" /> Историските додатоци содржат расказ за Трновскиот собор од 1211 година и за обновувањето на патријаршијата во 1235 година. Поменските списоци ги наведуваат средновековните владетели, меѓу кои Борис-Михаил, Симеон, Петар и Самоил, како и владетелите од Асеновата династија. Се споменуваат владетелки, патријарси, митрополити, болјари и други достоинственици, меѓу нив и севастократорот Стрез и деспотот Алексиј Слав.<ref name="sesdiva" /> Во текстуалната традиција се зачувани и славословија за [[Кирил и Методиј]] и нивните ученици, меѓу кои [[Климент Охридски|Климент]] и [[Наум Охридски|Наум]]. Овие делови го поврзуваат црковното паметење со развојот на словенската писменост и богослужба.<ref name="nb" /> == Зачувани ракописи == === Палаузов препис === '''Палаузовиот препис''' потекнува од последните децении на XIV век и се чува во Националната библиотека „Св. Кирил и Методиј“ во Софија под сигнатура '''НБКМ 289'''. Името го добил според семејството Палаузов, во чија сопственост се наоѓал во XIX век. Ракописот е нецелосен: му недостигаат почетокот, крајот и повеќе листови од внатрешниот дел.<ref name="nb" /><ref name="sesdiva" /> Ракописниот зборник има три главни дела. Првиот го содржи словенскиот текст на синодикот, анатемите, историските раскази и поменските списоци; вториот содржи одлуки на црковни собори и сродни богослужбени текстови; во третиот се наоѓа грчки текст. Особено значајни се четирите зачувани нотирани црковни песнопенија, кои сведочат за византиското музичко влијание во балканската богослужбена традиција во XIV век.<ref name="nb" /> === Дринов ракопис === '''Дриновиот ракопис''' е од крајот на XVI век и се чува во истата библиотека под сигнатура '''НБКМ 432'''. Името го носи според историчарот Марин Дринов. Во него се зачувани делови што недостигаат во Палаузовиот препис, вклучувајќи славословија за словенските просветители и дел од расказот за соборот во 1211 година.<ref name="nb" /> Постарите изданија го разгледувале како подоцнежен препис на Бориловиот синодик. Според текстолошката анализа на Ана-Марија Тотоманова, тој всушност е компилација: неговиот почетен, канонски дел ја следи палеолошката редакција на византискиот синодик, додека историскиот дел содржи дополнувања карактеристични за Бориловиот синодик. Затоа двата ракописа не претставуваат два идентични преписа на еден непроменет текст.<ref name="tot2017" /> == Историско значење и проучување == Бориловиот синодик е важен извор за односот на средновековната црковна и световна власт кон богомилството, за богослужбената практика и за начинот на кој се зачувувало сеќавањето на владетелите и црковните великодостојници. Поменските списоци и историските додатоци содржат податоци што не се секогаш зачувани во други наративни извори. Сепак, поради богослужбената и полемичката намена, како и повеќевековните редакциски дополнувања, неговите известувања се разгледуваат во контекст на времето во кое биле внесени.<ref name="sesdiva" /><ref name="tot2019" /> Меѓу значајните научни изданија се изданието на Михаил Попруженко од 1928 година и критичкото издание со превод и коментари на Иван Божилов, Ана-Марија Тотоманова и Иван Биљарски, објавено во 2010 година и повторно во 2012 година.<ref>„[https://cyrillomethodiana.uni-sofia.bg/research/series/boril Борилов синодик. Издание и превод]“, ''Cyrillomethodiana'', Софиски универзитет.</ref> == Литература == * Божилов, Иван; Тотоманова, Ана-Марија; Биљарски, Иван. ''Борилов синодик: Издание и превод''. Софија, 2010 (второ издание 2012). * Попруженко, Михаил Г. ''Синодик царя Борила''. Софија, 1928 (''Български старини'', кн. VIII). * Totomanova, Anna-Maria. „The Synodikon of Orthodoxy in Medieval Bulgaria“. ''Studia Ceranea'', 7 (2017), стр. 169–227. DOI: 10.18778/2084-140X.07.12. * Totomanova, Anna-Maria. „The Anti-Bogomil Anathemas in the Synodikon of Tsar Boril and in the Discourse of Kosmas the Presbyter against the Bogomils“. ''Studia Ceranea'', 9 (2019), стр. 107–122. DOI: 10.18778/2084-140X.09.06. == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Богомилство]] 0j9kdxzbvc1h3xw1dpr2d3gn7rcxgn0 5650901 5650900 2026-10-28T19:44:28Z Buli 2648 5650901 wikitext text/x-wiki '''Борилов синодик''' — средновековен црковен и книжевен споменик, составен во [[Второ Бугарско Царство|Второто Бугарско Царство]] по налог на царот [[Борил]] во врска со црковниот собор одржан во [[Трново]] во 1211 година, на кој било осудено [[богомилство]]то. Делото претставува словенска преработка на византискиот ''Синодик на православието'', дополнета со текстови за црковната и политичката историја на средновековна Бугарија. Се користело при богослужбата во Неделата на православието, првата недела од Великиот пост.<ref name="tot2017">Anna-Maria Totomanova, „[https://doi.org/10.18778/2084-140X.07.12 The Synodikon of Orthodoxy in Medieval Bulgaria]“, ''Studia Ceranea'', том 7, 2017, стр. 169–227.</ref><ref name="sesdiva">Anastasia Dobychina, „[https://sesdiva.eu/en/virtual-rooms/medieval-written-heritage/item/196-synodikon-boril-en The Synodikon of Tsar Boril]“, SESDIVA, проект за словенското културно наследство.</ref> Првобитниот ракопис од XIII век не е зачуван. Текстот е познат од подоцнежни ракописни редакции, пред сè од Палаузовиот препис од крајот на XIV век и Дриновиот ракопис од крајот на XVI век. Двата се чуваат во Националната библиотека „Св. Кирил и Методиј“ во Софија.<ref name="nb">„[https://www.nationallibrary.bg/www/2021/05/10/70370/ Бориловият Синодик от XIV век]“, Национална библиотека „Св. св. Кирил и Методий“, 10 мај 2021.</ref> == Настанување и развој == Основата на Бориловиот синодик е византискиот ''Синодик на православието'', чиј првобитен облик настанал во 843 година по обновувањето на почитувањето на иконите. Текстот содржел прославување на бранителите на православното учење и анатеми против учењата што Црквата ги сметала за еретички. Словенската преработка се потпирала врз подоцнежната, комнинска редакција на грчкиот синодик.<ref name="tot2017" /> Во февруари 1211 година царот Борил свикал црковен собор во Трново, посветен на осудата на богомилството. За потребите на соборот бил подготвен словенски текст, во кој кон византиската основа биле додадени анатеми против богомилите и расказ за самиот собор. Во расказот царот е претставен како свикувач и предводник на собранието, а богомилските претставници како лица чие учење било испитувано и осудено. Овој опис е црковно-полемички извор и го одразува гледиштето на составувачите.<ref name="tot2019">Anna-Maria Totomanova, „[https://doi.org/10.18778/2084-140X.09.06 The Anti-Bogomil Anathemas in the Synodikon of Tsar Boril and in the Discourse of Kosmas the Presbyter against the Bogomils]“, ''Studia Ceranea'', том 9, 2019, стр. 107–122.</ref><ref name="sesdiva" /> Синодикот бил прошируван во текот на XIII и XIV век. По обновувањето на Трновската патријаршија во 1235 година, во него бил внесен расказ за овој настан, поврзан со владеењето на [[Иван Асен II]]. Подоцнежните дополнувања содржеле имиња на владетели, црковни достоинственици и претставници на благородништвото. Кон крајот на XIV век текстот бил јазично и содржински преработен во рамките на трновската книжевна традиција, веројатно во времето на патријархот [[Евтимиј Трновски]].<ref name="tot2019" /><ref name="nb" /> == Содржина == Синодикот обединува повеќе видови текстови. Еден дел е посветен на православните догми и на осудата на иконоборството и други учења. Посебна група анатеми е насочена против богомилите, нивните верувања и обреди. Овие дополнувања немаат непосредни соодветства во грчкиот основен текст. Во истражувањата е утврдена нивна поврзаност со постари византиски противбогомилски текстови, особено со посланието на цариградскиот патријарх Козма, како и тематска блискост со ''Беседата против богомилите'' на [[Козма Презвитер]].<ref name="tot2019" /> Историските додатоци содржат расказ за Трновскиот собор од 1211 година и за обновувањето на патријаршијата во 1235 година. Поменските списоци ги наведуваат средновековните владетели, меѓу кои Борис-Михаил, Симеон, Петар и Самоил, како и владетелите од Асеновата династија. Се споменуваат владетелки, патријарси, митрополити, болјари и други достоинственици, меѓу нив и севастократорот Стрез и деспотот Алексиј Слав.<ref name="sesdiva" /> Во текстуалната традиција се зачувани и славословија за [[Кирил и Методиј]] и нивните ученици, меѓу кои [[Климент Охридски|Климент]] и [[Наум Охридски|Наум]]. Овие делови го поврзуваат црковното паметење со развојот на словенската писменост и богослужба.<ref name="nb" /> == Зачувани ракописи == === Палаузов препис === '''Палаузовиот препис''' потекнува од последните децении на XIV век и се чува во Националната библиотека „Св. Кирил и Методиј“ во Софија под сигнатура '''НБКМ 289'''. Името го добил според семејството Палаузов, во чија сопственост се наоѓал во XIX век. Ракописот е нецелосен: му недостигаат почетокот, крајот и повеќе листови од внатрешниот дел.<ref name="nb" /><ref name="sesdiva" /> Ракописниот зборник има три главни дела. Првиот го содржи словенскиот текст на синодикот, анатемите, историските раскази и поменските списоци; вториот содржи одлуки на црковни собори и сродни богослужбени текстови; во третиот се наоѓа грчки текст. Особено значајни се четирите зачувани нотирани црковни песнопенија, кои сведочат за византиското музичко влијание во балканската богослужбена традиција во XIV век.<ref name="nb" /> === Дринов ракопис === '''Дриновиот ракопис''' е од крајот на XVI век и се чува во истата библиотека под сигнатура '''НБКМ 432'''. Името го носи според историчарот Марин Дринов. Во него се зачувани делови што недостигаат во Палаузовиот препис, вклучувајќи славословија за словенските просветители и дел од расказот за соборот во 1211 година.<ref name="nb" /> Постарите изданија го разгледувале како подоцнежен препис на Бориловиот синодик. Според текстолошката анализа на Ана-Марија Тотоманова, тој всушност е компилација: неговиот почетен, канонски дел ја следи палеолошката редакција на византискиот синодик, додека историскиот дел содржи дополнувања карактеристични за Бориловиот синодик. Затоа двата ракописа не претставуваат два идентични преписа на еден непроменет текст.<ref name="tot2017" /> == Историско значење и проучување == Бориловиот синодик е важен извор за односот на средновековната црковна и световна власт кон богомилството, за богослужбената практика и за начинот на кој се зачувувало сеќавањето на владетелите и црковните великодостојници. Поменските списоци и историските додатоци содржат податоци што не се секогаш зачувани во други наративни извори. Сепак, поради богослужбената и полемичката намена, како и повеќевековните редакциски дополнувања, неговите известувања се разгледуваат во контекст на времето во кое биле внесени.<ref name="sesdiva" /><ref name="tot2019" /> Меѓу значајните научни изданија се изданието на Михаил Попруженко од 1928 година и критичкото издание со превод и коментари на Иван Божилов, Ана-Марија Тотоманова и Иван Биљарски, објавено во 2010 година и повторно во 2012 година.<ref>„[https://cyrillomethodiana.uni-sofia.bg/research/series/boril Борилов синодик. Издание и превод]“, ''Cyrillomethodiana'', Софиски универзитет.</ref> == Наводи == {{наводи}} == Литература == * Божилов, Иван; Тотоманова, Ана-Марија; Биљарски, Иван. ''Борилов синодик: Издание и превод''. Софија, 2010 (второ издание 2012). * Попруженко, Михаил Г. ''Синодик царя Борила''. Софија, 1928 (''Български старини'', кн. VIII). * Totomanova, Anna-Maria. „The Synodikon of Orthodoxy in Medieval Bulgaria“. ''Studia Ceranea'', 7 (2017), стр. 169–227. DOI: 10.18778/2084-140X.07.12. * Totomanova, Anna-Maria. „The Anti-Bogomil Anathemas in the Synodikon of Tsar Boril and in the Discourse of Kosmas the Presbyter against the Bogomils“. ''Studia Ceranea'', 9 (2019), стр. 107–122. DOI: 10.18778/2084-140X.09.06. [[Категорија:Богомилство]] e0wvoaf1wxw8dy8xq0dp12pt91awnbs 5650904 5650901 2026-10-28T19:54:19Z Buli 2648 /* Палаузов препис */ 5650904 wikitext text/x-wiki '''Борилов синодик''' — средновековен црковен и книжевен споменик, составен во [[Второ Бугарско Царство|Второто Бугарско Царство]] по налог на царот [[Борил]] во врска со црковниот собор одржан во [[Трново]] во 1211 година, на кој било осудено [[богомилство]]то. Делото претставува словенска преработка на византискиот ''Синодик на православието'', дополнета со текстови за црковната и политичката историја на средновековна Бугарија. Се користело при богослужбата во Неделата на православието, првата недела од Великиот пост.<ref name="tot2017">Anna-Maria Totomanova, „[https://doi.org/10.18778/2084-140X.07.12 The Synodikon of Orthodoxy in Medieval Bulgaria]“, ''Studia Ceranea'', том 7, 2017, стр. 169–227.</ref><ref name="sesdiva">Anastasia Dobychina, „[https://sesdiva.eu/en/virtual-rooms/medieval-written-heritage/item/196-synodikon-boril-en The Synodikon of Tsar Boril]“, SESDIVA, проект за словенското културно наследство.</ref> Првобитниот ракопис од XIII век не е зачуван. Текстот е познат од подоцнежни ракописни редакции, пред сè од Палаузовиот препис од крајот на XIV век и Дриновиот ракопис од крајот на XVI век. Двата се чуваат во Националната библиотека „Св. Кирил и Методиј“ во Софија.<ref name="nb">„[https://www.nationallibrary.bg/www/2021/05/10/70370/ Бориловият Синодик от XIV век]“, Национална библиотека „Св. св. Кирил и Методий“, 10 мај 2021.</ref> == Настанување и развој == Основата на Бориловиот синодик е византискиот ''Синодик на православието'', чиј првобитен облик настанал во 843 година по обновувањето на почитувањето на иконите. Текстот содржел прославување на бранителите на православното учење и анатеми против учењата што Црквата ги сметала за еретички. Словенската преработка се потпирала врз подоцнежната, комнинска редакција на грчкиот синодик.<ref name="tot2017" /> Во февруари 1211 година царот Борил свикал црковен собор во Трново, посветен на осудата на богомилството. За потребите на соборот бил подготвен словенски текст, во кој кон византиската основа биле додадени анатеми против богомилите и расказ за самиот собор. Во расказот царот е претставен како свикувач и предводник на собранието, а богомилските претставници како лица чие учење било испитувано и осудено. Овој опис е црковно-полемички извор и го одразува гледиштето на составувачите.<ref name="tot2019">Anna-Maria Totomanova, „[https://doi.org/10.18778/2084-140X.09.06 The Anti-Bogomil Anathemas in the Synodikon of Tsar Boril and in the Discourse of Kosmas the Presbyter against the Bogomils]“, ''Studia Ceranea'', том 9, 2019, стр. 107–122.</ref><ref name="sesdiva" /> Синодикот бил прошируван во текот на XIII и XIV век. По обновувањето на Трновската патријаршија во 1235 година, во него бил внесен расказ за овој настан, поврзан со владеењето на [[Иван Асен II]]. Подоцнежните дополнувања содржеле имиња на владетели, црковни достоинственици и претставници на благородништвото. Кон крајот на XIV век текстот бил јазично и содржински преработен во рамките на трновската книжевна традиција, веројатно во времето на патријархот [[Евтимиј Трновски]].<ref name="tot2019" /><ref name="nb" /> == Содржина == Синодикот обединува повеќе видови текстови. Еден дел е посветен на православните догми и на осудата на иконоборството и други учења. Посебна група анатеми е насочена против богомилите, нивните верувања и обреди. Овие дополнувања немаат непосредни соодветства во грчкиот основен текст. Во истражувањата е утврдена нивна поврзаност со постари византиски противбогомилски текстови, особено со посланието на цариградскиот патријарх Козма, како и тематска блискост со ''Беседата против богомилите'' на [[Козма Презвитер]].<ref name="tot2019" /> Историските додатоци содржат расказ за Трновскиот собор од 1211 година и за обновувањето на патријаршијата во 1235 година. Поменските списоци ги наведуваат средновековните владетели, меѓу кои Борис-Михаил, Симеон, Петар и Самоил, како и владетелите од Асеновата династија. Се споменуваат владетелки, патријарси, митрополити, болјари и други достоинственици, меѓу нив и севастократорот Стрез и деспотот Алексиј Слав.<ref name="sesdiva" /> Во текстуалната традиција се зачувани и славословија за [[Кирил и Методиј]] и нивните ученици, меѓу кои [[Климент Охридски|Климент]] и [[Наум Охридски|Наум]]. Овие делови го поврзуваат црковното паметење со развојот на словенската писменост и богослужба.<ref name="nb" /> == Зачувани ракописи == === Палаузов препис === Палаузовиот препис потекнува од последните децении на XIV век и се чува во Националната библиотека „Св. Кирил и Методиј“ во Софија под сигнатура НБКМ 289. Името го добил според семејството Палаузов, во чија сопственост се наоѓал во XIX век. Ракописот е нецелосен: му недостигаат почетокот, крајот и повеќе листови од внатрешниот дел.<ref name="nb" /><ref name="sesdiva" /> Ракописниот зборник има три главни дела. Првиот го содржи словенскиот текст на синодикот, анатемите, историските раскази и поменските списоци; вториот содржи одлуки на црковни собори и сродни богослужбени текстови; во третиот се наоѓа грчки текст. Особено значајни се четирите зачувани нотирани црковни песнопенија, кои сведочат за византиското музичко влијание во балканската богослужбена традиција во XIV век.<ref name="nb" /> === Дринов ракопис === Дриновиот ракопис е од крајот на XVI век и се чува во истата библиотека под сигнатура НБКМ 432. Името го носи според историчарот Марин Дринов. Во него се зачувани делови што недостигаат во Палаузовиот препис, вклучувајќи славословија за словенските просветители и дел од расказот за соборот во 1211 година.<ref name="nb" /> Постарите изданија го разгледувале како подоцнежен препис на Бориловиот синодик. Според текстолошката анализа на Ана-Марија Тотоманова, тој всушност е компилација: неговиот почетен, канонски дел ја следи палеолошката редакција на византискиот синодик, додека историскиот дел содржи дополнувања карактеристични за Бориловиот синодик. Затоа двата ракописа не претставуваат два идентични преписа на еден непроменет текст.<ref name="tot2017" /> == Историско значење и проучување == Бориловиот синодик е важен извор за односот на средновековната црковна и световна власт кон богомилството, за богослужбената практика и за начинот на кој се зачувувало сеќавањето на владетелите и црковните великодостојници. Поменските списоци и историските додатоци содржат податоци што не се секогаш зачувани во други наративни извори. Сепак, поради богослужбената и полемичката намена, како и повеќевековните редакциски дополнувања, неговите известувања се разгледуваат во контекст на времето во кое биле внесени.<ref name="sesdiva" /><ref name="tot2019" /> Меѓу значајните научни изданија се изданието на Михаил Попруженко од 1928 година и критичкото издание со превод и коментари на Иван Божилов, Ана-Марија Тотоманова и Иван Биљарски, објавено во 2010 година и повторно во 2012 година.<ref>„[https://cyrillomethodiana.uni-sofia.bg/research/series/boril Борилов синодик. Издание и превод]“, ''Cyrillomethodiana'', Софиски универзитет.</ref> == Наводи == {{наводи}} == Литература == * Божилов, Иван; Тотоманова, Ана-Марија; Биљарски, Иван. ''Борилов синодик: Издание и превод''. Софија, 2010 (второ издание 2012). * Попруженко, Михаил Г. ''Синодик царя Борила''. Софија, 1928 (''Български старини'', кн. VIII). * Totomanova, Anna-Maria. „The Synodikon of Orthodoxy in Medieval Bulgaria“. ''Studia Ceranea'', 7 (2017), стр. 169–227. DOI: 10.18778/2084-140X.07.12. * Totomanova, Anna-Maria. „The Anti-Bogomil Anathemas in the Synodikon of Tsar Boril and in the Discourse of Kosmas the Presbyter against the Bogomils“. ''Studia Ceranea'', 9 (2019), стр. 107–122. DOI: 10.18778/2084-140X.09.06. [[Категорија:Богомилство]] a5ahc0bdparyu38d0r9nm9k3e8e4jh8 0 1406761 5650906 2026-10-28T20:13:32Z Ehrlich91 24281 нс 5650906 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | подрачно = [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|ОУ „Гоце Делчев“]] | слика = ОУ „Гоце Делчев“ - Кутретино.jpg | опис = Поглед на училиштето | место = [[Кутретино]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено_по = [[Гоце Делчев]] | адреса = с. Кутретино | основање = | актуелен директор = | број на ученици = 14 (2024/25) | настава на = македонски | веб = | е-пошта = | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Подрачно основно училиште „Гоце Делчев“ - Суводол''';<ref name="програма"/> скратено: '''ПОУ „Гоце Делчев“''') — подрачно основно училиште во селото [[Кутретино]], составен дел на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|истоименото училиште]] од градот [[Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-01|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето официјално се води како училиште во [[Суводол (Демирхисарско)|Суводол]], иако истото се наоѓа во селото [[Кутретино]], кое е скоро целосно споено со Суводол. Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Местоположба == Училиштето се наоѓа во средишниот дел на селото [[Кутретино]]. == Историја == Училиштето е изградено во 1986 година.<ref name="програма"/> == Опременост == Училишната зграда има еден кат и поседува три училници и осум помошни простории. Се загрева на дрва.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 3 комбинирани паралелки.<ref name="програма"/> == Галерија== <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Кутретино 2.jpg|Влезот Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Кутретино 3.jpg|Натписна табла Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Кутретино 4.jpg|Поглед на училиштето Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Кутретино 5.jpg|Старото училиште </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Goce Delčev Primary School (Kutretino)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Кутретино}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Кутретино]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Кутретино]] sby65jsqahdebgbq3jni351kn60u861 1 1406762 5650907 2026-10-28T20:17:53Z Ehrlich91 24281 Создадена страница со: {{СЗР}} {{ВПМ}} 5650907 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} {{ВПМ}} gb6mllq152llz1mi7o5acnlbw8trody 0 1406763 5650909 2026-10-28T20:33:25Z Ehrlich91 24281 нс 5650909 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | подрачно = [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|ОУ „Гоце Делчев“]] | слика = ОУ „Гоце Делчев“ - Света.jpg | опис = Поглед на училиштето | место = [[Света]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено_по = [[Гоце Делчев]] | адреса = с. Света | основање = | актуелен директор = | број на ученици = 6 (2024/25) | настава на = македонски | веб = | е-пошта = | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Подрачно основно училиште „Гоце Делчев“ - Суводол''';<ref name="програма"/> скратено: '''ПОУ „Гоце Делчев“''') — подрачно основно училиште во селото [[Света]], составен дел на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|истоименото училиште]] од градот [[Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-01|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето официјално се води како училиште во [[Суводол (Демирхисарско)|Суводол]], иако истото се наоѓа во селото [[Света]], кое е скоро целосно споено со Суводол. Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Местоположба == Училиштето се наоѓа во средишниот дел на селото [[Света]]. == Историја == Училишната зграда била реновирана во 1986, при што бил заменет покривот и била променета дограмата.<ref name="програма"/> == Опременост == Училишната зграда има еден кат и поседува три училници и пет помошни простории. Се загрева на дрва.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 1 комбинирана паралелка.<ref name="програма"/> == Галерија== <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Света 2.jpg|Влезот Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Света 3.jpg|Поглед на училиштето Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Света 4.jpg|Поглед на училиштето </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Goce Delčev Primary School (Sveta)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Света}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Света]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Света]] fgmg7wnjf7ixyfy97svrfb3tmrpdnff 5650910 5650909 2026-10-28T20:33:46Z Ehrlich91 24281 5650910 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | подрачно = [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|ОУ „Гоце Делчев“]] | слика = ОУ „Гоце Делчев“ - Света.jpg | опис = Поглед на училиштето | место = [[Света]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено_по = [[Гоце Делчев]] | адреса = с. Света | основање = | актуелен директор = | број на ученици = 6 (2024/25) | настава на = македонски | веб = | е-пошта = | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Подрачно основно училиште „Гоце Делчев“ - Света'''; скратено: '''ПОУ „Гоце Делчев“''') — подрачно основно училиште во селото [[Света]], составен дел на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|истоименото училиште]] од градот [[Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-01|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Местоположба == Училиштето се наоѓа во средишниот дел на селото [[Света]]. == Историја == Училишната зграда била реновирана во 1986, при што бил заменет покривот и била променета дограмата.<ref name="програма"/> == Опременост == Училишната зграда има еден кат и поседува три училници и пет помошни простории. Се загрева на дрва.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 1 комбинирана паралелка.<ref name="програма"/> == Галерија== <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Света 2.jpg|Влезот Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Света 3.jpg|Поглед на училиштето Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Света 4.jpg|Поглед на училиштето </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Goce Delčev Primary School (Sveta)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Света}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Света]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Света]] t4a9jqw0p7wf7t7qrsl0k2qri4gobea 5650913 5650910 2026-10-28T20:35:21Z Ehrlich91 24281 /* Местоположба */ 5650913 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | подрачно = [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|ОУ „Гоце Делчев“]] | слика = ОУ „Гоце Делчев“ - Света.jpg | опис = Поглед на училиштето | место = [[Света]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено_по = [[Гоце Делчев]] | адреса = с. Света | основање = | актуелен директор = | број на ученици = 6 (2024/25) | настава на = македонски | веб = | е-пошта = | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Подрачно основно училиште „Гоце Делчев“ - Света'''; скратено: '''ПОУ „Гоце Делчев“''') — подрачно основно училиште во селото [[Света]], составен дел на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|истоименото училиште]] од градот [[Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-01|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Местоположба == Училиштето се наоѓа во источниот дел на селото [[Света]]. == Историја == Училишната зграда била реновирана во 1986, при што бил заменет покривот и била променета дограмата.<ref name="програма"/> == Опременост == Училишната зграда има еден кат и поседува три училници и пет помошни простории. Се загрева на дрва.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 1 комбинирана паралелка.<ref name="програма"/> == Галерија== <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Света 2.jpg|Влезот Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Света 3.jpg|Поглед на училиштето Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Света 4.jpg|Поглед на училиштето </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Goce Delčev Primary School (Sveta)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Света}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Света]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Света]] b5fambpi9eptlsge79i8ny3a6uiuo79 1 1406764 5650915 2026-10-28T20:35:35Z Ehrlich91 24281 Создадена страница со: {{СЗР}} {{ВПМ}} 5650915 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} {{ВПМ}} gb6mllq152llz1mi7o5acnlbw8trody 0 1406765 5650918 2026-10-28T20:40:23Z Ehrlich91 24281 нс 5650918 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Основно училиште | име = Гоце Делчев | подрачно = [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|ОУ „Гоце Делчев“]] | слика = ОУ „Гоце Делчев“ - Слепче 2.jpg | опис = Поглед на училиштето | место = [[Слепче (Демирхисарско)|Слепче]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено_по = [[Гоце Делчев]] | адреса = с. Слепче | основање = | актуелен директор = | број на ученици = 11 (2024/25) | настава на = македонски | веб = | е-пошта = | телефон = | факс = }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Подрачно основно училиште „Гоце Делчев“ - Слепче'''; скратено: '''ПОУ „Гоце Делчев“''') — подрачно основно училиште во селото [[Слепче (Демирхисарско)|Слепче]], составен дел на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|истоименото училиште]] од градот [[Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-01|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето е именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Местоположба == Училиштето се наоѓа во средишниот дел на селото [[Слепче (Демирхисарско)|Слепче]]. == Опременост == Училишната зграда има еден кат и поседува три училници и осум помошни простории. Се загрева на дрва.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 2 комбинирани паралелки.<ref name="програма"/> == Галерија== <gallery mode=packed heights=120px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Слепче 3.jpg|Игралиште во дворот Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Слепче 4.jpg|Влезот Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Слепче 5.jpg|Натписна табла Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Слепче 6.jpg|Спореден влез Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Слепче 7.jpg|Поглед на училиштето Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Слепче.jpg|Поглед на училиштето </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Goce Delčev Primary School (Slepče)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Слепче}} [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Слепче (Демирхисарско)]] [[Категорија:Училишта посветени на Гоце Делчев|Слепче]] rrae4jf5flglrvx8gm1vcc8me4j5g17 1 1406766 5650922 2026-10-28T20:41:50Z Ehrlich91 24281 Создадена страница со: {{СЗР}} {{ВПМ}} 5650922 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} {{ВПМ}} gb6mllq152llz1mi7o5acnlbw8trody 0 1406767 5650926 2026-10-28T20:51:05Z Ehrlich91 24281 нс 5650926 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Поранешно основно училиште | име = Гоце Делчев | слика = ОУ „Гоце Делчев“ - Граиште.jpg | опис = Поглед на училиштето | место = [[Граиште]] | општина = [[Општина Демир Хисар]] | наречено_по = [[Гоце Делчев]] | адреса = с. Граиште | основање = | затворање = {{end date|2009}} | последен директор = | број на ученици = | настава на = македонски }} '''Основно училиште „Гоце Делчев“''' (официјално: '''Подрачно основно училиште „Гоце Делчев“ - Граиште'''; скратено: '''ПОУ „Гоце Делчев“''') — поранешно подрачно основно училиште во селото [[Граиште]], составен дел на [[ОУ „Гоце Делчев“ - Демир Хисар|истоименото училиште]] од градот [[Демир Хисар]].<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://mon.gov.mk/page/?id=2053|title=Листа на активни регистри|work=[[Министерство за образование и наука на Македонија|Министерство за образование и наука]]|accessdate=2024-12-01|archive-date=2025-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20250616180325/https://mon.gov.mk/page/?id=2053|url-status=dead}}</ref> Училиштето било именувано по македонскиот национален херој [[Гоце Делчев]]. == Местоположба == Училиштето се наоѓа во средишниот дел на селото [[Граиште]], на самиот пат кој минува низ селото. == Историја == Училиштето е затворено од март 2009 година.<ref name="програма">{{Наведена мрежна страница|url=https://demirhisar.gov.mk/wp-content/uploads/2024/10/godisna-programa-za-rabota-na-oou-goce-delcev-demir-hisar-2024-2025.pdf|title=ГОДИШНА ПРОГРАМА ЗА РАБОТА на ООУ „Гоце Делчев“ Демир Хисар во Демир Хисар, општина Демир Хисар|work=[[Општина Демир Хисар]]|accessdate=2026-10-28}}</ref> == Настава == Во училиштето се изведувала настава од прво до петто одделение и наставата се изведува единствено на [[Македонски јазик|македонски наставен јазик]]. == Галерија== <gallery mode=packed heights=150px> Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Граиште 2.jpg|Влезот Податотека:ОУ „Гоце Делчев“ - Граиште 3.jpg|Натписна табла </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Goce Delčev Primary School (Graište)}} {{ОСНОВНОПОДРЕДУВАЊЕ:Гоце Делчев, Граиште}} [[Категорија:Поранешни основни училишта во Општина Демир Хисар]] [[Категорија:Граиште]] [[Категорија:Поранешни училишта посветени на Гоце Делчев|Граиште]] [[Категорија:Поранешни основни училишта во Македонија]] kg82u68s8bqiv9sc58qektw97seb6ve 14 1406768 5650927 2026-10-28T20:51:53Z Ehrlich91 24281 нк 5650927 wikitext text/x-wiki [[Категорија:Основни училишта во Општина Демир Хисар]] tidsy2uyi6hk5iq3fuv70mvkb2yqltb 1 1406769 5650928 2026-10-28T20:53:52Z Ehrlich91 24281 Создадена страница со: {{СЗР}} {{ВПМ}} 5650928 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} {{ВПМ}} gb6mllq152llz1mi7o5acnlbw8trody 0 1406770 5650929 2026-10-28T21:03:33Z Buli 2648 Создадена страница со: Љубомир Давидовиќ (24 декември 1863 – 19 февруари 1940) — српски и југословенски политичар, просветен работник и државник. Бил претседател на владата на Кралството на Србите, Хрватите и Словенците во два мандата (1919–1920 и 1924), министер за просвета и внатр... 5650929 wikitext text/x-wiki Љубомир Давидовиќ (24 декември 1863 – 19 февруари 1940) — српски и југословенски политичар, просветен работник и државник. Бил претседател на владата на Кралството на Србите, Хрватите и Словенците во два мандата (1919–1920 и 1924), министер за просвета и внатрешни работи, како и основач и долгогодишен претседател на Демократската партија. Во 1902 година учествувал во основањето на Самостојната радикална партија, а во 1912 година станал нејзин претседател. Бил еден од организаторите на српското четничко движење во Македонија. По создавањето на Кралството СХС во 1918 година, учествувал во формирањето на Демократската партија. Првично го поддржувал централистичкото државно уредување, но подоцна се залагал за уставни промени и политички договор со хрватските претставници. По воведувањето на Шестојануарската диктатура во 1929 година станал еден од истакнатите опозициски водачи. 42bsee1ndsyt5cumd3cr9im3fa904mu 5650930 5650929 2026-10-28T21:04:23Z Buli 2648 5650930 wikitext text/x-wiki '''Љубомир Давидовиќ''' (24 декември 1863 – 19 февруари 1940) — српски и југословенски политичар, просветен работник и државник. Бил претседател на владата на Кралството на Србите, Хрватите и Словенците во два мандата (1919–1920 и 1924), министер за просвета и внатрешни работи, како и основач и долгогодишен претседател на Демократската партија. Во 1902 година учествувал во основањето на Самостојната радикална партија, а во 1912 година станал нејзин претседател. Бил еден од организаторите на српското четничко движење во Македонија. По создавањето на Кралството СХС во 1918 година, учествувал во формирањето на Демократската партија. Првично го поддржувал централистичкото државно уредување, но подоцна се залагал за уставни промени и политички договор со хрватските претставници. По воведувањето на [[Шестојануарска диктатура|Шестојануарската диктатура]] во 1929 година станал еден од истакнатите опозициски водачи. huols51oayrmr48humjbka5vk36qic8 5650931 5650930 2026-10-28T21:05:36Z Buli 2648 5650931 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Љубомир Давидовић.jpg|мини|Љубомир Давидовиќ]] '''Љубомир Давидовиќ''' (24 декември 1863 – 19 февруари 1940) — српски и југословенски политичар, просветен работник и државник. Бил претседател на владата на Кралството на Србите, Хрватите и Словенците во два мандата (1919–1920 и 1924), министер за просвета и внатрешни работи, како и основач и долгогодишен претседател на Демократската партија. Во 1902 година учествувал во основањето на Самостојната радикална партија, а во 1912 година станал нејзин претседател. Бил еден од организаторите на српското четничко движење во Македонија. По создавањето на Кралството СХС во 1918 година, учествувал во формирањето на Демократската партија. Првично го поддржувал централистичкото државно уредување, но подоцна се залагал за уставни промени и политички договор со хрватските претставници. По воведувањето на [[Шестојануарска диктатура|Шестојануарската диктатура]] во 1929 година станал еден од истакнатите опозициски водачи. l95su7y92b8anidz420b44mexgav262 5650932 5650931 2026-10-28T21:06:18Z Buli 2648 5650932 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Љубомир Давидовић.jpg|мини|Љубомир Давидовиќ]] '''Љубомир Давидовиќ''' (24 декември 1863 – 19 февруари 1940) — српски и југословенски политичар, просветен работник и државник. Бил претседател на владата на Кралството на Србите, Хрватите и Словенците во два мандата (1919–1920 и 1924), министер за просвета и внатрешни работи, како и основач и долгогодишен претседател на Демократската партија. Во 1902 година учествувал во основањето на Самостојната радикална партија, а во 1912 година станал нејзин претседател. Бил еден од организаторите на српското четничко движење во Македонија. По создавањето на Кралството СХС во 1918 година, учествувал во формирањето на Демократската партија. Првично го поддржувал централистичкото државно уредување, но подоцна се залагал за уставни промени и политички договор со хрватските претставници. По воведувањето на [[Шестојануарска диктатура|Шестојануарската диктатура]] во 1929 година станал еден од истакнатите опозициски водачи. {{Премиери на Југославија}} [[Категорија:Премиери на Југославија]] 0w1g9uuwxflb1el4cybcj2mgn33me3d 0 1406771 5650935 2026-10-28T21:31:50Z Andrew012p 85224 Создадена страница со: {{Инфокутија Филм | име = Командос | изворен_наслов = Commando | слика = Commandoposter.jpg | големина_на_слика = | алт = | опис = Плакатот на филмот | режисер = [[Марк Л. Лестер]] | продуцент = [[Џоел Силвер]] | сценарист = [[Стивен Е. де Суза]] | сценарио = Стивен Е. де Суза | прика... 5650935 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Командос | изворен_наслов = Commando | слика = Commandoposter.jpg | големина_на_слика = | алт = | опис = Плакатот на филмот | режисер = [[Марк Л. Лестер]] | продуцент = [[Џоел Силвер]] | сценарист = [[Стивен Е. де Суза]] | сценарио = Стивен Е. де Суза | приказна = [[Џеф Лоуб]]<br />Метју Вајзман<br />Стивен Е. де Суза | заснован_на = | улоги = [[Арнолд Шварценегер]]<br />[[Реј Дон Чонг]] | раскажувач = | жанр = акција | музика = [[Џејмс Хорнер]] | аниматор = | кинематографија = [[Метју Ф. Леонети]] | монтажа = [[Марк Голдблат]]<br />Глен Фар<br />[[Џон Ф. Линк]] | студио = [[Silver Pictures]] | дистрибутер = [[20th Century Fox]] | премиера = {{Film date|1985|10|4}} | времетраење = 90 минути | земја = {{САД}} | јазик = {{Plainlist| * [[англиски јазик|англиски]] * [[шпански јазик|шпански]] * + [[македонски јазик|македонски]] <small>(титла)</small> }} | буџет = 10 милиони долари<ref name="AFI film-57535">{{AFI film|57535}}</ref> | заработка = 57,5 милиони долари<ref name="BOM">{{cite web|url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=commando.htm|title=Commando (1985)|work=[[Box Office Mojo]]|access-date=2012-10-11|archive-date=2017-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20171207023745/http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=commando.htm|url-status=live}}</ref> | претходен = | следен = | imdb_id = | веб_страница = }} '''''Командос''''' ({{lang-en|Commando}}) — американски [[Акција (жанр)|акционен филм]] од 1985 г., во режија на Марк Л. Лестер и произведен од [[Џоел Силвер]]. Главните улоги ги толкуваат [[Арнолд Шварценегер]] и [[Реј Дон Чонг]], а филмот ја следи приказната за пензионираниот полковник од Специјалните сили на Американската армија што се обидува да ја пронајде својата одвлечкана ќерка, заробена од неговите поранешни потчинети. Музиката ја компонирал [[Џејмс Хорнер]]. Филмот бил пуштен во киноприкажување во Соединетите Држави од страна на [[20th Century Fox]] на 4 октомври 1985 г., каде што добил пофалби за акционите делови и хуморот. Филмот остварил голем трговски успех на киноблагајните и бил номиниран за наградата „Сатурн“ за Најдобри специјални ефекти, но ја загубил наградата од филмот ''[[Враќање во иднината (филм од 1985)|Враќање во иднината]]''.<ref name="BOM"/> == Содржина == Пензионираниот оперативец на Специјалните сили, полковникот Џон Матрикс, живее во зафрлени планини заедно со својата ќерка Џени. Еден ден, кај него доаѓа неговиот поранешен претпоставен и пријател, генералот Кирби, за да го извести дека сите членови на неговата распуштена елитна единица се убиени од непознати напаѓачи. Веднаш штом заминува Кирби, Матрикс е во заседа нападнат од истите тие напаѓачи, по што и тој и Џени се земени како заложници од организаторот на заверата — Ариус, корумпираниот и соборен диктатор на Вал Верде, на кој му помага психотичниот поранешен потчинет на Матрикс, Бенет, кој длабоко го мрази Матрикс. Ариус му се заканува на Матрикс дека ќе ја убие Џени доколку тој не го убие тековниот водач на Вал Верде и не го врати Ариус на власт во рок од 24 часа. Без знаење на Ариус и Бенет, Матрикс успева да побегне од притворот уште на пат и започнува да планира како да ја спаси Џени и да го урне тиранинот, дури и ако тоа значи војување на „[[Трета светска војна]]“ во сопствена режија. == Улоги == {{Список со глумци}} |- | [[Арнолд Шварценегер]] || полковник Џон Матрикс |- | [[Реј Дон Чонг]] || Синди |- | [[Алиса Милано]] || Џени Матрикс |- | [[Дан Хедаја]] || генерал Ариус |- | [[Вернон Велс]] || капетан Бенет |- | [[Џејмс Олсон]] || генерал-мајор Франклин Кирби |- | [[Дејвид Патрик Кели]] || Сали |- | [[Бил Дјук]] || Кук |- | Дру Снајдер || Лосон |- | Мајкл Делано || Форестал |} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{IMDb title|id=0088944|title=Commando}} {{mojo title|id=commando|title=Commando}} * {{AFI film|57535}} [[Категорија:Американски филмови]] [[Категорија:Филмови на англиски јазик]] [[Категорија:Филмови со Арнолд Шварценегер]] [[Категорија:Американски акциони филмови]] [[Категорија:Филмови на 20th Century Fox]] [[Категорија:Филмови на шпански јазик]] 2cq8thsf23jz510zznim367825t0rz0 5650937 5650935 2026-10-28T21:32:43Z Andrew012p 85224 5650937 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Командос | изворен_наслов = Commando | слика = Commandoposter.jpg | големина_на_слика = | алт = | опис = Плакатот на филмот | режисер = [[Марк Л. Лестер]] | продуцент = [[Џоел Силвер]] | сценарист = [[Стивен Е. де Суза]] | сценарио = Стивен Е. де Суза | приказна = [[Џеф Лоуб]]<br />Метју Вајзман<br />Стивен Е. де Суза | заснован_на = | улоги = [[Арнолд Шварценегер]]<br />[[Реј Дон Чонг]] | раскажувач = | жанр = акција | музика = [[Џејмс Хорнер]] | аниматор = | кинематографија = [[Метју Ф. Леонети]] | монтажа = [[Марк Голдблат]]<br />Глен Фар<br />[[Џон Ф. Линк]] | студио = [[Silver Pictures]] | дистрибутер = [[20th Century Fox]] | премиера = {{Film date|1985|10|4}} | времетраење = 90 минути | земја = {{САД}} | јазик = {{Plainlist| * [[англиски јазик|англиски]] * [[шпански јазик|шпански]] * + [[македонски јазик|македонски]] <small>(титла)</small> }} | буџет = 10 милиони долари<ref name="AFI film-57535">{{AFI film|57535}}</ref> | заработка = 57,5 милиони долари<ref name="BOM">{{cite web|url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=commando.htm|title=Commando (1985)|work=[[Box Office Mojo]]|access-date=2012-10-11|archive-date=2017-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20171207023745/http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=commando.htm|url-status=live}}</ref> | претходен = | следен = | imdb_id = | веб_страница = }} '''''Командос''''' ({{langx|en|Commando}}) — американски [[Акција (жанр)|акционен филм]] од 1985 г., во режија на Марк Л. Лестер и произведен од [[Џоел Силвер]]. Главните улоги ги толкуваат [[Арнолд Шварценегер]] и [[Реј Дон Чонг]], а филмот ја следи приказната за пензионираниот полковник од Специјалните сили на Американската армија што се обидува да ја пронајде својата одвлечкана ќерка, заробена од неговите поранешни потчинети. Музиката ја компонирал [[Џејмс Хорнер]]. Филмот бил пуштен во киноприкажување во Соединетите Држави од страна на [[20th Century Fox]] на 4 октомври 1985 г., каде што добил пофалби за акционите делови и хуморот. Филмот остварил голем трговски успех на киноблагајните и бил номиниран за наградата „Сатурн“ за Најдобри специјални ефекти, но ја загубил наградата од филмот ''[[Враќање во иднината (филм од 1985)|Враќање во иднината]]''.<ref name="BOM"/> == Содржина == Пензионираниот оперативец на Специјалните сили, полковникот Џон Матрикс, живее во зафрлени планини заедно со својата ќерка Џени. Еден ден, кај него доаѓа неговиот поранешен претпоставен и пријател, генералот Кирби, за да го извести дека сите членови на неговата распуштена елитна единица се убиени од непознати напаѓачи. Веднаш штом заминува Кирби, Матрикс е во заседа нападнат од истите тие напаѓачи, по што и тој и Џени се земени како заложници од организаторот на заверата — Ариус, корумпираниот и соборен диктатор на Вал Верде, на кој му помага психотичниот поранешен потчинет на Матрикс, Бенет, кој длабоко го мрази Матрикс. Ариус му се заканува на Матрикс дека ќе ја убие Џени доколку тој не го убие тековниот водач на Вал Верде и не го врати Ариус на власт во рок од 24 часа. Без знаење на Ариус и Бенет, Матрикс успева да побегне од притворот уште на пат и започнува да планира како да ја спаси Џени и да го урне тиранинот, дури и ако тоа значи војување на „[[Трета светска војна]]“ во сопствена режија. == Улоги == {{Список со глумци}} |- | [[Арнолд Шварценегер]] || полковник Џон Матрикс |- | [[Реј Дон Чонг]] || Синди |- | [[Алиса Милано]] || Џени Матрикс |- | [[Дан Хедаја]] || генерал Ариус |- | [[Вернон Велс]] || капетан Бенет |- | [[Џејмс Олсон]] || генерал-мајор Франклин Кирби |- | [[Дејвид Патрик Кели]] || Сали |- | [[Бил Дјук]] || Кук |- | Дру Снајдер || Лосон |- | Мајкл Делано || Форестал |} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{IMDb title|id=0088944|title=Commando}} {{mojo title|id=commando|title=Commando}} * {{AFI film|57535}} [[Категорија:Американски филмови]] [[Категорија:Филмови на англиски јазик]] [[Категорија:Филмови со Арнолд Шварценегер]] [[Категорија:Американски акциони филмови]] [[Категорија:Филмови на 20th Century Fox]] [[Категорија:Филмови на шпански јазик]] e2lk4sulb7udft9dnegerjybbos9lpj 5650941 5650937 2026-10-28T21:36:21Z Andrew012p 85224 5650941 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Командос | изворен_наслов = Commando | слика = Commando Командос poster.jpg | големина_на_слика = | алт = | опис = Плакатот на филмот | режисер = [[Марк Л. Лестер]] | продуцент = [[Џоел Силвер]] | сценарист = [[Стивен Е. де Суза]] | сценарио = Стивен Е. де Суза | приказна = [[Џеф Лоуб]]<br />Метју Вајзман<br />Стивен Е. де Суза | заснован_на = | улоги = [[Арнолд Шварценегер]]<br />[[Реј Дон Чонг]] | раскажувач = | жанр = акција | музика = [[Џејмс Хорнер]] | аниматор = | кинематографија = [[Метју Ф. Леонети]] | монтажа = [[Марк Голдблат]]<br />Глен Фар<br />[[Џон Ф. Линк]] | студио = [[Silver Pictures]] | дистрибутер = [[20th Century Fox]] | премиера = {{Film date|1985|10|4}} | времетраење = 90 минути | земја = {{САД}} | јазик = {{Plainlist| * [[англиски јазик|англиски]] * [[шпански јазик|шпански]] * + [[македонски јазик|македонски]] <small>(титла)</small> }} | буџет = 10 милиони долари<ref name="AFI film-57535">{{AFI film|57535}}</ref> | заработка = 57,5 милиони долари<ref name="BOM">{{cite web|url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=commando.htm|title=Commando (1985)|work=[[Box Office Mojo]]|access-date=2012-10-11|archive-date=2017-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20171207023745/http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=commando.htm|url-status=live}}</ref> | претходен = | следен = | imdb_id = | веб_страница = }} '''''Командос''''' ({{langx|en|Commando}}) — американски [[Акција (жанр)|акционен филм]] од 1985 г., во режија на Марк Л. Лестер и произведен од [[Џоел Силвер]]. Главните улоги ги толкуваат [[Арнолд Шварценегер]] и [[Реј Дон Чонг]], а филмот ја следи приказната за пензионираниот полковник од Специјалните сили на Американската армија што се обидува да ја пронајде својата одвлечкана ќерка, заробена од неговите поранешни потчинети. Музиката ја компонирал [[Џејмс Хорнер]]. Филмот бил пуштен во киноприкажување во Соединетите Држави од страна на [[20th Century Fox]] на 4 октомври 1985 г., каде што добил пофалби за акционите делови и хуморот. Филмот остварил голем трговски успех на киноблагајните и бил номиниран за наградата „Сатурн“ за Најдобри специјални ефекти, но ја загубил наградата од филмот ''[[Враќање во иднината (филм од 1985)|Враќање во иднината]]''.<ref name="BOM"/> == Содржина == Пензионираниот оперативец на Специјалните сили, полковникот Џон Матрикс, живее во зафрлени планини заедно со својата ќерка Џени. Еден ден, кај него доаѓа неговиот поранешен претпоставен и пријател, генералот Кирби, за да го извести дека сите членови на неговата распуштена елитна единица се убиени од непознати напаѓачи. Веднаш штом заминува Кирби, Матрикс е во заседа нападнат од истите тие напаѓачи, по што и тој и Џени се земени како заложници од организаторот на заверата — Ариус, корумпираниот и соборен диктатор на Вал Верде, на кој му помага психотичниот поранешен потчинет на Матрикс, Бенет, кој длабоко го мрази Матрикс. Ариус му се заканува на Матрикс дека ќе ја убие Џени доколку тој не го убие тековниот водач на Вал Верде и не го врати Ариус на власт во рок од 24 часа. Без знаење на Ариус и Бенет, Матрикс успева да побегне од притворот уште на пат и започнува да планира како да ја спаси Џени и да го урне тиранинот, дури и ако тоа значи војување на „[[Трета светска војна]]“ во сопствена режија. == Улоги == {{Список со глумци}} |- | [[Арнолд Шварценегер]] || полковник Џон Матрикс |- | [[Реј Дон Чонг]] || Синди |- | [[Алиса Милано]] || Џени Матрикс |- | [[Дан Хедаја]] || генерал Ариус |- | [[Вернон Велс]] || капетан Бенет |- | [[Џејмс Олсон]] || генерал-мајор Франклин Кирби |- | [[Дејвид Патрик Кели]] || Сали |- | [[Бил Дјук]] || Кук |- | Дру Снајдер || Лосон |- | Мајкл Делано || Форестал |} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{IMDb title|id=0088944|title=Commando}} {{mojo title|id=commando|title=Commando}} * {{AFI film|57535}} [[Категорија:Американски филмови]] [[Категорија:Филмови на англиски јазик]] [[Категорија:Филмови со Арнолд Шварценегер]] [[Категорија:Американски акциони филмови]] [[Категорија:Филмови на 20th Century Fox]] [[Категорија:Филмови на шпански јазик]] 1fz8uixk80y4bmuvy6xpxotom65c8gb 5650943 5650941 2026-10-28T21:38:48Z Andrew012p 85224 5650943 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Филм | име = Командос | изворен_наслов = Commando | слика = Commando Командос poster.jpg | големина_на_слика = | алт = | опис = Плакатот на филмот | режисер = [[Марк Л. Лестер]] | продуцент = [[Џоел Силвер]] | сценарист = [[Стивен Е. де Суза]] | сценарио = Стивен Е. де Суза | приказна = [[Џеф Лоуб]]<br />Метју Вајзман<br />Стивен Е. де Суза | заснован_на = | улоги = [[Арнолд Шварценегер]]<br />[[Реј Дон Чонг]] | раскажувач = | жанр = акција | музика = [[Џејмс Хорнер]] | аниматор = | кинематографија = [[Метју Ф. Леонети]] | монтажа = [[Марк Голдблат]]<br />Глен Фар<br />[[Џон Ф. Линк]] | студио = [[Silver Pictures]] | дистрибутер = [[20th Century Fox]] | премиера = {{Film date|1985|10|4}} г. | времетраење = 90 минути | земја = {{САД}} | јазик = {{Plainlist| * [[англиски јазик|англиски]] * [[шпански јазик|шпански]] * + [[македонски јазик|македонски]] <small>(титла)</small> }} | буџет = 10 милиони долари<ref name="AFI film-57535">{{AFI film|57535}}</ref> | заработка = 57,5 милиони долари<ref name="BOM">{{cite web|url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=commando.htm|title=Commando (1985)|work=[[Box Office Mojo]]|access-date=2012-10-11|archive-date=2017-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20171207023745/http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=commando.htm|url-status=live}}</ref> | претходен = | следен = | imdb_id = | веб_страница = }} '''''Командос''''' ({{langx|en|Commando}}) — американски [[Акција (жанр)|акционен филм]] од 1985 г., во режија на Марк Л. Лестер и произведен од [[Џоел Силвер]]. Главните улоги ги толкуваат [[Арнолд Шварценегер]] и [[Реј Дон Чонг]], а филмот ја следи приказната за пензионираниот полковник од Специјалните сили на Американската армија што се обидува да ја пронајде својата одвлечкана ќерка, заробена од неговите поранешни потчинети. Музиката ја компонирал [[Џејмс Хорнер]]. Филмот бил пуштен во киноприкажување во Соединетите Држави од страна на [[20th Century Fox]] на 4 октомври 1985 г., каде што добил пофалби за акционите делови и хуморот. Филмот остварил голем трговски успех на киноблагајните и бил номиниран за наградата „Сатурн“ за Најдобри специјални ефекти, но ја загубил наградата од филмот ''[[Враќање во иднината (филм од 1985)|Враќање во иднината]]''.<ref name="BOM"/> == Содржина == Пензионираниот оперативец на Специјалните сили, полковникот Џон Матрикс, живее во зафрлени планини заедно со својата ќерка Џени. Еден ден, кај него доаѓа неговиот поранешен претпоставен и пријател, генералот Кирби, за да го извести дека сите членови на неговата распуштена елитна единица се убиени од непознати напаѓачи. Веднаш штом заминува Кирби, Матрикс е во заседа нападнат од истите тие напаѓачи, по што и тој и Џени се земени како заложници од организаторот на заверата — Ариус, корумпираниот и соборен диктатор на Вал Верде, на кој му помага психотичниот поранешен потчинет на Матрикс, Бенет, кој длабоко го мрази Матрикс. Ариус му се заканува на Матрикс дека ќе ја убие Џени доколку тој не го убие тековниот водач на Вал Верде и не го врати Ариус на власт во рок од 24 часа. Без знаење на Ариус и Бенет, Матрикс успева да побегне од притворот уште на пат и започнува да планира како да ја спаси Џени и да го урне тиранинот, дури и ако тоа значи војување на „[[Трета светска војна]]“ во сопствена режија. == Улоги == {{Список со глумци}} |- | [[Арнолд Шварценегер]] || полковник Џон Матрикс |- | [[Реј Дон Чонг]] || Синди |- | [[Алиса Милано]] || Џени Матрикс |- | [[Дан Хедаја]] || генерал Ариус |- | [[Вернон Велс]] || капетан Бенет |- | [[Џејмс Олсон]] || генерал-мајор Франклин Кирби |- | [[Дејвид Патрик Кели]] || Сали |- | [[Бил Дјук]] || Кук |- | Дру Снајдер || Лосон |- | Мајкл Делано || Форестал |} == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{IMDb title|id=0088944|title=Commando}} {{mojo title|id=commando|title=Commando}} * {{AFI film|57535}} [[Категорија:Американски филмови]] [[Категорија:Филмови на англиски јазик]] [[Категорија:Филмови со Арнолд Шварценегер]] [[Категорија:Американски акциони филмови]] [[Категорија:Филмови на 20th Century Fox]] [[Категорија:Филмови на шпански јазик]] 8ii9dd95qpsk1h1qkirptnmadqiepsm 1 1406772 5650936 2026-10-28T21:32:05Z Andrew012p 85224 Создадена страница со: {{СЗР}} 5650936 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 6 1406773 5650939 2026-10-28T21:35:58Z Andrew012p 85224 {{Податоци за неслободна слика |Опис = филмски плакат |Извор = https://image.tmdb.org/t/p/original/2XT7sRxfCmO3FFWJTf2fWNlmtR2.jpg |Дел = цел |Ниска_резолуција = да |други_информации = }} {{Образложение за неслободна слика |Статија = Командос (филм) |Намена = прикажување |Заменливост = нема }} 5650939 wikitext text/x-wiki == Опис == {{Податоци за неслободна слика |Опис = филмски плакат |Извор = https://image.tmdb.org/t/p/original/2XT7sRxfCmO3FFWJTf2fWNlmtR2.jpg |Дел = цел |Ниска_резолуција = да |други_информации = }} {{Образложение за неслободна слика |Статија = Командос (филм) |Намена = прикажување |Заменливост = нема }} == Лиценцирање == {{Филмски плакат}} 4vjjawwfl34cvqingqh34eh3atvbs2d 0 1406774 5650945 2026-10-28T21:48:28Z P.Nedelkovski 47736 нова страница 5650945 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Ракопис | name = Синајски служебник | image = | caption = | type = Литургиски одломки ([[Служебник]]) | date = крај на XI век | language = [[Старословенски јазик|Старословенски]] | script = [[Глаголица]] (заоблена) | sheets = 3 [[Пергамент|пергаментни]] листови (физички разделени) | location = [[Руска национална библиотека]];<br>[[Библиотека на Руската академија на науките]] (БАН) | id = РНБ Глаг. 2 (два листа);<br>БАН 24.4.8 (еден лист) }} '''Синајски служебник''' — истакнат [[старословенски ракопис]] од крајот на [[XI век]], сочуван во вид на три [[Пергамент|пергаментни]] листови напишани на [[глаголица]]. Овие фрагменти содржат превод на грчки литургиски текст и претставуваат еден од најстарите словенски сведоштва за воведувањето на литургиите на [[Јован Златоуст]] и [[Василиј Велики]]. == Историја на пронаоѓањето и поделба == Овие три листа првично биле подврзани и откриени како дел од поголемиот зборник познат како ''[[Синајски евхологиј]]'' во [[Манастир Света Катерина|манастирот „Света Катерина“]] на [[Синајска Гора|Синајската Гора]] во [[Египет]]. Во текот на [[XIX век]], листовите биле одвоени од матичниот кодекс и однесени во Русија од страна на двајца различни истражувачи: * ''Двата листа од Руската национална библиотека (РНБ):'' Во 1850 година, рускиот архимандрит Порфириј Успенски пронашол и зел два листа како палеографски примерок. Денес тие се чуваат во Санкт Петербург под сигнатурата ''Глаг. 2''. Во македонската археографија, овој конкретен фрагмент од два листа е детално опишан во капиталното дело ''„Македонски споменици со глаголско и со кирилско писмо“''.<ref>{{Наведена книга |title=Македонски споменици со глаголско и со кирилско писмо |chapter=7. Служебник}}</ref> * ''Третиот лист од Библиотеката на Академијата на науките (БАН):'' Во 1853 година, Н. П. Крилов зел уште еден (третиот) лист од истиот служебник на Синај. Овој лист подоцна преминал во збирката на БАН во Санкт Петербург, каде што денес се чува под шифрата ''24.4.8''.<ref>Сводный каталог славяно-русских рукописных книг XI-XIII вв. — М., 1984. — С. 55.</ref> == Особености на ракописот == Ракописот е пишуван со карактеристично заоблено глаголско писмо. Текстот е богато украсен со обоени заставки (на првиот лист се наоѓа заставка во вид на осум преплетени кругови во црвена, зелена, жолта и сина боја) и орнаментални иницијали. [[Палеографија|Палеографските]] и јазичните црти на текстот го поврзуваат со македонското јазично подрачје и традицијата на [[Охридска книжевна школа|Охридската книжевна школа]]. == Научно проучување == Првите научни информации за деловите од овој ракопис ги објавил истакнатиот славист Исмаил Срезневски во неговото дело „Древние глаголические памятники“ во 1866 година.<ref>И. Срезневский, ''Древние глаголические памятники'', Спб., 1866.</ref> == Поврзано == * [[Синајски евхологиј]] * [[Глаголица]] * [[Охридска книжевна школа]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Старословенски ракописи]] [[Категорија:Глаголски ракописи]] [[Категорија:Македонски ракописи]] no8a1lumktgctiny84n20ccjvsvgezp 5650946 5650945 2026-10-28T21:48:48Z P.Nedelkovski 47736 отстранета [[Категорија:Глаголски ракописи]]; додадена [[Категорија:Глаголички ракописи]] користејќи го [[:en:Wikipedia:HotCat|HotCat]] 5650946 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Ракопис | name = Синајски служебник | image = | caption = | type = Литургиски одломки ([[Служебник]]) | date = крај на XI век | language = [[Старословенски јазик|Старословенски]] | script = [[Глаголица]] (заоблена) | sheets = 3 [[Пергамент|пергаментни]] листови (физички разделени) | location = [[Руска национална библиотека]];<br>[[Библиотека на Руската академија на науките]] (БАН) | id = РНБ Глаг. 2 (два листа);<br>БАН 24.4.8 (еден лист) }} '''Синајски служебник''' — истакнат [[старословенски ракопис]] од крајот на [[XI век]], сочуван во вид на три [[Пергамент|пергаментни]] листови напишани на [[глаголица]]. Овие фрагменти содржат превод на грчки литургиски текст и претставуваат еден од најстарите словенски сведоштва за воведувањето на литургиите на [[Јован Златоуст]] и [[Василиј Велики]]. == Историја на пронаоѓањето и поделба == Овие три листа првично биле подврзани и откриени како дел од поголемиот зборник познат како ''[[Синајски евхологиј]]'' во [[Манастир Света Катерина|манастирот „Света Катерина“]] на [[Синајска Гора|Синајската Гора]] во [[Египет]]. Во текот на [[XIX век]], листовите биле одвоени од матичниот кодекс и однесени во Русија од страна на двајца различни истражувачи: * ''Двата листа од Руската национална библиотека (РНБ):'' Во 1850 година, рускиот архимандрит Порфириј Успенски пронашол и зел два листа како палеографски примерок. Денес тие се чуваат во Санкт Петербург под сигнатурата ''Глаг. 2''. Во македонската археографија, овој конкретен фрагмент од два листа е детално опишан во капиталното дело ''„Македонски споменици со глаголско и со кирилско писмо“''.<ref>{{Наведена книга |title=Македонски споменици со глаголско и со кирилско писмо |chapter=7. Служебник}}</ref> * ''Третиот лист од Библиотеката на Академијата на науките (БАН):'' Во 1853 година, Н. П. Крилов зел уште еден (третиот) лист од истиот служебник на Синај. Овој лист подоцна преминал во збирката на БАН во Санкт Петербург, каде што денес се чува под шифрата ''24.4.8''.<ref>Сводный каталог славяно-русских рукописных книг XI-XIII вв. — М., 1984. — С. 55.</ref> == Особености на ракописот == Ракописот е пишуван со карактеристично заоблено глаголско писмо. Текстот е богато украсен со обоени заставки (на првиот лист се наоѓа заставка во вид на осум преплетени кругови во црвена, зелена, жолта и сина боја) и орнаментални иницијали. [[Палеографија|Палеографските]] и јазичните црти на текстот го поврзуваат со македонското јазично подрачје и традицијата на [[Охридска книжевна школа|Охридската книжевна школа]]. == Научно проучување == Првите научни информации за деловите од овој ракопис ги објавил истакнатиот славист Исмаил Срезневски во неговото дело „Древние глаголические памятники“ во 1866 година.<ref>И. Срезневский, ''Древние глаголические памятники'', Спб., 1866.</ref> == Поврзано == * [[Синајски евхологиј]] * [[Глаголица]] * [[Охридска книжевна школа]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Старословенски ракописи]] [[Категорија:Глаголички ракописи]] [[Категорија:Македонски ракописи]] hsgompeqsnlvy9yval36kt8b8rzml3r 5650947 5650946 2026-10-28T21:51:10Z P.Nedelkovski 47736 поправки 5650947 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Ракопис | name = Синајски служебник | image = | caption = | type = Литургиски одломки ([[Служебник]]) | date = крај на XI век | language = [[Старословенски јазик|Старословенски]] | script = [[Глаголица]] (заоблена) | sheets = 3 [[Пергамент|пергаментни]] листови (физички разделени) | location = [[Руска национална библиотека]];<br>[[Библиотека на Руската академија на науките]] (БАН) | id = РНБ Глаг. 2 (два листа);<br>БАН 24.4.8 (еден лист) }} '''Синајски служебник''' — истакнат [[старословенски ракопис]] од крајот на [[XI век]], сочуван во вид на три [[Пергамент|пергаментни]] листови напишани на [[глаголица]]. Овие фрагменти содржат превод на грчки литургиски текст и претставуваат еден од најстарите словенски сведоштва за воведувањето на литургиите на [[Јован Златоуст]] и [[Василиј Велики]]. == Историја на пронаоѓањето и поделба == Овие три листа првично биле подврзани и откриени како дел од поголемиот зборник познат како ''[[Синајски евхологиј]]'' во [[Манастир Света Катерина|манастирот „Света Катерина“]] на [[Синајска Гора|Синајската Гора]] во [[Египет]]. Во текот на [[XIX век]], листовите биле одвоени од матичниот кодекс и однесени во Русија од страна на двајца различни истражувачи: * ''Двата листа од Руската национална библиотека (РНБ):'' Во 1850 година, рускиот архимандрит Порфириј Успенски пронашол и зел два листа како палеографски примерок. Денес тие се чуваат во Санкт Петербург под сигнатурата ''Глаг. 2''. Во македонската археографија, овој конкретен фрагмент од два листа е детално опишан во капиталното дело ''„Македонски споменици со глаголско и со кирилско писмо“''.<ref name="Споменици">{{наведена книга |last1=Велев |first1=Илија |author-link1=Илија Велев |last2=Макаријоска |first2=Лилјана |author-link2=Лилјана Макаријоска |last3=Црвенковска |first3=Емилија |author-link3=Емилија Црвенковска |title=Македонски споменици со глаголско и со кирилско писмо |date=2008 |publisher=[[Институт за македонски јазик „Крсте Мисирков“]] |location=Скопје |page=24 |isbn=978-9989-640-85-8 |chapter=7. Служебник}}</ref> * ''Третиот лист од Библиотеката на Академијата на науките (БАН):'' Во 1853 година, Н. П. Крилов зел уште еден (третиот) лист од истиот служебник на Синај. Овој лист подоцна преминал во збирката на БАН во Санкт Петербург, каде што денес се чува под шифрата ''24.4.8''.<ref>Сводный каталог славяно-русских рукописных книг XI-XIII вв. — М., 1984. — С. 55.</ref> == Особености на ракописот == Ракописот е пишуван со карактеристично заоблено глаголско писмо. Текстот е богато украсен со обоени заставки (на првиот лист се наоѓа заставка во вид на осум преплетени кругови во црвена, зелена, жолта и сина боја) и орнаментални иницијали. [[Палеографија|Палеографските]] и јазичните црти на текстот го поврзуваат со македонското јазично подрачје и традицијата на [[Охридска книжевна школа|Охридската книжевна школа]]. == Научно проучување == Првите научни информации за деловите од овој ракопис ги објавил истакнатиот славист Исмаил Срезневски во неговото дело „Древние глаголические памятники“ во 1866 година.<ref>И. Срезневский, ''Древние глаголические памятники'', Спб., 1866.</ref> == Поврзано == * [[Синајски евхологиј]] * [[Глаголица]] * [[Охридска книжевна школа]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Старословенски ракописи]] [[Категорија:Глаголички ракописи]] [[Категорија:Македонски ракописи]] 7z6wezn5fd8v7axezviuq4lnpubets9 5650948 5650947 2026-10-28T21:52:04Z P.Nedelkovski 47736 додадена/изменета предлошка 5650948 wikitext text/x-wiki {{закосен наслов}} {{Инфокутија Ракопис | name = Синајски служебник | image = | caption = | type = Литургиски одломки ([[Служебник]]) | date = крај на XI век | language = [[Старословенски јазик|Старословенски]] | script = [[Глаголица]] (заоблена) | sheets = 3 [[Пергамент|пергаментни]] листови (физички разделени) | location = [[Руска национална библиотека]];<br>[[Библиотека на Руската академија на науките]] (БАН) | id = РНБ Глаг. 2 (два листа);<br>БАН 24.4.8 (еден лист) }} '''Синајски служебник''' — истакнат [[старословенски ракопис]] од крајот на [[XI век]], сочуван во вид на три [[Пергамент|пергаментни]] листови напишани на [[глаголица]]. Овие фрагменти содржат превод на грчки литургиски текст и претставуваат еден од најстарите словенски сведоштва за воведувањето на литургиите на [[Јован Златоуст]] и [[Василиј Велики]]. == Историја на пронаоѓањето и поделба == Овие три листа првично биле подврзани и откриени како дел од поголемиот зборник познат како ''[[Синајски евхологиј]]'' во [[Манастир Света Катерина|манастирот „Света Катерина“]] на [[Синајска Гора|Синајската Гора]] во [[Египет]]. Во текот на [[XIX век]], листовите биле одвоени од матичниот кодекс и однесени во Русија од страна на двајца различни истражувачи: * ''Двата листа од Руската национална библиотека (РНБ):'' Во 1850 година, рускиот архимандрит Порфириј Успенски пронашол и зел два листа како палеографски примерок. Денес тие се чуваат во Санкт Петербург под сигнатурата ''Глаг. 2''. Во македонската археографија, овој конкретен фрагмент од два листа е детално опишан во капиталното дело ''„Македонски споменици со глаголско и со кирилско писмо“''.<ref name="Споменици">{{наведена книга |last1=Велев |first1=Илија |author-link1=Илија Велев |last2=Макаријоска |first2=Лилјана |author-link2=Лилјана Макаријоска |last3=Црвенковска |first3=Емилија |author-link3=Емилија Црвенковска |title=Македонски споменици со глаголско и со кирилско писмо |date=2008 |publisher=[[Институт за македонски јазик „Крсте Мисирков“]] |location=Скопје |page=24 |isbn=978-9989-640-85-8 |chapter=7. Служебник}}</ref> * ''Третиот лист од Библиотеката на Академијата на науките (БАН):'' Во 1853 година, Н. П. Крилов зел уште еден (третиот) лист од истиот служебник на Синај. Овој лист подоцна преминал во збирката на БАН во Санкт Петербург, каде што денес се чува под шифрата ''24.4.8''.<ref>Сводный каталог славяно-русских рукописных книг XI-XIII вв. — М., 1984. — С. 55.</ref> == Особености на ракописот == Ракописот е пишуван со карактеристично заоблено глаголско писмо. Текстот е богато украсен со обоени заставки (на првиот лист се наоѓа заставка во вид на осум преплетени кругови во црвена, зелена, жолта и сина боја) и орнаментални иницијали. [[Палеографија|Палеографските]] и јазичните црти на текстот го поврзуваат со македонското јазично подрачје и традицијата на [[Охридска книжевна школа|Охридската книжевна школа]]. == Научно проучување == Првите научни информации за деловите од овој ракопис ги објавил истакнатиот славист Исмаил Срезневски во неговото дело „Древние глаголические памятники“ во 1866 година.<ref>И. Срезневский, ''Древние глаголические памятники'', Спб., 1866.