ရန်ကုန်မြို့

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="my">
  <siteinfo>
    <sitename>ဝီကီပီးဒီးယား</sitename>
    <dbname>mywiki</dbname>
    <base>https://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%97%E1%80%9F%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%85%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%AC</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.10</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">မီဒီယာ</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">အထူး</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">အသုံးပြုသူ</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">ဝီကီပီးဒီးယား</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">ဝီကီပီးဒီးယား ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">ဖိုင်</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">ဖိုင် ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">မီဒီယာဝီကီ</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">မီဒီယာဝီကီ ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">တမ်းပလိတ်</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">တမ်းပလိတ် ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">အကူအညီ</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">အကူအညီ ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">ကဏ္ဍ</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">ကဏ္ဍ ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">မုခ်ဝ</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">မုခ်ဝ ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="118" case="first-letter">စာမူကြမ်း</namespace>
      <namespace key="119" case="first-letter">စာမူကြမ်း ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">မော်ဂျူး</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">မော်ဂျူး ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>ရန်ကုန်မြို့</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2923</id>
    <revision>
      <id>1043079</id>
      <parentid>1041652</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T17:35:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043079</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="76669" sha1="5c9k48e2068tcotcl1e75u6wqos82xn" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| official_name = Yangon (Rangoon)
| other_name = မဟာရန်ကုန်
| settlement_type = တိုင်းဒေသကြီးမြို့တော်
| image_skyline = {{Photomontage
| photo1a = ShwedagonPagoda.jpg
| photo2a = 2016 Rangun, Dawny budynek Sądu Najwyższego (01).jpg
| photo2b = Yangon downtown at night.jpg
| photo3a = Sule Pagoda Yangon Burma.JPG
| photo3b = Buildings along the river in Yangon.jpg
| photo4a = KandawgyiLake (cropped).jpg
| spacing                   = 2
| border                    = 2
| color_border              = green
| color                     = yellow
| size                      = 280
| foot_montage              = ရန်ကုန်မြို့တော် မြင်ကွင်းအစုံစုံ
}}
| imagesize = 
| image_caption = 
| image_flag = Flag of Yangon Region.svg
| flag_size = 100px
| image_seal = Seal of Yangon Region Government.png
| seal_size = 100px
| image_shield = 
| shield_size = 
| nickname = 
| motto = &lt;!-- images and maps  -----------&gt;
| image_map = 
| mapsize = 
| map_caption = ရန်ကုန်
| image_map1 = 
| mapsize1 = 200px
| map_caption1 = 
| pushpin_map = Myanmar
| pushpin_label_position = left
| pushpin_map_caption = ရန်ကုန်မြို့တည်နေရာ
| coordinates = {{Coord|16|51|N|96|11|E|region:MM|display=inline,title}}
&lt;!-- Location ------------------&gt;| subdivision_type = နိုင်ငံ
| subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} &lt;!-- See [[Country]] before reverting.   a country is what is governed by a state, not the state/government itself. --&gt;
| subdivision_type1 = ဒေသ
| subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံ တိုင်းဒေသကြီးများ|တိုင်းဒေသကြီး]]
| subdivision_type3 = 
| subdivision_type4 = 
| subdivision_name1 = [[အောက်မြန်မာပြည်]]
| subdivision_name2 = [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]]
| subdivision_name3 = 
| subdivision_name4 = &lt;!-- Politics -----------------&gt;
| established_title = တည်ထောင်
| established_date = ၆ ရာစု
| established_title2 = &lt;!-- Incorporated (town) --&gt;
| established_date2 = 
| established_title3 = &lt;!-- Incorporated (city) --&gt;
| established_date3 = &lt;!-- Area    ---------------------&gt;
| government_footnotes = 
| government_type = [[ရန်ကုန်မြို့တော် စည်ပင်သာယာရေး ကော်မတီ]]
| leader_title = [[မြို့တော်ဝန်]]
| leader_name = 
| leader_title1 = &lt;!-- for places with, say, both a mayor and a city manager --&gt;
| leader_name1 = 
| unit_pref = &lt;!--Enter: Imperial, if Imperial (metric) is desired--&gt;
| area_urban_km2 = 598.75
| area_metro_km2 = 10170
| elevation_m = 
| population_as_of = ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း
| population_density_urban_km2 = auto
| population_density_urban_sq_mi = auto
| population_urban = 5,160,512
| population_rural = 2,200,191
| population_density_metro_km2 = auto
| population_density_metro_sq_mi = auto
| population_metro = 7,360,703
| population_metro_footnotes = &lt;ref name=&quot;census-2014&quot;&gt;{{cite book|title=Census Report|publisher=Ministry of Immigration and Population|location=Naypyitaw|date=May 2015|series=The 2014 Myanmar Population and Housing Census|volume=2|page=31|url=https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view}}&lt;/ref&gt;
| population_blank1_title = လူမျိုးများ
| population_blank1 = [[ဗမာ]]၊ [[မြန်မာပြည်ဖွား အိန္ဒိယနွယ်ဖွားများ|အိန္ဒိယနွယ်ဖွားများ]]၊[[မြန်မာပြည်ဖွား တရုတ်လူမျိုးများ|တရုတ်နွယ်ဖွားများ]]၊အခြား [[မြန်မာတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်များ]]
| population_blank2_title = ကိုးကွယ်မှု
| population_blank2 = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] ၉၁%&lt;br&gt; [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]] ၄.၇%&lt;br&gt;ခရစ်ယာန် ၃.၂%&lt;br&gt; [[ဟိန္ဒူ]] ၁.၀%&lt;br&gt;အခြား ၀.၁%
| population_demonym = 
| timezone = {{အာရှ/ရန်ကုန်}}
| utc_offset = +6:30
| area_code = ၀၁
| registration_plate = YGN
| website = {{URL|https://www.yangon.gov.mm/}}
| name = ရန်ကုန်
| native_name = 
| native_name_lang = my
| timezone1 = [[Asia/Yangon|အာရှ/ရန်ကုန်]]
| utc_offset1 = +၆:၃၀
}}

'''ရန်ကုန်မြို့''' ({{lang-en|Yangon}}၊ ယခင်အမည်: '''Rangoon''') သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ ယခင် ရုံးစိုက်ရာ [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြို့တော်များ စာရင်း|မြို့တော်]]ဟောင်းဖြစ်ပြီး [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]]၏ ရုံးစိုက်ရာ မြို့တော်ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၆ ခုနှစ်၊ မတ်လမှ စတင်၍ တရားဝင်အုပ်ချုပ်ရေးမြို့တော်ကို [[နေပြည်တော်]]သို့ ပြောင်းရွှေ့သတ်မှတ်ခဲ့သော်လည်း၊&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news| url =http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/4848408.stm | title =Burma's new capital stages parade |publisher=BBC News | date =27 March 2006 | accessdate =3 August 2006}}&lt;/ref&gt; လူဦးရေ ၈ သန်းနီးပါး ရှိသော ရန်ကုန်မြို့သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ လူဦးရေအထူထပ်ဆုံးသော မဟာမြို့ကြီး နှင့် အရေးအကြီးဆုံးသော စီးပွားရေး၊ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အချက်အချာမြို့ကြီးအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;UNPop&quot;&gt;{{cite web |title=Yangon, Myanmar Population |url=https://worldpopulationreview.com/world-cities/yangon-population |website=World Population Review |access-date=2026-07}}&lt;/ref&gt;

ရန်ကုန်မြို့၏ မြို့ပြအခြေခံအဆောက်အအုံသည် အရှေ့တောင်အာရှရှိ အခြားသော မြို့ကြီးများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက စိန်ခေါ်မှုများနှင့် ရင်ဆိုင်နေရဆဲဖြစ်သော်လည်း၊ မော်တော်ကားလမ်းမကြီးများ၊ အထပ်မြင့်အဆောက်အအုံများနှင့် စီးပွားရေးဇုန်များ တိုးချဲ့မှုကြောင့် ဆယ်စုနှစ်အတွင်း အရှိန်အဟုန်ဖြင့် တိုးတက်ပြောင်းလဲ လာခဲ့သည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ရန်ကုန်မြို့သည် အရှေ့တောင်အာရှ မြို့ကြီးများအနက် ကိုလိုနီခေတ်လက်ရာ အဆောက်အအုံ အများဆုံး ကျန်ရှိနေသည့်မြို့အဖြစ် ကမ္ဘာ့ခရီးသွားကဏ္ဍတွင် ထင်ရှားသည်။&lt;ref name=&quot;bygone&quot;&gt;{{Cite news|last=Martin |first=Steven |date=30 March 2004 |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3578993.stm |title=Burma maintains bygone buildings |publisher=BBC News |accessdate=22 May 2006}}&lt;/ref&gt; ထိုကိုလိုနီခေတ် ဗိသုကာလက်ရာများကို ရန်ကုန်အမွေအနှစ်ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရေးအဖွဲ့ (Yangon Heritage Trust - YHT) မှ စနစ်တကျ ကာကွယ်ထိန်းသိမ်းလျက်ရှိပြီး အပြာရောင်ကမ္ပည်းပြား များ တပ်ဆင်ကာ သမိုင်းဝင်နယ်မြေအဖြစ် မြှင့်တင်လျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;YHT&quot;&gt;{{cite web |title=Yangon Heritage Trust Blue Plaques |url=https://www.yangonheritagetrust.org/ |website=Yangon Heritage Trust |access-date=2026-07 |archive-date=26 September 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250926184557/https://www.yangonheritagetrust.org/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;မြို့၏ ဗဟိုချက်တွင် တည်ရှိသော နှစ်ပေါင်း ၂,၆၀၀ ကျော် သက်တမ်းရှိ [[ရွှေတိဂုံစေတီတော်]]မြတ်ကြီးသည် ရန်ကုန်မြို့၏ အထွတ်အမြတ်ထားရာ အဓိက ပြယုဂ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။

== ဝေါဟာရရင်းမြစ် ==
ရန်ကုန်မြို့သည် ရှေးယခင်က ဒဂုံဟုခေါ်သော ရွာကြီးတစ်ရွာဖြစ်သည်။ [[ဒဂုံ]]ဟူသော အမည်သည် မွန် ဝေါဟာရ ဒဂုင်(မြန်မာအသံထွက်-ဒဂုန်)၊ လဂုင်(မြန်မာအသံထွက်-လဂုန်)တို့က ဆင်းသက်လာပြီး ဒဂုံဖြစ်လာသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ထိုနာမည်သည် [[ရွှေတိဂုံစေတီတော်]]ကြီး၏ ဘွဲ့မည်တော်ဖြစ်သည်။ ဘုရင်မကြီး [[ရှင်စောပု]]က ရွှေတိဂုံစေတီတော်မြတ်ကြီး၏ ဉာဏ်တော်ကိုမြှင့်ပြီး တည်ဆောက်ပြီးသောအခါ ကျာ်ဒဂုင် (ကျိုက်ဒဂုံ-ဒဂုံဘုရား)ဟု ဘွဲ့မည်ပေးလိုက်သည်။ တချို့ ပညာရှင်များက တောင်သုံးလုံးမြို့ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော တိကုမ္ဘနဂရဆိုသည့် ပါဠိဝေါဟာရက ဆင်းသက်ကြောင်း၊ တိကုမ္ဘက တိကုမ်၊ တိဂုံ၊ ဒဂုံဟု ပြောင်းလဲလာကြောင်း ဆိုကြသည်။ မွန်ဝေါဟာရကလည်း ကုန်းမြင့်ပေါ်ကစေတီဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ &lt;ref&gt;မောင်ခင်မင် (ဓနုဖြူ)&lt;/ref&gt; ခရစ်နှစ် ၁၇၅၅ ခုနှစ်တွင် [[အလောင်းမင်းတရား]]ကြီးက ရန်အပေါင်းကုန်စင်ပြီဟုအဓိပ္ပာယ်ဖြင့် ရန်ကုန်မြို့ဟု အမည်ပေးခဲ့သည်။

==တည်နေရာ==
[[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ အကြီးဆုံးဆိပ်ကမ်းမြို့လည်း ဖြစ်သည်။ မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၆ ဒီဂရီ ၄၆ မိနစ် နှင့် အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၆ ဒီဂရီ ၁ဝ မိနစ် ဆုံရာတွင် တည်ရှိသည်။ [[ရန်ကုန်မြစ်]](ခေါ်)လှိုင်မြစ်နှင့် [[ပုဇွန်တောင်ချောင်း]]၊ [[ပဲခူးမြစ်]]တို့ ဆုံရာအရပ်တွင် တည်ရှိ၍ ပင်လယ်ကူးသင်္ဘောကြီးများသည် ပကတိအားဖြင့် လုံခြုံသော ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်းသို့အရောက် ဝင်ထွက်သွားလာနိုင်သည်။ ရန်ကုန်မြို့သည် ပင်လယ်ဝမှ ၂၁-မိုင်သာ ဝေးသည်။ ပြည်တွင်းကျောထောက်နောက်ခံ နယ်များနှင့်လည်း [[ကုန်းလမ်း]]၊ [[ရေလမ်း]]၊ [[လေကြောင်းလမ်း]]တို့ဖြင့် ဆက်သွယ်လျက် ရှိလေသည်။ တံခါးမကြီးသဖွယ်ဖြစ်၍ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးအတွက် အချက်အချာဌာနလည်း ဖြစ်လေသည်။

== သမိုင်း ==
=== ဒဏ္ဍာရီ ===
ရန်ကုန်မြို့တွင် လွန်ခဲ့သည့် နှစ်ပေါင်း ၂၅၀၀–၂၆၀၀ အထက်ကာလ (သို့) [[မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း]]၊ အတွဲ (၁၁) အဆိုအရ မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃ ခုနှစ် ဘီစီ (၅၈၈) ခရစ်နှစ်တွင် [[ဗုဒ္ဓဝင်]] ထဲတွင်ပါဝင်သည့် [[ဂေါတမဗုဒ္ဓ]] မြတ်စွာဘုရား၏ ဆံတော်ဓာတ်မြတ်များကို [[မွန်လူမျိုး|မွန်တိုင်းပြည်]]ဘုရင် ဥက္ကလာပမင်းကြီး စိုးစံရာ ဥက္ကလာပတိုင်း၊ ဥက္ကလာပမြို့ [[သိင်္ဂုတ္တရကုန်းတော်|သိင်္ဂုတ္တရကုန်း]]ပေါ်ရှိ [[ရွှေတိဂုံစေတီတော်]]တွင် [[တဖုဿနှင့် ဘလ္လိက]] ကုန်သယ်ညီနောင်မှာ ဌာပနာသည့်သမိုင်းနှင့် ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်&lt;ref&gt; [[မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း]]၊ အတွဲ (၁၁) စာမျက်နှာ ၁၃၁ &lt;/ref&gt; ဟူ၍ မြန်မာတို့က ယုံကြည်ကြသော်လည်း အထောက်အထား တိတိကျကျမရှိပေ။
[[File:Yangon.1.jpg|thumb|ရှေ့ဟောင်း ရန်ကုန်မြို့ မြေပုံ]]

=== အေဒီ ၆ မှ ၁၈ ရာစု ===
ရန်ကုန်မြို့အား [[ဒဂုံမြို့နယ်|ဒဂုံရွာ]]အဖြစ် [[အောက်မြန်မာပြည်]]ကို လွှမ်းမိုးကြီးစိုးသော [[မွန်လူမျိုး]]များက အေဒီ ၆ ရာစုတွင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ဒဂုံသည် ၁၄ ရာစု [[ဟံသာဝတီ|ဟံသာဝတီခေတ်]]တွင် အရေးကြီးသော ဘုရားဖူးမြို့ ဖြစ်လာခဲသည်။ [[မဂဒူးမင်းဆက်]] ခေါ် (ဝါရီရူးမင်းဆက်)တွင် (၈) ဆက်မြောက်မင်းဖြစ်သော [[ဗညားဦး]]၏ အစ်မတော် မွန်မင်းသမီး မဟာဒေဝီသည် ဒဂုံမြို့ကို စားစေကာ ခရစ်နှစ် ၁၃၆၄-၁၃၉၂ အထိ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;Pan Hla, Nai (2005) [1968]. Razadarit Ayedawbon (in Burmese) (8th printing, 2005 ed.). Yangon: Armanthit Sarpay. p. 54.&lt;/ref&gt; [[မဂဒူးမင်းဆက်]] တွင် (၁၅) ဆက်မြောက်မင်းဖြစ်သော ဘုရင်မကြီး [[ရှင်စောပု]] သည် သူမ၏ ဟံသာဝတီပဲခူးထီးနန်းကို သားမက်တော် ဓမ္မစေတီမင်းအားအပ်နှံ၍ ၁၄၆၀ ခုနှစ်တွင် ဒဂုံမြို့ရှိ ရွှေတိဂုံစေတီအနီးတွင် နန်းတော်ငယ်တည်ကာ ဟံသာဝတီပဲခူးထီးနန်းကို အဝေးမှထိန်းကွပ်ပေးရင်း တရားဓမ္မဖြင့် သူမဘဝ၏ နောက်ဆုံးလက်ကျန်နေ့ရက်များကို ဖြတ်သန်း စံနေတော်မူခဲ့သည်။&lt;ref&gt;[https://archive.org/stream/imperialgazettee21grea#page/212/mode/2up Imperial gazetteer of India&lt;!-- ဘော့က ထုတ်ပေးသော ခေါင်းစဉ် --&gt;]&lt;/ref&gt;

=== အေဒီ ၁၈ မှ ၁၉ ရာစု ===
၁၇၅၅ ခုနှစ်တွင် [[ကုန်းဘောင်မင်းဆက်]] ထူထောင်သော [[အလောင်းမင်းတရား]] သည် ဒဂုံမြို့ကို အောင်နိုင်ပြီး “ရန်ကုန်”ဟု အမည်သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး ဒဂုံမြို့ပတ်လည်တွင် တိုးမြင့်၍ အခြေချနေထိုင်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ 

ဗြိတိသျှပိုင်အရှေ့အိန္ဒိယ ကုမ္ပဏီ သည် ၁၇၉၀ ခုနှစ်များတွင် စက်ရုံ တည်ဆောက်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;&quot;Rangoon City&quot;, ''Imperial Gazetteer of India'', Oxford: Clarendon Press, 1908&lt;/ref&gt; ၁၈၂၃ ခုနှစ်တွင် လူဦးရေ ၃၀၀၀၀ နေထိုင်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;Jedidiah Morse; Richard C. Morse (1823), &quot;Rangoon&quot;, ''A New Universal Gazetteer'' (4th ed.), New Haven: S. Converse&lt;/ref&gt;

ကုန်းဘောင်မင်းဆက် (၇) ဆက်မြောက်မင်းဖြစ်သော [[ဘကြီးတော်(စစ်ကိုင်းမင်း)|ဘကြီးတော်ဘုရား]]  လက်ထက် [[ပထမ အင်္ဂလိပ်-မြန်မာ စစ်ပွဲ]] (၁၈၂၄ - ၂၆) တွင် ဗြိတိသျှတို့သည် ရန်ကုန်မြို့ကို သိမ်းပိုက်ခဲ့သော်လည်း၊ စစ်ပြီးသည့်နောက် [[ရန္တပိုစာချုပ်]] အရ ရန်ကုန်မြို့ကို မြန်မာတို့လက်ထဲ ပြန်လည်လွှဲပြောင်းပေးခဲ့သည်။ မြန်မာဘုရင် [[သာယာဝတီမင်း]] လက်ထက် ၁၈၄၁ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်မြို့သည် မီးသင့်ပြီး ပျက်စီးခဲ့သည်။

=== ကိုလိုနီခေတ် ရန်ကုန် (၁၈၅၂ မှ ၁၉၄၈) ===
[[ဗြိတိသျှအင်ပါယာ|ဗြိတိသျှ]]တို့သည် ရန်ကုန်နှင့် အောက်မြန်မာပြည် အားလုံးကို ၁၈၅၂ ခုနှစ် [[ဒုတိယအင်္ဂလိပ်မြန်မာစစ်]] တွင် သိမ်းယူချုပ်ကိုင်နိုင်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်တွင် ရန်ကုန်မြို့သည် ရွှေတိဂုံဘုရားကို ဗဟိုပြုထားပြီး သေးငယ်သော ငါးဖမ်းရွာလေး တစ်ရွာသာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ 

ဆက်လက်၍ ရန်ကုန်မြို့ကို ဗြိတိသျှဘားမား၏ စီးပွားရေးနှင့် နိုင်ငံရေး အချက်အချာကျသော မြို့တစ်မြို့အဖြစ် ပြုပြင်ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ စစ်[[အင်ဂျင်နီယာ]] ဗိုလ်အလက်ဇန္ဒားဖရေဇာ၏ ဒီဇိုင်းပုံစံကို အခြေပြု၍ ဗြိတိသျှများသည် ဂရစ်စီမံချက်ဖြင့် [[ဧရာဝတီ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ|မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ]]တွင် အရှေ့ဘက်၌ ပုစွန်တောင်ချောင်းငယ်၊ အနောက်ဘက်တွင် ရန်ကုန်မြစ်ကို နယ်နိမိတ်သတ်မှတ်ပြီး မြို့တော်သစ်တစ်ခု တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ၁၈၇၈ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိသျှတို့သည် ရန်ကုန်ကောလိပ် (ယခု [[ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်|ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်]])ကို  ဗြိတိသျှ-အိန္ဒိယရှိ [[ကာလကတ္တားမြို့|ကလက္ကတား]] တက္ကသိုလ် လက်အောက်ခံအဖြစ် စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။ 
[[File:Secretariat Building, Yangon.jpg|thumb|[[ဝန်ကြီးများရုံး (ရန်ကုန်)|အတွင်းဝန်များရုံး]] (ခရစ်နှစ် ၁၉၁၀ခုနှစ်)]]
၁၈၈၅ ခုနှစ် [[တတိယ အင်္ဂလိပ် - မြန်မာစစ်]] တွင် ဗြိတိသျှတို့သည် အထက်မြန်မာပြည်ကို သိမ်းယူခဲ့ပြီးနောက် ရန်ကုန်မြို့သည် အားလုံးသော ဗြိတိသျှဘားမားတို့၏ မြို့တော်အဖြစ် တည်ရှိလာခဲ့သည်။ ၁၈၉၀ ခုနှစ်များတွင် ရန်ကုန်မြို့၏ တိုးပွားလာသည့် လူဦးရေများနှင့် ကုန်သွယ်မှုတို့သည် တော်ဝင်ကန်(ယခု ကန်တော်ကြီး)နှင့် အင်းယားကန် တို့၏ မြောက်ဘက်ရှိ ဆင်ခြေဖုံးရပ်ကွက်များတွင် ချမ်းသာကြွယ်ဝသည့် လူနေအိမ်ခြေများကို မွေးဖွားပေးခဲ့သည်။ ဗြိတိသျှတို့သည် ရန်ကုန်အထွေထွေရောဂါကုဆေးရုံ အပါအဝင် ဆေးရုံများနှင့် ကောလိပ်များကိုလည်း တည်ဆောက်ပေးခဲ့သည်။ ကိုလိုနီခေတ်ရန်ကုန်ကို ၎င်း၏ကျယ်ပြန့်သောပန်းခြံများ၊ ရေကန်များ၊ ရောပြွမ်းနေသည့် ခေတ်မီအဆောက်အအုံများနှင့် ရှေးရိုးအတိုင်း သစ်သားတို့ဖြင့် ဆောက်လုပ်ထားသည့် ဗိသုကာလက်ရာများတို့ဖြင့် “အရှေ့တိုင်း၏ ဥယျာဉ်မြို့တော်” အဖြစ် သိရှိလာခဲ့ကြသည်။ ၂၀ ရာစုနှစ် အစောပိုင်းတွင် ရန်ကုန်မြို့၌ [[လန်ဒန်မြို့]]နှင့် တန်းတူ ပြည်သူလူထု ဝန်ဆောင်မှု လုပ်ငန်းများနှင့် အခြေခံအဆောက်အအုံတို့ ရှိလာခဲ့သည်။

[[ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်]] မတိုင်မီက၊ ရန်ကုန်မြို့ရှိ လူဦးရေ ၅၀၀၀၀၀ ၏ ၅၅ ရာခိုင်နှုန်းခန့်သည် အိန္ဒိယ သို့မဟုတ် တောင်အာရှသားများဖြစ်၍ သုံးပုံတစ်ပုံခန့်သည် မြန်မာ၊ ကရင်၊ တရုတ်၊ အင်္ဂလိပ်-မြန်မာကပြားနှင့်  အခြားလူမျိုးများ ဖြစ်ကြသည်။ [[ပထမ ကမ္ဘာစစ်]]ပြီးနောက်၊ ရန်ကုန်သည် လက်ဝဲစွန်းရောက် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားများ ဦးဆောင်သည့် ဗမာ့လွတ်လပ်ရေး လှုပ်ရှားမှုများ၏ ဗဟိုအချက်အချာနေရာ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၁၉၂၀၊ ၁၉၃၆ နှင့် ၁၉၃၈ ခုနှစ်တို့တွင် ဗြိတိသျှအစိုးရအား သုံးကြိမ်တိုင် နိုင်ငံနှင့်အဝှမ်း ဆန့်ကျင်ဆန္ဒပြမှုများ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ရန်ကုန်သည် (၁၉၄၂ - ၄၅) တွင် ဂျပန်လက်အောက်သို့ ကျရောက်ခဲ့ကာ ဒုတိယကမ္ဘာစစ် အတွင်း ကြီးမားသော ပျက်စီးယိုယွင်းမှုများ ရှိခဲ့သည်။ ၁၉၄၈ ခုနှစ်၊ ဇန္နဝါရီလ ၄ ရက်နေ့ တွင် ဗြိတိသျှအင်ပါယာထံမှ နိုင်ငံ၏လွတ်လပ်ရေးကို  ပြန်လည်ရရှိခဲ့သည်နှင့် ရန်ကုန်မြို့သည် ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြို့တော်ဖြစ် လာခဲ့သည်။

=== လက်ရှိ ရန်ကုန် (၁၉၄၈ မှ ယခု) ===
၁၉၄၈ ခုနှစ် ဗမာ့လွတ်လပ်ရေးကို ရရှိပြီးလျှင်ပြီးခြင်း၊ ကိုလိုနီအမည်များဖြင့် ခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည့်လမ်းများ၊ ပန်းခြံများတို့သည် အမျိုးသားရေးအသွင် ပိုမိုဆောင်သည့် မြန်မာအမည်များသို့ ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။ ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ ရန်ကုန်မြို့အား နယ်ချဲ့အင်္ဂလိပ်တို့၏ အမည်နာမများကို အစွဲပြု၍ခေါ်ဝေါ်ထားသော မြန်မာအမည်များအဖြစ်ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ နိုင်ငံတော်ငြိမ်ဝပ်ပိပြားရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီက မြို့တော်၏ အင်္ဂလိပ်အမည်ကို “Yangon” ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်စေခြင်းနှင့်အတူ အခြားသော အင်္ဂလိပ်အခေါ်အဝေါ်များကိုလည်း မြန်မာအမည်များသို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။

[[File:Maharbandulabridgeygn.jpg|right|thumb|မြို့လယ်ခေါင်ရှိ [[မဟာဗန္ဓုလတံတား]]]]

လွတ်လပ်ရေးရသည့် အချိန်မှစတင်၍ ရန်ကုန်မြို့ကို ပြင်ပသို့ချဲ့ထွင်ခဲ့သည်။ အဆက်ဆက်သော အစိုးရများသည် ၁၉၅၀ ခုနှစ်များ၌ သာကေတ၊ မြောက်ဥက္ကလာပနှင့် တောင်ဥက္ကလာပမြို့နယ်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ ၁၉၈၀ ခုနှစ်များ၌ လှိုင်သာယာ၊ ရွှေပြည်သာနှင့် တောင်ဒဂုံမြို့နယ်တို့ကိုလည်းကောင်း တိုးချဲ့မြို့နယ်သစ်များကို တည်ဆောက်ခဲ့ကြသည်။ ယနေ့ ရန်ကုန်မြို့ကြီးသည် ဧရိယာ စတုရန်းကီလိုမီတာ ၆၀၀ ခန့် ကျယ်ဝန်းသည်။

ဗိုလ်ချုပ်နေဝင်း၏ အခြားနိုင်ငံများတို့၏အရေး၌ မစွက်ဖက်ရေးဝါဒဖြင့် အုပ်ချုပ်မှု (၁၉၆၂ - ၁၉၈၈) အတွင်း၊ ရန်ကုန်မြို့၏ အခြေခံအဆောက်အအုံသည် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းမှု ညံ့ဖျင်းခြင်း၊ တိုးပွားလာသည့် လူဦးရေနှင့်အညီ မြှင့်တင်နိုင်မှုမရှိခြင်းတို့ကြောင့် ယိုယွင်းပျက်စီးမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။ ၁၉၉၀ ခုနှစ်များတွင် စစ်အစိုးရ၏ ပိုမိုတံခါးဖွင့်လာသည့်ဈေးကွက် မူဝါဒများသည် ပြည်တွင်းနှင့် နိုင်ငံခြားရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများကို ဆွဲဆောင်နိုင်မှု ရှိလာခဲ့ပြီး၊ မြို့တော်၏ အခြေခံအဆောက်အအုံကိုလည်း ခေတ်မှီသစ်လွင်မှု၏ မျှတသည့်ပမာဏသို့ ဆောင်ယူလာနိုင်ခဲ့သည်။ မြို့တော်၏ အတွင်းပိုင်းတွင် နေထိုင်သူများကိုလည်း တိုးချဲ့မြို့များသို့ အတင်းအကြပ် လွှဲပြောင်းနေရာ ချထားပေးခဲ့သည်။ များပြားသော ကိုလိုနီခေတ် အဆောက်အအုံများကိုလည်း ဖျက်ဆီးစေ၍၊ မြင့်မားသော ဟိုတယ်များ၊ ရုံးအဆောက်အအုံများ၊ ဈေးရောင်းဆိုင်ခန်းများအတွက် နေရာပေးစေခြင်းဖြင့် မြို့တော်အုပ်ချုပ်သူများသည် ကျော်ကြားထင်ရှားသော ကိုလိုနီခေတ် အဆောက်အအုံ ၂၀၀ ခန့်ကိုလည်း ရန်ကုန်မြို့တော်၏ အမွေအနှစ် စာရင်းသို့ ထည့်သွင်းစေခဲ့သည်။ အဓိက ဆောက်လုပ်မှု အစီအစဉ်များသည် မြို့တော်နှင့် စက်မှုမြစ်ကမ်းပါးဒေသများကို ဆက်သွယ်ပေးသည့် တံတားအသစ်ခြောက်စင်းနှင့် လမ်းမကြီး အသစ် ငါးခုကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။ သို့တိုင်အောင် ရန်ကုန်၏ များစွာသော နေရာတို့တွင် အခြေခံ စည်ပင်သာယာရေးနှင့် သက်ဆိုင်သော ဝန်ဆောင်မှုဖြစ်သည့် ၂၄ နာရီ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားနှင့် ပုံမှန်အမှိုက်သိမ်းယူမှုတို့ မရှိသေးပဲ ရှိနေခဲ့သည်။