</ref> == Поврзано == * [[Синајски евхологиј]] * [[Глаголица]] * [[Охридска книжевна школа]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Старословенски ракописи]] [[Категорија:Глаголички ракописи]] [[Категорија:Македонски ракописи]] mlasl0j92rq0yn65wsayqvyf66bb7y4 5650953 5650948 2026-10-28T21:59:14Z P.Nedelkovski 47736 поправки 5650953 wikitext text/x-wiki {{закосен наслов}} {{Инфокутија Ракопис | name = Синајски служебник | image = | caption = | Also known as = | Type = Литургиски одломки ([[Служебник]]) | Date = крај на XI век | Place of origin = | Language(s) = [[Старословенски јазик|Старословенски]] | Material = [[Пергамент]] | Size = 3 пергаментни листа | Script = [[Глаголица]] (заооблена) | Discovered = 2 од страна на архимандритот Порфириј Успенски и 1 од Н. П. Крилов | location = [[Санкт Петербург]] (РАН, бр. 24.4.25) и Библиотека на Рилскиот манастир (бр. 3/6) }} {{Инфокутија Ракопис '''''Синајски служебник''''' — истакнат [[старословенски ракопис]] од крајот на [[XI век]], сочуван во вид на три [[Пергамент|пергаментни]] листови напишани на [[глаголица]]. Овие фрагменти содржат превод на грчки литургиски текст и претставуваат еден од најстарите словенски сведоштва за воведувањето на литургиите на [[Јован Златоуст]] и [[Василиј Велики]]. == Историја на пронаоѓањето и поделба == Овие три листа првично биле подврзани и откриени како дел од поголемиот зборник познат како ''[[Синајски евхологиј]]'' во [[Манастир Света Катерина|манастирот „Света Катерина“]] на [[Синајска Гора|Синајската Гора]] во [[Египет]]. Во текот на [[XIX век]], листовите биле одвоени од матичниот кодекс и однесени во Русија од страна на двајца различни истражувачи: * ''Двата листа од Руската национална библиотека (РНБ):'' Во 1850 година, рускиот архимандрит Порфириј Успенски пронашол и зел два листа како палеографски примерок. Денес тие се чуваат во Санкт Петербург под сигнатурата ''Глаг. 2''. Во македонската археографија, овој конкретен фрагмент од два листа е детално опишан во капиталното дело ''„Македонски споменици со глаголско и со кирилско писмо“''.<ref name="Споменици">{{наведена книга |last1=Велев |first1=Илија |author-link1=Илија Велев |last2=Макаријоска |first2=Лилјана |author-link2=Лилјана Макаријоска |last3=Црвенковска |first3=Емилија |author-link3=Емилија Црвенковска |title=Македонски споменици со глаголско и со кирилско писмо |date=2008 |publisher=[[Институт за македонски јазик „Крсте Мисирков“]] |location=Скопје |page=24 |isbn=978-9989-640-85-8 |chapter=7. Служебник}}</ref> * ''Третиот лист од Библиотеката на Академијата на науките (БАН):'' Во 1853 година, Н. П. Крилов зел уште еден (третиот) лист од истиот служебник на Синај. Овој лист подоцна преминал во збирката на БАН во Санкт Петербург, каде што денес се чува под шифрата ''24.4.8''.<ref>Сводный каталог славяно-русских рукописных книг XI-XIII вв. — М., 1984. — С. 55.</ref> == Особености на ракописот == Ракописот е пишуван со карактеристично заоблено глаголско писмо. Текстот е богато украсен со обоени заставки (на првиот лист се наоѓа заставка во вид на осум преплетени кругови во црвена, зелена, жолта и сина боја) и орнаментални иницијали. [[Палеографија|Палеографските]] и јазичните црти на текстот го поврзуваат со македонското јазично подрачје и традицијата на [[Охридска книжевна школа|Охридската книжевна школа]]. == Научно проучување == Првите научни информации за деловите од овој ракопис ги објавил истакнатиот славист Исмаил Срезневски во неговото дело „Древние глаголические памятники“ во 1866 година.<ref>И. Срезневский, ''Древние глаголические памятники'', Спб., 1866.</ref> == Поврзано == * [[Синајски евхологиј]] * [[Глаголица]] * [[Охридска книжевна школа]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Старословенски ракописи]] [[Категорија:Глаголички ракописи]] [[Категорија:Македонски ракописи]] rzm3hxnfrjlxjocdnktas2rvdttiqnt 5650954 5650953 2026-10-28T22:00:47Z P.Nedelkovski 47736 поправки 5650954 wikitext text/x-wiki {{закосен наслов}} {{Инфокутија Ракопис | name = Синајски служебник | image = | caption = | Also known as = | Type = Литургиски одломки ([[Служебник]]) | Date = крај на XI век | Place of origin = | Language(s) = [[Старословенски јазик|Старословенски]] | Material = [[Пергамент]] | Size = 3 пергаментни листа | Script = [[Глаголица]] (заооблена) | Discovered = 2 од страна на архимандритот Порфириј Успенски и 1 од Н. П. Крилов | location = [[Руска национална библиотека]];<br>Библиотека на Руската академија на науките (БАН) | id = РНБ Глаг. 2 (два листа);<br>БАН 24.4.8 (еден лист) }} '''''Синајски служебник''''' — истакнат [[старословенски ракопис]] од крајот на [[XI век]], сочуван во вид на три [[Пергамент|пергаментни]] листови напишани на [[глаголица]]. Овие фрагменти содржат превод на грчки литургиски текст и претставуваат еден од најстарите словенски сведоштва за воведувањето на литургиите на [[Јован Златоуст]] и [[Василиј Велики]]. == Историја на пронаоѓањето и поделба == Овие три листа првично биле подврзани и откриени како дел од поголемиот зборник познат како ''[[Синајски евхологиј]]'' во [[Манастир Света Катерина|манастирот „Света Катерина“]] на [[Синајска Гора|Синајската Гора]] во [[Египет]]. Во текот на [[XIX век]], листовите биле одвоени од матичниот кодекс и однесени во Русија од страна на двајца различни истражувачи: * ''Двата листа од Руската национална библиотека (РНБ):'' Во 1850 година, рускиот архимандрит Порфириј Успенски пронашол и зел два листа како палеографски примерок. Денес тие се чуваат во Санкт Петербург под сигнатурата ''Глаг. 2''. Во македонската археографија, овој конкретен фрагмент од два листа е детално опишан во капиталното дело ''„Македонски споменици со глаголско и со кирилско писмо“''.<ref name="Споменици">{{наведена книга |last1=Велев |first1=Илија |author-link1=Илија Велев |last2=Макаријоска |first2=Лилјана |author-link2=Лилјана Макаријоска |last3=Црвенковска |first3=Емилија |author-link3=Емилија Црвенковска |title=Македонски споменици со глаголско и со кирилско писмо |date=2008 |publisher=[[Институт за македонски јазик „Крсте Мисирков“]] |location=Скопје |page=24 |isbn=978-9989-640-85-8 |chapter=7. Служебник}}</ref> * ''Третиот лист од Библиотеката на Академијата на науките (БАН):'' Во 1853 година, Н. П. Крилов зел уште еден (третиот) лист од истиот служебник на Синај. Овој лист подоцна преминал во збирката на БАН во Санкт Петербург, каде што денес се чува под шифрата ''24.4.8''.<ref>Сводный каталог славяно-русских рукописных книг XI-XIII вв. — М., 1984. — С. 55.</ref> == Особености на ракописот == Ракописот е пишуван со карактеристично заоблено глаголско писмо. Текстот е богато украсен со обоени заставки (на првиот лист се наоѓа заставка во вид на осум преплетени кругови во црвена, зелена, жолта и сина боја) и орнаментални иницијали. [[Палеографија|Палеографските]] и јазичните црти на текстот го поврзуваат со македонското јазично подрачје и традицијата на [[Охридска книжевна школа|Охридската книжевна школа]]. == Научно проучување == Првите научни информации за деловите од овој ракопис ги објавил истакнатиот славист Исмаил Срезневски во неговото дело „Древние глаголические памятники“ во 1866 година.<ref>И. Срезневский, ''Древние глаголические памятники'', Спб., 1866.</ref> == Поврзано == * [[Синајски евхологиј]] * [[Глаголица]] * [[Охридска книжевна школа]] == Наводи == {{наводи}} [[Категорија:Старословенски ракописи]] [[Категорија:Глаголички ракописи]] [[Категорија:Македонски ракописи]] 02vkc65mz63va6yfbv5d6v7m7gs3rk2 0 1406775 5650949 2026-10-28T21:55:27Z Andrew012p 85224 Создадена страница со: [[Податотека:Tuwaiq_Escarpment-14h38m25s-k.jpg|мини|десно|Поглед на гребенот Туваик. Ријад е веднаш зад хоризонтот.]]'''Неџд''' ({{langx|ar|نجд}}, буквално: „возвишување“) — област во центарот на [[Арапски Полуостров|Арапскиот Полуостров]], дел од [[Саудиска Арабија]]. Тука с... 5650949 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Tuwaiq_Escarpment-14h38m25s-k.jpg|мини|десно|Поглед на гребенот Туваик. Ријад е веднаш зад хоризонтот.]]'''Неџд''' ({{langx|ar|نجд}}, буквално: „возвишување“) — област во центарот на [[Арапски Полуостров|Арапскиот Полуостров]], дел од [[Саудиска Арабија]]. Тука се наоѓа главниот град на Саудиска Арабија, [[Ријад]]. Во Неџд зародила класичната арапска поезија, а подоцна и верските и политичките движења што довеле до создавање на Саудиска Арабија. Кралското семејство Ел Сауд потекнува од Неџд. == Географија == === Граници на Неџд === Арапскиот збор ''неџд'', што буквално значи „возвишување“, порано се користел за многу региони во внатрешноста на Арапскиот Полуостров. Како и да е, најпознат меѓу нив бил централниот регион на полуостровот, кој на запад отприлика бил ограничен со Хиџазските Планини и [[Јемен]], а на исток со историската провинција [[Бахреин]]. Средновековните [[ислам]]ски [[географ]]и потрошиле многу време за да ги утврдат точните граници меѓу [[Хиџаз]] и Неџд, а општото мислење било дека западните граници на Неџд се протегаат таму каде што западните планини и слојот од лавини наслаги почнуваат благо да се спуштаат кон исток, додека источните граници одат по тесната лента од црвени песочни [[дина|дини]], позната како пустината Дахна, на околу 100 км источно од современиот Ријад. Јужна граница на Неџд секогаш се сметала пустината [[Руб ел Хали]], а на јужната граница се наоѓаат [[Вади|вадиите]] Рања, Биша и Татлит. Северните граници на Неџд низ времето ја менувале својата положба, па средновековните географи им посветувале многу помалку внимание. Во раните исламски векови се сметало дека Неџд се протега сѐ до [[Еуфрат]] на границата меѓу Арабија и [[Месопотамија]]. Меѓутоа, регионите што непосредно граничат со пустините на [[Сирија]] и [[Ирак]] биле одвоени од остатокот на Неџд со големата пустина Нефуд и биле населени речиси исклучиво со бедуински племиња, кои биле во многу поблиски врски со Ирак и Сирија отколку со внатрешна Арабија. Поради тоа, поимот „Неџд“ подоцна почнал да се применува само за висорамнината Неџд, чија природна граница ја сочинува пустината Нефуд. == Топографија == Неџд претставува висорамнина со преовладувачки височини од 600 до 900 метри (од 762 до 1525 м), која се спушта од запад кон исток.<ref>[https://web.archive.org/web/20250505092828/https://old.bigenc.ru/geography/text/6036301 Аравийский полуостров] : [арх. 17 октомври 2022] // Большая российская энциклопедия [Электронный ресурс]. — 2021. (руски)</ref> Во оазите од источниот дел се сместени населбите, додека останатиот дел традиционално е ретко населен со номадски бедуини. Од топографските знаменитости вреди да се истакнат двојните планини Аџа и Салма на север, во близина на Хаил, и планинскиот венец Туваик, кој се протега во центарот од север кон југ. Тука се и бројните суви речни корита ([[вади]]): Ханифа во близина на Ријад, Нам на југ, Ер Рума во провинцијата Ел Касим на север, Ад Давасир на најјужниот крај на Неџд и други. Повеќето села и населби се сместени покрај ваквите вадии поради нивната способност да акумулираат вредна дождовница во услови на сушна пустинска клима. Другите населби се наоѓаат во оазите. Историски гледано, Неџд се дели на неколку реони во кои се распоредени групи населби, при што секој од овие реони има свои традиции и дијалект. Најистакнат меѓу овие реони е Ел Арид, каде што е сместен Ријад. Меѓутоа, во современа Саудиска Арабија Неџд се дели на три административни области: Хаил, Ел Касим и Ријад, со вкупна површина од 554.000 км². == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://fb.uklo.edu.mk/wp-content/uploads/2023/05/Raim-Jashari-2.pdf ТЕОРИСКО-МЕТОДОЛОШКИ ПРИСТАПИ ВО ИСТРАЖУВАЊЕТО НА БЕЗБЕДНОСНИТЕ КОНЦЕПТИ И ИНТЕРПРЕТАЦИИ НА ИСЛАМСКИОТ РАДИКАЛИЗАМ] [[Категорија:Региони во Азија]] [[Категорија:Висорамнини во Азија]] az1hseeq2s2ajs1b2umjvt5dz64hsg3 5650952 5650949 2026-10-28T21:58:13Z Andrew012p 85224 5650952 wikitext text/x-wiki [[Податотека:Tuwaiq_Escarpment-14h38m25s-k.jpg|мини|десно|Поглед на гребенот Туваик. Ријад е веднаш зад видикот.]]'''Неџд''' ({{langx|ar|نجд}}, буквално: „возвишување“) — област во центарот на [[Арапски Полуостров|Арапскиот Полуостров]], дел од [[Саудиска Арабија]]. Тука се наоѓа главниот град на Саудиска Арабија, [[Ријад]]. Во Неџд зародила класичната арапска поезија, а подоцна и верските и политичките движења што довеле до создавање на Саудиска Арабија. Кралското семејство Ел Сауд потекнува од Неџд. == Географија == === Граници на Неџд === Арапскиот збор ''неџд'', што буквално значи „возвишување“, порано се користел за многу региони во внатрешноста на Арапскиот Полуостров. Како и да е, најпознат меѓу нив бил централниот регион на полуостровот, кој на запад отприлика бил ограничен со Хиџазските Планини и [[Јемен]], а на исток со историската провинција [[Бахреин]]. Средновековните [[ислам]]ски [[географ]]и потрошиле многу време за да ги утврдат точните граници меѓу [[Хиџаз]] и Неџд, а општото мислење било дека западните граници на Неџд се протегаат таму каде што западните планини и слојот од лавини наслаги почнуваат благо да се спуштаат кон исток, додека источните граници одат по тесната лента од црвени песочни [[дина|дини]], позната како пустината Дахна, на околу 100 км источно од современиот Ријад. Јужна граница на Неџд секогаш се сметала пустината [[Руб ел Хали]], а на јужната граница се наоѓаат [[Вади|вадиите]] Рања, Биша и Татлит. Северните граници на Неџд низ времето ја менувале својата положба, па средновековните географи им посветувале многу помалку внимание. Во раните исламски векови се сметало дека Неџд се протега сѐ до [[Еуфрат]] на границата меѓу Арабија и [[Месопотамија]]. Меѓутоа, регионите што непосредно граничат со пустините на [[Сирија]] и [[Ирак]] биле одвоени од остатокот на Неџд со големата пустина Нефуд и биле населени речиси исклучиво со бедуински племиња, кои биле во многу поблиски врски со Ирак и Сирија отколку со внатрешна Арабија. Поради тоа, поимот „Неџд“ подоцна почнал да се применува само за висорамнината Неџд, чија природна граница ја сочинува пустината Нефуд. == Топографија == Неџд претставува висорамнина со преовладувачки височини од 600 до 900 метри (од 762 до 1525 м), која се спушта од запад кон исток.<ref>[https://web.archive.org/web/20250505092828/https://old.bigenc.ru/geography/text/6036301 Аравийский полуостров] : [арх. 17 октомври 2022] // Большая российская энциклопедия [Электронный ресурс]. — 2021. (руски)</ref> Во оазите од источниот дел се сместени населбите, додека останатиот дел традиционално е ретко населен со номадски бедуини. Од топографските знаменитости вреди да се истакнат двојните планини Аџа и Салма на север, во близина на Хаил, и планинскиот венец Туваик, кој се протега во центарот од север кон југ. Тука се и бројните суви речни корита ([[вади]]): Ханифа во близина на Ријад, Нам на југ, Ер Рума во провинцијата Ел Касим на север, Ад Давасир на најјужниот крај на Неџд и други. Повеќето села и населби се сместени покрај ваквите вадии поради нивната способност да акумулираат вредна дождовница во услови на сушна пустинска клима. Другите населби се наоѓаат во оазите. Историски гледано, Неџд се дели на неколку реони во кои се распоредени групи населби, при што секој од овие реони има свои традиции и дијалект. Најистакнат меѓу овие реони е Ел Арид, каде што е сместен Ријад. Меѓутоа, во современа Саудиска Арабија Неџд се дели на три административни области: Хаил, Ел Касим и Ријад, со вкупна површина од 554.000 км². == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://fb.uklo.edu.mk/wp-content/uploads/2023/05/Raim-Jashari-2.pdf ТЕОРИСКО-МЕТОДОЛОШКИ ПРИСТАПИ ВО ИСТРАЖУВАЊЕТО НА БЕЗБЕДНОСНИТЕ КОНЦЕПТИ И ИНТЕРПРЕТАЦИИ НА ИСЛАМСКИОТ РАДИКАЛИЗАМ] [[Категорија:Региони во Азија]] [[Категорија:Висорамнини во Азија]] qpvdxa8eqytrkwdrb5t80vguu0iu7aj 1 1406776 5650950 2026-10-28T21:55:45Z Andrew012p 85224 Создадена страница со: {{Барај извори|Неџд}} {{СЗР}} 5650950 wikitext text/x-wiki {{Барај извори|Неџд}} {{СЗР}} 3hdtgtigt3w2k4ov570b7xknuz2q10s 1 1406777 5650955 2026-10-28T22:01:03Z P.Nedelkovski 47736 Создадена страница со: {{СЗР}} {{ВПМ}} 5650955 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} {{ВПМ}} gb6mllq152llz1mi7o5acnlbw8trody 0 1406778 5650956 2026-10-28T22:05:15Z Buli 2648 Создадена страница со: === Состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 | [[Рената Дескоска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 2 | [[Софија Куноска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијат... 5650956 wikitext text/x-wiki === Состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 | [[Рената Дескоска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 2 | [[Софија Куноска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 3 | [[Стефан Богоев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 4 | [[Љубомир Јосифовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 5 | [[Дуфе Кукоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 6 | [[Солза Грчева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 7 | [[Лидија Димова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 8 | [[Петре Шилегов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 9 | [[Љубиша Николиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 10 | [[Соња Мираковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 11 | [[Љубица Буралиева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 12 | [[Благоја Стојановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 13 | [[Марјанчо Николов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 14 | [[Ален Георгијев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 15 | [[Јагода Шахпаска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 16 | [[Горан Мисовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 17 | [[Миле Андонов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 18 | [[Мира Стојчевска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 19 | [[Енес Ибрахим]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 20 | [[Хари Локвенец]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 21 | [[Панче Орцев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 22 | [[Роза Топузова-Каревска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 23 | [[Бетиане Китев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 24 | [[Сашо Поцков]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 25 | [[Милева Ѓоргиева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 26 | [[Горан Сугарески]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 27 | [[Марјан Даскаловски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 28 | [[Васко Ковачевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 29 | [[Томислав Тунтев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 30 | [[Биљана Настеска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 31 | [[Горан Милевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 32 | [[Јован Митрески]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 33 | [[Јулијана Силјановска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 34 | [[Стојко Пауновски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 35 | [[Беким Фазлиу]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 36 | [[Орхан Ибраими]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 37 | [[Мендух Тачи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 38 | [[Ернард Фејзула]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 39 | [[Мерал Узеири-Ферати]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 40 | [[Имер Алиу]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 41 | [[Газменд Алији]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 42 | [[Ермира Мехмети-Деваја]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 43 | [[Рафис Аљити]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 44 | [[Зулфи Адили]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 45 | [[Реџаиљ Исмаили]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 46 | [[Шкодране Дарлишта]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот ѝ престанал на 2 јули 2014; ја заменила [[Калтрина Азизи]]. |- | 47 | [[Мирван Џемаиљи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 48 | [[Артан Груби]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 49 | [[Муса Џафери]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 19 јуни 2014; го заменил [[Муса Ибраими]]. |- | 50 | [[Рамис Мерко]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 51 | [[Вјолца Мехмети-Нуредини]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 52 | [[Али Ахмети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 53 | [[Хазби Љика]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 54 | [[Шпреса Хадри]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 55 | [[Талат Џафери]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 56 | [[Џеват Адеми]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 57 | [[Селвије Салиу]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 58 | [[Ејуп Рустеми]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 59 | [[Јамин Синани]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 60 | [[Нора Алити]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 61 | [[Никола Груевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 19 јуни 2014; го заменил [[Драган Данев]]. |- | 62 | [[Лилјана Поповска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 63 | [[Елизабета Канческа-Милевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот ѝ престанал на 19 јуни 2014; ја заменила [[Светлана Јакимовска]]. |- | 64 | [[Аспазија Софијанова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот ѝ престанал на 23 јуни 2014; ја заменила [[Јасминка Дамческа]]. |- | 65 | [[Диме Спасов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 19 јуни 2014; го заменил [[Андон Чибишев]]. |- | 66 | [[Љупчо Димовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 67 | [[Фатмир Имероски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 68 | [[Даниела Рангелова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 69 | [[Гордана Јанкулоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот ѝ престанал на 19 јуни 2014; ја заменила [[Марија Ангелова]]. |- | 70 | [[Трајко Вељаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Претседател на Собранието. |- | 71 | [[Зоран Ѓорѓиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 72 | [[Иван Стоилковиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 73 | [[Амди Бајрам]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 74 | [[Владанка Авировиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 75 | [[Весна Дамчевска-Илиевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 76 | [[Александар Стојкоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 77 | [[Авдија Пепиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 78 | [[Олга Најденовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 79 | [[Никола Тодоров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 19 јуни 2014; го заменил [[Ѓорѓи Коџабашиев]]. |- | 80 | [[Владимир Ѓорчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 81 | [[Слаѓана Митовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 82 | [[Илија Димовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 83 | [[Никола Мицевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 84 | [[Магдалена Манаскова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 85 | [[Емил Димитриев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 18 јануари 2016; го заменила [[Милка Христова]]. |- | 86 | [[Трајчо Димков]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 87 | [[Благица Ласовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 88 | [[Стојан Миланов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 89 | [[Иван Иванов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 90 | [[Сузана Секуловска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 91 | [[Марјанчо Колевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 92 | [[Зоран Ставрески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 19 јуни 2014; го заменила [[Благородна Бојаџиева]]. |- | 93 | [[Павле Трајанов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 94 | [[Ане Лашкоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 95 | [[Васил Пишев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 96 | [[Димитар Стевананџија]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 97 | [[Силвана Бонева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот ѝ престанал на 16 декември 2015; ја заменила [[Мирјана Хаџиевска]]. |- | 98 | [[Драган Цуклев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 99 | [[Ѓоко Камчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 100 | [[Весна Пемова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 101 | [[Ромео Тренов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 29 октомври 2015; го заменил [[Дајанчо Ефтимов]]. |- | 102 | [[Славе Гошев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 103 | [[Нада Ципушева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 104 | [[Антонијо Милошоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 105 | [[Зоран Илиоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 106 | [[Лилјана Затуроска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 107 | [[Сашо Василевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 108 | [[Благоја Деспотовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 109 | [[Лилјана Кузмановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 110 | [[Нола Исмајлоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 111 | [[Крсто Мукоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 112 | [[Александар Николоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 113 | [[Момчило Аврамоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 114 | [[Соња Талевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 115 | [[Никола Попоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 19 јуни 2014; го заменил [[Алим Билали]]. |- | 116 | [[Кенан Хасипи]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 117 | [[Светлана Карапетрова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 118 | [[Сашо Аќимоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 119 | [[Павле Саздов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 120 | [[Ристо Манчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 121 | [[Васко Наумовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 122 | [[Руфи Османи]] | style="background:#808080;" | | [[Национална демократска преродба|НДП]] | Мандатот му престанал на 26 мај 2014; го заменила [[Мирсада Емини-Асани]]. |- | 123 | [[Чедомир Саздовски]] | style="background:#4169E1;" | | [[Граѓанска опција за Македонија|ГРОМ]] | |} gju3ceaxx165ryjtpazlpzmll9m3k5z 5650957 5650956 2026-10-28T22:06:28Z Buli 2648 /* Состав */ 5650957 wikitext text/x-wiki === Состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 | [[Рената Дескоска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 2 | [[Софија Куноска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 3 | [[Стефан Богоев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 4 | [[Љубомир Јосифовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 5 | [[Дуфе Кукоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 6 | [[Солза Грчева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 7 | [[Лидија Димова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 8 | [[Петре Шилегов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 9 | [[Љубиша Николиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 10 | [[Соња Мираковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 11 | [[Љубица Буралиева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 12 | [[Благоја Стојановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 13 | [[Марјанчо Николов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 14 | [[Ален Георгијев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 15 | [[Јагода Шахпаска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 16 | [[Горан Мисовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 17 | [[Миле Андонов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 18 | [[Мира Стојчевска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 19 | [[Енес Ибрахим]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 20 | [[Хари Локвенец]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 21 | [[Панче Орцев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 22 | [[Роза Топузова-Каревска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 23 | [[Бетиане Китев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 24 | [[Сашо Поцков]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 25 | [[Милева Ѓоргиева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 26 | [[Горан Сугарески]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 27 | [[Марјан Даскаловски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 28 | [[Васко Ковачевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 29 | [[Томислав Тунтев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 30 | [[Биљана Настеска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 31 | [[Горан Милевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 32 | [[Јован Митрески]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 33 | [[Јулијана Силјановска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 34 | [[Стојко Пауновски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 35 | [[Беким Фазлиу]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 36 | [[Орхан Ибраими]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 37 | [[Мендух Тачи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 38 | [[Ернард Фејзула]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 39 | [[Мерал Узеири-Ферати]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 40 | [[Имер Алиу]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 41 | [[Газменд Алији]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 42 | [[Ермира Мехмети-Деваја]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 43 | [[Рафис Аљити]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 44 | [[Зулфи Адили]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 45 | [[Реџаиљ Исмаили]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 46 | [[Шкодране Дарлишта]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот ѝ престанал на 2 јули 2014; ја заменила [[Калтрина Азизи]]. |- | 47 | [[Мирван Џемаиљи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 48 | [[Артан Груби]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 49 | [[Муса Џафери]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 19 јуни 2014; го заменил [[Муса Ибраими]]. |- | 50 | [[Рамис Мерко]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 51 | [[Вјолца Мехмети-Нуредини]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 52 | [[Али Ахмети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 53 | [[Хазби Љика]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 54 | [[Шпреса Хадри]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 55 | [[Талат Џафери]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 56 | [[Џеват Адеми]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 57 | [[Селвије Салиу]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 58 | [[Ејуп Рустеми]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 59 | [[Јамин Синани]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 60 | [[Нора Алити]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 61 | [[Никола Груевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 19 јуни 2014; го заменил [[Драган Данев]]. |- | 62 | [[Лилјана Поповска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 63 | [[Елизабета Канческа-Милевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот ѝ престанал на 19 јуни 2014; ја заменила [[Светлана Јакимовска]]. |- | 64 | [[Аспазија Софијанова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот ѝ престанал на 23 јуни 2014; ја заменила [[Јасминка Дамческа]]. |- | 65 | [[Диме Спасов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 19 јуни 2014; го заменил [[Андон Чибишев]]. |- | 66 | [[Љупчо Димовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 67 | [[Фатмир Имероски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 68 | [[Даниела Рангелова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 69 | [[Гордана Јанкулоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот ѝ престанал на 19 јуни 2014; ја заменила [[Марија Ангелова]]. |- | 70 | [[Трајко Вељаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Претседател на Собранието. |- | 71 | [[Зоран Ѓорѓиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 72 | [[Иван Стоилковиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 73 | [[Амди Бајрам]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 74 | [[Владанка Авировиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 75 | [[Весна Дамчевска-Илиевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 76 | [[Александар Стојкоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 77 | [[Авдија Пепиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 78 | [[Олга Најденовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 79 | [[Никола Тодоров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 19 јуни 2014; го заменил [[Ѓорѓи Коџабашиев]]. |- | 80 | [[Владимир Ѓорчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 81 | [[Слаѓана Митовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 82 | [[Илија Димовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 83 | [[Никола Мицевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 84 | [[Магдалена Манаскова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 85 | [[Емил Димитриев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 18 јануари 2016; го заменила [[Милка Христова]]. |- | 86 | [[Трајчо Димков]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 87 | [[Благица Ласовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 88 | [[Стојан Миланов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 89 | [[Иван Иванов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 90 | [[Сузана Секуловска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 91 | [[Марјанчо Колевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 92 | [[Зоран Ставрески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 19 јуни 2014; го заменила [[Благородна Бојаџиева]]. |- | 93 | [[Павле Трајанов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 94 | [[Ане Лашкоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 95 | [[Васил Пишев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 96 | [[Димитар Стевананџија]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 97 | [[Силвана Бонева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот ѝ престанал на 16 декември 2015; ја заменила [[Мирјана Хаџиевска]]. |- | 98 | [[Драган Цуклев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 99 | [[Ѓоко Камчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 100 | [[Весна Пемова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 101 | [[Ромео Тренов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 29 октомври 2015; го заменил [[Дајанчо Ефтимов]]. |- | 102 | [[Славе Гошев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 103 | [[Нада Ципушева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 104 | [[Антонијо Милошоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 105 | [[Зоран Илиоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 106 | [[Лилјана Затуроска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 107 | [[Сашо Василевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 108 | [[Благоја Деспотовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 109 | [[Лилјана Кузмановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 110 | [[Нола Исмајлоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 111 | [[Крсто Мукоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 112 | [[Александар Николоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 113 | [[Момчило Аврамоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 114 | [[Соња Талевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 115 | [[Никола Попоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал на 19 јуни 2014; го заменил [[Алим Билали]]. |- | 116 | [[Кенан Хасипи]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 117 | [[Светлана Карапетрова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 118 | [[Сашо Аќимоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 119 | [[Павле Саздов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 120 | [[Ристо Манчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 121 | [[Васко Наумовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 122 | [[Руфи Османи]] | style="background:#808080;" | | [[Национална демократска преродба|НДП]] | Мандатот му престанал на 26 мај 2014; го заменила [[Мирсада Емини-Асани]]. |- | 123 | [[Чедомир Саздовски]] | style="background:#4169E1;" | | [[Граѓанска опција за Македонија|ГРОМ]] | |} == Наводи == {{Наводи}} {{Список на пратеници во Собранието на Македонија}} [[Категорија:Политика на Македонија]] 5ycgt8qjh24h4h6w5f63109q5oa6vpc 0 1406779 5650958 2026-10-28T22:09:38Z Buli 2648 Создадена страница со: === Пратенички состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Никола Груевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Сузана Анова]] на 12 јули 2011. |- | 2 || [... 5650958 wikitext text/x-wiki === Пратенички состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Никола Груевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Сузана Анова]] на 12 јули 2011. |- | 2 || [[Лилјана Поповска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 3 || [[Веле Ѓорѓиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 4 || [[Борислав Стојменов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 5 || [[Светлана Јакимовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 6 || [[Горан Трајковски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Стефче Трпковски]] на 12 јули 2011, а потоа со [[Христина Рунчева]] на 18 април 2013. |- | 7 || [[Марјанчо Тодоровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Драган Настески]] на 17 октомври 2011. |- | 8 || [[Косана Николиќ-Мазнева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 9 || [[Малиша Станковиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 10 || [[Гордана Јанкулоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменета со [[Диме Маџовски]] на 29 јули 2011. |- | 11 || [[Трајко Вељаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Претседател на Собранието. |- | 12 || [[Јордан Пачков]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 13 || [[Иван Стоилковиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 14 || [[Амди Бајрам]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 15 || [[Владанка Авировиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 16 || [[Александар Спасеновски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 17 || [[Благородна Дулиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 18 || [[Авдија Пепиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 19 || [[Владимир Ѓорчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 20 || [[Љубисав Иванов-Ѕинго]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Марија Рашковска]] на 29 октомври 2012. |- | 21 || [[Надица Танчева-Тулиева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 22 || [[Владимир Пешевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Тони Трајановски]] на 29 јули 2011. |- | 23 || [[Илија Димовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 24 || [[Нада Станчевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 25 || [[Трајчо Димков]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 26 || [[Бети Кузмановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 27 || [[Васко Пашовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 28 || [[Миле Пачемски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 29 || [[Елена Павлова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 30 || [[Ѓорѓи Коџабашиев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 31 || [[Зоран Ставрески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Васил Пишев]] на 29 јули 2011. |- | 32 || [[Ане Лашкоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 33 || [[Силвана Бонева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 34 || [[Павле Трајанов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 35 || [[Славе Гошев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 36 || [[Весна Пемова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 37 || [[Драган Цуклев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 38 || [[Димитар Стевананџија]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 39 || [[Нада Ципушева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 40 || [[Ромео Тренов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 41 || [[Ванчо Апостолов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Панче Дамески]] на 18 април 2013. |- | 42 || [[Антонијо Милошоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 43 || [[Васко Мицевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 44 || [[Лилјана Затуроска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 45 || [[Александар Николоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 46 || [[Илија Китаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 47 || [[Лилјана Кузмановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 48 || [[Харалампие Шокаровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 49 || [[Михаило Џолонга]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 50 || [[Цена Матевска-Дуза]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 51 || [[Никола Тодоров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Дарко Димитриевски]] на 29 јули 2011. |- | 52 || [[Ќенан Хасипи]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 53 || [[Светлана Карапетрова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 54 || [[Ристо Манчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 55 || [[Павле Саздов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 56 || [[Милорад Додевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 57 || [[Радмила Шекеринска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 58 || [[Тито Петковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 59 || [[Гордан Георгиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 60 || [[Наташа Савова-Салковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 61 || [[Игор Ивановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 62 || [[Сафет Бишевац]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 63 || [[Ивон Величковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 64 || [[Тања Томиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 65 || [[Ана Павловска-Данева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 66 || [[Оливер Спасовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 67 || [[Горан Минчев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 68 || [[Соња Мираковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 69 || [[Благоја Стојановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 70 || [[Самка Ибраимоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 71 || [[Драгиша Милетиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 72 || [[Станка Анастасова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 73 || [[Марјанчо Николов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 74 || [[Маринела Тушева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 75 || [[Емилијан Станковиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 76 || [[Горан Мисовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 77 || [[Билјана Казанџиска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 78 || [[Миле Андонов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 79 || [[Голупчо Ангелов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 80 || [[Борче Ставров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 81 || [[Андреј Петров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 82 || [[Ленче Николовска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 83 || [[Панче Орцев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 84 || [[Горан Сугарески]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 85 || [[Цветанка Иванова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 86 || [[Саве Марачков]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 87 || [[Светлана Мазгалоска-Вучетиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 88 || [[Николче Ацевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 89 || [[Јани Макрадули]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 90 || [[Фијат Цаноски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 91 || [[Весна Бендевска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 92 || [[Митре Велјаноски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 93 || [[Ердоган Сарач]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 94 || [[Дивна Јовковска-Ефтимоска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 95 || [[Менде Диневски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 96 || [[Мевмед Џемајлоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 97 || [[Стојко Пауновски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 98 || [[Рејхан Дурмиши]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 99 || [[Рафет Муминовиќ]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 100 || [[Сузана Салиу]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 101 || [[Ермира Мехмети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 102 || [[Реџаиљ Исмаили]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 103 || [[Хајрула Мисини]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 104 || [[Арбен Љабеништа]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Заменет со [[Недим Рамизи]] на 11 февруари 2013. |- | 105 || [[Вјолца Мехмети-Нуредини]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 106 || [[Али Ахмети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 107 || [[Теута Арифи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Заменета со [[Хајрије Мисими]] на 29 јули 2011. |- | 108 || [[Талат Џафери]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Заменет со [[Јулијета Марку]] на 10 април 2013. |- | 109 || [[Бехиџудин Шехаби]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 110 || [[Џеват Адеми]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 111 || [[Дешира Имери]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 112 || [[Ирфан Деари]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 113 || [[Неџати Јакупи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 114 || [[Беким Фазлиу]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | |- | 115 || [[Орхан Ибраими]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | |- | 116 || [[Зијадин Села]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | Заменет со [[Беким Ќоку]] на 29 мај 2013. |- | 117 || [[Мендух Тачи]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | |- | 118 || [[Арбен Џафери]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | Заменет со [[Садије Илјази]] на 25 септември 2012. |- | 119 || [[Мерал Узеири-Ферати]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | |- | 120 || [[Имер Алиу]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | |- | 121 || [[Газменд Алији]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | |- | 122 || [[Фламуре Демири-Креци]] | style="background:#808080;" | | [[Национална демократска преродба|НДП]] | |- | 123 || [[Изет Зеќири]] | style="background:#808080;" | | [[Национална демократска преродба|НДП]] | Заменет со [[Наџи Џелили]] на 29 мај 2013. |} 1d2qmkigmy96ucud5k1cr7cnui7yzxl 5650959 5650958 2026-10-28T22:10:30Z Buli 2648 5650959 wikitext text/x-wiki === Пратенички состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Никола Груевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Сузана Анова]] на 12 јули 2011. |- | 2 || [[Лилјана Поповска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 3 || [[Веле Ѓорѓиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 4 || [[Борислав Стојменов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 5 || [[Светлана Јакимовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 6 || [[Горан Трајковски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Стефче Трпковски]] на 12 јули 2011, а потоа со [[Христина Рунчева]] на 18 април 2013. |- | 7 || [[Марјанчо Тодоровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Драган Настески]] на 17 октомври 2011. |- | 8 || [[Косана Николиќ-Мазнева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 9 || [[Малиша Станковиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 10 || [[Гордана Јанкулоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменета со [[Диме Маџовски]] на 29 јули 2011. |- | 11 || [[Трајко Вељаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Претседател на Собранието. |- | 12 || [[Јордан Пачков]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 13 || [[Иван Стоилковиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 14 || [[Амди Бајрам]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 15 || [[Владанка Авировиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 16 || [[Александар Спасеновски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 17 || [[Благородна Дулиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 18 || [[Авдија Пепиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 19 || [[Владимир Ѓорчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 20 || [[Љубисав Иванов-Ѕинго]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Марија Рашковска]] на 29 октомври 2012. |- | 21 || [[Надица Танчева-Тулиева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 22 || [[Владимир Пешевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Тони Трајановски]] на 29 јули 2011. |- | 23 || [[Илија Димовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 24 || [[Нада Станчевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 25 || [[Трајчо Димков]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 26 || [[Бети Кузмановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 27 || [[Васко Пашовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 28 || [[Миле Пачемски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 29 || [[Елена Павлова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 30 || [[Ѓорѓи Коџабашиев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 31 || [[Зоран Ставрески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Васил Пишев]] на 29 јули 2011. |- | 32 || [[Ане Лашкоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 33 || [[Силвана Бонева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 34 || [[Павле Трајанов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 35 || [[Славе Гошев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 36 || [[Весна Пемова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 37 || [[Драган Цуклев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 38 || [[Димитар Стевананџија]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 39 || [[Нада Ципушева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 40 || [[Ромео Тренов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 41 || [[Ванчо Апостолов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Панче Дамески]] на 18 април 2013. |- | 42 || [[Антонијо Милошоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 43 || [[Васко Мицевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 44 || [[Лилјана Затуроска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 45 || [[Александар Николоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 46 || [[Илија Китаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 47 || [[Лилјана Кузмановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 48 || [[Харалампие Шокаровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 49 || [[Михаило Џолонга]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 50 || [[Цена Матевска-Дуза]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 51 || [[Никола Тодоров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Дарко Димитриевски]] на 29 јули 2011. |- | 52 || [[Ќенан Хасипи]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 53 || [[Светлана Карапетрова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 54 || [[Ристо Манчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 55 || [[Павле Саздов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 56 || [[Милорад Додевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 57 || [[Радмила Шекеринска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 58 || [[Тито Петковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 59 || [[Гордан Георгиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 60 || [[Наташа Савова-Салковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 61 || [[Игор Ивановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 62 || [[Сафет Бишевац]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 63 || [[Ивон Величковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 64 || [[Тања Томиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 65 || [[Ана Павловска-Данева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 66 || [[Оливер Спасовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 67 || [[Горан Минчев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 68 || [[Соња Мираковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 69 || [[Благоја Стојановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 70 || [[Самка Ибраимоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 71 || [[Драгиша Милетиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 72 || [[Станка Анастасова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 73 || [[Марјанчо Николов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 74 || [[Маринела Тушева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 75 || [[Емилијан Станковиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 76 || [[Горан Мисовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 77 || [[Билјана Казанџиска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 78 || [[Миле Андонов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 79 || [[Голупчо Ангелов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 80 || [[Борче Ставров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 81 || [[Андреј Петров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 82 || [[Ленче Николовска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 83 || [[Панче Орцев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 84 || [[Горан Сугарески]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 85 || [[Цветанка Иванова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 86 || [[Саве Марачков]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 87 || [[Светлана Мазгалоска-Вучетиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 88 || [[Николче Ацевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 89 || [[Јани Макрадули]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 90 || [[Фијат Цаноски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 91 || [[Весна Бендевска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 92 || [[Митре Велјаноски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 93 || [[Ердоган Сарач]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 94 || [[Дивна Јовковска-Ефтимоска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 95 || [[Менде Диневски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 96 || [[Мевмед Џемајлоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 97 || [[Стојко Пауновски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 98 || [[Рејхан Дурмиши]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | СДСМ и коалицијата | |- | 99 || [[Рафет Муминовиќ]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 100 || [[Сузана Салиу]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 101 || [[Ермира Мехмети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 102 || [[Реџаиљ Исмаили]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 103 || [[Хајрула Мисини]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 104 || [[Арбен Љабеништа]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Заменет со [[Недим Рамизи]] на 11 февруари 2013. |- | 105 || [[Вјолца Мехмети-Нуредини]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 106 || [[Али Ахмети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 107 || [[Теута Арифи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Заменета со [[Хајрије Мисими]] на 29 јули 2011. |- | 108 || [[Талат Џафери]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Заменет со [[Јулијета Марку]] на 10 април 2013. |- | 109 || [[Бехиџудин Шехаби]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 110 || [[Џеват Адеми]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 111 || [[Дешира Имери]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 112 || [[Ирфан Деари]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 113 || [[Неџати Јакупи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 114 || [[Беким Фазлиу]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | |- | 115 || [[Орхан Ибраими]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | |- | 116 || [[Зијадин Села]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | Заменет со [[Беким Ќоку]] на 29 мај 2013. |- | 117 || [[Мендух Тачи]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | |- | 118 || [[Арбен Џафери]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | Заменет со [[Садије Илјази]] на 25 септември 2012. |- | 119 || [[Мерал Узеири-Ферати]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | |- | 120 || [[Имер Алиу]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | |- | 121 || [[Газменд Алији]] | style="background:#B22222;" | | [[ДПА]] | |- | 122 || [[Фламуре Демири-Креци]] | style="background:#808080;" | | [[Национална демократска преродба|НДП]] | |- | 123 || [[Изет Зеќири]] | style="background:#808080;" | | [[Национална демократска преродба|НДП]] | Заменет со [[Наџи Џелили]] на 29 мај 2013. |} == Наводи == {{Наводи}} {{Список на пратеници во Собранието на Македонија}} [[Категорија:Политика на Македонија]] gj6twnxhbnaeo1fs974xwibm74hdtxx 0 1406780 5650960 2026-10-28T22:12:23Z Buli 2648 Создадена страница со: === Пратенички состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Никола Груевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Виолета Ташева]] на 8 јули 2008. |- | 2 |... 5650960 wikitext text/x-wiki === Пратенички состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Никола Груевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Виолета Ташева]] на 8 јули 2008. |- | 2 || [[Лилјана Поповска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 3 || [[Трајко Вељаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Претседател на Собранието. |- | 4 || [[Борислав Стојменов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 5 || [[Светлана Јакимовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 6 || [[Веле Ѓорѓиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 7 || [[Косана Николиќ-Мазнева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 8 || [[Александар Спасеновски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 9 || [[Ивица Георгиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 10 || [[Горан Ѓуровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 11 || [[Стојче Крстевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 12 || [[Трајко Славески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Саве Савевски]] на 8 јули 2008. |- | 13 || [[Петар Поп Арсов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 14 || [[Благородна Дулиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 15 || [[Иван Стоилковиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 16 || [[Амди Бајрам]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 17 || [[Владанка Авировиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 18 || [[Оливер Шамбевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Соња Цветковска]] на 21 јануари 2010. |- | 19 || [[Зоран Петрески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 20 || [[Марија Андоновска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 21 || [[Авдија Пепиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 22 || [[Васе Доневски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Лилјана Затуроска]] на 30 јуни 2008. |- | 23 || [[Владимир Ѓорчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 24 || [[Љубисав Иванов-Ѕинго]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 25 || [[Надица Танчева-Тулиева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 26 || [[Илија Димовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 27 || [[Ванчо Коцев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 28 || [[Јаготка Ивановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 29 || [[Неждет Мустафа]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Христина Рунчева]] на 1 август 2008. |- | 30 || [[Ратко Димитровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Оливер Алексoвски]] на 15 април 2009. |- | 31 || [[Нада Станчевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 32 || [[Горан Петров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Марија Рашковска]] на 27 април 2009. |- | 33 || [[Миле Пачемски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 34 || [[Оливера Трајановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 35 || [[Цветан Трипуновски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 36 || [[Марјанчо Колевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 37 || [[Зоран Ставрески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Ристо Стојанов]] на 8 јули 2008. |- | 38 || [[Силвана Бонева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 39 || [[Павле Трајанов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 40 || [[Миле Јанакиески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Лидија Митева]] на 8 јули 2008. |- | 41 || [[Оливер Деркоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Даниела Иротова-Лазарова]] на 14 јуни 2010. |- | 42 || [[Соња Ѓелова-Стојанова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 43 || [[Јован Гинев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 44 || [[Јован Лазарев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 45 || [[Катерина Димеска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 46 || [[Васко Шутаров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 47 || [[Томе Даневски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 48 || [[Весела Честоева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 49 || [[Панче Дамески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 50 || [[Антонијо Милошоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Владо Стефаноски]] на 8 јули 2008, а потоа со [[Надица Николовска]] на 17 март 2011. |- | 51 || [[Зоран Коњановски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Дарка Петрушевска]] на 30 јуни 2008. |- | 52 || [[Анита Кипаризовска-Крстеска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 53 || [[Александар Николоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 54 || [[Илија Китаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 55 || [[Анета Стефановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 56 || [[Цветко Грозданов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 57 || [[Никола Котевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 58 || [[Цена Матевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 59 || [[Живко Пејковски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 60 || [[Крсто Мукоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 61 || [[Гордана Јанкулоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменета со [[Наташа Јаневска]] на 8 јули 2008. |- | 62 || [[Кенан Хасипи]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 63 || [[Дарко Димитриески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 64 || [[Радмила Шекеринска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 65 || [[Ристо Пенов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 66 || [[Ѓорѓи Оровчанец]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 67 || [[Горан Мисовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 68 || [[Андреј Петров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 69 || [[Јован Манасиевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 70 || [[Горан Минчев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 71 || [[Славица Грковска-Лошкова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 72 || [[Тито Петковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 73 || [[Марјанчо Николов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 74 || [[Маринела Тушева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 75 || [[Андреј Жерновски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 76 || [[Миле Андонов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 77 || [[Станка Анастасова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 78 || [[Владо Бучковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 79 || [[Цветанка Иванова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 80 || [[Никола Ќуркчиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 81 || [[Соња Мираковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 82 || [[Горан Сугарески]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 83 || [[Роза Топузова-Каревска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 84 || [[Емилијан Станковиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 85 || [[Јани Макрадули]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 86 || [[Весна Бендевска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 87 || [[Томе Чинговски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 88 || [[Стојан Андов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 89 || [[Менде Диневски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 90 || [[Игор Ивановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 91 || [[Блерим Беџети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Заменет со [[Назиф Буши]] на 15 април 2009. |- | 92 || [[Ермира Мехмети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 93 || [[Феми Јонузи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 94 || [[Џемаил Јашари]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 95 || [[Сафет Незири]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 96 || [[Зумрете Јакупи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 97 || [[Хајрула Мисини]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 98 || [[Фазли Велиу]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 99 || [[Тахир Хани]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 100 || [[Али Ахмети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 101 || [[Теута Арифи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 102 || [[Рафис Аљити]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 103 || [[Талат Џафери]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 104 || [[Џеват Адеми]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 105 || [[Љиндита Ќазими]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Заменета со [[Вулнет Амети]] на 1 август 2008. |- | 106 || [[Аднан Јашари]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 107 || [[Хисен Џемаили]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 108 || [[Јулиета Марку]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 109 || [[Абедин Зумбери]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 110 || [[Фљора Кадри]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 111 || [[Арбен Џафери]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 112 || [[Мендух Тачи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 113 || [[Бесим Догани]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 114 || [[Мерал Узеири-Ферати]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 115 || [[Имер Алиу]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 116 || [[Сулејман Рушити]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 117 || [[Садије Илјази]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 118 || [[Даут Реџепи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 119 || [[Имер Селмани]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 120 || [[Фијат Цаноски]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за европска иднина|ПЕИ]] | |} 8fbce3z0lxf42ruyhbskl0h8h9jfr0u 5650961 5650960 2026-10-28T22:13:12Z Buli 2648 5650961 wikitext text/x-wiki === Пратенички состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Никола Груевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Виолета Ташева]] на 8 јули 2008. |- | 2 || [[Лилјана Поповска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 3 || [[Трајко Вељаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Претседател на Собранието. |- | 4 || [[Борислав Стојменов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 5 || [[Светлана Јакимовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 6 || [[Веле Ѓорѓиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 7 || [[Косана Николиќ-Мазнева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 8 || [[Александар Спасеновски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 9 || [[Ивица Георгиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 10 || [[Горан Ѓуровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 11 || [[Стојче Крстевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 12 || [[Трајко Славески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Саве Савевски]] на 8 јули 2008. |- | 13 || [[Петар Поп Арсов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 14 || [[Благородна Дулиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 15 || [[Иван Стоилковиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 16 || [[Амди Бајрам]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 17 || [[Владанка Авировиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 18 || [[Оливер Шамбевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Соња Цветковска]] на 21 јануари 2010. |- | 19 || [[Зоран Петрески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 20 || [[Марија Андоновска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 21 || [[Авдија Пепиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 22 || [[Васе Доневски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Лилјана Затуроска]] на 30 јуни 2008. |- | 23 || [[Владимир Ѓорчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 24 || [[Љубисав Иванов-Ѕинго]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 25 || [[Надица Танчева-Тулиева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 26 || [[Илија Димовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 27 || [[Ванчо Коцев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 28 || [[Јаготка Ивановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 29 || [[Неждет Мустафа]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Христина Рунчева]] на 1 август 2008. |- | 30 || [[Ратко Димитровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Оливер Алексoвски]] на 15 април 2009. |- | 31 || [[Нада Станчевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 32 || [[Горан Петров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Марија Рашковска]] на 27 април 2009. |- | 33 || [[Миле Пачемски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 34 || [[Оливера Трајановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 35 || [[Цветан Трипуновски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 36 || [[Марјанчо Колевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 37 || [[Зоран Ставрески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Ристо Стојанов]] на 8 јули 2008. |- | 38 || [[Силвана Бонева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 39 || [[Павле Трајанов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 40 || [[Миле Јанакиески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Лидија Митева]] на 8 јули 2008. |- | 41 || [[Оливер Деркоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Даниела Иротова-Лазарова]] на 14 јуни 2010. |- | 42 || [[Соња Ѓелова-Стојанова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 43 || [[Јован Гинев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 44 || [[Јован Лазарев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 45 || [[Катерина Димеска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 46 || [[Васко Шутаров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 47 || [[Томе Даневски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 48 || [[Весела Честоева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 49 || [[Панче Дамески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 50 || [[Антонијо Милошоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Владо Стефаноски]] на 8 јули 2008, а потоа со [[Надица Николовска]] на 17 март 2011. |- | 51 || [[Зоран Коњановски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Дарка Петрушевска]] на 30 јуни 2008. |- | 52 || [[Анита Кипаризовска-Крстеска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 53 || [[Александар Николоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 54 || [[Илија Китаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 55 || [[Анета Стефановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 56 || [[Цветко Грозданов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 57 || [[Никола Котевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 58 || [[Цена Матевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 59 || [[Живко Пејковски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 60 || [[Крсто Мукоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 61 || [[Гордана Јанкулоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменета со [[Наташа Јаневска]] на 8 јули 2008. |- | 62 || [[Кенан Хасипи]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 63 || [[Дарко Димитриески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 64 || [[Радмила Шекеринска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 65 || [[Ристо Пенов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 66 || [[Ѓорѓи Оровчанец]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 67 || [[Горан Мисовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 68 || [[Андреј Петров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 69 || [[Јован Манасиевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 70 || [[Горан Минчев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 71 || [[Славица Грковска-Лошкова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 72 || [[Тито Петковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 73 || [[Марјанчо Николов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 74 || [[Маринела Тушева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 75 || [[Андреј Жерновски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 76 || [[Миле Андонов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 77 || [[Станка Анастасова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 78 || [[Владо Бучковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 79 || [[Цветанка Иванова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 80 || [[Никола Ќуркчиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 81 || [[Соња Мираковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 82 || [[Горан Сугарески]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 83 || [[Роза Топузова-Каревска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 84 || [[Емилијан Станковиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 85 || [[Јани Макрадули]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 86 || [[Весна Бендевска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 87 || [[Томе Чинговски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 88 || [[Стојан Андов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 89 || [[Менде Диневски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 90 || [[Игор Ивановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | Сонце – Коалиција за Европа | |- | 91 || [[Блерим Беџети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Заменет со [[Назиф Буши]] на 15 април 2009. |- | 92 || [[Ермира Мехмети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 93 || [[Феми Јонузи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 94 || [[Џемаил Јашари]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 95 || [[Сафет Незири]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 96 || [[Зумрете Јакупи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 97 || [[Хајрула Мисини]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 98 || [[Фазли Велиу]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 99 || [[Тахир Хани]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 100 || [[Али Ахмети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 101 || [[Теута Арифи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 102 || [[Рафис Аљити]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 103 || [[Талат Џафери]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 104 || [[Џеват Адеми]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 105 || [[Љиндита Ќазими]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Заменета со [[Вулнет Амети]] на 1 август 2008. |- | 106 || [[Аднан Јашари]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 107 || [[Хисен Џемаили]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 108 || [[Јулиета Марку]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 109 || [[Абедин Зумбери]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 110 || [[Фљора Кадри]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 111 || [[Арбен Џафери]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 112 || [[Мендух Тачи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 113 || [[Бесим Догани]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 114 || [[Мерал Узеири-Ферати]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 115 || [[Имер Алиу]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 116 || [[Сулејман Рушити]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 117 || [[Садије Илјази]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 118 || [[Даут Реџепи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 119 || [[Имер Селмани]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 120 || [[Фијат Цаноски]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за европска иднина|ПЕИ]] | |} == Наводи == {{Наводи}} {{Список на пратеници во Собранието на Македонија}} [[Категорија:Политика на Македонија]] igscmabyy5uu23znc4bgce1vt6ku9i2 0 1406781 5650962 2026-10-28T22:19:54Z Buli 2648 Создадена страница со: === Пратенички состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Владанка Авировиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 2 || [[Стојан Андов]] | style="background:{{party color|VMRO-D... 5650962 wikitext text/x-wiki === Пратенички состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Владанка Авировиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 2 || [[Стојан Андов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 3 || [[Силвана Бонева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 4 || [[Трајко Вељаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 5 || [[Зоран Витанов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 6 || [[Соња Ѓелова-Стојанова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 7 || [[Љубиша Георгиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Претседател на Собранието. |- | 8 || [[Јован Гинев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 9 || [[Ружа Ѓорѓеска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 10 || [[Владимир Ѓорчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 11 || [[Цветко Грозданов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 12 || [[Никола Груевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Александар Спасеновски]] на 14 септември 2006, по изборот за претседател на Владата. |- | 13 || [[Панче Дамески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 14 || [[Томе Даневски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 15 || [[Оливер Деркоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 16 || [[Катерина Димеска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 17 || [[Ратко Димитровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 18 || [[Илија Димовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 19 || [[Благородна Дулиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 20 || [[Љубисав Иванов-Ѕинго]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 21 || [[Јаготка Ивановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 22 || [[Светлана Јакимовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 23 || [[Гордана Јанкулоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменета со [[Веле Ѓорѓиевски]] на 14 септември 2006. |- | 24 || [[Илија Китаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 25 || [[Зоран Коњановски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Анита Кипаризовска-Крстеска]] на 14 септември 2006. |- | 26 || [[Ванчо Коцев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 27 || [[Зоран Крстевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Марија Андоновска]] на 29 септември 2006. |- | 28 || [[Ристанка Лалчевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 29 || [[Гоце Маркоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал поради смрт на 3 април 2008; го заменил [[Драган Настески]] на 9 април 2008. |- | 30 || [[Антонијо Милошоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Дарко Димитриевски]] на 14 септември 2006. |- | 31 || [[Александар Николоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 32 || [[Миле Пачемски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 33 || [[Горан Петров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 34 || [[Петар Поп-Арсов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 35 || [[Шабан Салиу]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 36 || [[Трајко Славески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Зоран Петрески]] на 14 септември 2006. |- | 37 || [[Нада Станчевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 38 || [[Анета Стефановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 39 || [[Ристо Стојанов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 40 || [[Надица Танчева-Тулиева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 41 || [[Виолета Ташева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 42 || [[Павле Трајанов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 43 || [[Влатко Чингоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Стојче Крстевски]] на 29 септември 2006. |- | 44 || [[Оливер Шамбевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 45 || [[Васко Шутаров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 46 || [[Весна Бендевска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 47 || [[Владо Бучковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 48 || [[Тале Герамитчиоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 49 || [[Илија Гечев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Заменет со [[Ацо Киров]] на 14 септември 2006. |- | 50 || [[Славица Грковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 51 || [[Андреј Жерновски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 52 || [[Цветанка Иванова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 53 || [[Игор Ивановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 54 || [[Илија Илоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Заменет со [[Кире Гештаковски]] на 14 септември 2006. |- | 55 || [[Лазар Китановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 56 || [[Борис Кондарко]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 57 || [[Никола Ќуркчиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 58 || [[Јани Макрадули]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 59 || [[Јован Манасиевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 60 || [[Илинка Митрева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 61 || [[Мери Младеновска-Ѓорѓиевска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 62 || [[Неждет Мустафа]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 63 || [[Слободан Најдовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 64 || [[Хади Незири]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 65 || [[Марјанчо Николов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 66 || [[Ристо Пенов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 67 || [[Никола Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 68 || [[Есад Рахиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 69 || [[Никола Рилкоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 70 || [[Влатко Серафимов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 71 || [[Оливер Спасовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 72 || [[Иван Стоилковиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 73 || [[Роза Топузова-Каревска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 74 || [[Верица Филипова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 75 || [[Кенан Хасипи]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 76 || [[Благородна Цветковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 77 || [[Радмила Шекеринска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 78 || [[Џеват Адеми]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 79 || [[Рафис Аљити]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 80 || [[Теута Арифи]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 81 || [[Али Ахмети]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 82 || [[Блерим Беџети]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 83 || [[Агрон Буџаку]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 84 || [[Абдулади Вејсели]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 85 || [[Фазли Велиу]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 86 || [[Садула Дураку]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 87 || [[Зимрете Јакупи]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 88 || [[Аднан Јашари]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 89 || [[Сафет Незири]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 90 || [[Азиз Положани]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 91 || [[Селвије Салиу]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 92 || [[Ајше Селмани]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 93 || [[Фадил Сулејмани]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 94 || [[Тахир Хани]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 95 || [[Насер Ајдини]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 96 || [[Бесим Догани]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 97 || [[Гарип Каба]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 98 || [[Флора Кадриу]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 99 || [[Ружди Матоши]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 100 || [[Влора Мемети]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | Заменета со [[Агим Рамадани]] на 24 ноември 2006. |- | 101 || [[Даут Реџепи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 102 || [[Елмазе Селмани]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 103 || [[Имер Селмани]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | Заменет со [[Хазбије Ибиши]] на 14 септември 2006. |- | 104 || [[Мендух Тачи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 105 || [[Арбен Џафери]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 106 || [[Иван Анастасовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | |- | 107 || [[Благој Зашов]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | |- | 108 || [[Живко Јанкуловски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | Заменет со [[Мирјана Секуловска]] на 14 септември 2006. |- | 109 || [[Јагнула Куновска]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | |- | 110 || [[Горан Мисовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | |- | 111 || [[Веле Митаноски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | |- | 112 || [[Тито Петковски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | |- | 113 || [[Валентина Божиновска]] | style="background:#F2B134;" | | [[ВМРО-Народна партија|ВМРО-НП]] | |- | 114 || [[Љубчо Георгиевски]] | style="background:#F2B134;" | | [[ВМРО-Народна партија|ВМРО-НП]] | |- | 115 || [[Данаил Дончев]] | style="background:#F2B134;" | | [[ВМРО-Народна партија|ВМРО-НП]] | |- | 116 || [[Марјан Додовски]] | style="background:#F2B134;" | | [[ВМРО-Народна партија|ВМРО-НП]] | |- | 117 || [[Весна Јаневска]] | style="background:#F2B134;" | | [[ВМРО-Народна партија|ВМРО-НП]] | |- | 118 || [[Ѓорѓи Оровчанец]] | style="background:#F2B134;" | | [[ВМРО-Народна партија|ВМРО-НП]] | |- | 119 || [[Лилјана Поповска]] | style="background:#4CAF50;" | | [[Демократска обнова на Македонија|ДОМ]] | |- | 120 || [[Фијат Цаноски]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за европска иднина|ПЕИ]] | |} btioi8eaz3ijy2ji1rq8l9wabun4w4x 5650963 5650962 2026-10-28T22:20:54Z Buli 2648 /* Пратенички состав */ 5650963 wikitext text/x-wiki === Пратенички состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Владанка Авировиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 2 || [[Стојан Андов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 3 || [[Силвана Бонева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 4 || [[Трајко Вељаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 5 || [[Зоран Витанов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 6 || [[Соња Ѓелова-Стојанова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 7 || [[Љубиша Георгиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Претседател на Собранието. |- | 8 || [[Јован Гинев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 9 || [[Ружа Ѓорѓеска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 10 || [[Владимир Ѓорчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 11 || [[Цветко Грозданов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 12 || [[Никола Груевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Александар Спасеновски]] на 14 септември 2006, по изборот за претседател на Владата. |- | 13 || [[Панче Дамески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 14 || [[Томе Даневски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 15 || [[Оливер Деркоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 16 || [[Катерина Димеска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 17 || [[Ратко Димитровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 18 || [[Илија Димовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 19 || [[Благородна Дулиќ]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 20 || [[Љубисав Иванов-Ѕинго]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 21 || [[Јаготка Ивановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 22 || [[Светлана Јакимовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 23 || [[Гордана Јанкулоска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменета со [[Веле Ѓорѓиевски]] на 14 септември 2006. |- | 24 || [[Илија Китаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 25 || [[Зоран Коњановски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Анита Кипаризовска-Крстеска]] на 14 септември 2006. |- | 26 || [[Ванчо Коцев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 27 || [[Зоран Крстевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Марија Андоновска]] на 29 септември 2006. |- | 28 || [[Ристанка Лалчевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 29 || [[Гоце Маркоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Мандатот му престанал поради смрт на 3 април 2008; го заменил [[Драган Настески]] на 9 април 2008. |- | 30 || [[Антонијо Милошоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Дарко Димитриевски]] на 14 септември 2006. |- | 31 || [[Александар Николоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 32 || [[Миле Пачемски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 33 || [[Горан Петров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 34 || [[Петар Поп-Арсов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 35 || [[Шабан Салиу]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 36 || [[Трајко Славески]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Зоран Петрески]] на 14 септември 2006. |- | 37 || [[Нада Станчевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 38 || [[Анета Стефановска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 39 || [[Ристо Стојанов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 40 || [[Надица Танчева-Тулиева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 41 || [[Виолета Ташева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 42 || [[Павле Трајанов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 43 || [[Влатко Чингоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | Заменет со [[Стојче Крстевски]] на 29 септември 2006. |- | 44 || [[Оливер Шамбевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 45 || [[Васко Шутаров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ и коалицијата | |- | 46 || [[Весна Бендевска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 47 || [[Владо Бучковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 48 || [[Тале Герамитчиоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 49 || [[Илија Гечев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Заменет со [[Ацо Киров]] на 14 септември 2006. |- | 50 || [[Славица Грковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 51 || [[Андреј Жерновски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 52 || [[Цветанка Иванова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 53 || [[Игор Ивановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 54 || [[Илија Илоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Заменет со [[Кире Гештаковски]] на 14 септември 2006. |- | 55 || [[Лазар Китановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 56 || [[Борис Кондарко]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 57 || [[Никола Ќуркчиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 58 || [[Јани Макрадули]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 59 || [[Јован Манасиевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 60 || [[Илинка Митрева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 61 || [[Мери Младеновска-Ѓорѓиевска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 62 || [[Неждет Мустафа]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 63 || [[Слободан Најдовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 64 || [[Хади Незири]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 65 || [[Марјанчо Николов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 66 || [[Ристо Пенов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 67 || [[Никола Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 68 || [[Есад Рахиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 69 || [[Никола Рилкоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 70 || [[Влатко Серафимов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 71 || [[Оливер Спасовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 72 || [[Иван Стоилковиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 73 || [[Роза Топузова-Каревска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 74 || [[Верица Филипова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 75 || [[Кенан Хасипи]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 76 || [[Благородна Цветковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 77 || [[Радмила Шекеринска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 78 || [[Џеват Адеми]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 79 || [[Рафис Аљити]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 80 || [[Теута Арифи]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 81 || [[Али Ахмети]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 82 || [[Блерим Беџети]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 83 || [[Агрон Буџаку]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 84 || [[Абдулади Вејсели]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 85 || [[Фазли Велиу]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 86 || [[Садула Дураку]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 87 || [[Зимрете Јакупи]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 88 || [[Аднан Јашари]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 89 || [[Сафет Незири]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 90 || [[Азиз Положани]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 91 || [[Селвије Салиу]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 92 || [[Ајше Селмани]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 93 || [[Фадил Сулејмани]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 94 || [[Тахир Хани]] | style="background:#008B8B;" | | ДУИ – ПДП | |- | 95 || [[Насер Ајдини]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 96 || [[Бесим Догани]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 97 || [[Гарип Каба]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 98 || [[Флора Кадриу]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 99 || [[Ружди Матоши]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 100 || [[Влора Мемети]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | Заменета со [[Агим Рамадани]] на 24 ноември 2006. |- | 101 || [[Даут Реџепи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 102 || [[Елмазе Селмани]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 103 || [[Имер Селмани]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | Заменет со [[Хазбије Ибиши]] на 14 септември 2006. |- | 104 || [[Мендух Тачи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 105 || [[Арбен Џафери]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 106 || [[Иван Анастасовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | |- | 107 || [[Благој Зашов]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | |- | 108 || [[Живко Јанкуловски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | Заменет со [[Мирјана Секуловска]] на 14 септември 2006. |- | 109 || [[Јагнула Куновска]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | |- | 110 || [[Горан Мисовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | |- | 111 || [[Веле Митаноски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | |- | 112 || [[Тито Петковски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Нова социјалдемократска партија|НСДП]] | |- | 113 || [[Валентина Божиновска]] | style="background:#F2B134;" | | [[ВМРО-Народна партија|ВМРО-НП]] | |- | 114 || [[Љубчо Георгиевски]] | style="background:#F2B134;" | | [[ВМРО-Народна партија|ВМРО-НП]] | |- | 115 || [[Данаил Дончев]] | style="background:#F2B134;" | | [[ВМРО-Народна партија|ВМРО-НП]] | |- | 116 || [[Марјан Додовски]] | style="background:#F2B134;" | | [[ВМРО-Народна партија|ВМРО-НП]] | |- | 117 || [[Весна Јаневска]] | style="background:#F2B134;" | | [[ВМРО-Народна партија|ВМРО-НП]] | |- | 118 || [[Ѓорѓи Оровчанец]] | style="background:#F2B134;" | | [[ВМРО-Народна партија|ВМРО-НП]] | |- | 119 || [[Лилјана Поповска]] | style="background:#4CAF50;" | | [[Демократска обнова на Македонија|ДОМ]] | |- | 120 || [[Фијат Цаноски]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за европска иднина|ПЕИ]] | |} == Наводи == {{Наводи}} {{Список на пратеници во Собранието на Македонија}} [[Категорија:Политика на Македонија]] bzyuesyhq6yt87l4etc4dv1ucq041w1 0 1406782 5650964 2026-10-28T22:22:23Z Buli 2648 Создадена страница со: === Пратенички состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Ѓорѓи Спасов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 2 || [[Ќенан Хасипи]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Макед... 5650964 wikitext text/x-wiki === Пратенички состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Ѓорѓи Спасов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 2 || [[Ќенан Хасипи]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 3 || [[Ана Андова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 4 || [[Андреј Жерновски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 5 || [[Ангел Димитров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 6 || [[Ангелка Пеева-Лауренчиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 7 || [[Благој Голомеов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 8 || [[Борис Кондарко]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 9 || [[Бранко Црвенковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 7 ноември 2003. |- | 10 || [[Цветанка Гашоска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 11 || [[Цветанка Иванова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 12 || [[Цветле Јанеска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 13 || [[Драган Ѓорѓиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 14 || [[Елеонора Петрова-Митевска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот ѝ престанал на 26 мај 2005. |- | 15 || [[Есад Рахиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 16 || [[Игор Ивановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 17 || [[Илија Филиповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 7 ноември 2003. |- | 18 || [[Илинка Митрева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот ѝ престанал на 31 октомври 2002. |- | 19 || [[Иван Анастасовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 20 || [[Иван Стоилковиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 21 || [[Јанаќе Витановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 22 || [[Јани Макрадули]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 23 || [[Јордан Михајловски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 24 || [[Јован Манасиевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 31 октомври 2002. |- | 25 || [[Каме Петров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 26 || [[Каролина Ристова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 27 || [[Кире Гештаковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 28 || [[Коста Прешоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 29 || [[Лилјана Ивановска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 30 || [[Лилјана Поповска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 31 || [[Мите Николов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 32 || [[Наташа Биковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 33 || [[Неждет Мустафа]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 34 || [[Никола Ќуркчиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 35 || [[Никола Апостоловски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 36 || [[Никола Б. Камчев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 37 || [[Никола Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Претседател на Собранието; мандатот му престанал на 7 ноември 2003. |- | 38 || [[Петар Апостолов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 39 || [[Петар Гошев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 31 октомври 2002. |- | 40 || [[Љупчо Јордановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Претседател на Собранието. |- | 41 || [[Радмила Шекеринска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот ѝ престанал на 31 октомври 2002. |- | 42 || [[Рафет Муминовиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 43 || [[Ристе Вислимовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 44 || [[Роза Топузова-Каревска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 45 || [[Славе Арсоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 46 || [[Славица Грковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 47 || [[Славица Станковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 48 || [[Славко Петров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 31 октомври 2002. |- | 49 || [[Слободан Најдовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 50 || [[Соња Лепиткова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 51 || [[Тале Герамитчиоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 12 ноември 2002. |- | 52 || [[Тито Петковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 53 || [[Томе Тромбев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 54 || [[Трифун Костовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 15 април 2005. |- | 55 || [[Ванчо Ѓоргиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 56 || [[Владо Бучковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 31 октомври 2002. |- | 57 || [[Владо Илиевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 58 || [[Зоран Шапуриќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 7 декември 2004. |- | 59 || [[Зоран Томиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 60 || [[Жарко Караџоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 61 || [[Ѓорѓи Оровчанец]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 62 || [[Ѓорѓи Трендафилов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 63 || [[Ѓорге Палошковски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 64 || [[Чедомир Краљевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 65 || [[Аднан Ќахил]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 66 || [[Блаже Стојаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 67 || [[Драго Шајноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 68 || [[Ефтим Манев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 69 || [[Ганка Самоиловска-Цветанова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 70 || [[Илија Китаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 71 || [[Илија Србиновски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 72 || [[Коце Трајановски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | Мандатот му престанал во 2005 година. |- | 73 || [[Марија Којзеклиска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 74 || [[Марјан Ѓорчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 75 || [[Михајло Георгиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 76 || [[Никола Груевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 77 || [[Орданчо Тасев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | Мандатот му престанал на 8 јуни 2005. |- | 78 || [[Петар Наумовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 79 || [[Љубчо Георгиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 80 || [[Љубе Бошкоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 81 || [[Љупче Мешков]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 82 || [[Љупчо Балковски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 83 || [[Ристана Лалчевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 84 || [[Ристо Пејоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 85 || [[Сашко Кедев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 86 || [[Силвана Бонева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 87 || [[Слободан Чашуле]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 88 || [[Слободан Даневски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | Мандатот му престанал на 15 април 2005. |- | 89 || [[Спиро Мавровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 90 || [[Стојан Андов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 91 || [[Ванчо Стаменков]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 92 || [[Зоран Крстевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 93 || [[Абдилаќим Адеми]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 94 || [[Агрон Буџаку]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 7 ноември 2003. |- | 95 || [[Али Ахмети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 96 || [[Азиз Положани]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 31 октомври 2002. |- | 97 || [[Ејуп Рустеми]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 98 || [[Фазли Велиу]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 99 || [[Гзим Острени]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 100 || [[Хазби Лика]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 27 јуни 2003. |- | 101 || [[Хусеинџеват Хусеини]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 102 || [[Исни Шаќири]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 103 || [[Назми Беќири]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 104 || [[Невзат Бејта]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 15 април 2005. |- | 105 || [[Рафис Халити]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 106 || [[Талат Џафери]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 24 декември 2004. |- | 107 || [[Теута Арифи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 108 || [[Џеладин Шатку]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 12 ноември 2002. |- | 109 || [[Арбен Џафери]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | Мандатот му престанал на 31 октомври 2002. |- | 110 || [[Фатмир Асани]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 111 || [[Илјаз Халими]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 112 || [[Мендух Тачи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 113 || [[Ружди Матоши]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 114 || [[Џевдет Насуфи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 115 || [[Зејди Џелили]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 116 || [[Абдулади Вејсели]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 117 || [[Исмет Рамадани]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 118 || [[Џезаир Шаќири]] | style="background:#777777;" | | [[Национална демократска партија|НДП]] | |- | 119 || [[Љубисав Иванов-Ѕинго]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | |} ovbkm0jpcjteej7yw1kpwseg3h1ao6m 5650965 5650964 2026-10-28T22:23:07Z Buli 2648 /* Пратенички состав */ 5650965 wikitext text/x-wiki === Пратенички состав === {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Ѓорѓи Спасов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 2 || [[Ќенан Хасипи]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 3 || [[Ана Андова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 4 || [[Андреј Жерновски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 5 || [[Ангел Димитров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 6 || [[Ангелка Пеева-Лауренчиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 7 || [[Благој Голомеов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 8 || [[Борис Кондарко]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 9 || [[Бранко Црвенковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 7 ноември 2003. |- | 10 || [[Цветанка Гашоска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 11 || [[Цветанка Иванова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 12 || [[Цветле Јанеска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 13 || [[Драган Ѓорѓиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 14 || [[Елеонора Петрова-Митевска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот ѝ престанал на 26 мај 2005. |- | 15 || [[Есад Рахиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 16 || [[Игор Ивановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 17 || [[Илија Филиповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 7 ноември 2003. |- | 18 || [[Илинка Митрева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот ѝ престанал на 31 октомври 2002. |- | 19 || [[Иван Анастасовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 20 || [[Иван Стоилковиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 21 || [[Јанаќе Витановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 22 || [[Јани Макрадули]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 23 || [[Јордан Михајловски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 24 || [[Јован Манасиевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 31 октомври 2002. |- | 25 || [[Каме Петров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 26 || [[Каролина Ристова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 27 || [[Кире Гештаковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 28 || [[Коста Прешоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 29 || [[Лилјана Ивановска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 30 || [[Лилјана Поповска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 31 || [[Мите Николов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 32 || [[Наташа Биковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 33 || [[Неждет Мустафа]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 34 || [[Никола Ќуркчиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 35 || [[Никола Апостоловски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 36 || [[Никола Б. Камчев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 37 || [[Никола Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Претседател на Собранието; мандатот му престанал на 7 ноември 2003. |- | 38 || [[Петар Апостолов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 39 || [[Петар Гошев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 31 октомври 2002. |- | 40 || [[Љупчо Јордановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Претседател на Собранието. |- | 41 || [[Радмила Шекеринска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот ѝ престанал на 31 октомври 2002. |- | 42 || [[Рафет Муминовиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 43 || [[Ристе Вислимовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 44 || [[Роза Топузова-Каревска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 45 || [[Славе Арсоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 46 || [[Славица Грковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 47 || [[Славица Станковска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 48 || [[Славко Петров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 31 октомври 2002. |- | 49 || [[Слободан Најдовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 50 || [[Соња Лепиткова]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 51 || [[Тале Герамитчиоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 12 ноември 2002. |- | 52 || [[Тито Петковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 53 || [[Томе Тромбев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 54 || [[Трифун Костовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 15 април 2005. |- | 55 || [[Ванчо Ѓоргиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 56 || [[Владо Бучковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 31 октомври 2002. |- | 57 || [[Владо Илиевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 58 || [[Зоран Шапуриќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | Мандатот му престанал на 7 декември 2004. |- | 59 || [[Зоран Томиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | За Македонија заедно | |- | 60 || [[Жарко Караџоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 61 || [[Ѓорѓи Оровчанец]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 62 || [[Ѓорѓи Трендафилов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 63 || [[Ѓорге Палошковски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 64 || [[Чедомир Краљевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 65 || [[Аднан Ќахил]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 66 || [[Блаже Стојаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 67 || [[Драго Шајноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 68 || [[Ефтим Манев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 69 || [[Ганка Самоиловска-Цветанова]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 70 || [[Илија Китаноски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 71 || [[Илија Србиновски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 72 || [[Коце Трајановски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | Мандатот му престанал во 2005 година. |- | 73 || [[Марија Којзеклиска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 74 || [[Марјан Ѓорчев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 75 || [[Михајло Георгиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 76 || [[Никола Груевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 77 || [[Орданчо Тасев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | Мандатот му престанал на 8 јуни 2005. |- | 78 || [[Петар Наумовски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 79 || [[Љубчо Георгиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 80 || [[Љубе Бошкоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 81 || [[Љупче Мешков]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 82 || [[Љупчо Балковски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 83 || [[Ристана Лалчевска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 84 || [[Ристо Пејоски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 85 || [[Сашко Кедев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 86 || [[Силвана Бонева]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 87 || [[Слободан Чашуле]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 88 || [[Слободан Даневски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | Мандатот му престанал на 15 април 2005. |- | 89 || [[Спиро Мавровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 90 || [[Стојан Андов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 91 || [[Ванчо Стаменков]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 92 || [[Зоран Крстевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | ВМРО-ДПМНЕ – ЛП | |- | 93 || [[Абдилаќим Адеми]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 94 || [[Агрон Буџаку]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 7 ноември 2003. |- | 95 || [[Али Ахмети]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 96 || [[Азиз Положани]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 31 октомври 2002. |- | 97 || [[Ејуп Рустеми]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 98 || [[Фазли Велиу]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 99 || [[Гзим Острени]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 100 || [[Хазби Лика]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 27 јуни 2003. |- | 101 || [[Хусеинџеват Хусеини]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 102 || [[Исни Шаќири]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 103 || [[Назми Беќири]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 104 || [[Невзат Бејта]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 15 април 2005. |- | 105 || [[Рафис Халити]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 106 || [[Талат Џафери]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 24 декември 2004. |- | 107 || [[Теута Арифи]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | |- | 108 || [[Џеладин Шатку]] | style="background:#008B8B;" | | [[ДУИ]] | Мандатот му престанал на 12 ноември 2002. |- | 109 || [[Арбен Џафери]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | Мандатот му престанал на 31 октомври 2002. |- | 110 || [[Фатмир Асани]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 111 || [[Илјаз Халими]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 112 || [[Мендух Тачи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 113 || [[Ружди Матоши]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 114 || [[Џевдет Насуфи]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 115 || [[Зејди Џелили]] | style="background:#B22222;" | | [[Демократска партија на Албанците|ДПА]] | |- | 116 || [[Абдулади Вејсели]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 117 || [[Исмет Рамадани]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 118 || [[Џезаир Шаќири]] | style="background:#777777;" | | [[Национална демократска партија|НДП]] | |- | 119 || [[Љубисав Иванов-Ѕинго]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | |} == Наводи == {{Наводи}} {{Список на пратеници во Собранието на Македонија}} [[Категорија:Политика на Македонија]] lc43wqdsimexaji93mju2sl2hj8vcae 0 1406783 5650966 2026-10-28T22:24:53Z Buli 2648 Создадена страница со: === Пратенички состав === ==== Пратеници избрани според пропорционалниот систем ==== {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Политичка партија ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Љубчо Георгиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | З... 5650966 wikitext text/x-wiki === Пратенички состав === ==== Пратеници избрани според пропорционалниот систем ==== {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Политичка партија ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Љубчо Георгиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Љупчо Јакимовски]] на 30 ноември 1998, а потоа со [[Васил Ефтимов]] на 1 февруари 1999. |- | 2 || [[Никола Кљусев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Александар Флоровски]] на 30 ноември 1998. |- | 3 || [[Доста Димовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменета со [[Александар Пандов]] на 30 ноември 1998. |- | 4 || [[Борис Стојменов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Ѓулистана Марковска]] на 30 ноември 1998. |- | 5 || [[Димитар Димитров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Горан Рафајловски]] на 30 ноември 1998, потоа со [[Ѓорѓи Котевски]] на 15 јануари 1999 и со [[Рената Керпичоска-Бошеска]] на 26 ноември 2001. |- | 6 || [[Љубен Пауновски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Делче Ицков]] на 10 јануари 2000. |- | 7 || [[Филип Петровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Жарко Јанковски]] на 25 декември 2001. |- | 8 || [[Стојан Богданов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Михајло Георгиевски]] на 30 ноември 1998. |- | 9 || [[Ѓорѓи Наумов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Рубенс Наумовски]] на 30 ноември 1998. |- | 10 || [[Мартин Треневски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Воислав Стојаноски]] на 30 ноември 1998. |- | 11 || [[Томислав Стојановски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | |- | 12 || [[Бранко Црвенковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 13 || [[Тито Петковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 14 || [[Благој Ханџиски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 15 || [[Александар Гештаковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 16 || [[Љубомир Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 17 || [[Никола Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 18 || [[Радмила Шекеринска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 19 || [[Илинка Митрева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | Заменета со [[Таки Фити]] на 28 јуни 2001. |- | 20 || [[Ѓорѓи Спасов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 21 || [[Лазар Китаноски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 22 || [[Илјаз Халими]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | |- | 23 || [[Насер Зибери]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | |- | 24 || [[Јонуз Абдулаи]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | |- | 25 || [[Абдулади Вејсели]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | |- | 26 || [[Хисни Шаќири]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | Мандатот му бил одземен на 16 ноември 2001; го заменил [[Кхани Алиу]]. |- | 27 || [[Кастриот Хаџиреџа]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | Независен пратеник од 28 февруари 2001. |- | 28 || [[Алириза Лога]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | Заменет со [[Демуш Бајрами]] на 24 јануари 2001. |- | 29 || [[Оломан Сулејмани]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | |- | 30 || [[Васил Тупурковски]] | style="background:#4169E1;" | | [[Демократска алтернатива (Македонија)|ДА]] | Заменет со [[Илија Прангоски]] на 2 декември 1998. |- | 31 || [[Радмила Кипријанова-Радовановиќ]] | style="background:#4169E1;" | | [[Демократска алтернатива (Македонија)|ДА]] | Заменета со [[Алија Шахиќ]] на 30 ноември 1998. |- | 32 || [[Саво Климовски]] | style="background:#4169E1;" | | [[Демократска алтернатива (Македонија)|ДА]] | Независен од 14 декември 2001; член на Демократски центар од 22 мај 2002. |- | 33 || [[Стојан Попов]] | style="background:#4169E1;" | | [[Демократска алтернатива (Македонија)|ДА]] | Независен од 14 декември 2001; член на Демократски центар од 22 мај 2002. |- | 34 || [[Петар Гошев]] | style="background:#E87D22;" | | ЛДП – Демократска партија | |- | 35 || [[Стојан Андов]] | style="background:#E87D22;" | | ЛДП – Демократска партија | Член на Либералната партија од 27 декември 1999. |} ==== Пратеници избрани според мнозинскиот систем ==== {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Изборна единица ! Име и презиме ! Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Диспина Марковска]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 2 || [[Мирко Иванов]] || [[СДСМ]] || |- | 3 || [[Горанчо Трајков]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 4 || [[Ванчо Ѓоргиев]] || [[СДСМ]] || |- | 5 || [[Крале Спанчевски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 6 || [[Златко Стојменов]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Подоцна член на ВМРО–ВМРО и ВМРО–Македонска. |- | 7 || [[Миланчо Черкезов]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Подоцна член на ВМРО–ВМРО. |- | 8 || [[Слободан Даневски]] || ЛДП – Демократска партија || Од 27 декември 1999 член на Либералната партија. |- | 9 || [[Ванчо Чифлиганец]] || [[СДСМ]] || |- | 10 || [[Слободан Ќосев]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 11 || [[Митко Киров]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 12 || [[Панде Томов]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 13 || [[Ванчо Панчев]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 14 || [[Чедо Петров]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Од 25 април 2001 член на Нова демократија. |- | 15 || [[Љубисав Иванов-Ѕинго]] || [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] || |- | 16 || [[Милојко Ангеловски]] || [[СДСМ]] || |- | 17 || [[Драган Митевски]] || [[СДСМ]] || |- | 18 || [[Ненад Ристовски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Подоцна член на ВМРО–ВМРО и ВМРО–Македонска. |- | 19 || [[Чедомир Краљевски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 20 || [[Благој Стојковски]] || [[СДСМ]] || |- | 21 || [[Аслан Селмани]] || [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] || |- | 22 || [[Ристо Тодоров]] || [[СДСМ]] || |- | 23 || [[Ристо Спанаков]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Подоцна независен пратеник и член на Нова демократија. |- | 24 || [[Илија Ѓорѓиев]] || [[СДСМ]] || |- | 25 || [[Илија Пемов]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 26 || [[Павле Тодоровски]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Подоцна независен пратеник и член на Нова демократија. |- | 27 || [[Наталија Марковиќ-Димова]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Од 25 април 2001 член на Нова демократија. |- | 28 || [[Марика Јорданова]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 29 || [[Горанчо Лазов]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 30 || [[Весна Јовановска]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 31 || [[Слободан Гарчески]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 32 || [[Горан Невеновски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 33 || [[Никола Јованов]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Независен пратеник од 14 декември 2001. |- | 34 || [[Владо Сугаревски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 35 || [[Звонко Мирчески]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Подоцна член на ВМРО–ВМРО и ВМРО–Македонска. |- | 36 || [[Трајко Гешоски]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Од 6 февруари 2001 член на ВМРО-ДПМНЕ. |- | 37 || [[Жарко Караџоски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 38 || [[Кирил Настески]] || [[СДСМ]] || |- | 39 || [[Наќе Стојановски]] || [[СДСМ]] || |- | 40 || [[Аце Сајкоски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 41 || [[Љупче Ристески]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 42 || [[Фадил Бајрами]] || ПДПА – НДП || Независен пратеник од 28 февруари 2001. |- | 43 || [[Замир Дика]] || ПДПА – НДП || |- | 44 || [[Азиз Положани]] || [[ПДП]] || |- | 45 || [[Стојан Ковачевски]] || [[СДСМ]] || |- | 46 || [[Транас Трајкоски]] || [[СДСМ]] || |- | 47 || [[Митко Тилевски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 48 || [[Томислав Петровски]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Од 6 февруари 2001 член на ВМРО-ДПМНЕ. |- | 49 || [[Илија Илоски]] || [[СДСМ]] || |- | 50 || [[Димитар Бузлевски]] || [[СДСМ]] || |- | 51 || [[Латиф Пајкоски]] || ЛДП – Демократска партија || Подоцна член на Либералната партија и СДСМ. |- | 52 || [[Мерсел Биљали]] || [[ПДП]] || |- | 53 || [[Сејфедин Харуни]] || [[ПДП]] || |- | 54 || [[Мухамед Таири]] || ПДПА – НДП || |- | 55 || [[Илјас Сабриу]] || [[ПДП]] || Подоцна независен пратеник. |- | 56 || [[Абдула Алиу]] || [[ПДП]] || |- | 57 || [[Борислав Трповски]] || [[СДСМ]] || |- | 58 || [[Арбен Џафери]] || ПДПА – НДП || |- | 59 || [[Билал Љутфии]] || ПДПА – НДП || |- | 60 || [[Абдурахман Алити]] || [[ПДП]] || |- | 61 || [[Борче Сибиновски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 62 || [[Александар Трпевски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 63 || [[Ѓорѓи Тодоров]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Подоцна член на ВМРО–ВМРО и ВМРО–Македонска. |- | 64 || [[Исмет Рамадани]] || [[ПДП]] || |- | 65 || [[Коце Трајановски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 66 || [[Назми Кадриу]] || ПДПА – НДП || Избран на прегласувањето од 24 јануари 1999. |- | 67 || [[Љупчо Анушев]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Независен пратеник од 14 декември 2001. |- | 68 || [[Илија Лазаров]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 69 || [[Кирил Андоновски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 70 || [[Васе Манчев]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 71 || [[Димитар Баткоски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 72 || [[Радомир Карангелески]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Подоцна независен пратеник и член на Демократски центар. |- | 73 || [[Нано Ружин]] || [[СДСМ]] || По престанокот на мандатот, на дополнителните избори во 2001 бил избран [[Магдалена Антова-Велевска]]. |- | 74 || [[Илија Филиповски]] || [[СДСМ]] || По престанокот на мандатот, на дополнителните избори во 2001 бил избран [[Јани Макрадули]]. |- | 75 || [[Мевљан Тахири]] || [[ПДП]] || Независен пратеник од 2 октомври 2000. |- | 76 || [[Данило Глигороски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 77 || [[Васил Гаџоски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 78 || [[Александар Талевски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 79 || [[Валентина Божиновска]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 80 || [[Јордан Бошков]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Од 26 ноември 2001 член на Либералната партија. |- | 81 || [[Ризван Сулејмани]] || [[ПДП]] || |- | 82 || [[Вангел Симев]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Подоцна член на ВМРО–ВМРО и ВМРО–Македонска. |- | 83 || [[Милан Ставрев]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 84 || [[Фатмир Етеми]] || ПДПА – НДП || |- | 85 || [[Амди Бајрам]] || Сојуз на Ромите од Македонија || |} 3j3epb3730rruftv863i9d03oqs6d3x 5650968 5650966 2026-10-28T22:25:50Z Buli 2648 /* Пратеници избрани според мнозинскиот систем */ 5650968 wikitext text/x-wiki === Пратенички состав === ==== Пратеници избрани според пропорционалниот систем ==== {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Политичка партија ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Љубчо Георгиевски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Љупчо Јакимовски]] на 30 ноември 1998, а потоа со [[Васил Ефтимов]] на 1 февруари 1999. |- | 2 || [[Никола Кљусев]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Александар Флоровски]] на 30 ноември 1998. |- | 3 || [[Доста Димовска]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменета со [[Александар Пандов]] на 30 ноември 1998. |- | 4 || [[Борис Стојменов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Ѓулистана Марковска]] на 30 ноември 1998. |- | 5 || [[Димитар Димитров]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Горан Рафајловски]] на 30 ноември 1998, потоа со [[Ѓорѓи Котевски]] на 15 јануари 1999 и со [[Рената Керпичоска-Бошеска]] на 26 ноември 2001. |- | 6 || [[Љубен Пауновски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Делче Ицков]] на 10 јануари 2000. |- | 7 || [[Филип Петровски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Жарко Јанковски]] на 25 декември 2001. |- | 8 || [[Стојан Богданов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Михајло Георгиевски]] на 30 ноември 1998. |- | 9 || [[Ѓорѓи Наумов]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Рубенс Наумовски]] на 30 ноември 1998. |- | 10 || [[Мартин Треневски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | Заменет со [[Воислав Стојаноски]] на 30 ноември 1998. |- | 11 || [[Томислав Стојановски]] | style="background:{{party color|VMRO-DPMNE}};" | | [[ВМРО-ДПМНЕ]] | |- | 12 || [[Бранко Црвенковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 13 || [[Тито Петковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 14 || [[Благој Ханџиски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 15 || [[Александар Гештаковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 16 || [[Љубомир Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 17 || [[Никола Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 18 || [[Радмила Шекеринска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 19 || [[Илинка Митрева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | Заменета со [[Таки Фити]] на 28 јуни 2001. |- | 20 || [[Ѓорѓи Спасов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 21 || [[Лазар Китаноски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 22 || [[Илјаз Халими]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | |- | 23 || [[Насер Зибери]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | |- | 24 || [[Јонуз Абдулаи]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | |- | 25 || [[Абдулади Вејсели]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | |- | 26 || [[Хисни Шаќири]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | Мандатот му бил одземен на 16 ноември 2001; го заменил [[Кхани Алиу]]. |- | 27 || [[Кастриот Хаџиреџа]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | Независен пратеник од 28 февруари 2001. |- | 28 || [[Алириза Лога]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | Заменет со [[Демуш Бајрами]] на 24 јануари 2001. |- | 29 || [[Оломан Сулејмани]] | style="background:#808080;" | | ПДП – ПДПА – НДП | |- | 30 || [[Васил Тупурковски]] | style="background:#4169E1;" | | [[Демократска алтернатива (Македонија)|ДА]] | Заменет со [[Илија Прангоски]] на 2 декември 1998. |- | 31 || [[Радмила Кипријанова-Радовановиќ]] | style="background:#4169E1;" | | [[Демократска алтернатива (Македонија)|ДА]] | Заменета со [[Алија Шахиќ]] на 30 ноември 1998. |- | 32 || [[Саво Климовски]] | style="background:#4169E1;" | | [[Демократска алтернатива (Македонија)|ДА]] | Независен од 14 декември 2001; член на Демократски центар од 22 мај 2002. |- | 33 || [[Стојан Попов]] | style="background:#4169E1;" | | [[Демократска алтернатива (Македонија)|ДА]] | Независен од 14 декември 2001; член на Демократски центар од 22 мај 2002. |- | 34 || [[Петар Гошев]] | style="background:#E87D22;" | | ЛДП – Демократска партија | |- | 35 || [[Стојан Андов]] | style="background:#E87D22;" | | ЛДП – Демократска партија | Член на Либералната партија од 27 декември 1999. |} ==== Пратеници избрани според мнозинскиот систем ==== {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Изборна единица ! Име и презиме ! Партија или коалиција ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Диспина Марковска]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 2 || [[Мирко Иванов]] || [[СДСМ]] || |- | 3 || [[Горанчо Трајков]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 4 || [[Ванчо Ѓоргиев]] || [[СДСМ]] || |- | 5 || [[Крале Спанчевски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 6 || [[Златко Стојменов]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Подоцна член на ВМРО–ВМРО и ВМРО–Македонска. |- | 7 || [[Миланчо Черкезов]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Подоцна член на ВМРО–ВМРО. |- | 8 || [[Слободан Даневски]] || ЛДП – Демократска партија || Од 27 декември 1999 член на Либералната партија. |- | 9 || [[Ванчо Чифлиганец]] || [[СДСМ]] || |- | 10 || [[Слободан Ќосев]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 11 || [[Митко Киров]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 12 || [[Панде Томов]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 13 || [[Ванчо Панчев]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 14 || [[Чедо Петров]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Од 25 април 2001 член на Нова демократија. |- | 15 || [[Љубисав Иванов-Ѕинго]] || [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] || |- | 16 || [[Милојко Ангеловски]] || [[СДСМ]] || |- | 17 || [[Драган Митевски]] || [[СДСМ]] || |- | 18 || [[Ненад Ристовски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Подоцна член на ВМРО–ВМРО и ВМРО–Македонска. |- | 19 || [[Чедомир Краљевски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 20 || [[Благој Стојковски]] || [[СДСМ]] || |- | 21 || [[Аслан Селмани]] || [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] || |- | 22 || [[Ристо Тодоров]] || [[СДСМ]] || |- | 23 || [[Ристо Спанаков]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Подоцна независен пратеник и член на Нова демократија. |- | 24 || [[Илија Ѓорѓиев]] || [[СДСМ]] || |- | 25 || [[Илија Пемов]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 26 || [[Павле Тодоровски]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Подоцна независен пратеник и член на Нова демократија. |- | 27 || [[Наталија Марковиќ-Димова]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Од 25 април 2001 член на Нова демократија. |- | 28 || [[Марика Јорданова]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 29 || [[Горанчо Лазов]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 30 || [[Весна Јовановска]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 31 || [[Слободан Гарчески]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 32 || [[Горан Невеновски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 33 || [[Никола Јованов]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Независен пратеник од 14 декември 2001. |- | 34 || [[Владо Сугаревски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 35 || [[Звонко Мирчески]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Подоцна член на ВМРО–ВМРО и ВМРО–Македонска. |- | 36 || [[Трајко Гешоски]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Од 6 февруари 2001 член на ВМРО-ДПМНЕ. |- | 37 || [[Жарко Караџоски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 38 || [[Кирил Настески]] || [[СДСМ]] || |- | 39 || [[Наќе Стојановски]] || [[СДСМ]] || |- | 40 || [[Аце Сајкоски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 41 || [[Љупче Ристески]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 42 || [[Фадил Бајрами]] || ПДПА – НДП || Независен пратеник од 28 февруари 2001. |- | 43 || [[Замир Дика]] || ПДПА – НДП || |- | 44 || [[Азиз Положани]] || [[ПДП]] || |- | 45 || [[Стојан Ковачевски]] || [[СДСМ]] || |- | 46 || [[Транас Трајкоски]] || [[СДСМ]] || |- | 47 || [[Митко Тилевски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 48 || [[Томислав Петровски]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Од 6 февруари 2001 член на ВМРО-ДПМНЕ. |- | 49 || [[Илија Илоски]] || [[СДСМ]] || |- | 50 || [[Димитар Бузлевски]] || [[СДСМ]] || |- | 51 || [[Латиф Пајкоски]] || ЛДП – Демократска партија || Подоцна член на Либералната партија и СДСМ. |- | 52 || [[Мерсел Биљали]] || [[ПДП]] || |- | 53 || [[Сејфедин Харуни]] || [[ПДП]] || |- | 54 || [[Мухамед Таири]] || ПДПА – НДП || |- | 55 || [[Илјас Сабриу]] || [[ПДП]] || Подоцна независен пратеник. |- | 56 || [[Абдула Алиу]] || [[ПДП]] || |- | 57 || [[Борислав Трповски]] || [[СДСМ]] || |- | 58 || [[Арбен Џафери]] || ПДПА – НДП || |- | 59 || [[Билал Љутфии]] || ПДПА – НДП || |- | 60 || [[Абдурахман Алити]] || [[ПДП]] || |- | 61 || [[Борче Сибиновски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 62 || [[Александар Трпевски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 63 || [[Ѓорѓи Тодоров]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Подоцна член на ВМРО–ВМРО и ВМРО–Македонска. |- | 64 || [[Исмет Рамадани]] || [[ПДП]] || |- | 65 || [[Коце Трајановски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 66 || [[Назми Кадриу]] || ПДПА – НДП || Избран на прегласувањето од 24 јануари 1999. |- | 67 || [[Љупчо Анушев]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Независен пратеник од 14 декември 2001. |- | 68 || [[Илија Лазаров]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 69 || [[Кирил Андоновски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 70 || [[Васе Манчев]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 71 || [[Димитар Баткоски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 72 || [[Радомир Карангелески]] || ДА – ВМРО-ДПМНЕ || Подоцна независен пратеник и член на Демократски центар. |- | 73 || [[Нано Ружин]] || [[СДСМ]] || По престанокот на мандатот, на дополнителните избори во 2001 бил избран [[Магдалена Антова-Велевска]]. |- | 74 || [[Илија Филиповски]] || [[СДСМ]] || По престанокот на мандатот, на дополнителните избори во 2001 бил избран [[Јани Макрадули]]. |- | 75 || [[Мевљан Тахири]] || [[ПДП]] || Независен пратеник од 2 октомври 2000. |- | 76 || [[Данило Глигороски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 77 || [[Васил Гаџоски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 78 || [[Александар Талевски]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 79 || [[Валентина Божиновска]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 80 || [[Јордан Бошков]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Од 26 ноември 2001 член на Либералната партија. |- | 81 || [[Ризван Сулејмани]] || [[ПДП]] || |- | 82 || [[Вангел Симев]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || Подоцна член на ВМРО–ВМРО и ВМРО–Македонска. |- | 83 || [[Милан Ставрев]] || ВМРО-ДПМНЕ – ДА || |- | 84 || [[Фатмир Етеми]] || ПДПА – НДП || |- | 85 || [[Амди Бајрам]] || Сојуз на Ромите од Македонија || |} == Наводи == {{Наводи}} {{Список на пратеници во Собранието на Македонија}} [[Категорија:Политика на Македонија]] jh0ttqzki9w3e9noe1c879xiqo229rr 0 1406784 5650970 2026-10-28T22:33:40Z Buli 2648 Создадена страница со: == Пратенички состав == {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Политичка партија ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Митко Илиевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 2 || [[Благој Стефановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 3 || Јорг... 5650970 wikitext text/x-wiki == Пратенички состав == {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Политичка партија ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Митко Илиевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 2 || [[Благој Стефановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 3 || [[Јорго Шундовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | Мандатот му престанал на 20 декември 1994. |- | 4 || [[Вељо Тантаров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 5 || [[Славко Котевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 6 || [[Живко Јанкуловски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 7 || [[Петре Трајановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 8 || [[Нано Ружин]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 9 || [[Борис Костачев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 10 || [[Ѓорѓи Атанасов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 11 || [[Ферит Мусовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 12 || [[Мирко Иванов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 13 || [[Здравко Стојковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 14 || [[Наќе Стојановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 15 || [[Ване Наумовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 16 || [[Александар Јакимовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 17 || [[Дане Милошевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 18 || [[Ристо Марковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 19 || [[Драгољуб Поповиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 20 || [[Слободан Богдановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 21 || [[Александар Ивановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 22 || [[Благој Стојковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 23 || [[Јане Ангеловски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 24 || [[Димитрија Вревезовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 25 || [[Благоја Силјановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 26 || [[Рубинчо Белчевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 27 || [[Јордан Божиноски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 28 || [[Димче Настоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 29 || [[Алил Џаферовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 30 || [[Душан Николовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 31 || [[Ванчо Чифлиганец]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 32 || [[Александар Гештаковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 33 || [[Митко Ристевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 34 || [[Стојче Ковачевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 35 || [[Ристо Масев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 36 || [[Туше Гошев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 37 || [[Борис Павлов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 38 || [[Драган Ѓорѓиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 39 || [[Јован Србиновски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 40 || [[Пеце Стојановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 41 || [[Јован Николов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 42 || [[Милчо Трајков]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 43 || [[Санде Џамбазовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 44 || [[Иван Бојков]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 45 || [[Кирил Спасовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 46 || [[Илија Гоцевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 47 || [[Атанас Вангелов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 48 || [[Љубомир Чадиковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 49 || [[Владе Давитковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 50 || [[Никола Г. Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 51 || [[Зоре Темелковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 52 || [[Никола Р. Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 53 || [[Марјан Начевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 54 || [[Игнатие Богдановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 55 || [[Љубомир Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 56 || [[Илинка Митрева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 57 || [[Тито Петковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | Претседател на Собранието од 1996 до 1998. |- | 58 || [[Ратка Куљан-Зографска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 59 || [[Слободан Најдовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 60 || [[Јаким Ивановски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 61 || [[Кире Видимче]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 62 || [[Наум Симјановски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 63 || [[Стојан Андов]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | Претседател на Собранието од 1994 до 1996. |- | 64 || [[Звонко Каров]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 65 || [[Панчо Минов]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 66 || [[Николина Трајановска]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 67 || [[Илија Каров]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 68 || [[Теодосија Паунов]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | Мандатот му престанал на 26 јули 1997. |- | 69 || [[Персида Малинска]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 70 || [[Драган Митевски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 71 || [[Симон Наумовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 72 || [[Марјан Котлар]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 73 || [[Ристо Николовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 74 || [[Петар Талимџиоски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 75 || [[Славчо Чапов]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 76 || [[Аце Коцевски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 77 || [[Панче Насев]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 78 || [[Санде Давчев]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 79 || [[Љупчо Мешков]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 80 || [[Зоран Крстевски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 81 || [[Славе Наумовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 82 || [[Владимир Станковски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 83 || [[Димитрија Поповски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 84 || [[Зоран Шапуриќ]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 85 || [[Слободан Даневски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 86 || [[Димитар Трпеновски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 87 || [[Владимир Соколовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 88 || [[Сејфедин Харуни]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 89 || [[Газменд Ајдарага]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 90 || [[Абдурахман Алити]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 91 || [[Џеладин Мурати]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 92 || [[Исмет Рамадани]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 93 || [[Насер Зибери]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | Мандатот му престанал на 20 декември 1994. |- | 94 || [[Назми Малиќи]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | Мандатот е верификуван на 24 ноември 1994. |- | 95 || [[Мевљан Таири]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 96 || [[Абдурауф Пруси]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 97 || [[Сами Ибраими]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 98 || [[Мирко Пецов]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | |- | 99 || [[Арсо Божиновски]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | Потребна е дополнителна проверка на датумот на верификација на мандатот. |- | 100 || [[Бранко Арсовски]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | |- | 101 || [[Љубисав Иванов-Ѕинго]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | |- | 102 || [[Мирко Трипуновски]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | |- | 103 || [[Блаже Филиповски]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | Мандатот е верификуван на 24 ноември 1994. |- | 104 || [[Киро Поповски]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | Мандатот му престанал на 7 декември 1995. |- | 105 || [[Јован Лазарев]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | |- | 106 || [[Мерсел Биљали]] | style="background:#4169E1;" | | Народна демократска партија | |- | 107 || [[Абдулади Вејсели]] | style="background:#4169E1;" | | Народна демократска партија | Мандатот е верификуван на 24 ноември 1994. |- | 108 || [[Зеќир Кадриу]] | style="background:#4169E1;" | | Народна демократска партија | |- | 109 || [[Рами Туда]] | style="background:#4169E1;" | | Народна демократска партија | |- | 110 || [[Фаик Абди]] | style="background:#999999;" | | [[Партија за целосна еманципација на Ромите|ПЦЕР]] | |- | 111 || [[Ристо Трајков]] | style="background:#999999;" | | Социјалдемократска партија на Македонија | |- | 112 || [[Томислав Стојановски]] | style="background:#999999;" | | Демократска партија на Македонија | |- | 113 || [[Кенан Хасипи]] | style="background:#999999;" | | Демократска партија на Турците – Партија за демократска акција | |- | 114 || [[Хисни Шаќири]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | |- | 115 || [[Арбен Џафери]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | Подоцна член на ДПА. |- | 116 || [[Хисен Рамадани]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | |- | 117 || [[Сали Рамадани]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | |- | 118 || [[Руфи Османи]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | Мандатот му престанал на 25 мај 1996. |- | 119 || [[Мирко Лазаревски]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | |- | 120 || [[Лазар Димов]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | |} pv87c4hccr35prkefz0ua9ilwteiwe4 5650971 5650970 2026-10-28T22:34:46Z Buli 2648 /* Пратенички состав */ 5650971 wikitext text/x-wiki == Пратенички состав == {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%;" ! Бр. ! Име и презиме ! colspan="2" | Политичка партија ! class="unsortable" | Белешки |- | 1 || [[Митко Илиевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 2 || [[Благој Стефановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 3 || [[Јорго Шундовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | Мандатот му престанал на 20 декември 1994. |- | 4 || [[Вељо Тантаров]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 5 || [[Славко Котевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 6 || [[Живко Јанкуловски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 7 || [[Петре Трајановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 8 || [[Нано Ружин]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 9 || [[Борис Костачев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 10 || [[Ѓорѓи Атанасов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 11 || [[Ферит Мусовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 12 || [[Мирко Иванов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 13 || [[Здравко Стојковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 14 || [[Наќе Стојановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 15 || [[Ване Наумовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 16 || [[Александар Јакимовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 17 || [[Дане Милошевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 18 || [[Ристо Марковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 19 || [[Драгољуб Поповиќ]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 20 || [[Слободан Богдановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 21 || [[Александар Ивановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 22 || [[Благој Стојковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 23 || [[Јане Ангеловски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 24 || [[Димитрија Вревезовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 25 || [[Благоја Силјановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 26 || [[Рубинчо Белчевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 27 || [[Јордан Божиноски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 28 || [[Димче Настоски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 29 || [[Алил Џаферовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 30 || [[Душан Николовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 31 || [[Ванчо Чифлиганец]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 32 || [[Александар Гештаковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 33 || [[Митко Ристевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 34 || [[Стојче Ковачевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 35 || [[Ристо Масев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 36 || [[Туше Гошев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 37 || [[Борис Павлов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 38 || [[Драган Ѓорѓиев]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 39 || [[Јован Србиновски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 40 || [[Пеце Стојановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 41 || [[Јован Николов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 42 || [[Милчо Трајков]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 43 || [[Санде Џамбазовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 44 || [[Иван Бојков]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 45 || [[Кирил Спасовски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 46 || [[Илија Гоцевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 47 || [[Атанас Вангелов]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 48 || [[Љубомир Чадиковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 49 || [[Владе Давитковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 50 || [[Никола Г. Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 51 || [[Зоре Темелковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 52 || [[Никола Р. Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 53 || [[Марјан Начевски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 54 || [[Игнатие Богдановски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 55 || [[Љубомир Поповски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 56 || [[Илинка Митрева]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 57 || [[Тито Петковски]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | Претседател на Собранието од 1996 до 1998. |- | 58 || [[Ратка Куљан-Зографска]] | style="background:{{party color|SDSM}};" | | [[СДСМ]] | |- | 59 || [[Слободан Најдовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 60 || [[Јаким Ивановски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 61 || [[Кире Видимче]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 62 || [[Наум Симјановски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 63 || [[Стојан Андов]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | Претседател на Собранието од 1994 до 1996. |- | 64 || [[Звонко Каров]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 65 || [[Панчо Минов]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 66 || [[Николина Трајановска]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 67 || [[Илија Каров]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 68 || [[Теодосија Паунов]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | Мандатот му престанал на 26 јули 1997. |- | 69 || [[Персида Малинска]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 70 || [[Драган Митевски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 71 || [[Симон Наумовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 72 || [[Марјан Котлар]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 73 || [[Ристо Николовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 74 || [[Петар Талимџиоски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 75 || [[Славчо Чапов]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 76 || [[Аце Коцевски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 77 || [[Панче Насев]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 78 || [[Санде Давчев]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 79 || [[Љупчо Мешков]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 80 || [[Зоран Крстевски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 81 || [[Славе Наумовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 82 || [[Владимир Станковски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 83 || [[Димитрија Поповски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 84 || [[Зоран Шапуриќ]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 85 || [[Слободан Даневски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 86 || [[Димитар Трпеновски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 87 || [[Владимир Соколовски]] | style="background:#E87D22;" | | [[Либерална партија на Македонија|ЛП]] | |- | 88 || [[Сејфедин Харуни]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 89 || [[Газменд Ајдарага]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 90 || [[Абдурахман Алити]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 91 || [[Џеладин Мурати]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 92 || [[Исмет Рамадани]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 93 || [[Насер Зибери]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | Мандатот му престанал на 20 декември 1994. |- | 94 || [[Назми Малиќи]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | Мандатот е верификуван на 24 ноември 1994. |- | 95 || [[Мевљан Таири]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 96 || [[Абдурауф Пруси]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 97 || [[Сами Ибраими]] | style="background:#808080;" | | [[Партија за демократски просперитет|ПДП]] | |- | 98 || [[Мирко Пецов]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | |- | 99 || [[Арсо Божиновски]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | Потребна е дополнителна проверка на датумот на верификација на мандатот. |- | 100 || [[Бранко Арсовски]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | |- | 101 || [[Љубисав Иванов-Ѕинго]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | |- | 102 || [[Мирко Трипуновски]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | |- | 103 || [[Блаже Филиповски]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | Мандатот е верификуван на 24 ноември 1994. |- | 104 || [[Киро Поповски]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | Мандатот му престанал на 7 декември 1995. |- | 105 || [[Јован Лазарев]] | style="background:#D9534F;" | | [[Социјалистичка партија на Македонија|СПМ]] | |- | 106 || [[Мерсел Биљали]] | style="background:#4169E1;" | | Народна демократска партија | |- | 107 || [[Абдулади Вејсели]] | style="background:#4169E1;" | | Народна демократска партија | Мандатот е верификуван на 24 ноември 1994. |- | 108 || [[Зеќир Кадриу]] | style="background:#4169E1;" | | Народна демократска партија | |- | 109 || [[Рами Туда]] | style="background:#4169E1;" | | Народна демократска партија | |- | 110 || [[Фаик Абди]] | style="background:#999999;" | | [[Партија за целосна еманципација на Ромите|ПЦЕР]] | |- | 111 || [[Ристо Трајков]] | style="background:#999999;" | | Социјалдемократска партија на Македонија | |- | 112 || [[Томислав Стојановски]] | style="background:#999999;" | | Демократска партија на Македонија | |- | 113 || [[Кенан Хасипи]] | style="background:#999999;" | | Демократска партија на Турците – Партија за демократска акција | |- | 114 || [[Хисни Шаќири]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | |- | 115 || [[Арбен Џафери]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | Подоцна член на ДПА. |- | 116 || [[Хисен Рамадани]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | |- | 117 || [[Сали Рамадани]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | |- | 118 || [[Руфи Османи]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | Мандатот му престанал на 25 мај 1996. |- | 119 || [[Мирко Лазаревски]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | |- | 120 || [[Лазар Димов]] | style="background:#CCCCCC;" | | Независен | |} == Наводи == {{Наводи}} {{Список на пратеници во Собранието на Македонија}} [[Категорија:Политика на Македонија]] eatyxt7iwsgtghxrp7bbyywg5sxj2xd 2 1406785 5650980 2026-10-28T23:49:33Z Dobri.kovachev 37641 Создадена корисничка страница со лично претставување и заложба за меѓусебна почит, разбирање и неутрално уредување врз основа на проверливи извори. 5650980 wikitext text/x-wiki == Добредојдовте на мојата корисничка страница! == Јас сум '''Добри Ковачев, Бугарин роден во Пиринска Македонија''', со искрена почит и огромна љубов кон македонскиот народ, неговиот јазик, култура и историско наследство. Верувам дека нашите народи заслужуваат многу повеќе од споровите што нè разделуваат. Мојата искрена желба е да придонесам, колку што можам, кон меѓусебно разбирање, почитување и '''заедничка братска благосостојба'''. Свесен сум дека историските и политичките несогласувања меѓу Бугарија и Северна Македонија создале недоверба и дека моето учество во чувствителни историски теми може да предизвика сомнежи. Тоа го разбирам. Не очекувам доверба однапред, ниту согласност со моите гледишта. На Википедија сум за да учам, да истражувам и да придонесувам со проверливи факти, релевантни научни извори и аргументирана дискусија. Го почитувам правото на секој човек на сопствен национален идентитет, јазик и историска меморија. Не верувам дека почитувањето на туѓиот идентитет бара откажување од сопствениот, ниту дека несогласувањето за минатото мора да биде пречка за заедничка иднина. '''Не барам да ми верувате на збор.''' Би сакал моите придонеси да ги оценувате според точноста на податоците, квалитетот на изворите и подготвеноста да ги исправам сопствените грешки. Ако не се согласуваме, би сакал да разговараме. Ако грешам, посочете ми каде. Ако имаме различни толкувања, да ги разгледаме изворите заедно. '''Можеме да не се согласуваме за минатото, а сепак да работиме за подобра заедничка иднина.''' jsjszy4pqdlxe5i4ql43y4xvl2o9snl 0 1406786 5651062 2026-10-29T04:55:01Z Orce Wiki 121850 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1215876998|Genista lydia]]“ 5651062 wikitext text/x-wiki '''''Genista lydia''''' — [[Вид (биологија)|вид]] [[Скриеносеменици|цветно растение]] што припаѓа на [[Род (биологија)|родот]] [[жолтенка]] (''Genista'') од [[Семејство (биологија)|семејството]] [[бобови]] (''Fabaceae''). Природно е распространето на [[Балкански Полуостров|Балканот]], [[Турција]] и [[Сирија]].<ref name="496158-1">{{Наведена мрежна страница|url=http://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:496158-1|title=''Genista lydia'' Boiss.|last=<!--Not stated-->|date=2017|work=Plants of the World Online|publisher=Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew|accessdate=7 October 2020}}</ref> Опис и распространетост ''Genista lydia'' е грмушесто растение, високо до 100 см, со разгранети гранчиња. Неговите гранчиња се голи, со испакнати надолжни ребра. [[Лист|Листовите]] се линејно ланцетни, ланцетни до долгнавести, 3-10 мм долги, 1-3 мм широки, на врвот заострени, голи или скоро голи, само со средна жила, без странични жили, по работ со четинести влакна. Прилисниците се шиловидни, долги, трајни и голи. [[Цвет|Цветовите]] се сместени во куси гроздовидни [[Соцветие|соцветија]] по страничните гранчиња, поединечни во пазувите на брактеите. Брактеите се листовидни. Брактеолите се линејни, 1-1,5 мм долги и се во непосредната близина на чашката. [[Цветна дршка|Цветната дршка]] е гола и е долга колку половината на чашката. Чашката е гола, 5-5,5 мм долга; двата горни заба триаглести, околу 2 мм долги, а долните 3 заба тесно триаглести и околу 1,5 мм долги; запците по работ се со ретки влакна. Венчето е жолто, околу 12 мм долго. Сите делови на цветот скоро се еднакво долги. Барјачето е широко-јајцевидно, околу 7 мм широко, одеднаш стеснето во куса дршка. Мешунката е гола, долгнавеста, со заострен врв, 20-30 мм долга, со 3-5 [[Семе|семки]].<ref name=":1">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=1151-1152}}</ref> Во [[Македонија]] расте по грмушести состоини и ретки дабови шуми.<ref name=":1" /> Се среќава во [[Скопје]] - пл. [[Водно]], с. [[Нова Брезница]]; [[Таорска Клисура]]; клисура на р. [[Пчиња]]; [[Демиркаписка Клисура|клисура Демир Капија]]; [[Неготино]] - с. [[Криволак]]; пл. [[Серта]]; [[Свети Николе]] - пл. [[Богословец (село)|Богословец]].<ref name=":1" /> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Жолтенка]] [[Категорија:Флора на Македонија]] kha5x9xdrjmjdrzesapov4rz03mu2yd 5651063 5651062 2026-10-29T04:59:07Z Orce Wiki 121850 5651063 wikitext text/x-wiki {{Закосен наслов}}{{Speciesbox |image=Genista lydia var. lydia 3 JB.jpg |image_caption= |genus=Genista |species=lydia |authority=[[Boiss.]]<ref>Diagn. Pl. Orient. 2: 8 (1843)</ref> |synonyms_ref=<ref name="496158-1" /> |synonyms={{Collapsible list| *''Corniola pontica'' <small>([[Spach]]) [[K.Koch]]</small> *''Genista antiochia'' <small>[[Boiss.]]</small> *''Genista caespitosa'' <small>[[K.Koch]]</small> *''Genista januensis'' subsp. ''lydia'' <small>([[Boiss.]]) [[Kit Tan]] & [[Ziel.]]</small> *''Genista lamprophylla'' <small>[[Spach]]</small> *''Genista leptophylla'' <small>[[Spach]]</small> *''Genista lydia'' subsp. ''antalayaensis'' <small>[[Ponert]]</small> *''Genista lydia'' subsp. ''antiochia'' <small>([[Boiss.]]) [[Ponert]]</small> *''Genista lydia'' subsp. ''rumelica'' <small>([[Velen.]]) [[Ponert]]</small> *''Genista pontica'' <small>[[Spach]]</small> *''Genista rumelica'' <small>[[Velen.]]</small> *''Genista transsilvanica'' <small>[[Schur]]</small> *''Genista triangularis'' <small>[[Baumg.]]</small> }}}} '''''Genista lydia''''' — [[Вид (биологија)|вид]] [[Скриеносеменици|цветно растение]] што припаѓа на [[Род (биологија)|родот]] [[жолтенка]] (''Genista'') од [[Семејство (биологија)|семејството]] [[бобови]] (''Fabaceae''). Природно е распространето на [[Балкански Полуостров|Балканот]], [[Турција]] и [[Сирија]].<ref name="496158-1">{{Наведена мрежна страница|url=http://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:496158-1|title=''Genista lydia'' Boiss.|last=<!--Not stated-->|date=2017|work=Plants of the World Online|publisher=Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew|accessdate=7 October 2020}}</ref> == Опис и распространетост == ''Genista lydia'' е грмушесто растение, високо до 100 см, со разгранети гранчиња. Неговите гранчиња се голи, со испакнати надолжни ребра. [[Лист|Листовите]] се линејно ланцетни, ланцетни до долгнавести, 3-10 мм долги, 1-3 мм широки, на врвот заострени, голи или скоро голи, само со средна жила, без странични жили, по работ со четинести влакна. Прилисниците се шиловидни, долги, трајни и голи. [[Цвет|Цветовите]] се сместени во куси гроздовидни [[Соцветие|соцветија]] по страничните гранчиња, поединечни во пазувите на брактеите. Брактеите се листовидни. Брактеолите се линејни, 1-1,5 мм долги и се во непосредната близина на чашката. [[Цветна дршка|Цветната дршка]] е гола и е долга колку половината на чашката. Чашката е гола, 5-5,5 мм долга; двата горни заба триаглести, околу 2 мм долги, а долните 3 заба тесно триаглести и околу 1,5 мм долги; запците по работ се со ретки влакна. Венчето е жолто, околу 12 мм долго. Сите делови на цветот скоро се еднакво долги. Барјачето е широко-јајцевидно, околу 7 мм широко, одеднаш стеснето во куса дршка. Мешунката е гола, долгнавеста, со заострен врв, 20-30 мм долга, со 3-5 [[Семе|семки]].<ref name=":1">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=1151-1152}}</ref> Во [[Македонија]] расте по грмушести состоини и ретки дабови шуми.<ref name=":1" /> Се среќава во [[Скопје]] - пл. [[Водно]], с. [[Нова Брезница]]; [[Таорска Клисура]]; клисура на р. [[Пчиња]]; [[Демиркаписка Клисура|клисура Демир Капија]]; [[Неготино]] - с. [[Криволак]]; пл. [[Серта]]; [[Свети Николе]] - пл. [[Богословец (село)|Богословец]].<ref name=":1" /> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Жолтенка]] [[Категорија:Флора на Македонија]] hbymp2ss39htnn91uqb93xz1575xguf 1 1406787 5651064 2026-10-29T04:59:23Z Orce Wiki 121850 Создадена страница со: {{сзр}} 5651064 wikitext text/x-wiki {{сзр}} l91fuluhfmxd7xhcgfmssgp4a9mdc30 0 1406788 5651066 2026-10-29T05:39:53Z Orce Wiki 121850 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:sv:Special:Redirect/revision/59534408|Genista subcapitata]]“ 5651066 wikitext text/x-wiki '''''Genista subcapitata''''' — [[Вид (биологија)|вид]] [[Скриеносеменици|цветно растение]] што припаѓа на [[Род (биологија)|родот]] [[жолтенка]] (''Genista'') од [[Семејство (биологија)|семејството]] [[бобови]] (''Fabaceae'').<ref name="source">[http://www.ildis.org ILDIS World Database of Legumes] {{Wayback|url=http://www.ildis.org/|date=20140517100307}}</ref> За првпат е опишано од страна на српскиот ботаничар [[Јосиф Панчиќ]]. Опис и распространетост ''Genista subcapitata'' претставува мало [[Грмушка|грмушесто]] растение, високо 10-25 см, многу разгрането и со голем број на вегетативни и цветни гранчиња. Стебленцата на гранчињата се округли, со широки надолжни ребра и со поретки или погусти прилегнати влакна по површината. [[Лист|Листовите]] се долги 5-10 мм, на горната страна зелени и голи или со ретки влакна, а на долната страна со густи прилегнати влакна. Ливчињата на вегетативните гранчиња се ланцетни, на врвот заострени, а на цветните гранчиња тие се ланцетно-елиптични и на врвот понекогаш тапи. Прилисниците се мали и брзо отпаѓаат. [[Цвет|Цветовите]] се приседнати по врвовите на гранчињата и овбиени со листовидни брактеи. Брактеите се долги 5-8 мм, елиптични до елиптично-ланцетни. Брактеолите се долги 1-3 мм, линејни или ланцетни, со расперени влакна. Чашката е долга 5-7 мм и има прилегнати или расперени влакна, до половината двоусна, а двете усни еднакво долги; двата горни заба триаглесто-ланцетни, долги до 4 мм, а долните 3 заба помали и потенки. Венчето е жолто, 10-16 мм долго. Барјачето е со поретки а лаѓичката со погусти прилегнати влакна. Сите делови на венчето еднакво долги. Барјачето е триаглесто-округло, 10 мм широко, 10-12 мм долго, во основата одеднаш стеснето во 2 мм долг клинест дел. Мешунките се долгнавести, 20-25 мм долги, 4 мм широки, со густи прилегнати или полурасперени влакна и со повеќе семки.<ref name=":1">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Кирил|first=Мицевски|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=1152-1153}}</ref> Во [[Македонија]] расте по варовнички и силикатни карпи.<ref name=":1" /> Варијабилност * ''Genista subcapitata var. grandiflora f.grandiflora -'' Цветовите се долги 12-16 мм. Сиво-зелено растение. Листовите се преклопени. Се среќава на планина [[Добра Вода]].<ref name=":1" /> * ''Genista subcapitata var. grandiflora f.viridis <small>[[Кирил Мицевски|Micevski]] & Matevski</small> -'' Цветовите се долги 12-16 мм. Зелено растение. Листовите не се преклопени. Се среќава на планина [[Добра Вода]].<ref name=":1" /> * ''Genista subcapitata var. subcapitata -'' Цветовите се долги до 12 мм. Зеленкасто растение. Влакната по гранчињата се долги 0,5 мм. Во [[Македонија]] го нема.<ref name=":1" /> * ''Genista subcapitata var. holesericea <small>[[Кирил Мицевски|Micevski]] & Matevski</small> -'' Цветовите се долги до 12 мм. Сиво-зелено растение, со многу густи прилегнати влакна. Влакната по гранчињата се долги околу 1мм. Растение со прилегнати влакна. Се среќава во [[Прилеп]] - [[Козјак (Мариово)|Козјак]] и [[Плетвар]]; [[Мариово]] - с. [[Бешиште]].<ref name=":1" /> * ''Genista subcapitata var. mariovoensis <small>[[Кирил Мицевски|Micevski]] & Matevski</small> -'' Цветовите се долги до 12 мм. Сиво-зелено растение, со многу густи прилегнати влакна. Влакната по гранчињата се долги околу 1мм. Растение со густи прилегнати и полурасперени влакна и тоа особено по гранчињата. Се среќава во [[Мариово]] - с. [[Бешиште]].<ref name=":1" /> == Наводи == <references> <ref name="COL">{{webbref|url=http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2014/details/species/id/11472832|titel=Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2014 Annual Checklist.|hämtdatum=26 May 2014|författare=Roskov Y., Kunze T., Orrell T., Abucay L., Paglinawan L., Culham A., Bailly N., Kirk P., Bourgoin T., Baillargeon G., Decock W., De Wever A., Didžiulis V. (ed)|datum=2014|verk=|utgivare=Species 2000: Reading, UK.}}</ref> <ref name="C132" /> <ref name="C133" /> <ref name="C134" /> <ref name="source" /> </references> [[Категорија:Жолтенка]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] rtaoyn2yj87izrxrf0irc2tgi09uhjl 5651067 5651066 2026-10-29T05:45:05Z Orce Wiki 121850 5651067 wikitext text/x-wiki {{Закосен наслов}}{{Taxobox | name = ''Genista subcapitata'' | status = | image = | image_caption = | domain_sv = | domain = | regnum_sv = | regnum = Plantae | divisio_sv = | divisio = Tracheophyta | classis_sv = | classis = Magnoliopsida | ordo_sv = | ordo = [[Бобовидни]] (Fabales) | familia_sv = | familia = [[Бобови]] (Fabaceae) | genus_sv = | genus = [[Жолтенка]] (Genista) | species_sv = | species = '''Genista subcapitata''' | taxon = Genista subcapitata | taxon_authority = [[Pančić]] | range_map = | range_map_caption = | image2 = | image2_caption = | synonyms = }} '''''Genista subcapitata''''' — [[Вид (биологија)|вид]] [[Скриеносеменици|цветно растение]] што припаѓа на [[Род (биологија)|родот]] [[жолтенка]] (''Genista'') од [[Семејство (биологија)|семејството]] [[бобови]] (''Fabaceae'').<ref name="source">[http://www.ildis.org ILDIS World Database of Legumes] {{Wayback|url=http://www.ildis.org/|date=20140517100307}}</ref> За првпат е опишано од страна на српскиот ботаничар [[Јосиф Панчиќ]]. == Опис и распространетост == ''Genista subcapitata'' претставува мало [[Грмушка|грмушесто]] растение, високо 10-25 см, многу разгрането и со голем број на вегетативни и цветни гранчиња. Стебленцата на гранчињата се округли, со широки надолжни ребра и со поретки или погусти прилегнати влакна по површината. [[Лист|Листовите]] се долги 5-10 мм, на горната страна зелени и голи или со ретки влакна, а на долната страна со густи прилегнати влакна. Ливчињата на вегетативните гранчиња се ланцетни, на врвот заострени, а на цветните гранчиња тие се ланцетно-елиптични и на врвот понекогаш тапи. Прилисниците се мали и брзо отпаѓаат. [[Цвет|Цветовите]] се приседнати по врвовите на гранчињата и овбиени со листовидни брактеи. Брактеите се долги 5-8 мм, елиптични до елиптично-ланцетни. Брактеолите се долги 1-3 мм, линејни или ланцетни, со расперени влакна. Чашката е долга 5-7 мм и има прилегнати или расперени влакна, до половината двоусна, а двете усни еднакво долги; двата горни заба триаглесто-ланцетни, долги до 4 мм, а долните 3 заба помали и потенки. Венчето е жолто, 10-16 мм долго. Барјачето е со поретки а лаѓичката со погусти прилегнати влакна. Сите делови на венчето еднакво долги. Барјачето е триаглесто-округло, 10 мм широко, 10-12 мм долго, во основата одеднаш стеснето во 2 мм долг клинест дел. Мешунките се долгнавести, 20-25 мм долги, 4 мм широки, со густи прилегнати или полурасперени влакна и со повеќе семки.<ref name=":1">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Кирил|first=Мицевски|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=1152-1153}}</ref> Во [[Македонија]] расте по варовнички и силикатни карпи.<ref name=":1" /> === Варијабилност === * ''Genista subcapitata var. grandiflora f.grandiflora -'' Цветовите се долги 12-16 мм. Сиво-зелено растение. Листовите се преклопени. Се среќава на планина [[Добра Вода]].<ref name=":1" /> * ''Genista subcapitata var. grandiflora f.viridis <small>[[Кирил Мицевски|Micevski]] & Matevski</small> -'' Цветовите се долги 12-16 мм. Зелено растение. Листовите не се преклопени. Се среќава на планина [[Добра Вода]].<ref name=":1" /> * ''Genista subcapitata var. subcapitata -'' Цветовите се долги до 12 мм. Зеленкасто растение. Влакната по гранчињата се долги 0,5 мм. Во [[Македонија]] го нема.<ref name=":1" /> * ''Genista subcapitata var. holesericea <small>[[Кирил Мицевски|Micevski]] & Matevski</small> -'' Цветовите се долги до 12 мм. Сиво-зелено растение, со многу густи прилегнати влакна. Влакната по гранчињата се долги околу 1мм. Растение со прилегнати влакна. Се среќава во [[Прилеп]] - [[Козјак (Мариово)|Козјак]] и [[Плетвар]]; [[Мариово]] - с. [[Бешиште]].<ref name=":1" /> * ''Genista subcapitata var. mariovoensis <small>[[Кирил Мицевски|Micevski]] & Matevski</small> -'' Цветовите се долги до 12 мм. Сиво-зелено растение, со многу густи прилегнати влакна. Влакната по гранчињата се долги околу 1мм. Растение со густи прилегнати и полурасперени влакна и тоа особено по гранчињата. Се среќава во [[Мариово]] - с. [[Бешиште]].<ref name=":1" /> == Наводи == {{Наводи}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Жолтенка]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] aakcr9gh8z6rwwuvpzx5p5kwgg6b87e 1 1406789 5651068 2026-10-29T05:45:23Z Orce Wiki 121850 Создадена страница со: {{сзр}} 5651068 wikitext text/x-wiki {{сзр}} l91fuluhfmxd7xhcgfmssgp4a9mdc30 0 1406790 5651075 2026-10-29T06:47:06Z P.Nedelkovski 47736 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1360158007|Piccolomini (crater)]]“ 5651075 wikitext text/x-wiki [[File:Piccolomini_crater_4076_h3.jpg|мини| Слика од Лунарниот орбитер 4, северно на фотографијата е речиси на десниот крај од помалиот кратер на врвот на фотографијата.]] '''Пиколомини''' (Piccolomini) - истакнат [[ударен кратер]] на [[Месечина|Месечината]], сместен во нејзиниот југоисточен дел. Британскиот астроном [[Томас Вилијам Веб|Т. В. Веб]] го опишал како „благороден круг“ со „средиштен рид и сложен ѕид“. Кратерот [[Ротман (кратер)|Ротман]] се наоѓа западно-југозападно, а јужно од него е [[Стибориус (кратер)|Стибориус]]. Долгиот гребен [[Рупес Алтај]] (Rupes Altai) започнува кај западниот раб на Пиколомини и се протега во лачна линија кон северозапад. Кратерот има [[пречник]] од 88 километри и длабочина од 4.500 метри. Според [[Геолошка временска скала на Месечината|геолошката временска скала на Месечината]], овој кратер потекнува од [[горноимбрискиот период]] (пред 3,8 до 3,2 милијарди години). Работ на кратерот не е значително оштетен од други удари, а внатрешниот ѕид содржи широки тераси.<ref name="Bussey_Spudis_20043">{{cite book|title=The Clementine Atlas of the Moon|last1=Bussey|first1=B.|last2=Spudis|first2=P.|date=2004|publisher=[[Cambridge University Press]]|isbn=0-521-81528-2|location=New York|author1-link=Ben Bussey|author2-link=Paul Spudis}}</ref> Овие структури се делумно измазнети од одрони и ерозија, најверојатно предизвикани од сеизмичка активност. Преку северниот раб навлегол материјал, кој се спуштил надолу кон дното на кратерот. Дното на кратерот е релативно рамно, со само помали ридови и ударни кратери. Во средината се наоѓа сложен средиштен врв, опкружен со помали возвишенија. Главниот врв се издига на височина од 2,0 километри над околното тло. На ова возвишение е идентификуван инфрацрвен спектар својствен за чист кристален [[плагиоклас]]. Кратерот е именуван по италијанскиот надбискуп и [[астроном]] од XVI век, [[Алесандро Пиколомини]] (1508–1578). Ова име било официјално усвоено од [[Меѓународна астрономска унија]] во 1935 година. == Сателитски кратери == По договор, овие релјефни облици се означуваат на месечевите карти така што буквата се поставува на онаа страна од средиштето на кратерот која е најблиску до Пиколомини.<ref name="Bussey_Spudis_2004">{{Наведена книга|title=The Clementine Atlas of the Moon|last=Bussey|first=B.|last2=Spudis|first2=P.|date=2004|publisher=[[Cambridge University Press]]|isbn=0-521-81528-2|location=New York|author-link=Ben Bussey|author-link2=Paul Spudis}}</ref> {{Rp|308}} {| class="wikitable" style="text-align: center;" ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Пиколомини ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Геогр. ширина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Геогр. должина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Пречник |- |A |26.4° S |30.4° E |16&nbsp;км |- |B |25.8° S |30.5° E |12&nbsp;км |- |C |27.6° S |31.1° E |26&nbsp;км |- |D |26.9° S |32.2° E |17&nbsp;км |- |E |26.1° S |31.8° E |18&nbsp;км |- |F |26.3° S |31.8° E |72&nbsp;км |- |G |27.2° S |34.7° E |18&nbsp;км |- |H |27.9° S |27.6° E |9&nbsp;км |- |J |25.0° S |30.1° E |28&nbsp;км |- |K |25.7° S |29.7° E |8&nbsp;км |- |L |26.1° S |33.7° E |12&nbsp;км |- |M |27.8° S |31.8° E |23&nbsp;км |- |N |27.3° S |26.2° E |9&nbsp;км |- |O |26.6° S |30.5° E |11&nbsp;км |- |P |30.4° S |35.9° E |12&nbsp;км |- |Q |30.8° S |36.4° E |14&nbsp;км |- |R |29.3° S |35.3° E |16&nbsp;км |- |S |31.6° S |34.1° E |21&nbsp;км |- |T |28.5° S |29.0° E |8&nbsp;км |- |W |26.8° S |29.2° E |6&nbsp;км |- |X |26.9° S |31.5° E |8&nbsp;км |} == Поврзано == * Астероид 274264 Пиколомини == Наводи == {{Месечина}} [[Категорија:Кратери на Месечината]] [[Категорија:Четириаголник LQ20]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] 3otibm8y31mwnxkfjowa7e1gxqok95w 5651076 5651075 2026-10-29T06:48:12Z P.Nedelkovski 47736 поправки 5651076 wikitext text/x-wiki [[File:Piccolomini_crater_4076_h3.jpg|мини| Слика од Лунарниот орбитер 4, северно на фотографијата е речиси на десниот крај од помалиот кратер на врвот на фотографијата.]] '''Пиколомини''' (Piccolomini) — истакнат [[ударен кратер]] на [[Месечина|Месечината]], сместен во нејзиниот југоисточен дел. Британскиот астроном [[Томас Вилијам Веб|Т. В. Веб]] го опишал како „благороден круг“ со „средиштен рид и сложен ѕид“. Кратерот [[Ротман (кратер)|Ротман]] се наоѓа западно-југозападно, а јужно од него е [[Стибориус (кратер)|Стибориус]]. Долгиот гребен [[Рупес Алтај]] (Rupes Altai) започнува кај западниот раб на Пиколомини и се протега во лачна линија кон северозапад. Кратерот има [[пречник]] од 88 километри и длабочина од 4.500 метри. Според [[Геолошка временска скала на Месечината|геолошката временска скала на Месечината]], овој кратер потекнува од [[горноимбрискиот период]] (пред 3,8 до 3,2 милијарди години). Работ на кратерот не е значително оштетен од други удари, а внатрешниот ѕид содржи широки тераси.<ref name="Bussey_Spudis_20043">{{cite book|title=The Clementine Atlas of the Moon|last1=Bussey|first1=B.|last2=Spudis|first2=P.|date=2004|publisher=[[Cambridge University Press]]|isbn=0-521-81528-2|location=New York|author1-link=Ben Bussey|author2-link=Paul Spudis}}</ref> Овие структури се делумно измазнети од одрони и ерозија, најверојатно предизвикани од сеизмичка активност. Преку северниот раб навлегол материјал, кој се спуштил надолу кон дното на кратерот. Дното на кратерот е релативно рамно, со само помали ридови и ударни кратери. Во средината се наоѓа сложен средиштен врв, опкружен со помали возвишенија. Главниот врв се издига на височина од 2,0 километри над околното тло. На ова возвишение е идентификуван инфрацрвен спектар својствен за чист кристален [[плагиоклас]]. Кратерот е именуван по италијанскиот надбискуп и [[астроном]] од XVI век, [[Алесандро Пиколомини]] (1508–1578). Ова име било официјално усвоено од [[Меѓународна астрономска унија]] во 1935 година. == Сателитски кратери == По договор, овие релјефни облици се означуваат на месечевите карти така што буквата се поставува на онаа страна од средиштето на кратерот која е најблиску до Пиколомини.<ref name="Bussey_Spudis_2004">{{Наведена книга|title=The Clementine Atlas of the Moon|last=Bussey|first=B.|last2=Spudis|first2=P.|date=2004|publisher=[[Cambridge University Press]]|isbn=0-521-81528-2|location=New York|author-link=Ben Bussey|author-link2=Paul Spudis}}</ref> {{Rp|308}} {| class="wikitable" style="text-align: center;" ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Пиколомини ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Геогр. ширина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Геогр. должина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Пречник |- |A |26.4° S |30.4° E |16&nbsp;км |- |B |25.8° S |30.5° E |12&nbsp;км |- |C |27.6° S |31.1° E |26&nbsp;км |- |D |26.9° S |32.2° E |17&nbsp;км |- |E |26.1° S |31.8° E |18&nbsp;км |- |F |26.3° S |31.8° E |72&nbsp;км |- |G |27.2° S |34.7° E |18&nbsp;км |- |H |27.9° S |27.6° E |9&nbsp;км |- |J |25.0° S |30.1° E |28&nbsp;км |- |K |25.7° S |29.7° E |8&nbsp;км |- |L |26.1° S |33.7° E |12&nbsp;км |- |M |27.8° S |31.8° E |23&nbsp;км |- |N |27.3° S |26.2° E |9&nbsp;км |- |O |26.6° S |30.5° E |11&nbsp;км |- |P |30.4° S |35.9° E |12&nbsp;км |- |Q |30.8° S |36.4° E |14&nbsp;км |- |R |29.3° S |35.3° E |16&nbsp;км |- |S |31.6° S |34.1° E |21&nbsp;км |- |T |28.5° S |29.0° E |8&nbsp;км |- |W |26.8° S |29.2° E |6&nbsp;км |- |X |26.9° S |31.5° E |8&nbsp;км |} == Поврзано == * Астероид [[274264 Пиколомини]] == Наводи == {{наводи}} {{Месечина}} [[Категорија:Кратери на Месечината]] [[Категорија:Четириаголник LQ20]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] jk6jw90mv8c6hdkj1b2242pj6k8qlyg 5651077 5651076 2026-10-29T06:50:25Z P.Nedelkovski 47736 дополнување 5651077 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Месечев кратер | image = Piccolomini - LROC - WAC.JPG | image_size = | caption = Слика од [[Lunar Reconnaissance Orbiter|ЛРО]] | coordinates = {{coord|29.7|S|32.3|E|globe:moon_type:landmark|display=inline,title}} | diameter = 87,58 км<ref name=GPN/> | depth = 4,5&nbsp;км | colong = 328 | formation = [[Горноимбриски период|Горноимбриски]]<ref name=Wilhelms_et_al_1987/> | eponym = [[Алесандро Пиколомини]] }} [[Податотека:Piccolomini_crater_4076_h3.jpg|мини| Слика од Лунарниот орбитер 4, северно на фотографијата е речиси на десниот крај од помалиот кратер на врвот на фотографијата.]] '''Пиколомини''' (Piccolomini) — истакнат [[ударен кратер]] на [[Месечина|Месечината]], сместен во нејзиниот југоисточен дел. Британскиот астроном [[Томас Вилијам Веб|Т. В. Веб]] го опишал како „благороден круг“ со „средиштен рид и сложен ѕид“. Кратерот [[Ротман (кратер)|Ротман]] се наоѓа западно-југозападно, а јужно од него е [[Стибориус (кратер)|Стибориус]]. Долгиот гребен [[Рупес Алтај]] (Rupes Altai) започнува кај западниот раб на Пиколомини и се протега во лачна линија кон северозапад. Кратерот има [[пречник]] од 88 километри и длабочина од 4.500 метри. Според [[Геолошка временска скала на Месечината|геолошката временска скала на Месечината]], овој кратер потекнува од [[горноимбрискиот период]] (пред 3,8 до 3,2 милијарди години). Работ на кратерот не е значително оштетен од други удари, а внатрешниот ѕид содржи широки тераси.<ref name="Bussey_Spudis_20043">{{cite book|title=The Clementine Atlas of the Moon|last1=Bussey|first1=B.|last2=Spudis|first2=P.|date=2004|publisher=[[Cambridge University Press]]|isbn=0-521-81528-2|location=New York|author1-link=Ben Bussey|author2-link=Paul Spudis}}</ref> Овие структури се делумно измазнети од одрони и ерозија, најверојатно предизвикани од сеизмичка активност. Преку северниот раб навлегол материјал, кој се спуштил надолу кон дното на кратерот. Дното на кратерот е релативно рамно, со само помали ридови и ударни кратери. Во средината се наоѓа сложен средиштен врв, опкружен со помали возвишенија. Главниот врв се издига на височина од 2,0 километри над околното тло. На ова возвишение е идентификуван инфрацрвен спектар својствен за чист кристален [[плагиоклас]]. Кратерот е именуван по италијанскиот надбискуп и [[астроном]] од XVI век, [[Алесандро Пиколомини]] (1508–1578). Ова име било официјално усвоено од [[Меѓународна астрономска унија]] во 1935 година. == Сателитски кратери == По договор, овие релјефни облици се означуваат на месечевите карти така што буквата се поставува на онаа страна од средиштето на кратерот која е најблиску до Пиколомини.<ref name="Bussey_Spudis_2004">{{Наведена книга|title=The Clementine Atlas of the Moon|last=Bussey|first=B.|last2=Spudis|first2=P.|date=2004|publisher=[[Cambridge University Press]]|isbn=0-521-81528-2|location=New York|author-link=Ben Bussey|author-link2=Paul Spudis}}</ref> {{Rp|308}} {| class="wikitable" style="text-align: center;" ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Пиколомини ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Геогр. ширина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Геогр. должина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Пречник |- |A |26,4° S |30,4° E |16&nbsp;км |- |B |25,8° S |30,5° E |12&nbsp;км |- |C |27,6° S |31,1° E |26&nbsp;км |- |D |26,9° S |32,2° E |17&nbsp;км |- |E |26,1° S |31,8° E |18&nbsp;км |- |F |26,3° S |31,8° E |72&nbsp;км |- |G |27,2° S |34,7° E |18&nbsp;км |- |H |27,9° S |27,6° E |9&nbsp;км |- |J |25,0° S |30,1° E |28&nbsp;км |- |K |25,7° S |29,7° E |8&nbsp;км |- |L |26,1° S |33,7° E |12&nbsp;км |- |M |27,8° S |31,8° E |23&nbsp;км |- |N |27,3° S |26,2° E |9&nbsp;км |- |O |26,6° S |30,5° E |11&nbsp;км |- |P |30,4° S |35,9° E |12&nbsp;км |- |Q |30,8° S |36,4° E |14&nbsp;км |- |R |29,3° S |35,3° E |16&nbsp;км |- |S |31,6° S |34,1° E |21&nbsp;км |- |T |28,5° S |29,0° E |8&nbsp;км |- |W |26,8° S |29,2° E |6&nbsp;км |- |X |26,9° S |31,5° E |8&nbsp;км |} == Поврзано == * Астероид [[274264 Пиколомини]] == Наводи == {{наводи}} {{Месечина}} [[Категорија:Кратери на Месечината]] [[Категорија:Четириаголник LQ20]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] hcnhl74z9x89mh3k1epqk9i5ig8vuau 5651090 5651077 2026-10-29T07:01:52Z P.Nedelkovski 47736 поправки 5651090 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Месечев кратер | image = Piccolomini - LROC - WAC.JPG | image_size = | caption = Слика од [[Lunar Reconnaissance Orbiter|ЛРО]] | coordinates = {{coord|29.7|S|32.3|E|globe:moon_type:landmark|display=inline,title}} | diameter = 87,58 км<ref name=GPN/> | depth = 4,5&nbsp;км | colong = 328 | formation = [[Горноимбриски период|Горноимбриски]]<ref name=Wilhelms_et_al_1987/> | eponym = [[Алесандро Пиколомини]] }} [[Податотека:Piccolomini_crater_4076_h3.jpg|мини| Слика од Лунарниот орбитер 4, северно на фотографијата е речиси на десниот крај од помалиот кратер на врвот на фотографијата.]] '''Пиколомини''' (Piccolomini) — истакнат [[ударен кратер]] на [[Месечина|Месечината]], сместен во нејзиниот југоисточен дел. Британскиот астроном [[Томас Вилијам Веб|Т. В. Веб]] го опишал како „благороден круг“ со „средиштен рид и сложен ѕид“.<ref name=Webb_1962/> Кратерот [[Ротман (кратер)|Ротман]] се наоѓа западно-југозападно, а јужно од него е [[Стибориус (кратер)|Стибориус]]. Долгиот гребен [[Рупес Алтај]] (Rupes Altai) започнува кај западниот раб на Пиколомини и се протега во лачна линија кон северозапад. Кратерот има [[пречник]] од 88 километри и длабочина од 4.500 метри. Според [[Геолошка временска скала на Месечината|геолошката временска скала на Месечината]], овој кратер потекнува од [[горноимбрискиот период]] (пред 3,8 до 3,2 милијарди години).<ref name=Wilhelms_et_al_1987/> Работ на кратерот не е значително оштетен од други удари, а внатрешниот ѕид содржи широки тераси.<ref name="Bussey_Spudis_2004"/> Овие структури се делумно измазнети од одрони и ерозија, најверојатно предизвикани од сеизмичка активност. Преку северниот раб навлегол материјал, кој се спуштил надолу кон дното на кратерот. Дното на кратерот е релативно рамно, со само помали ридови и ударни кратери. Во средината се наоѓа сложен средиштен врв, опкружен со помали возвишенија. Главниот врв се издига на височина од 2,0 километри над околното тло.<ref name=Rükl_1990/><ref name=Moore_2001/> На ова возвишение е идентификуван инфрацрвен спектар својствен за чист кристален [[плагиоклас]].<ref name=Donaldson_Hanna_et_al_2014/> Кратерот е именуван по италијанскиот надбискуп и [[астроном]] од XVI век, [[Алесандро Пиколомини]] (1508–1578). Ова име било официјално усвоено од [[Меѓународна астрономска унија]] во 1935 година.<ref name=GPN/><ref name="a"/> == Сателитски кратери == По договор, овие релјефни облици се означуваат на месечевите карти така што буквата се поставува на онаа страна од средиштето на кратерот која е најблиску до Пиколомини.<ref name="Bussey_Spudis_2004"/> {| class="wikitable" style="text-align: center;" ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Пиколомини ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Геогр. ширина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Геогр. должина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Пречник |- |A |26,4° S |30,4° E |16&nbsp;км |- |B |25,8° S |30,5° E |12&nbsp;км |- |C |27,6° S |31,1° E |26&nbsp;км |- |D |26,9° S |32,2° E |17&nbsp;км |- |E |26,1° S |31,8° E |18&nbsp;км |- |F |26,3° S |31,8° E |72&nbsp;км |- |G |27,2° S |34,7° E |18&nbsp;км |- |H |27,9° S |27,6° E |9&nbsp;км |- |J |25,0° S |30,1° E |28&nbsp;км |- |K |25,7° S |29,7° E |8&nbsp;км |- |L |26,1° S |33,7° E |12&nbsp;км |- |M |27,8° S |31,8° E |23&nbsp;км |- |N |27,3° S |26,2° E |9&nbsp;км |- |O |26,6° S |30,5° E |11&nbsp;км |- |P |30,4° S |35,9° E |12&nbsp;км |- |Q |30,8° S |36,4° E |14&nbsp;км |- |R |29,3° S |35,3° E |16&nbsp;км |- |S |31,6° S |34,1° E |21&nbsp;км |- |T |28,5° S |29,0° E |8&nbsp;км |- |W |26,8° S |29,2° E |6&nbsp;км |- |X |26,9° S |31,5° E |8&nbsp;км |} == Поврзано == * Астероид [[274264 Пиколомини]] == Наводи == <references> <ref name=GPN>{{gpn|4721|Piccolomini}}</ref> <ref name="a">''Autostar Suite Astronomer Edition''. CD-ROM. Meade, April 2006.</ref> <ref name=Webb_1962>{{cite book | last = Webb | first = Rev. T. W. | author-link = | date = 1962 | pages=148, 154–159 | title = Celestial Objects for Common Telescopes | edition = 6th revised | publisher = Dover | url = https://archive.org/details/celestialobjects00webb }} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref> <ref name=Wilhelms_et_al_1987>{{cite book | title=The geologic history of the Moon | author1-link= | first1=Don E. | last1=Wilhelms | first2=John F. | last2=McCauley | first3=Newell J. | last3=Trask | series=[[USGS]] Professional Paper 1348 | publisher=U.S. Government Printing Office | location=Washington | year=1987 | doi=10.3133/pp1348 }} Table 11.2.</ref> <ref name=Rükl_1990>{{cite book | first=Antonín | last=Rükl | authorlink= | date=1990 | title=Atlas of the Moon | publisher=Kalmbach Books | isbn=0-913135-17-8 }}</ref> <ref name=Bussey_Spudis_2004>{{cite book | last1=Bussey | first1=B. | author1-link= | last2=Spudis | first2=P. | author2-link= | date=2004 | title=The Clementine Atlas of the Moon | publisher=Cambridge University Press | location=New York | isbn=0-521-81528-2 }}</ref> <ref name=Moore_2001>{{cite book | first = Patrick | last = Moore | author-link = | date = 2001 | page=215 | title = On the Moon | publisher = Sterling Publishing Co. | isbn = 978-0-304-35469-6 | url = https://archive.org/details/patrickmooreonmo00patr }}</ref> <ref name=Donaldson_Hanna_et_al_2014>{{cite journal | title=Global assessment of pure crystalline plagioclase across the Moon and implications for the evolution of the primary crust | last1=Donaldson Hanna | first1=K. L. | display-authors=etal | journal=Journal of Geophysical Research: Planets | volume=119 | issue=7 | pages=1516–1545 | date=July 2014 | doi=10.1002/2013JE004476 | bibcode=2014JGRE..119.1516D }}</ref> </references> {{Месечина}} [[Категорија:Кратери на Месечината]] [[Категорија:Четириаголник LQ20]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] 5zlp27yiq63fx1xgeosythdgnwcbe1m 14 1406792 5651087 2026-10-29T06:56:47Z Bjankuloski06 332 Создадена страница со: {{рв|Deaths in Beijing}} [[Категорија:Пекинг]] [[Категорија:Починати во Кина|Пекинг]] 5651087 wikitext text/x-wiki {{рв|Deaths in Beijing}} [[Категорија:Пекинг]] [[Категорија:Починати во Кина|Пекинг]] h5nr7aofstmsduhav3oo791h1d0sbjf 0 1406793 5651088 2026-10-29T06:57:09Z Orce Wiki 121850 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:sv:Special:Redirect/revision/56169196|Genista albida]]“ 5651088 wikitext text/x-wiki '''''Genista albida''''' — [[Вид (биологија)|вид]] [[Скриеносеменици|цветно растение]] што припаѓа на [[Род (биологија)|родот]] [[жолтенка]] (''Genista'') од [[Семејство (биологија)|семејството]] [[бобови]] (''Fabaceae'').<ref name="source">[http://www.ildis.org ILDIS World Database of Legumes] {{Wayback|url=http://www.ildis.org/|date=20140517100307}}</ref> За првпат е опишано од страна на германскиот ботаничар [[Карл Лудвиг Вилденов|Карл Лудвиг фон Вилденов]]. Опис и распространетост ''Genista albida'' претставува мало прилегнато [[Грмушка|грмушесто]] растение, високо 5-15 см, со многу разгранети гранчиња. Гранчињата се со надолжни ребра и со прилегнати, расперени или лачно искривени влакна. [[Лист|Листовите]] се зелени, елиптични до обратно јајцевидни, долги 5-10 мм, широки 2-3 мм, на врвот заострени, на горната страна голи или со ретки влакна, а на долната страна со густи прилегнати или расперени влакна. [[Цвет|Цветовите]] се поединечни или по 2 во пазувите на секоја листовидна брактеа, групирани во гроздовидно или главичесто [[соцветие]] на врвот на гранчињата. Брактеолите се влакнести, линејни, покуси од цветните дршки или многу подолги од нив. [[Цветна дршка|Цветните дршки]] се долги 1,5-3 мм или цветовите скоро приседнати. Цветовите се долги до 13 мм. Чашката е сиво-зелена, со прилегнати или расперени влакна, 4-6 мм долга, до средината двоусна; двата горни заба широко-триаглести, до 2 мм долги, долните три заба помали, околу 1,2 мм долги. Венчето е долго 9-12 мм, со златно-жолта боја. Барјачето по површината е со прилегнати свиленести влакна, круглесто-елиптично, 9-12 мм долго, 8 мм широко, во основата одеднаш стеснето во кус клиновиден дел долг околу 2 мм. Крилцата се голи, околу 1,5 мм покуси од барјачето, 10 мм долги, 3 мм широки, во основата со кончест клиновиден дел долг околу 3 мм. Лаѓичката со густи прилегнати влакна, околу 12 мм долга. Скоро сите делови на цветот се приближно еднакво долги помеѓу себе. Мешунката е мала, долгнавеста, со густи долги влакна и со неколку [[Семе|семки]].<ref name=":1">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=1153-1154}}</ref> Во [[Македонија]] расте по силикатните камења и карпи.<ref name=":1" /> Варијабилност * ''Genista albida var. alba -'' Цветовите се во пазувите на брактеите групирани во долги гроздовидни соцветија. Брактеолите се до половината на цветните дршки. Во [[Македонија]] ова растение го нема.<ref name=":1" /> * ''Genista albida var. pestalozzae -'' Цветовите се на врвот на гранчињата по неколку заедно во скоро главичесто соцветие. Брактеолите се подолги од цветните дршки. Се среќава единствено на [[Скопска Црна Гора]].<ref name=":1" /> == Наводи == <references> <ref name="COL">{{webbref|url=http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2014/details/species/id/11472831|titel=Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2014 Annual Checklist.|hämtdatum=26 May 2014|författare=Roskov Y., Kunze T., Orrell T., Abucay L., Paglinawan L., Culham A., Bailly N., Kirk P., Bourgoin T., Baillargeon G., Decock W., De Wever A., Didžiulis V. (ed)|datum=2014|verk=|utgivare=Species 2000: Reading, UK.}}</ref> <ref name="C132">Heywood,V.H. & Ball,P.W., 1968 ''Leguminosae.In:Flora Europaea Vol.2.ed.Tutin,T.G.et al.''</ref> <ref name="C133">Czerepanov,S.K., 1981 ''Plantae Vasculares, URSS. Leningrad.''</ref> <ref name="C134">Dubovik, O.N., 1990 ''Nov.Syst.Pl.Vasc.(Leningrad),27:82-88. De genere Genista...''</ref> <ref name="C135">Schischkin, B.K., 1941 ''In:Flora URSS, Vol.11. Mosqua, Leningrad. (Rus)''</ref> <ref name="C136">Roskov Yu.R., 2005 ''Editorial scrutiny: Northern Eurasia data Import (unpubl.)''</ref> <ref name="source" /> </references> == Надворешни врски == * {{Викивидови|Genista albida|''Genista albida''}} [[Категорија:Жолтенка]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] ou1f6ioqzd34wuwei6km5fj1kyu5lb2 5651094 5651088 2026-10-29T07:05:36Z Orce Wiki 121850 Додадена инфо кутија и фотографија 5651094 wikitext text/x-wiki {{Закосен наслов}}{{Taxobox | name = ''Genista albida'' | status = | image = Цветы, пробивающие камни.jpg | image_caption = | domain_sv = | domain = | regnum_sv = | regnum = Plantae | divisio_sv = | divisio = Tracheophyta | classis_sv = | classis = Magnoliopsida | ordo_sv = | ordo = [[Бобовидни]] (Fabales) | familia_sv = | familia = [[Бобови]] (Fabaceae) | genus_sv = | genus = [[Жолтенка]] (Genista) | species_sv = | species = '''Genista albida''' | taxon = Genista albida | taxon_authority = [[Willd.]] | range_map = | range_map_caption = | image2 = | image2_caption = | synonyms = ''Telinaria albida'' <small>([[Willd.]]) [[C.Presl]]</small><br>''Genista godetii'' <small>[[Spach]]</small> }} '''''Genista albida''''' — [[Вид (биологија)|вид]] [[Скриеносеменици|цветно растение]] што припаѓа на [[Род (биологија)|родот]] [[жолтенка]] (''Genista'') од [[Семејство (биологија)|семејството]] [[бобови]] (''Fabaceae'').<ref name="source">[http://www.ildis.org ILDIS World Database of Legumes] {{Wayback|url=http://www.ildis.org/|date=20140517100307}}</ref> За првпат е опишано од страна на германскиот ботаничар [[Карл Лудвиг Вилденов|Карл Лудвиг фон Вилденов]]. == Опис и распространетост == ''Genista albida'' претставува мало прилегнато [[Грмушка|грмушесто]] растение, високо 5-15 см, со многу разгранети гранчиња. Гранчињата се со надолжни ребра и со прилегнати, расперени или лачно искривени влакна. [[Лист|Листовите]] се зелени, елиптични до обратно јајцевидни, долги 5-10 мм, широки 2-3 мм, на врвот заострени, на горната страна голи или со ретки влакна, а на долната страна со густи прилегнати или расперени влакна. [[Цвет|Цветовите]] се поединечни или по 2 во пазувите на секоја листовидна брактеа, групирани во гроздовидно или главичесто [[соцветие]] на врвот на гранчињата. Брактеолите се влакнести, линејни, покуси од цветните дршки или многу подолги од нив. [[Цветна дршка|Цветните дршки]] се долги 1,5-3 мм или цветовите скоро приседнати. Цветовите се долги до 13 мм. Чашката е сиво-зелена, со прилегнати или расперени влакна, 4-6 мм долга, до средината двоусна; двата горни заба широко-триаглести, до 2 мм долги, долните три заба помали, околу 1,2 мм долги. Венчето е долго 9-12 мм, со златно-жолта боја. Барјачето по површината е со прилегнати свиленести влакна, круглесто-елиптично, 9-12 мм долго, 8 мм широко, во основата одеднаш стеснето во кус клиновиден дел долг околу 2 мм. Крилцата се голи, околу 1,5 мм покуси од барјачето, 10 мм долги, 3 мм широки, во основата со кончест клиновиден дел долг околу 3 мм. Лаѓичката со густи прилегнати влакна, околу 12 мм долга. Скоро сите делови на цветот се приближно еднакво долги помеѓу себе. Мешунката е мала, долгнавеста, со густи долги влакна и со неколку [[Семе|семки]].<ref name=":1">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=1153-1154}}</ref> Во [[Македонија]] расте по силикатните камења и карпи.<ref name=":1" /> === Варијабилност === * ''Genista albida var. alba -'' Цветовите се во пазувите на брактеите групирани во долги гроздовидни соцветија. Брактеолите се до половината на цветните дршки. Во [[Македонија]] ова растение го нема.<ref name=":1" /> * ''Genista albida var. pestalozzae [[Boiss.|<small>Boiss</small>.]] -'' Цветовите се на врвот на гранчињата по неколку заедно во скоро главичесто соцветие. Брактеолите се подолги од цветните дршки. Се среќава единствено на [[Скопска Црна Гора]].<ref name=":1" /> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == * {{Викивидови|Genista albida|''Genista albida''}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Жолтенка]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] bb476yywgyf01e7a5xi32j5wflxma72 1 1406794 5651091 2026-10-29T07:02:04Z P.Nedelkovski 47736 Создадена страница со: {{СЗР}} 5651091 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 0 1406795 5651093 2026-10-29T07:05:18Z P.Nedelkovski 47736 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1360160350|Picard (crater)]]“ 5651093 wikitext text/x-wiki '''Пикар''' (Picard) - истакнат [[ударен кратер]] на Месечината, сместен во рамнината на [[Море на Кризите|Морето на Кризите]] (Mare Crisium). Кратерот е именуван по францускиот астроном и геодет од XVII век, [[Жан Пикар]]. Ова е најголемиот непоплавен кратер во ова месечево море<ref name="Webb_1962">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/celestialobjects00webb|title=Celestial Objects for Common Telescopes|last=Webb|first=Rev. T. W.|date=1962|publisher=Dover|edition=6th revised|pages=105, 154–159|author-link=Thomas William Webb}} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref>, кој е нешто поголем од кратерот [[Пирс (кратер)|Пирс]] сместен во север-северозападна насока. На запад се наоѓа речиси целосно поплавениот кратер [[Јеркес (кратер)|Јеркес]], додека источно од Пикар лежи малиот [[Кертис (кратер)|Кертис]]. Пикар е кратер кој потекнува од [[Ератостенски период|ератостенскиот период]], кој траел од пред 3,2 до 1,1 милијарди години. Приближно кружниот раб на Пикар е јасно изразен и покажува минимални знаци на излитување, задржувајќи остар изглед. На внатрешниот ѕид се протега низа од скалести тераси, кои истражувачите ги припишуваат на уривање на материјалот кон дното на кратерот. На самото дно се издига и група ниски ридови. == Сателитски кратери == [[File:Picard_sattelite_craters_map.jpg|десно|мини| Сателитски кратери на Пикар]] Според конвенцијата, овие карактеристики се идентификуваат на лунарните карти со поставување на буквата на страната од средната точка на кратерот што е најблиску до Пикар. <ref>{{Наведена книга|title=The Clementine Atlas of the Moon|last=Bussey, B.|last2=Spudis, P.