ရန်ကုန်သည် လွတ်လပ်ရေးရပြီးသည်မှ မျိုးနွယ်စုပြုမှုအရ တိုင်းရင်းသားဒေသခံ မြန်မာလူမျိုးများ ပိုမိုရှိလာခဲ့သည်။ လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက် များစွာသော တောင်အာရှသားများနှင့် အင်္ဂလိပ်-မြန်မာကပြားများ ထွက်ခွါသွားခဲ့ကြသည်။ ၁၉၆၀ ခုနှစ်များအတွင်း ဗိုလ်ချုပ်နေဝင်းအစိုးရ၏ နိုင်ငံခြားသားများကို ဖိအားပေးသောကြောင့် များပြားသော တောင်အာရှသားများကို ထွက်ခွာသွားစေခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း များပြားသော တောင်အာရှသားများနှင့် တရုတ်လူမျိုးစုများသည် ရန်ကုန်၌ ဆက်လက်နေထိုင်လျက် ရှိနေသည်။ နိုင်ငံမှ ထွက်ခွါသွားခြင်း သို့တည်းမဟုတ် အခြားသော မြန်မာအုပ်စုတို့ဖြင့် မျိုးမတူသူများလက်ထပ်မှုပြုခြင်း တို့ကြောင့် အင်္ဂလိပ်-မြန်မာကပြားများသည် သိသာစွာပျောက်ကွယ်သွားခဲ့ကြသည်။

ရန်ကုန်မြို့သည် ၁၉၇၄၊ ၁၉၈၈နှင့် ၂၀၀၇ ခုနှစ်များတွင် အစိုးရဆန့်ကျင်မှု၊ ကန့်ကွက်ဆန္ဒပြမှုများ၏ ဗဟိုအချက်အချာဖြစ်ခဲ့သည်။ ဆန္ဒပြသူများအား အစိုးရမှ ပစ်ခတ်မှုပြုတိုင်း သွေးမြေကျမှုများကို မြို့တော်၏ လမ်းများပေါ်တွင် မြင်တွေ့ခဲ့ရသည်။ မေလ ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်း[[နာဂစ်မုန်တိုင်း|နာဂစ်]]သည် ရန်ကုန်မြို့ ကိုတိုက်ခတ်ခဲ့သည်။ မြို့တော်၌ လူအသေအပျောက် အနည်းငယ်ရှိခဲ့ပြီး လေးပုံသုံးပုံသော ရန်ကုန်မြို့၏ စက်မှုလုပ်ငန်းဆိုင်ရာ အခြေခံအဆောက်အအုံတို့ ဖျက်ဆီးခံရ၍၊ ခန့်မှန်းခြေအမေရိကန်ဒေါ်လာ သန်း ၈၀၀ ဖိုးခန့် ပျက်စီးဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်။

၂၀၀၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလတွင် စစ်အစိုးရသည် ရန်ကုန်မြောက်ဘက် မိုင် ၂၀၀ (၃၂၂ ကီလိုမီတာ) အကွာရှိ နေပြည်တော် ကို အုပ်ချုပ်မှုမြို့တော်အသစ်အဖြစ် သတ်မှတ်၍၊ တပြိုင်နက်တည်းမှာပင် များစွာသော အစိုးရဌာနများကို အသစ်တည်ဆောက်ပြီးသည့် မြို့တော်သို့ ပြောင်းရွှေ့စေခဲ့သည်။ မည်သို့ပင်ဖြစ်စေကာမူ ရန်ကုန်သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အကြီးမားဆုံးမြို့တော်နှင့် အရေးကြီးဆုံးစီးပွားရေးဗဟိုအချက်အချာ အဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေသည်။

== ပထဝီဝင်အနေအထား ==
[[File:Rangoon 96.19638E 16.84495N.jpg|thumb|ရန်ကုန်မြို့ပြဧရိယာ]]ရန်ကုန်မြို့သည် မြန်မာနိုင်ငံ အောက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိပြီး ရန်ကုန်မြစ်နှင့် ပဲခူးမြစ်တို့ စီးဝင်ရာ မုတ္တမပင်လယ်ကွေ့မှ {{convert|30|km|disp=သို့မဟုတ်|sp=us}}ကွာဝေးသည်။

=== ရာသီဥတု ===
&lt;!-- {{climate chart
| Yangon
| 17.9 | 32.2 | 5
| 19.3 | 34.5 | 2
| 21.6 | 36.0 | 7
| 24.3 | 37.0 | 51
| 25.0 | 33.4 | 303
| 24.5 | 30.2 | 547
| 24.1 | 29.7 | 559
| 24.1 | 29.6 | 602
| 24.2 | 30.4 | 368
| 24.2 | 31.5 | 206
| 22.4 | 32.0 | 60
| 19.0 | 31.5 | 7
|float=left
|source=[http://www.worldweather.org/180/c00232.htm WMO]
|clear=none
}} --&gt;

ရန်ကုန်မြို့ဟာ [[:en:Köppen climate classification|ကိုပင်၏ ဥတုရာသီ အမျိုးအစားခွဲခြားသတ်မှတ်ခြင်း]]စနစ်အရ [[:en:tropical monsoon climate|အပူပိုင်းမုတ်သုံရာသီဥတု]]အတွင်း တည်ရှိသည်။&lt;ref name=Peel&gt;{{cite journal | author=Peel, M. C. and Finlayson, B. L. and McMahon, T. A. | year=2007 | title=Updated world map of the Köppen–Geiger climate classification | journal=Hydrol. Earth Syst. Sci. | volume=11 | pages=1633–1644 | doi=10.5194/hess-11-1633-2007 | url=http://www.hydrol-earth-syst-sci.net/11/1633/2007/hess-11-1633-2007.pdf | issn=1027-5606 | archive-date=3 February 2012 | access-date=31 July 2016 | archive-url=https://web.archive.org/web/20120203170339/http://www.hydrol-earth-syst-sci.net/11/1633/2007/hess-11-1633-2007.pdf | url-status=dead }}&lt;/ref&gt; မြို့တော်တွင် မိုးရာသီကာလသည် ရှည်ကြာလေ့ရှိပြီး မေလမှ အောက်တိုဘာလအထိရှိတက်ကာ မိုးရေအများအပြား ရရှိသည်။  နိုဝင်ဘာလမှ ဧပြီလတိုင်အောင် ခြောက်သွေ့သောရာသီပင် မိုးဖွဲ့များ ကျတက်သေးသည်။ များသောအားဖြင့် ရန်ကုန်၌ မိုးများ သည်းထန်စွာရွာသွန်းခြင်းကို မုတ်သုံရာသီကာလအတွင်း တွေ့ရသည်။ တစ်နှစ်ပြီးတစ်နှစ် ကူးပြောင်းလာသည်နှင့် ရန်ကုန်မြို့၏ အပူချိန်သည် အနည်းငယ်ခြားနားလာတက်ကာ ပျမ်းမျှအမြင့်ဆုံးအပူချိန်သည် {{convert|29|to|36|C|F}} ထိ ရှိတက်ပြီး ပျမ်းမျှအနိမ့်ဆုံးအပူချိန်သည် {{convert|18|to|25|C|F}} ထိ ရှိတက်သည်။

{{Clear right}}
{{Weather box|location = ရန်ကုန်မြို့ (၁၉၆၁—၁၉၉၀)
|single line = Y
|metric first = Y
|Jan record high C = 37.8
|Feb record high C = 38.3
|Mar record high C = 39.4
|Apr record high C = 41.1
|May record high C = 40.6
|Jun record high C = 36.7
|Jul record high C = 33.9
|Aug record high C = 33.9
|Sep record high C = 34.4
|Oct record high C = 35.0
|Nov record high C = 35.0
|Dec record high C = 35.6
|year record high C = 41.1
|Jan high C = 32.2
|Feb high C = 34.5
|Mar high C = 36.0
|Apr high C = 37.0
|May high C = 33.4
|Jun high C = 30.2
|Jul high C = 29.7
|Aug high C = 29.6
|Sep high C = 30.4
|Oct high C = 31.5
|Nov high C = 32.0
|Dec high C = 31.5
|year high C = 32.3
|Jan mean C = 25.1
|Feb mean C = 26.9
|Mar mean C = 28.8
|Apr mean C = 30.7
|May mean C = 29.2
|Jun mean C = 27.4
|Jul mean C = 26.9
|Aug mean C = 26.9
|Sep mean C = 27.3
|Oct mean C = 27.9
|Nov mean C = 27.2
|Dec mean C = 25.3
|year mean C = 27.5
|Jan low C = 17.9
|Feb low C = 19.3
|Mar low C = 21.6
|Apr low C = 24.3
|May low C = 25.0
|Jun low C = 24.5
|Jul low C = 24.1
|Aug low C = 24.1
|Sep low C = 24.2
|Oct low C = 24.2
|Nov low C = 22.4
|Dec low C = 19.0
|year low C = 22.6
|Jan record low C = 12.8
|Feb record low C = 13.3
|Mar record low C = 16.1
|Apr record low C = 20.0
|May record low C = 20.6
|Jun record low C = 21.7
|Jul record low C = 21.1
|Aug record low C = 20.0
|Sep record low C = 22.2
|Oct record low C = 21.7
|Nov record low C = 16.1
|Dec record low C = 12.8
|year record low C = 12.8
|rain colour = green
|Jan rain mm = 5
|Feb rain mm = 2
|Mar rain mm = 7
|Apr rain mm = 15
|May rain mm = 303
|Jun rain mm = 547
|Jul rain mm = 559
|Aug rain mm = 602
|Sep rain mm = 368
|Oct rain mm = 206
|Nov rain mm = 60
|Dec rain mm = 7
|year rain mm = 2681
|Jan rain days = 0.2
|Feb rain days = 0.2
|Mar rain days = 0.4
|Apr rain days = 1.6
|May rain days = 12.6
|Jun rain days = 25.3
|Jul rain days = 26.2
|Aug rain days = 26.1
|Sep rain days = 19.5
|Oct rain days = 12.2
|Nov rain days = 4.8
|Dec rain days = 0.2
|year rain days = 129.3
|Jan humidity = 62
|Feb humidity = 66
|Mar humidity = 69
|Apr humidity = 66
|May humidity = 73
|Jun humidity = 85
|Jul humidity = 86
|Aug humidity = 87
|Sep humidity = 85
|Oct humidity = 78
|Nov humidity = 71
|Dec humidity = 65
|year humidity = 74
|Jan sun = 300
|Feb sun = 272
|Mar sun = 290
|Apr sun = 292
|May sun = 181
|Jun sun = 80
|Jul sun = 77
|Aug sun = 92
|Sep sun = 97
|Oct sun = 203
|Nov sun = 280
|Dec sun = 288
|year sun = 2452
|source 1 = World Meteorological Organization,&lt;ref name=&quot;WMO&quot;&gt;{{cite web | url = http://www.worldweather.org/180/c00232.htm | title = World Weather Information Service – Yangon | publisher = World Meteorological Organization | accessdate = 8 May 2012}}&lt;/ref&gt; Sistema de Clasificación Bioclimática Mundial (extremes)&lt;ref name=extremes&gt;{{cite web | url = http://www.globalbioclimatics.org/station/my-rangu.htm | title = Burma (Myanmar) - Rangun | publisher = Centro de Investigaciones Fitosociológicas | language = Spanish | accessdate = February 23, 2013 | archivedate = 14 March 2016 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20160314021815/http://www.globalbioclimatics.org/station/my-rangu.htm }}&lt;/ref&gt;
|source 2 = Danish Meteorological Institute (sun and relative humidity)&lt;ref name=DMI&gt;{{cite web | last1 = Cappelen | first1 = John | last2 = Jensen | first2 = Jens | archiveurl = https://web.archive.org/web/20130427173827/http://www.dmi.dk/dmi/tr01-17.pdf | archivedate = April 27, 2013 | url = http://www.dmi.dk/dmi/tr01-17.pdf | work = Climate Data for Selected Stations (1931-1960) | title = Myanmar - Rangoon | page = 189 | publisher = Danish Meteorological Institute | language = Danish | accessdate = February 23, 2013}}&lt;/ref&gt;
|date = March 2011}}

== မြို့တော်မြင်ကွင်း ==
[[File:Yangon.9.jpg|left|thumb|ရန်ကုန်မြို့တိုးတက်လာခြင်း ၁၉၆၃ - ၂၀၀၃]]
၁၉၉၀ ခုနှစ် အလယ်နှစ်များတိုင်အောင် ရန်ကုန်သည် ပဲခူး၊ ရန်ကုန်နှင့် လှိုင်မြစ်တို့အကြား ရှေးရိုးကျွန်းဆွယ် နှင့်တူသော အသွင်သဏ္ဌာန်ဖြင့် ပင်ကိုအတိုင်း တည်ရှိနေခဲ့သည်။ လူအများအပြား ပြောင်းရွှေ့ဝင်ရောက်လာ ကြသော်လည်း မြို့တော်မှာ အပြင်ဘက်သို့ အနည်းငယ်မျှသာ ပြောင်းရွှေ့မှုရှိသည်။ ၁၉၄၄ ခုနှစ်၏ မြေပုံအနေအထားအရ အင်းယားကန်၏ မြောက်ဘက်တွင် အနည်းငယ်မျှသော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုသာရှိခဲ့ပြီး၊ ယခုဘိလပ်မြေဖြင့် ဖုံးလွှမ်းထားသော ဧရိယာများ၊ ပြည့်သိပ်နေသော နေအိမ်များသည် ယခင်က ခြုံနွယ် ပိတ်ပေါင်းတို့ဖြင့် ရှိနေခဲ့သည်။ ၁၉၈၀ နှောင်းပိုင်းနှစ်များမှ စတင်၍ မြို့တော်သည် မြောက်ဘက် [[ရန်ကုန် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လေဆိပ်]]တည်ရှိနေသည့် နေရာအထိ လျင်မြန်စွာ ကျယ်ပြန့်လာသည်။ သို့ရာတွင် ထွက်ပေါ်လာသည့် အဖြေမှာ မြို့တော်ကို နောက်ပိုင်းသို့ ဖြန့်ချခြင်းဖြစ်၍၊ မြို့လယ်ခေါင် ဧရိယာကို ပထဝီဝင်အရ ဗဟိုနေရာမှ ရွှေ့ပြောင်းယူခြင်း ဖြစ်သည်။ မြို့တော်၏ ဧရိယာအကျယ်အဝန်းသည် ၁၉၀၁ ခုနှစ်တွင် ရ၂.၅၂  စတုရန်းကီလိုမီတာမှ ၁၉၄၀ ခုနှစ်တွင် ၈၆.၂ စတုရန်းကီလိုမီတာ၊ ၁၉၇၄ ခုနှစ်တွင် ၂၀၈.၅၁ စတုရန်းကီလိုမီတာ၊ ၁၉၈၅ ခုနှစ်တွင် ၃၄၆.၁၃ စတုရန်းကီလိုမီတာနှင့် ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ၅၉၈.၇၅ စတုရန်းကီလိုမီတာသို့ တစ်ဖြည်းဖြည်း တိုးမြှင့်လာသည်။