|date=2004|publisher=[[Cambridge University Press]]|isbn=0-521-81528-2|location=New York|author-link=Ben Bussey|author-link2=Paul Spudis}}</ref> == Галерија == <gallery> File:Picard_crater_oblique_4191_h3.jpg|алт=Oblique Lunar Orbiter 4 image| Слика од Косиот Месечев орбитер 4 File:Picard_crater_AS15-P-9221.jpg|алт=Oblique Apollo 15 Panoramic Camera image, facing south| Коса панорамска слика од [[Аполо 15]], свртена кон југ </gallery> == Наводи == == Надворешни врски == * [https://planetarynames.wr.usgs.gov/images/Lunar/lac_62_wac.pdf Map of the region] * [http://wms.lroc.asu.edu/lroc_browse/view/M1107917713RE Part of Picard crater: photo by ''Lunar Reconnaissance Orbiter'' with resolution 1,3 meters/pixel] {{Семарх|date=2014-12-13}} * {{Наведена мрежна страница|url=http://lroc.sese.asu.edu/posts/658|title=Picard Crater Impact Melt|date=2012-12-11|publisher=lroc.sese.asu.edu|archive-url=https://web.archive.org/web/20141212162704/http://lroc.sese.asu.edu/posts/658|archive-date=2014-12-12|accessdate=2014-12-12}} * {{Наведена мрежна страница|url=http://www.vgl.org/webfiles/lan/picard.htm|title=The Crater Picard: Strange Convergences|date=1996-04-04|publisher=vgl.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20071025005725/http://www.vgl.org/webfiles/lan/picard.htm|archive-date=2007-10-25|accessdate=2014-12-12}} * [https://the-moon.us/wiki/Picard Picard] in The-Moon Wiki [[Категорија:Кратери на Месечината]] [[Категорија:Четириаголник LQ13]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] t5mbyannsfpigp4kb5yhqdl42lyg5d8 5651098 5651093 2026-10-29T07:08:11Z P.Nedelkovski 47736 дополнување 5651098 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Месечев кратер | image = Picard crater LROC.jpg | image_size = | caption = Слика од [[Lunar Reconnaissance Orbiter|ЛРО]] | coordinates = {{coord|14.6|N|54.7|E|globe:moon_type:landmark|display=inline,title}} | diameter = 22,4 км<ref name=GPN/> | depth = 2,3&nbsp;км | colong = 305 | formation = [[Ератостенски период|Ератостенски]] | eponym = [[Жан Пикар]] }} '''Пикар''' (Picard) — истакнат [[ударен кратер]] на Месечината, сместен во рамнината на [[Море на Кризите|Морето на Кризите]] (Mare Crisium). Кратерот е именуван по францускиот астроном и геодет од XVII век, [[Жан Пикар]]. Ова е најголемиот непоплавен кратер во ова месечево море<ref name="Webb_1962">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/celestialobjects00webb|title=Celestial Objects for Common Telescopes|last=Webb|first=Rev. T. W.|date=1962|publisher=Dover|edition=6th revised|pages=105, 154–159|author-link=Thomas William Webb}} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref>, кој е нешто поголем од кратерот [[Пирс (кратер)|Пирс]] сместен во север-северозападна насока. На запад се наоѓа речиси целосно поплавениот кратер [[Јеркес (кратер)|Јеркес]], додека источно од Пикар лежи малиот [[Кертис (кратер)|Кертис]]. Пикар е кратер кој потекнува од [[Ератостенски период|ератостенскиот период]], кој траел од пред 3,2 до 1,1 милијарди години. Приближно кружниот раб на Пикар е јасно изразен и покажува минимални знаци на излитување, задржувајќи остар изглед. На внатрешниот ѕид се протега низа од скалести тераси, кои истражувачите ги припишуваат на уривање на материјалот кон дното на кратерот. На самото дно се издига и група ниски ридови. == Сателитски кратери == [[Податотека:Picard_sattelite_craters_map.jpg|десно|мини| Сателитски кратери на Пикар]] Според конвенцијата, овие карактеристики се идентификуваат на лунарните карти со поставување на буквата на страната од средната точка на кратерот што е најблиску до Пикар. <ref>{{Наведена книга|title=The Clementine Atlas of the Moon|last=Bussey, B.|last2=Spudis, P.|date=2004|publisher=[[Cambridge University Press]]|isbn=0-521-81528-2|location=New York|author-link=Ben Bussey|author-link2=Paul Spudis}}</ref> == Галерија == <gallery> Податотека:Picard_crater_oblique_4191_h3.jpg|алт=Oblique Lunar Orbiter 4 image| Слика од Косиот Месечев орбитер 4 Податотека:Picard_crater_AS15-P-9221.jpg|алт=Oblique Apollo 15 Panoramic Camera image, facing south| Коса панорамска слика од [[Аполо 15]], свртена кон југ </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://planetarynames.wr.usgs.gov/images/Lunar/lac_62_wac.pdf Map of the region] * [http://wms.lroc.asu.edu/lroc_browse/view/M1107917713RE Part of Picard crater: photo by ''Lunar Reconnaissance Orbiter'' with resolution 1,3 meters/pixel] {{Семарх|date=2014-12-13}} * {{Наведена мрежна страница|url=http://lroc.sese.asu.edu/posts/658|title=Picard Crater Impact Melt|date=2012-12-11|publisher=lroc.sese.asu.edu|archive-url=https://web.archive.org/web/20141212162704/http://lroc.sese.asu.edu/posts/658|archive-date=2014-12-12|accessdate=2014-12-12}} * {{Наведена мрежна страница|url=http://www.vgl.org/webfiles/lan/picard.htm|title=The Crater Picard: Strange Convergences|date=1996-04-04|publisher=vgl.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20071025005725/http://www.vgl.org/webfiles/lan/picard.htm|archive-date=2007-10-25|accessdate=2014-12-12}} * [https://the-moon.us/wiki/Picard Picard] in The-Moon Wiki [[Категорија:Кратери на Месечината]] [[Категорија:Четириаголник LQ13]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] 8732k7i7gq66rl081zcd9rdx7w6ywci 5651099 5651098 2026-10-29T07:09:32Z P.Nedelkovski 47736 поправки 5651099 wikitext text/x-wiki {{Инфокутија Месечев кратер | image = Picard crater AS17-M-0289.jpg | image_size = | caption = Слика од [[Lunar Reconnaissance Orbiter|ЛРО]] | coordinates = {{coord|14.6|N|54.7|E|globe:moon_type:landmark|display=inline,title}} | diameter = 22,4 км<ref name=GPN/> | depth = 2,3&nbsp;км | colong = 305 | formation = [[Ератостенски период|Ератостенски]] | eponym = [[Жан Пикар]] }} '''Пикар''' (Picard) — истакнат [[ударен кратер]] на Месечината, сместен во рамнината на [[Море на Кризите|Морето на Кризите]] (Mare Crisium). Кратерот е именуван по францускиот астроном и геодет од XVII век, [[Жан Пикар]]. Ова е најголемиот непоплавен кратер во ова месечево море<ref name="Webb_1962">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/celestialobjects00webb|title=Celestial Objects for Common Telescopes|last=Webb|first=Rev. T. W.|date=1962|publisher=Dover|edition=6th revised|pages=105, 154–159|author-link=Thomas William Webb}} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref>, кој е нешто поголем од кратерот [[Пирс (кратер)|Пирс]] сместен во север-северозападна насока. На запад се наоѓа речиси целосно поплавениот кратер [[Јеркес (кратер)|Јеркес]], додека источно од Пикар лежи малиот [[Кертис (кратер)|Кертис]]. Пикар е кратер кој потекнува од [[Ератостенски период|ератостенскиот период]], кој траел од пред 3,2 до 1,1 милијарди години. Приближно кружниот раб на Пикар е јасно изразен и покажува минимални знаци на излитување, задржувајќи остар изглед. На внатрешниот ѕид се протега низа од скалести тераси, кои истражувачите ги припишуваат на уривање на материјалот кон дното на кратерот. На самото дно се издига и група ниски ридови. == Сателитски кратери == [[Податотека:Picard_sattelite_craters_map.jpg|десно|мини| Сателитски кратери на Пикар]] Според конвенцијата, овие карактеристики се идентификуваат на лунарните карти со поставување на буквата на страната од средната точка на кратерот што е најблиску до Пикар. <ref>{{Наведена книга|title=The Clementine Atlas of the Moon|last=Bussey, B.|last2=Spudis, P.|date=2004|publisher=[[Cambridge University Press]]|isbn=0-521-81528-2|location=New York|author-link=Ben Bussey|author-link2=Paul Spudis}}</ref> == Галерија == <gallery> Податотека:Picard_crater_oblique_4191_h3.jpg|алт=Oblique Lunar Orbiter 4 image| Слика од Косиот Месечев орбитер 4 Податотека:Picard_crater_AS15-P-9221.jpg|алт=Oblique Apollo 15 Panoramic Camera image, facing south| Коса панорамска слика од [[Аполо 15]], свртена кон југ </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == * [https://planetarynames.wr.usgs.gov/images/Lunar/lac_62_wac.pdf Map of the region] * [http://wms.lroc.asu.edu/lroc_browse/view/M1107917713RE Part of Picard crater: photo by ''Lunar Reconnaissance Orbiter'' with resolution 1,3 meters/pixel] {{Семарх|date=2014-12-13}} * {{Наведена мрежна страница|url=http://lroc.sese.asu.edu/posts/658|title=Picard Crater Impact Melt|date=2012-12-11|publisher=lroc.sese.asu.edu|archive-url=https://web.archive.org/web/20141212162704/http://lroc.sese.asu.edu/posts/658|archive-date=2014-12-12|accessdate=2014-12-12}} * {{Наведена мрежна страница|url=http://www.vgl.org/webfiles/lan/picard.htm|title=The Crater Picard: Strange Convergences|date=1996-04-04|publisher=vgl.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20071025005725/http://www.vgl.org/webfiles/lan/picard.htm|archive-date=2007-10-25|accessdate=2014-12-12}} * [https://the-moon.us/wiki/Picard Picard] in The-Moon Wiki [[Категорија:Кратери на Месечината]] [[Категорија:Четириаголник LQ13]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] 541iauw0p9cxti6ldudcmxcwxwjt856 1 1406796 5651095 2026-10-29T07:05:41Z P.Nedelkovski 47736 Создадена страница со: {{СЗР}} 5651095 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 0 1406797 5651096 2026-10-29T07:05:48Z Lili Arsova 86688 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1360170795|Plinius (crater)]]“ 5651096 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" |+ class="infobox-title" id="7" |Плиниј |- class="infobox-caption" | colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Plinius_crater_4085_h2.jpg|безрамка]]<div class="infobox-caption"> Слика [[Lunar Orbiter 4|од Лунарниот орбитер 4]]</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" | [[Selenographic coordinates|Координати]] | class="infobox-data" | |} '''Плиниј''' е истакнат лунарен кратер од удар на границата помеѓу [[Маре Серенитатис]] на север и [[Маре Транквилитатис]] на југ. [[Т.В. Веб]] го опишал како „терасиран прстен“ кој е „исполнет со ридови“.<ref name="Webb_1962">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/celestialobjects00webb|title=Celestial Objects for Common Telescopes|last=Webb|first=Rev. T. W.|date=1962|publisher=Dover|edition=6th revised|pages=111, 154–159|author-link=Thomas William Webb}} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref> Неговиот дијаметар е 41км. Кратерот е именуван по римскиот природонаучник и автор[[Плиниј Постариот]]. На југо-југоисточен дел од Плиниј се наоѓа кратерот [[Рос|Рос ( кратер)]], а на североисток е [[Доус (кратер)]]. Веднаш на север се наоѓа систем од рили наречени [[Риме Плиниус]], а во него се допира [[Бракет|Бракет (кратер)]], кој е оддалечен повеќе од еден дијаметар на север. На северозападниот раб на рилата се наоѓа [[Промонториум Арчерузија]], ’рт покрај западниот раб што го затвора Маре Серенитатис. На месечевата геолошка временска скала, Плиниј датира од [[ератостениското]] доба. <ref name="Wilhelms_et_al_1987">{{Наведена книга|title=The geologic history of the Moon|last=Wilhelms|first=Don E.|last2=McCauley|first2=John F.|last3=Trask|first3=Newell J.|publisher=U.S. Government Printing Office|year=1987|series=[[USGS]] Professional Paper 1348|location=Washington|doi=10.3133/pp1348|author-link=Don Wilhelms}} Table 12.2.</ref> Остриот раб на Плиниј е малку овален по форма, со [[wiktionary:terrace|терасаст]] внатрешен ѕид и неправилен надворешен [[wiktionary:rampart|бедем]]. Му недостасува систем на видливи зраци. Дното на кратерот е ридесто, а во средината се наоѓа неправилен централен врв кој има изглед на двојна кратерска формација под одредени агли на осветлување. На северната страна од врвот е прикачена пукнатина. Источната половина од подот е многу помазна и порамна од грмуестиот запад, аовој дел формира форма на полумесечина околу централниот врв. == Сателитски кратери == [[File:PliniusCraterSAT.jpg|десно|мини| Сателитските кратери на Плиниј]] По конвенција, овие карактеристики се идентификуваат на лунарните карти со поставување на буквата на страната од средната точка на кратерот што е најблиску до Плиниј. {| class="wikitable" ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Плиниј ! style="background:#eeeeee;" width="25%" | Географска ширина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" | Географска должина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" | Дијаметар |- | align="center" | А | align="center" | 13,0° СГШ | align="center" | 24,2° ИГД | align="center" | 4км |- | align="center" | Б | align="center" | 14,1° СГШ | align="center" | 26,2° ИГД | align="center" | 5км |} == Галерија == <gallery heights="140px" mode="packed"> File:Plinius_crater_AS15-M-2030.jpg|алт=Apollo 15 image at high sun elevation of 71°| Слика од [[Аполо 15]] на висока соларна височина од 71° од сонцето File:Plinius_crater_AS17-M-1660.jpg|алт=Oblique view from Apollo 17 facing south, and showing both Plinius crater and Plinius Rilles| Кос поглед од [[Аполо 17]] свртен кон југ, на кој се прикажани и кратерот Плиниј и Плиниј Рилес File:Plinius_crater_as10-31-4599.jpg|алт=Highly oblique view from Apollo 10, facing northwest| Многу кос поглед од [[Аполо 10]], свртен кон северозапад File:Plinius_AS17-P-2329.png|алт=Another oblique view from Apollo 17, facing south, while the crater was near the sunrise terminator| Уште еден кос поглед од Аполо 17, свртен кон југ, додека кратерот бил близу до терминаторот за изгрејсонце </gallery> == Наводи == === Извори ===   == Надворешни врски == <templatestyles src="Module:Side box/styles.css"></templatestyles><templatestyles src="Sister project/styles.css"></templatestyles>{{Ризница-врска|Plinius (crater)}} * [http://www.lpi.usra.edu/resources/mapcatalog/LTO/lto60b1_1/ LTO-60B1 Плиниј] &#x2014; [[Топографска карта|топографска карта на]] L&PI * [https://the-moon.us/wiki/Plinius Плиниј на Википедија „Месечината“] * [https://the-moon.us/wiki/Rimae_Plinius Риме Плиниј на Википедија „Месечината“] === Други статии === * Вуд, Чак (8 декември 2009). „Edgy“. Лунарна фотографија на денот, која вклучува некои области како што е Плиниј {{Месечина}} [[Категорија:Кратери на Месечината]] [[Категорија:Четириаголник LQ12]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] [[Категорија:Страници со непрегледан превод]] jyxlz3ogsx3mhtgypafqtr32by7tjy8 5651100 5651096 2026-10-29T07:10:36Z Lili Arsova 86688 5651100 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" |+ class="infobox-title" id="7" |Плиниј |- class="infobox-caption" | colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Plinius_crater_4085_h2.jpg|безрамка]]<div class="infobox-caption"> Слика [[Lunar Orbiter 4|од Лунарниот орбитер 4]]</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" | [[Selenographic coordinates|Координати]] | class="infobox-data" | |} '''Плиниј''' е истакнат лунарен кратер од удар на границата помеѓу [[Маре Серенитатис]] на север и [[Маре Транквилитатис]] на југ. [[Т.В. Веб]] го опишал како „терасиран прстен“ кој е „исполнет со ридови“.<ref name="Webb_1962">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/celestialobjects00webb|title=Celestial Objects for Common Telescopes|last=Webb|first=Rev. T. W.|date=1962|publisher=Dover|edition=6th revised|pages=111, 154–159|author-link=Thomas William Webb}} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref> Неговиот дијаметар е 41км. Кратерот е именуван по римскиот природонаучник и автор[[Плиниј Постариот]]. На југо-југоисточен дел од Плиниј се наоѓа кратерот [[Рос|Рос ( кратер)]], а на североисток е [[Доус (кратер)]]. Веднаш на север се наоѓа систем од рили наречени [[Риме Плиниус]], а во него се допира [[Бракет|Бракет (кратер)]], кој е оддалечен повеќе од еден дијаметар на север. На северозападниот раб на рилата се наоѓа [[Промонториум Арчерузија]], ’рт покрај западниот раб што го затвора Маре Серенитатис. На месечевата геолошка временска скала, Плиниј датира од [[ератостениското]] доба. <ref name="Wilhelms_et_al_1987">{{Наведена книга|title=The geologic history of the Moon|last=Wilhelms|first=Don E.|last2=McCauley|first2=John F.|last3=Trask|first3=Newell J.|publisher=U.S. Government Printing Office|year=1987|series=[[USGS]] Professional Paper 1348|location=Washington|doi=10.3133/pp1348|author-link=Don Wilhelms}} Table 12.2.</ref> Остриот раб на Плиниј е малку овален по форма, со [[wiktionary:terrace|терасаст]] внатрешен ѕид и неправилен надворешен [[wiktionary:rampart|бедем]]. Му недостасува систем на видливи зраци. Дното на кратерот е ридесто, а во средината се наоѓа неправилен централен врв кој има изглед на двојна кратерска формација под одредени агли на осветлување. На северната страна од врвот е прикачена пукнатина. Источната половина од подот е многу помазна и порамна од грмуестиот запад, аовој дел формира форма на полумесечина околу централниот врв. == Сателитски кратери == [[File:PliniusCraterSAT.jpg|десно|мини| Сателитските кратери на Плиниј]] По конвенција, овие карактеристики се идентификуваат на лунарните карти со поставување на буквата на страната од средната точка на кратерот што е најблиску до Плиниј. {| class="wikitable" ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Плиниј ! style="background:#eeeeee;" width="25%" | Географска ширина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" | Географска должина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" | Дијаметар |- | align="center" | А | align="center" | 13,0° СГШ | align="center" | 24,2° ИГД | align="center" | 4км |- | align="center" | Б | align="center" | 14,1° СГШ | align="center" | 26,2° ИГД | align="center" | 5км |} == Галерија == <gallery heights="140px" mode="packed"> File:Plinius_crater_AS15-M-2030.jpg|алт=Apollo 15 image at high sun elevation of 71°| Слика од [[Аполо 15]] на висока соларна височина од 71° од сонцето File:Plinius_crater_AS17-M-1660.jpg|алт=Oblique view from Apollo 17 facing south, and showing both Plinius crater and Plinius Rilles| Кос поглед од [[Аполо 17]] свртен кон југ, на кој се прикажани и кратерот Плиниј и Плиниј Рилес File:Plinius_crater_as10-31-4599.jpg|алт=Highly oblique view from Apollo 10, facing northwest| Многу кос поглед од [[Аполо 10]], свртен кон северозапад File:Plinius_AS17-P-2329.png|алт=Another oblique view from Apollo 17, facing south, while the crater was near the sunrise terminator| Уште еден кос поглед од Аполо 17, свртен кон југ, додека кратерот бил близу до терминаторот за изгрејсонце </gallery> == Наводи == {{наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница-врска|Plinius (crater)}} * [http://www.lpi.usra.edu/resources/mapcatalog/LTO/lto60b1_1/ LTO-60B1 Плиниј] &#x2014; [[Топографска карта|топографска карта на]] L&PI * [https://the-moon.us/wiki/Plinius Плиниј на Википедија „Месечината“] * [https://the-moon.us/wiki/Rimae_Plinius Риме Плиниј на Википедија „Месечината“] === Други статии === * Вуд, Чак (8 декември 2009). „Edgy“. Лунарна фотографија на денот, која вклучува некои области како што е Плиниј {{Месечина}} [[Категорија:Кратери на Месечината]] [[Категорија:Четириаголник LQ12]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] [[Категорија:Страници со непрегледан превод]] hj5h22nft1hyl5mk9k52b0gaetszm8s 1 1406798 5651097 2026-10-29T07:06:09Z Orce Wiki 121850 Создадена страница со: {{сзр}} 5651097 wikitext text/x-wiki {{сзр}} l91fuluhfmxd7xhcgfmssgp4a9mdc30 0 1406799 5651102 2026-10-29T07:13:15Z ForestShutter 126802 Создадена страница со: {{Short description|Месечева површинска вдлабнатина}} {{Инфокутија Месечев кратер | image = Crater Theophilus.jpg | caption = Косо видување кон југ од „Аполо 16“ | coordinates = {{coord|11.4|S|26.4|E|globe:moon_type:landmark|display=inline,title}} | diameter = 100 км | depth = 4,1<ref name=Pike_1976/> км | colong = 333 | formation = ер... 5651102 wikitext text/x-wiki {{Short description|Месечева површинска вдлабнатина}} {{Инфокутија Месечев кратер | image = Crater Theophilus.jpg | caption = Косо видување кон југ од „Аполо 16“ | coordinates = {{coord|11.4|S|26.4|E|globe:moon_type:landmark|display=inline,title}} | diameter = 100 км | depth = 4,1<ref name=Pike_1976/> км | colong = 333 | formation = [[ератостенски период|ератостенски]]<ref name=Wilhelms_et_al_1987/> | eponym = [[Теофил I Александриски]] }} [[File:Theophilus crater AS16-113-18295HR.jpg|мини|240пкс|Косо видување на Теофил од „[[Аполо 16]]“ додека лунарниот модул „Орион“ се приближувал до местото на слетување, околу 450 км западно]] [[File:Theophilus crater 3078 med.jpg|мини|240пкс|Косо видување на Теофил од „[[Лунар орбитер 3]]“]] [[File:Theophilus crater AS16-P-4526.jpg|мини|240пкс|Косо видување на централниот дел на Теофил од панорамската камера на „Аполо 16“]] '''Теофил''' е истакнат [[месечев кратер|месечев]] [[ударен кратер]] што се наоѓа меѓу [[Залив на грубоста|Заливот на грубоста]] на север и [[Море на нектарот|Морето на нектарот]] на југоисток. Делумно навлегува во кратерот [[Кирил (кратер)|Кирил]] на југозапад, кој е со слична големина. На исток е помалиот кратер [[Медлер (месечев кратер)|Медлер]], а понатаму на југојугоисток е [[Бомон (кратер)|Бомон]].<ref name=astrosurf/> Именуван е по [[Коптска православна црква|коптскиот]] [[папа Теофил I Александриски]] од 4 век.<ref name="a">''Autostar Suite Astronomer Edition''. CD-ROM. Meade, April 2006.</ref> Теофил, [[Кирил (кратер)|Кирил]] и [[Катарина (кратер)|Катарина]] формираат истакната група големи кратери, видливи на [[терминатор (сончев)|терминаторот]] пет дена по млада месечина. == Опис == Работ на Теофил има широка, терасеста внатрешна површина што покажува знаци на свлечишта. Британскиот астроном [[Томас Вилијам Веб|Т. В. Веб]] го нарекол „најдлабокиот од сите видливи кратери“.<ref name=Webb_1962/> Длабок е 4.200 метри, со масивни ѕидови, и навлегува во втора формација, [[Кирил (кратер)|Кирил]].<ref>Moore, Patrick (2001). ''On the Moon''. Sterling Publishing Co.. {{ISBN|0-304-35469-4}}.</ref> Создаден е во [[ератостенски период|ератостенскиот период]], пред 3,2 до 1,1 милијарди години.<ref name=Wilhelms_et_al_1987/> Има импозантна централна планина висока 1.400 метри, со четири врва.<ref name="a"/> Подот на кратерот е релативно рамен и има голема централна планина со три врва, што се издигнува на висина од околу 2 километри над подот. Западниот врв е означен како Пси, источниот како Фи, а северниот врв е Алфа Теофил. Западните падини на овој гребен се поширини и понеправилни, а врвовите се спуштаат пострмо кон подот на северната и западната страна.<ref>{{Наведена книга|first=Antonín|last=Rükl|authorlink=Antonín Rükl|date=1990|title=Atlas of the Moon|publisher=Kalmbach Books|isbn=0-913135-17-8}}</ref> Во овие врвови се откриени [[анортозит]] со многу мала содржина на [[мафични минерали]]<ref name=Lemelin_et_al_2015/> и инфрацрвен спектар на чист кристален [[плагиоклас]].<ref name=Donaldson_Hanna_et_al_2014/> Мисијата „[[Аполо 16]]“ собрала неколку парчиња [[базалт]] за кои се верува дека се исфрлен материјал од настанувањето на Теофил.<ref>{{Наведена мрежна страница|title=Apollo 16 Mission|work=Lunar and Planetary Institute|url=http://www.lpi.usra.edu/lunar/missions/apollo/apollo_16/samples/|accessdate=October 16, 2007}}</ref> == Сателитски кратери == Според конвенција, овие одлики на месечевите карти се означуваат со поставување на буквата на страната од средината на кратерот што е најблиску до Теофил.<ref>{{Наведена книга|author=Bussey, B.|author-link=Ben Bussey|author2=Spudis, P.|author2-link=Paul Spudis|date=2004|title=The Clementine Atlas of the Moon|publisher=Cambridge University Press|location=New York|isbn=0-521-81528-2}}</ref> {| class="wikitable" !width="25%" style="background:#eeeeee;" |Теофил !width="25%" style="background:#eeeeee;" |Географска ширина !width="25%" style="background:#eeeeee;" |Географска должина !width="25%" style="background:#eeeeee;" |Дијаметар |- |align="center"|B |align="center"|10,5° Ј |align="center"|25,2° И |align="center"|8&nbsp;км |- |align="center"|E |align="center"|6,8° Ј |align="center"|24,0° И |align="center"|21&nbsp;км |- |align="center"|F |align="center"|8,0° Ј |align="center"|26,0° И |align="center"|13&nbsp;км |- |align="center"|G |align="center"|7,2° Ј |align="center"|25,7° И |align="center"|19&nbsp;км |- |align="center"|K |align="center"|12,5° Ј |align="center"|26,3° И |align="center"|6&nbsp;км |- |align="center"|W |align="center"|7,8° Ј |align="center"|28,6° И |align="center"|4&nbsp;км |} == Наводи == <references> <ref name=astrosurf>{{Наведена мрежна страница|title=Moon - Theophilus crater region|work=astrosurf.com|url=http://www.astrosurf.com/antilhue/moon-theophilus.htm|accessdate=October 16, 2007}}</ref> <ref name=Pike_1976>{{Наведено списание|title=Crater Dimensions from Apollo Data and Supplemental Sources|last=Pike|first=R. J.|journal=The Moon|volume=15|issue=3–4|pages=463–477|date=September 1976|doi=10.1007/BF00562253|bibcode=1976Moon...15..463P}}</ref> <ref name=Lemelin_et_al_2015>{{Наведено списание|title=Lunar central peak mineralogy and iron content using the Kaguya Multiband Imager: Reassessment of the compositional structure of the lunar crust|first1=Myriam|last1=Lemelin|display-authors=etal|journal=JRG Planets|date=May 2015|volume=120|issue=5|pages=869–887|doi=10.1002/2014JE004778}}</ref> <ref name=Webb_1962>{{Наведена книга|last=Webb|first=Rev. T. W.|author-link=Thomas William Webb|date=1962|pages=143, 154–159|title=Celestial Objects for Common Telescopes|edition=6th revised|publisher=Dover|url=https://archive.org/details/celestialobjects00webb}} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref> <ref name=Donaldson_Hanna_et_al_2014>{{Наведено списание|title=Global assessment of pure crystalline plagioclase across the Moon and implications for the evolution of the primary crust|last1=Donaldson Hanna|first1=K. L.|display-authors=etal|journal=Journal of Geophysical Research: Planets|volume=119|issue=7|pages=1516–1545|date=July 2014|doi=10.1002/2013JE004476|bibcode=2014JGRE..119.1516D}}</ref> <ref name=Wilhelms_et_al_1987>{{Наведена книга|title=The geologic history of the Moon|author1-link=Don Wilhelms|first1=Don E.|last1=Wilhelms|first2=John F.|last2=McCauley|first3=Newell J.|last3=Trask|series=USGS Professional Paper 1348|publisher=U.S. Government Printing Office|location=Washington|year=1987|page=253|doi=10.3133/pp1348}}</ref> </references> == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Theophilus (crater)}} * [http://lroc.sese.asu.edu/posts/428 Централен врв на карпата] од камерата на [[Лунар рикониснс орбитер|LROC]] {{DEFAULTSORT:Теофил}} [[Категорија:Ударни кратери на Месечината]] [[Категорија:Позначајни кратери на Месечината]] [[Категорија:Ератостенски период]] rnuaj60l7qmnewi658eewyauo9ggkkh 5651103 5651102 2026-10-29T07:20:00Z ForestShutter 126802 5651103 wikitext text/x-wiki {{Short description|Месечева површинска вдлабнатина}} {{Инфокутија Месечев кратер | image = Crater Theophilus.jpg | caption = Косо видување кон југ од „Аполо 16“ | coordinates = {{coord|11.4|S|26.4|E|globe:moon_type:landmark|display=inline,title}} | diameter = 100 км | depth = 4,1<ref name=Pike_1976/> км | colong = 333 | formation = [[ератостенски период|ератостенски]]<ref name=Wilhelms_et_al_1987/> | eponym = [[Теофил I Александриски]] }} [[File:Theophilus crater AS16-113-18295HR.jpg|мини|240пкс|Косо видување на Теофил од „[[Аполо 16]]“ додека лунарниот модул „Орион“ се приближувал до местото на слетување, околу 450 км западно]] [[File:Theophilus crater 3078 med.jpg|мини|240пкс|Косо видување на Теофил од „[[Лунар орбитер 3]]“]] [[File:Theophilus crater AS16-P-4526.jpg|мини|240пкс|Косо видување на централниот дел на Теофил од панорамската камера на „Аполо 16“]] '''Теофил''' е истакнат [[месечев кратер|месечев]] [[ударен кратер]] што се наоѓа меѓу [[Залив на суровоста|Заливот на суровоста]] на север и [[Море на нектарот|Морето на нектарот]] на југоисток. Делумно навлегува во кратерот [[Кирил (кратер)|Кирил]] на југозапад, кој е со слична големина. На исток е помалиот кратер [[Медлер (кратер)|Медлер]], а понатаму на југојугоисток е [[Бомон (кратер)|Бомон]].<ref name=astrosurf/> Именуван е по [[Коптска православна црква|коптскиот]] [[Теофил Александриски|папа Теофил I Александриски]] од 4 век.<ref name="a">''Autostar Suite Astronomer Edition''. CD-ROM. Meade, April 2006.</ref> Теофил, [[Кирил (кратер)|Кирил]] и [[Катарина (кратер)|Катарина]] формираат истакната група големи кратери, видливи на [[терминатор (сончев)|терминаторот]] пет дена по млада месечина. == Опис == Работ на Теофил има широка, терасеста внатрешна површина што покажува знаци на свлечишта. Британскиот астроном [[Томас Вилијам Веб|Т. В. Веб]] го нарекол „најдлабокиот од сите видливи кратери“.<ref name=Webb_1962/> Длабок е 4.200 метри, со масивни ѕидови, и навлегува во втора формација, [[Кирил (кратер)|Кирил]].<ref>Moore, Patrick (2001). ''On the Moon''. Sterling Publishing Co.. {{ISBN|0-304-35469-4}}.</ref> Создаден е во [[ератостенски период|ератостенскиот период]], пред 3,2 до 1,1 милијарди години.<ref name=Wilhelms_et_al_1987/> Има импозантна централна планина висока 1.400 метри, со четири врва.<ref name="a"/> Подот на кратерот е релативно рамен и има голема централна планина со три врва, што се издигнува на висина од околу 2 километри над подот. Западниот врв е означен како Пси, источниот како Фи, а северниот врв е Алфа Теофил. Западните падини на овој гребен се пошироки и понеправилни, а врвовите се спуштаат пострмо кон подот на северната и западната страна.<ref>{{Наведена книга|first=Antonín|last=Rükl|authorlink=Antonín Rükl|date=1990|title=Atlas of the Moon|publisher=Kalmbach Books|isbn=0-913135-17-8}}</ref> Во овие врвови се откриени [[анортозит]] со многу мала содржина на [[Мафичност|мафични минерали]]<ref name=Lemelin_et_al_2015/> и инфрацрвен спектар на чист кристален [[плагиоклас]].<ref name=Donaldson_Hanna_et_al_2014/> Мисијата „[[Аполо 16]]“ собрала неколку парчиња [[базалт]] за кои се верува дека се исфрлен материјал од настанувањето на Теофил.<ref>{{Наведена мрежна страница|title=Apollo 16 Mission|work=Lunar and Planetary Institute|url=http://www.lpi.usra.edu/lunar/missions/apollo/apollo_16/samples/|accessdate=October 16, 2007}}</ref> == Сателитски кратери == По конвенција, овие одлики на месечевите карти се означуваат со поставување на буквата на страната од средината на кратерот што е најблиску до Теофил.<ref>{{Наведена книга|author=Bussey, B.|author-link=Ben Bussey|author2=Spudis, P.|author2-link=Paul Spudis|date=2004|title=The Clementine Atlas of the Moon|publisher=Cambridge University Press|location=New York|isbn=0-521-81528-2}}</ref> {| class="wikitable" !width="25%" style="background:#eeeeee;" |Теофил !width="25%" style="background:#eeeeee;" |Географска ширина !width="25%" style="background:#eeeeee;" |Географска должина !width="25%" style="background:#eeeeee;" |Дијаметар |- |align="center"|B |align="center"|10,5° Ј |align="center"|25,2° И |align="center"|8&nbsp;км |- |align="center"|E |align="center"|6,8° Ј |align="center"|24,0° И |align="center"|21&nbsp;км |- |align="center"|F |align="center"|8,0° Ј |align="center"|26,0° И |align="center"|13&nbsp;км |- |align="center"|G |align="center"|7,2° Ј |align="center"|25,7° И |align="center"|19&nbsp;км |- |align="center"|K |align="center"|12,5° Ј |align="center"|26,3° И |align="center"|6&nbsp;км |- |align="center"|W |align="center"|7,8° Ј |align="center"|28,6° И |align="center"|4&nbsp;км |} == Наводи == <references> <ref name=astrosurf>{{Наведена мрежна страница|title=Moon - Theophilus crater region|work=astrosurf.com|url=http://www.astrosurf.com/antilhue/moon-theophilus.htm|accessdate=October 16, 2007}}</ref> <ref name=Pike_1976>{{Наведено списание|title=Crater Dimensions from Apollo Data and Supplemental Sources|last=Pike|first=R. J.|journal=The Moon|volume=15|issue=3–4|pages=463–477|date=September 1976|doi=10.1007/BF00562253|bibcode=1976Moon...15..463P}}</ref> <ref name=Lemelin_et_al_2015>{{Наведено списание|title=Lunar central peak mineralogy and iron content using the Kaguya Multiband Imager: Reassessment of the compositional structure of the lunar crust|first1=Myriam|last1=Lemelin|display-authors=etal|journal=JRG Planets|date=May 2015|volume=120|issue=5|pages=869–887|doi=10.1002/2014JE004778}}</ref> <ref name=Webb_1962>{{Наведена книга|last=Webb|first=Rev. T. W.|author-link=Thomas William Webb|date=1962|pages=143, 154–159|title=Celestial Objects for Common Telescopes|edition=6th revised|publisher=Dover|url=https://archive.org/details/celestialobjects00webb}} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref> <ref name=Donaldson_Hanna_et_al_2014>{{Наведено списание|title=Global assessment of pure crystalline plagioclase across the Moon and implications for the evolution of the primary crust|last1=Donaldson Hanna|first1=K. L.|display-authors=etal|journal=Journal of Geophysical Research: Planets|volume=119|issue=7|pages=1516–1545|date=July 2014|doi=10.1002/2013JE004476|bibcode=2014JGRE..119.1516D}}</ref> <ref name=Wilhelms_et_al_1987>{{Наведена книга|title=The geologic history of the Moon|author1-link=Don Wilhelms|first1=Don E.|last1=Wilhelms|first2=John F.|last2=McCauley|first3=Newell J.|last3=Trask|series=USGS Professional Paper 1348|publisher=U.S. Government Printing Office|location=Washington|year=1987|page=253|doi=10.3133/pp1348}}</ref> </references> == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Theophilus (crater)}} * [http://lroc.sese.asu.edu/posts/428 Централен врв на карпата] од камерата на [[Лунар рикониснс орбитер|LROC]] {{DEFAULTSORT:Теофил}} [[Категорија:Ударни кратери на Месечината]] [[Категорија:Позначајни кратери на Месечината]] [[Категорија:Ератостенски период]] rua3ichgp3gjvj79nnyrsu13hdqqoir 0 1406800 5651110 2026-10-29T07:56:25Z BosaFi 115936 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1369815351|Bryonia cretica]]“ 5651110 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Bryonia cretica, White Bryony, Flint, North Wales, May 2018.jpg|genus=Bryonia|species=cretica|authority=[[L.]] (1753)|subdivision_ranks=|subdivision=*''Bryonia cretica'' subsp. ''acuta'' {{small|(Desf.) Tutin}} *''Bryonia cretica'' subsp. ''cretica'' *''Bryonia cretica'' subsp. ''dioica'' {{small|(Jacq.) Tutin}} *''Bryonia cretica'' subsp. ''marmorata'' {{small|(E.Petit) Jauzein}}}} '''''Bryonia cretica''''' е [[Повеќегодишно растение|повеќегодишен]] вид на ''[[Bryonia]].''<ref>{{Наведено списание|last=Benarba|first=Bachir|last2=Belhouala|first2=Khadidja|date=2024-01-18|title=The Genus Bryonia L. (Cucurbitaceae): A Systematic Review of Its Botany, Phytochemistry, Traditional Uses, and Biological Activities|journal=Sci|volume=6|issue=1|pages=7|doi=10.3390/sci6010007|issn=2413-4155|doi-access=free}}</ref> Цветаат во лето а плодови се токсични. Тие се користат во традиционалната медицина.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.rhs.org.uk/weeds/bryony|title=Bryony / RHS|work=www.rhs.org.uk|language=en-gb|accessdate=2024-09-14}}</ref> Тоа е вообичаено растение во поголемиот дел од [[Европа]], [[Северна Африка]], [[Среден Исток|Блискиот Исток]] и [[Туркменистан]]. Опис Дводомно растение чие тенко стебло достигнува 2-4 м должина и обично разгрането. Гранчињата голи или со ретки четинки со брадавичеста основа. Листовите 5-12 цм долги, 4-9 цм широки, на изглед јајцевидни или срцевидни, плитко насечени на 5 дела, поради што имаат петоаглест облик, деловите на листот обично широко-триаглести, а средниот дел обично не е подолг од страничните, по работ неправилно назабени или само со по еден широк и тап заб, листовите зелени со или без белузлави пеги околу жилите и со брадавичести четинки на обете страни. Лисните дршки 5-12 цм долги. Машките цветови во гроздести соцветија со 10-15 цвета; соцветијата со дршки долги 5-20 цм. Тие се развиваат во пазувите на листовите, голи или со жлездести и ретки куси прости влакна. Машките цветови 9-10 мм долги, влакнести. Чашкината трубица 5-6 мм долга, а чашкините запци 2-3 мм долги, тесно-триаглести. Венечните ливчиња 5-6 мм долги, долгнавесто-јајцевидни, жолтеникаво-белузлави, влакнести, и со 5-6 зелени жили. Прашниците со куси и влакнести филаменти (1,5-2 мм долги), антерите 2-3 мм долги. Женските цветови во штитовидни соцветија со 4-8 цвета. Дршката на соцветието 0,5-2,4 цм долга. Цветните дршки многу куси, густо влакнести а многу поретко со ретки влакна. Чашкините ливчиња за половина помали од венечните ливчиња. Плодникот со папилозен жиг. Плодот топчесто сочно зрно 6-10 мм во пречник, зелен, а при созревањето станува црвен. Семките 4,5-5,5 мм долги, обратно-јајцевидни, жолтеникави со сивкасто-кафеави флеки. Расте на влажни станишта по грмушестите растенија, и тоа главно во низинските подрачја.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=564-565}}</ref> == Подвидови == Прифатени се четири подвидови. * ''Bryonia cretica'' subsp. ''acuta'' {{Мали|(Desf.) Tutin}} - Алжир, Тунис, Либија и Лампедуза * ''Bryonia cretica'' subsp. ''cretica'' - источен Медитеран, од Грција до Турција, Левант, Египет и Либија * ''Bryonia cretica'' subsp. ''dioica'' {{Мали|(Jacq.) Tutin}} – централна и јужна Европа, Велика Британија и Северна Африка. За Македонија се посочува за два локалитета, и тоа: Гевгелија - с. Петрово и Петровска Река и Скопје - Водно.<ref name=":022" /> * ''Bryonia cretica'' subsp. ''marmorata'' {{Мали|(E.Petit) Jauzein}} – Корзика и Сардинија == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] fke8xlclip35hafjordqoxfnpmxxpa4 5651111 5651110 2026-10-29T07:56:54Z BosaFi 115936 5651111 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Bryonia cretica, White Bryony, Flint, North Wales, May 2018.jpg|genus=Bryonia|species=cretica|authority=[[L.]] (1753)|subdivision_ranks=|subdivision=*''Bryonia cretica'' subsp. ''acuta'' {{small|(Desf.) Tutin}} *''Bryonia cretica'' subsp. ''cretica'' *''Bryonia cretica'' subsp. ''dioica'' {{small|(Jacq.) Tutin}} *''Bryonia cretica'' subsp. ''marmorata'' {{small|(E.Petit) Jauzein}}}} '''''Bryonia cretica''''' е [[Повеќегодишно растение|повеќегодишен]] вид на ''[[Bryonia]].''<ref>{{Наведено списание|last=Benarba|first=Bachir|last2=Belhouala|first2=Khadidja|date=2024-01-18|title=The Genus Bryonia L. (Cucurbitaceae): A Systematic Review of Its Botany, Phytochemistry, Traditional Uses, and Biological Activities|journal=Sci|volume=6|issue=1|pages=7|doi=10.3390/sci6010007|issn=2413-4155|doi-access=free}}</ref> Цветаат во лето а плодови се токсични. Тие се користат во традиционалната медицина.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.rhs.org.uk/weeds/bryony|title=Bryony / RHS|work=www.rhs.org.uk|language=en-gb|accessdate=2024-09-14}}</ref> Тоа е вообичаено растение во поголемиот дел од [[Европа]], [[Северна Африка]], [[Среден Исток|Блискиот Исток]] и [[Туркменистан]]. == Опис == Дводомно растение чие тенко стебло достигнува 2-4 м должина и обично разгрането. Гранчињата голи или со ретки четинки со брадавичеста основа. Листовите 5-12 цм долги, 4-9 цм широки, на изглед јајцевидни или срцевидни, плитко насечени на 5 дела, поради што имаат петоаглест облик, деловите на листот обично широко-триаглести, а средниот дел обично не е подолг од страничните, по работ неправилно назабени или само со по еден широк и тап заб, листовите зелени со или без белузлави пеги околу жилите и со брадавичести четинки на обете страни. Лисните дршки 5-12 цм долги. Машките цветови во гроздести соцветија со 10-15 цвета; соцветијата со дршки долги 5-20 цм. Тие се развиваат во пазувите на листовите, голи или со жлездести и ретки куси прости влакна. Машките цветови 9-10 мм долги, влакнести. Чашкината трубица 5-6 мм долга, а чашкините запци 2-3 мм долги, тесно-триаглести. Венечните ливчиња 5-6 мм долги, долгнавесто-јајцевидни, жолтеникаво-белузлави, влакнести, и со 5-6 зелени жили. Прашниците со куси и влакнести филаменти (1,5-2 мм долги), антерите 2-3 мм долги. Женските цветови во штитовидни соцветија со 4-8 цвета. Дршката на соцветието 0,5-2,4 цм долга. Цветните дршки многу куси, густо влакнести а многу поретко со ретки влакна. Чашкините ливчиња за половина помали од венечните ливчиња. Плодникот со папилозен жиг. Плодот топчесто сочно зрно 6-10 мм во пречник, зелен, а при созревањето станува црвен. Семките 4,5-5,5 мм долги, обратно-јајцевидни, жолтеникави со сивкасто-кафеави флеки. Расте на влажни станишта по грмушестите растенија, и тоа главно во низинските подрачја.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=564-565}}</ref> == Подвидови == Прифатени се четири подвидови. * ''Bryonia cretica'' subsp. ''acuta'' {{Мали|(Desf.) Tutin}} - Алжир, Тунис, Либија и Лампедуза * ''Bryonia cretica'' subsp. ''cretica'' - источен Медитеран, од Грција до Турција, Левант, Египет и Либија * ''Bryonia cretica'' subsp. ''dioica'' {{Мали|(Jacq.) Tutin}} – централна и јужна Европа, Велика Британија и Северна Африка. За Македонија се посочува за два локалитета, и тоа: Гевгелија - с. Петрово и Петровска Река и Скопје - Водно.<ref name=":022" /> * ''Bryonia cretica'' subsp. ''marmorata'' {{Мали|(E.Petit) Jauzein}} – Корзика и Сардинија == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] ssb3cb5icp67trntw63crjwrsz21v91 0 1406801 5651112 2026-10-29T08:03:37Z Orce Wiki 121850 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:sv:Special:Redirect/revision/56014906|Genista carinalis]]“ 5651112 wikitext text/x-wiki '''''Genista carinalis''''' — [[Вид (биологија)|вид]] [[Скриеносеменици|цветно растение]] што припаѓа на [[Род (биологија)|родот]] [[жолтенка]] (''Genista'') од [[Семејство (биологија)|семејството]] [[бобови]] (''Fabaceae'').<ref name="source">[http://www.ildis.org ILDIS World Database of Legumes] {{Wayback|url=http://www.ildis.org/|date=20140517100307}}</ref> За првпат го опишал германскиот ботаничар [[Август Гризебах|Август Хајнрих Рудолф Гризебах]]. Опис и распространетост ''Genista carinalis'' е мало [[Грмушка|грмушесто]] растение со многубројни цветни и вегетативни гранчиња, високи од 20 до 30 см. Неговите гранчиња се округли со надолжни криловидни ребра, голи или со ретки четинести влакна. [[Лист|Листовите]] се линејно-долгнавести, 10-12 мм долги, 1,5-2 мм широки. [[Цвет|Цветовите]] се групирани во долго гроздесто [[соцветие]]. Брактеите се долги 1,5 мм, линејно-ланцетни, малку подолги од [[Цветна дршка|дршката на цветот]]. Брактеолите се долги колку брактеите. Чашката е околу 4 мм долга, со ретки влакна по работ на запците, скоро двоусна, со линејно-ланцетни запци; двата горни заба се долги 1,5 мм, а долните околу 2,5 мм. Венчето е жолто, голо или со ретки влакна по гребенот на долниот дел на лаѓичката. Барјачето е триаглесто-срцевидно, долго 3,5 мм, широко 3,5 мм, одеднаш стеснето во 1 мм долг клиновиден дел. Барјачето е скоро 2 мм покусо од лаѓичката. Крилцата се долги 5,5 мм, широкиот дел на крилцата е долг околу 4 мм и широк 2 мм, а кончестиот клиновиден дел околу 1,5 мм. Лаѓичката е долга 7 мм, а клинестиот дел 1,75 мм. Мешунката е долга 5-6 мм, јајцевидна, со заострен врв, со прилегнати влакна по површината и обично со 1 [[Семе|семка]].<ref name=":1">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=1154-1155}}</ref> Расте по брдските пасишта и камењари врз силикатна подлога, покрај дабовите или буковите шуми или по проретчените шуми до 2000 метри надморска височина.<ref name=":1" /> Широко распространето растение на територијата на [[Македонија]] по сите брда и планини.<ref name=":1" /> == Наводи == <references> <ref name="COL">{{webbref|url=http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2014/details/species/id/11472713|titel=Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2014 Annual Checklist.|hämtdatum=26 May 2014|författare=Roskov Y., Kunze T., Orrell T., Abucay L., Paglinawan L., Culham A., Bailly N., Kirk P., Bourgoin T., Baillargeon G., Decock W., De Wever A., Didžiulis V. (ed)|datum=2014|verk=|utgivare=Species 2000: Reading, UK.}}</ref> <ref name="C132">Heywood,V.H. & Ball,P.W., 1968 ''Leguminosae.In:Flora Europaea Vol.2.ed.Tutin,T.G.et al.''</ref> <ref name="C133">Grisebach,A.H.R., 1843 ''Spicil.Fl.Rumel.Bith. 1:52''</ref> <ref name="source" /> </references> [[Категорија:Жолтенка]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] g6k8sf7o69u8dsek1jghpof8u84qlel 5651113 5651112 2026-10-29T08:07:39Z Orce Wiki 121850 5651113 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | name = ''Genista carinalis'' | status = | image = Genista carinalis kz07.jpg | image_caption = Genista carinalis | domain_sv = | domain = | regnum_sv = | regnum = Plantae | divisio_sv = | divisio = Tracheophyta | classis_sv = | classis = Magnoliopsida | ordo_sv = | ordo = [[Бобовидни]] (Fabales) | familia_sv = | familia = [[Бобови]] (Fabaceae) | genus_sv = | genus = [[Жолтенка]] (Genista) | species_sv = | species = '''Genista carinalis''' | taxon = Genista carinalis | taxon_authority = [[Griseb.]] | range_map = | range_map_caption = | image2_caption = | synonyms = }} '''''Genista carinalis''''' — [[Вид (биологија)|вид]] [[Скриеносеменици|цветно растение]] што припаѓа на [[Род (биологија)|родот]] [[жолтенка]] (''Genista'') од [[Семејство (биологија)|семејството]] [[бобови]] (''Fabaceae'').<ref name="source">[http://www.ildis.org ILDIS World Database of Legumes] {{Wayback|url=http://www.ildis.org/|date=20140517100307}}</ref> За првпат го опишал германскиот ботаничар [[Август Гризебах|Август Хајнрих Рудолф Гризебах]]. == Опис и распространетост == ''Genista carinalis'' е мало [[Грмушка|грмушесто]] растение со многубројни цветни и вегетативни гранчиња, високи од 20 до 30 см. Неговите гранчиња се округли со надолжни криловидни ребра, голи или со ретки четинести влакна. [[Лист|Листовите]] се линејно-долгнавести, 10-12 мм долги, 1,5-2 мм широки. [[Цвет|Цветовите]] се групирани во долго гроздесто [[соцветие]]. Брактеите се долги 1,5 мм, линејно-ланцетни, малку подолги од [[Цветна дршка|дршката на цветот]]. Брактеолите се долги колку брактеите. Чашката е околу 4 мм долга, со ретки влакна по работ на запците, скоро двоусна, со линејно-ланцетни запци; двата горни заба се долги 1,5 мм, а долните околу 2,5 мм. Венчето е жолто, голо или со ретки влакна по гребенот на долниот дел на лаѓичката. Барјачето е триаглесто-срцевидно, долго 3,5 мм, широко 3,5 мм, одеднаш стеснето во 1 мм долг клиновиден дел. Барјачето е скоро 2 мм покусо од лаѓичката. Крилцата се долги 5,5 мм, широкиот дел на крилцата е долг околу 4 мм и широк 2 мм, а кончестиот клиновиден дел околу 1,5 мм. Лаѓичката е долга 7 мм, а клинестиот дел 1,75 мм. Мешунката е долга 5-6 мм, јајцевидна, со заострен врв, со прилегнати влакна по површината и обично со 1 [[Семе|семка]].<ref name=":1">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 5.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=1154-1155}}</ref> Расте по брдските пасишта и камењари врз силикатна подлога, покрај дабовите или буковите шуми или по проретчените шуми до 2000 метри надморска височина.<ref name=":1" /> Широко распространето растение на територијата на [[Македонија]] по сите брда и планини.<ref name=":1" /> == Наводи == {{Наводи}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Жолтенка]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] tkafc44791wtklawn3g31lma4yymiu8 1 1406802 5651114 2026-10-29T08:07:54Z Orce Wiki 121850 Создадена страница со: {{сзр}} 5651114 wikitext text/x-wiki {{сзр}} l91fuluhfmxd7xhcgfmssgp4a9mdc30 0 1406803 5651115 2026-10-29T08:10:15Z Lili Arsova 86688 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1354920962|Stadius (crater)]]“ 5651115 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" |+ class="infobox-title" id="7" |Стадиус |- class="infobox-caption" | colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Stadius_(LRO).png|безрамка]]<div class="infobox-caption"> Мозаична слика [[Lunar Reconnaissance Orbiter|од LRO]]</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" | [[Selenographic coordinates|Координати]] | class="infobox-data" | |} '''Стадиј''' е препознатлив остаток од древен ударен лунарен [[Ударен кратер|кратер]], кој е целосно покриен од [[Базалт|базалтн]]<nowiki/>а [[лава]]. Именуван е по фламанскиот астроном [[Јоханес Стадиј]]. Тој се наоѓа југозападно од многу помладиот [[Ератостен (кратер)]], на северниот раб на [[Море на островите]] каде што [[Месечево море|Месечевото море]] се спојува со Залив на Брановите. На запад се наоѓа истакнатиот кратер на зраци [[Коперник]], со систем од зраци,чии секундарни кратери и материјал го покриваат ова подрачје.Северозападно се наоѓа ланец од кратери кои продолжуваат во приближно линеарна форма сè додека не стигнат до [[Море на Дождовите]]. [[Податотека:Location_of_lunar_crater_stadius.jpg|десно|мини| Локациска мапа на Стадиј на блиската страна на Месечината]] Само северозападниот раб на Стадиј останал речиси сочуван и се спојува со гребенска линија што се протега кон север и стигнува до западниот [[wiktionary:rampart|бедем]] на Ератостен. Остатокот од формацијата претставува привидна трага од оригиналниот раб,<ref name="Webb_1962">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/celestialobjects00webb|title=Celestial Objects for Common Telescopes|last=Webb|first=Rev. T. W.|date=1962|publisher=Dover|edition=6th revised|pages=121, 154–159|author-link=Thomas William Webb}} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref> создадена од неколку извишувања на површината, а нема никакви знаци на централен врв. Рамниот пд на кратерот е преполн со мали кратери, од кои многубројни се создадени како секундарни удари при настанување на Коперник.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.lpod.org/?m=20071026|title=Before and After|last=Wood|first=Chuck|date=October 26, 2007|publisher=Lunar Photo of the Day|archive-url=https://web.archive.org/web/20141016175444/http://www.lpod.org/?m=20071026|archive-date=October 16, 2014|accessdate=2007-10-29}}</ref> == Сателитски кратери == [[File:Secondary_crater_field_of_Copernicus.png|десно|мини| Секундарно кратерско поле на Стадиј (слика од LRO од јануари 2010 година)]] По конвенција, овие карактеристики се идентификуваат на лунарните карти со поставување на буквата на страната од средната точка на кратерот што е најблиску до Стадиј. {| class="wikitable" ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Сателит ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Географска ширина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Географска должина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Дијаметар |- | align="center" |A | align="center" |10.4° СГШ | align="center" |14.8° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |B | align="center" |11.8° СГШ | align="center" |13.6° ИГД | align="center" |6 км |- | align="center" |C | align="center" |9.7° СГШ | align="center" |12.8° ИГД | align="center" |3 км |- | align="center" |D | align="center" |10.3° СГШ | align="center" |15.3° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |E | align="center" |12.6° СГШ | align="center" |15.6° ИГД | align="center" |5км |- | align="center" |F | align="center" |13.0° СГШ | align="center" |15.7° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |G | align="center" |11.2° СГШ | align="center" |14.8° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |H | align="center" |11.6° СГШ | align="center" |13.9° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |J | align="center" |13.8° СГШ | align="center" |16.1° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |K | align="center" |9.7° СГШ | align="center" |13.6° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |L | align="center" |10.1° СГШ | align="center" |12.9° ИГД | align="center" |3 км |- | align="center" |M | align="center" |14.7° СГШ | align="center" |16.5° ИГД | align="center" |7км |- | align="center" |N | align="center" |9.4° СГШ | align="center" |15.7° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |P | align="center" |11.8° СГШ | align="center" |15.2° ИГД | align="center" |6 км |- | align="center" |Q | align="center" |11.5° СГШ | align="center" |14.8° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |R | align="center" |12.2° СГШ | align="center" |15.2° ИГД | align="center" |6 км |- | align="center" |S | align="center" |12.9° СГШ | align="center" |15.5° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |T | align="center" |13.2° СГШ | align="center" |15.7° ИГД | align="center" |7 км |- | align="center" |U | align="center" |13.9° СГШ | align="center" |16.4° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |W | align="center" |14.1° СГШ | align="center" |16.4° ИГД | align="center" |5 км |} == Популарна култура == Во рамките на РПГ играта ''[[Lunar: The Silver Star|Lunar:The Silver Star]]'' на ЦД сега (и сите подоцнежни преработки) постои област наречена Зоната Стадиј, која е именувана токму по кратерот Стадиј. == Наводи == <references> <ref name="Webb_1962" /> </references> === Извори ===   == Надворешни врски == {{Ризница-врска}} * [https://the-moon.us/wiki/Stadius Вики за Стадиј на Месечината] * - со три објавени фотографии од Луна 19 од 1971 година - во третата е вклучен и Стадиус. * * {{Месечина}} [[Категорија:Кратери на Месечината]] [[Категорија:CS1-одржување: бот: непознат статус на изворната URL]] [[Категорија:Четириаголник LQ11]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] 9ka8flcohn4s9srsre4rq9jj8p5w9qe 5651116 5651115 2026-10-29T08:12:52Z Lili Arsova 86688 5651116 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" |+ class="infobox-title" id="7" |Стадиус |- class="infobox-caption" | colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Stadius_(LRO).png|безрамка]]<div class="infobox-caption"> Мозаична слика [[Lunar Reconnaissance Orbiter|од LRO]]</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" | [[Selenographic coordinates|Координати]] | class="infobox-data" | |} '''Стадиј''' е препознатлив остаток од древен ударен лунарен [[Ударен кратер|кратер]], кој е целосно покриен од [[Базалт|базалтн]]<nowiki/>а [[лава]]. Именуван е по фламанскиот астроном [[Јоханес Стадиј]]. Тој се наоѓа југозападно од многу помладиот [[Ератостен (кратер)]], на северниот раб на [[Море на островите]] каде што [[Месечево море|Месечевото море]] се спојува со Залив на Брановите. На запад се наоѓа истакнатиот кратер на зраци [[Коперник]], со систем од зраци,чии секундарни кратери и материјал го покриваат ова подрачје.Северозападно се наоѓа ланец од кратери кои продолжуваат во приближно линеарна форма сè додека не стигнат до [[Море на Дождовите]]. [[Податотека:Location_of_lunar_crater_stadius.jpg|десно|мини| Локациска мапа на Стадиј на блиската страна на Месечината]] Само северозападниот раб на Стадиј останал речиси сочуван и се спојува со гребенска линија што се протега кон север и стигнува до западниот [[wiktionary:rampart|бедем]] на Ератостен. Остатокот од формацијата претставува привидна трага од оригиналниот раб,создадена од неколку извишувања на површината, а нема никакви знаци на централен врв. Рамниот пд на кратерот е преполн со мали кратери, од кои многубројни се создадени како секундарни удари при настанување на Коперник.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.lpod.org/?m=20071026|title=Before and After|last=Wood|first=Chuck|date=October 26, 2007|publisher=Lunar Photo of the Day|archive-url=https://web.archive.org/web/20141016175444/http://www.lpod.org/?m=20071026|archive-date=October 16, 2014|accessdate=2007-10-29}}</ref> == Сателитски кратери == [[File:Secondary_crater_field_of_Copernicus.png|десно|мини| Секундарно кратерско поле на Стадиј (слика од LRO од јануари 2010 година)]] По конвенција, овие карактеристики се идентификуваат на лунарните карти со поставување на буквата на страната од средната точка на кратерот што е најблиску до Стадиј. {| class="wikitable" ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Сателит ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Географска ширина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Географска должина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Дијаметар |- | align="center" |A | align="center" |10.4° СГШ | align="center" |14.8° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |B | align="center" |11.8° СГШ | align="center" |13.6° ИГД | align="center" |6 км |- | align="center" |C | align="center" |9.7° СГШ | align="center" |12.8° ИГД | align="center" |3 км |- | align="center" |D | align="center" |10.3° СГШ | align="center" |15.3° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |E | align="center" |12.6° СГШ | align="center" |15.6° ИГД | align="center" |5км |- | align="center" |F | align="center" |13.0° СГШ | align="center" |15.7° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |G | align="center" |11.2° СГШ | align="center" |14.8° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |H | align="center" |11.6° СГШ | align="center" |13.9° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |J | align="center" |13.8° СГШ | align="center" |16.1° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |K | align="center" |9.7° СГШ | align="center" |13.6° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |L | align="center" |10.1° СГШ | align="center" |12.9° ИГД | align="center" |3 км |- | align="center" |M | align="center" |14.7° СГШ | align="center" |16.5° ИГД | align="center" |7км |- | align="center" |N | align="center" |9.4° СГШ | align="center" |15.7° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |P | align="center" |11.8° СГШ | align="center" |15.2° ИГД | align="center" |6 км |- | align="center" |Q | align="center" |11.5° СГШ | align="center" |14.8° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |R | align="center" |12.2° СГШ | align="center" |15.2° ИГД | align="center" |6 км |- | align="center" |S | align="center" |12.9° СГШ | align="center" |15.5° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |T | align="center" |13.2° СГШ | align="center" |15.7° ИГД | align="center" |7 км |- | align="center" |U | align="center" |13.9° СГШ | align="center" |16.4° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |W | align="center" |14.1° СГШ | align="center" |16.4° ИГД | align="center" |5 км |} == Популарна култура == Во рамките на РПГ играта ''[[Lunar: The Silver Star|Lunar:The Silver Star]]'' на ЦД сега (и сите подоцнежни преработки) постои област наречена Зоната Стадиј, која е именувана токму по кратерот Стадиј. == Наводи == <references> <ref name="Webb_1962" /> </references>   == Надворешни врски == {{Ризница-врска}} * [https://the-moon.us/wiki/Stadius Вики за Стадиј на Месечината] * - со три објавени фотографии од Луна 19 од 1971 година - во третата е вклучен и Стадиус. * * {{Месечина}} [[Категорија:Кратери на Месечината]] [[Категорија:CS1-одржување: бот: непознат статус на изворната URL]] [[Категорија:Четириаголник LQ11]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] 1wizvszyuyff8ies5hfzj0iuw8mkoso 5651118 5651116 2026-10-29T08:15:52Z Lili Arsova 86688 5651118 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" |+ class="infobox-title" id="7" |Стадиус |- class="infobox-caption" | colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Stadius_(LRO).png|безрамка]]<div class="infobox-caption"> Мозаична слика [[Lunar Reconnaissance Orbiter|од LRO]]</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" | [[Selenographic coordinates|Координати]] | class="infobox-data" | |} '''Стадиј''' е препознатлив остаток од древен ударен лунарен [[Ударен кратер|кратер]], кој е целосно покриен од [[Базалт|базалтн]]<nowiki/>а [[лава]]. Именуван е по фламанскиот астроном [[Јоханес Стадиј]]. Тој се наоѓа југозападно од многу помладиот [[Ератостен (кратер)]], на северниот раб на [[Море на островите]] каде што [[Месечево море|Месечевото море]] се спојува со Залив на Брановите. На запад се наоѓа истакнатиот кратер на зраци [[Коперник]], со систем од зраци,чии секундарни кратери и материјал го покриваат ова подрачје.Северозападно се наоѓа ланец од кратери кои продолжуваат во приближно линеарна форма сè додека не стигнат до [[Море на Дождовите]]. [[Податотека:Location_of_lunar_crater_stadius.jpg|десно|мини| Локациска мапа на Стадиј на блиската страна на Месечината]] Само северозападниот раб на Стадиј останал речиси сочуван и се спојува со гребенска линија што се протега кон север и стигнува до западниот [[wiktionary:rampart|бедем]] на Ератостен. Остатокот од формацијата претставува привидна трага од оригиналниот раб,создадена од неколку извишувања на површината, а нема никакви знаци на централен врв. Рамниот пд на кратерот е преполн со мали кратери, од кои многубројни се создадени како секундарни удари при настанување на Коперник.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=http://www.lpod.org/?m=20071026|title=Before and After|last=Wood|first=Chuck|date=October 26, 2007|publisher=Lunar Photo of the Day|archive-url=https://web.archive.org/web/20141016175444/http://www.lpod.org/?m=20071026|archive-date=October 16, 2014|accessdate=2007-10-29}}</ref> == Сателитски кратери == [[File:Secondary_crater_field_of_Copernicus.png|десно|мини| Секундарно кратерско поле на Стадиј (слика од LRO од јануари 2010 година)]] По конвенција, овие карактеристики се идентификуваат на лунарните карти со поставување на буквата на страната од средната точка на кратерот што е најблиску до Стадиј. {| class="wikitable" ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Сателит ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Географска ширина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Географска должина ! style="background:#eeeeee;" width="25%" |Дијаметар |- | align="center" |A | align="center" |10.4° СГШ | align="center" |14.8° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |B | align="center" |11.8° СГШ | align="center" |13.6° ИГД | align="center" |6 км |- | align="center" |C | align="center" |9.7° СГШ | align="center" |12.8° ИГД | align="center" |3 км |- | align="center" |D | align="center" |10.3° СГШ | align="center" |15.3° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |E | align="center" |12.6° СГШ | align="center" |15.6° ИГД | align="center" |5км |- | align="center" |F | align="center" |13.0° СГШ | align="center" |15.7° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |G | align="center" |11.2° СГШ | align="center" |14.8° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |H | align="center" |11.6° СГШ | align="center" |13.9° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |J | align="center" |13.8° СГШ | align="center" |16.1° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |K | align="center" |9.7° СГШ | align="center" |13.6° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |L | align="center" |10.1° СГШ | align="center" |12.9° ИГД | align="center" |3 км |- | align="center" |M | align="center" |14.7° СГШ | align="center" |16.5° ИГД | align="center" |7км |- | align="center" |N | align="center" |9.4° СГШ | align="center" |15.7° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |P | align="center" |11.8° СГШ | align="center" |15.2° ИГД | align="center" |6 км |- | align="center" |Q | align="center" |11.5° СГШ | align="center" |14.8° ИГД | align="center" |4 км |- | align="center" |R | align="center" |12.2° СГШ | align="center" |15.2° ИГД | align="center" |6 км |- | align="center" |S | align="center" |12.9° СГШ | align="center" |15.5° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |T | align="center" |13.2° СГШ | align="center" |15.7° ИГД | align="center" |7 км |- | align="center" |U | align="center" |13.9° СГШ | align="center" |16.4° ИГД | align="center" |5 км |- | align="center" |W | align="center" |14.1° СГШ | align="center" |16.4° ИГД | align="center" |5 км |} == Популарна култура == Во рамките на РПГ играта ''[[Lunar: The Silver Star|Lunar:The Silver Star]]'' на ЦД сега (и сите подоцнежни преработки) постои област наречена Зоната Стадиј, која е именувана токму по кратерот Стадиј. == Наводи == <references> </references>   == Надворешни врски == {{Ризница-врска}} * [https://the-moon.us/wiki/Stadius Вики за Стадиј на Месечината] * - со три објавени фотографии од Луна 19 од 1971 година - во третата е вклучен и Стадиус. * * {{Месечина}} [[Категорија:Кратери на Месечината]] [[Категорија:CS1-одржување: бот: непознат статус на изворната URL]] [[Категорија:Четириаголник LQ11]] [[Категорија:Координати на Википодатоците]] [[Категорија:Краток опис различен од Википодатоците]] [[Категорија:Статии со краток опис]] 9ouyf8zh2e2mvrs55exhgvkyribej30 0 1406804 5651117 2026-10-29T08:15:21Z BosaFi 115936 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1330768412|Capparaceae]]“ 5651117 wikitext text/x-wiki {{Автоматска таксокутија|image=Capullito capullito.JPG|image_caption=[[Caper]] (''Capparis spinosa'')|taxon=Capparaceae|authority=[[Juss.]]<ref name="GRIN">{{cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/family.pl?210 |title=Family: ''Capparaceae'' Juss., nom. cons. |work=Germplasm Resources Information Network |publisher=United States Department of Agriculture |date=2007-04-12 |access-date=2011-01-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120921170138/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/family.pl?210# |archive-date=2012-09-21 |url-status=dead }}</ref><ref name=APGIII2009>{{Cite journal |last=Angiosperm Phylogeny Group |year=2009 |title=An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG III |journal=Botanical Journal of the Linnean Society |volume=161 |issue=2 |pages=105–121 |doi=10.1111/j.1095-8339.2009.00996.x |doi-access=free |hdl=10654/18083 |hdl-access=free }}</ref>|subdivision_ranks=Genera}} '''Capparaceae''' (или '''Capparidaceae''') се семејство на растенија од редот [[Зелковидни|Brassicales]]. Семејството содржи 15 родови и околу 430 видови. Најголемите родови се ''[[Capparis]]'' (околу 140 видови), ''[[Morisonia]]'' (87 видови), ''[[Maerua]]'' (70 видови), ''[[Boscia]]'' (30 видови) и ''[[Cadaba]]'' (30 видови). == Таксономија == Capparaceae долго време се сметале за тесно поврзани со и често биле вклучени во [[Зелки|Brassicaceae]] (APG, 1998 ), делумно затоа што обете групи произведуваат глукозинолатни соединенија. Последователните молекуларни студии ја потврдуваат Capparaceae ''sensu stricto'' како парафилетска група во однос на Brassicaceae. Сепак, ''Cleome'' и неколку сродни родови се поблиску поврзани со членовите на Brassicaceae отколку со другите Capparaceae. Овие родови сега се или сместени во Brassicaceae (како подсемејство Clemoideae) или сегрегирани во Cleomaceae. Уште неколку родови од традиционалните Capparaceae се поблиску поврзани со други членови на Brassicales, а врските на уште неколку остануваат нерешени. Врз основа на морфолошки основи и поткрепени со молекуларни студии, американскиот вид традиционално идентификуван како ''Capparis'' е префрлен во воскреснати [[Род (биологија)|генерички]] имиња. Неодамна се опишани и неколку нови родови. Врз основа на неодамнешната ДНК анализа, Capparaceae се дел од јадрото Brassicales, а врз основа на ограничено тестирање погледнете ја сликата.<ref name="Su2012">{{Наведено списание|last=Su|first=Jun-Xia|last2=Wang|first2=Wei|last3=Zhang|first3=Li-Bing|last4=Chen|first4=Zhi-Duan|date=June 2012|title=Phylogenetic placement of two enigmatic genera, Borthwickia and Stixis, based on molecular and pollen data, and the description of a new family of Brassicales, Borthwickiaceae|url=http://ib.cas.cn/News/201207/W020120713414196219534.pdf|journal=Taxon|volume=61|issue=3|pages=601–611|doi=10.1002/tax.613009|archive-url=https://web.archive.org/web/20170803211559/http://ib.cas.cn/News/201207/W020120713414196219534.pdf|archive-date=2017-08-03|access-date=2017-08-09}}</ref>{{Клад|{{clade |1={{clade |1={{clade |1={{clade |1=[[Resedaceae]] |2=family [[Gyrostemonaceae]] }} |2=family [[Pentadiplandraceae]] }} |2={{clade |1=family [[Tovariaceae]] |2={{clade |1=family '''Capparaceae''' |2={{clade |1=family [[Cleomaceae]] |2=family [[Brassicaceae]] }} }} }} }} |2=family [[Emblingiaceae]] }}}} == Родови == Прифатени се 15 родови:   === Исклучени родови === * ''[[:en:Borthwickia|Borthwickia]]'' <small>W.W.Sm.</small> → Resedaceae * ''[[:en:Cleome|Cleome]]'' <small>L.</small> → [[:en:Cleomaceae|Cleomaceae]] * ''[[:en:Cleomella|Cleomella]]'' <small>DC.</small> → Cleomaceae * ''[[:en:Dactylaena|Dactylaena]]'' <small>Schrad. ex Schult.f.</small> → Cleomaceae * ''[[:en:Forchhammeria|Forchhammeria]]'' <small>Liebm.</small> → [[:en:Stixaceae|Stixaceae]] * ''[[:en:Haptocarpum|Haptocarpum]]'' <small>Ule</small> → Cleomaceae * ''[[:en:Koeberlinia|Koeberlinia]]'' <small>Zucc.</small> → [[:en:Koeberliniaceae|Koeberliniaceae]] * ''[[:en:Oxystylis|Oxystylis]]'' <small>Torr. & Frem.</small> → Cleomaceae * ''[[:en:Pentadiplandra|Pentadiplandra]]'' <small>Baill.</small> → [[:en:Pentadiplandra|Pentadiplandraceae]] * ''[[:en:Podandrogyne|Podandrogyne]]'' <small>Ducke</small> → Cleomaceae * ''[[:en:Polanisia|Polanisia]]'' <small>Raf.</small> → Cleomaceae * ''[[:en:Setchellanthus|Setchellanthus]]'' <small>Brandegee</small> → [[:en:Setchellanthaceae|Setchellanthaceae]] * ''[[:en:Stixis_(plant)|Stixis]]'' <small>Lour.</small> → Stixaceae * ''[[:en:Tirania|Tirania]]'' <small>Pierre</small> → Stixaceae * ''[[:en:Wislizenia|Wislizenia]]'' <small>Engelm.</small> → Cleomaceae <ref name="GRINExcluded">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnothlist.pl?210|title=GRIN genera sometimes placed in ''Capparaceae''|work=Germplasm Resources Information Network|publisher=United States Department of Agriculture|archive-url=https://web.archive.org/web/20000601025316/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnothlist.pl?210|archive-date=2000-06-01|accessdate=2011-01-31}}</ref> ; == Наводи == [[Категорија:Лубеничарки]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] 0sf8345mm2qjcb7bpi9ti7ysrq1h5uv 5651119 5651117 2026-10-29T08:16:05Z BosaFi 115936 /* Родови */ 5651119 wikitext text/x-wiki {{Автоматска таксокутија|image=Capullito capullito.JPG|image_caption=[[Caper]] (''Capparis spinosa'')|taxon=Capparaceae|authority=[[Juss.]]<ref name="GRIN">{{cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/family.pl?210 |title=Family: ''Capparaceae'' Juss., nom. cons. |work=Germplasm Resources Information Network |publisher=United States Department of Agriculture |date=2007-04-12 |access-date=2011-01-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120921170138/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/family.pl?210# |archive-date=2012-09-21 |url-status=dead }}</ref><ref name=APGIII2009>{{Cite journal |last=Angiosperm Phylogeny Group |year=2009 |title=An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG III |journal=Botanical Journal of the Linnean Society |volume=161 |issue=2 |pages=105–121 |doi=10.1111/j.1095-8339.2009.00996.x |doi-access=free |hdl=10654/18083 |hdl-access=free }}</ref>|subdivision_ranks=Genera}} '''Capparaceae''' (или '''Capparidaceae''') се семејство на растенија од редот [[Зелковидни|Brassicales]]. Семејството содржи 15 родови и околу 430 видови. Најголемите родови се ''[[Capparis]]'' (околу 140 видови), ''[[Morisonia]]'' (87 видови), ''[[Maerua]]'' (70 видови), ''[[Boscia]]'' (30 видови) и ''[[Cadaba]]'' (30 видови). == Таксономија == Capparaceae долго време се сметале за тесно поврзани со и често биле вклучени во [[Зелки|Brassicaceae]] (APG, 1998 ), делумно затоа што обете групи произведуваат глукозинолатни соединенија. Последователните молекуларни студии ја потврдуваат Capparaceae ''sensu stricto'' како парафилетска група во однос на Brassicaceae. Сепак, ''Cleome'' и неколку сродни родови се поблиску поврзани со членовите на Brassicaceae отколку со другите Capparaceae. Овие родови сега се или сместени во Brassicaceae (како подсемејство Clemoideae) или сегрегирани во Cleomaceae. Уште неколку родови од традиционалните Capparaceae се поблиску поврзани со други членови на Brassicales, а врските на уште неколку остануваат нерешени. Врз основа на морфолошки основи и поткрепени со молекуларни студии, американскиот вид традиционално идентификуван како ''Capparis'' е префрлен во воскреснати [[Род (биологија)|генерички]] имиња. Неодамна се опишани и неколку нови родови. Врз основа на неодамнешната ДНК анализа, Capparaceae се дел од јадрото Brassicales, а врз основа на ограничено тестирање погледнете ја сликата.<ref name="Su2012">{{Наведено списание|last=Su|first=Jun-Xia|last2=Wang|first2=Wei|last3=Zhang|first3=Li-Bing|last4=Chen|first4=Zhi-Duan|date=June 2012|title=Phylogenetic placement of two enigmatic genera, Borthwickia and Stixis, based on molecular and pollen data, and the description of a new family of Brassicales, Borthwickiaceae|url=http://ib.cas.cn/News/201207/W020120713414196219534.pdf|journal=Taxon|volume=61|issue=3|pages=601–611|doi=10.1002/tax.613009|archive-url=https://web.archive.org/web/20170803211559/http://ib.cas.cn/News/201207/W020120713414196219534.pdf|archive-date=2017-08-03|access-date=2017-08-09}}</ref>{{Клад|{{clade |1={{clade |1={{clade |1={{clade |1=[[Resedaceae]] |2=family [[Gyrostemonaceae]] }} |2=family [[Pentadiplandraceae]] }} |2={{clade |1=family [[Tovariaceae]] |2={{clade |1=family '''Capparaceae''' |2={{clade |1=family [[Cleomaceae]] |2=family [[Brassicaceae]] }} }} }} }} |2=family [[Emblingiaceae]] }}}} == Родови == Прифатени се 15 родови: * ''[[Bachmannia woodii|Bachmannia]]'' <small>Pax</small> * ''[[Beautempsia]]'' {{small|(Benth. & Hook.f.) Gaudich.}} * ''[[Boscia]]'' <small>Lam.</small> * ''[[Buchholzia (plant)|Buchholzia]]'' <small>Engl.</small> * ''[[Cadaba]]'' <small>Forssk.</small> * ''[[Capparis]]'' <small>L.</small> * ''[[Crateva]]'' <small>L.</small> * ''[[Hypselandra]]'' {{small|Pax & K.Hoffm.}} * ''[[Maerua]]'' <small>Forssk.</small> * ''[[Morisonia]]'' <small>L.</small> * ''[[Neocalyptrocalyx]]'' <small>Hutch.</small> * ''[[Neothorelia]]'' <small>Gagnep.</small> * ''[[Poilanedora]]'' <small>Gagnep.</small> * ''[[Ritchiea]]'' <small>R.Br. ex G.Don</small> * ''[[Thilachium]]'' <small>Lour.</small><ref name="GRINGenera">{{cite web|url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnlist.pl?210|title=GRIN Genera of ''Capparaceae''|work=Germplasm Resources Information Network|publisher=United States Department of Agriculture|archive-url=https://web.archive.org/web/19991216180044/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnlist.pl?210|archive-date=1999-12-16|url-status=dead|access-date=2011-01-31}}</ref> === Исклучени родови === * ''[[:en:Borthwickia|Borthwickia]]'' <small>W.W.Sm.</small> → Resedaceae * ''[[:en:Cleome|Cleome]]'' <small>L.</small> → [[:en:Cleomaceae|Cleomaceae]] * ''[[:en:Cleomella|Cleomella]]'' <small>DC.</small> → Cleomaceae * ''[[:en:Dactylaena|Dactylaena]]'' <small>Schrad. ex Schult.f.</small> → Cleomaceae * ''[[:en:Forchhammeria|Forchhammeria]]'' <small>Liebm.</small> → [[:en:Stixaceae|Stixaceae]] * ''[[:en:Haptocarpum|Haptocarpum]]'' <small>Ule</small> → Cleomaceae * ''[[:en:Koeberlinia|Koeberlinia]]'' <small>Zucc.</small> → [[:en:Koeberliniaceae|Koeberliniaceae]] * ''[[:en:Oxystylis|Oxystylis]]'' <small>Torr. & Frem.</small> → Cleomaceae * ''[[:en:Pentadiplandra|Pentadiplandra]]'' <small>Baill.</small> → [[:en:Pentadiplandra|Pentadiplandraceae]] * ''[[:en:Podandrogyne|Podandrogyne]]'' <small>Ducke</small> → Cleomaceae * ''[[:en:Polanisia|Polanisia]]'' <small>Raf.</small> → Cleomaceae * ''[[:en:Setchellanthus|Setchellanthus]]'' <small>Brandegee</small> → [[:en:Setchellanthaceae|Setchellanthaceae]] * ''[[:en:Stixis_(plant)|Stixis]]'' <small>Lour.</small> → Stixaceae * ''[[:en:Tirania|Tirania]]'' <small>Pierre</small> → Stixaceae * ''[[:en:Wislizenia|Wislizenia]]'' <small>Engelm.</small> → Cleomaceae <ref name="GRINExcluded">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnothlist.pl?210|title=GRIN genera sometimes placed in ''Capparaceae''|work=Germplasm Resources Information Network|publisher=United States Department of Agriculture|archive-url=https://web.archive.org/web/20000601025316/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnothlist.pl?210|archive-date=2000-06-01|accessdate=2011-01-31}}</ref> ; == Наводи == [[Категорија:Лубеничарки]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] 3yovqpj4fbnnhppl0ikpcac1cm3fgme 5651120 5651119 2026-10-29T08:16:49Z BosaFi 115936 /* Исклучени родови */ 5651120 wikitext text/x-wiki {{Автоматска таксокутија|image=Capullito capullito.JPG|image_caption=[[Caper]] (''Capparis spinosa'')|taxon=Capparaceae|authority=[[Juss.]]<ref name="GRIN">{{cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/family.pl?210 |title=Family: ''Capparaceae'' Juss., nom. cons. |work=Germplasm Resources Information Network |publisher=United States Department of Agriculture |date=2007-04-12 |access-date=2011-01-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120921170138/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/family.pl?210# |archive-date=2012-09-21 |url-status=dead }}</ref><ref name=APGIII2009>{{Cite journal |last=Angiosperm Phylogeny Group |year=2009 |title=An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG III |journal=Botanical Journal of the Linnean Society |volume=161 |issue=2 |pages=105–121 |doi=10.1111/j.1095-8339.2009.00996.x |doi-access=free |hdl=10654/18083 |hdl-access=free }}</ref>|subdivision_ranks=Genera}} '''Capparaceae''' (или '''Capparidaceae''') се семејство на растенија од редот [[Зелковидни|Brassicales]]. Семејството содржи 15 родови и околу 430 видови. Најголемите родови се ''[[Capparis]]'' (околу 140 видови), ''[[Morisonia]]'' (87 видови), ''[[Maerua]]'' (70 видови), ''[[Boscia]]'' (30 видови) и ''[[Cadaba]]'' (30 видови). == Таксономија == Capparaceae долго време се сметале за тесно поврзани со и често биле вклучени во [[Зелки|Brassicaceae]] (APG, 1998 ), делумно затоа што обете групи произведуваат глукозинолатни соединенија. Последователните молекуларни студии ја потврдуваат Capparaceae ''sensu stricto'' како парафилетска група во однос на Brassicaceae. Сепак, ''Cleome'' и неколку сродни родови се поблиску поврзани со членовите на Brassicaceae отколку со другите Capparaceae. Овие родови сега се или сместени во Brassicaceae (како подсемејство Clemoideae) или сегрегирани во Cleomaceae. Уште неколку родови од традиционалните Capparaceae се поблиску поврзани со други членови на Brassicales, а врските на уште неколку остануваат нерешени. Врз основа на морфолошки основи и поткрепени со молекуларни студии, американскиот вид традиционално идентификуван како ''Capparis'' е префрлен во воскреснати [[Род (биологија)|генерички]] имиња. Неодамна се опишани и неколку нови родови. Врз основа на неодамнешната ДНК анализа, Capparaceae се дел од јадрото Brassicales, а врз основа на ограничено тестирање погледнете ја сликата.<ref name="Su2012">{{Наведено списание|last=Su|first=Jun-Xia|last2=Wang|first2=Wei|last3=Zhang|first3=Li-Bing|last4=Chen|first4=Zhi-Duan|date=June 2012|title=Phylogenetic placement of two enigmatic genera, Borthwickia and Stixis, based on molecular and pollen data, and the description of a new family of Brassicales, Borthwickiaceae|url=http://ib.cas.cn/News/201207/W020120713414196219534.pdf|journal=Taxon|volume=61|issue=3|pages=601–611|doi=10.1002/tax.613009|archive-url=https://web.archive.org/web/20170803211559/http://ib.cas.cn/News/201207/W020120713414196219534.pdf|archive-date=2017-08-03|access-date=2017-08-09}}</ref>{{Клад|{{clade |1={{clade |1={{clade |1={{clade |1=[[Resedaceae]] |2=family [[Gyrostemonaceae]] }} |2=family [[Pentadiplandraceae]] }} |2={{clade |1=family [[Tovariaceae]] |2={{clade |1=family '''Capparaceae''' |2={{clade |1=family [[Cleomaceae]] |2=family [[Brassicaceae]] }} }} }} }} |2=family [[Emblingiaceae]] }}}} == Родови == Прифатени се 15 родови: * ''[[Bachmannia woodii|Bachmannia]]'' <small>Pax</small> * ''[[Beautempsia]]'' {{small|(Benth. & Hook.f.) Gaudich.}} * ''[[Boscia]]'' <small>Lam.</small> * ''[[Buchholzia (plant)|Buchholzia]]'' <small>Engl.</small> * ''[[Cadaba]]'' <small>Forssk.</small> * ''[[Capparis]]'' <small>L.</small> * ''[[Crateva]]'' <small>L.</small> * ''[[Hypselandra]]'' {{small|Pax & K.Hoffm.}} * ''[[Maerua]]'' <small>Forssk.</small> * ''[[Morisonia]]'' <small>L.</small> * ''[[Neocalyptrocalyx]]'' <small>Hutch.</small> * ''[[Neothorelia]]'' <small>Gagnep.</small> * ''[[Poilanedora]]'' <small>Gagnep.</small> * ''[[Ritchiea]]'' <small>R.Br. ex G.Don</small> * ''[[Thilachium]]'' <small>Lour.</small><ref name="GRINGenera">{{cite web|url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnlist.pl?210|title=GRIN Genera of ''Capparaceae''|work=Germplasm Resources Information Network|publisher=United States Department of Agriculture|archive-url=https://web.archive.org/web/19991216180044/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnlist.pl?210|archive-date=1999-12-16|url-status=dead|access-date=2011-01-31}}</ref> === Исклучени родови === *''[[Borthwickia]]'' <small>W.W.Sm.</small> → Resedaceae *''[[Cleome]]'' <small>L.</small> → [[Cleomaceae]] *''[[Cleomella]]'' <small>DC.</small> → Cleomaceae *''[[Dactylaena]]'' <small>Schrad. ex Schult.f.</small> → Cleomaceae *''[[Forchhammeria]]'' <small>Liebm.</small> → [[Stixaceae]] *''[[Haptocarpum]]'' <small>Ule</small> → Cleomaceae *''[[Koeberlinia]]'' <small>Zucc.</small> → [[Koeberliniaceae]] *''[[Oxystylis]]'' <small>Torr. & Frem.</small> → Cleomaceae *''[[Pentadiplandra]]'' <small>Baill.</small> → [[Pentadiplandra]]ceae *''[[Podandrogyne]]'' <small>Ducke</small> → Cleomaceae *''[[Polanisia]]'' <small>Raf.</small> → Cleomaceae *''[[Setchellanthus]]'' <small>Brandegee</small> → [[Setchellanthaceae]] *''[[Stixis (plant)|Stixis]]'' <small>Lour.</small> → Stixaceae *''[[Tirania]]'' <small>Pierre</small> → Stixaceae *''[[Wislizenia]]'' <small>Engelm.</small> → Cleomaceae<ref name="GRINExcluded">{{cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnothlist.pl?210 |archive-url=https://web.archive.org/web/20000601025316/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnothlist.pl?210 |url-status=dead |archive-date=2000-06-01 |title=GRIN genera sometimes placed in ''Capparaceae'' |work=Germplasm Resources Information Network |publisher=United States Department of Agriculture |access-date=2011-01-31 }}</ref> ; == Наводи == [[Категорија:Лубеничарки]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] lw8njdogphzfua1u8xpx0bnsictm4ap 5651137 5651120 2026-10-29T09:31:02Z Виолетова 1975 /* Таксономија */ 5651137 wikitext text/x-wiki {{Автоматска таксокутија|image=Capullito capullito.JPG|image_caption=[[Caper]] (''Capparis spinosa'')|taxon=Capparaceae|authority=[[Juss.]]<ref name="GRIN">{{cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/family.pl?210 |title=Family: ''Capparaceae'' Juss., nom. cons. |work=Germplasm Resources Information Network |publisher=United States Department of Agriculture |date=2007-04-12 |access-date=2011-01-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120921170138/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/family.pl?210# |archive-date=2012-09-21 |url-status=dead }}</ref><ref name=APGIII2009>{{Cite journal |last=Angiosperm Phylogeny Group |year=2009 |title=An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG III |journal=Botanical Journal of the Linnean Society |volume=161 |issue=2 |pages=105–121 |doi=10.1111/j.1095-8339.2009.00996.x |doi-access=free |hdl=10654/18083 |hdl-access=free }}</ref>|subdivision_ranks=Genera}} '''Capparaceae''' (или '''Capparidaceae''') се семејство на растенија од редот [[Зелковидни|Brassicales]]. Семејството содржи 15 родови и околу 430 видови. Најголемите родови се ''[[Capparis]]'' (околу 140 видови), ''[[Morisonia]]'' (87 видови), ''[[Maerua]]'' (70 видови), ''[[Boscia]]'' (30 видови) и ''[[Cadaba]]'' (30 видови). == Таксономија == Capparaceae долго време се сметале за тесно поврзани со и често биле вклучени во [[Зелки|Brassicaceae]] (APG, 1998 ), делумно затоа што обете групи произведуваат глукозинолатни соединенија. Последователните молекуларни студии ја потврдуваат Capparaceae ''sensu stricto'' како парафилетска група во однос на Brassicaceae. Сепак, ''Cleome'' и неколку сродни родови се поблиску поврзани со членовите на Brassicaceae отколку со другите Capparaceae. Овие родови сега се или сместени во Brassicaceae (како подсемејство Clemoideae) или сегрегирани во Cleomaceae. Уште неколку родови од традиционалните Capparaceae се поблиску поврзани со други членови на Brassicales, а врските на уште неколку остануваат нерешени. Врз основа на морфолошки основи и поткрепени со молекуларни студии, американскиот вид традиционално идентификуван како ''Capparis'' е префрлен во воскреснати [[Род (биологија)|генерички]] имиња. Неодамна се опишани и неколку нови родови. Врз основа на неодамнешната ДНК анализа, Capparaceae се дел од јадрото Brassicales, а врз основа на ограничено тестирање погледнете ја сликата.<ref name="Su2012">{{Наведено списание|last=Su|first=Jun-Xia|last2=Wang|first2=Wei|last3=Zhang|first3=Li-Bing|last4=Chen|first4=Zhi-Duan|date=June 2012|title=Phylogenetic placement of two enigmatic genera, Borthwickia and Stixis, based on molecular and pollen data, and the description of a new family of Brassicales, Borthwickiaceae|url=http://ib.cas.cn/News/201207/W020120713414196219534.pdf|journal=Taxon|volume=61|issue=3|pages=601–611|doi=10.1002/tax.613009|archive-url=https://web.archive.org/web/20170803211559/http://ib.cas.cn/News/201207/W020120713414196219534.pdf|archive-date=2017-08-03|access-date=2017-08-09}}</ref>{{Клад|{{clade |1={{clade |1={{clade |1={{clade |1=[[Resedaceae]] |2=семејство [[Gyrostemonaceae]] }} |2=семејство [[Pentadiplandraceae]] }} |2={{clade |1=семејство [[Tovariaceae]] |2={{clade |1=семејство '''Capparaceae''' |2={{clade |1=семејство [[Cleomaceae]] |2=семејство [[Brassicaceae]] }} }} }} }} |2=семејство [[Emblingiaceae]] }}}} == Родови == Прифатени се 15 родови: * ''[[Bachmannia woodii|Bachmannia]]'' <small>Pax</small> * ''[[Beautempsia]]'' {{small|(Benth. & Hook.f.) Gaudich.}} * ''[[Boscia]]'' <small>Lam.</small> * ''[[Buchholzia (plant)|Buchholzia]]'' <small>Engl.</small> * ''[[Cadaba]]'' <small>Forssk.</small> * ''[[Capparis]]'' <small>L.</small> * ''[[Crateva]]'' <small>L.</small> * ''[[Hypselandra]]'' {{small|Pax & K.Hoffm.}} * ''[[Maerua]]'' <small>Forssk.</small> * ''[[Morisonia]]'' <small>L.</small> * ''[[Neocalyptrocalyx]]'' <small>Hutch.</small> * ''[[Neothorelia]]'' <small>Gagnep.</small> * ''[[Poilanedora]]'' <small>Gagnep.</small> * ''[[Ritchiea]]'' <small>R.Br. ex G.Don</small> * ''[[Thilachium]]'' <small>Lour.</small><ref name="GRINGenera">{{cite web|url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnlist.pl?210|title=GRIN Genera of ''Capparaceae''|work=Germplasm Resources Information Network|publisher=United States Department of Agriculture|archive-url=https://web.archive.org/web/19991216180044/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnlist.pl?210|archive-date=1999-12-16|url-status=dead|access-date=2011-01-31}}</ref> === Исклучени родови === *''[[Borthwickia]]'' <small>W.W.Sm.</small> → Resedaceae *''[[Cleome]]'' <small>L.</small> → [[Cleomaceae]] *''[[Cleomella]]'' <small>DC.</small> → Cleomaceae *''[[Dactylaena]]'' <small>Schrad. ex Schult.f.</small> → Cleomaceae *''[[Forchhammeria]]'' <small>Liebm.</small> → [[Stixaceae]] *''[[Haptocarpum]]'' <small>Ule</small> → Cleomaceae *''[[Koeberlinia]]'' <small>Zucc.</small> → [[Koeberliniaceae]] *''[[Oxystylis]]'' <small>Torr. & Frem.</small> → Cleomaceae *''[[Pentadiplandra]]'' <small>Baill.</small> → [[Pentadiplandra]]ceae *''[[Podandrogyne]]'' <small>Ducke</small> → Cleomaceae *''[[Polanisia]]'' <small>Raf.</small> → Cleomaceae *''[[Setchellanthus]]'' <small>Brandegee</small> → [[Setchellanthaceae]] *''[[Stixis (plant)|Stixis]]'' <small>Lour.</small> → Stixaceae *''[[Tirania]]'' <small>Pierre</small> → Stixaceae *''[[Wislizenia]]'' <small>Engelm.</small> → Cleomaceae<ref name="GRINExcluded">{{cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnothlist.pl?210 |archive-url=https://web.archive.org/web/20000601025316/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/gnothlist.pl?210 |url-status=dead |archive-date=2000-06-01 |title=GRIN genera sometimes placed in ''Capparaceae'' |work=Germplasm Resources Information Network |publisher=United States Department of Agriculture |access-date=2011-01-31 }}</ref> ; == Наводи == [[Категорија:Лубеничарки]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] h1hsect5w8q5iqrjc7i6l1kw6t0lrst 0 1406805 5651121 2026-10-29T08:17:15Z Виолетова 1975 Пренасочување кон [[Магдонос]] 5651121 wikitext text/x-wiki #ПРЕНАСОЧУВАЊЕ [[Магдонос]] 2k6qgh6ich07fgoq4fmhbwvo28qotwv 0 1406806 5651125 2026-10-29T08:21:08Z Виолетова 1975 Пренасочување кон [[Морков]] 5651125 wikitext text/x-wiki #ПРЕНАСОЧУВАЊЕ [[Морков]] 6jlnyjc4lqmgk2ptno02u6azctglzhk 0 1406807 5651132 2026-10-29T08:55:26Z BosaFi 115936 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1354837103|Capparis]]“ 5651132 wikitext text/x-wiki [[File:Caper_bush_-_Capparis_spinosa_var_nummularia_IMG_5076.jpg|десно|мини| ''C.spinosa'' var ''nummularia'' овошје]] '''''Capparis''''' е [[Род (биологија)|род]] на [[Скриеносеменици|цветни растенија]] од [[Семејство (биологија)|фамилијата]] [[Capparaceae]].<ref name="PETKAR">{{Наведено списание|last=Petkar|first=Tejaswini|displayauthors=etal|title=Antimicrobial Activity of ''Capparis zeylanica'' L. and ''Capparis sepiaria'' L.|url=https://www.researchgate.net/publication/343194898|journal=Medical and Health Sciences Research Journal|volume=1|issue=1|pages=66–69|ref=ISSN:2520-7695}}</ref> Вклучува околу 140 видови [[Грмушка|грмушки]] или лијани. Видовите ''Capparis'' се среќаваат во широк спектар на [[Живеалиште (екологија)|живеалишта]] во [[Суптропски појас|суптропските]] и [[Тропски појас|тропските]] региони на Африка, Евроазија, Австралазија и Пацификот. Родот беше вклучен во семејството [[Зелки|Brassicaceae]] во неревидираниот [[APG II|систем APG II]]. == Опис == == Употреба и екологија == Луѓето главно ги користат ''Capparis'' поради нивните плодови, кои се богати со микронутриенти. ''Capparis'' ''spinosa'', дава плодови, а уште поважно – цветни пупки, кои често се користат кисели (конзервирани во оцет или саламура) како додаток на јадењата. Цветните пупки се користат уште од антиката; многу класични автори наведуваат дека плодчето или малиот бел цвет често се употребувале како афродизијак и зачин. Плодовите од други видови исто така се користат во исхраната. Во книгата „Корисни домородни растенија на Австралија“ од 1889 година, се наведува дека домородното население од областа Рокхемптон во Квинсленд го нарекувало видот ''Capparis canescens'' со името „Мондолеу“. Исто така, се вели: „Плодот е крушковиден и има дијаметар од половина инч. Домородците го јадат без никаква претходна подготовка.“ (Thozet.) Г-дин П. О'Шенеси забележува дека месестиот дел, во кој се вгнездени овие австралиски видови од родот ''Capparis'', претставува добра замена за сенф. Каперсите од [[Сува клима|сушните]] региони - главно ''C. decidua'' - се многу корисни во [[Пределна архитектура|пределна архитектура, градинарство]], и [[пошумување]]. Тие можат да ја спречат ерозијата на почвата и да го зачуваат земјоделското земјиште. Секој вид со големи цветови може да се користи за привлекување пеперутки. [[File:Capparis_fruit.JPG|десно|мини| Многу птици јадат зрели плодови и семиња ''од Capparis spinosa'' .]] Плодовите и семките се храна за [[птици]] и други животни. Растенијата ''Capparis'' се многу важни како храна за одредени гасеници [[Пеперуги|Lepidoptera]], од кои многу се [[Pierinae]]: * ''[[Appias lyncida]]'' - забележан на ''C. heyneana'' и ''C. roxburghii.'' * ''[[Astraptes fulgerator]]'' - снимен на ''C. frondosa.'' * ''[[Belenias aurota]]'' - забележана на ''C. zeylanica'' * ''[[Cepora nerissa]]'' - главно на ''C. zeylanica'' * ''[[Hebomoia glaucippe]]'' - снимена на ''C. monii'', ''C. roxburghii'' и ''C. sepiaria.'' * ''[[Ixias marianne]]'' - снимен на ''C. grandis, C. sepiaria, C. decidua и C. divaricata.''<ref name="Kunte 2000 223">{{Наведена книга|title=India, a Lifescape: Butterflies of Peninsular India|last=Kunte|first=Krushnamegh|publisher=Universities Press|year=2000|isbn=9788173713545|pages=223}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://natureconservation.in/description-of-white-orange-tip-butterfly-ixias-marianne/|title=Description of White orange tip butterfly – Ixias marianne|last=Choudhary|first=Vijay|date=July 2018|work=Nature Conservation|archive-url=https://web.archive.org/web/20180725063533/https://natureconservation.in/description-of-white-orange-tip-butterfly-ixias-marianne/|archive-date=2018-07-25}}</ref> * ''[[Leptosia nina]]'' - забележана на ''C. zeylanica'' и други. * ''[[Pareronia ceylanica]]'' - забележано на ''C. heydeana'',<ref name="nhm.ac.uk">{{Наведено списание|last=Robinson|first=Gaden S.|last2=Ackery|first2=Phillip R.|last3=Kitching|first3=Ian|last4=Beccaloni|first4=George W.|last5=Hernández|first5=Luis M.|date=2023|title=HOSTS - a Database of the World's Lepidopteran Hostplants|url=http://www.nhm.ac.uk/our-science/data/hostplants/search/list.dsml?searchpageurl=browse%2Edsml&sort=family&beginIndex=96630&family=copromorphidae&|doi=10.5519/havt50xw}}</ref> ''C. rheedii''<ref name="Kunte 2000 223" /> * ''[[Pareronia valeria]]'' - забележана на ''C. zeylanica, C. rheedii'',<ref name="Kunte 2000 223" /> ''C.'' ''heydeana''<ref name="nhm.ac.uk" /> Некои видови стануваат ретки, главно поради уништување на живеалиштата, а неколку се сериозно загрозени од истребување. == Видови == [[File:Capparis_micracantha_Blanco1.178.png|десно|мини| Цртеж на ''Capparis micracantha'', на кој се прикажани неговите делови. Франциско Мануел Бланко, ''Флора де Филипинас, итн'' (1880-1883)]] [[File:Capparis_sepiaria_Blanco1.209.png|десно|мини| Цртеж на ''Capparis „sepiaria“'', на кој се прикажани неговите делови. Франциско Мануел Бланко, ''Флора де Филипинас, итн.'' (1880-1883)]] {{На|2026|01}} , [[Plants of the World Online]] ги прифаќа следниве 146 видови: {{Столбови-список|*''[[Capparis acutifolia]]'' {{small|Sweet}} *''[[Capparis annamensis]]'' {{small|(Baker f.) M.Jacobs}} *''[[Capparis anomala]]'' {{small|(F.Muell.) Christenh. & Byng}} *''[[Capparis arborea]]'' {{small|(F.Muell.) Maiden}} *''[[Capparis artensis]]'' {{small|Montrouz.}} *''[[Capparis assamica]]'' {{small|Hook.f. & Thomson}} *''[[Capparis averyanovii]]'' {{small|Fici, Lanors. & Souvann.}} *''[[Capparis bachii]]'' {{small|Sy, R.K.Choudhary & Joongku Lee}} *''[[Capparis batianoffii]]'' {{small|Guymer}} *''[[Capparis beneolens]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis bodinieri]]'' {{small|H.Lév.}} *''[[Capparis brachybotrya]]'' {{small|Hallier f.}} *''[[Capparis brassii]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis brevispina]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis burmanica]]'' {{small|Collett & Hemsl.}} *''[[Capparis buwaldae]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis callophylla]]'' {{small|Blume}} *''[[Capparis canescens]]'' {{small|Banks ex DC.}} *''[[Capparis cantoniensis]]'' {{small|Lour.}} *''[[Capparis cartilaginea]]'' {{small|Decne.}} *''[[Capparis cataphyllosa]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis chingiana]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis chrysomeia]]'' {{small|Bojer}} *''[[Capparis cinerea]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis cleghornii]]'' {{small|Dunn}} *''[[Capparis corymbosa]]'' {{small|Lam.}} *''[[Capparis cucurbitina]]'' {{small|King}} *''[[Capparis daknongensis]]'' {{small|Sy, G.C.Tucker, Cornejo & Joongku Lee}} *''[[Capparis danielii]]'' {{small|Murugan, R.Manik., S.P.Nithya, B.Karthik & Arisdason}} *''[[Capparis dasyphylla]]'' {{small|Merr. & F.P.Metcalf}} *''[[Capparis decidua]]'' {{small|(Forssk.) Edgew.}} *''[[Capparis diffusa]]'' {{small|Ridl.}} *''[[Capparis dioica]]'' {{small|Gilg}} *''[[Capparis divaricata]]'' {{small|Lam.}} *''[[Capparis diversifolia]]'' {{small|Wight & Arn.}} *''[[Capparis dongvanensis]]'' {{small|Sy, B.H.Quang & D.V.Hai}} *''[[Capparis echinocarpa]]'' {{small|Pierre ex Gagnep.}} *''[[Capparis erycibe]]'' {{small|Hallier f.}} *''[[Capparis erythrocarpos]]'' {{small|Isert}} *''[[Capparis fascicularis]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis fengii]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis flavicans]]'' {{small|Kurz}} *''[[Capparis floribunda]]'' {{small|Wight}} *''[[Capparis florida]]'' {{small|Fici & Souvann.}} *''[[Capparis fohaiensis]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis formosana]]'' {{small|Hemsl.}} *''[[Capparis fusifera]]'' {{small|Dunn}} *''[[Capparis gialaiensis]]'' {{small|Sy}} *''[[Capparis grandidieri]]'' {{small|Baill.}} *''[[Capparis grandiflora]]'' {{small|Wall. ex Hook.f. & Thomson}} *''[[Capparis grandis]]'' {{small|L.f.}} *''[[Capparis henryi]]'' {{small|Matsum.}} *''[[Capparis hereroensis]]'' {{small|Schinz}} *''[[Capparis heteracantha]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis himalayensis]]'' {{small|Jafri}} *''[[Capparis hinnamnoensis]]'' {{small|Souvann. & Fici}} *''[[Capparis humistrata]]'' {{small|(F.Muell.) F.Muell.}} *''[[Capparis hypovellerea]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Capparis incanescens]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis irenae]]'' {{small|Fici}} *''[[Capparis jacobsii]]'' {{small|Hewson}} *''[[Capparis kbangensis]]'' {{small|Sy & D.V.Hai}} *''[[Capparis kebarensis]]'' {{small|Fici}} *''[[Capparis kenaboiensis]]'' {{small|Julius}} *''[[Capparis khuamak]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis klossii]]'' {{small|Ridl.}} *''[[Capparis koioides]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis kollimalayana]]'' {{small|M.B.Viswan.}} *''[[Capparis lanceolaris]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis lanceolatifolia]]'' {{small|Fici, Bouaman. & Souvann.}} *''[[Capparis laotica]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis lasiantha]]'' {{small|R.Br. ex DC.}} *''[[Capparis lianosa]]'' {{small|Fici & Souvann.}} *''[[Capparis lobbiana]]'' {{small|Turcz.}} *''[[Capparis longestipitata]]'' {{small|Heine}} *''[[Capparis longgangensis]]'' {{small|S.L.Mo & X.S.Lee ex Y.S.Huang}} *''[[Capparis loranthifolia]]'' {{small|Lindl.}} *''[[Capparis macleishii]]'' {{small|(A.G.Mill.) Christenh. & Byng}} *''[[Capparis macrantha]]'' {{small|Souvann., Fici & Lanors.}} *''[[Capparis masaikai]]'' {{small|H.Lév.}} *''[[Capparis mekongensis]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis membranifolia]]'' {{small|Kurz}} *''[[Capparis micracantha]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis micrantha]]'' {{small|A.Rich.}} *''[[Capparis mitchellii]]'' {{small|(F.Muell.) Lindl.}} *''[[Capparis monantha]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis moonii]]'' {{small|Wight}} *''[[Capparis multiflora]]'' {{small|Hook.f. & Thomson}} *''[[Capparis nilgiriensis]]'' {{small|Subba Rao, Kumari & V.Chandras.}} *''[[Capparis nobilis]]'' {{small|(Endl.) F.Muell. ex Benth.}} *''[[Capparis nummularia]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis olacifolia]]'' {{small|Hook.f. & Thomson}} *''[[Capparis ornans]]'' {{small|F.Muell. ex Benth.}} *''[[Capparis oxycarpa]]'' {{small|Fici, Aver. & Sy}} *''[[Capparis pachyphylla]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis parvifolia]]'' {{small|Fici}} *''[[Capparis phatadke]]'' {{small|Fici, Lanors., Lamxay & Souvann.}} *''[[Capparis poggei]]'' {{small|Pax}} *''[[Capparis pranensis]]'' {{small|(Pierre ex Gagnep.) M.Jacobs}} *''[[Capparis pseudocerasifera]]'' {{small|Hauman}} *''[[Capparis pubiflora]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis pubifolia]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis pyrifolia]]'' {{small|Lam.}} *''[[Capparis quiniflora]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis radula]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis ramonensis]]'' {{small|Danin}} *''[[Capparis rheedei]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis richardii]]'' {{small|Baill.}} *''[[Capparis rigida]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis rotundifolia]]'' {{small|Rottler}} *''[[Capparis roxburghii]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis rufidula]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis sabiifolia]]'' {{small|Hook.f. & Thomson}} *''[[Capparis sandwichiana]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis sarmentosa]]'' {{small|A.Cunn. ex Benth.}} *''[[Capparis scortechinii]]'' {{small|King}} *''[[Capparis sepiaria]]'' {{small|L.}} *''[[Capparis shanesiana]]'' {{small|F.Muell.}} *''[[Capparis shevaroyensis]]'' {{small|Sundararagh.}} *''[[Capparis siamensis]]'' {{small|Kurz}} *''[[Capparis sikkimensis]]'' {{small|Kurz}} *''[[Capparis spinosa]]'' {{small|L.}} *''[[Capparis srilankensis]]'' {{small|Sundararagh.}} *''[[Capparis subacuta]]'' {{small|Miq.}} *''[[Capparis subsessilis]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis sunbisiniana]]'' {{small|M.L.Zhang & G.C.Tucker}} *''[[Capparis tagbanuorum]]'' {{small|Fici}} *''[[Capparis tchaourembensis]]'' {{small|Fici}} *''[[Capparis tenera]]'' {{small|Dalzell}} *''[[Capparis thorelii]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis thozetiana]]'' {{small|(F.Muell.) F.Muell.}} *''[[Capparis tomentosa]]'' {{small|Lam.}} *''[[Capparis tonkinensis]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis trichocarpa]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis trinervia]]'' {{small|Hook.f. & Thomson}} *''[[Capparis trisonthiae]]'' {{small|Srisanga & Chayam.}} *''[[Capparis umbonata]]'' {{small|Lindl.}} *''[[Capparis urophylla]]'' {{small|F.Chun}} *''[[Capparis velutina]]'' {{small|P.I.Forst.}} *''[[Capparis versicolor]]'' {{small|Griff.}} *''[[Capparis viburnifolia]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis viminea]]'' {{small|Oliv.}} *''[[Capparis wui]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis yunnanensis]]'' {{small|Craib & W.W.Sm.}} *''[[Capparis zeylanica]]'' {{small|L.}} *''[[Capparis zippeliana]]'' {{small|Miq.}}|colwidth=22em}} === Порано сместени тука === * == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] elwc121fskm3d79qz06l1r1x4j7zwvu 5651144 5651132 2026-10-29T09:42:45Z BosaFi 115936 5651144 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image =Starr 050223-4262 Capparis sandwichiana.jpg |image_caption = ''Maiapilo'' (''[[Capparis sandwichiana]]'') |taxon = Capparis |authority = [[Carl Linnaeus|L.]]<ref name="GRIN">{{cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/genus.pl?2052 |title=Genus: ''Capparis'' L. |work=Germplasm Resources Information Network |publisher=United States Department of Agriculture |date=2006-03-31 |access-date=2010-11-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090507003855/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/genus.pl?2052 |archive-date=2009-05-07 |url-status=dead }}</ref> |subdivision_ranks = [[Species]] |subdivision = 146, see text |subdivision_ref = <ref name="POWO">{{cite web |url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30001561-2 |title=''Capparis'' Tourn. ex L. |website=Plants of the World Online |publisher=Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew |year=2026 |access-date=8 January 2026}}</ref> |synonyms = *''Anisosticte'' {{small|Bartl.}} *''Apophyllum'' {{small|F.Muell.}} *''Busbeckea'' {{small|Endl.}} *''Calyptranthus'' {{small|Thouars}} *''Destrugesia'' {{small|Gaudich.}} *''Destruguezia'' {{small|Benth. & Hook.f., ''[[orth. var.]]''}} *''Dhofaria'' {{small|A.G.Mill.}} *''Hombak'' {{small|Adans.}} *''Marsesina'' {{small|Raf.}} *''Oligloron'' {{small|Raf.}} *''Olofuton'' {{small|Raf.}} *''Petersia'' {{small|Klotzsch}} *''Sodada'' {{small|Forssk.}} |synonyms_ref = <ref name = POWO/> }} [[File:Caper_bush_-_Capparis_spinosa_var_nummularia_IMG_5076.jpg|десно|мини| ''C.spinosa'' var ''nummularia'' овошје]] '''''Capparis''''' е [[Род (биологија)|род]] на [[Скриеносеменици|цветни растенија]] од [[Семејство (биологија)|фамилијата]] [[Capparaceae]].<ref name="PETKAR">{{Наведено списание|last=Petkar|first=Tejaswini|displayauthors=etal|title=Antimicrobial Activity of ''Capparis zeylanica'' L. and ''Capparis sepiaria'' L.|url=https://www.researchgate.net/publication/343194898|journal=Medical and Health Sciences Research Journal|volume=1|issue=1|pages=66–69|ref=ISSN:2520-7695}}</ref> Вклучува околу 140 видови [[Грмушка|грмушки]] или лијани. Видовите ''Capparis'' се среќаваат во широк спектар на [[Живеалиште (екологија)|живеалишта]] во [[Суптропски појас|суптропските]] и [[Тропски појас|тропските]] региони на Африка, Евроазија, Австралазија и Пацификот. Родот бил вклучен во семејството [[Зелки|Brassicaceae]] во неревидираниот [[APG II|систем APG II]]. == Опис == Грмушести растенија со прости целокрајни листови, со прилисници преобразени во трња. Цветовите поединечни, крупни, декоративни, зигоморфни, со 4 чашкини и 4 венечни листови. Прашниците во голем број и со долги филаменти. Плодникот образуван од 2 плодни листа, на дршка, која со издолжување на цветната оска под плодникот (гинофор) станува уште поголема. Плодот месеста кутијка со многу семки.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=566}}</ref> == Употреба и екологија == Луѓето главно ги користат ''Capparis'' поради нивните плодови, кои се богати со микронутриенти. ''Capparis'' ''spinosa'', дава плодови, а уште поважно – цветни пупки, кои често се користат кисели (конзервирани во оцет или саламура) како додаток на јадењата. Цветните пупки се користат уште од антиката; многу класични автори наведуваат дека плодчето или малиот бел цвет често се употребувале како афродизијак и зачин. Плодовите од други видови исто така се користат во исхраната. Во книгата „Корисни домородни растенија на Австралија“ од 1889 година, се наведува дека домородното население од областа Рокхемптон во Квинсленд го нарекувало видот ''Capparis canescens'' со името „Мондолеу“. Исто така, се вели: „Плодот е крушковиден и има дијаметар од половина инч. Домородците го јадат без никаква претходна подготовка.“ (Thozet.) Г-дин П. О'Шенеси забележува дека месестиот дел, во кој се вгнездени овие австралиски видови од родот ''Capparis'', претставува добра замена за сенф. Каперсите од [[Сува клима|сушните]] региони - главно ''C. decidua'' - се многу корисни во [[Пределна архитектура|пределна архитектура, градинарство]], и [[пошумување]]. Тие можат да ја спречат ерозијата на почвата и да го зачуваат земјоделското земјиште. Секој вид со големи цветови може да се користи за привлекување пеперутки. [[File:Capparis_fruit.JPG|десно|мини| Многу птици јадат зрели плодови и семиња ''од Capparis spinosa'' .]] Плодовите и семките се храна за [[птици]] и други животни. Растенијата ''Capparis'' се многу важни како храна за одредени гасеници [[Пеперуги|Lepidoptera]], од кои многу се [[Pierinae]]: * ''[[Appias lyncida]]'' - забележан на ''C. heyneana'' и ''C. roxburghii.'' * ''[[Astraptes fulgerator]]'' - снимен на ''C. frondosa.'' * ''[[Belenias aurota]]'' - забележана на ''C. zeylanica'' * ''[[Cepora nerissa]]'' - главно на ''C. zeylanica'' * ''[[Hebomoia glaucippe]]'' - снимена на ''C. monii'', ''C. roxburghii'' и ''C. sepiaria.'' * ''[[Ixias marianne]]'' - снимен на ''C. grandis, C. sepiaria, C. decidua и C. divaricata.''<ref name="Kunte 2000 223">{{Наведена книга|title=India, a Lifescape: Butterflies of Peninsular India|last=Kunte|first=Krushnamegh|publisher=Universities Press|year=2000|isbn=9788173713545|pages=223}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://natureconservation.in/description-of-white-orange-tip-butterfly-ixias-marianne/|title=Description of White orange tip butterfly – Ixias marianne|last=Choudhary|first=Vijay|date=July 2018|work=Nature Conservation|archive-url=https://web.archive.org/web/20180725063533/https://natureconservation.in/description-of-white-orange-tip-butterfly-ixias-marianne/|archive-date=2018-07-25}}</ref> * ''[[Leptosia nina]]'' - забележана на ''C. zeylanica'' и други. * ''[[Pareronia ceylanica]]'' - забележано на ''C. heydeana'',<ref name="nhm.ac.uk">{{Наведено списание|last=Robinson|first=Gaden S.|last2=Ackery|first2=Phillip R.|last3=Kitching|first3=Ian|last4=Beccaloni|first4=George W.|last5=Hernández|first5=Luis M.|date=2023|title=HOSTS - a Database of the World's Lepidopteran Hostplants|url=http://www.nhm.ac.uk/our-science/data/hostplants/search/list.dsml?searchpageurl=browse%2Edsml&sort=family&beginIndex=96630&family=copromorphidae&|doi=10.5519/havt50xw}}</ref> ''C. rheedii''<ref name="Kunte 2000 223" /> * ''[[Pareronia valeria]]'' - забележана на ''C. zeylanica, C. rheedii'',<ref name="Kunte 2000 223" /> ''C.'' ''heydeana''<ref name="nhm.ac.uk" /> Некои видови стануваат ретки, главно поради уништување на живеалиштата, а неколку се сериозно загрозени од истребување. == Видови == [[File:Capparis_micracantha_Blanco1.178.png|десно|мини| Цртеж на ''Capparis micracantha'', на кој се прикажани неговите делови. Франциско Мануел Бланко, ''Флора де Филипинас, итн'' (1880-1883)]] [[File:Capparis_sepiaria_Blanco1.209.png|десно|мини| Цртеж на ''Capparis „sepiaria“'', на кој се прикажани неговите делови. Франциско Мануел Бланко, ''Флора де Филипинас, итн.'' (1880-1883)]] {{На|2026|01}} , [[Plants of the World Online]] ги прифаќа следниве 146 видови: {{Столбови-список|*''[[Capparis acutifolia]]'' {{small|Sweet}} *''[[Capparis annamensis]]'' {{small|(Baker f.) M.Jacobs}} *''[[Capparis anomala]]'' {{small|(F.Muell.) Christenh. & Byng}} *''[[Capparis arborea]]'' {{small|(F.Muell.) Maiden}} *''[[Capparis artensis]]'' {{small|Montrouz.}} *''[[Capparis assamica]]'' {{small|Hook.f. & Thomson}} *''[[Capparis averyanovii]]'' {{small|Fici, Lanors. & Souvann.}} *''[[Capparis bachii]]'' {{small|Sy, R.K.Choudhary & Joongku Lee}} *''[[Capparis batianoffii]]'' {{small|Guymer}} *''[[Capparis beneolens]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis bodinieri]]'' {{small|H.Lév.}} *''[[Capparis brachybotrya]]'' {{small|Hallier f.}} *''[[Capparis brassii]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis brevispina]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis burmanica]]'' {{small|Collett & Hemsl.}} *''[[Capparis buwaldae]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis callophylla]]'' {{small|Blume}} *''[[Capparis canescens]]'' {{small|Banks ex DC.}} *''[[Capparis cantoniensis]]'' {{small|Lour.}} *''[[Capparis cartilaginea]]'' {{small|Decne.}} *''[[Capparis cataphyllosa]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis chingiana]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis chrysomeia]]'' {{small|Bojer}} *''[[Capparis cinerea]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis cleghornii]]'' {{small|Dunn}} *''[[Capparis corymbosa]]'' {{small|Lam.}} *''[[Capparis cucurbitina]]'' {{small|King}} *''[[Capparis daknongensis]]'' {{small|Sy, G.C.Tucker, Cornejo & Joongku Lee}} *''[[Capparis danielii]]'' {{small|Murugan, R.Manik., S.P.Nithya, B.Karthik & Arisdason}} *''[[Capparis dasyphylla]]'' {{small|Merr. & F.P.Metcalf}} *''[[Capparis decidua]]'' {{small|(Forssk.) Edgew.}} *''[[Capparis diffusa]]'' {{small|Ridl.}} *''[[Capparis dioica]]'' {{small|Gilg}} *''[[Capparis divaricata]]'' {{small|Lam.}} *''[[Capparis diversifolia]]'' {{small|Wight & Arn.}} *''[[Capparis dongvanensis]]'' {{small|Sy, B.H.Quang & D.V.Hai}} *''[[Capparis echinocarpa]]'' {{small|Pierre ex Gagnep.}} *''[[Capparis erycibe]]'' {{small|Hallier f.}} *''[[Capparis erythrocarpos]]'' {{small|Isert}} *''[[Capparis fascicularis]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis fengii]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis flavicans]]'' {{small|Kurz}} *''[[Capparis floribunda]]'' {{small|Wight}} *''[[Capparis florida]]'' {{small|Fici & Souvann.}} *''[[Capparis fohaiensis]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis formosana]]'' {{small|Hemsl.}} *''[[Capparis fusifera]]'' {{small|Dunn}} *''[[Capparis gialaiensis]]'' {{small|Sy}} *''[[Capparis grandidieri]]'' {{small|Baill.}} *''[[Capparis grandiflora]]'' {{small|Wall. ex Hook.f. & Thomson}} *''[[Capparis grandis]]'' {{small|L.f.}} *''[[Capparis henryi]]'' {{small|Matsum.}} *''[[Capparis hereroensis]]'' {{small|Schinz}} *''[[Capparis heteracantha]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis himalayensis]]'' {{small|Jafri}} *''[[Capparis hinnamnoensis]]'' {{small|Souvann. & Fici}} *''[[Capparis humistrata]]'' {{small|(F.Muell.) F.Muell.}} *''[[Capparis hypovellerea]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Capparis incanescens]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis irenae]]'' {{small|Fici}} *''[[Capparis jacobsii]]'' {{small|Hewson}} *''[[Capparis kbangensis]]'' {{small|Sy & D.V.Hai}} *''[[Capparis kebarensis]]'' {{small|Fici}} *''[[Capparis kenaboiensis]]'' {{small|Julius}} *''[[Capparis khuamak]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis klossii]]'' {{small|Ridl.}} *''[[Capparis koioides]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis kollimalayana]]'' {{small|M.B.Viswan.}} *''[[Capparis lanceolaris]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis lanceolatifolia]]'' {{small|Fici, Bouaman. & Souvann.}} *''[[Capparis laotica]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis lasiantha]]'' {{small|R.Br. ex DC.}} *''[[Capparis lianosa]]'' {{small|Fici & Souvann.}} *''[[Capparis lobbiana]]'' {{small|Turcz.}} *''[[Capparis longestipitata]]'' {{small|Heine}} *''[[Capparis longgangensis]]'' {{small|S.L.Mo & X.S.Lee ex Y.S.Huang}} *''[[Capparis loranthifolia]]'' {{small|Lindl.}} *''[[Capparis macleishii]]'' {{small|(A.G.Mill.) Christenh. & Byng}} *''[[Capparis macrantha]]'' {{small|Souvann., Fici & Lanors.}} *''[[Capparis masaikai]]'' {{small|H.Lév.}} *''[[Capparis mekongensis]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis membranifolia]]'' {{small|Kurz}} *''[[Capparis micracantha]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis micrantha]]'' {{small|A.Rich.}} *''[[Capparis mitchellii]]'' {{small|(F.Muell.) Lindl.}} *''[[Capparis monantha]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis moonii]]'' {{small|Wight}} *''[[Capparis multiflora]]'' {{small|Hook.f. & Thomson}} *''[[Capparis nilgiriensis]]'' {{small|Subba Rao, Kumari & V.Chandras.}} *''[[Capparis nobilis]]'' {{small|(Endl.) F.Muell. ex Benth.}} *''[[Capparis nummularia]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis olacifolia]]'' {{small|Hook.f. & Thomson}} *''[[Capparis ornans]]'' {{small|F.Muell. ex Benth.}} *''[[Capparis oxycarpa]]'' {{small|Fici, Aver. & Sy}} *''[[Capparis pachyphylla]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis parvifolia]]'' {{small|Fici}} *''[[Capparis phatadke]]'' {{small|Fici, Lanors., Lamxay & Souvann.}} *''[[Capparis poggei]]'' {{small|Pax}} *''[[Capparis pranensis]]'' {{small|(Pierre ex Gagnep.) M.Jacobs}} *''[[Capparis pseudocerasifera]]'' {{small|Hauman}} *''[[Capparis pubiflora]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis pubifolia]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis pyrifolia]]'' {{small|Lam.}} *''[[Capparis quiniflora]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis radula]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis ramonensis]]'' {{small|Danin}} *''[[Capparis rheedei]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis richardii]]'' {{small|Baill.}} *''[[Capparis rigida]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis rotundifolia]]'' {{small|Rottler}} *''[[Capparis roxburghii]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis rufidula]]'' {{small|M.Jacobs}} *''[[Capparis sabiifolia]]'' {{small|Hook.f. & Thomson}} *''[[Capparis sandwichiana]]'' {{small|DC.}} *''[[Capparis sarmentosa]]'' {{small|A.Cunn. ex Benth.}} *''[[Capparis scortechinii]]'' {{small|King}} *''[[Capparis sepiaria]]'' {{small|L.}} *''[[Capparis shanesiana]]'' {{small|F.Muell.}} *''[[Capparis shevaroyensis]]'' {{small|Sundararagh.}} *''[[Capparis siamensis]]'' {{small|Kurz}} *''[[Capparis sikkimensis]]'' {{small|Kurz}} *''[[Capparis spinosa]]'' {{small|L.}} *''[[Capparis srilankensis]]'' {{small|Sundararagh.}} *''[[Capparis subacuta]]'' {{small|Miq.}} *''[[Capparis subsessilis]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis sunbisiniana]]'' {{small|M.L.Zhang & G.C.Tucker}} *''[[Capparis tagbanuorum]]'' {{small|Fici}} *''[[Capparis tchaourembensis]]'' {{small|Fici}} *''[[Capparis tenera]]'' {{small|Dalzell}} *''[[Capparis thorelii]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis thozetiana]]'' {{small|(F.Muell.) F.Muell.}} *''[[Capparis tomentosa]]'' {{small|Lam.}} *''[[Capparis tonkinensis]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis trichocarpa]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis trinervia]]'' {{small|Hook.f. & Thomson}} *''[[Capparis trisonthiae]]'' {{small|Srisanga & Chayam.}} *''[[Capparis umbonata]]'' {{small|Lindl.}} *''[[Capparis urophylla]]'' {{small|F.Chun}} *''[[Capparis velutina]]'' {{small|P.I.Forst.}} *''[[Capparis versicolor]]'' {{small|Griff.}} *''[[Capparis viburnifolia]]'' {{small|Gagnep.}} *''[[Capparis viminea]]'' {{small|Oliv.}} *''[[Capparis wui]]'' {{small|B.S.Sun}} *''[[Capparis yunnanensis]]'' {{small|Craib & W.W.Sm.}} *''[[Capparis zeylanica]]'' {{small|L.}} *''[[Capparis zippeliana]]'' {{small|Miq.}}|colwidth=22em}} === Порано сместени тука === * ''[[Adansonia gregorii]]'' <small>F.Muell.</small> (as ''Capparis gibbosa'' <small>A.Cunn.</small>) * ''[[Boscia albitrunca]]'' <small>(Burch.) Gilg & Benedict</small> (as ''C. albitrunca'' <small>Burch.</small>) * ''[[Boscia oleoides]]'' {{small|(Burch. ex DC.) Toelken}} (as ''C. oleoides'' Burch. ex DC.) * ''[[Crateva magna]]'' <small>(Lour.) DC.</small> (as ''C. magna'' Lour.) * ''[[Morisonia flexuosa]]'' <small>L.</small> (as ''C. flexuosa'' (L.) L.) &#x2013; Limber caper * ''[[Morisonia hastata]]'' <small>(Jacq.) Christenh. & Byng</small> (as ''C. hastata'' &#x2013; Broadleaf caper * ''[[Morisonia heterophylla]]'' <small>(Ruiz & Pav. ex DC.) Christenh. & Byng</small> (as ''C. heterophylla'' Ruiz & Pav. ex DC.) * ''[[Morisonia pulcherrima]]'' <small>(Jacq.) Miers</small> (as ''C. pulcherrima'' <small>Jacq.</small>) * ''[[Morisonia retusa]]'' <small>(Griseb.) Christenh. & Byng</small> (as ''C. retusa'' <small>Griseb.</small>) * ''[[Morisonia salicifolia]]'' <small>(Griseb.) Christenh. & Byng</small> (as ''C. salicifolia'' <small>Griseb.</small>) * ''[[Morisonia scabrida]]'' <small>(Kunth) Seem.</small> (as ''C. scabrida'' <small>Kunth</small>) * ''[[Morisonia speciosa]]'' <small>(Griseb.) Cornejo & H.H.Iltis</small> (as ''C. speciosa'' <small>Griseb.</small>) * ''[[Ritchiea reflexa]]'' <small>(Thonn. & Schumach.) Gilg & Gilg-Ben</small> (as ''C. reflexa'' <small>Thonn. & Schumach.</small>) == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] aht1dmooesjf0zgijl5848cl8ir5q6f 0 1406808 5651133 2026-10-29T08:59:19Z Виолетова 1975 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1375096601|Anthriscus sylvestris]]“ 5651133 wikitext text/x-wiki '''''Anthriscus sylvestris''''' ― тревно [[Двегодишно растение|двегодишно]] или краткотрајно [[повеќегодишно растение]] од семејството [[штитоцветни]]. Потекнува од Европа, западна Азија и северозападна Африка. Поврзано е со други разновидни членови на ''[[Apiaceae]]'', како што се [[Магдонос|магдоносот]], [[Морков|морковот]], и други. Често се меша со ''[[Daucus carota]]'', друг член на штитоцветни.<ref name="kingcounty">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.kingcounty.gov/environment/animalsAndPlants/noxious-weeds/weed-identification/wild-chervil.aspx|title=Wild chervil|publisher=King County}}</ref> == Опис == Ова е исправено [[Тревесто растение|тревесто]] (недрвенесто) повеќегодишно растение, кое расте 60-170 см високо. Стеблата се шупливи, набраздени (шарени со паралелни, надолжни линии), избраздени и зелени по боја со виолетови нијанси, со дијаметар до 1,5 см. Има ситни влакненца на стеблото и лисните стебленца кои тешко се гледаат, но лесно можат да се детектираат со допир. Петиолите го затвораат стеблото околу основата и се широки и сплескани со пердувест раб. Листовите се триаголни, 2-3 пердувести, приближно 30&nbsp;см ширина и 45&nbsp;см долги, зелени и со папрат или пердувест изглед, со влакна на долната страна.<ref name="Rose">{{Наведена книга|title=The Wild Flower Key|last=Rose|first=Francis|date=2006|publisher=Frederick Warne|isbn=978-0-7232-5175-0|location=London}}</ref><ref name="Stace">{{Наведена книга|title=New Flora of the British Isles|last=Stace|first=C.A.|date=2019|isbn=978-1-5272-2630-2|location=Suffolk}}</ref> Цветовите се распоредени во сложени [[Штит (ботаника)|штитови]] на кратки [[Цветна дршка|цветни дршки]] со прстен од кратки, дебели влакна на врвот.<ref name="Tutin">{{Наведена книга|title=Umbellifers of the British Isles|last=Tutin|first=Thomas Gaskell|date=1999|publisher=Botanical Soc. of the British Isles|isbn=978-0-901158-02-4|edition=Repr|series=BSBI handbook|location=London}}</ref> Секој цвет има 5 бели ливчиња, 2 прашници и 2 ливчиња со зголемена основа.<ref name="Sell3">{{Наведена книга|title=Flora of Great Britain and Ireland, vol 3|last=Sell|first=Peter|last2=Murrell|first2=Gina|date=2009|publisher=Cambridge University Press|location=Cambridge}}</ref> == Таксономија == Видот првпат го опишал [[Карл Линеј]] во 1753 година како ''Chaerophyllum sylvestre''. Бил префрлен во родот ''[[Anthriscus]]'' од страна на [[Георг Франц Хофман]] во 1814 година.<ref name="IPNI_840270-1">{{IPNI|id=840270-1}}</ref> == Живеалиште == Расте на сончеви до полусенчени места на [[Ливада|ливади]] и на рабовите на живи огради и шуми. Особено често се среќава покрај патот. Сепак, растението е доволно често и брзорастечко па се смета за досаден [[плевел]] во градините. Способноста брзо да се шири преку ризоми и да произведува големи количества семиња во една сезона на растење, го направила инвазивен вид во многу области на САД. Класифициран е како штетна трева од класа Б во [[Вашингтон (сојузна држава)|државата Вашингтон]] од 1989 година,<ref name="kingcounty" /> каде што неговата продажба е исто така забранета. Во [[Исланд]], каде што сега често се среќава како ги обраснува полињата, овој вид е класифициран како туѓ инвазивен вид. Во Македонија расте по == Употреба == Сите надземни делови од растението се јадат, и се опишуваат како тревен [[магдонос]], со вкус на [[сладок корен]] или [[анасон]]. Сепак, според некои извори се сомнева дека е благо токсичен. Растението е [[инвазивен вид]] на многу места надвор од неговиот [[Ареал|автохтон опсег]]. Лесно се шири по патиштата и по рабовите на шумите и полињата, па затоа не се одгледува, туку се собира во дивината. Во Велика Британија расте од февруари до ноември. Сепак, се препорачува голема претпазливост при собирањето, бидејќи лесно се меша со други видови од семејството [[штитоцветни]], како што се смртно отровниот [[кукута]], ''[[Oenanthe crocata]]'' и ''[[Aethusa cynapium]]''. Бидејќи вкусот на растението се смета за незабележителен, а ризикот е голем, обично не се препорачува да се собира во дивината.<ref>{{Наведена книга|title=Foraging Pocket Guide|last=Renton|first=Marlow|last2=Biggane|first2=Eric|publisher=Wild Foods UK|year=2019|isbn=978-1-9999222-2-1|edition=2020}}</ref> {{Rp|64}} == Галерија == <gallery> File:Anthriscus_sylvestris_(Köhler's_Medizinal-Pflanzen).jpg|алт=Illustration from Köhler's Medicinal Plants| Илустрација од „Лековити растенија“ на Келер File:Anthriscus_sylvestris_W.jpg File:Warming-Skudbygning-Fig5-Anthriscus-sylvestris.jpg|алт=The base of a second-year plant in September and a young layer (Warming 1884)| Основата на растение од втора година во септември и млад слој </gallery> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница}} * {{Наведена мрежна страница|url=https://www.pfaf.org/user/Plant.aspx?LatinName=Anthriscus+sylvestris|title=Anthriscus sylvestris|publisher=[[Plants For A Future]]}} * {{Наведена мрежна страница|url=https://www.wildfooduk.com/edible-wild-plants/wild-chervil/|title=Wild chervil|publisher=Wild Foods UK}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] f6jvluthlp5305cssmgjhmp4lqcb1hp 5651134 5651133 2026-10-29T09:00:05Z Виолетова 1975 5651134 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Anthriscus sylvestris TK 2021-05-16 2.jpg | genus = Anthriscus |species = sylvestris | authority = ([[L.]]) [[Hoffm.]] | synonyms = {{Collapsible list |title = Synonyms list | *''Anthriscus alpina'' <small>(Vill.) Jord.</small> *''Anthriscus candollei'' <small>Rouy & E.G.Camus</small> *''Anthriscus chaerophyllea'' <small>(Lam.) Druce</small> *''Anthriscus dissectus'' <small>C.H.Wright</small> *''Anthriscus elatior'' <small>Besser</small> *''Anthriscus intermedia'' <small>Schur</small> *''Anthriscus keniensis'' <small>H.Wolff</small> *''Anthriscus laevigata'' <small>Griseb.</small> *''Anthriscus nemorosa'' <small>Baker & S.Moore</small> nom. illeg. *''Anthriscus pilosa'' <small>Schur</small> *''Anthriscus procera'' <small>Besser</small> *''Anthriscus torquata'' <small>Duby</small> *''Anthriscus yunnanensis'' <small>W.W.Sm.</small> *''Carum sylvestre'' <small>(L.) Baill.</small> *''Caucalis aequicolorum'' <small>All.</small> *''Cerefolium sylvestre'' <small>(L.) Bubani</small> *''Cerefolium tenuifolium'' <small>Beck</small> *''Chaerefolium sylvestre'' <small>(L.) Schinz</small> *''Chaerophyllum affine'' <small>Steud. ex A.Rich.</small> *''Chaerophyllum alpinum'' <small>Vill.</small> *''Chaerophyllum angulatum'' <small>Kit. ex Spreng.</small> *''Chaerophyllum ateanum'' <small>(Pau) Pau</small> *''Chaerophyllum cadonense'' <small>Schult. ex Steud.</small> *''Chaerophyllum ghilanicum'' <small>Stapf & Wettst.</small> *''Chaerophyllum infestum'' <small>Salisb.</small> *''Chaerophyllum lactescens'' <small>Rochel ex Steud.</small> *''Chaerophyllum sylvestre'' <small>L.</small> *''Chaerophyllum tumidum'' <small>Gilib.</small> nom. inval. *''Myrrhis chaerophylloides'' <small>Hance</small> *''Myrrhis sylvestris'' <small>(L.) Spreng.</small> *''Oreochorte yunnanensis'' <small>(W.W. Sm.) Koso-Pol.</small> *''Peucedanum dissectum'' <small>(C.H. Wright) Dawe</small> }} | synonyms_ref = <ref>{{citation |url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2641868 |title=The Plant List: A Working List of All Plant Species |access-date=20 December 2015}}</ref> }} '''''Anthriscus sylvestris''''' ― тревно [[Двегодишно растение|двегодишно]] или краткотрајно [[повеќегодишно растение]] од семејството [[штитоцветни]]. Потекнува од Европа, западна Азија и северозападна Африка. Поврзано е со други разновидни членови на ''[[Apiaceae]]'', како што се [[Магдонос|магдоносот]], [[Морков|морковот]], и други. Често се меша со ''[[Daucus carota]]'', друг член на штитоцветни.<ref name="kingcounty">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.kingcounty.gov/environment/animalsAndPlants/noxious-weeds/weed-identification/wild-chervil.aspx|title=Wild chervil|publisher=King County}}</ref> == Опис == Ова е исправено [[Тревесто растение|тревесто]] (недрвенесто) повеќегодишно растение, кое расте 60-170 см високо. Стеблата се шупливи, набраздени (шарени со паралелни, надолжни линии), избраздени и зелени по боја со виолетови нијанси, со дијаметар до 1,5 см. Има ситни влакненца на стеблото и лисните стебленца кои тешко се гледаат, но лесно можат да се детектираат со допир. Петиолите го затвораат стеблото околу основата и се широки и сплескани со пердувест раб. Листовите се триаголни, 2-3 пердувести, приближно 30&nbsp;см ширина и 45&nbsp;см долги, зелени и со папрат или пердувест изглед, со влакна на долната страна.<ref name="Rose">{{Наведена книга|title=The Wild Flower Key|last=Rose|first=Francis|date=2006|publisher=Frederick Warne|isbn=978-0-7232-5175-0|location=London}}</ref><ref name="Stace">{{Наведена книга|title=New Flora of the British Isles|last=Stace|first=C.A.|date=2019|isbn=978-1-5272-2630-2|location=Suffolk}}</ref> Цветовите се распоредени во сложени [[Штит (ботаника)|штитови]] на кратки [[Цветна дршка|цветни дршки]] со прстен од кратки, дебели влакна на врвот.<ref name="Tutin">{{Наведена книга|title=Umbellifers of the British Isles|last=Tutin|first=Thomas Gaskell|date=1999|publisher=Botanical Soc. of the British Isles|isbn=978-0-901158-02-4|edition=Repr|series=BSBI handbook|location=London}}</ref> Секој цвет има 5 бели ливчиња, 2 прашници и 2 ливчиња со зголемена основа.<ref name="Sell3">{{Наведена книга|title=Flora of Great Britain and Ireland, vol 3|last=Sell|first=Peter|last2=Murrell|first2=Gina|date=2009|publisher=Cambridge University Press|location=Cambridge}}</ref> == Таксономија == Видот првпат го опишал [[Карл Линеј]] во 1753 година како ''Chaerophyllum sylvestre''. Бил префрлен во родот ''[[Anthriscus]]'' од страна на [[Георг Франц Хофман]] во 1814 година.<ref name="IPNI_840270-1">{{IPNI|id=840270-1}}</ref> == Живеалиште == Расте на сончеви до полусенчени места на [[Ливада|ливади]] и на рабовите на живи огради и шуми. Особено често се среќава покрај патот. Сепак, растението е доволно често и брзорастечко па се смета за досаден [[плевел]] во градините. Способноста брзо да се шири преку ризоми и да произведува големи количества семиња во една сезона на растење, го направила инвазивен вид во многу области на САД. Класифициран е како штетна трева од класа Б во [[Вашингтон (сојузна држава)|државата Вашингтон]] од 1989 година,<ref name="kingcounty" /> каде што неговата продажба е исто така забранета. Во [[Исланд]], каде што сега често се среќава како ги обраснува полињата, овој вид е класифициран како туѓ инвазивен вид. Во Македонија расте по == Употреба == Сите надземни делови од растението се јадат, и се опишуваат како тревен [[магдонос]], со вкус на [[сладок корен]] или [[анасон]]. Сепак, според некои извори се сомнева дека е благо токсичен. Растението е [[инвазивен вид]] на многу места надвор од неговиот [[Ареал|автохтон опсег]]. Лесно се шири по патиштата и по рабовите на шумите и полињата, па затоа не се одгледува, туку се собира во дивината. Во Велика Британија расте од февруари до ноември. Сепак, се препорачува голема претпазливост при собирањето, бидејќи лесно се меша со други видови од семејството [[штитоцветни]], како што се смртно отровниот [[кукута]], ''[[Oenanthe crocata]]'' и ''[[Aethusa cynapium]]''. Бидејќи вкусот на растението се смета за незабележителен, а ризикот е голем, обично не се препорачува да се собира во дивината.<ref>{{Наведена книга|title=Foraging Pocket Guide|last=Renton|first=Marlow|last2=Biggane|first2=Eric|publisher=Wild Foods UK|year=2019|isbn=978-1-9999222-2-1|edition=2020}}</ref> {{Rp|64}} == Галерија == <gallery> File:Anthriscus_sylvestris_(Köhler's_Medizinal-Pflanzen).jpg|алт=Illustration from Köhler's Medicinal Plants| Илустрација од „Лековити растенија“ на Келер File:Anthriscus_sylvestris_W.jpg File:Warming-Skudbygning-Fig5-Anthriscus-sylvestris.jpg|алт=The base of a second-year plant in September and a young layer (Warming 1884)| Основата на растение од втора година во септември и млад слој </gallery> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница}} * {{Наведена мрежна страница|url=https://www.pfaf.org/user/Plant.aspx?LatinName=Anthriscus+sylvestris|title=Anthriscus sylvestris|publisher=[[Plants For A Future]]}} * {{Наведена мрежна страница|url=https://www.wildfooduk.com/edible-wild-plants/wild-chervil/|title=Wild chervil|publisher=Wild Foods UK}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] oxsesnq06x0idxy11yosi3nlfv7vi3j 5651139 5651134 2026-10-29T09:33:39Z Виолетова 1975 5651139 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Anthriscus sylvestris TK 2021-05-16 2.jpg | genus = Anthriscus |species = sylvestris | authority = ([[L.]]) [[Hoffm.]] | synonyms = {{Collapsible list |title = Synonyms list | *''Anthriscus alpina'' <small>(Vill.) Jord.</small> *''Anthriscus candollei'' <small>Rouy & E.G.Camus</small> *''Anthriscus chaerophyllea'' <small>(Lam.) Druce</small> *''Anthriscus dissectus'' <small>C.H.Wright</small> *''Anthriscus elatior'' <small>Besser</small> *''Anthriscus intermedia'' <small>Schur</small> *''Anthriscus keniensis'' <small>H.Wolff</small> *''Anthriscus laevigata'' <small>Griseb.</small> *''Anthriscus nemorosa'' <small>Baker & S.Moore</small> nom. illeg. *''Anthriscus pilosa'' <small>Schur</small> *''Anthriscus procera'' <small>Besser</small> *''Anthriscus torquata'' <small>Duby</small> *''Anthriscus yunnanensis'' <small>W.W.Sm.</small> *''Carum sylvestre'' <small>(L.) Baill.</small> *''Caucalis aequicolorum'' <small>All.</small> *''Cerefolium sylvestre'' <small>(L.) Bubani</small> *''Cerefolium tenuifolium'' <small>Beck</small> *''Chaerefolium sylvestre'' <small>(L.) Schinz</small> *''Chaerophyllum affine'' <small>Steud. ex A.Rich.</small> *''Chaerophyllum alpinum'' <small>Vill.</small> *''Chaerophyllum angulatum'' <small>Kit. ex Spreng.</small> *''Chaerophyllum ateanum'' <small>(Pau) Pau</small> *''Chaerophyllum cadonense'' <small>Schult. ex Steud.</small> *''Chaerophyllum ghilanicum'' <small>Stapf & Wettst.</small> *''Chaerophyllum infestum'' <small>Salisb.</small> *''Chaerophyllum lactescens'' <small>Rochel ex Steud.</small> *''Chaerophyllum sylvestre'' <small>L.</small> *''Chaerophyllum tumidum'' <small>Gilib.</small> nom. inval. *''Myrrhis chaerophylloides'' <small>Hance</small> *''Myrrhis sylvestris'' <small>(L.) Spreng.</small> *''Oreochorte yunnanensis'' <small>(W.W. Sm.) Koso-Pol.</small> *''Peucedanum dissectum'' <small>(C.H. Wright) Dawe</small> }} | synonyms_ref = <ref>{{citation |url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2641868 |title=The Plant List: A Working List of All Plant Species |access-date=20 December 2015}}</ref> }} '''''Anthriscus sylvestris''''' ― тревно [[Двегодишно растение|двегодишно]] или краткотрајно [[повеќегодишно растение]] од семејството [[штитоцветни]]. Потекнува од Европа, западна Азија и северозападна Африка. Поврзано е со други разновидни членови на ''[[Apiaceae]]'', како што се [[Магдонос|магдоносот]], [[Морков|морковот]], и други. Често се меша со ''[[Daucus carota]]'', друг член на штитоцветни.<ref name="kingcounty">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.kingcounty.gov/environment/animalsAndPlants/noxious-weeds/weed-identification/wild-chervil.aspx|title=Wild chervil|publisher=King County}}</ref> == Опис == Ова е исправено [[Тревесто растение|тревесто]] (недрвенесто) повеќегодишно растение, кое расте 60-170 см високо. Стеблата се шупливи, набраздени (шарени со паралелни, надолжни линии), избраздени и зелени по боја со виолетови нијанси, со дијаметар до 1,5 см. Има ситни влакненца на стеблото и лисните стебленца кои тешко се гледаат, но лесно можат да се детектираат со допир. Петиолите го затвораат стеблото околу основата и се широки и сплескани со пердувест раб. Листовите се триаголни, 2-3 пердувести, приближно 30&nbsp;см ширина и 45&nbsp;см долги, зелени и со папрат или пердувест изглед, со влакна на долната страна.<ref name="Rose">{{Наведена книга|title=The Wild Flower Key|last=Rose|first=Francis|date=2006|publisher=Frederick Warne|isbn=978-0-7232-5175-0|location=London}}</ref><ref name="Stace">{{Наведена книга|title=New Flora of the British Isles|last=Stace|first=C.A.|date=2019|isbn=978-1-5272-2630-2|location=Suffolk}}</ref> Цветовите се распоредени во сложени [[Штит (ботаника)|штитови]] на кратки [[Цветна дршка|цветни дршки]] со прстен од кратки, дебели влакна на врвот.<ref name="Tutin">{{Наведена книга|title=Umbellifers of the British Isles|last=Tutin|first=Thomas Gaskell|date=1999|publisher=Botanical Soc. of the British Isles|isbn=978-0-901158-02-4|edition=Repr|series=BSBI handbook|location=London}}</ref> Секој цвет има 5 бели ливчиња, 2 прашници и 2 ливчиња со зголемена основа.<ref name="Sell3">{{Наведена книга|title=Flora of Great Britain and Ireland, vol 3|last=Sell|first=Peter|last2=Murrell|first2=Gina|date=2009|publisher=Cambridge University Press|location=Cambridge}}</ref> == Таксономија == Видот првпат го опишал [[Карл Линеј]] во 1753 година како ''Chaerophyllum sylvestre''. Бил префрлен во родот ''[[Anthriscus]]'' од страна на [[Георг Франц Хофман]] во 1814 година.<ref name="IPNI_840270-1">{{IPNI|id=840270-1}}</ref> == Живеалиште == Расте на сончеви до полусенчени места на [[Ливада|ливади]] и на рабовите на живи огради и шуми. Особено често се среќава покрај патот. Сепак, растението е доволно често и брзорастечко па се смета за досаден [[плевел]] во градините. Способноста брзо да се шири преку ризоми и да произведува големи количества семиња во една сезона на растење, го направила инвазивен вид во многу области на САД. Класифициран е како штетна трева од класа Б во [[Вашингтон (сојузна држава)|државата Вашингтон]] од 1989 година,<ref name="kingcounty" /> каде што неговата продажба е исто така забранета. Во [[Исланд]], каде што сега често се среќава како ги обраснува полињата, овој вид е класифициран како туѓ инвазивен вид. Во [[Македонија]] расте по ливади, влажни засенчени места, на буништа покрај селски куќи, ѓубришта, урнатини и реки.<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1552}}</ref> == Употреба == Сите надземни делови од растението се јадат, и се опишуваат како тревен [[магдонос]], со вкус на [[сладок корен]] или [[анасон]]. Сепак, според некои извори се сомнева дека е благо токсичен. Растението е [[инвазивен вид]] на многу места надвор од неговиот [[Ареал|автохтон опсег]]. Лесно се шири по патиштата и по рабовите на шумите и полињата, па затоа не се одгледува, туку се собира во дивината. Во Велика Британија расте од февруари до ноември. Сепак, се препорачува голема претпазливост при собирањето, бидејќи лесно се меша со други видови од семејството [[штитоцветни]], како што се смртно отровниот [[кукута]], ''[[Oenanthe crocata]]'' и ''[[Aethusa cynapium]]''. Бидејќи вкусот на растението се смета за незабележителен, а ризикот е голем, обично не се препорачува да се собира во дивината.<ref>{{Наведена книга|title=Foraging Pocket Guide|last=Renton|first=Marlow|last2=Biggane|first2=Eric|publisher=Wild Foods UK|year=2019|isbn=978-1-9999222-2-1|edition=2020}}</ref> {{Rp|64}} == Галерија == <gallery> File:Anthriscus_sylvestris_(Köhler's_Medizinal-Pflanzen).jpg|алт=Illustration from Köhler's Medicinal Plants| Илустрација од „Лековити растенија“ на Келер File:Anthriscus_sylvestris_W.jpg File:Warming-Skudbygning-Fig5-Anthriscus-sylvestris.jpg|алт=The base of a second-year plant in September and a young layer (Warming 1884)| Основата на растение од втора година во септември и млад слој </gallery> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == {{Ризница}} * {{Наведена мрежна страница|url=https://www.pfaf.org/user/Plant.aspx?LatinName=Anthriscus+sylvestris|title=Anthriscus sylvestris|publisher=[[Plants For A Future]]}} * {{Наведена мрежна страница|url=https://www.wildfooduk.com/edible-wild-plants/wild-chervil/|title=Wild chervil|publisher=Wild Foods UK}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] l5sbcz8x20e6t26e1e7rgs1yvqjrq5c 0 1406809 5651136 2026-10-29T09:29:35Z Виолетова 1975 Пренасочување кон [[Capparaceae]] 5651136 wikitext text/x-wiki #ПРЕНАСОЧУВАЊЕ [[Capparaceae]] 3fk58hjlc5xklbhf9ucf9jbdiusllbp 1 1406810 5651138 2026-10-29T09:31:59Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{СЗР}} 5651138 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 0 1406811 5651140 2026-10-29T09:34:09Z Виолетова 1975 Пренасочување кон [[Anthriscus sylvestris]] 5651140 wikitext text/x-wiki #ПРЕНАСОЧУВАЊЕ [[Anthriscus sylvestris]] pbykwy665xv1cl6v02zvt750022pqyw 0 1406812 5651143 2026-10-29T09:41:47Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{Speciesbox | image = | genus = Anthriscus |species = nitida | authority = ([[L.]]) [[Hoffm.]] | synonyms = }} '''''Anthriscus nitida''''' ― тревно == Опис == Ова е == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по .<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1552-1553}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} {{Таксонска лента}} Категорија:Флора на Е... 5651143 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = | genus = Anthriscus |species = nitida | authority = ([[L.]]) [[Hoffm.]] | synonyms = }} '''''Anthriscus nitida''''' ― тревно == Опис == Ова е == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по .<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1552-1553}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] f8dm42wkvtopw4m6n1jzdcl000zrbzi 5651146 5651143 2026-10-29T09:48:33Z Виолетова 1975 5651146 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 9686.jpg | genus = Anthriscus |species = nitida | authority = ([[Wahlenb.]]) [[Garcke]] | synonyms ='''Homotypiska synonymer:'''<br/>''Anthriscus sylvestris'' var. ''nitida'' <small>(Wahlenb.) Briq.