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
|+နှစ်အလိုက်ပြောင်းလဲလာသည့် ရန်ကုန်မြို့ပြဧရိယာ အနေအထား
!ခုနှစ် !!ခေတ် 	!!ဧရိယာ(စတုရန်းမိုင်)
|-
|၁၇၅၅||ရန်ကုန်မြို့စတင်တည်ထောင်စဉ်(အလောင်းမင်းတရားလက်ထက်) 	||နှစ်မိုင်ခန့်(စတုရန်းမိုင်၏ ရှစ်ပုံတစ်ပုံ)
|-
|၁၈၅၃||အင်္ဂလိပ်လက်အောက်ကျရောက်စဉ်||၀.၈
|-
|၁၉၅၃||ဖဆပလအစိုးရ||၄၇.၅၇
|-
|၁၉၇၃||မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီ||၈၀.၅၅
|-
|၂၀၀၇||နိုင်ငံတော် အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ||၃၅၂
|-
|လက်ရှိ||||၃၅၀ ကျော်
|}

== ရန်ကုန်မြို့ပြလူဦးရေ ==

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! ခုနှစ် !! ခေတ် !!  လူဦးရေ
|-
|၁၇၅၅ ||ရန်ကုန်စတင်တည်ထောင်စဉ်ကာလ|| ၁၀,၀၀၀
|-
| ၁၈၅၃ || အင်္ဂလိပ်တို့ဝင်ရောက်လာချိန်|| ၄၀,၀၀၀
|-
| ၁၉၅၃  ||ဖဆပလအစိုးရ        || ၈၂၅,၀၀၀
|-
|၁၉၇၃-၁၉၈၈ ||   မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီ  || ၂,၀၁၅,၂၃၀
|-
|၁၉၈၈-၂၀၁၁  || နိုင်ငံတော်ငြိမ်ဝပ်ပိပြားရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ ||၆,၆၀၀,၀၀၀
|-
| ၂၀၁၁-၂၀၁၆  || သမ္မတ ဦးသိန်းစိန် အစိုးရ  ||၇,၀၀၀,၀၀၀
|-
|၂၀၁၆-၂၀၁၈
|သမ္မတ ဦးထင်ကျော် အစိုးရ
|
|-
|၂၀၁၈-၂၀၂၁
|သမ္မတ ဦးဝင်းမြင့် အစိုးရ 
|-
|၂၀၂၁-ယနေ့ထိ
|နိုင်ငံတော် စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ အစိုးရ
|-
|}
&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Eleven Media Group Co., Ltd landingpage |url=https://news-eleven.com/ |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;

== အုပ်ချုပ်ရေး ==
[[File:Yangoncityhall.PNG|thumb|[[ရန်ကုန်မြို့တော်ခန်းမ]]]]
ရန်ကုန်မြို့တော် စီမံခန့်ခွဲခြင်းကိစ္စရပ်များကို [[ရန်ကုန်မြို့တော် စည်ပင်သာယာရေး ကော်မတီ]] (Yangon City Development Committee) (YCDC) မှ တာဝန်ယူဆောင်ရွက်သည်။ ရန်ကုန်မြို့တော်၏ [[urban planning|မြို့ပြစီမံကိန်း]]များကိုလည်း ရန်ကုန်မြို့တော် စည်ပင်သာယာရေး ကော်မတီမှ  ထိန်းကြောင်းဆောင်ရွက်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web| url=http://www.chijihon.metro.tokyo.jp/asianet/participating_cities/yangon.htm| title=Yangon| accessdate=13 August 2006| publisher=Asian Network of Major Cities 21| archiveurl=https://web.archive.org/web/20060620010837/http://www.chijihon.metro.tokyo.jp/asi| archivedate=20 June 2006}}&lt;/ref&gt; ရန်ကုန်မြို့တော်ကို ခရိုင်လေးခုအဖြစ် ခွဲခြားထားသည်။ ထိုခရိုင်လေးခုတွင် မြို့နယ်ပေါင်း ၃၃ ခု ပါဝင်သည်။   [[ရန်ကုန်မြို့တော်ဝန်များစာရင်း|လက်ရှိ ရန်ကုန်မြို့တော်ဝန်]]မှာ ဦးဗိုလ်ဌေးဖြစ်သည်။ (၂၀၂၁)ခုနှစ်အထိ ရန်ကုန်တိုင်း‌ဒေသကြီးအား ခရိုင် (၄)ခုခွဲ၍ အုပ်ချုပ်သည်။ (၂၀၂၂)ခုနှစ် ဧပြီလ (၃၀)ရက်နေ့မှစ၍ ရန်ကုန်မြို့တော် စည်ပင်သာယာနယ်နိမိတ်အတွင်း အောက်ပါအတိုင်း ခရိုင်အသစ်များခွဲကာ စီမံအုပ်ချုပ်လျက်ရှိသည်။

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
|+ရန်ကုန်မြို့တော် စည်ပင်သာယာနယ်နိမိတ်အတွင်းရှိ ခရိုင်များနှင့်မြို့နယ်များ
!ခရိုင်!! ပါဝင်သည့်မြို့နယ်
|-
|[[ဖိုင်:Thingangyun district.svg|thumb]][[သင်္ဃန်းကျွန်းခရိုင်]]|| [[သင်္ဃန်းကျွန်းမြို့နယ်]] • [[တောင်ဥက္ကလာပမြို့နယ်]] • [[တာမွေမြို့နယ်]] • [[ရန်ကင်းမြို့နယ်]]
|-
|[[ဖိုင်:Botahtaung district.svg|thumb]][[ဗိုလ်တထောင်ခရိုင်]]|| [[ဗိုလ်တထောင်မြို့နယ်]] • [[ဒေါပုံမြို့နယ်]] • [[မင်္ဂလာတောင်ညွန့်မြို့နယ်]] • [[ပုဇွန်တောင်မြို့နယ်]] • [[သာကေတမြို့နယ်]]
|-
|[[ဖိုင်:Dagonmyothit district.svg|thumb]][[ဒဂုံမြို့သစ်ခရိုင်]]|| [[ဒဂုံမြို့သစ်ဆိပ်ကမ်းမြို့နယ်]] • [[ဒဂုံမြို့သစ်တောင်ပိုင်းမြို့နယ်]] • [[ဒဂုံမြို့သစ်မြောက်ပိုင်းမြို့နယ်]] • [[ဒဂုံမြို့သစ်အရှေ့ပိုင်းမြို့နယ်]]
|-
|[[ဖိုင်:Kyauktada district.svg|thumb]][[ကျောက်တံတားခရိုင်]] || [[ကျောက်တံတားမြို့နယ်]] • [[ပန်းဘဲတန်းမြို့နယ်]] • [[လမ်းမတော်မြို့နယ်]] • [[လသာမြို့နယ်]] • [[ဒဂုံမြို့နယ်]]
|-
|[[ဖိုင်:Ahlon district.svg|thumb]][[အလုံခရိုင်]]|| [[အလုံမြို့နယ်]] • [[ကြည့်မြင်တိုင်မြို့နယ်]] • [[စမ်းချောင်းမြို့နယ်]]
|-
|[[ဖိုင်:Mayangon district.svg|thumb]][[မရမ်းကုန်းခရိုင်]]|| [[မရမ်းကုန်းမြို့နယ်]] • [[လှိုင်မြို့နယ်]] • [[မြောက်ဥက္ကလာပမြို့နယ်]]
|-
|[[ဖိုင်:Kamayut district.svg|thumb]][[ကမာရွတ်ခရိုင်]]|| [[ကမာရွတ်မြို့နယ်]] • [[ဗဟန်းမြို့နယ်]]
|-
|[[ဖိုင်:Mingaladon district.svg|thumb]][[မင်္ဂလာဒုံခရိုင်]]
|[[မင်္ဂလာဒုံမြို့နယ်]] • [[ရွှေပြည်သာမြို့နယ်]]
|-
|[[ဖိုင်:Insein district.svg|thumb]][[အင်းစိန်ခရိုင်]]
|[[အင်းစိန်မြို့နယ်]] • [[လှိုင်သာယာအရှေ့ပိုင်းမြို့နယ်]] • [[လှိုင်သာယာအနောက်ပိုင်းမြို့နယ်]]
|}&lt;ref&gt; ကြေးမုံသတင်းစာ၊ မေ (၁) ၂၀၂၂ &lt;/ref&gt;

== ပညာရေး ==
[[File:Main building of the University of Medicine 1, Yangon, 2009.jpg|thumb|ဆေးတက္ကသိုလ် (၁) ရန်ကုန်]]

=== အခြေခံပညာ ===
ရန်ကုန်မြို့တွင် အစိုးရအထက်တန်းကျောင်းပေါင်း ၁၀၀ ခန့် (ခန့်မှန်း) တည်ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://reliefweb.int/map/myanmar/total-number-government-schools-statesregions |accessdate=11 January 2019 |archivedate=30 December 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181230140305/https://reliefweb.int/map/myanmar/total-number-government-schools-statesregions }}&lt;/ref&gt;

=== အဆင့်မြင့်ပညာ ===
{{main|ရန်ကုန်ရှိ တက္ကသိုလ်များ}}
{{columns-list|width=35em|
* [[ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်]]၊
* [[မြန်မာနိုင်ငံရေကြောင်းပညာတက္ကသိုလ်]]၊
* [[ရန်ကုန်နည်းပညာတက္ကသိုလ်]]၊ 
* ရန်ကုန် စီးပွားရေး တက္ကသိုလ်၊ 
* [[ဆေးတက္ကသိုလ် (၁) ရန်ကုန်]]၊ 
* [[ဆေးတက္ကသိုလ်(၂) ရန်ကုန်]]၊ 
* ရန်ကုန်နိုင်ငံခြားဘာသာတက္ကသိုလ်၊
* ရန်ကုန်ပညာရေးတက္ကသိုလ်၊ 
* ရန်ကုန်အဝေးသင်တက္ကသိုလ်၊ 
* သွားဘက်ဆိုင်ရာဆေးတက္ကသိုလ်(ရန်ကုန်)၊ 
* သူနာပြုတက္ကသိုလ်(ရန်ကုန်)၊ 
* ရန်ကုန်အနောက်ပိုင်းတက္ကသိုလ် ၊ 
* ဒဂုံတက္ကသိုလ်၊ 
* ရန်ကုန်အရှေ့ပိုင်းတက္ကသိုလ်၊ 
* ရန်ကုန်အနောက်ပိုင်းနည်းပညာတက္ကသိုလ်၊ 
* နည်းပညာတက္ကသိုလ်(မှော်ဘီ)၊ 
* နည်းပညာတက္ကသိုလ်(သံလျှင်)၊
* ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်(ရန်ကုန်)၊ 
* ဆေးဝါးတက္ကသိုလ်၊ 
* ဆေးဘက်ဆိုင်ရာနည်းပညာတက္ကသိုလ်၊ 
* အခြေခံကျန်းမာရေးတက္ကသိုလ်၊ 
* သတင်းအချက်အလက်နှင့်နည်းပညာတက္ကသိုလ်၊ 
* သမဝါယမတက္ကသိုလ်(သံလျှင်)၊ 
* အမျိုးသားယဉ်ကျေးမှုနှင့်အနုပညာတက္ကသိုလ်(ရန်ကုန်)၊ 
* တပ်မတော်ဆေးတက္ကသိုလ်၊ 
* တပ်မတော်သူနာပြုနှင့်ဆေးဘက်ဆိုင်ရာတက္ကသိုလ်၊ 
* နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းတက္ကသိုလ်(​အောက်မြန်မာပြည်)၊ 
* မြန်မာနိုင်ငံကုန်သွယ်ရေကြောင်းကောလိပ်၊ 
* ရန်ကင်းပညာရေးဒီဂရီကောလိပ်၊ 
* သင်္ဃန်းကျွန်းပညာရေးဒီဂရီကောလိပ်၊ 
* လှည်းကူးပညာရေးဒီဂရီကောလိပ်၊ 
* အမျိုးသားစီမံခန့်ခွဲမှုဒီဂရီကောလိပ်၊ 
* သမဝါယမကောလိပ်(ဖောင်ကြီး)
}}
အစရှိသော အစိုးရပိုင်တက္ကသိုလ်၊ ဒီဂရီကောလိပ်၊ ကောလိပ်များစွာ တည်ရှိသည်။

== ကျန်းမာရေး ==

=== အစိုးရဆေးရုံများ ===

==== အစိုးရ အထွေထွေရောဂါကု ဆေးရုံများ ====

* ရန်ကုန် အထွေထွေရောဂါကု ဆေးရုံကြီး ခေါ် ([[ရန်ကုန်ပြည်သူ့ဆေးရုံကြီး]])
* [[အထွေထွေရောဂါကု ဆေးရုံသစ်ကြီး (ရန်ကုန်)|ရန်ကုန် အထွေထွေရောဂါကု ဆေးရုံသစ်ကြီး]]
* [[မြောက်ဥက္ကလာပဆေးရုံ|မြောက်ဥက္ကလာပ အထွေထွေရောဂါကု ဆေးရုံကြီး]] 
* သင်္ဃန်းကျွန်း စံပြ အထွေထွေရောဂါကု ဆေးရုံကြီး 
* အင်းစိန် အထွေထွေရောဂါကု ဆေးရုံ
* ရန်ကုန် အရှေ့ပိုင်း အထွေထွေရောဂါကု ဆေးရုံ
* ရန်ကုန် အနောက်ပိုင်း အထွေထွေရောဂါကု ဆေးရုံ
*တက္ကသိုလ်များ ဆေးရုံ&lt;ref&gt;{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://www.um1ygn.edu.mm/en/announcement/%E2%80%8B%E1%80%98%E1%80%BD%E1%80%B2%E1%80%B7%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%9E%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%9D%E1%80%84/ |accessdate=15 January 2021 |archivedate=2 October 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191002194227/http://www.um1ygn.edu.mm/en/announcement/%E2%80%8B%E1%80%98%E1%80%BD%E1%80%B2%E1%80%B7%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%9E%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%9D%E1%80%84/ }}&lt;/ref&gt; ခေါ် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ဆေးရုံ(ခုတင်-၁၀၀)
*ဒဂုံတက္ကသိုလ်ဆေးရုံ (ခုတင်-၅၀)&lt;ref&gt;{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://www.pyithuhluttaw.gov.mm/question-2198 |accessdate=1 January 2019 |archivedate=1 January 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190101100918/https://www.pyithuhluttaw.gov.mm/question-2198 }}&lt;/ref&gt;
*လှိုင်သာယာ မြို့နယ်ဆေးရုံ
*သာကေတ မြို့နယ်ဆေးရုံ
*သန်လျင် အထွေထွေရောဂါကုဆေးရုံကြီး

==== အစိုးရ အထူးကု ဆေးရုံများ ====

* [[ရန်ကုန် ခုတင်(၅၀၀)ဆံ့ အထူးကုဆေးရုံကြီး]]
* [[ရန်ကုန်ကလေးဆေးရုံကြီး|ရန်ကုန် ကလေး ဆေးရုံကြီး]] 
* ရန်ကင်း ကလေး ဆေးရုံကြီး
* [[ရန်ကုန် ဗဟိုအမျိုးသမီး ဆေးရုံကြီး]] (ယခင်ကိုလိုနီခေတ် ''Dufferin Maternity'' ဆေးရုံ)
*ဗဟန်း အမျိုးသမီး ဆေးရုံ ခေါ် (ဒေါ်ခင်ကြည်ဆေးရုံ)&lt;ref&gt;{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://7daydaily.com/story/116216 |accessdate=5 July 2018 |archivedate=28 January 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180128224038/http://www.7daydaily.com/story/116216 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://news-eleven.com/news/28397 |title=ေဒၚခင္ၾကည္ေဆး႐ုံ၌ ကေလးေမြးဖြားမႈႏွင့္ ပတ္သက္ေသာ က်န္းမာေရးဝန္ေဆာင္မႈမ်ား လုပ္ေဆာင္ေပးမည္ျဖစ္ၿပီး အတြင္းလူနာ ၄၀ အထိ လက္ခံကုသမည္ – Eleven Media Group&lt;!-- ဘော့က ထုတ်ပေးသော ခေါင်းစဉ် --&gt; |access-date=5 July 2018 |archive-date=16 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716042635/https://news-eleven.com/news/28397 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
*တောင်ဥက္ကလာပ  မိခင်နှင့်ကလေး ဆေးရုံ
*[[အလုပ်သမား ဆေးရုံကြီး (ရန်ကုန်)|ရန်ကုန် အလုပ်သမား ဆေးရုံကြီး]]
* [[နား၊ နှာခေါင်း၊ လည်ချောင်း၊ ဦးခေါင်းနှင့် လည်ပင်း ခွဲစိတ်အထူးကု ဆေးရုံကြီး (ရန်ကုန်)|ရန်ကုန် နား နှာခေါင်း လည်ချောင်း ဆေးရုံကြီး]]
* ရန်ကုန် စိတ်ကျန်းမာရေး ဆေးရုံကြီး ခေါ်  (ရွာသာကြီး စိတ်ကျန်းမာရေး ဆေးရုံကြီး)
* ရန်ကုန် အရိုး ဆေးရုံကြီး
*ရန်ကုန် မျက်စိ အထူးကု ဆေးရုံကြီး
* ရန်ကုန် ကူးစက်ရောဂါကု ဆေးရုံ
* ရန်ကုန် တိုင်းရင်းဆေး ဆေးရုံ
*အင်းစိန် အောင်ဆန်း တီဘီရောဂါ အထူးကု ဆေးရုံ

== အားကစား ==
[[File:Thuwunna Stadium.JPG|thumb|သုဝဏ္ဏ လူငယ် လေ့ကျင့်ရေး ကွင်း]]
နိုင်ငံတွင်းနှင့် နိုင်ငံတကာ အားကစားပြိုင်ပွဲများအဖြစ် ဘောလုံးနှင့် အခြားအားကစား ပြိုင်ပွဲများ ကျင်းပလေ့ရှိသော [[သုဝဏ္ဏ လူငယ် လေ့ကျင့်ရေး ကွင်း]]၊ [[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း အားကစားကွင်း]]၊ [[ပဒုမ္မာ အားကစားကွင်း]]၊ [[စလင်း အားကစားကွင်း]] တည်ရှိသည်။ [[၁၉၆၁ အရှေ့တောင်အာရှကျွန်းဆွယ် အားကစားပွဲတော်]] နှင့် [[၁၉၆၉ အရှေ့တောင်အာရှကျွန်းဆွယ် အားကစားပွဲတော်]] ကို  ရန်ကုန်မြို့ အောင်ဆန်းအားကစားကွင်း တွင် ကျင်းပခဲ့သည်။

မြို့ခံအသင် [[ရန်ကုန်ယူနိုက်တက် ဘောလုံးအသင်း]]သည် မြန်မာနေရှင်နယ်လိဂ်စတင် တည်ထောင်ခဲ့စဉ်ကတည်းက ပါဝင်ခဲ့သော အသင်းတစ်သင်း ဖြစ်သည်။ အိမ်ကွင်းမှ ရန်ကုန်ယူနိုက်တက် အားကစားကွန်ပလပ် ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;http://ygnutd.com&lt;/ref&gt;

== အထင်ကရနေရာများ ==
{{seealso| [[ရှေးဟောင်း အမွေအနှစ် အဆောက်အအုံများ၊ ရန်ကုန်|ရန်ကုန်မြို့ပြအမွေအနှစ်]]}}
* [[ရွှေတိဂုံစေတီ]](ကမ္ဘာ့အံ့ဖွယ်တစ်ခု အပါအဝင်)
* [[ရန်ကုန်မြို့ တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ်|တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ် (ရန်ကုန်)]]
* [[လှော်ကားသဘာဝဥယျာဉ်]]
* [[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းဈေး]]
* [[ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်း ပြတိုက်]]
* [[အာဇာနည်ဗိမာန်]]
* [[လွတ်လပ်ရေးကျောက်တိုင်]]
* [[အမျိုးသားပြတိုက်]]
* [[ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်]]
* [[ဆူးလေစေတီတော်]]
* [[ကျိုက်ခေါက်စေတီတော်]]
* [[ကမ္ဘာအေးစေတီ]]
* [[ဗိုလ်တစ်ထောင်ဘုရား]]
* [[ဝန်ကြီးများရုံး (ရန်ကုန်)|ဝန်ကြီးများရုံး]]
* [[တိုင်းမ်စီးတီး]]
* [[ရန်ကုန်မြို့တော်ခန်းမ]]
* [[ရန်ကုန်အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ်]]
* [[ရန်ကုန်ပြည်သူ့ဆေးရုံကြီး]]
* [[အမျိုးသားဇာတ်ရုံ (ရန်ကုန်)]]
* [[စိန့်မေရီဝတ်ပြုကျောင်းကြီး]]
* [[ကရဝိက်|ကရဝိက်]]
* [[သုဝဏ္ဏ လူငယ် လေ့ကျင့်ရေး ကွင်း]]
* [[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း အားကစားကွင်း| အောင်ဆန်းအားကစားကွင်း]]
* [[မြို့မ အထက်တန်းကျောင်း၊ ရန်ကုန်]]
* [[ဆေးတက္ကသိုလ် (၁) ရန်ကုန်]]

== ညီအစ်မမြို့တော် ==

* ယန်ကျိုး၊ ကျန်းစူး ပြည်နယ်၊ [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]]
*[[ကူမင်းမြို့|ကူမင်းမြို့၊]] [[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်ပြည်နယ်၊]] တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ
*[[နန်းနင်မြို့|နန်းနင်မြို့၊]] ကွမ်ရှီးကျွမ်းပြည်နယ်၊ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ
*[[ဟိုချီမင်းစီးတီး|ဟိုချီမင်းစီးတီး၊]] ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ
*[[ဘူဆန်မြို့|ဘူဆန်မြို့၊]] ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ
*[[တျူးရင်းမြို့|တျူးရင်းမြို့၊]] အီတလီနိုင်ငံ
*[[ဖူကူအိုကာမြို့|ဖူကူအိုကာမြို့၊]] ဂျပန်နိုင်ငံ
*[[ကွီဇုန်မြို့|ကွီဇုန်မြို့၊]] ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ

== ရန်ကုန်မြို့သစ် ==
[[ရန်ကုန်မြို့သစ်စီမံကိန်း|ရန်ကုန်မြို့သစ်စီမံကိန်း ( New Yangon City )]] [[လှိုင်သာယာမြို့နယ်|လှိုင်သာယာ]]-[[တွံတေးမြို့နယ်|တွံတေး]] မြစ်ကြောင်းလမ်းမှ [[ဆိပ်ကြီးခနောင်တိုမြို့နယ်]]အကြား

'''ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်းမြို့သစ် ( New Yangon Port City )'''  [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]] တောင်ဘက်အစွန်း

'''ဒလမြို့သစ်စီမံကိန်း''' ( Yangon Eco City ) [[ဒလမြို့နယ်]]

== ရန်ကုန်မြို့၏ အမြင့်ဆုံး အဆောက်အအုံများ ==

* Time 108 city
* [[ဒိုင်းမွန်းအင်းယားပဲလေစ့်|Diamond Inya places]]
* [[M Tower]]
* [[Golden City]]
* [[တိုင်းမ်စီးတီး|Time City]]

== ဓာတ်ပုံများ ==

&lt;center&gt;&lt;gallery&gt;
ဖိုင်:RangoonStreetView.jpg|[[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]] ရန်ကုန်မြို့
ဖိုင်:Kandawgyi Lake, Yangon.jpg|[[ကန်တော်ကြီး]]
ဖိုင်:St marys.jpg|[[စိန့်မေရီဝတ်ပြုကျောင်းကြီး]]
ဖိုင်:Sule-Pagoda by-Night.jpg|[[ဆူးလေစေတီတော်|ဆူးလေစေတီ]] ညမြင်ကွင်း
ဖိုင်:Sule Pagoda Yangon Burma.JPG|ဆူးလေစေတီ
ဖိုင်:Karaweik-Palace.JPG|[[ကရ​ဝိက်]]
ဖိုင်:Shwedagon-Pano.jpg|[[ရွှေတိဂုံဘုရား]]
ဖိုင်:General Hospital, Yangon.jpg|[[ရန်ကုန်ပြည်သူ့ဆေးရုံကြီး]]
ဖိုင်:Myoma National School (BEHS No. 2 Dagon).JPG|[[မြို့မ အထက်တန်းကျောင်း၊ ရန်ကုန်]]
ဖိုင်:Ygnairport2006.jpg|[[ရန်ကုန် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လေဆိပ်|ရန်ကုန်အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ်]]
ဖိုင်:Martyrs' Mausoleum.jpg|[[အာဇာနည်ဗိမာန်]]
ဖိုင်:Myanmar-Yangon-Independence Monument in Mahabandoola park.jpg|alt=(မဟာဗန္ဓုလ ပန်းခြံ)|[[လွတ်လပ်ရေးကျောက်တိုင်]]
ဖိုင်:Bogyoke Aung San Market.JPG|[[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းဈေး]]
ဖိုင်:National Theatre of Yangon.JPG|[[အမျိုးသားဇာတ်ရုံ (ရန်ကုန်)|အမျိုးသားဇာတ်ရုံ]]
ဖိုင်:Yangon downtown at night.jpg|[[ရန်ကုန်မြို့]]
ဖိုင်:Sule Pagoda.jpg|[[ဆူးလေစေတီတော်|ဆူးလေစေတီ]]

[[ဖိုင်:Yangon,_Strand_Hotel,_Myanmar.jpg|thumb|alt=strand hotel, yangon,myanmar|Strand Hotel ရန်ကုန်]]

[[ဖိုင်:Botataung_Paya_(226784775).jpeg|thumb|alt=botataung pagoda, Yangon, Myanmar(Burma)|ဗိုလ်တထောင်ကျိုက်ဒေးအပ်ဆံတော်ဦးစေတီတော်]]


&lt;/gallery&gt;&lt;/center&gt;

== အခြားကြည့်ရန် ==
* [[ရှေးဟောင်း အမွေအနှစ် အဆောက်အအုံများ၊ ရန်ကုန်|ရန်ကုန်မြို့ပြအမွေအနှစ်]]
* [[ပြောင်းလဲထားသော လမ်းနာမည်များ (ရန်ကုန်မြို့)]]

== ကိုးကား ==
{{Reflist|2}}

== ပြင်ပလင့်ခ်များ ==
{{Commons category|Yangon}}
*{{Wikivoyage-inline|Yangon}}
* [http://www.yangoncity.com.mm/ Yangon City Hall website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100522073713/http://www.yangoncity.com.mm/ |date=22 May 2010 }}
* [http://wikitravel.org/en/Yangon Yangon Travel Guide]
* [http://maps.google.com/maps?ll=16.813545,96.170197&amp;spn=0.166014,0.234180&amp;t=k&amp;hl=en Satellite picture by Google Maps]

{{ရန်ကုန်တိုင်း}}

[[Category:ရန်ကုန်မြို့|*]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဆိပ်ကမ်းများ]]</text>
      <sha1>5c9k48e2068tcotcl1e75u6wqos82xn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ပဲခူးတက္ကသိုလ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4442</id>
    <revision>
      <id>1043070</id>
      <parentid>858394</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:56:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043070</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4679" sha1="p98f3tv2q7ku0m3vlx0f06mqx2uddl4" xml:space="preserve">'''ပဲခူးတက္ကသိုလ်''' သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ပဲခူးမြို့]] ဥဿာမြို့သစ်ရပ်ကွက် ရန်ကုန်-မန္တလေးလမ်းမကြီးဘေးတွင် တည်ရှိသည်။ ၂ဝ၁၁ ခုနှစ် ဇွန် ၁၃ ရက်တွင် ပဲခူးဒီဂရီကောလိပ်အဆင့်မှ တက္ကသိုလ်အဆင့်သို့ တိုးမြှင့်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.moi.gov.mm/?q=news/13/01/2015/id-4884|title=ပဲခူးတက္ကသိုလ်၏ တိုးမြှင့်တည်ဆောက်အောင်မြင်မှုများ|publisher=ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန|date=၁၂ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၅|accessdate=၂၆ ဇွန် ၂၀၁၆}}&lt;/ref&gt; အကျယ်အဝန်းမှာ ၇၁၈.၆၅ ဧက ကျယ်ဝန်းသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.myawady.net.mm/allnews/localnews/item/35622-2014-01-29-13-37-23|title=ပဲခူးတက္ကသိုလ် မတ်လကုန် အပြီးတည်ဆောက်မည်|publisher=မြဝတီ|date=၂၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၄|accessdate=၂၆ ဇွန် ၂၀၁၆}}{{Dead link|date=January 2021 }}&lt;/ref&gt;  ပဲခူးမြို့မှ (၅) မိုင်ခန့် အကွာတွင် ရှိသည်။ &lt;ref name=&quot;uniweb&quot;/&gt;  ဆောင်ပုဒ်မှာ &quot;ပညာယအတ္ထံ ဇာနာတိ&quot; ဖြစ်သည်။

== သမိုင်းကြောင်း ==
၁၉၇၇ ခုနှစ် မတ်လ (၂၇) ရက်နေ့ &lt;ref name=&quot;uniweb&quot;&gt;{{cite web|url=http://bagouni.moe.edu.mm/?page_id=8|title=Official Website တွင်ဖော်ပြထားသော ပဲခူးတက္ကသိုလ်နောက်ခံသမိုင်းကြောင်း|accessdate=22 September 2019|archivedate=5 December 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191205223350/http://bagouni.moe.edu.mm/?page_id=8}}&lt;/ref&gt; တွင် ပဲခူးတိုင်းဒေသကောလိပ်အဖြစ် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ၁၉၈၁ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၃ဝ ရက်တွင် ပဲခူးကောလိပ် အဆင့်သို့ လည်းကောင်း၊ ၁၉၉၂ ခုနှစ် ဩဂုတ် ၁၇ ရက်တွင် ပဲခူးဒီဂရီကောလိပ် အဆင့်သို့လည်းကောင်း အဆင့်ဆင့် တိုးမြှင့်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt;

== သင်တန်းများ ==
ပဲခူးတက္ကသိုလ်တွင် မြန်မာစာ၊ အင်္ဂလိပ်စာ၊ ပထဝီဝင်၊ သမိုင်း၊ ဒဿနိကဗေဒ၊ စိတ်ပညာ၊အရှေ့တိုင်းပညာ၊ ဓာတုဗေဒ၊ ရူပ ဗေဒ၊ သင်္ချာ၊ သတ္တဗေဒ၊ ရုက္ခဗေဒ၊ ဘူမိဗေဒနှင့် ခရီးသွားလုပ်ငန်းပညာဘာသာရပ်များကို သင်ကြားပို့ချပေးသည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt; ၂၀၁၈- ၂၀၁၉ပညာသင်နှစ်တွင် နေ့သင်တန်းသား (၉၄၅၄) ရှိ၍ အဝေးသင် သင်တန်းသား (၁၀၀၀၀)ကျော်ခန့်သင်ကြားပေးလျက်ရှိသည်။ &lt;ref name=&quot;uniweb&quot;/&gt;