</small><br/>''Cerefolium nitidum'' <small>(Wahlenb.) Čelak.</small><br/>''Chaerefolium nitidum'' <small>(Wahlenb.) Domin</small><br/>''Chaerefolium sylvestre'' subsp. ''nitidum'' <small>(Wahlenb.) Schinz & Thell.</small><br/>''Chaerophyllum nitidum'' <small>Wahlenb.</small><br/>''Selinum nitidum'' <small>(Wahlenb.) E.H.L.Krause</small><br/>'''Heterotypiska synonymer:'''<br/>''Anthriscus abortiva'' <small>Jord.</small><br/>''Anthriscus alpestris'' <small>Hegetschw.</small><br/>''Anthriscus alpestris'' <small>Wimm. & Grab.</small><br/>''Anthriscus cicutaria'' <small>Duby</small><br/>''Anthriscus dubia'' <small>Kabath</small><br/>''Anthriscus hegetschweileri'' <small>M.Hiroe</small><br/>''Anthriscus heterosantha'' <small>Schur</small><br/>''Anthriscus humilis'' <small>Besser</small><br/>''Anthriscus nitens'' <small>Bernh.</small><br/>''Anthriscus rupicola'' <small>Godet</small><br/>''Anthriscus sylvestris'' subsp. ''alpestris'' <small>(Wimm. & Grab.) Gremli</small><br/>''Anthriscus sylvestris'' var. ''alpestris'' <small>(Wimm. & Grab.) Wimm.</small><br/>''Anthriscus sylvestris'' proles ''alpestris'' <small>(Wimm. & Grab.) Rouy & E.G.Camus</small><br/>''Anthriscus sylvestris'' subsp. ''candollei'' <small>Rouy & E.G.Camus</small><br/>''Anthriscus sylvestris'' proles ''cicutaria'' <small>(Duby) Rouy & E.G.Camus</small><br/>''Anthriscus sylvestris'' subsp. ''faurei'' <small>Sennen</small><br/>''Chaerefolium alpestre'' <small>(Wimm. & Grab.) Stankov</small><br/>''Chaerefolium sylvestre'' subsp. ''alpestre'' <small>(Wimm. & Grab.) Schinz & Thell.</small><br/>''Chaerophyllum daucifolium'' <small>Desf.</small><br/>''Chaerophyllum nitens'' <small>Turcz. ex Bernh.</small><br/>''Chaerophyllum torquatum'' <small>DC.</small><br/>''Myrrhis bulbosa'' <small>All.</small><br/>''Myrrhodes alpestre'' <small>(Wimm. & Grab.) Kuntze</small> }} '''''Anthriscus nitida''''' ― тревно == Опис == Ова е == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по .<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1552-1553}}</ref> == Галерија == <gallery mode="packed"> Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 4992.jpg Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 5006.JPG Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 5009.jpg Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 5011.JPG </gallery> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == *{{commonscat|Anthriscus nitida|''Anthriscus nitida''}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] mkzjuub586fi4eodwjp6k2tqwpmjdcc 5651150 5651146 2026-10-29T09:53:54Z Виолетова 1975 5651150 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 9686.jpg | genus = Anthriscus |species = nitida | authority = ([[Wahlenb.]]) [[Garcke]] | synonyms ='''Homotypiska synonymer:'''<br/>''Anthriscus sylvestris'' var. ''nitida'' <small>(Wahlenb.) Briq.</small><br/>''Cerefolium nitidum'' <small>(Wahlenb.) Čelak.</small><br/>''Chaerefolium nitidum'' <small>(Wahlenb.) Domin</small><br/>''Chaerefolium sylvestre'' subsp. ''nitidum'' <small>(Wahlenb.) Schinz & Thell.</small><br/>''Chaerophyllum nitidum'' <small>Wahlenb.</small><br/>''Selinum nitidum'' <small>(Wahlenb.) E.H.L.Krause</small><br/>'''Heterotypiska synonymer:'''<br/>''Anthriscus abortiva'' <small>Jord.</small><br/>''Anthriscus alpestris'' <small>Hegetschw.</small><br/>''Anthriscus alpestris'' <small>Wimm. & Grab.</small><br/>''Anthriscus cicutaria'' <small>Duby</small><br/>''Anthriscus dubia'' <small>Kabath</small><br/>''Anthriscus hegetschweileri'' <small>M.Hiroe</small><br/>''Anthriscus heterosantha'' <small>Schur</small><br/>''Anthriscus humilis'' <small>Besser</small><br/>''Anthriscus nitens'' <small>Bernh.</small><br/>''Anthriscus rupicola'' <small>Godet</small><br/>''Anthriscus sylvestris'' subsp. ''alpestris'' <small>(Wimm. & Grab.) Gremli</small><br/>''Anthriscus sylvestris'' var. ''alpestris'' <small>(Wimm. & Grab.) Wimm.</small><br/>''Anthriscus sylvestris'' proles ''alpestris'' <small>(Wimm. & Grab.) Rouy & E.G.Camus</small><br/>''Anthriscus sylvestris'' subsp. ''candollei'' <small>Rouy & E.G.Camus</small><br/>''Anthriscus sylvestris'' proles ''cicutaria'' <small>(Duby) Rouy & E.G.Camus</small><br/>''Anthriscus sylvestris'' subsp. ''faurei'' <small>Sennen</small><br/>''Chaerefolium alpestre'' <small>(Wimm. & Grab.) Stankov</small><br/>''Chaerefolium sylvestre'' subsp. ''alpestre'' <small>(Wimm. & Grab.) Schinz & Thell.</small><br/>''Chaerophyllum daucifolium'' <small>Desf.</small><br/>''Chaerophyllum nitens'' <small>Turcz. ex Bernh.</small><br/>''Chaerophyllum torquatum'' <small>DC.</small><br/>''Myrrhis bulbosa'' <small>All.</small><br/>''Myrrhodes alpestre'' <small>(Wimm. & Grab.) Kuntze</small> }} '''''Anthriscus nitida''''' ― тревно растение од родот ''[[Anthriscus]]''. == Опис == Ова е двегодишно или повеќегодишно растение, 50-80 см високо, во горната половина обично најразгрането. Коренот е вретеновиден. Стеблото е со надолжни бразди, во долниот дел и по јазлите е влакнесто, а во горниот дел е голо. Листовите се наизглед триаглести, долги колку и широки, 2-3 пати перести, темно зелени, голи или со прилегнати влакна. [[Штит (ботаника)|Штитовите]] се терминални, без брактеи, со 7-15 штитчиња. Венечните ливчиња се бели, долгнаесто-обратно-јајцевидни, долги околу 1,5 мм, со свиткан навнатре кус врв. Плодните дршки на врвот се без круничка од четинести влакна. Плодовите се црни, голи, мазни, долгнавести, 5-7 мм долги, кон врвот стеснети и со кус клун.<ref name="ФлораМак1.6" /> == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по влажни засенчени места, и тоа пред сè во планинските подрачја. Се посочува единствено за планината [[Јакупица]].<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1552-1553}}</ref> == Галерија == <gallery mode="packed"> Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 4992.jpg Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 5006.JPG Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 5009.jpg Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 5011.JPG </gallery> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == *{{commonscat|Anthriscus nitida|''Anthriscus nitida''}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] k4365506twa1vevtk1piryciju71jp0 5651153 5651150 2026-10-29T09:59:08Z Виолетова 1975 5651153 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 9686.jpg | genus = Anthriscus |species = nitida | authority = ([[Wahlenb.]]) [[Garcke]] | synonyms = {{Collapsible list |title = Synonyms list *''Anthriscus sylvestris'' var. ''nitida'' <small>(Wahlenb.) Briq.</small> *''Cerefolium nitidum'' <small>(Wahlenb.) Čelak.</small> *''Chaerefolium nitidum'' <small>(Wahlenb.) Domin</small> *''Chaerefolium sylvestre'' subsp. ''nitidum'' <small>(Wahlenb.) Schinz & Thell.</small> *''Chaerophyllum nitidum'' <small>Wahlenb.</small> *''Selinum nitidum'' <small>(Wahlenb.) E.H.L.Krause</small> *''Anthriscus abortiva'' <small>Jord.</small> *''Anthriscus alpestris'' <small>Hegetschw.</small> *''Anthriscus alpestris'' <small>Wimm. & Grab.</small> *''Anthriscus cicutaria'' <small>Duby</small> *''Anthriscus dubia'' <small>Kabath</small> *''Anthriscus hegetschweileri'' <small>M.Hiroe</small> *''Anthriscus heterosantha'' <small>Schur</small> *''Anthriscus humilis'' <small>Besser</small> *''Anthriscus nitens'' <small>Bernh.</small> *''Anthriscus rupicola'' <small>Godet</small> *''Anthriscus sylvestris'' subsp. ''alpestris'' <small>(Wimm. & Grab.) Gremli</small> *''Anthriscus sylvestris'' var. ''alpestris'' <small>(Wimm. & Grab.) Wimm.</small> *''Anthriscus sylvestris'' proles ''alpestris'' <small>(Wimm. & Grab.) Rouy & E.G.Camus</small> *''Anthriscus sylvestris'' subsp. ''candollei'' <small>Rouy & E.G.Camus</small> *''Anthriscus sylvestris'' proles ''cicutaria'' <small>(Duby) Rouy & E.G.Camus</small> *''Anthriscus sylvestris'' subsp. ''faurei'' <small>Sennen</small> *''Chaerefolium alpestre'' <small>(Wimm. & Grab.) Stankov</small> *''Chaerefolium sylvestre'' subsp. ''alpestre'' <small>(Wimm. & Grab.) Schinz & Thell.</small> *''Chaerophyllum daucifolium'' <small>Desf.</small> *''Chaerophyllum nitens'' <small>Turcz. ex Bernh.</small> *''Chaerophyllum torquatum'' <small>DC.</small> *''Myrrhis bulbosa'' <small>All.</small> *''Myrrhodes alpestre'' <small>(Wimm. & Grab.) Kuntze</small>}} }} '''''Anthriscus nitida''''' ― тревно растение од родот ''[[Anthriscus]]''. == Опис == Ова е двегодишно или повеќегодишно растение, 50-80 см високо, во горната половина обично најразгрането. Коренот е вретеновиден. Стеблото е со надолжни бразди, во долниот дел и по јазлите е влакнесто, а во горниот дел е голо. Листовите се наизглед триаглести, долги колку и широки, 2-3 пати перести, темно зелени, голи или со прилегнати влакна. [[Штит (ботаника)|Штитовите]] се терминални, без брактеи, со 7-15 штитчиња. Венечните ливчиња се бели, долгнаесто-обратно-јајцевидни, долги околу 1,5 мм, со свиткан навнатре кус врв. Плодните дршки на врвот се без круничка од четинести влакна. Плодовите се црни, голи, мазни, долгнавести, 5-7 мм долги, кон врвот стеснети и со кус клун.<ref name="ФлораМак1.6" /> == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по влажни засенчени места, и тоа пред сè во планинските подрачја. Се посочува единствено за планината [[Јакупица]].<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1552-1553}}</ref> == Галерија == <gallery mode="packed"> Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 4992.jpg Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 5006.JPG Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 5009.jpg Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 5011.JPG </gallery> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == *{{commonscat|Anthriscus nitida|''Anthriscus nitida''}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] 844kghghdwliszwfz36vi2xhw34absg 5651154 5651153 2026-10-29T09:59:40Z Виолетова 1975 5651154 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 9686.jpg | genus = Anthriscus |species = nitida | authority = ([[Wahlenb.]]) [[Garcke]] | synonyms = {{Collapsible list |title = Synonyms list | *''Anthriscus sylvestris'' var. ''nitida'' <small>(Wahlenb.) Briq.</small> *''Cerefolium nitidum'' <small>(Wahlenb.) Čelak.</small> *''Chaerefolium nitidum'' <small>(Wahlenb.) Domin</small> *''Chaerefolium sylvestre'' subsp. ''nitidum'' <small>(Wahlenb.) Schinz & Thell.</small> *''Chaerophyllum nitidum'' <small>Wahlenb.</small> *''Selinum nitidum'' <small>(Wahlenb.) E.H.L.Krause</small> *''Anthriscus abortiva'' <small>Jord.</small> *''Anthriscus alpestris'' <small>Hegetschw.</small> *''Anthriscus alpestris'' <small>Wimm. & Grab.</small> *''Anthriscus cicutaria'' <small>Duby</small> *''Anthriscus dubia'' <small>Kabath</small> *''Anthriscus hegetschweileri'' <small>M.Hiroe</small> *''Anthriscus heterosantha'' <small>Schur</small> *''Anthriscus humilis'' <small>Besser</small> *''Anthriscus nitens'' <small>Bernh.</small> *''Anthriscus rupicola'' <small>Godet</small> *''Anthriscus sylvestris'' subsp. ''alpestris'' <small>(Wimm. & Grab.) Gremli</small> *''Anthriscus sylvestris'' var. ''alpestris'' <small>(Wimm. & Grab.) Wimm.</small> *''Anthriscus sylvestris'' proles ''alpestris'' <small>(Wimm. & Grab.) Rouy & E.G.Camus</small> *''Anthriscus sylvestris'' subsp. ''candollei'' <small>Rouy & E.G.Camus</small> *''Anthriscus sylvestris'' proles ''cicutaria'' <small>(Duby) Rouy & E.G.Camus</small> *''Anthriscus sylvestris'' subsp. ''faurei'' <small>Sennen</small> *''Chaerefolium alpestre'' <small>(Wimm. & Grab.) Stankov</small> *''Chaerefolium sylvestre'' subsp. ''alpestre'' <small>(Wimm. & Grab.) Schinz & Thell.</small> *''Chaerophyllum daucifolium'' <small>Desf.</small> *''Chaerophyllum nitens'' <small>Turcz. ex Bernh.</small> *''Chaerophyllum torquatum'' <small>DC.</small> *''Myrrhis bulbosa'' <small>All.</small> *''Myrrhodes alpestre'' <small>(Wimm. & Grab.) Kuntze</small>}} }} '''''Anthriscus nitida''''' ― тревно растение од родот ''[[Anthriscus]]''. == Опис == Ова е двегодишно или повеќегодишно растение, 50-80 см високо, во горната половина обично најразгрането. Коренот е вретеновиден. Стеблото е со надолжни бразди, во долниот дел и по јазлите е влакнесто, а во горниот дел е голо. Листовите се наизглед триаглести, долги колку и широки, 2-3 пати перести, темно зелени, голи или со прилегнати влакна. [[Штит (ботаника)|Штитовите]] се терминални, без брактеи, со 7-15 штитчиња. Венечните ливчиња се бели, долгнаесто-обратно-јајцевидни, долги околу 1,5 мм, со свиткан навнатре кус врв. Плодните дршки на врвот се без круничка од четинести влакна. Плодовите се црни, голи, мазни, долгнавести, 5-7 мм долги, кон врвот стеснети и со кус клун.<ref name="ФлораМак1.6" /> == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по влажни засенчени места, и тоа пред сè во планинските подрачја. Се посочува единствено за планината [[Јакупица]].<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1552-1553}}</ref> == Галерија == <gallery mode="packed"> Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 4992.jpg Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 5006.JPG Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 5009.jpg Anthriscus nitidus (Glanz-Kerbel) IMG 5011.JPG </gallery> == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == *{{commonscat|Anthriscus nitida|''Anthriscus nitida''}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] b06toxhk7c49jzglxb5km91bkqr2z46 0 1406813 5651145 2026-10-29T09:43:39Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{Speciesbox | image = | genus = Anthriscus |species = nemorosa | authority = | synonyms = }} '''''Anthriscus nemorosa''''' ― тревно == Опис == Ова е == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по .<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1552-1553}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Европа]] ... 5651145 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = | genus = Anthriscus |species = nemorosa | authority = | synonyms = }} '''''Anthriscus nemorosa''''' ― тревно == Опис == Ова е == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по .<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1552-1553}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] ano8r0vz9pmettwhl81da22942ycaxn 5651159 5651145 2026-10-29T10:20:08Z Виолетова 1975 5651159 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = | genus = Anthriscus |species = nemorosa | authority = | synonyms = }} '''''Anthriscus nemorosa''''' ― тревно растение од родот ''[[Anthriscus]]''. == Опис == Ова е повеќегодишно тревесто растение, 40-120 см високо. Коренот е реповидно задебелен. Стеблото е цевчесто, набраздено, во долниот дел со четинести влакна, а во горниот дел голо и разгрането. Листовите на изглед се широко јајцевидно-триаглести, 25-30 см долги и до 30 см широки, од двете страни влакнести или само по жилите на долната страна. [[Штит (ботаника)|Штитовите]] се терминални, со 5-15 штитчиња, а штитчињата со 5 ланцетни брактеоли со влакна по работ и свиткани надолу. Венечните ливчиња се бели, обратно-јајцевидни, 2-3 мм долги. Плодовите се по 2-15 во едно штитче, зеленикави до кафеави.<ref name="ФлораМак1.6" /> == Во Македонија == Во [[Македонија]] расте по влажни и засенчени места од низините до високите планини. Досега овој вид се посочува само за [[Прилеп]].<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1553}}</ref> == Наводи == {{Наводи}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] a4fydrhuw2zesqyt4ts60uz0t7dlw72 1 1406814 5651147 2026-10-29T09:48:43Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{СЗР}} 5651147 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 0 1406815 5651149 2026-10-29T09:53:37Z BosaFi 115936 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1354895907|Cleome]]“ 5651149 wikitext text/x-wiki '''''Cleome''''' е [[Род (биологија)|род]] на [[Скриеносеменици|скриеносемени растенија]] од [[Семејство (биологија)|семејството]] Cleomaceae.<ref name="kane">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sanjuancollege.edu/pages/953.asp|title=Cleomaceae: ''Cleome'' Family|last=Steve L. O’Kane Jr.|publisher=San Juan College|archive-url=https://web.archive.org/web/20111005162229/http://www.sanjuancollege.edu/pages/953.asp|archive-date=October 5, 2011|accessdate=July 29, 2011}}</ref><ref name="grubben">{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=6jrlyOPfr24C&pg=PA197|title=Plant Resources of Tropical Africa 2: Vegetables|last=G. J. H. Grubben|publisher=PROTA|year=2004|isbn=978-90-5782-147-9|page=197&ndash;198}}</ref> Претходно, било сместено во семејството [[Capparaceae]], сè додека ДНК студиите не откриле дека родовите Cleomaceae се поблиску поврзани со [[Зелки|Brassicaceae]] отколку со Capparaceae. Родот ''sensu stricto'' вклучува околу 170 видови [[Тревесто растение|тревни]] [[Едногодишно растение|едногодишни]] или [[Повеќегодишно растение|повеќегодишни растенија]] и [[Грмушка|грмушки]]. Родот има [[Космополитизам (биологија)|субкосмополитска]] распространетост низ тропските и топлите умерени региони на светот.<ref name="huxley" /> Сепак, неодамнешна ДНК студија не успеала да ги одвои ''Cleome'', ''Podandrogyne'' и ''Polanisia'' еден од друг. == Видови == Прифатени се 199 видови.<ref name="grin2">Germplasm Resources Information Network: [https://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/splist.pl?2686 ''Cleome'' list] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20090120155739/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/splist.pl?2686|date=2009-01-20}}</ref>   == Одгледување и употреба == [[File:Cleome_chelidonii_in_AP_W_IMG_9951.jpg|мини|193x193пкс| ''[[Cleome chelidonii]]'' на езерото Почарам, [[Андра Прадеш]], Индија]] ''Cleome gynandra'' се користи како градинарска култура. ''C. houtteana'' e украсно растение со виолетови, розови или бели цветови. == Галерија на видови == {{Стерео слика|image=Cleocr.jpg|caption='''Cleome seeds resemble snail shells'''|width=450|height=180}} == Наводи == {{Наводи|2}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] 376y8dkysslrzpvpvrsztj41jbn49hg 5651155 5651149 2026-10-29T09:59:51Z BosaFi 115936 5651155 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Cleome (Spider Flower) in Gavi.jpg | image_caption = ''[[Cleome houtteana]]'' | taxon = Cleome | authority = [[L.]] |synonyms = {{collapsible list | *''Aldenella'' <small>Greene</small> *''Andinocleome'' <small>Iltis & Cochrane</small> *''Anomalostemon'' <small>Klotzsch</small> *''Areocleome'' <small>R.L.Barrett & Roalson</small> *''Arivela'' <small>Raf.</small> *''Atalanta'' <small>(Nutt.) Raf.</small> *''Aubion'' <small>Raf.</small> *''Buhsea'' <small>Bunge</small> *''Carsonia'' <small>Greene</small> *''Celome'' <small>Greene</small> *''Chilocalyx'' <small>Klotzsch</small> *''Cleoserrata'' <small>Iltis</small> *''Coalisina'' <small>Raf.</small> *''Cochranella'' {{small|E.M.McGinty & Roalson (2020)}} *''Corynandra'' <small>Schrad. ex Spreng.</small> *''Cristatella'' <small>Nutt.</small> *''Cyrbasium'' <small>Endl.</small> *''Dactylaena'' {{small|Schrad. ex Schult. & Schult.f. (1829)}} *''Decastemon'' <small>Klotzsch</small> *''Dianthera'' <small>Klotzsch</small> *''Diorimasperma'' <small>Raf.</small> *''Dipterygium'' <small>Decne.</small> *''Dispara'' <small>Raf.</small> *''Gilgella'' <small>Roalson & J.C.Hall</small> *''Gynandropsis'' <small>DC.</small> *''Haptocarpum'' <small>Ule</small> *''Hemiscola'' <small>Raf.</small> *''Iltisiella'' {{small|Soares Neto & Roalson (2020)}} *''Isexina'' <small>Raf.</small> *''Jacksonia'' <small>Raf. ex Greene</small> *''Justago'' <small>Kuntze</small> *''Kersia'' <small>Roalson & J.C.Hall</small> *''Lagansa'' <small>Rumph. ex Raf.</small> *''Melidiscus'' <small>Raf.</small> *''Micambe'' <small>Adans.</small> *''Mitostylis'' <small>Raf.</small> *''Neocleome'' <small>Small</small> *''Oncufis'' <small>Raf.</small> *''Pedicellaria'' <small>Schrank</small> *''Pericla'' <small>Raf.</small> *''Physostemon'' <small>Mart.</small> *''Podandrogyne'' <small>Ducke</small> *''Podogyne'' <small>Hoffmanns.</small> *''Polanisia'' <small>Raf.</small> *''Pterocleome'' {{small|Iltis ex E.M.McGinty & Roalson (2020)}} *''Pteroloma'' <small>Hochst. & Steud.</small> *''Puccionia'' <small>Chiov.</small> *''Roeperia'' <small>F.Muell.</small> *''Rorida'' <small>J.F.Gmel.</small> *''Roridula'' <small>Forssk.</small> *''Scolosperma'' <small>Raf.</small> *''Sieruela'' <small>Raf.</small> *''Siliquaria'' <small>Forssk.</small> *''Sinapistrum'' <small>Mill.</small> *''Stylidocleome'' <small>Roalson & J.C.Hall</small> *''Stylista'' <small>Raf.</small> *''Symphyostemon'' <small>Klotzsch</small> *''Tarenaya'' <small>Raf.</small> *''Tetratelia'' <small>Sond.</small> *''Thulinella'' <small>Roalson & J.C.Hall</small> *''Triandrophora'' <small>O.Schwarz</small> }} |synonyms_ref =<ref name = powo>{{cite web |url=http://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30009982-2#synonyms |title=''Cleome'' L. |author=<!--Not stated--> |date=2017 |website=Plants of the World Online |publisher=Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew |access-date=4 December 2023}}</ref> }} '''''Cleome''''' е [[Род (биологија)|род]] на [[Скриеносеменици|скриеносемени растенија]] од [[Семејство (биологија)|семејството]] Cleomaceae.<ref name="kane">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sanjuancollege.edu/pages/953.asp|title=Cleomaceae: ''Cleome'' Family|last=Steve L. O’Kane Jr.|publisher=San Juan College|archive-url=https://web.archive.org/web/20111005162229/http://www.sanjuancollege.edu/pages/953.asp|archive-date=October 5, 2011|accessdate=July 29, 2011}}</ref><ref name="grubben">{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=6jrlyOPfr24C&pg=PA197|title=Plant Resources of Tropical Africa 2: Vegetables|last=G. J. H. Grubben|publisher=PROTA|year=2004|isbn=978-90-5782-147-9|page=197&ndash;198}}</ref> Претходно, било сместено во семејството [[Capparaceae]], сè додека ДНК студиите не откриле дека родовите Cleomaceae се поблиску поврзани со [[Зелки|Brassicaceae]] отколку со Capparaceae. Родот ''sensu stricto'' вклучува околу 170 видови [[Тревесто растение|тревни]] [[Едногодишно растение|едногодишни]] или [[Повеќегодишно растение|повеќегодишни растенија]] и [[Грмушка|грмушки]]. Родот има [[Космополитизам (биологија)|субкосмополитска]] распространетост низ тропските и топлите умерени региони на светот.<ref name="huxley" /> Сепак, неодамнешна ДНК студија не успеала да ги одвои ''Cleome'', ''Podandrogyne'' и ''Polanisia'' еден од друг. == Опис == Едногодишни жлездесто-влакнести растенија. Листовите тројни и без прилисници. Цветовите зигоморфни, групирани во долго гроздовидно соцветие. Чашкините ливчиња 4 и бргу отпаѓаат. Венечните ливчиња 4. Прашниците 6. Плодникот од 2 плодни листа. Плодот линејна кутијка со повеќе семки. Гинофорот кус.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=567}}</ref> == Видови == Прифатени се 199 видови.<ref name="grin2">Germplasm Resources Information Network: [https://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/splist.pl?2686 ''Cleome'' list] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20090120155739/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/splist.pl?2686|date=2009-01-20}}</ref> {{div col|colwidth=20em}} *''[[Cleome aculeata]]'' {{small|L.}} – tropical *''[[Cleome africana]]'' {{small|Botsch.}} *''[[Cleome afrospina]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome albescens]]'' {{small|Franch.}} *''[[Cleome aldenella]]'' {{small|W.R.Ernst}} *''[[Cleome allamanii]]'' {{small|Chiov.}} *''[[Cleome amblyocarpa]]'' {{small|Barratte & Murb.}} *''[[Cleome angulata]]'' {{small|(DC.) Schult. & Schult.f.}} – western India and Java *''[[Cleome angustifolia]]'' {{small|Forssk.}} – African – {{C4}} *''[[Cleome anomala]]'' {{small|Kunth}} – neotropical *''[[Cleome arabica]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome arenitensis]]'' {{small|Craven, Lepschi & Fryxell}} *''[[Cleome ariana]]'' {{small|Hedge & Lamond}} *''[[Cleome aspera]]'' {{small|J.Koenig ex DC.}} *''[[Cleome atropurpurea]]'' {{small|Schott}} *''[[Cleome augustinensis]]'' {{small|(Hochr.) Briq.}} *''[[Cleome bahiana]]'' {{small|(Iltis & Costa-e-Silva ex Soares Neto & Roalson) ined.}} *''[[Cleome bahiensis]]'' {{small|(Ule) Christenh. & Byng}} *''[[Cleome bicolor]]'' {{small|Gardner}} *''[[Cleome bojeri]]'' {{small|Hadj-Moust.}} *''[[Cleome boliviensis]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome bororensis]]'' {{small|(Klotzsch) Oliv.}} *''[[Cleome brachiata]]'' {{small|(Bojer) Briq.}} *''[[Cleome brachycarpa]]'' {{small|Vahl ex DC.}} *''[[Cleome brachystyla]]'' {{small|Deflers}} *''[[Cleome brevipetiolata]]'' {{small|D.F.Chamb. & Lamond}} *''[[Cleome briquetii]]'' {{small|Polhill}} *''[[Cleome bundeica]]'' {{small|P.S.Short}} *''[[Cleome burttii]]'' {{small|R.A.Graham}} *''[[Cleome carnosa]]'' {{small|(Pax) Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome chapalensis]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome chelidonii]]'' {{small|L.f.}} *''[[Cleome chilensis]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome chiriquensis]]'' {{small|(Standl.) Govaerts}} *''[[Cleome chodatiana]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome chrysantha]]'' {{small|Decne.}} *''[[Cleome cleomoides]]'' {{small|(F.Muell.) Iltis}} *''[[Cleome coccinea]]'' {{small|(Benth.) Govaerts}} *''[[Cleome coeruleorosea]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome coluteoides]]'' {{small|Boiss.}} *''[[Cleome conrathii]]'' {{small|Burtt Davy}} *''[[Cleome cordobensis]]'' {{small|Eichler ex Griseb.}} *''[[Cleome cornus-africani]]'' {{small|(Thulin) Thulin}} *''[[Cleome costaricensis]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome crenopetala]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome decipiens]]'' {{small|Triana & Planch.}} *''[[Cleome densiflora]]'' {{small|(Benth.) Triana & Planch.}} *''[[Cleome densifolia]]'' {{small|C.H.Wright}} *''[[Cleome diffusa]]'' {{small|Banks ex DC.}} *''[[Cleome dodecandra]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome domingensis]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome drepanocarpa]]'' {{small|O.Schwartz}} *''[[Cleome droserifolia]]'' {{small|Forssk. (Delile)}} *''[[Cleome dumosa]]'' {{small|Baker}} *''[[Cleome × ecuadorica]]'' {{small|Heilborn}} *''[[Cleome elegantissima]]'' {{small|Briq.}} *''[[Cleome eosina]]'' {{small|J.F.Macbr.}} *''[[Cleome erosa]]'' {{small|(Nutt.) Eaton}} *''[[Cleome felina]]'' {{small|L.f.}} *''[[Cleome flava]]'' {{small|Banks ex DC.}} *''[[Cleome foliosa]]'' {{small|Hook.f.}} *''[[Cleome formosa]]'' {{small|(Cochrane) N.Zamora}} *''[[Cleome fosteriana]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome frutescens]]'' {{small|Aubl.}} *''[[Cleome gallaensis]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome gigantea]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome glandulosa]]'' {{small|Ruiz & Pav. ex DC.}} *''[[Cleome glaucescens]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome gobica]]'' {{small|Grubov}} *''[[Cleome gordjaginii]]'' {{small|Popov}} *''[[Cleome gossweileri]]'' {{small|Exell}} *''[[Cleome guaranitica]]'' {{small|(Chodat & Hassl.) Briq.}} *''[[Cleome guianensis]]'' {{small|Aubl.}} *''[[Cleome gynandra]]'' {{small|L.}} – {{C4}} *''[[Cleome hadramautica]]'' {{small|Thulin}} *''[[Cleome hanburyana]]'' {{small|Penz.}} *''[[Cleome hemsleyana]]'' {{small|(Bullock) Iltis}} *''[[Cleome heratensis]]'' {{small|Bunge & Bien. ex Boiss.}} *''[[Cleome hirta]]'' {{small|(Klotzsch) Oliv.}} *''[[Cleome hispidula]]'' {{small|(DC.) Govaerts}} *''[[Cleome horrida]]'' {{small|Mart. ex Schult. & Schult.f.}} *''[[Cleome houstonii]]'' {{small|R.Br.}} *''[[Cleome houtteana]]'' {{small|Schltdl.}} *''[[Cleome humilis]]'' {{small|Rose}} *''[[Cleome iberica]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome iberidella]]'' {{small|Welw. ex Oliv.}} *''[[Cleome inermis]]'' {{small|Malme}} *''[[Cleome insolata]]'' {{small|P.S.Short}} *''[[Cleome jamesii]]'' {{small|(Torr. & A.Gray) Govaerts}} *''[[Cleome jamesonii]]'' {{small|Briq.}} *''[[Cleome kalachariensis]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome karachiensis]]'' {{small|S.Riaz, Abid & Qaiser}} *''[[Cleome karjaginii]]'' {{small|Tzvelev}} *''[[Cleome kelleriana]]'' {{small|(Schinz) Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome kenneallyi]]'' {{small|Hewson}} *''[[Cleome kermesina]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome kersiana]]'' {{small|Thulin}} *''[[Cleome khorassanica]]'' {{small|Bunge & Bien. ex Boiss.}} *''[[Cleome laburnifolia]]'' {{small|Roessler}} *''[[Cleome lanceolata]]'' {{small|(Mart. & Zucc.) H.H.Iltis}} *''[[Cleome latifolia]]'' {{small|Vahl ex DC.}} *''[[Cleome lechleri]]'' {{small|Eichler}} *''[[Cleome leptorachis]]'' {{small|Linden & Planch.}} *''[[Cleome lilloi]]'' {{small|M.Gómez}} *''[[Cleome limmenensis]]'' {{small|P.S.Short}} *''[[Cleome limoneolens]]'' {{small|J.F.Macbr.}} *''[[Cleome linophylla]]'' {{small|(O.Schwarz) Pax & K.Hoffm.}} *''[[Cleome lipskyi]]'' {{small|Popov}} *''[[Cleome longifolia]]'' {{small|C.Presl}} *''[[Cleome longipes]]'' {{small|Lamb. ex DC.}} *''[[Cleome lophosperma]]'' {{small|P.S.Short}} *''[[Cleome macradenia]]'' {{small|Schweinf.}} *''[[Cleome macrophylla]]'' {{small|(Klotzsch) Briq.}} *''[[Cleome macrorhiza]]'' {{small|C.Wright}} *''[[Cleome maculata]]'' {{small|(Sond.) Szyszył.}} *''[[Cleome magnifica]]'' {{small|Briq.}} *''[[Cleome mathewsii]]'' {{small|Briq.}} *''[[Cleome melanosperma]]'' {{small|S.Watson}} *''[[Cleome microaustralica]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome microcarpa]]'' {{small|Ule}} *''[[Cleome monandra]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome monophylla]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome monophylloides]]'' {{small|R.Wilczek}} *''[[Cleome moricandii]]'' {{small|Briq.}} *''[[Cleome moritziana]]'' {{small|Klotzsch ex Eichler}} *''[[Cleome mossamedensis]]'' {{small|Exell & Mendonça}} *''[[Cleome niamniamensis]]'' {{small|Schweinf. & Gilg}} *''[[Cleome oligandra]]'' {{small|Kers}} *''[[Cleome omanensis]]'' {{small|(D.F.Chamb. & Lamond) Thulin}} *''[[Cleome ornithopodioides]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome oxalidea]]'' {{small|F.Muell.}} – {{C4}} *''[[Cleome oxypetala]]'' {{small|Boiss.}} *''[[Cleome oxyphylla]]'' {{small|Burch.}} *''[[Cleome pakistanica]]'' {{small|(Jafri) Khatoon & A.Perveen}} *''[[Cleome pallida]]'' {{small|Kotschy}} *''[[Cleome paludosa]]'' {{small|Willd. ex Eichler}} *''[[Cleome paradoxa]]'' {{small|R.Br. ex DC.}} *''[[Cleome parviflora]]'' {{small|Kunth}} *''[[Cleome parviflora]]'' {{small|Kunth}} *''[[Cleome parvipetala]]'' {{small|R.A.Graham}} *''[[Cleome parvisepala]]'' {{small|Heilborn}} *''[[Cleome parvula]]'' {{small|R.A.Graham}} *''[[Cleome paxii]]'' {{small|(Schinz) Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome perrieri]]'' {{small|Hadj-Moust.}} *''[[Cleome pilosa]]'' {{small|Benth.}} *''[[Cleome polyanthera]]'' {{small|Schweinf. & Gilg}} *''[[Cleome polytricha]]'' {{small|Franch.}} *''[[Cleome postrata]]'' {{small|D.Subram.}} *''[[Cleome procumbens]]'' {{small|Jacq.}} *''[[Cleome puberula]]'' {{small|Triana & Planch.}} *''[[Cleome puccionia]]'' {{small|Christenh. & Byng}} *''[[Cleome pulchella]]'' {{small|(Lindl.) Schult. & Schult.f.}} *''[[Cleome quinquenervia]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome ramosissima]]'' {{small|Parl. ex Webb}} *''[[Cleome regnellii]]'' {{small|Eichler}} *''[[Cleome rosea]]'' {{small|Vahl ex DC.}} *''[[Cleome rostrata]]'' {{small|Bobrov}} *''[[Cleome rotundifolia]]'' {{small|(Mart. & Zucc.) Iltis}} *''[[Cleome rubella]]'' {{small|Burch.}} *''[[Cleome rutidosperma]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome rubelloides]]'' {{small|Kers}} *''[[Cleome rupicola]]'' {{small|Vicary}} *''[[Cleome scaposa]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome schimperi]]'' {{small|Pax}} *''[[Cleome schlechteri]]'' {{small|Briq.}} *''[[Cleome semitetrandra]]'' {{small|Sond.}} *''[[Cleome serrata]]'' {{small|Jacq.}} *''[[Cleome siliculifera]]'' {{small|Eichler}} *''[[Cleome silvatica]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome simplicifolia]]'' {{small|(Cambess.) Hook.f. & Thomson}} *''[[Cleome socotrana]]'' {{small|Balf.f.}} *''[[Cleome speciosa]]'' {{small|Raf.}} *''[[Cleome spinosa]]'' {{small|Jacq.}} *''[[Cleome stenopetala]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome stenophylla]]'' {{small|Klotzsch ex Urban}} *''[[Cleome steveniana]]'' {{small|Schult. & Schult.f.}} *''[[Cleome stricta]]'' {{small|(Klotzsch) R.A.Graham}} *''[[Cleome strigosa]]'' {{small|(Bojer) Oliv.}} *''[[Cleome stylosa]]'' {{small|Eichler}} *''[[Cleome suffruticosa]]'' {{small|Schinz}} *''[[Cleome tenella]]'' {{small|L.f.}} *''[[Cleome tenuifolia]]'' {{small|(Mart. & Zucc.) Iltis}} *''[[Cleome tenuis]]'' {{small|S.Watson}} *''[[Cleome tetrandra]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome titubans]]'' {{small|Speg.}} *''[[Cleome tomentella]]'' {{small|Popov}} *''[[Cleome torticarpa]]'' {{small|Iltis & T.Ruíz}} *''[[Cleome trachycarpa]]'' {{small|Klotzsch ex Eichler}} *''[[Cleome trachysperma]]'' {{small|(Torr. & A.Gray) Pax & K.Hoffm.}} *''[[Cleome tucumanensis]]'' {{small|H.H.Iltis}} *''[[Cleome turkmena]]'' {{small|Bobrov}} *''[[Cleome uncifera]]'' {{small|Kers}} *''[[Cleome uniglandulosa]]'' {{small|Cav.}} *''[[Cleome usambarica]]'' {{small|Pax}} *''[[Cleome vahliana]]'' {{small|Fresen.}} *''[[Cleome violacea]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome virens]]'' {{small|J.F.Macbr.}} *''[[Cleome viscosa]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome werdermannii]]'' {{small|Alf.Ernst}} *''[[Cleome yunnanensis]]'' {{small|W.W.Sm.}} {{div col end}} == Одгледување и употреба == [[File:Cleome_chelidonii_in_AP_W_IMG_9951.jpg|мини|193x193пкс| ''[[Cleome chelidonii]]'' на езерото Почарам, [[Андра Прадеш]], Индија]] ''Cleome gynandra'' се користи како градинарска култура. ''C. houtteana'' e украсно растение со виолетови, розови или бели цветови. == Галерија на видови == <gallery> Податотека:Cleome_chelidonii_plant.jpg|''[[Cleome chelidonii]]'' Податотека:Cleome_foliosa_IMG_8601.JPG|''Cleome foliosa'' Податотека:Starr_061128-1587_Cleome_gynandra.jpg|''[[Cleome gynandra]]'' Податотека:Spider_flower_--_Cleome_'Inncleosr'_Senorita_Rosalita.jpg|''Cleome 'Inncleosr' Senorita Rosalita'' Податотека:Tarenaya_hassleriana_o_Cleome_Hassleriana_o_Cleome_Spinosa.jpg|''[[Cleome houtteana]]'' Податотека:Cleome_monophylla_W3_IMG_1882.jpg|''[[Cleome monophylla]]'' Податотека:Cleome_oxyphylla_var._oxyphylla_1DS-II_7380.jpg|''[[Cleome oxyphylla]]'' Податотека:Cleome_rutidosperma_05859.jpg|''[[Cleome rutidosperma]]'' Податотека:Cleome_spinosa_2012.jpg|''[[Cleome spinosa]]'' Податотека:Cleome_viscosa_by_kadavoor.jpg|''[[Cleome viscosa]]'' </gallery>{{Стерео слика|image=Cleocr.jpg|caption='''Cleome seeds resemble snail shells'''|width=450|height=180}} == Наводи == {{Наводи|2}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] 0kbgd3arx4bru1f2qbzacnpo41ga4cg 5651156 5651155 2026-10-29T10:00:23Z BosaFi 115936 5651156 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Cleome (Spider Flower) in Gavi.jpg | image_caption = ''[[Cleome houtteana]]'' | taxon = Cleome | authority = [[L.]] |synonyms = {{collapsible list | *''Aldenella'' <small>Greene</small> *''Andinocleome'' <small>Iltis & Cochrane</small> *''Anomalostemon'' <small>Klotzsch</small> *''Areocleome'' <small>R.L.Barrett & Roalson</small> *''Arivela'' <small>Raf.</small> *''Atalanta'' <small>(Nutt.) Raf.</small> *''Aubion'' <small>Raf.</small> *''Buhsea'' <small>Bunge</small> *''Carsonia'' <small>Greene</small> *''Celome'' <small>Greene</small> *''Chilocalyx'' <small>Klotzsch</small> *''Cleoserrata'' <small>Iltis</small> *''Coalisina'' <small>Raf.</small> *''Cochranella'' {{small|E.M.McGinty & Roalson (2020)}} *''Corynandra'' <small>Schrad. ex Spreng.</small> *''Cristatella'' <small>Nutt.</small> *''Cyrbasium'' <small>Endl.</small> *''Dactylaena'' {{small|Schrad. ex Schult. & Schult.f. (1829)}} *''Decastemon'' <small>Klotzsch</small> *''Dianthera'' <small>Klotzsch</small> *''Diorimasperma'' <small>Raf.</small> *''Dipterygium'' <small>Decne.</small> *''Dispara'' <small>Raf.</small> *''Gilgella'' <small>Roalson & J.C.Hall</small> *''Gynandropsis'' <small>DC.</small> *''Haptocarpum'' <small>Ule</small> *''Hemiscola'' <small>Raf.</small> *''Iltisiella'' {{small|Soares Neto & Roalson (2020)}} *''Isexina'' <small>Raf.</small> *''Jacksonia'' <small>Raf. ex Greene</small> *''Justago'' <small>Kuntze</small> *''Kersia'' <small>Roalson & J.C.Hall</small> *''Lagansa'' <small>Rumph. ex Raf.</small> *''Melidiscus'' <small>Raf.</small> *''Micambe'' <small>Adans.</small> *''Mitostylis'' <small>Raf.</small> *''Neocleome'' <small>Small</small> *''Oncufis'' <small>Raf.</small> *''Pedicellaria'' <small>Schrank</small> *''Pericla'' <small>Raf.</small> *''Physostemon'' <small>Mart.</small> *''Podandrogyne'' <small>Ducke</small> *''Podogyne'' <small>Hoffmanns.</small> *''Polanisia'' <small>Raf.</small> *''Pterocleome'' {{small|Iltis ex E.M.McGinty & Roalson (2020)}} *''Pteroloma'' <small>Hochst. & Steud.</small> *''Puccionia'' <small>Chiov.</small> *''Roeperia'' <small>F.Muell.</small> *''Rorida'' <small>J.F.Gmel.</small> *''Roridula'' <small>Forssk.</small> *''Scolosperma'' <small>Raf.</small> *''Sieruela'' <small>Raf.</small> *''Siliquaria'' <small>Forssk.</small> *''Sinapistrum'' <small>Mill.</small> *''Stylidocleome'' <small>Roalson & J.C.Hall</small> *''Stylista'' <small>Raf.</small> *''Symphyostemon'' <small>Klotzsch</small> *''Tarenaya'' <small>Raf.</small> *''Tetratelia'' <small>Sond.</small> *''Thulinella'' <small>Roalson & J.C.Hall</small> *''Triandrophora'' <small>O.Schwarz</small> }} |synonyms_ref =<ref name = powo>{{cite web |url=http://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30009982-2#synonyms |title=''Cleome'' L. |author=<!--Not stated--> |date=2017 |website=Plants of the World Online |publisher=Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew |access-date=4 December 2023}}</ref> }} '''''Cleome''''' е [[Род (биологија)|род]] на [[Скриеносеменици|скриеносемени растенија]] од [[Семејство (биологија)|семејството]] Cleomaceae.<ref name="kane">{{Наведена мрежна страница|url=http://www.sanjuancollege.edu/pages/953.asp|title=Cleomaceae: ''Cleome'' Family|last=Steve L. O’Kane Jr.|publisher=San Juan College|archive-url=https://web.archive.org/web/20111005162229/http://www.sanjuancollege.edu/pages/953.asp|archive-date=October 5, 2011|accessdate=July 29, 2011}}</ref><ref name="grubben">{{Наведена книга|url=https://books.google.com/books?id=6jrlyOPfr24C&pg=PA197|title=Plant Resources of Tropical Africa 2: Vegetables|last=G. J. H. Grubben|publisher=PROTA|year=2004|isbn=978-90-5782-147-9|page=197&ndash;198}}</ref> Претходно, било сместено во семејството [[Capparaceae]], сè додека ДНК студиите не откриле дека родовите Cleomaceae се поблиску поврзани со [[Зелки|Brassicaceae]] отколку со Capparaceae. Родот ''sensu stricto'' вклучува околу 170 видови [[Тревесто растение|тревни]] [[Едногодишно растение|едногодишни]] или [[Повеќегодишно растение|повеќегодишни растенија]] и [[Грмушка|грмушки]]. Родот има [[Космополитизам (биологија)|субкосмополитска]] распространетост низ тропските и топлите умерени региони на светот. Сепак, неодамнешна ДНК студија не успеала да ги одвои ''Cleome'', ''Podandrogyne'' и ''Polanisia'' еден од друг. == Опис == Едногодишни жлездесто-влакнести растенија. Листовите тројни и без прилисници. Цветовите зигоморфни, групирани во долго гроздовидно соцветие. Чашкините ливчиња 4 и бргу отпаѓаат. Венечните ливчиња 4. Прашниците 6. Плодникот од 2 плодни листа. Плодот линејна кутијка со повеќе семки. Гинофорот кус.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=567}}</ref> == Видови == Прифатени се 199 видови.<ref name="grin2">Germplasm Resources Information Network: [https://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/splist.pl?2686 ''Cleome'' list] {{Семарх|url=https://web.archive.org/web/20090120155739/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/splist.pl?2686|date=2009-01-20}}</ref> {{div col|colwidth=20em}} *''[[Cleome aculeata]]'' {{small|L.}} – tropical *''[[Cleome africana]]'' {{small|Botsch.}} *''[[Cleome afrospina]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome albescens]]'' {{small|Franch.}} *''[[Cleome aldenella]]'' {{small|W.R.Ernst}} *''[[Cleome allamanii]]'' {{small|Chiov.}} *''[[Cleome amblyocarpa]]'' {{small|Barratte & Murb.}} *''[[Cleome angulata]]'' {{small|(DC.) Schult. & Schult.f.}} – western India and Java *''[[Cleome angustifolia]]'' {{small|Forssk.}} – African – {{C4}} *''[[Cleome anomala]]'' {{small|Kunth}} – neotropical *''[[Cleome arabica]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome arenitensis]]'' {{small|Craven, Lepschi & Fryxell}} *''[[Cleome ariana]]'' {{small|Hedge & Lamond}} *''[[Cleome aspera]]'' {{small|J.Koenig ex DC.}} *''[[Cleome atropurpurea]]'' {{small|Schott}} *''[[Cleome augustinensis]]'' {{small|(Hochr.) Briq.}} *''[[Cleome bahiana]]'' {{small|(Iltis & Costa-e-Silva ex Soares Neto & Roalson) ined.}} *''[[Cleome bahiensis]]'' {{small|(Ule) Christenh. & Byng}} *''[[Cleome bicolor]]'' {{small|Gardner}} *''[[Cleome bojeri]]'' {{small|Hadj-Moust.}} *''[[Cleome boliviensis]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome bororensis]]'' {{small|(Klotzsch) Oliv.}} *''[[Cleome brachiata]]'' {{small|(Bojer) Briq.}} *''[[Cleome brachycarpa]]'' {{small|Vahl ex DC.}} *''[[Cleome brachystyla]]'' {{small|Deflers}} *''[[Cleome brevipetiolata]]'' {{small|D.F.Chamb. & Lamond}} *''[[Cleome briquetii]]'' {{small|Polhill}} *''[[Cleome bundeica]]'' {{small|P.S.Short}} *''[[Cleome burttii]]'' {{small|R.A.Graham}} *''[[Cleome carnosa]]'' {{small|(Pax) Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome chapalensis]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome chelidonii]]'' {{small|L.f.}} *''[[Cleome chilensis]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome chiriquensis]]'' {{small|(Standl.) Govaerts}} *''[[Cleome chodatiana]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome chrysantha]]'' {{small|Decne.}} *''[[Cleome cleomoides]]'' {{small|(F.Muell.) Iltis}} *''[[Cleome coccinea]]'' {{small|(Benth.) Govaerts}} *''[[Cleome coeruleorosea]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome coluteoides]]'' {{small|Boiss.}} *''[[Cleome conrathii]]'' {{small|Burtt Davy}} *''[[Cleome cordobensis]]'' {{small|Eichler ex Griseb.}} *''[[Cleome cornus-africani]]'' {{small|(Thulin) Thulin}} *''[[Cleome costaricensis]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome crenopetala]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome decipiens]]'' {{small|Triana & Planch.}} *''[[Cleome densiflora]]'' {{small|(Benth.) Triana & Planch.}} *''[[Cleome densifolia]]'' {{small|C.H.Wright}} *''[[Cleome diffusa]]'' {{small|Banks ex DC.}} *''[[Cleome dodecandra]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome domingensis]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome drepanocarpa]]'' {{small|O.Schwartz}} *''[[Cleome droserifolia]]'' {{small|Forssk. (Delile)}} *''[[Cleome dumosa]]'' {{small|Baker}} *''[[Cleome × ecuadorica]]'' {{small|Heilborn}} *''[[Cleome elegantissima]]'' {{small|Briq.}} *''[[Cleome eosina]]'' {{small|J.F.Macbr.}} *''[[Cleome erosa]]'' {{small|(Nutt.) Eaton}} *''[[Cleome felina]]'' {{small|L.f.}} *''[[Cleome flava]]'' {{small|Banks ex DC.}} *''[[Cleome foliosa]]'' {{small|Hook.f.}} *''[[Cleome formosa]]'' {{small|(Cochrane) N.Zamora}} *''[[Cleome fosteriana]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome frutescens]]'' {{small|Aubl.}} *''[[Cleome gallaensis]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome gigantea]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome glandulosa]]'' {{small|Ruiz & Pav. ex DC.}} *''[[Cleome glaucescens]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome gobica]]'' {{small|Grubov}} *''[[Cleome gordjaginii]]'' {{small|Popov}} *''[[Cleome gossweileri]]'' {{small|Exell}} *''[[Cleome guaranitica]]'' {{small|(Chodat & Hassl.) Briq.}} *''[[Cleome guianensis]]'' {{small|Aubl.}} *''[[Cleome gynandra]]'' {{small|L.}} – {{C4}} *''[[Cleome hadramautica]]'' {{small|Thulin}} *''[[Cleome hanburyana]]'' {{small|Penz.}} *''[[Cleome hemsleyana]]'' {{small|(Bullock) Iltis}} *''[[Cleome heratensis]]'' {{small|Bunge & Bien. ex Boiss.}} *''[[Cleome hirta]]'' {{small|(Klotzsch) Oliv.}} *''[[Cleome hispidula]]'' {{small|(DC.) Govaerts}} *''[[Cleome horrida]]'' {{small|Mart. ex Schult. & Schult.f.}} *''[[Cleome houstonii]]'' {{small|R.Br.}} *''[[Cleome houtteana]]'' {{small|Schltdl.}} *''[[Cleome humilis]]'' {{small|Rose}} *''[[Cleome iberica]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome iberidella]]'' {{small|Welw. ex Oliv.}} *''[[Cleome inermis]]'' {{small|Malme}} *''[[Cleome insolata]]'' {{small|P.S.Short}} *''[[Cleome jamesii]]'' {{small|(Torr. & A.Gray) Govaerts}} *''[[Cleome jamesonii]]'' {{small|Briq.}} *''[[Cleome kalachariensis]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome karachiensis]]'' {{small|S.Riaz, Abid & Qaiser}} *''[[Cleome karjaginii]]'' {{small|Tzvelev}} *''[[Cleome kelleriana]]'' {{small|(Schinz) Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome kenneallyi]]'' {{small|Hewson}} *''[[Cleome kermesina]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome kersiana]]'' {{small|Thulin}} *''[[Cleome khorassanica]]'' {{small|Bunge & Bien. ex Boiss.}} *''[[Cleome laburnifolia]]'' {{small|Roessler}} *''[[Cleome lanceolata]]'' {{small|(Mart. & Zucc.) H.H.Iltis}} *''[[Cleome latifolia]]'' {{small|Vahl ex DC.}} *''[[Cleome lechleri]]'' {{small|Eichler}} *''[[Cleome leptorachis]]'' {{small|Linden & Planch.}} *''[[Cleome lilloi]]'' {{small|M.Gómez}} *''[[Cleome limmenensis]]'' {{small|P.S.Short}} *''[[Cleome limoneolens]]'' {{small|J.F.Macbr.}} *''[[Cleome linophylla]]'' {{small|(O.Schwarz) Pax & K.Hoffm.}} *''[[Cleome lipskyi]]'' {{small|Popov}} *''[[Cleome longifolia]]'' {{small|C.Presl}} *''[[Cleome longipes]]'' {{small|Lamb. ex DC.}} *''[[Cleome lophosperma]]'' {{small|P.S.Short}} *''[[Cleome macradenia]]'' {{small|Schweinf.}} *''[[Cleome macrophylla]]'' {{small|(Klotzsch) Briq.}} *''[[Cleome macrorhiza]]'' {{small|C.Wright}} *''[[Cleome maculata]]'' {{small|(Sond.) Szyszył.}} *''[[Cleome magnifica]]'' {{small|Briq.}} *''[[Cleome mathewsii]]'' {{small|Briq.}} *''[[Cleome melanosperma]]'' {{small|S.Watson}} *''[[Cleome microaustralica]]'' {{small|Iltis}} *''[[Cleome microcarpa]]'' {{small|Ule}} *''[[Cleome monandra]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome monophylla]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome monophylloides]]'' {{small|R.Wilczek}} *''[[Cleome moricandii]]'' {{small|Briq.}} *''[[Cleome moritziana]]'' {{small|Klotzsch ex Eichler}} *''[[Cleome mossamedensis]]'' {{small|Exell & Mendonça}} *''[[Cleome niamniamensis]]'' {{small|Schweinf. & Gilg}} *''[[Cleome oligandra]]'' {{small|Kers}} *''[[Cleome omanensis]]'' {{small|(D.F.Chamb. & Lamond) Thulin}} *''[[Cleome ornithopodioides]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome oxalidea]]'' {{small|F.Muell.}} – {{C4}} *''[[Cleome oxypetala]]'' {{small|Boiss.}} *''[[Cleome oxyphylla]]'' {{small|Burch.}} *''[[Cleome pakistanica]]'' {{small|(Jafri) Khatoon & A.Perveen}} *''[[Cleome pallida]]'' {{small|Kotschy}} *''[[Cleome paludosa]]'' {{small|Willd. ex Eichler}} *''[[Cleome paradoxa]]'' {{small|R.Br. ex DC.}} *''[[Cleome parviflora]]'' {{small|Kunth}} *''[[Cleome parviflora]]'' {{small|Kunth}} *''[[Cleome parvipetala]]'' {{small|R.A.Graham}} *''[[Cleome parvisepala]]'' {{small|Heilborn}} *''[[Cleome parvula]]'' {{small|R.A.Graham}} *''[[Cleome paxii]]'' {{small|(Schinz) Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome perrieri]]'' {{small|Hadj-Moust.}} *''[[Cleome pilosa]]'' {{small|Benth.}} *''[[Cleome polyanthera]]'' {{small|Schweinf. & Gilg}} *''[[Cleome polytricha]]'' {{small|Franch.}} *''[[Cleome postrata]]'' {{small|D.Subram.}} *''[[Cleome procumbens]]'' {{small|Jacq.}} *''[[Cleome puberula]]'' {{small|Triana & Planch.}} *''[[Cleome puccionia]]'' {{small|Christenh. & Byng}} *''[[Cleome pulchella]]'' {{small|(Lindl.) Schult. & Schult.f.}} *''[[Cleome quinquenervia]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome ramosissima]]'' {{small|Parl. ex Webb}} *''[[Cleome regnellii]]'' {{small|Eichler}} *''[[Cleome rosea]]'' {{small|Vahl ex DC.}} *''[[Cleome rostrata]]'' {{small|Bobrov}} *''[[Cleome rotundifolia]]'' {{small|(Mart. & Zucc.) Iltis}} *''[[Cleome rubella]]'' {{small|Burch.}} *''[[Cleome rutidosperma]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome rubelloides]]'' {{small|Kers}} *''[[Cleome rupicola]]'' {{small|Vicary}} *''[[Cleome scaposa]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome schimperi]]'' {{small|Pax}} *''[[Cleome schlechteri]]'' {{small|Briq.}} *''[[Cleome semitetrandra]]'' {{small|Sond.}} *''[[Cleome serrata]]'' {{small|Jacq.}} *''[[Cleome siliculifera]]'' {{small|Eichler}} *''[[Cleome silvatica]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome simplicifolia]]'' {{small|(Cambess.) Hook.f. & Thomson}} *''[[Cleome socotrana]]'' {{small|Balf.f.}} *''[[Cleome speciosa]]'' {{small|Raf.}} *''[[Cleome spinosa]]'' {{small|Jacq.}} *''[[Cleome stenopetala]]'' {{small|Gilg & Gilg-Ben.}} *''[[Cleome stenophylla]]'' {{small|Klotzsch ex Urban}} *''[[Cleome steveniana]]'' {{small|Schult. & Schult.f.}} *''[[Cleome stricta]]'' {{small|(Klotzsch) R.A.Graham}} *''[[Cleome strigosa]]'' {{small|(Bojer) Oliv.}} *''[[Cleome stylosa]]'' {{small|Eichler}} *''[[Cleome suffruticosa]]'' {{small|Schinz}} *''[[Cleome tenella]]'' {{small|L.f.}} *''[[Cleome tenuifolia]]'' {{small|(Mart. & Zucc.) Iltis}} *''[[Cleome tenuis]]'' {{small|S.Watson}} *''[[Cleome tetrandra]]'' {{small|DC.}} *''[[Cleome titubans]]'' {{small|Speg.}} *''[[Cleome tomentella]]'' {{small|Popov}} *''[[Cleome torticarpa]]'' {{small|Iltis & T.Ruíz}} *''[[Cleome trachycarpa]]'' {{small|Klotzsch ex Eichler}} *''[[Cleome trachysperma]]'' {{small|(Torr. & A.Gray) Pax & K.Hoffm.}} *''[[Cleome tucumanensis]]'' {{small|H.H.Iltis}} *''[[Cleome turkmena]]'' {{small|Bobrov}} *''[[Cleome uncifera]]'' {{small|Kers}} *''[[Cleome uniglandulosa]]'' {{small|Cav.}} *''[[Cleome usambarica]]'' {{small|Pax}} *''[[Cleome vahliana]]'' {{small|Fresen.}} *''[[Cleome violacea]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome virens]]'' {{small|J.F.Macbr.}} *''[[Cleome viscosa]]'' {{small|L.}} *''[[Cleome werdermannii]]'' {{small|Alf.Ernst}} *''[[Cleome yunnanensis]]'' {{small|W.W.Sm.}} {{div col end}} == Одгледување и употреба == [[File:Cleome_chelidonii_in_AP_W_IMG_9951.jpg|мини|193x193пкс| ''[[Cleome chelidonii]]'' на езерото Почарам, [[Андра Прадеш]], Индија]] ''Cleome gynandra'' се користи како градинарска култура. ''C. houtteana'' e украсно растение со виолетови, розови или бели цветови. == Галерија на видови == <gallery> Податотека:Cleome_chelidonii_plant.jpg|''[[Cleome chelidonii]]'' Податотека:Cleome_foliosa_IMG_8601.JPG|''Cleome foliosa'' Податотека:Starr_061128-1587_Cleome_gynandra.jpg|''[[Cleome gynandra]]'' Податотека:Spider_flower_--_Cleome_'Inncleosr'_Senorita_Rosalita.jpg|''Cleome 'Inncleosr' Senorita Rosalita'' Податотека:Tarenaya_hassleriana_o_Cleome_Hassleriana_o_Cleome_Spinosa.jpg|''[[Cleome houtteana]]'' Податотека:Cleome_monophylla_W3_IMG_1882.jpg|''[[Cleome monophylla]]'' Податотека:Cleome_oxyphylla_var._oxyphylla_1DS-II_7380.jpg|''[[Cleome oxyphylla]]'' Податотека:Cleome_rutidosperma_05859.jpg|''[[Cleome rutidosperma]]'' Податотека:Cleome_spinosa_2012.jpg|''[[Cleome spinosa]]'' Податотека:Cleome_viscosa_by_kadavoor.jpg|''[[Cleome viscosa]]'' </gallery>{{Стерео слика|image=Cleocr.jpg|caption='''Cleome seeds resemble snail shells'''|width=450|height=180}} == Наводи == {{Наводи|2}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] peh1bqkw04oa3wz3wt1jmvnsnrqsr4l 1 1406816 5651158 2026-10-29T10:14:05Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{СЗР}} 5651158 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 0 1406817 5651160 2026-10-29T10:20:37Z Виолетова 1975 Пренасочување кон [[Anthriscus nemorosa]] 5651160 wikitext text/x-wiki #ПРЕНАСОЧУВАЊЕ [[Anthriscus nemorosa]] d7elbfpx3a0zvve6hrme9qhihgqndw0 0 1406818 5651161 2026-10-29T10:29:50Z Виолетова 1975 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1360920171|Chervil]]“ 5651161 wikitext text/x-wiki '''Крбулица''' ([[науч.]] ''Anthriscus cerefolium'') понекогаш наречен '''француски магдонос''', е деликатна [[Едногодишно растение|годишна]] [[билка]] поврзана со [[Магдонос|магдоносот]]. Најчесто се користи за зачинување јадења со благ вкус, и е состојка на мешавината од француски билки. == Опис == Растенијата растат до 40-70 см. Малите бели цветови формираат мали штитови. Плодот е околу 1&nbsp;см долг, со тенок, набразден врв.<ref name="OBFP">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/newoxfordbookoff00vaug_0|title=The New Oxford Book of Food Plants|last=Vaughan|first=J.G.|last2=Geissler|first2=C.A.|publisher=Oxford University Press|year=1997|isbn=978-0-19-854825-6|url-access=registration}}</ref> {{Галерија|Farmer's Market - Chervil (3497853296).jpg|Свежо растение|Graine de cerfeuil.JPG|Семе}} == Распространетост и живеалиште == Како член на [[штитоцветни]], автохтоната распространетост е неизвесна поради неговата долга историја на одгледување, особено од страна на [[Римско Царство|Римјаните]]. ''Новата Оксфордска книга за прехранбени растенија'' го ограничува нејзиниот автохтон опсег на [[Кавказ]],<ref name="OBFP" /> додека [[Plants of the World Online]] го наведува со поширок автохтон опсег низ централна и југоисточна Европа и југозападна Азија од Швајцарија на запад, до Иран на исток. Во [[Македонија]] расте по == Одгледување == Претпочита ладна и влажна локација.<ref name="TBC">{{Наведена книга|title=The Bountiful Container|last=McGee|first=Rose Marie Nichols|last2=Stuckey|first2=Maggie|publisher=Workman Publishing|year=2002}}</ref> Обично се одгледува како култура во ладна сезона, се сади во рана пролет и доцна есен или во зимска стаклена градина. == Употреба == Ова растение се користи, особено во Франција, за зачинување на месо од [[живина]], морска храна, млад пролетен [[зеленчук]] (како моркови), супи и сосови. Понежен е од магдоносот, има слаб вкус на [[сладок корен]] или [[анасон]].<ref name="S&S">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/simonschustersgu0000simo|title=Simon & Schuster's Guide to Herbs and Spices|last=Gualtiero Simonetti|publisher=Simon & Schuster, Inc|year=1990|isbn=978-0-671-73489-3|editor-last=Stanley Schuler|url-access=registration}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.bbcgoodfood.com/glossary/chervil-glossary|title=Chervil|work=BBC Good Food|language=en}}</ref> Некои готвачи го користат како гарнир.<ref>{{Наведена книга|title=The Professional Chef|last=The Culinary Institute of America|publisher=[[Wiley (publisher)|Wiley]]|year=2011|isbn=978-0-470-42 135-2|edition=9th|location=Hoboken, New Jersey|page=180|author-link=The Culinary Institute of America}}</ref> Има разновидна употреба во народната медицина. Се тврдело дека е корисно како помагало за [[варење]], за намалување на [[Хипертензија|високиот крвен притисок]] и, заедно со [[оцет]], за лекување на икање.<ref name="TBC" /> Освен неговите дигестивни својства, се користи како благ стимуланс.<ref name="S&S" /> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Билки]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] 0s9ver8k75bzzuyr4t1dzxsi1yhs3b9 5651164 5651161 2026-10-29T10:31:18Z Виолетова 1975 5651164 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image = Illustration Anthriscus cerefolium0.jpg |genus = Anthriscus |species = cerefolium |authority = ([[L.]]) [[Hoffm.]]<ref>Gen. Pl. Umbell.: 41 (1814)</ref> |synonyms = *''Anthriscus chaerophyllus'' <small>St.-Lag.</small> *''Anthriscus longirostris'' <small>Bertol.</small> *''Anthriscus sativa'' <small>Besser</small> *''Anthriscus trachysperma'' <small>Rchb. ex Nyman</small> *''Cerefolium sativum'' <small>Besser</small> *''Cerefolium sylvestre'' <small>Besser</small> *''Cerefolium trichospermum'' <small>Besser</small> *''Chaerefolium cerefolium'' <small>(L.) Schinz</small> *''Chaerefolium trichospermum'' <small>(Schinz & Thell.) Stankov</small> *''Chaerophyllum cerefolium'' <small>(L.) Crantz</small> *''Chaerophyllum nemorosum'' <small>Lag. ex DC.</small> *''Chaerophyllum sativum'' <small>Lam.</small> *''Myrrhodes cerefolium'' <small>(L.) Kuntze</small> *''Scandix cerefolium'' <small>L.</small> *''Selinum cerefolium'' <small>(L.) E.H.L.Krause</small> |synonyms_ref =<ref name="POWO">{{cite web |url=http://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:837913-1 |title=''Anthriscus cerefolium'' (L.) Hoffm. |author=<!--Not stated--> |date=2017 |website=Plants of the World Online |publisher=Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew |access-date=12 July 2020 }}</ref> }} '''Крбулица''' ([[науч.]] ''Anthriscus cerefolium'') понекогаш наречен '''француски магдонос''', е деликатна [[Едногодишно растение|годишна]] [[билка]] поврзана со [[Магдонос|магдоносот]]. Најчесто се користи за зачинување јадења со благ вкус, и е состојка на мешавината од француски билки. == Опис == Растенијата растат до 40-70 см. Малите бели цветови формираат мали штитови. Плодот е околу 1&nbsp;см долг, со тенок, набразден врв.<ref name="OBFP">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/newoxfordbookoff00vaug_0|title=The New Oxford Book of Food Plants|last=Vaughan|first=J.G.|last2=Geissler|first2=C.A.|publisher=Oxford University Press|year=1997|isbn=978-0-19-854825-6|url-access=registration}}</ref> {{Галерија|Farmer's Market - Chervil (3497853296).jpg|Свежо растение|Graine de cerfeuil.JPG|Семе}} == Распространетост и живеалиште == Како член на [[штитоцветни]], автохтоната распространетост е неизвесна поради неговата долга историја на одгледување, особено од страна на [[Римско Царство|Римјаните]]. ''Новата Оксфордска книга за прехранбени растенија'' го ограничува нејзиниот автохтон опсег на [[Кавказ]],<ref name="OBFP" /> додека [[Plants of the World Online]] го наведува со поширок автохтон опсег низ централна и југоисточна Европа и југозападна Азија од Швајцарија на запад, до Иран на исток. Во [[Македонија]] расте по == Одгледување == Претпочита ладна и влажна локација.<ref name="TBC">{{Наведена книга|title=The Bountiful Container|last=McGee|first=Rose Marie Nichols|last2=Stuckey|first2=Maggie|publisher=Workman Publishing|year=2002}}</ref> Обично се одгледува како култура во ладна сезона, се сади во рана пролет и доцна есен или во зимска стаклена градина. == Употреба == Ова растение се користи, особено во Франција, за зачинување на месо од [[живина]], морска храна, млад пролетен [[зеленчук]] (како моркови), супи и сосови. Понежен е од магдоносот, има слаб вкус на [[сладок корен]] или [[анасон]].<ref name="S&S">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/simonschustersgu0000simo|title=Simon & Schuster's Guide to Herbs and Spices|last=Gualtiero Simonetti|publisher=Simon & Schuster, Inc|year=1990|isbn=978-0-671-73489-3|editor-last=Stanley Schuler|url-access=registration}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.bbcgoodfood.com/glossary/chervil-glossary|title=Chervil|work=BBC Good Food|language=en}}</ref> Некои готвачи го користат како гарнир.<ref>{{Наведена книга|title=The Professional Chef|last=The Culinary Institute of America|publisher=[[Wiley (publisher)|Wiley]]|year=2011|isbn=978-0-470-42 135-2|edition=9th|location=Hoboken, New Jersey|page=180|author-link=The Culinary Institute of America}}</ref> Има разновидна употреба во народната медицина. Се тврдело дека е корисно како помагало за [[варење]], за намалување на [[Хипертензија|високиот крвен притисок]] и, заедно со [[оцет]], за лекување на икање.<ref name="TBC" /> Освен неговите дигестивни својства, се користи како благ стимуланс.<ref name="S&S" /> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Билки]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] i9o0drmh3iyj9nd91i92r6k3cxg0d2o 5651165 5651164 2026-10-29T10:33:35Z Виолетова 1975 5651165 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image = Illustration Anthriscus cerefolium0.jpg |genus = Anthriscus |species = cerefolium |authority = ([[L.]]) [[Hoffm.]]<ref>Gen. Pl. Umbell.: 41 (1814)</ref> |synonyms = *''Anthriscus chaerophyllus'' <small>St.-Lag.</small> *''Anthriscus longirostris'' <small>Bertol.</small> *''Anthriscus sativa'' <small>Besser</small> *''Anthriscus trachysperma'' <small>Rchb. ex Nyman</small> *''Cerefolium sativum'' <small>Besser</small> *''Cerefolium sylvestre'' <small>Besser</small> *''Cerefolium trichospermum'' <small>Besser</small> *''Chaerefolium cerefolium'' <small>(L.) Schinz</small> *''Chaerefolium trichospermum'' <small>(Schinz & Thell.) Stankov</small> *''Chaerophyllum cerefolium'' <small>(L.) Crantz</small> *''Chaerophyllum nemorosum'' <small>Lag. ex DC.</small> *''Chaerophyllum sativum'' <small>Lam.</small> *''Myrrhodes cerefolium'' <small>(L.) Kuntze</small> *''Scandix cerefolium'' <small>L.</small> *''Selinum cerefolium'' <small>(L.) E.H.L.Krause</small> |synonyms_ref =<ref name="POWO">{{cite web |url=http://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:837913-1 |title=''Anthriscus cerefolium'' (L.) Hoffm. |author=<!--Not stated--> |date=2017 |website=Plants of the World Online |publisher=Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew |access-date=12 July 2020 }}</ref> }} '''Крбулица''' ([[науч.]] ''Anthriscus cerefolium'') понекогаш наречен '''француски магдонос''', е деликатна [[Едногодишно растение|годишна]] [[билка]] поврзана со [[Магдонос|магдоносот]]. Најчесто се користи за зачинување јадења со благ вкус, и е состојка на мешавината од француски билки. == Опис == Растенијата растат до 40-70 см. Малите бели цветови формираат мали штитови. Плодот е околу 1&nbsp;см долг, со тенок, набразден врв.<ref name="OBFP">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/newoxfordbookoff00vaug_0|title=The New Oxford Book of Food Plants|last=Vaughan|first=J.G.|last2=Geissler|first2=C.A.|publisher=Oxford University Press|year=1997|isbn=978-0-19-854825-6|url-access=registration}}</ref> {{Галерија|Farmer's Market - Chervil (3497853296).jpg|Свежо растение|Graine de cerfeuil.JPG|Семе}} == Распространетост и живеалиште == Како член на [[штитоцветни]], автохтоната распространетост е неизвесна поради неговата долга историја на одгледување, особено од страна на [[Римско Царство|Римјаните]]. ''Новата Оксфордска книга за прехранбени растенија'' го ограничува нејзиниот автохтон опсег на [[Кавказ]],<ref name="OBFP" /> додека [[Plants of the World Online]] го наведува со поширок автохтон опсег низ централна и југоисточна Европа и југозападна Азија од Швајцарија на запад, до Иран на исток. Во [[Македонија]] расте по напуштени места, покрај наслеби, ниви, лозја и патишта, и на варовнички камењари на андморска височина до 1300 метри. Се посочува за Битола, Струмица, Скопје, Водно, Демир Капија, Цапари, Гевгелија, Прилеп.<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1554}}</ref> == Одгледување == Претпочита ладна и влажна локација.<ref name="TBC">{{Наведена книга|title=The Bountiful Container|last=McGee|first=Rose Marie Nichols|last2=Stuckey|first2=Maggie|publisher=Workman Publishing|year=2002}}</ref> Обично се одгледува како култура во ладна сезона, се сади во рана пролет и доцна есен или во зимска стаклена градина. == Употреба == Ова растение се користи, особено во Франција, за зачинување на месо од [[живина]], морска храна, млад пролетен [[зеленчук]] (како моркови), супи и сосови. Понежен е од магдоносот, има слаб вкус на [[сладок корен]] или [[анасон]].<ref name="S&S">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/simonschustersgu0000simo|title=Simon & Schuster's Guide to Herbs and Spices|last=Gualtiero Simonetti|publisher=Simon & Schuster, Inc|year=1990|isbn=978-0-671-73489-3|editor-last=Stanley Schuler|url-access=registration}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.bbcgoodfood.com/glossary/chervil-glossary|title=Chervil|work=BBC Good Food|language=en}}</ref> Некои готвачи го користат како гарнир.<ref>{{Наведена книга|title=The Professional Chef|last=The Culinary Institute of America|publisher=[[Wiley (publisher)|Wiley]]|year=2011|isbn=978-0-470-42 135-2|edition=9th|location=Hoboken, New Jersey|page=180|author-link=The Culinary Institute of America}}</ref> Има разновидна употреба во народната медицина. Се тврдело дека е корисно како помагало за [[варење]], за намалување на [[Хипертензија|високиот крвен притисок]] и, заедно со [[оцет]], за лекување на икање.<ref name="TBC" /> Освен неговите дигестивни својства, се користи како благ стимуланс.<ref name="S&S" /> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Билки]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] ri6tzxnj4eylm5ypq0alel8b9szekc6 5651166 5651165 2026-10-29T10:37:08Z Виолетова 1975 /* Опис */ 5651166 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image = Illustration Anthriscus cerefolium0.jpg |genus = Anthriscus |species = cerefolium |authority = ([[L.]]) [[Hoffm.]]<ref>Gen. Pl. Umbell.: 41 (1814)</ref> |synonyms = *''Anthriscus chaerophyllus'' <small>St.-Lag.</small> *''Anthriscus longirostris'' <small>Bertol.</small> *''Anthriscus sativa'' <small>Besser</small> *''Anthriscus trachysperma'' <small>Rchb. ex Nyman</small> *''Cerefolium sativum'' <small>Besser</small> *''Cerefolium sylvestre'' <small>Besser</small> *''Cerefolium trichospermum'' <small>Besser</small> *''Chaerefolium cerefolium'' <small>(L.) Schinz</small> *''Chaerefolium trichospermum'' <small>(Schinz & Thell.) Stankov</small> *''Chaerophyllum cerefolium'' <small>(L.) Crantz</small> *''Chaerophyllum nemorosum'' <small>Lag. ex DC.</small> *''Chaerophyllum sativum'' <small>Lam.</small> *''Myrrhodes cerefolium'' <small>(L.) Kuntze</small> *''Scandix cerefolium'' <small>L.</small> *''Selinum cerefolium'' <small>(L.) E.H.L.Krause</small> |synonyms_ref =<ref name="POWO">{{cite web |url=http://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:837913-1 |title=''Anthriscus cerefolium'' (L.) Hoffm. |author=<!--Not stated--> |date=2017 |website=Plants of the World Online |publisher=Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew |access-date=12 July 2020 }}</ref> }} '''Крбулица''' ([[науч.]] ''Anthriscus cerefolium'') понекогаш наречен '''француски магдонос''', е деликатна [[Едногодишно растение|годишна]] [[билка]] поврзана со [[Магдонос|магдоносот]]. Најчесто се користи за зачинување јадења со благ вкус, и е состојка на мешавината од француски билки. == Опис == Ова е дногодишно нежно растение, високо 30-70 см. Стеблото е црвеникаво, круглесто, цевчесто, голо, вертикално, со куси и ретки странични гранчиња. Листовите се нежни и тенки, светло-зелени, на горната страна голи. Штитовите се со многу куса дршка. Венечните ливчиња се бели и обично помали од 1 мм. Плодот е долгнавесто-линеен, 7-10 мм долг., црн, светликав, по површината со фина точкеста структура, а врвот на плодот завршува со 2 мм долг клун.<ref name="ФлораМак1.6" /> {{Галерија|Farmer's Market - Chervil (3497853296).jpg|Свежо растение|Graine de cerfeuil.JPG|Семе}} == Распространетост и живеалиште == Како член на [[штитоцветни]], автохтоната распространетост е неизвесна поради неговата долга историја на одгледување, особено од страна на [[Римско Царство|Римјаните]]. ''Новата Оксфордска книга за прехранбени растенија'' го ограничува нејзиниот автохтон опсег на [[Кавказ]],<ref name="OBFP">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/newoxfordbookoff00vaug_0|title=The New Oxford Book of Food Plants|last=Vaughan|first=J.G.|last2=Geissler|first2=C.A.|publisher=Oxford University Press|year=1997|isbn=978-0-19-854825-6|url-access=registration}}</ref> додека [[Plants of the World Online]] го наведува со поширок автохтон опсег низ централна и југоисточна Европа и југозападна Азија од Швајцарија на запад, до Иран на исток. Во [[Македонија]] расте по напуштени места, покрај наслеби, ниви, лозја и патишта, и на варовнички камењари на андморска височина до 1300 метри. Се посочува за Битола, Струмица, Скопје, Водно, Демир Капија, Цапари, Гевгелија, Прилеп.<ref name="ФлораМак1.6">{{ФлораМак1.6|1554}}</ref> == Одгледување == Претпочита ладна и влажна локација.<ref name="TBC">{{Наведена книга|title=The Bountiful Container|last=McGee|first=Rose Marie Nichols|last2=Stuckey|first2=Maggie|publisher=Workman Publishing|year=2002}}</ref> Обично се одгледува како култура во ладна сезона, се сади во рана пролет и доцна есен или во зимска стаклена градина. == Употреба == Ова растение се користи, особено во Франција, за зачинување на месо од [[живина]], морска храна, млад пролетен [[зеленчук]] (како моркови), супи и сосови. Понежен е од магдоносот, има слаб вкус на [[сладок корен]] или [[анасон]].<ref name="S&S">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/simonschustersgu0000simo|title=Simon & Schuster's Guide to Herbs and Spices|last=Gualtiero Simonetti|publisher=Simon & Schuster, Inc|year=1990|isbn=978-0-671-73489-3|editor-last=Stanley Schuler|url-access=registration}}</ref><ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://www.bbcgoodfood.com/glossary/chervil-glossary|title=Chervil|work=BBC Good Food|language=en}}</ref> Некои готвачи го користат како гарнир.<ref>{{Наведена книга|title=The Professional Chef|last=The Culinary Institute of America|publisher=[[Wiley (publisher)|Wiley]]|year=2011|isbn=978-0-470-42 135-2|edition=9th|location=Hoboken, New Jersey|page=180|author-link=The Culinary Institute of America}}</ref> Има разновидна употреба во народната медицина. Се тврдело дека е корисно како помагало за [[варење]], за намалување на [[Хипертензија|високиот крвен притисок]] и, заедно со [[оцет]], за лекување на икање.