== ကိုးကား ==
{{reflist}}
{{coord|17.270446398341523|96.47260168651904|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

{{မြန်မာနိုင်ငံရှိတက္ကသိုလ်များ}}


[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တက္ကသိုလ်နှင့်ကောလိပ်များ]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဝိဇ္ဇာသိပ္ပံတက္ကသိုလ်နှင့်ကောလိပ်များ]]
[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တက္ကသိုလ်များ]]


{{Myanmar-university-stub}}</text>
      <sha1>p98f3tv2q7ku0m3vlx0f06mqx2uddl4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မြန်မာ့သမိုင်း</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4530</id>
    <revision>
      <id>1043087</id>
      <parentid>880694</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T20:29:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39575-04</username>
        <id>145605</id>
      </contributor>
      <comment>/* သမိုင်းမတင်မီ */</comment>
      <origin>1043087</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="36221" sha1="kp94rug4qht5q4ygu9trrxrle5chii5" xml:space="preserve">{{မြန်မာ့သမိုင်း}}
'''မြန်မာ့သမိုင်း'''သည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၃၀၀၀ ပထမဆုံးလူသားအခြေချနေထိုင်ခဲ့သောကာလမှ ယနေ့ခေတ်အထိ အကျုံးဝင်သည်။ သမိုင်းတင်ခေတ်၏ အစောဆုံးလူသားများသည် [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာ]]စကားပြောလူမျိုးများဖြစ်ကြသည်။ သူတို့သည် ပြည်ဒေသအထိ ကျယ်ဝန်းသော [[ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများ]]ကို တည်ထောင်ခဲ့ကြပြီး ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာကို ကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်။

လက်ငင်းလေ့လာနိုင်သည့် သမိုင်းမှတ်တမ်းများအရ ၉ရာစုအစောပိုင်းတွင် ဗမာလူမျိုးစုအဖြစ်ထင်ရှားလာကာ ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းနှင့် ၎င်း၏ အစွန်အဖျားဒေသများကို ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် စုစည်း၍ [[ပုဂံခေတ်|ပုဂံဘုရင့်နိုင်ငံ]]ကို ဆက်လက်တည်ထောင်ခဲ့ကြသည်။ ဤကာလအတွင်း ဗမာဘာသာ၊ ဗမာ့ယဉ်ကျေးမှုသည် ယနေ့ပျူဟုခေါ်သော အစောပိုင်း ဓလေ့များကို တဖြည်းဖြည်း အစားထိုးဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ ၁၂၈၇ ခု [[မွန်ဂို-မြန်မာစစ်ပွဲများ|မွန်ဂိုကျူးကျော်စစ်]]ဖြစ်ပြီးနောက် ဘုရင့်နိုင်ငံငယ်အများအဖြစ် ပြိုကွဲသွားခဲ့ရာ ထိုအထဲတွင် [[အင်းဝမင်းဆက်|အင်းဝဘုရင့်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟံသာဝတီ|ဟံသာဝတီဘုရင့်နိုင်ငံ]]၊ [[မြောက်ဦးဘုရင့်နိုင်ငံတော်|မြောက်ဦးဘုရင့်နိုင်ငံ]]နှင့် [[မိုင်းမော|ရှမ်းပြည်ထောင်များ]]သည် အဓိကအင်အားစုနိုင်ငံများဖြစ်ခဲ့ကြသည်။ ထိုဘုရင့်နိုင်ငံများသည် တစ်နိုင်ငံနှင့် တစ်နိုင်ငံ မဟာမိတ်အကူးအပြောင်း၊ စစ်မက်အရေးအခင်းများဖြင့် နိုင်ငံ့ရှုခင်းကို လွှမ်းမိုးခြယ်လှယ်ခဲ့ကြသည်။ 

၁၆ရာစုအလယ်တွင် တောင်ငူမင်းဆက်(၁၅၁၀-၁၇၅၂)သည် နိုင်ငံကိုပြန်လည်စုစည်း၍ အရှေ့တောင်အာရှသမိုင်းတွင် အကြီးဆုံးအင်ပါယာကြီးကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတောင်ငူမင်းများသည် အဓိကအုပ်ချုပ်ရေး၊ စီးပွားရေးပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများကို ပြဋ္ဌာန်း၍ ၁၇ရာစုနှင့် ၁၈ရာစုဦးတွင် ပိုသေးငယ်၊ ပိုငြိမ်းချမ်း၍ ချမ်းသာကြွယ်ဝသော ဘုရင့်နိုင်ငံကို ပေါ်ပေါက်စေခဲ့သည်။ ၁၈ရာစုအလယ်တွင် ကုန်းဘောင်မင်းဆက်(၁၇၅၂-၁၈၈၅)သည် နိုင်ငံကို ပြန်လည်ထိန်းသိမ်းခဲ့ပြီး အစွန်အဖျားဒေသများတွင် ဗဟိုအုပ်စိုးမှုတိုးမြှင့်ထားသည့် တောင်ငူခေတ်ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုအတိုင်း ဆက်လက်ကျင့်သုံးခဲ့သည်။ ကုန်းဘောင်မင်းဆက်သည် အာရှတိုက်တွင် စာတတ်မြောက်သူဦးရေအများဆုံးနိုင်ငံများအနက်မှ တစ်နိုင်ငံဖြစ်စေခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံအားလုံးနှင့်လည်း စစ်မက်ဆက်လက်ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်-ဗမာစစ်ပွဲစဉ်(၁၈၂၄-၁၈၈၅)ထိ အင်္ဂလိပ်-မြန်မာ စစ်ပွဲသုံးကြိမ်ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံသည် ဗြိတိသျှကိုလိုနီအုပ်ချုပ်မှုလက်အောက်သို့ ကျရောက်ခဲ့သည်။ 

ဗြိတိသျှအုပ်ချုပ်မှုသည် လူမှုရေး၊စီးပွားရေး၊ယဉ်ကျေးမှု၊အုပ်ချုပ်ရေးပြောင်းလဲမှုများကို ယူဆောင်လာခဲ့သည်။ ၁၉၄၈ လွတ်လပ်ရေးရပြီးချိန်မှစ၍ ယနေ့အချိန်ထိ နိုင်ငံသည် နိုင်ငံရေးနှင့်တိုင်းရင်းသားလူနည်းစုများကို ကိုယ်စားပြုသော လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များနှင့် ခေတ်အဆက်ဆက်ဗဟိုအစိုးရများအကြား ဖြစ်ပွားခဲ့သော ပဋိပက္ခများကို ဖြေရှင်းနိုင်ခြင်းမရှိသေးပေ။
နိုင်ငံသည် ၁၉၆၂ မှ ၂၀၁၀ အထိနှင့် တစ်ဖန် ၂၀၂၁ မှ ယနေ့အထိ စစ်တပ်၏ အသွင်ပြောင်းအုပ်ချုပ်မှုအမျိုးမျိုးအောက်ရောက်ခဲ့ပြီး တိုင်းပြည်ပထဝီအနေအထားအရ ပြည်ပစွက်ဖက်မှုများ ခံရကာ ဤသို့ သံသရာလည်ဖြစ်စဉ်ကြောင့် နဂိုကိုယ်ခံအားမကောင်းနိုင်သေးသည့်နိုင်ငံသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဖွံ့ဖြိုးမှုအနိမ့်ဆုံးနိုင်ငံများအနက်မှ တစ်နိုင်ငံဖြစ်နေဆဲပင်ဖြစ်သည်။

== သမိုင်းမတင်မီ ==
အစောဆုံးသုတေသနအထောက်အထားများက အတည်ပြုထားသည်မှာ မြန်မာ့ဒေသတွင် ဘီစီ ၁၁၀၀၀ လောက်ကတည်းက ယဉ်ကျေးမှုများတည်ရှိခဲ့သည်။ အစောပိုင်းအခြေချနေထိုင်မှုအမှတ်အသားအများစုကို အလယ်ပိုင်းခြောက်သွေ့ဇုန်တွင် တွေ့ရှိခဲ့ပြီး ကွက်တိကွက်ကြားအခြေချမှုများသည် ဧရာဝတီမြစ်ကမ်းစပ် အနီးအပါးဒေသများတွင် ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။ ဥရောပတိုက် ကျောက်ခေတ်ဦးနှင့် ကျောက်ခေတ်လယ်တို့နှင့် အပြိုင်ဟုယူဆရသော အချိန်၌ မြန်မာ့ကျောက်ခေတ် အညာသားယဉ်ကျေးမှုသည် တည်ရှိခဲ့သည်။ အပင်နှင့် တိရစ္ဆာန်များကို ပထမဆုံးစိုက်ပျိုးမွေးမြူ၍ ကျောက်ချောလက်နက်ကိရိယာများကို သုံးစွဲလာကြသော ကျောက်ခေတ်သစ်ကို မြန်မာဒေသတွင် ရှမ်းကုန်းပြင်မြင့်အစွန်အဖျား တောင်ကြီးမြို့အနီးရှိ ဘီစီ ၁၀၀၀၀ မှ ၆၀၀၀ အတွင်း သက်တမ်းရှိသော ဂူသုံးဂူက အထောက်အထားပြသည်။

ဘီစီ ၁၅၀၀ ခန့်တွင် ဒေသတွင်းရှိလူများသည် ကြေးနီ(copper) ကို ကြေးညို(bronze) အဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲသုံးစွဲလာကြသည်။ စပါးစိုက်ပျိုး၍ ကြက်၊ဝက်တို့ကို မွေးမြူလာကြသည်။ သူတို့သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဤသို့ ပထမဆုံးပြုလုပ်သော လူများအနက်မှ ဖြစ်သည်။ ဘီစီ ၅၀၀ ခန့်တွင် ယနေ့မန္တလေးတောင်ဘက်ဒေသ၌ သံချက်လုပ်သော ရွာများပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။ ကြေးညိုအလှဆင်ခေါင်းတလားများနှင့် မြေထည်ပစ္စည်းအပိုင်းအစများဖြင့် ပြည့်နှက်နေသော သင်္ချိုင်းနယ်မြေများကို တူးဖော်တွေ့ရှိခဲ့သည်။ မန္တလေးတောင်ဘက် ဆာမွန်တောင်ကြား၌ တွေ့ရသော သုတေသနအထောက်အထားများအရ ဘီစီ ၅၀၀ နှင့် အေဒီ ၂၀၀ ကြားတွင် တရုတ်နှင့် ကုန်သွယ်သော စပါးစိုက်ရွာငယ်များရှိခဲ့သည်။ သံခေတ်အတွင်း အိန္ဒိယလွှမ်းမိုးမှုများသော မွေးကင်းစကလေးငယ်မြှုပ်နှံသည့် ဓလေ့တွင် ပြောင်းလဲမှုများပေါ်ပေါက်လာကြောင်း ဆာမွန်တောင်ကြားအပြင်ဘက် သုတေသနအထောက်အထားများက ဆိုသည်။ ဤပြောင်းလဲမှုများတွင် ကလေးငယ်များကို စဥ့်အိုးကြီးများထဲတွင် ထည့်သွင်းမြှုပ်နှံ၍ ၎င်းတို့၏ အရွယ်အစားသည် မိသားစုအဆင့်အတန်းကို ဖော်ပြခြင်း စသော ပြောင်းလဲမှုများ ပါဝင်သည်။

==သရေခေတ္တရာခေတ် (ဘီစီ၉ရာစု-အေဒီ၉ရာစု)==


နောက်ဆုံးတွေ့ရှိဖော်ထုတ်ထားသည့် မြန်မာ့ သမိုင်းမှတ်တမ်းများအရ မြန်မာနိုင်ငံ အတွင်းသို့ ရှေးဦးစွာဝင်ရောက်လာခဲ့သည့် လူမျိုးများမှာ မြောက်ဘက်တွင် တိဘက်-ဗမာအနွယ်ဝင်များဖြစ်ကြသည့် [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]]၊ [[သက်လူမျိုး|သက်]]၊ [[ကမ်းယံ]]နှင့် တောင်ဘက်တွင် [[နီဂရိတိုလူမျိုး|နီဂရီတို]]များနှင့် ယှဉ်ပြိုင်အနိုင်ရသွားသည့်  [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစထြိုအေးရှားတစ်]]အနွယ် [[မွန်]] တို့ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် အရှေ့ဘက်ဒေသများတွင်လည်း [[တိုင်လူမျိုး|တိုင်မျိုးနွယ်]]ဖြစ်သည့် [[ရှမ်းလူမျိုး]]လည်း အနည်းငယ် ရှိနေကြပြီးဖြစ်သည်။ 

ထိုလူမျိုးများအနက် ပျူလူမျိုးမှာ ယနေ့မြန်မာနိုင်ငံ အလယ်ပိုင်း ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတစ်လျောက်တွင် မြို့ရွာများ တည်ထောင်ကာ နေထိုင်ကြသည်။ ၄ရာစုနှင့် ၅ရာစုများတွင် ပျူတို့ အထွဋ်အထိပ်ရောက်၍ မွန်တို့ကို လွမ်းမိုးကာ ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများဖြစ်သည့် [[ဗိဿနိုး]]၊ [[ဟန်လင်း]]နှင့် [[သရေခေတ္တရာ]]တို့မှာ အရှေ့တောင်အာရှ၏ ကုန်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းတွင် ထင်ရှားခဲ့သည်။ 

ထိုကုန်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းမှာ အရှေ့ဘက်ခမာနိုင်ငံမှ အနောက်ဘက် ရခိုင်ကမ်းရိုးတန်းအထိဖြစ်သည်။ ၉ရာစုအစောပိုင်းတွင် စည်းလုံးမှုနည်းသည့် ပျူတို့ကို မြောက်ပိုင်းမှ အင်အားကြီး နန်ကျောက်တို့က ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ဖျက်စီးသဖြင့် ပျူတို့ပျက်ဆီးရသည်။ ထိုခေတ်တွင် အကြမ်းအားဖြင့် ပျူတို့က ဧရာဝတီမြစ်အနောက်ဘက်ခြမ်း နှင့် မွန်တို့က ဧရာဝတီမြစ်အရှေ့ဘက်ခြမ်းတွင် နေထိုင်ကြသည်ဟူ‌၍ သတ်မှတ်နိုင်သည်။ အချို့သော သမိုင်းပညာရှင်များက ထိုပျူခေတ်ကို ပထမပြည်ထောင်စု ဟုလည်း သတ်မှတ်ကြ၏။

== ပုဂံခေတ် (၈၄၉-၁၂၉၇)==
[[File:Pagan Empire -- Sithu II.PNG|thumb|left|150px|နရပတိစည်သူမင်းလက်ထက် ပုဂံနေပြည်တော်]]
မြန်မာနိုင်ငံနယ်နိမိတ်ထဲသို့ နောက်ဆုံးမှ ဝင်ရောက်လာသည့် [[မြန်မာ|ဗမာ]]တို့သည် ယနေ့[[ရှမ်းပြည်နယ်]]ကိုဖြတ်ကျော်ကာ ကျောက်ဆည်နယ်သို့ တစစထိုးဖောက်လာပြီးနောက် ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးရန် သင့်တော်သည်ဟု ယူဆသောထိုဒေသတွင် ကျောက်ဆည်ဆယ့်တစ်ခရိုင်ကိုတည်ထောင်ကာ အခြေချနေထိုင်ကြသည်။  

နှစ်ကာလကြာရှည်လာပြီး လူဦးရေထူထပ်လာသောအခါ နယ်ပယ်များဆက်လက်ချဲ့ထွင်ကြသဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းဒေသကို ကောင်းစွာအုပ်စီးမိတော့သည်။ အစောပိုင်းဗမာတို့သည် အကြီးအကဲဖြစ်သူကို မိမိတို့ ဘာသာစကားဖြင့်`မင်း´နှင့် ရှမ်းတို့ခေါ်သကဲ့သို့ `စော´(စဝ်)ကိုပေါင်းကာ `မင်းစော´ဟုခေါ်ကြသည်။ အချိန်ကြာသည်နှင့်အမျှ ထိုမင်းများထဲတွင် အစွမ်းအစကောင်းသူများ ပေါ်ထွန်းလာသဖြင့် ထိုအကြီးအကဲကို `မင်းကြီး´ဟုခေါ်ကြသည်။ 

ထိုသို့မင်းများထဲတွင်မှ ကျယ်ပြန့်လှသော နယ်ပယ်ကို အုပ်ချုပ်ရလွယ်ကူစေရန် ဆက်သွယ်ရေးအချက်အချာကျသည့် [[ပုဂံ]]မှ ပုဂံမင်းကြီးသည် `မင်းစော´ အပေါင်းတို့၏ အကြီးအကဲအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိလာသည်။ `မူလက ပုဂံကို ရွာ၁၉ရွာဖြင့် စတင်ဖွဲ့စည်းသည်´ ဟူသော အဆိုက ဤအချက်ကို အတည်ပြုနေသကဲ့သို့ရှိသည်။ [[အနော်ရထာ]]မင်း လက်ထက်တွင် ပုဂံ၏ အင်အား အထွဋ်အထိပ်ရောက်ကာ ရာမည(ရှေးမွန်=`ရာမည်´)မှ သထုံကို အနိုင်ရပြီး ယနေ့ မြန်မာနိုင်ငံနီးနီးမျှ ကျယ်ပြန့်သည့် နယ်ပယ်ကို သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။ ထိုမှဆင်းသက်သည့် [[ကျန်စစ်သား]]၊ [[အလောင်းစည်သူ]] အစရှိသည့် ပုဂံမင်းများသည်လည်း ဩဇာကြီးသူများဖြစ်သည့်အတွက် တိုင်းပြည်ကို ကောင်းစွာစုစည်းထားနိုင်ခဲ့သည်။ 

သို့သော် နောက်ပိုင်းမင်းများသည် အရည်အသွေးညံ့ဖျင်းလာကြပြီး ပုဂံ၏ဩဇာမှာ သိသာစွာ ကျဆင်းလာရသည်။ နောက်ဆုံးတွင် မွန်ဂိုတို့၏ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ပုဂံပျက်စီး၍ ပုဂံမင်းဆက်လည်း ကျဆင်းရလေသည်။ မွန်ဂိုတို့ တပ်ဆုတ်ပြန်ပြီးနောက်တွင် နန်းတက်ကြသည့် ကျစွာ၊ စောနစ် နှင့် စောမွန်နစ်တို့ လက်ထက်များတွင် ပုဂံမင်းဆိုသည်မှာ အမည်ခံမျှသာဖြစ်၍ အမှန်တကယ် ဩဇာအာဏာမှာ ရှမ်းညီနောင် သုံးဦးလက်သို့ ရောက်ရှိနေခဲ့ပြီဖြစ်သည်။

== အင်းဝခေတ်  (၁၃၆၅-၁၅၂၇)==
ပုဂံခေတ်ကုန်ဆုံးပြီးနောက်တွင်အစုစုကွဲပြားနေသည့် မြန်မာနိုင်ငံအထက်ပိုင်းဒေသကို စုစည်းသိမ်းသွင်းကာ အုပ်ချုပ်သည့် မင်းတစ်ပါး ပေါ်ထွန်းလာသည်။ ထိုသူမှာ [[ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး]] မှ ဆင်းသက်လာသည့် [[အင်းဝ]]မြို့တည် [[သတိုးမင်းဖျား]] ဆိုသူဖြစ်သည်။ ဒုတိယ နန်းတက်သည့် [[မင်းကြီးစွာစော်ကဲ]] လက်ထက်မှစကာ အောက်အရပ် ရာမညမှ မွန်ပဒေသရာဇ်များ မညီညွတ်သည်ကို အခွင့်ကောင်းယူသည့် အနေဖြင့် စစ်ပြုခဲ့သည်။ ထိုမှအစပြုကာ [[အင်းဝ-ဟံသာဝတီ အနှစ်လေးဆယ်စစ်]] ဖြစ်ပွားသည်။ မင်းကြီးစွာစော်ကဲနောက် နန်းတက်သည့် ဆင်ဖြူရှင်၊ ဘုရင်မင်းခေါင်တို့လက်ထက်များအထိတိုင် တိုက်ခိုက်ခဲ့ရသည့် စစ်ပွဲဖြစ်ပေသည်။ 

ထိုမင်းများနောက် နန်းတက်သည့် မင်းများလက်ထက်တွင်လည်း တိုင်းပြည်အေးချမ်းရေးကို လိုလားစွာ ဆောင်ရွက်ကြသည်မရှိသလောက် နည်းပါးသဖြင့် အချိန်ကြာသည် နှင့်အမျှ အင်အားဆုတ်ယုတ်လာပြီး နောက်ဆုံးတွင် လက်အောက်ခံ ပဒေသရာဇ်များဖြစ်သည့် ရှမ်းစော်ဘွားများအင်အားကြီးလာသည်။ နောက်ဆုံးမင်းဖြစ်သည့် [[ရွှေနန်းကျော့ရှင်နရပတိ]] လက်ထက်တွင် ပြည်မင်း သတိုးမင်းစော နှင့် ရှမ်းစော်ဘွား မိုးညှင်းစလုံ၊ ၎င်း၏သား သိုဟန်ဘွားတို့က အင်းဝကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်လိုက်ကြသည်။ 

ထို့နောက်သိုဟန်ဘွား နန်းတက်သည်။ ပြည်သူတို့မနှစ်သက် သဖြင့် သိုဟန်ဘွားလုပ်ကြံခံရပြီးနောက် နန်းတက်သည့် အုန်းဘောင်ခုံမှိုင်းနှင့် မိုးဗြဲနရပတိ တို့လက်ထက်များတွင် ဟံသာဝတီကို သိမ်းပိုက်လိုက်သည့် တောင်ငူမှ [[တပင်ရွှေထီး]]နှင့် စစ်ပြိုင်ရန်ကြိုးပမ်းသော်လည်း မအောင်မြင်ခဲ့ပေ။ ထို့နောက်နန်းတက်သည့် [[နရပတိစည်သူ]] လက်ထက်တွင် [[ဘုရင့်နောင်]]၏ လက်သို့ ကျရောက်ရတော့သည်။

== တောင်ငူခေတ် (၁၅၂၇-၁၆၀၀)==
တောင်ငူ-ဟံသာဝတီခေတ်သည် မြန်မာတို့၏ အထွတ်အထိပ်ရောက်သည့် ကာလများအနက်မှ တစ်ခုဖြစ်သည်။ ပုဂံပျက်သုဉ်းပြီးချိန်မှ စကာ အင်းဝကိုဗဟိုပြုနေသည့် မြန်မာတို့အတွက် အောက်ပြည်အရပ်မှ မွန်တို့၏ရန်စစ်၊မြောက်ဘက်မှ တစ်စတစ်စအင်အားကြီးလာသည့် ရှမ်းစော်ဘွားတို့၏ ရန်စစ်သာမက မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်းလုံး တစ်နယ်တစ်မင်း အုပ်ချုပ်နေသည်အထိ ပျက်စီးနေချိန်တွင် အင်းဝလက်အောက်ခံ ကေတုမတီ[[တောင်ငူ]]မှ [[မင်းကြီးညို]]၊ သားတော် [[တပင်ရွှေထီး]] နှင့် ယောက်ဖဖြစ်သူ [[ဘုရင့်နောင်]]တို့ ကအသီးသီး အစဉ်မပျက် နိုင်ငံကိုချဲ့ထွင်ကြရာ မင်းကြီးညိုလက်ထက်တွင် အတန်အသင့် အင်အားကောင်းမွန်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ အလယ်ပိုင်းသားဖြစ်သူ တပင်ရွှေထီးလက်ထက်တွင် အောက်ပြည်ရှိ မွန်တို့၏ပိုင်နက် နှင့် ဘုရင့်နောင်လက်ထက်တွင် ယနေ့မြန်မာနိုင်ငံ နယ်နိမိတ်အပြင်သို့ကျော်ကာ အနောက်ဘက်တွင် မဏိပူရ မှ အရှေ့ဘက် ထိုင်းနိုင်ငံ အယုဒ္ဒယ အထိ၊မြောက်ဘက်တွင် ကချင်ပြည်နယ်မှ တောင်ဘက်ကော့သောင် အထိ ကျယ်ပြန့်လာခဲ့သည်။ 

နောက် [[ကမ္ဘောဇသာဒီ နန်းတော်]] ကိုလည်းတည်ခဲ့သည်။ သို့သော် အမြော်အမြင်ကြီးမားသည့် ဘုရင့်နောင်သည် သားတော် နန္ဒဘုရင်လက်ထက်တွင် မိမိတည်ထောင်သည့် နိုင်ငံကြီး အလွယ်တကူ ပြိုပျက်သွားမည့်အရေးကိုမူ ကြိုသိမသွားခဲ့နိုင်ပေ။ [[နန္ဒဘုရင်]]လက်ထက်တွင် လက်အောက်ခံ နယ်စားပယ်စားများ အသီးသီးပုန်ကန်ကြပြီး နောက်ဆုံးတွင် ရခိုင်ဘုရင် [[မင်းရာဇာကြီး]] နှင့်တောင်ငူဘုရင်ခံ [[မင်းရဲသီဟသူ]]တို့၏တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ကမ္ဘောဇသာဒီနန်းတော်ကြီးဖျက်ဆီးခံရပြီး နန္ဒဘုရင်လည်းနန်းကျကာ တောင်ငူသို့ သုံ့ပန်းအဖြစ်သို့ပါပြီးနောက်ပိုင်းတွင် လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ခံခဲ့ရသည်။[[ဖိုင်:Map_of_Taungoo_Empire_(1580).png|thumb|alt=Taungoo empire|ဘုရင့်နောင်လက်ထက် တောင်ငူဧကရာဇ်နိုင်ငံတော်]]

== ညောင်ရမ်းခေတ် (၁၆၀၀-၁၇၅၂)==
ဘုရင့်နောင်၏ မထင်မရှားသားတော်တစ်ပါးဖြစ်သည့် ညောင်ရမ်းစားရှင်သစ္စာက အကွဲအကွဲအပြားအပြားဖြစ်နေရသည့် နိုင်ငံကို စုစည်းရန်အတွက် အင်းဝကိုသိမ်းပိုက်၍ ညောင်ရမ်းမင်းဆက်(ဒုတိယအင်းဝခေတ်)ကို တည်ထောင်သည်။ သူ့လက်ထက်တွင် ရှမ်းပြည်များကို ပြန်လည်သိမ်းသွင်းနိုင်ခဲ့သည်။ သူ့အားဆက်ခံသည့် အနောက်ဘက်လွန်မင်း၏ လက်ထက်တွင် အတန်ပင် အင်အားကြီးလာပြီး တောင်ငူကိုသိမ်းပိုက်ကာ တောင်ပိုင်းမှ ပေါ်တူဂီ ငဇင်ကာကို နှိမ်နှင်းနိုင်သလို၊ အရှေ့တောင်ဘက်မှ ထိုင်းဘုရင် ဗြနရာဇ်(နာရေစွမ်)
(ဘုရင့်နောင်၏မွေးစားသား)၏ မြန်မာနိုင်ငံတောင်ပိုင်းကို ထိုးဖောက်ရန် ကြိုးပမ်းနေသည်များကို ဟန့်တားထားနိုင်ခဲ့သည်။

သာလွန်မင်းလက်ထက်တွင် တိုင်းပြည်အရပ်ရပ် တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးကို စတင်ဆောင်ရွက်ရာ မြန်မာ့သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် လူဦးရေ စစ်တမ်းများကောက်ယူခြင်းကို ပြုလုပ်နိုင်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ရာသီဥတုဆိုးဝါးမှု၊မင်းများ၏ အရည်အသွေးကျဆင်းမှုတို့ကြောင့် ဟံသာဝတီမှ မွန်တို့ကပုန်ကန်ရာ ညောင်ရမ်းခေတ် ကုန်ဆုံးရတော့သည်။ နောက်ဆုံးမင်းဖြစ်သည့် မဟာဓမ္မရာဇာဓိပတိ(ဟံသာ၀တီရောက်မင်း)လည်း ဟံသာဝတီသို့ ပါကာ နောက်ပိုင်းတွင် ကွပ်မျက်ခံခဲ့ရသည်။

== ကုန်းဘောင်ခေတ် (၁၇၅၂-၁၈၈၆)==
ညောင်ရမ်းမင်းဆက် ကျဆုံးပြီးနောက်တွင် မုဆိုးဘိုရွာသူကြီး ဦးအောင်ဇေယျက [[အလောင်းဘုရား]]ဘွဲ့ဖြင့် မွန်တို့ကိုတော်လှန်သည်။ အင်းဝကိုပြန်လည်သိမ်းပိုက်နိုင်ကာ ဆက်တိုက်ဆိုသလိုပင် တိုက်ပွဲများတွင် မွန်တို့ကိုအနိုင်ရသဖြင့် အလွန်ဩဇာကြီးလာပြီး အယုဓျာတိုင် ချီတက်သိမ်းပိုက်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်။ သို့သော် တတိယမင်းဖြစ်သည့် [[ဆင်ဖြူရှင်]]လက်ထက်မှ အယုဓျာကို အပြီးသတ်အနိုင်ရရှိသည်။ ထိုမင်းလက်ထက်တွင် မြောက်ဘက်မှ မန်ချူးတို့၏ ကျူးကျော်မှု ၅ ကြိမ်တိုင်တိုင် ခံခဲ့ရသော်လည်း ကောင်းစွာတွန်းလှန်ဟန့်တားနိုင်ခဲ့သည်။ 

၆ဆက်မြောက်မင်းဖြစ်သည့် [[ဗဒုံမင်း]] လက်ထက်တွင် ယဉ်ကျေးမှုနှင့် အတွေးအခေါ်အယူအဆတို့ကို ပြောင်းလဲရန် ကြိုးပမ်းသော်လည်း မအောင်မြင်ခဲ့ပေ။ ထိုမင်းလက်ထက်တွင် ခေတ်အဆက်ဆက်က မြန်မာ့နယ်နိမိတ်တွင် မပါဝင်ခဲ့သော [[ရခိုင်ပြည်နယ်]]ကို အိမ်ရှေ့မင်းသားဦးပေါ်က သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ကာ မဟာမုနိဘုရားကြီးကို မန္တလေးသို့ ပင့်ဆောင်လာနိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော် နောက်ပိုင်းတွင် နန်းတွင်းအရှုပ်အထွေးများကြောင့် ကုန်းဘောင်မင်းဆက်မှ အင်အားနည်းခြင်းသို့ရောက်လာခဲ့သည်။ ဘကြီး‌‌တော်လက်ထက်တွင် အာသံ၊မဏိပူရအရေးကြောင့် နယ်ချဲ့အင်္ဂလိပ်တို့နှင့် စစ်ဖြစ်ကာ ရခိုင်နှင့် တနင်္သာရီကို ပေးလိုက်ရသည်။ ထို့နောက် ပုဂံမင်းလက်ထက်တွင် ဒုတိယအကြိမ် စစ်ဖြစ်ကာ မြန်မာပြည်အောက်ပိုင်းတစ်ခုလုံး သိမ်းပိုက်ခံရသည်။ သီပေါမင်းလက်ထက်တွင်လည်း ဘုံဘေဘားမားသစ်ကိစ္စကြောင့် တတိယအကြိမ်စစ်ဖြစ်ကာ မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးသူ့ကျွန်ဘဝကျရောက်ခဲ့ရသည်။ အင်္ဂလိပ်တို့၏ သုံးကြိမ်ကျူးကျော်စစ်ပြုခြင်းခံရပြီး [[သီပေါမင်း]]လက်ထက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် အင်္ဂလိပ်လက်အောက် ကျရောက်သွားတော့သည်။