<ref name="TBC" /> Освен неговите дигестивни својства, се користи како благ стимуланс.<ref name="S&S" /> == Наводи == {{Наводи}}{{Таксонска лента}} [[Категорија:Коренест зеленчук]] [[Категорија:Билки]] [[Категорија:Целери]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] n56zbkmp4u0skhmn0yb4rihzmqfxw07 0 1406819 5651162 2026-10-29T10:30:13Z Виолетова 1975 Пренасочување кон [[Крбулица]] 5651162 wikitext text/x-wiki #ПРЕНАСОЧУВАЊЕ [[Крбулица]] 8v7mfvfnhrdncuvsu6oyvbzwt8p6shq 1 1406820 5651163 2026-10-29T10:30:27Z Виолетова 1975 Создадена страница со: {{СЗР}} 5651163 wikitext text/x-wiki {{СЗР}} 111pu1atb524tq4kzd5jua5n9t24clx 0 1406821 5651167 2026-10-29T10:37:51Z Виолетова 1975 Пренасочување кон [[Крбулица]] 5651167 wikitext text/x-wiki #ПРЕНАСОЧУВАЊЕ [[Крбулица]] 8v7mfvfnhrdncuvsu6oyvbzwt8p6shq 0 1406822 5651168 2026-10-29T10:40:50Z ForestShutter 126802 Создадена страница со: {{Short description|Кратер на Месечината}}{{Инфокутија Месечев кратер|image=Aristoteles crater 4103 h3.jpg|caption=Снимка од „[[Лунар орбитер 4]]“ на Аристотел (големиот кратер) и Мичел (помалиот десно)|coordinates={{coord|50.2|N|17.4|E|globe:moon_type:landmark|display=inline,title}}|diameter=87,57 км<ref name=GPN/>|depth=3,5 км<ref name=... 5651168 wikitext text/x-wiki {{Short description|Кратер на Месечината}}{{Инфокутија Месечев кратер|image=Aristoteles crater 4103 h3.jpg|caption=Снимка од „[[Лунар орбитер 4]]“ на Аристотел (големиот кратер) и Мичел (помалиот десно)|coordinates={{coord|50.2|N|17.4|E|globe:moon_type:landmark|display=inline,title}}|diameter=87,57 км<ref name=GPN/>|depth=3,5 км<ref name=Pike_1976/>|colong=343|formation=[[ератостенски период|ератостенски]]<ref name=Wilhelms_et_al_1987/>|eponym=[[Аристотел]]}}'''Аристотел''' е [[Месечев кратер|месечев]] [[ударен кратер]] што се наоѓа во близина на јужниот раб на [[Море на студот|Морето на студот]] и источно од планинскиот венец [[Лунарни Алпи]].<ref name="Webb_1962">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/celestialobjects00webb|title=Celestial Objects for Common Telescopes|last=Webb|first=Rev. T. W.|date=1962|publisher=Dover|edition=6th revised|pages=112–113, 154–159|author-link=Thomas William Webb}} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref> Официјално е именуван во 1935 година од [[Меѓународна астрономска унија|Меѓународната астрономска унија]] по старогрчкиот филозоф и астроном [[Аристотел]] (383–322 п.н.е.), при што е употребена класичната форма на неговото име.<ref name="GPN">{{Наведена мрежна страница|url=https://planetarynames.wr.usgs.gov/Feature/382|title=Aristoteles|work=Gazetteer of Planetary Nomenclature|publisher=USGS}}</ref> Ова име во [[Месечева номенклатура|месечевата номенклатура]] го вовел италијанскиот астроном [[Џовани Батиста Ричоли]] во 1651 година.<ref name="Whitaker_1999">{{Наведена книга|title=Mapping and Naming the Moon|last=Whitaker|first=Ewen A.|date=1999|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-62248-6|pages=60, 210|author-link=Ewen Whitaker}}</ref> Непосредно јужно од Аристотел се наоѓа малку помалиот кратер [[Евдокс (месечев кратер)|Евдокс]], а двата заедно образуваат впечатлива двојка за набљудувач со [[телескоп]].<ref name="Grego_2005">{{Наведена книга|title=The Moon and How to Observe It|last=Grego|first=Peter|publisher=Springer-Verlag|year=2005|isbn=1-85233-748-6|series=Astronomers' Observing Guides Series|location=London|page=136}}</ref> Лак од планини меѓу овие кратери свртува на запад пред да се спои со ѕидовите. Помалиот кратер [[Мичел (кратер)|Мичел]] е директно прилепен на источниот раб на Аристотел.<ref name="Moore_2001">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/patrickmooreonmo00patr|title=On the Moon|last=Moore|first=Patrick|date=2001|publisher=Sterling Publishing Co|isbn=978-0-304-35469-6|page=171|author-link=Patrick Moore}}</ref> На запад е ниската, поплавена формација [[Егеде (кратер)|Егеде]].<ref name="Bussey_Spudis_2004">{{Наведена книга|title=The Clementine Atlas of the Moon|last1=Bussey|first1=B.|last2=Spudis|first2=P.|date=2004|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-81528-4|location=New York|author-link1=Ben Bussey|author-link2=Paul Spudis}}</ref> Според [[Месечева геолошка скала|месечевата геолошка скала]], Аристотел е кратер од ератостенска старост.<ref name="Wilhelms_et_al_1987">{{Наведена книга|title=The geologic history of the Moon|last1=Wilhelms|first1=Don E.|last2=McCauley|first2=John F.|last3=Trask|first3=Newell J.|publisher=U.S. Government Printing Office|year=1987|series=USGS Professional Paper 1348|location=Washington|doi=10.3133/pp1348|author1-link=Don Wilhelms}} Table 12.2.</ref> Набљудувачите забележале дека ѕидот на кратерот е малку искривен во заоблен [[шестаголник]]. Внатрешните ѕидови се широки и фино терасирани.<ref name="Grego_2005" /> Се одликува со исклучително голема густина на [[Одрон|одрони]] според месечевите мерила.<ref name="Bickel_et_al_2020">{{Наведено списание|last=Bickel|first=Valentin Tertius|display-authors=etal|date=June 8, 2020|title=Impacts drive lunar rockfalls over billions of years|url=https://www.researchgate.net/publication/342008792|journal=Nature Communications|volume=11|pages=1-7|doi=10.1038/s41467-020-16653-3|pmc=7280507|doi-access=free|eissn=2041-1723}}</ref> Надворешните бедеми покажуваат претежно [[Радиус|радијална]] структура од ридчиња низ обемниот слој исфрлен материјал.<ref name="Bussey_Spudis_2004" /> Подот на кратерот е нерамен и покриен со ридести бранови. Аристотел има мали централни врвови, но тие се малку поместени кон југ. [[Спектар|Спектрите]] на централниот врв одговараат на минералошки состав на [[Норит|норитски]] [[габро]] што содржи [[оливин]], а потекнува од длабочина од 8,7 до 13,8 км.<ref name="Cahill_et_al_2009">{{Наведено списание|last1=Cahill|first1=J. T. S.|display-authors=etal|date=September 2009|title=Compositional variations of the lunar crust: Results from radiative transfer modeling of central peak spectra|journal=Journal of Geophysical Research|volume=114|issue=E9|bibcode=2009JGRE..114.9001C|doi=10.1029/2008JE003282|article-number=E09001}}</ref> Внатрешниот под изгледа како да е исполнет со слој од материјал дебел 1 км, што делумно ги закопува овие испакнатини.<ref name="Wood_2007">{{Наведена мрежна страница|url=https://www2.lpod.org/wiki/February_27,_2007|title=Twins - Not!|last=Wood|first=Chuck|author-link=Charles A. Wood|date=February 27, 2007|publisher=Lunar Photo of the Day|access-date=2007-02-27}}</ref><gallery heights="200" mode="packed"> Податотека:Aristoteles_Crater.jpg|Местоположба на Аристотел, фотографирана во опсерваторијата „Мекдоналд“ Податотека:Aristoteles_crater_AS16-P-5677.jpg|Косо видување од „[[Аполо 16]]“ </gallery> == Сателитски кратери == Според конвенција, овие одлики на месечевите карти се означуваат со поставување на буквата на страната од средината на кратерот што е најблиску до Аристотел.<ref name="Grego_2015">{{Наведена книга|title=Encyclopedia of Planetary Landforms|last=Grego|first=P.|publisher=Springer|year=2015|editor1-last=Hargitai|editor1-first=H.|location=New York, NY|chapter=Satellite Crater|doi=10.1007/978-1-4614-3134-3_328|editor2-last=Kereszturi|editor2-first=Á.}}</ref> Ознаките се пишуваат со латиничните букви усвоени од Меѓународната астрономска унија. {| class="wikitable" style="text-align: center;" ! width="25%" |Аристотел<ref name="Bussey_Spudis_2004" /> ! width="25%" |Географска ширина ! width="25%" |Географска должина ! width="25%" |Дијаметар |- |D |47,5° С |14,7° И |6&nbsp;км |- |M |53,5° С |27,2° И |7&nbsp;км |- |N |52,9° С |26,8° И |5&nbsp;км |} == Наводи == <references><ref name="GPN" /> <ref name="Bussey_Spudis_2004" /> <ref name="Pike_1976">{{Наведено списание|last=Pike|first=R. J.|date=September 1976|title=Crater Dimensions from Apollo Data and Supplemental Sources|journal=The Moon|volume=15|issue=3–4|pages=463–477|bibcode=1976Moon...15..463P|doi=10.1007/BF00562253}}</ref> <ref name="Webb_1962" /> <ref name="Wilhelms_et_al_1987" /> <ref name="Bickel_et_al_2020" /> <ref name="Whitaker_1999" /> <ref name="Moore_2001" /> <ref name="Wood_2007" /> <ref name="Cahill_et_al_2009" /> <ref name="Grego_2005" /> <ref name="Grego_2015" /></references> == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Aristoteles (crater)}} * [https://www2.lpod.org/wiki/September_11,_2007 „Јадење на помала рипка“], Чак Вуд, „Лунар фото ов д деј“ (11 септември 2007) fu9noyexkyoa679gitku7r5zo0pwotc 5651170 5651168 2026-10-29T10:44:29Z ForestShutter 126802 5651170 wikitext text/x-wiki {{Short description|Кратер на Месечината}}{{Инфокутија Месечев кратер|image=Aristoteles crater 4103 h3.jpg|caption=Снимка од „[[Лунар орбитер 4]]“ на Аристотелес (големиот кратер) и Мичел (помалиот десно)|coordinates={{coord|50.2|N|17.4|E|globe:moon_type:landmark|display=inline,title}}|diameter=87,57 км<ref name=GPN/>|depth=3,5 км<ref name=Pike_1976/>|colong=343|formation=[[ератостенски период|ератостенски]]<ref name=Wilhelms_et_al_1987/>|eponym=[[Аристотелес]]}}'''Аристотелесес''' е [[Месечев кратер|месечев]] [[ударен кратер]] што се наоѓа во близина на јужниот раб на [[Море на Студот|Морето на Студот]] и источно од планинскиот венец [[Лунарни Алпи]].<ref name="Webb_1962">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/celestialobjects00webb|title=Celestial Objects for Common Telescopes|last=Webb|first=Rev. T. W.|date=1962|publisher=Dover|edition=6th revised|pages=112–113, 154–159|author-link=Thomas William Webb}} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref> Официјално е именуван во 1935 година од [[Меѓународна астрономска унија|Меѓународната астрономска унија]] по старогрчкиот филозоф и астроном [[Аристотел]] (383–322 п.н.е.), при што е употребена класичната форма на неговото име.<ref name="GPN">{{Наведена мрежна страница|url=https://planetarynames.wr.usgs.gov/Feature/382|title=Aristoteles|work=Gazetteer of Planetary Nomenclature|publisher=USGS}}</ref> Ова име во [[Месечева номенклатура|месечевата номенклатура]] го вовел италијанскиот астроном [[Џовани Батиста Ричоли]] во 1651 година.<ref name="Whitaker_1999">{{Наведена книга|title=Mapping and Naming the Moon|last=Whitaker|first=Ewen A.|date=1999|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-62248-6|pages=60, 210|author-link=Ewen Whitaker}}</ref> Непосредно јужно од Аристотелес се наоѓа малку помалиот кратер [[Евдокс (месечев кратер)|Евдокс]], а двата заедно образуваат впечатлива двојка за набљудувач со [[телескоп]].<ref name="Grego_2005">{{Наведена книга|title=The Moon and How to Observe It|last=Grego|first=Peter|publisher=Springer-Verlag|year=2005|isbn=1-85233-748-6|series=Astronomers' Observing Guides Series|location=London|page=136}}</ref> Лак од планини меѓу овие кратери свртува на запад пред да се спои со ѕидовите. Помалиот кратер [[Мичел (кратер)|Мичел]] е директно прилепен на источниот раб на Аристотелес.<ref name="Moore_2001">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/patrickmooreonmo00patr|title=On the Moon|last=Moore|first=Patrick|date=2001|publisher=Sterling Publishing Co|isbn=978-0-304-35469-6|page=171|author-link=Patrick Moore}}</ref> На запад е ниската, поплавена формација [[Егеде (кратер)|Егеде]].<ref name="Bussey_Spudis_2004">{{Наведена книга|title=The Clementine Atlas of the Moon|last1=Bussey|first1=B.|last2=Spudis|first2=P.|date=2004|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-81528-4|location=New York|author-link1=Ben Bussey|author-link2=Paul Spudis}}</ref> Според [[Месечева геолошка скала|месечевата геолошка скала]], Аристотелес е кратер од ератостенска старост.<ref name="Wilhelms_et_al_1987">{{Наведена книга|title=The geologic history of the Moon|last1=Wilhelms|first1=Don E.|last2=McCauley|first2=John F.|last3=Trask|first3=Newell J.|publisher=U.S. Government Printing Office|year=1987|series=USGS Professional Paper 1348|location=Washington|doi=10.3133/pp1348|author1-link=Don Wilhelms}} Table 12.2.</ref> Набљудувачите забележале дека ѕидот на кратерот е малку искривен во заоблен [[шестаголник]]. Внатрешните ѕидови се широки и фино терасирани.<ref name="Grego_2005" /> Се одликува со исклучително голема густина на [[Одрон|одрони]] според месечевите мерила.<ref name="Bickel_et_al_2020">{{Наведено списание|last=Bickel|first=Valentin Tertius|display-authors=etal|date=June 8, 2020|title=Impacts drive lunar rockfalls over billions of years|url=https://www.researchgate.net/publication/342008792|journal=Nature Communications|volume=11|pages=1-7|doi=10.1038/s41467-020-16653-3|pmc=7280507|doi-access=free|eissn=2041-1723}}</ref> Надворешните бедеми покажуваат претежно [[Радиус|радијална]] структура од ридчиња низ обемниот слој исфрлен материјал.<ref name="Bussey_Spudis_2004" /> Подот на кратерот е нерамен и покриен со ридести бранови. Аристотелес има мали централни врвови, но тие се малку поместени кон југ. [[Спектар|Спектрите]] на централниот врв одговараат на минералошки состав на [[Норит|норитски]] [[габро]] што содржи [[оливин]], а потекнува од длабочина од 8,7 до 13,8 км.<ref name="Cahill_et_al_2009">{{Наведено списание|last1=Cahill|first1=J. T. S.|display-authors=etal|date=September 2009|title=Compositional variations of the lunar crust: Results from radiative transfer modeling of central peak spectra|journal=Journal of Geophysical Research|volume=114|issue=E9|bibcode=2009JGRE..114.9001C|doi=10.1029/2008JE003282|article-number=E09001}}</ref> Внатрешниот под изгледа како да е исполнет со слој од материјал дебел 1 км, што делумно ги закопува овие испакнатини.<ref name="Wood_2007">{{Наведена мрежна страница|url=https://www2.lpod.org/wiki/February_27,_2007|title=Twins - Not!|last=Wood|first=Chuck|author-link=Charles A. Wood|date=February 27, 2007|publisher=Lunar Photo of the Day|access-date=2007-02-27}}</ref><gallery heights="200" mode="packed"> Податотека:Aristoteles_Crater.jpg|Местоположба на Аристотелес, фотографирана во опсерваторијата „Мекдоналд“ Податотека:Aristoteles_crater_AS16-P-5677.jpg|Косо видување од „[[Аполо 16]]“ </gallery> == Сателитски кратери == Според конвенција, овие одлики на месечевите карти се означуваат со поставување на буквата на страната од средината на кратерот што е најблиску до Аристотелес.<ref name="Grego_2015">{{Наведена книга|title=Encyclopedia of Planetary Landforms|last=Grego|first=P.|publisher=Springer|year=2015|editor1-last=Hargitai|editor1-first=H.|location=New York, NY|chapter=Satellite Crater|doi=10.1007/978-1-4614-3134-3_328|editor2-last=Kereszturi|editor2-first=Á.}}</ref> Ознаките се пишуваат со латиничните букви усвоени од Меѓународната астрономска унија. {| class="wikitable" style="text-align: center;" ! width="25%" |Аристотелес<ref name="Bussey_Spudis_2004" /> ! width="25%" |Географска ширина ! width="25%" |Географска должина ! width="25%" |Дијаметар |- |D |47,5° С |14,7° И |6&nbsp;км |- |M |53,5° С |27,2° И |7&nbsp;км |- |N |52,9° С |26,8° И |5&nbsp;км |} == Наводи == <references><ref name="GPN" /> <ref name="Bussey_Spudis_2004" /> <ref name="Pike_1976">{{Наведено списание|last=Pike|first=R. J.|date=September 1976|title=Crater Dimensions from Apollo Data and Supplemental Sources|journal=The Moon|volume=15|issue=3–4|pages=463–477|bibcode=1976Moon...15..463P|doi=10.1007/BF00562253}}</ref> <ref name="Webb_1962" /> <ref name="Wilhelms_et_al_1987" /> <ref name="Bickel_et_al_2020" /> <ref name="Whitaker_1999" /> <ref name="Moore_2001" /> <ref name="Wood_2007" /> <ref name="Cahill_et_al_2009" /> <ref name="Grego_2005" /> <ref name="Grego_2015" /></references> == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Aristoteles (crater)}} * [https://www2.lpod.org/wiki/September_11,_2007 „Јадење на помала рипка“], Чак Вуд, „Лунар фото ов д деј“ (11 септември 2007) sr7hg81kfkbmykx8v7pvzy4lajx0610 5651171 5651170 2026-10-29T10:44:54Z ForestShutter 126802 ForestShutter ја премести страницата [[Аристотел (кратер)]] на [[Аристотелес (кратер)]]: Погрешно напишан наслов: Се користи класичното име на Аристотел 5651170 wikitext text/x-wiki {{Short description|Кратер на Месечината}}{{Инфокутија Месечев кратер|image=Aristoteles crater 4103 h3.jpg|caption=Снимка од „[[Лунар орбитер 4]]“ на Аристотелес (големиот кратер) и Мичел (помалиот десно)|coordinates={{coord|50.2|N|17.4|E|globe:moon_type:landmark|display=inline,title}}|diameter=87,57 км<ref name=GPN/>|depth=3,5 км<ref name=Pike_1976/>|colong=343|formation=[[ератостенски период|ератостенски]]<ref name=Wilhelms_et_al_1987/>|eponym=[[Аристотелес]]}}'''Аристотелесес''' е [[Месечев кратер|месечев]] [[ударен кратер]] што се наоѓа во близина на јужниот раб на [[Море на Студот|Морето на Студот]] и источно од планинскиот венец [[Лунарни Алпи]].<ref name="Webb_1962">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/celestialobjects00webb|title=Celestial Objects for Common Telescopes|last=Webb|first=Rev. T. W.|date=1962|publisher=Dover|edition=6th revised|pages=112–113, 154–159|author-link=Thomas William Webb}} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref> Официјално е именуван во 1935 година од [[Меѓународна астрономска унија|Меѓународната астрономска унија]] по старогрчкиот филозоф и астроном [[Аристотел]] (383–322 п.н.е.), при што е употребена класичната форма на неговото име.<ref name="GPN">{{Наведена мрежна страница|url=https://planetarynames.wr.usgs.gov/Feature/382|title=Aristoteles|work=Gazetteer of Planetary Nomenclature|publisher=USGS}}</ref> Ова име во [[Месечева номенклатура|месечевата номенклатура]] го вовел италијанскиот астроном [[Џовани Батиста Ричоли]] во 1651 година.<ref name="Whitaker_1999">{{Наведена книга|title=Mapping and Naming the Moon|last=Whitaker|first=Ewen A.|date=1999|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-62248-6|pages=60, 210|author-link=Ewen Whitaker}}</ref> Непосредно јужно од Аристотелес се наоѓа малку помалиот кратер [[Евдокс (месечев кратер)|Евдокс]], а двата заедно образуваат впечатлива двојка за набљудувач со [[телескоп]].<ref name="Grego_2005">{{Наведена книга|title=The Moon and How to Observe It|last=Grego|first=Peter|publisher=Springer-Verlag|year=2005|isbn=1-85233-748-6|series=Astronomers' Observing Guides Series|location=London|page=136}}</ref> Лак од планини меѓу овие кратери свртува на запад пред да се спои со ѕидовите. Помалиот кратер [[Мичел (кратер)|Мичел]] е директно прилепен на источниот раб на Аристотелес.<ref name="Moore_2001">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/patrickmooreonmo00patr|title=On the Moon|last=Moore|first=Patrick|date=2001|publisher=Sterling Publishing Co|isbn=978-0-304-35469-6|page=171|author-link=Patrick Moore}}</ref> На запад е ниската, поплавена формација [[Егеде (кратер)|Егеде]].<ref name="Bussey_Spudis_2004">{{Наведена книга|title=The Clementine Atlas of the Moon|last1=Bussey|first1=B.|last2=Spudis|first2=P.|date=2004|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-81528-4|location=New York|author-link1=Ben Bussey|author-link2=Paul Spudis}}</ref> Според [[Месечева геолошка скала|месечевата геолошка скала]], Аристотелес е кратер од ератостенска старост.<ref name="Wilhelms_et_al_1987">{{Наведена книга|title=The geologic history of the Moon|last1=Wilhelms|first1=Don E.|last2=McCauley|first2=John F.|last3=Trask|first3=Newell J.|publisher=U.S. Government Printing Office|year=1987|series=USGS Professional Paper 1348|location=Washington|doi=10.3133/pp1348|author1-link=Don Wilhelms}} Table 12.2.</ref> Набљудувачите забележале дека ѕидот на кратерот е малку искривен во заоблен [[шестаголник]]. Внатрешните ѕидови се широки и фино терасирани.<ref name="Grego_2005" /> Се одликува со исклучително голема густина на [[Одрон|одрони]] според месечевите мерила.<ref name="Bickel_et_al_2020">{{Наведено списание|last=Bickel|first=Valentin Tertius|display-authors=etal|date=June 8, 2020|title=Impacts drive lunar rockfalls over billions of years|url=https://www.researchgate.net/publication/342008792|journal=Nature Communications|volume=11|pages=1-7|doi=10.1038/s41467-020-16653-3|pmc=7280507|doi-access=free|eissn=2041-1723}}</ref> Надворешните бедеми покажуваат претежно [[Радиус|радијална]] структура од ридчиња низ обемниот слој исфрлен материјал.<ref name="Bussey_Spudis_2004" /> Подот на кратерот е нерамен и покриен со ридести бранови. Аристотелес има мали централни врвови, но тие се малку поместени кон југ. [[Спектар|Спектрите]] на централниот врв одговараат на минералошки состав на [[Норит|норитски]] [[габро]] што содржи [[оливин]], а потекнува од длабочина од 8,7 до 13,8 км.<ref name="Cahill_et_al_2009">{{Наведено списание|last1=Cahill|first1=J. T. S.|display-authors=etal|date=September 2009|title=Compositional variations of the lunar crust: Results from radiative transfer modeling of central peak spectra|journal=Journal of Geophysical Research|volume=114|issue=E9|bibcode=2009JGRE..114.9001C|doi=10.1029/2008JE003282|article-number=E09001}}</ref> Внатрешниот под изгледа како да е исполнет со слој од материјал дебел 1 км, што делумно ги закопува овие испакнатини.<ref name="Wood_2007">{{Наведена мрежна страница|url=https://www2.lpod.org/wiki/February_27,_2007|title=Twins - Not!|last=Wood|first=Chuck|author-link=Charles A. Wood|date=February 27, 2007|publisher=Lunar Photo of the Day|access-date=2007-02-27}}</ref><gallery heights="200" mode="packed"> Податотека:Aristoteles_Crater.jpg|Местоположба на Аристотелес, фотографирана во опсерваторијата „Мекдоналд“ Податотека:Aristoteles_crater_AS16-P-5677.jpg|Косо видување од „[[Аполо 16]]“ </gallery> == Сателитски кратери == Според конвенција, овие одлики на месечевите карти се означуваат со поставување на буквата на страната од средината на кратерот што е најблиску до Аристотелес.<ref name="Grego_2015">{{Наведена книга|title=Encyclopedia of Planetary Landforms|last=Grego|first=P.|publisher=Springer|year=2015|editor1-last=Hargitai|editor1-first=H.|location=New York, NY|chapter=Satellite Crater|doi=10.1007/978-1-4614-3134-3_328|editor2-last=Kereszturi|editor2-first=Á.}}</ref> Ознаките се пишуваат со латиничните букви усвоени од Меѓународната астрономска унија. {| class="wikitable" style="text-align: center;" ! width="25%" |Аристотелес<ref name="Bussey_Spudis_2004" /> ! width="25%" |Географска ширина ! width="25%" |Географска должина ! width="25%" |Дијаметар |- |D |47,5° С |14,7° И |6&nbsp;км |- |M |53,5° С |27,2° И |7&nbsp;км |- |N |52,9° С |26,8° И |5&nbsp;км |} == Наводи == <references><ref name="GPN" /> <ref name="Bussey_Spudis_2004" /> <ref name="Pike_1976">{{Наведено списание|last=Pike|first=R. J.|date=September 1976|title=Crater Dimensions from Apollo Data and Supplemental Sources|journal=The Moon|volume=15|issue=3–4|pages=463–477|bibcode=1976Moon...15..463P|doi=10.1007/BF00562253}}</ref> <ref name="Webb_1962" /> <ref name="Wilhelms_et_al_1987" /> <ref name="Bickel_et_al_2020" /> <ref name="Whitaker_1999" /> <ref name="Moore_2001" /> <ref name="Wood_2007" /> <ref name="Cahill_et_al_2009" /> <ref name="Grego_2005" /> <ref name="Grego_2015" /></references> == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Aristoteles (crater)}} * [https://www2.lpod.org/wiki/September_11,_2007 „Јадење на помала рипка“], Чак Вуд, „Лунар фото ов д деј“ (11 септември 2007) sr7hg81kfkbmykx8v7pvzy4lajx0610 5651183 5651171 2026-10-29T11:24:33Z ForestShutter 126802 5651183 wikitext text/x-wiki {{Short description|Кратер на Месечината}}{{Инфокутија Месечев кратер|image=Aristoteles crater 4103 h3.jpg|caption=Снимка од „[[Лунар орбитер 4]]“ на Аристотелес (големиот кратер) и Мичел (помалиот десно)|coordinates={{coord|50.2|N|17.4|E|globe:moon_type:landmark|display=inline,title}}|diameter=87,57 км<ref name=GPN/>|depth=3,5 км<ref name=Pike_1976/>|colong=343|formation=[[ератостенски период|ератостенски]]<ref name=Wilhelms_et_al_1987/>|eponym=[[Аристотел]]}}'''Аристотелесес''' е [[Месечев кратер|месечев]] [[ударен кратер]] што се наоѓа во близина на јужниот раб на [[Море на Студот|Морето на Студот]] и источно од планинскиот венец [[Лунарни Алпи]].<ref name="Webb_1962">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/celestialobjects00webb|title=Celestial Objects for Common Telescopes|last=Webb|first=Rev. T. W.|date=1962|publisher=Dover|edition=6th revised|pages=112–113, 154–159|author-link=Thomas William Webb}} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref> Официјално е именуван во 1935 година од [[Меѓународна астрономска унија|Меѓународната астрономска унија]] по старогрчкиот филозоф и астроном [[Аристотел]] (383–322 п.н.е.), при што е употребена класичната форма на неговото име.<ref name="GPN">{{Наведена мрежна страница|url=https://planetarynames.wr.usgs.gov/Feature/382|title=Aristoteles|work=Gazetteer of Planetary Nomenclature|publisher=USGS}}</ref> Ова име во [[Месечева номенклатура|месечевата номенклатура]] го вовел италијанскиот астроном [[Џовани Батиста Ричоли]] во 1651 година.<ref name="Whitaker_1999">{{Наведена книга|title=Mapping and Naming the Moon|last=Whitaker|first=Ewen A.|date=1999|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-62248-6|pages=60, 210|author-link=Ewen Whitaker}}</ref> Непосредно јужно од Аристотелес се наоѓа малку помалиот кратер [[Евдокс (месечев кратер)|Евдокс]], а двата заедно образуваат впечатлива двојка за набљудувач со [[телескоп]].<ref name="Grego_2005">{{Наведена книга|title=The Moon and How to Observe It|last=Grego|first=Peter|publisher=Springer-Verlag|year=2005|isbn=1-85233-748-6|series=Astronomers' Observing Guides Series|location=London|page=136}}</ref> Лак од планини меѓу овие кратери свртува на запад пред да се спои со ѕидовите. Помалиот кратер [[Мичел (кратер)|Мичел]] е директно прилепен на источниот раб на Аристотелес.<ref name="Moore_2001">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/patrickmooreonmo00patr|title=On the Moon|last=Moore|first=Patrick|date=2001|publisher=Sterling Publishing Co|isbn=978-0-304-35469-6|page=171|author-link=Patrick Moore}}</ref> На запад е ниската, поплавена формација [[Егеде (кратер)|Егеде]].<ref name="Bussey_Spudis_2004">{{Наведена книга|title=The Clementine Atlas of the Moon|last1=Bussey|first1=B.|last2=Spudis|first2=P.|date=2004|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-81528-4|location=New York|author-link1=Ben Bussey|author-link2=Paul Spudis}}</ref> Според [[Месечева геолошка скала|месечевата геолошка скала]], Аристотелес е кратер од ератостенска старост.<ref name="Wilhelms_et_al_1987">{{Наведена книга|title=The geologic history of the Moon|last1=Wilhelms|first1=Don E.|last2=McCauley|first2=John F.|last3=Trask|first3=Newell J.|publisher=U.S. Government Printing Office|year=1987|series=USGS Professional Paper 1348|location=Washington|doi=10.3133/pp1348|author1-link=Don Wilhelms}} Table 12.2.</ref> Набљудувачите забележале дека ѕидот на кратерот е малку искривен во заоблен [[шестаголник]]. Внатрешните ѕидови се широки и фино терасирани.<ref name="Grego_2005" /> Се одликува со исклучително голема густина на [[Одрон|одрони]] според месечевите мерила.<ref name="Bickel_et_al_2020">{{Наведено списание|last=Bickel|first=Valentin Tertius|display-authors=etal|date=June 8, 2020|title=Impacts drive lunar rockfalls over billions of years|url=https://www.researchgate.net/publication/342008792|journal=Nature Communications|volume=11|pages=1-7|doi=10.1038/s41467-020-16653-3|pmc=7280507|doi-access=free|eissn=2041-1723}}</ref> Надворешните бедеми покажуваат претежно [[Радиус|радијална]] структура од ритчиња низ обемниот слој исфрлен материјал.<ref name="Bussey_Spudis_2004" /> Подот на кратерот е нерамен и покриен со ридести бранови. Аристотелес има мали централни врвови, но тие се малку поместени кон југ. [[Спектар|Спектрите]] на централниот врв одговараат на минеролошки состав на [[Норит|норитски]] [[габро]] што содржи [[оливин]], а потекнува од длабочина од 8,7 до 13,8 км.<ref name="Cahill_et_al_2009">{{Наведено списание|last1=Cahill|first1=J. T. S.|display-authors=etal|date=September 2009|title=Compositional variations of the lunar crust: Results from radiative transfer modeling of central peak spectra|journal=Journal of Geophysical Research|volume=114|issue=E9|bibcode=2009JGRE..114.9001C|doi=10.1029/2008JE003282|article-number=E09001}}</ref> Внатрешниот под изгледа како да е исполнет со слој од материјал дебел 1 км, што делумно ги закопува овие испакнатини.<ref name="Wood_2007">{{Наведена мрежна страница|url=https://www2.lpod.org/wiki/February_27,_2007|title=Twins - Not!|last=Wood|first=Chuck|author-link=Charles A. Wood|date=February 27, 2007|publisher=Lunar Photo of the Day|access-date=2007-02-27}}</ref><gallery heights="200" mode="packed"> Податотека:Aristoteles_Crater.jpg|Местоположба на Аристотелес, фотографирана во опсерваторијата „Мекдоналд“ Податотека:Aristoteles_crater_AS16-P-5677.jpg|Косо видување од „[[Аполо 16]]“ </gallery> == Сателитски кратери == По конвенција, овие одлики на месечевите карти се означуваат со поставување на буквата на страната од средината на кратерот што е најблиску до Аристотелес.<ref name="Grego_2015">{{Наведена книга|title=Encyclopedia of Planetary Landforms|last=Grego|first=P.|publisher=Springer|year=2015|editor1-last=Hargitai|editor1-first=H.|location=New York, NY|chapter=Satellite Crater|doi=10.1007/978-1-4614-3134-3_328|editor2-last=Kereszturi|editor2-first=Á.}}</ref> Ознаките се пишуваат со латиничните букви усвоени од Меѓународната астрономска унија. {| class="wikitable" style="text-align: center;" ! width="25%" |Аристотелес<ref name="Bussey_Spudis_2004" /> ! width="25%" |Географска ширина ! width="25%" |Географска должина ! width="25%" |Дијаметар |- |D |47,5° С |14,7° И |6&nbsp;км |- |M |53,5° С |27,2° И |7&nbsp;км |- |N |52,9° С |26,8° И |5&nbsp;км |} == Наводи == <references><ref name="GPN" /> <ref name="Bussey_Spudis_2004" /> <ref name="Pike_1976">{{Наведено списание|last=Pike|first=R. J.|date=September 1976|title=Crater Dimensions from Apollo Data and Supplemental Sources|journal=The Moon|volume=15|issue=3–4|pages=463–477|bibcode=1976Moon...15..463P|doi=10.1007/BF00562253}}</ref> <ref name="Webb_1962" /> <ref name="Wilhelms_et_al_1987" /> <ref name="Bickel_et_al_2020" /> <ref name="Whitaker_1999" /> <ref name="Moore_2001" /> <ref name="Wood_2007" /> <ref name="Cahill_et_al_2009" /> <ref name="Grego_2005" /> <ref name="Grego_2015" /></references> == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Aristoteles (crater)}} * [https://www2.lpod.org/wiki/September_11,_2007 „Јадење на помала рипка“], Чак Вуд, „Лунар фото ов д деј“ (11 септември 2007) 6trycxhwss9lxrlid5tc6lql3z3nd9p 5651184 5651183 2026-10-29T11:25:26Z ForestShutter 126802 5651184 wikitext text/x-wiki {{Short description|Кратер на Месечината}}{{Инфокутија Месечев кратер|image=Aristoteles crater 4103 h3.jpg|caption=Снимка од „[[Лунар орбитер 4]]“ на Аристотелес (големиот кратер) и Мичел (помалиот десно)|coordinates={{coord|50.2|N|17.4|E|globe:moon_type:landmark|display=inline,title}}|diameter=87,57 км<ref name=GPN/>|depth=3,5 км<ref name=Pike_1976/>|colong=343|formation=[[ератостенски период|ератостенски]]<ref name=Wilhelms_et_al_1987/>|eponym=[[Аристотел]]}}'''Аристотелесес''' е [[Месечев кратер|месечев]] [[ударен кратер]] што се наоѓа во близина на јужниот раб на [[Море на Студот|Морето на Студот]] и источно од планинскиот венец [[Лунарни Алпи]].<ref name="Webb_1962">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/celestialobjects00webb|title=Celestial Objects for Common Telescopes|last=Webb|first=Rev. T. W.|date=1962|publisher=Dover|edition=6th revised|pages=112–113, 154–159|author-link=Thomas William Webb}} Reprint: {{ISBN|978-0-486-20917-3}}</ref> Официјално е именуван во 1935 година од [[Меѓународна астрономска унија|Меѓународната астрономска унија]] по старогрчкиот филозоф и астроном [[Аристотел]] (383–322 п.н.е.), при што е употребена класичната форма на неговото име.<ref name="GPN">{{Наведена мрежна страница|url=https://planetarynames.wr.usgs.gov/Feature/382|title=Aristoteles|work=Gazetteer of Planetary Nomenclature|publisher=USGS}}</ref> Ова име во [[Месечева номенклатура|месечевата номенклатура]] го вовел италијанскиот астроном [[Џовани Батиста Ричоли]] во 1651 година.<ref name="Whitaker_1999">{{Наведена книга|title=Mapping and Naming the Moon|last=Whitaker|first=Ewen A.|date=1999|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-62248-6|pages=60, 210|author-link=Ewen Whitaker}}</ref> Непосредно јужно од Аристотелес се наоѓа малку помалиот кратер [[Евдокс (месечев кратер)|Евдокс]], а двата заедно образуваат впечатлива двојка за набљудувач со [[телескоп]].<ref name="Grego_2005">{{Наведена книга|title=The Moon and How to Observe It|last=Grego|first=Peter|publisher=Springer-Verlag|year=2005|isbn=1-85233-748-6|series=Astronomers' Observing Guides Series|location=London|page=136}}</ref> Лак од планини меѓу овие кратери свртува на запад пред да се спои со ѕидовите. Помалиот кратер [[Мичел (кратер)|Мичел]] е директно прилепен на источниот раб на Аристотелес.<ref name="Moore_2001">{{Наведена книга|url=https://archive.org/details/patrickmooreonmo00patr|title=On the Moon|last=Moore|first=Patrick|date=2001|publisher=Sterling Publishing Co|isbn=978-0-304-35469-6|page=171|author-link=Patrick Moore}}</ref> На запад е ниската, поплавена формација [[Егеде (кратер)|Егеде]].<ref name="Bussey_Spudis_2004">{{Наведена книга|title=The Clementine Atlas of the Moon|last1=Bussey|first1=B.|last2=Spudis|first2=P.|date=2004|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-81528-4|location=New York|author-link1=Ben Bussey|author-link2=Paul Spudis}}</ref> Според [[Месечева геолошка скала|месечевата геолошка скала]], Аристотелес е кратер од ератостенска старост.<ref name="Wilhelms_et_al_1987">{{Наведена книга|title=The geologic history of the Moon|last1=Wilhelms|first1=Don E.|last2=McCauley|first2=John F.|last3=Trask|first3=Newell J.|publisher=U.S. Government Printing Office|year=1987|series=USGS Professional Paper 1348|location=Washington|doi=10.3133/pp1348|author1-link=Don Wilhelms}} Table 12.2.</ref> Набљудувачите забележале дека ѕидот на кратерот е малку искривен во заоблен [[шестаголник]]. Внатрешните ѕидови се широки и фино терасирани.<ref name="Grego_2005" /> Се одликува со исклучително голема густина на [[Одрон|одрони]] според месечевите мерила.<ref name="Bickel_et_al_2020">{{Наведено списание|last=Bickel|first=Valentin Tertius|display-authors=etal|date=June 8, 2020|title=Impacts drive lunar rockfalls over billions of years|url=https://www.researchgate.net/publication/342008792|journal=Nature Communications|volume=11|pages=1-7|doi=10.1038/s41467-020-16653-3|pmc=7280507|doi-access=free|eissn=2041-1723}}</ref> Надворешните бедеми покажуваат претежно [[Радиус|радијална]] структура од ритчиња низ обемниот слој исфрлен материјал.<ref name="Bussey_Spudis_2004" /> Подот на кратерот е нерамен и покриен со ридести бранови. Аристотелес има мали централни врвови, но тие се малку поместени кон југ. [[Спектар|Спектрите]] на централниот врв одговараат на минеролошки состав на [[Норит|норитски]] [[габро]] што содржи [[оливин]], а потекнува од длабочина од 8,7 до 13,8 км.<ref name="Cahill_et_al_2009">{{Наведено списание|last1=Cahill|first1=J. T. S.|display-authors=etal|date=September 2009|title=Compositional variations of the lunar crust: Results from radiative transfer modeling of central peak spectra|journal=Journal of Geophysical Research|volume=114|issue=E9|bibcode=2009JGRE..114.9001C|doi=10.1029/2008JE003282|article-number=E09001}}</ref> Внатрешниот под изгледа како да е исполнет со слој од материјал дебел 1 км, што делумно ги закопува овие испакнатини.<ref name="Wood_2007">{{Наведена мрежна страница|url=https://www2.lpod.org/wiki/February_27,_2007|title=Twins - Not!|last=Wood|first=Chuck|author-link=Charles A. Wood|date=February 27, 2007|publisher=Lunar Photo of the Day|access-date=2007-02-27}}</ref><gallery heights="200" mode="packed"> Податотека:Aristoteles_Crater.jpg|Местоположба на Аристотелес, фотографирана во опсерваторијата „Мекдоналд“ Податотека:Aristoteles_crater_AS16-P-5677.jpg|Косо видување од „[[Аполо 16]]“ </gallery> == Сателитски кратери == По конвенција, овие одлики на месечевите карти се означуваат со поставување на буквата на страната од средината на кратерот што е најблиску до Аристотелес.<ref name="Grego_2015">{{Наведена книга|title=Encyclopedia of Planetary Landforms|last=Grego|first=P.|publisher=Springer|year=2015|editor1-last=Hargitai|editor1-first=H.|location=New York, NY|chapter=Satellite Crater|doi=10.1007/978-1-4614-3134-3_328|editor2-last=Kereszturi|editor2-first=Á.}}</ref> Ознаките се пишуваат со латиничните букви усвоени од Меѓународната астрономска унија. {| class="wikitable" style="text-align: center;" ! width="25%" |Аристотелес<ref name="Bussey_Spudis_2004" /> ! width="25%" |Географска ширина ! width="25%" |Географска должина ! width="25%" |Дијаметар |- |D |47,5° С |14,7° И |6&nbsp;км |- |M |53,5° С |27,2° И |7&nbsp;км |- |N |52,9° С |26,8° И |5&nbsp;км |} == Наводи == {{Reflist}} == Надворешни врски == {{Ризница-ред|Aristoteles (crater)}} * [https://www2.lpod.org/wiki/September_11,_2007 „Јадење на помала рипка“], Чак Вуд, „Лунар фото ов д деј“ (11 септември 2007) {{DEFAULTSORT:Аристотелес}} [[Категорија:Ударни кратери на Месечината]] [[Категорија:Позначајни кратери на Месечината]] 61l1z6uwfmb29v3ctxxzb2a2wnwp1bf 0 1406823 5651169 2026-10-29T10:43:02Z BosaFi 115936 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1306224724|Cleome ornithopodioides]]“ 5651169 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Cleome ornithopodioides- Herb. Linn.-850.18.jpg|image_caption='''bird spiderflower'''|genus=Cleome|species=ornithopodioides|authority=[[L.]]|synonyms=}} '''''Cleome ornithopodioides''''' е [[Типски вид|типичен вид]] од родот ''[[Cleome]]'', кој е дел од семејството [[Cleomaceae]] или [[Зелки|Brassicaceae]]. == Опис == Едногодишно растение до 50 цм високо. Стебленцето вертикално, со косо поставени странични гранчиња, со густи и куси жлездести влакна. Листовите тројни, без прилисници, најгорните прости. Ливчињата целокрајни, долгнавесто-ланцетни до елиптични, до 3 цм долги, жлездесто-влакнести. Лисните дршки до 2 цм долги. Цветовите во збиено гроздовидно соцветие со 7-30 цвета, кое потоа силно се издолжува, оската на соцветието жлездесто-влакнеста. Брактеите на најгорните цветови околу 1/3 од должината на цветната дршка. Чашкините ливчиња 4, ланцетни, 2-2,5 мм долги, на врвот заострени, зелени, со ретки жлездести влакна. Венечните ливчиња 4, околу 3 мм долги, белузлави или жолтеникави, понекогаш со црвена линија по средината, и тоа обично во горната половина. Обично постои разлика во големината помеѓу горните и долните ливчиња. Прашниците 6; филаментите влакнести и подолги од венечните ливчиња. Кутијката линејна, до 3 цм долга, жлездесто-влакнеста, обично малку срповидно искривена, расперена или спуштена надоле. Семките кафеави со ситнозрнеста структура по површината.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=567-568}}</ref> Обично расте покрај варовнички и серпентински карпи и камењари. Познат за [[Дервенска Клисура]]; клисурата на р. [[Пчиња]], клисурата на [[Демиркаписка Клисура|Демир Капија]]; [[Струмица]] - с. [[Банско]]; [[Гевгелија]] - [[Богданци]]; [[Кожуф]] - над с. [[Перово]] а се посочува и за [[Валандово]] - с. [[Удово]].<ref name=":022" /> == Таксономија == [[File:Securidaca_Ornithopodium-Institutiones_rei_herbariae2-Tab24.png|лево|мини| Илустрација 1700]] Првите примероци од што пристигнале во [[Европа]] дошле од истражувања на областа наречена [[Левант]] и биле успешно одгледувани од Џејмс Шерард во 1732 година. [[Жозеф Питон де Турнефор|Џозеф Питон де Турнефор]] ја именувал илустрацијата на [[Клод Обрие]] на ''C. ornithopodioides'' ''Sinapistrum Orientale'' во 1700-та година ''од Institutiones rei herbariæ.'' Името е од пред ''Species plantarum'' од 1753 година, што го дисквалификува од тоа да се смета за синоним. Кога [[Карл Линеј]] првпат го објавил овој вид со неговото сегашно име во неговата книга ''Species plantarum'' од 1753 година тој се повикал на описи на ''Sinapistrum Ornithopodiisiliquis'' пронајдени во хербариумот на [[Јохан Кристијан Буксбаум]] ''Plantarum minus cognitarum centuria.'' Во 1754 година, кога [[Филип Милер]] го опишал родот ''Sinapistrum'' во ''Речникот на градинарите'' и го нарекол со латинското име ''Sinapistrum Oriental triphyllum,'' истото име од Турнефорт, кој го опишал пред него. == Екологија == ''C. ornithopodioides,'' по потекло од областа на [[Левант]], е опишан во 1865 година како див вид заедно со ''[[Trifolium stellatum]]'' во подножјето на планината Сербал. == Одгледување == [[Филип Милер]] напишал во ''Речник на градинари'' од 1754 година: „...ќе напредува на отворено; па семето од ова може да се посее на леа со светла земја во април, каде што ќе останат растенијата; и нема да им треба друга култура, освен да се заштитат од плевел: во јуни тие ќе цветаат, а семето ќе созрее во август; и растенијата наскоро потоа ќе исчезнат.“ == Наводи == {{Наводи|2}} == Надворешни врски == * {{Ризница-ред|Cleome ornithopodioides}} *   [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:CS1: долга вредност за volume]] [[Категорија:CS1-одржување: повеќе имиња: список на автори]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] 5d4ytwaphiaxpwyakwqd5rfy4i0lpp8 0 1406824 5651172 2026-10-29T10:44:54Z ForestShutter 126802 ForestShutter ја премести страницата [[Аристотел (кратер)]] на [[Аристотелес (кратер)]]: Погрешно напишан наслов: Се користи класичното име на Аристотел 5651172 wikitext text/x-wiki #пренасочување [[Аристотелес (кратер)]] 1no5jmdg3aw991qtgsfvyvz2h33jao9 10 1406825 5651174 2026-10-29T10:56:49Z Jtasevski123 69538 Создадена страница со: {{navbox | name = Претседатели на Американското бриолошко и лихенолошко друштво | state = {{{state|autocollapse}}} | title = Претседатели на [[Американско бриолошко и лихенолошко друштво|Американското бриолошко и лихенолошко друштво]] |listclass = hlist | group1 = 1899–1949 | list1 = *... 5651174 wikitext text/x-wiki {{navbox | name = Претседатели на Американското бриолошко и лихенолошко друштво | state = {{{state|autocollapse}}} | title = Претседатели на [[Американско бриолошко и лихенолошко друштво|Американското бриолошко и лихенолошко друштво]] |listclass = hlist | group1 = 1899–1949 | list1 = * [[Абел Џоел Граут]] (1899–1900) * [[Џорџ Њутн Бест]] (1901–1902) * [[Џон Мајкл Холцингер]] (1903–1904) * [[Едвард Бланчард Чемберлен]] (1905–1907) * [[Теодор Кристијан Фрај]] (1908–1909) * [[Брус Финк]] (1910) * [[Александар Вилијам Еванс]] (1911–1915) * [[Елизабет Гертруда Бритон]] (1916–1919) * [[Ени Морил Смит]] (1920–1921) * [[Алберт Лерој Ендрјус]] (1922–1923) * [[Роберт Статам Вилијамс]] (1924–1930) * [[Едвин Бантинг Бартрам]] (1931–1932) * [[Арон Џон Шарп]] (1933–1935) * [[Вилијам Кембел Стир]] (1936–1937) * [[Џорџ Елвуд Николс]] (1938–1939) * [[Хуго Леандер Бломквист]] (1940–1941) * [[Хенри Шумејкер Конард]] (1942–1945) * [[Ричард Т. Верехам]] (1946–1947) * [[Пол Морисон Патерсон]] (1948–1949) | group2 = 1950–1999 | list2 = * [[Луис Едвард Андерсон]] (1950–1951) * [[Женева Сејр]] (1952–1953) * [[Винона Х. Велч]] (1954–1955) * [[Рут Шорнхерст Брин]] (1956–1957) * [[Џон Волтер Томсон]] (1958–1959) * [[Рој Френклин Кејн]] (1960–1961) * [[Бети Вилсон Хигинботам]] (1962) * [[Хауард Алвин Крам]] (1962–1963) * [[Харви А. Милер]] (1964–1965) * [[Севил Флауерс]] (1965–1967) * [[Вилфред Б. Скофилд]] (1967–1969) * [[Вилијам Алфред Вебер]] (1969–1970) * [[Пол Лесли Редферн]] (1971–1973) * [[Емануел Дејвид Рудолф]] (1974–1975) * [[Роналд А. Пурсел]] (1975–1977) * [[Ирвин М. Бродо]] (1977–1979) * [[Вилијам Д. Рис]] (1979–1981) * [[Томас Хокс Неш III]] (1981–1983) * [[Нортон Г. Милер]] (1985–1987) * [[Вилијам Луис Калберсон]] (1987–1989) * [[Дејл Х. Вит]] (1989–1991) * [[Вернон Ахмадџијан]] (1992–1993) * [[Барбара Џ. Крандал-Стотлер]] (1993–1995) * [[Чичита Франсес Кулберсон]] (1995–1997) * [[Брент Д. Мишлер]] (1997–1999) | group3 = 2000–present | list3 = * [[Роберт С. Иган]] (1999–2001) * [[Вилијам Расел Бак]] (2001–2003) * [[Џејмс Доналд Лори]] (2003–2005) * [[Ненси Џ. Слек]] (2005–2007) * [[Теодор Ли Еслингер]] (2007–2009) * [[Карен С. Рензаља]] (2009–2011) * [[Роџер Розентретер]] (2011–2013) * [А. Џонатан Шо]] (2013–2015) * [[Лери Л. Сент Клер]] (2015–2017) * [[Кетрин Ла Фарџ]] (2017–2019) * [[Даг Лад]] (2019–2021) * [[Скот Шуте]] (2021–2023) * [[Дафни Стоун]] (2023–2025) }} fqecz25d5x6jb3kealvhzy836q4mh6y 5651175 5651174 2026-10-29T10:57:04Z Jtasevski123 69538 5651175 wikitext text/x-wiki {{navbox | name = Претседатели на Американското бриолошко и лихенолошко друштво | state = {{{state|autocollapse}}} | title = Претседатели на [[Американско бриолошко и лихенолошко друштво|Американското бриолошко и лихенолошко друштво]] |listclass = hlist | group1 = 1899–1949 | list1 = * [[Абел Џоел Граут]] (1899–1900) * [[Џорџ Њутн Бест]] (1901–1902) * [[Џон Мајкл Холцингер]] (1903–1904) * [[Едвард Бланчард Чемберлен]] (1905–1907) * [[Теодор Кристијан Фрај]] (1908–1909) * [[Брус Финк]] (1910) * [[Александар Вилијам Еванс]] (1911–1915) * [[Елизабет Гертруда Бритон]] (1916–1919) * [[Ени Морил Смит]] (1920–1921) * [[Алберт Лерој Ендрјус]] (1922–1923) * [[Роберт Статам Вилијамс]] (1924–1930) * [[Едвин Бантинг Бартрам]] (1931–1932) * [[Арон Џон Шарп]] (1933–1935) * [[Вилијам Кембел Стир]] (1936–1937) * [[Џорџ Елвуд Николс]] (1938–1939) * [[Хуго Леандер Бломквист]] (1940–1941) * [[Хенри Шумејкер Конард]] (1942–1945) * [[Ричард Т. Верехам]] (1946–1947) * [[Пол Морисон Патерсон]] (1948–1949) | group2 = 1950–1999 | list2 = * [[Луис Едвард Андерсон]] (1950–1951) * [[Женева Сејр]] (1952–1953) * [[Винона Х. Велч]] (1954–1955) * [[Рут Шорнхерст Брин]] (1956–1957) * [[Џон Волтер Томсон]] (1958–1959) * [[Рој Френклин Кејн]] (1960–1961) * [[Бети Вилсон Хигинботам]] (1962) * [[Хауард Алвин Крам]] (1962–1963) * [[Харви А. Милер]] (1964–1965) * [[Севил Флауерс]] (1965–1967) * [[Вилфред Б. Скофилд]] (1967–1969) * [[Вилијам Алфред Вебер]] (1969–1970) * [[Пол Лесли Редферн]] (1971–1973) * [[Емануел Дејвид Рудолф]] (1974–1975) * [[Роналд А. Пурсел]] (1975–1977) * [[Ирвин М. Бродо]] (1977–1979) * [[Вилијам Д. Рис]] (1979–1981) * [[Томас Хокс Неш III]] (1981–1983) * [[Нортон Г. Милер]] (1985–1987) * [[Вилијам Луис Калберсон]] (1987–1989) * [[Дејл Х. Вит]] (1989–1991) * [[Вернон Ахмадџијан]] (1992–1993) * [[Барбара Џ. Крандал-Стотлер]] (1993–1995) * [[Чичита Франсес Кулберсон]] (1995–1997) * [[Брент Д. Мишлер]] (1997–1999) | group3 = 2000–денес | list3 = * [[Роберт С. Иган]] (1999–2001) * [[Вилијам Расел Бак]] (2001–2003) * [[Џејмс Доналд Лори]] (2003–2005) * [[Ненси Џ. Слек]] (2005–2007) * [[Теодор Ли Еслингер]] (2007–2009) * [[Карен С. Рензаља]] (2009–2011) * [[Роџер Розентретер]] (2011–2013) * [А. Џонатан Шо]] (2013–2015) * [[Лери Л. Сент Клер]] (2015–2017) * [[Кетрин Ла Фарџ]] (2017–2019) * [[Даг Лад]] (2019–2021) * [[Скот Шуте]] (2021–2023) * [[Дафни Стоун]] (2023–2025) }} 7792gfcd288swo2y6kwcroggh6uw9y0 5651179 5651175 2026-10-29T10:58:35Z Jtasevski123 69538 5651179 wikitext text/x-wiki {{navbox | name = Претседатели на Американското бриолошко и лихенолошко друштво | state = {{{state|autocollapse}}} | title = Претседатели на [[Американско бриолошко и лихенолошко друштво|Американското бриолошко и лихенолошко друштво]] |listclass = hlist | group1 = 1899–1949 | list1 = * [[Абел Џоел Граут]] (1899–1900) * [[Џорџ Њутн Бест]] (1901–1902) * [[Џон Мајкл Холцингер]] (1903–1904) * [[Едвард Бланчард Чемберлен]] (1905–1907) * [[Теодор Кристијан Фрај]] (1908–1909) * [[Брус Финк]] (1910) * [[Александар Вилијам Еванс]] (1911–1915) * [[Елизабет Гертруда Бритон]] (1916–1919) * [[Ени Морил Смит]] (1920–1921) * [[Алберт Лерој Ендрјус]] (1922–1923) * [[Роберт Статам Вилијамс]] (1924–1930) * [[Едвин Бантинг Бартрам]] (1931–1932) * [[Арон Џон Шарп]] (1933–1935) * [[Вилијам Кембел Стир]] (1936–1937) * [[Џорџ Елвуд Николс]] (1938–1939) * [[Хуго Леандер Бломквист]] (1940–1941) * [[Хенри Шумејкер Конард]] (1942–1945) * [[Ричард Т. Верехам]] (1946–1947) * [[Пол Морисон Патерсон]] (1948–1949) | group2 = 1950–1999 | list2 = * [[Луис Едвард Андерсон]] (1950–1951) * [[Женева Сејр]] (1952–1953) * [[Винона Х. Велч]] (1954–1955) * [[Рут Шорнхерст Брин]] (1956–1957) * [[Џон Волтер Томсон]] (1958–1959) * [[Рој Френклин Кејн]] (1960–1961) * [[Бети Вилсон Хигинботам]] (1962) * [[Хауард Алвин Крам]] (1962–1963) * [[Харви А. Милер]] (1964–1965) * [[Севил Флауерс]] (1965–1967) * [[Вилфред Б. Скофилд]] (1967–1969) * [[Вилијам Алфред Вебер]] (1969–1970) * [[Пол Лесли Редферн]] (1971–1973) * [[Емануел Дејвид Рудолф]] (1974–1975) * [[Роналд А. Пурсел]] (1975–1977) * [[Ирвин М. Бродо]] (1977–1979) * [[Вилијам Д. Рис]] (1979–1981) * [[Томас Хокс Неш III]] (1981–1983) * [[Нортон Г. Милер]] (1985–1987) * [[Вилијам Луис Калберсон]] (1987–1989) * [[Дејл Х. Вит]] (1989–1991) * [[Вернон Ахмадџијан]] (1992–1993) * [[Барбара Џ. Крандал-Стотлер]] (1993–1995) * [[Чичита Франсес Кулберсон]] (1995–1997) * [[Брент Д. Мишлер]] (1997–1999) | group3 = 2000–денес | list3 = * [[Роберт С. Иган]] (1999–2001) * [[Вилијам Расел Бак]] (2001–2003) * [[Џејмс Доналд Лори]] (2003–2005) * [[Ненси Џ. Слек]] (2005–2007) * [[Теодор Ли Еслингер]] (2007–2009) * [[Карен С. Рензаља]] (2009–2011) * [[Роџер Розентретер]] (2011–2013) * [А. Џонатан Шо]] (2013–2015) * [[Лери Л. Сент Клер]] (2015–2017) * [[Кетрин Ла Фарџ]] (2017–2019) * [[Даг Лад]] (2019–2021) * [[Скот Шуте]] (2021–2023) * [[Дафни Стоун]] (2023–2025) }} [[Категорија:Предлошки за биологија]] 20i8if5hmnaw5zwayxk67c5w0d2suod 11 1406826 5651176 2026-10-29T10:57:51Z Jtasevski123 69538 Создадена страница со: {{Сзр}} 5651176 wikitext text/x-wiki {{Сзр}} grwuoyit2h633gvkn6btn064whmp5dc 0 1406827 5651181 2026-10-29T11:17:58Z BosaFi 115936 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1354833582|Sisymbrium]]“ 5651181 wikitext text/x-wiki '''''Sisymbrium''''' е [[Род (биологија)|род]] на [[растенија]] во [[Семејство (биологија)|семејството]] [[Зелки|Brassicaceae]]. Опис Едногодишни, двегодишни или повеќегодишни тревести растенија со прости влакна, ретко голи. Приосновните листови собрани во розета. Листовите на стеблото последователни, пересто насечени или лировидно-пересто насечени со поголем терминален сегмент, ретко целокрајни. Цветовите најчесто без брактеи, поретко со брактеи, хермафродитни, актиноморфни, со двоен периант, собрани во гроздовидни соцветија по врвовите на стеблото и по страничните гранчиња. Чашкини ливчиња 4, исправени или расперени. Венечни ливчиња 4, најчесто жолтеникави, ретко бели. Прашници 6 (4 медијални подолги, 2 странични покуси), антерите линејно издолжени. Плодникот со дводелен жиг. Плодот шушменка, цилиндричен и обично со 3 надолжни жилки.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=574}}</ref> == Видови == {{На|2024|March}} , [[Plants of the World Online]] ги прифати следниве видови:   ''S. nasturtium-aquaticum'' сега е синоним за ''[[Nasturtium officinale]]'', а ''S. tenuifolium'' – за ''[[Diplotaxis tenuifolia]].'' == Наводи == {{Наводи}} [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Македонија]] b9fw4mbet76nkf54pycoc42zmica6lo 5651182 5651181 2026-10-29T11:20:42Z BosaFi 115936 5651182 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image = Sisymbrium altissimum plant.jpg |image_caption = ''[[Sisymbrium altissimum]]'' |taxon = Sisymbrium |authority = [[L.]] |subdivision_ranks = Species }} '''''Sisymbrium''''' е [[Род (биологија)|род]] на [[растенија]] во [[Семејство (биологија)|семејството]] [[Зелки|Brassicaceae]]. == Опис == Едногодишни, двегодишни или повеќегодишни тревести растенија со прости влакна, ретко голи. Приосновните листови собрани во розета. Листовите на стеблото последователни, пересто насечени или лировидно-пересто насечени со поголем терминален сегмент, ретко целокрајни. Цветовите најчесто без брактеи, поретко со брактеи, хермафродитни, актиноморфни, со двоен периант, собрани во гроздовидни соцветија по врвовите на стеблото и по страничните гранчиња. Чашкини ливчиња 4, исправени или расперени. Венечни ливчиња 4, најчесто жолтеникави, ретко бели. Прашници 6 (4 медијални подолги, 2 странични покуси), антерите линејно издолжени. Плодникот со дводелен жиг. Плодот шушменка, цилиндричен и обично со 3 надолжни жилки.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=574}}</ref> == Видови == Od mart 2024, [[Plants of the World Online]] ги прифатиle следниве видови: {{Div col|colwidth=20em}} *''[[Sisymbrium afghanicum]]'' <small>Gilli</small> *''[[Sisymbrium altissimum]]'' <small>L.</small> *''[[Sisymbrium assoanum]]'' <small>Loscos & J.Pardo</small> *''[[Sisymbrium austriacum]]'' <small>Jacq.</small> *''[[Sisymbrium brassiciforme]]'' <small>C.A.Mey.</small> *''[[Sisymbrium burchellii]]'' <small>DC.</small> *''[[Sisymbrium capense]]'' <small>Thunb.</small> *''[[Sisymbrium cavanillesianum]]'' <small>Castrov. & Valdés Berm.</small> *''[[Sisymbrium chrysanthum]]'' <small>Jord.</small> *''[[Sisymbrium crassifolium]]'' <small>Cav.</small> *''[[Sisymbrium damascenum]]'' <small>Boiss. & Gaill.</small> *''[[Sisymbrium dissitiflorum]]'' <small>O.E.Schulz</small> *''[[Sisymbrium elatum]]'' <small>K.Koch</small> *''[[Sisymbrium erucastrifolium]]'' <small>(Rupr.) Trautv.</small> *''[[Sisymbrium erysimoides]]'' <small>Desf.</small> - smooth mustard *''[[Sisymbrium gamosepalum]]'' <small>Hedge</small> *''[[Sisymbrium gaubae]]'' <small>Rech.f. & Bornm.</small> *''[[Sisymbrium heteromallum]]'' <small>C.A.Mey.</small> *''[[Sisymbrium hispanicum]]'' <small>Jacq.</small> *''[[Sisymbrium integerrimum]]'' <small>Rech.f. & Aellen</small> *''[[Sisymbrium irio]]'' <small>L.</small> - London rocket *''[[Sisymbrium isatidifolium]]'' <small>Blanca, Cueto & J.Fuentes</small> *''[[Sisymbrium isfarense]]'' <small>Vassilcz.</small> *''[[Sisymbrium kermanicum]]'' <small>Khodash. & Mirtadz.</small> *''[[Sisymbrium lasiocalyx]]'' <small>Prokh.</small> *''[[Sisymbrium leucocladum]]'' <small>(Boiss.) D.A.German & Al-Shehbaz</small> *''[[Sisymbrium linifolium]]'' <small>(Nutt.) Nutt.</small> *''[[Sisymbrium lipskyi]]'' <small>N.Busch</small> *''[[Sisymbrium loeselii]]'' <small>L.</small> *''[[Sisymbrium luteum]]'' <small>(Maxim.) O.E.Schulz</small> *''[[Sisymbrium macroloma]]'' <small>Pomel</small> *''[[Sisymbrium malatyanum]]'' <small>Mutlu & Karakuş</small> *''[[Sisymbrium maurum]]'' <small>Maire</small> *''[[Sisymbrium maximum]]'' <small>Hochst. ex E.Fourn.</small> *''[[Sisymbrium nepalense]]'' <small>Al-Shehbaz</small> *''[[Sisymbrium officinale]]'' <small>(L.) Scop.</small> *''[[Sisymbrium orientale]]'' <small>L.</small> – eastern rocket *''[[Sisymbrium pallescens]]'' <small>Jord.</small> *''[[Sisymbrium pinnatisectum]]'' <small>Vassilcz. & V.I.Dorof. ex Saksonov</small> *''[[Sisymbrium polyceratium]]'' <small>L.</small> *''[[Sisymbrium polymorphum]]'' <small>(Murray) Roth</small> *''[[Sisymbrium reboudianum]]'' <small>Verl.</small> *''[[Sisymbrium septulatum]]'' <small>DC.</small> *''[[Sisymbrium strictissimum]]'' <small>L.</small> *''[[Sisymbrium subspinescens]]'' <small>Bunge</small> *''[[Sisymbrium turczaninowii]]'' <small>Sond.</small> *''[[Sisymbrium volgense]]'' <small>M.Bieb. ex E.Fourn.</small> *''[[Sisymbrium yunnanense]]'' <small>W.W.Sm.</small> {{Div col end}}  ''S. nasturtium-aquaticum'' сега е синоним за ''[[Nasturtium officinale]]'', а ''S. tenuifolium'' – за ''[[Diplotaxis tenuifolia]].'' == Наводи == {{Наводи}}{{Taxonbar|from=Q158183}} [[Категорија:Статии со микроформати за вид]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Флора на Македонија]] i8f5opgr2iv51f7tlr2miuga34rat60 10 1406828 5651188 2026-10-29T11:41:41Z Jtasevski123 69538 Создадена страница со: {{Navbox |name = Видови жалфија во Македонија |title = Видови на [[жалфија]] ([[научен назив|науч]]. <i>Salvia</i>) во Македонија |state = {{{state|autocollapse}}} |listclass = hlist |basestyle = background: pink; |image = [[File:Salvia officinalis Stupper.jpg|80px]] |group1 = Видови |list1 = * ''[[Salvia officinalis]]'' * ''[[Salvia ringens]]'' * ''[[Salvia sclarea]]'' * ''S... 5651188 wikitext text/x-wiki {{Navbox |name = Видови жалфија во Македонија |title = Видови на [[жалфија]] ([[научен назив|науч]]. <i>Salvia</i>) во Македонија |state = {{{state|autocollapse}}} |listclass = hlist |basestyle = background: pink; |image = [[File:Salvia officinalis Stupper.jpg|80px]] |group1 = Видови |list1 = * ''[[Salvia officinalis]]'' * ''[[Salvia ringens]]'' * ''[[Salvia sclarea]]'' * ''[[Salvia argentea]]'' * ''[[Salvia aethiopis]]'' * ''[[Salvia candidissima]]'' * ''[[Salvia glutinosa]]'' * ''[[Salvia pratensis]]'' * ''[[Salvia nemorosa]]'' * ''[[Salvia amplexicaulis]]'' * ''[[Salvia verbenaca]]'' * ''[[Salvia jurisicii]]'' * ''[[Salvia virgata]]'' * ''[[Salvia viridis]]'' * ''[[Salvia verticillata]]'' }} [[Категорија:Предлошки за ботаника]] [[Категорија:Предлошки за земјоделство]] 56iruj5molhbr2ccmffv4attrqshvtp 11 1406829 5651190 2026-10-29T11:42:43Z Jtasevski123 69538 Создадена страница со: {{сзр}} 5651190 wikitext text/x-wiki {{сзр}} l91fuluhfmxd7xhcgfmssgp4a9mdc30 0 1406830 5651199 2026-10-29T11:55:18Z BosaFi 115936 Создадено преведувајќи ја страницата „[[:en:Special:Redirect/revision/1345572704|Sisymbrium irio]]“ 5651199 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Sisymbrium irio flower.JPG|status=LC|status_system=IUCN3.1|genus=Sisymbrium|species=irio|authority=[[L.]]}} '''''Sisymbrium irio''''' е цветно растение од [[Зелки|семејството зелки]]. Домородно е на Блискиот Исток, Северна Африка и Јужна Европа, и е широко распространето низ целиот свет. Се смета за инвазивно растение кое расте на сува, нарушена земја во градовите, пустините и обработливото земјиште. Традиционално се користи како лековита билка за разни заболувања. == Опис == Едногодишно или двегодишно растение, 50-100 цм високо. Стеблото вертикално, голо или со ретки влакненца. Приосновните листови за време на цветањето исушени. Стеблените листови пересто насечени, со долги дршки, голи или влакнести. Горните листови пересто насечени или копјевидни, со куси дршки, а терминалниот сегмент е поширок од страничните. Цветовите поединечни, без брактеи, собрани во куси, збиени, гроздовидни соцветија. Младите плодови јасно ја надминуваат должината на цветовите во соцветието. Цветните дршки 3-6 мм долги, влакнести, тенки, еднакви на должината на цветовите или подолги. Чашкините ливчиња 2-2,5 мм долги, бледожолтеникави. Венечните ливчиња 2,5-3,5 мм долги, светложолти. Антерите 0,7 мм долги, а филаментите 2-2,5 мм. Плодот шушменка, цилиндричен, гол, 3,5-6 цм долг, 0,7-1 мм широк, дршката на плодот тенка и 5-10 мм долга. Семките јајцевидни или елипсовидни, жолто-кафеави и скоро мазни, до 1 мм долги, 0,5 мм широки, по околу 40 во секоја преграда.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=575-576}}</ref> Распространетост во Македонија На рудерални станишта, покрај патишта, тротоари, железнички пруги, ѕидишта, огради и сл. Познат за Скопје, Велес - с. Чашка а се посочува и за Скопје - Катланово.<ref name=":022" /> [[File:Sisymbrium_irio_Whitstable.jpg|мини| Лондонска ракета во цвет и овошје]] == Распространетост и статус == Се смета дека потекнува од Блискиот Исток, северозападна Индија или Монголија, цела Северна Африка и јужна Европа. Воведено е во Северна Америка, каде што се смета за штетник, како и во Јужна Америка, Австралазија и јужна Африка. Исто така се проширило на исток до Кореја и Јапонија.<ref name="powo">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:237940-2|title=Sisymbrium irio L.|last=Plants of the World Online|accessdate=20 April 2023}}</ref><ref name="GBIF">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gbif.org/species/3046851|title=Sisymbrium irio L.|last=Global Biodiversity Information Facility|accessdate=20 April 2023}}</ref><ref name="Kim">{{Наведено списание|last=Kim|first=Hye-Won|last2=Choi|first2=Tae-Young|last3=Son|first3=Dong Chan|last4=Jo|first4=Hyeryun|last5=Lee|first5=Soo-Rang|date=2021|title=''Sisymbrium irio'' L. (Brassicaceae): a new alien plant in Korea|journal=BioInvasions Records|volume=10|issue=2|pages=453–466|doi=10.3391/bir.2021.10.2.23|doi-access=free}}</ref> Една земја каде што неодамна пристигнало е Јужна Кореја, каде што е многу внимателно проучувано. Моментално се смета за воспоставена, но не и за инвазивна.<ref name="Kim" /> == Живеалиште и екологија == Базата на податоци за инсекти и нивните растенија за храна наведува само два вида кои се хранат со ова растение: ''Ceutorhynchus hirtulus''<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://bladmineerders.nl/parasites/animalia/arthropoda/insecta/coleoptera/polyphaga/cucujiformia/curculionoidea/curculionidae/conoderinae/ceutorhynchitae/ceutorhynchini/ceutorhynchus/ceutorhynchus-hirtulus/|title=Ceutorhynchus hirtulus Germar, 1824|last=Plant Parasites of Europe|accessdate=23 April 2023}}</ref> и ''[[Trichoplusia ni]]''. == Употреба == Во пустинските региони на Арабија и Египет се смета за важен извор на храна за добиток.<ref>{{Наведено списание|last=Shehata|first=H.F.S.|date=2014|title=Ecology and nutritive status of ''Sisymbrium irio'' L. in the Nile Delta, Egypt|url=http://www.egyseb.net/fulltext/15-1429985439.pdf|journal=Egypt. J. Exp. Biol. (Bot.)|volume=10|issue=2|pages=127–142}}</ref> Листовите, семките и цветовите се јадливи за луѓето, и имаат сличен вкус како рукола.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://savorthesouthwest.blog/tag/edible-weeds/|title=edible weeds {{!}} Savor the Southwest|date=14 February 2014|work=savorthesouthwest.blog|language=en|accessdate=2018-11-18}}</ref> На [[Среден Исток|Блискиот Исток]] се користи за лекување на кашлица, за ублажување [[Ревматизам|на ревматизам]], за детоксикација на црниот дроб и слезината, како и за намалување на отоци и чистење на раните.<ref>Lev, Efraima (2003) "''Sisymbrium irio''" ''Medicinal substances in Jerusalem from early times to the present day'' Archaeopress, Oxford, UK, p. 62, {{ISBN|978-1-84171-490-5}}</ref> Бедуините на [[Синајски Полуостров|Синајскиот Полуостров]] и пустината [[Негев]] наводно го користеле листот како замена за тутун, а неодамнешна студија за содржината на алкалоиди открила висока концентрација на [[никотин]] во екстрактите на ова растение.<ref>{{Наведено списание|last=Bailey|first=C.|last2=Danin|first2=A.|date=1981|title=Bedouin Plant Utilization in Sinai and the Negev|url=https://www.jstor.org/stable/4254272|journal=Economic Botany|volume=35|issue=2|pages=145–162|doi=10.1007/BF02858682|jstor=4254272|url-access=subscription}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Alsaffar|first=A.F|last2=Abbas|first2=I.S.|last3=Dawood|first3=A.H.|date=2016|title=Investigation of the Main Alkaloid of London Rocket (Sisymbrium irio L) as a Wild Medicinal Plant Grown in Iraq|url=https://www.researchgate.net/publication/306159100|journal=Int. J. Pharm. Sci. Rev. Res.|volume=39|issue=1|pages=279–281}}</ref> Сушените мешунки може да се сомелат во брашно и да се стават во супа или чорба. == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == *  {{Викивидови-ред|Sisymbrium irio|''Sisymbrium irio''}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Малта]] [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Незагрозени видови според МСЗП]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Страници со непрегледан превод]] hsz4irrry44lpmcb0dysztan2w6cgkx 5651203 5651199 2026-10-29T11:56:52Z BosaFi 115936 5651203 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox|image=Sisymbrium irio flower.JPG|status=LC|status_system=IUCN3.1|genus=Sisymbrium|species=irio|authority=[[L.]]}} '''''Sisymbrium irio''''' е цветно растение од [[Зелки|семејството зелки]]. Домородно е на Блискиот Исток, Северна Африка и Јужна Европа, и е широко распространето низ целиот свет. Се смета за инвазивно растение кое расте на сува, нарушена земја во градовите, пустините и обработливото земјиште. Традиционално се користи како лековита билка за разни заболувања. == Опис == Едногодишно или двегодишно растение, 50-100 цм високо. Стеблото вертикално, голо или со ретки влакненца. Приосновните листови за време на цветањето исушени. Стеблените листови пересто насечени, со долги дршки, голи или влакнести. Горните листови пересто насечени или копјевидни, со куси дршки, а терминалниот сегмент е поширок од страничните. Цветовите поединечни, без брактеи, собрани во куси, збиени, гроздовидни соцветија. Младите плодови јасно ја надминуваат должината на цветовите во соцветието. Цветните дршки 3-6 мм долги, влакнести, тенки, еднакви на должината на цветовите или подолги. Чашкините ливчиња 2-2,5 мм долги, бледожолтеникави. Венечните ливчиња 2,5-3,5 мм долги, светложолти. Антерите 0,7 мм долги, а филаментите 2-2,5 мм. Плодот шушменка, цилиндричен, гол, 3,5-6 цм долг, 0,7-1 мм широк, дршката на плодот тенка и 5-10 мм долга. Семките јајцевидни или елипсовидни, жолто-кафеави и скоро мазни, до 1 мм долги, 0,5 мм широки, по околу 40 во секоја преграда.<ref name=":022">{{Наведена книга|title=Флора на Република Македонија Том I, св. 3.|last=Мицевски|first=Кирил|publisher=МАНУ|year=2001|location=Скопје|pages=575-576}}</ref> Распространетост во Македонија На рудерални станишта, покрај патишта, тротоари, железнички пруги, ѕидишта, огради и сл. Познат за Скопје, Велес - с. Чашка а се посочува и за Скопје - Катланово.<ref name=":022" />[[File:Sisymbrium_irio_Whitstable.jpg|мини| Лондонска ракета во цвет и овошје]] == Распространетост и статус == Се смета дека потекнува од Блискиот Исток, северозападна Индија или Монголија, цела Северна Африка и јужна Европа. Воведено е во Северна Америка, каде што се смета за штетник, како и во Јужна Америка, Австралазија и јужна Африка. Исто така се проширило на исток до Кореја и Јапонија.<ref name="powo">{{Наведена мрежна страница|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:237940-2|title=Sisymbrium irio L.|last=Plants of the World Online|accessdate=20 April 2023}}</ref><ref name="GBIF">{{Наведена мрежна страница|url=https://www.gbif.org/species/3046851|title=Sisymbrium irio L.|last=Global Biodiversity Information Facility|accessdate=20 April 2023}}</ref><ref name="Kim">{{Наведено списание|last=Kim|first=Hye-Won|last2=Choi|first2=Tae-Young|last3=Son|first3=Dong Chan|last4=Jo|first4=Hyeryun|last5=Lee|first5=Soo-Rang|date=2021|title=''Sisymbrium irio'' L. (Brassicaceae): a new alien plant in Korea|journal=BioInvasions Records|volume=10|issue=2|pages=453–466|doi=10.3391/bir.2021.10.2.23|doi-access=free}}</ref> Една земја каде што неодамна пристигнало е Јужна Кореја, каде што е многу внимателно проучувано. Моментално се смета за воспоставена, но не и за инвазивна.<ref name="Kim" /> === Распространетост во Македонија === На рудерални станишта, покрај патишта, тротоари, железнички пруги, ѕидишта, огради и сл. Познат за Скопје, Велес - с. Чашка а се посочува и за Скопје - Катланово.<ref name=":022" /> == Живеалиште и екологија == Базата на податоци за инсекти и нивните растенија за храна наведува само два вида кои се хранат со ова растение: ''Ceutorhynchus hirtulus''<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://bladmineerders.nl/parasites/animalia/arthropoda/insecta/coleoptera/polyphaga/cucujiformia/curculionoidea/curculionidae/conoderinae/ceutorhynchitae/ceutorhynchini/ceutorhynchus/ceutorhynchus-hirtulus/|title=Ceutorhynchus hirtulus Germar, 1824|last=Plant Parasites of Europe|accessdate=23 April 2023}}</ref> и ''[[Trichoplusia ni]]''. == Употреба == Во пустинските региони на Арабија и Египет се смета за важен извор на храна за добиток.<ref>{{Наведено списание|last=Shehata|first=H.F.S.|date=2014|title=Ecology and nutritive status of ''Sisymbrium irio'' L. in the Nile Delta, Egypt|url=http://www.egyseb.net/fulltext/15-1429985439.pdf|journal=Egypt. J. Exp. Biol. (Bot.)|volume=10|issue=2|pages=127–142}}</ref> Листовите, семките и цветовите се јадливи за луѓето, и имаат сличен вкус како рукола.<ref>{{Наведена мрежна страница|url=https://savorthesouthwest.blog/tag/edible-weeds/|title=edible weeds {{!}} Savor the Southwest|date=14 February 2014|work=savorthesouthwest.blog|language=en|accessdate=2018-11-18}}</ref> На [[Среден Исток|Блискиот Исток]] се користи за лекување на кашлица, за ублажување [[Ревматизам|на ревматизам]], за детоксикација на црниот дроб и слезината, како и за намалување на отоци и чистење на раните.<ref>Lev, Efraima (2003) "''Sisymbrium irio''" ''Medicinal substances in Jerusalem from early times to the present day'' Archaeopress, Oxford, UK, p. 62, {{ISBN|978-1-84171-490-5}}</ref> Бедуините на [[Синајски Полуостров|Синајскиот Полуостров]] и пустината [[Негев]] наводно го користеле листот како замена за тутун, а неодамнешна студија за содржината на алкалоиди открила висока концентрација на [[никотин]] во екстрактите на ова растение.<ref>{{Наведено списание|last=Bailey|first=C.|last2=Danin|first2=A.|date=1981|title=Bedouin Plant Utilization in Sinai and the Negev|url=https://www.jstor.org/stable/4254272|journal=Economic Botany|volume=35|issue=2|pages=145–162|doi=10.1007/BF02858682|jstor=4254272|url-access=subscription}}</ref><ref>{{Наведено списание|last=Alsaffar|first=A.F|last2=Abbas|first2=I.S.|last3=Dawood|first3=A.H.|date=2016|title=Investigation of the Main Alkaloid of London Rocket (Sisymbrium irio L) as a Wild Medicinal Plant Grown in Iraq|url=https://www.researchgate.net/publication/306159100|journal=Int. J. Pharm. Sci. Rev. Res.|volume=39|issue=1|pages=279–281}}</ref> Сушените мешунки може да се сомелат во брашно и да се стават во супа или чорба. == Наводи == {{Наводи}} == Надворешни врски == {{Викивидови-ред|Sisymbrium irio|''Sisymbrium irio''}} {{Таксонска лента}} [[Категорија:Флора на Малта]] [[Категорија:Растителни таксони опишани од Карл Линеј]] [[Категорија:Растенија опишани во 1753 година]] [[Категорија:Незагрозени видови според МСЗП]] [[Категорија:Флора на Македонија]] [[Категорија:Флора на Европа]] [[Категорија:Страници со непрегледан превод]] ixbdypjqy93jiovnel4tvshndbedh5j