== ကိုးကား ==
{{reflist}}
[[မှန်နန်း ရာဇဝင်]]

[[မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]]

[[bn:মায়ানমার#ইতিহাস]]</text>
      <sha1>kp94rug4qht5q4ygu9trrxrle5chii5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>5323</id>
    <revision>
      <id>1043111</id>
      <parentid>1024978</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T03:39:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zawzawaungthwin</username>
        <id>100038</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး (နေပြည်တော်)</comment>
      <origin>1043111</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34846" sha1="8dcevruhm1rviu1ose4d93si22pyx4k" xml:space="preserve">{{Infobox Government agency
|agency_name     = ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး
| nativename      = 
| nativename_a    = 
| nativename_r    = 
| logo           = Office of the Auditor General of the Union Seal.png
| logo_size   = 120px
| image = Office of the Auditor General of the Union in Naypyidaw.jpg 
| image_caption = ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး (နေပြည်တော်)
|formed          =  {{start date and years ago|1972|1|12}}
|preceding1      = မြန်မာနိုင်ငံစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး (၁၉၇၂-၁၉၇၄)
|preceding2      = ပြည်သူ့လုပ်ငန်းစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့ (၁၉၇၄-)
|preceding3      = စာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး (၁၉၈၈-၂၀၁၀)
|agency_type     = 
|jurisdiction    = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}}
|headquarters    = ရုံးအမှတ် (၁၂)၊ [[နေပြည်တော်]]
|coordinates     = 
|employees       =၁၀၀၀၀ + 
|budget          = 
| chief1_name     = [[နိုင်သက်ဦး]]
| chief1_position = ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်
|child1_agency   =ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံးအဖွဲ့
|child2_agency   =စစ်ဆေးရေးဦးစီးဌာန 
|child3_agency   =စီမံရေးရာဦးစီးဌာန 
|child4_agency   =နည်းပညာဖွံ့ဖြိုးရေးနှင့်လေ့ကျင့်ရေးဦးစီးဌာန
|child5_agency   =ဒေသစာရင်းစစ်ရုံးများ 
|website         = {{url|www.oagmac.gov.mm}}
|motto=''ပြည်သူ့ဘဏ္ဍာစီမံခန့်ခွဲမှု တိုးတက်ကောင်းမွန်စေရေး ထိန်းကျောင်းပေး''
|map=
|embed=
|deputyminister1_name=
|deputyminister1_pfo=
|chief2_name=ခိုင်ခိုင်အောင်
|chief2_position=ဒုတိယစာရင်းစစ်ချုပ်}}

မြန်မာနိုင်ငံရှိ [[ဝန်ကြီးဌာနများ]]တွင် စာရင်းစစ်နှင့် ပတ်သက်၍ '''ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး''' (အင်္ဂလိပ်: Office of the Auditor General of the Union) ရှိသည်။ ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး၏ လက်အောက်တွင် ရုံးအဖွဲ့၊ စီမံရေးရာဦးစီးဌာန၊ စစ်ဆေးရေးဦးစီးဌာန၊ နည်းပညာဖွံ့ဖြိုးရေးနှင့် လေ့ကျင့်ရေးဦးစီးဌာနနှင့် ဒေသစာရင်းစစ်ရုံးများ ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများဆိုင်ရာ စာရင်းစစ်ချုပ်ရုံးများအဖွဲ့၏ (၈) ကြိမ်မြောက် ထိပ်သီးအစည်းအဝေး စင်ကာပူနိုင်ငံ၌ ကျင်းပ၊ အဆိုပါအဖွဲ့၏ စာရင်းစစ်အဖြစ် ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံးအား အတည်ပြုခန့်အပ် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/77032 |access-date=2026-04-10 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt; 

လက်ရှိ ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်မှာ [[နိုင်သက်ဦး]] ဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒုတိယမြောက် အမျိုးသမီးစာရင်းစစ်ချုပ်ဖြစ်သည်။ ဒုတိယစာရင်းစစ်ချုပ်မှာ ဒေါ်ခိုင်ခိုင်အောင် ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ဒုတိယစာရင်းစစ်ချုပ် ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81617 |access-date=2026-04-10 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt; 

== သမိုင်းကြောင်း ==

မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးမရမီ ဗြိတိသျှတို့ အုပ်စိုးစဉ်ကပင် ၁၉၃၅ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ အက်ဥပဒေအရ စာရင်းစစ်ချုပ်ကို ခန့်ထားခဲ့ပြီး၊ ယင်း၏လက်အောက်တွင် စာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး၊ ငွေစာရင်းမင်းကြီးရုံး၊ ငွေစာရင်းဝန် (ကာကွယ်ရေး)ရုံး၊ စာတိုက်နှင့် ကြေးနန်းငွေစာရင်းဝန်ရုံးနှင့် ဒေသန္တရအဖွဲ့ ငွေစာရင်းဝန်ရုံးများကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်၊၊ လွတ်လပ်ရေးရရှိသည့်အခါ ၁၉၄၈ ခုနှစ် စာရင်းစစ်ချုပ်အက်ဥပဒေအရ မြန်မာနိုင်ငံ စာရင်းစစ်ချုပ်ကို ခန့်ထားခဲ့ပြီး ယင်းလက်အောက်တွင် အထက်ဖော်ပြပါ စာရင်းနှင့် စာရင်းစစ်ဌာနများအပြင် ၁၉၅၅ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံပိုင် စီးပွားရေးအဖွဲ့အစည်းများကို စစ်ဆေးရန် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး စာရင်းစစ် ညွှန်ကြားရေးဝန်ရုံးကို တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ထို့ပြင်စာရင်းကိုင်ခြင်း၊ စာရင်းစစ်ဆေးခြင်း၊ ရုံးလုပ်ငန်း    ကိစ္စများ စီမံခန့်ခွဲဆောင်ရွက်ခြင်း ကဲ့သို့သော လုပ်ငန်းခွင်နယ်ပယ် အသီးသီးတွင် ကျွမ်းကျင် ဝန်ထမ်းများ ဖြစ်လာစေရန်အတွက် ၎င်းတို့၏ လုပ်ငန်းခွင်ဗဟုသုတနှင့် စွမ်းရည်များ တိုးမြှင့်လာစေရန် အစိုးရဌာနများ၊ နိုင်ငံပိုင်စီးပွားရေး အဖွဲ့အစည်းများနှင့် စာရင်းနှင့်စာရင်းစစ်ဌာနများ၏ အငယ်တန်းဝန်ထမ်းများထဲမှ ရွေးချယ်ထားသူများကို လေ့ကျင့်သင်ကြားပေးရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ၁၉၅၈ ခုနှစ် ဧပြီလတွင် နိုင်ငံတော်အစိုးရမှ စာရင်းနှင့်စာရင်းစစ်ပညာ လေ့ကျင့်သင်ကြားရေး သင်တန်းကျောင်း ကို ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ ၎င်းသင်တန်းကျောင်းကို စာရင်းစစ်ချုပ်၏ ကြီးကြပ်ကွပ်ကဲ ထိန်းချုပ်မှုအောက်တွင် ထားရှိခဲ့သည်။ ၁၉၆၂ ခုနှစ် တော်လှန်ရေးကောင်စီ အစိုးရလက်ထက်တွင် စာရင်းစစ်ဌာန ဖွဲ့စည်းမှုကို ပြောင်းလဲမှုမရှိဘဲ ယခင်အတိုင်း ထားရှိခဲ့သည်။

ထို့နောက် ပြည်ထောင်စု ဆိုရှယ်လစ်သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံပုဒ်မ ၅၅ အရ ၁၉၇၄ခုနှစ် တွင် ပြည်သူ့လွှတ်တော်က ပြည်သူ့လုပ်ငန်း စစ်ဆေးရေးအဖွဲ့ ဥပဒေကို အတည်ပြု ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။ ယင်း ဥပဒေများပါ ပြဋ္ဌာန်းချက်များအရ ပြည်သူ့လုပ်ငန်း စစ်ဆေးရေးအဖွဲ့ကို ပြည်သူ့လွှတ်တော်က ရွေးချယ်တင်မြှောက်ဖွဲ့စည်းပြီး ပြည်နယ်/တိုင်းနှင့် မြို့နယ်များတွင်လည်း သက်ဆိုင်ရာအဆင့်အလိုက် လုပ်ငန်းစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ပြည်သူ့လုပ်ငန်းစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့ ဥပဒေပုဒ်မ ၆၇ ဖြင့် ၁၉၄၈ ခုနှစ် စာရင်းစစ်ချုပ် အက်ဥပဒေကို ရုပ်သိမ်းခဲ့ပသည်။ ယခင်စာရင်းစစ်ချုပ်လက်အောက်ရှိ စာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး၊ ငွေစာရင်းမင်းကြီးရုံး၊ စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်း ငွေစာရင်းဝန်ရုံး၊ ဒေသန္တရအဖွဲ့ ငွေစာရင်းဝန်ရုံးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး စာရင်းစစ် ညွှန်ကြားရေးဝန်ရုံးနှင့် စာရင်းနှင့်စာရင်းစစ်ပညာ လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်းတို့ ပူးပေါင်းပြီး ၁၉၇၄ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလမှစ၍ ဗဟိုစာရင်းရုံးအဖြစ် ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ငွေစာရင်းဝန်(ကာကွယ်ရေး) ရုံးကို [[ကာကွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန]] လက်အောက်သို့ ၁၉၇၂ - ၇၃ နှစ်ကုန်တွင် လွှဲပြောင်းပေးခဲ့သည်၊၊ ပြည်နယ်/တိုင်းနှင့် မြို့နယ်အဆင့်တို့တွင်လည်း စာရင်းရုံးများကို ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေနှင့် ပြည်သူ့လုပ်ငန်း စစ်ဆေးရေးအဖွဲ့ ဥပဒေပါ ပြဋ္ဌာန်းချက်များနှင့်အညီ အသစ် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၈ ရက်နေ့တွင် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]]က နိုင်ငံတော်အာဏာကို လွှဲပြောင်းယူခဲ့ပြီး ၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၈ ရက်စွဲပါ အမိန့်အမှတ်၊ ၅/၈၈ ဖြင့် စာရင်းစစ်ချုပ်ဥပဒေ ပြဋ္ဌာန်းကာ ပြည်သူ့လုပ်ငန်း စစ်ဆေးရေးဥပဒေကို ရုပ်သိမ်းခဲ့သည်။ ၁၉၈၈ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၂၇ ရက်စွဲပါ အမိန့်အမှတ် ၇/၈၈ ဖြင့် စာရင်းစစ်ချုပ်နှင့် ဒုတိယစာရင်းစစ်ချုပ်တို့ကို ခန့်အပ် တာဝန်ပေးခဲ့သည်။

၂၀၁၁ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၀ ရက်နေ့တွင် [[နိုင်ငံတော် အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကို အစိုးရသစ်သို့ လွှဲပြောင်းပေးခဲ့ပြီး၊ ၂၀၁၀ ခုနှစ် ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ် ဥပဒေသစ်ဖြင့် ၁၉၈၈ ခုနှစ် စာရင်းစစ်ချုပ်ဥပဒေကို ရုပ်သိမ်းခဲ့သည်။ အစိုးရသစ်လက်ထက်တွင် ဗဟိုမှ အာဏာခွဲဝေပေးသည့် စနစ်ကို ပြောင်းလဲကျင့်သုံးခဲ့ပြီး၊ စာရင်းစစ်ချုပ်ဥပဒေသစ်အရ စာရင်းစစ်ရုံးများ၏ ဖွဲ့စည်းပုံသည် ယခင်နှင့် ကွဲပြားခြားနားသွားခဲ့သည်။ ယခုအခါ ၂၀၁၀ ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ် ဥပဒေသစ်ဖြင့် ပြည်ထောင်စု အဆင့်အတွက် ပြည်ထောင်စု စာရင်းစစ်ချုပ်နှင့်  ဒုတိယစာရင်းစစ်ချုပ်တို့အား ခန့်အပ်၍ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး အသီးသီးတွင်လည်း ပြည်နယ်/တိုင်းဒေသကြီး စာရင်းစစ်ချုပ် (၁၄)ဦး ခန့်အပ်ထားသည်၊၊

[[ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်]]ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့် ဥပဒေကို ၂၀၁၃ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၁ ရက်တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.oagmac.gov.mm/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=36&amp;Itemid=46&amp;lang=my|title=သမိုင်းကြောင်း|publisher=ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး|accessdate=၂၀၁၄-၁၀-၂၆}}&lt;/ref&gt;

၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၁၃ ရက်နေ့တွင်  ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး၏  မူလဖွဲ့စည်းပုံအင်အားပြောင်းလဲမှုမရှိဘဲ နည်းပညာဖွံ့ဖြိုးရေးနှင့် လေ့ကျင့်ရေးဦးစီးဌာန အသစ် (၁) ခုတိုးချဲ့၍ ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းသည်။ &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/ppd/book/2149|title=၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ (၁၈) ရက်ထုတ် အတွဲ (၇၆) ၊ အမှတ် (၃၃) ပြန်တမ်းစာစောင်၊ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ်၁၉၀/၂၀၂၃|work=MOI Myanmar|access-date=၂၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၃|date=၁၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၃}}&lt;/ref&gt;

== တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူများ ==
မြန်မာနိုင်ငံလွတ်လပ်ရေးရသော ၁၉၄၈ မှ ယနေ့ခေတ်ကာလ အထိ စာရင်းစစ်ချုပ် အဖြစ်တာဝန်ယူခဲ့ကြသူများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.oagmac.gov.mm/my/%E1%80%9A%E1%80%81%E1%80%84%E1%80%B9%E1%80%85%E1%80%AC%E1%80%9B%E1%80%84%E1%80%B9%E1%80%B8%E1%80%85%E1%80%85%E1%80%B9%E1%80%81%E1%80%BA%E1%80%B3%E1%80%95%E1%80%B9%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%AC%E1%80%B8|title=ယခင်စာရင်းစစ်ချုပ်များ|work=ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး|access-date=၂၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot;
! အမည်
!နောက်ဆုံးအလုပ်အကိုင်
! စတင်ရက်
! ပြီးဆုံးရက်
!
|-
| ဦးစံလွင် 
| || ၁၉၄၈ || ၁၉၆၈|| rowspan=&quot;1&quot; |နိုင်ငံတော်စာရင်းစစ်ချုပ်
|-
| ဦးစန်းမောင် 
| || ၁၉၆၈ || ၁၉၈၆|| rowspan=&quot;1&quot; |စာရင်းစစ်ချုပ်၊ ပြည်သူ့လုပ်ငန်းစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့ဥက္ကဋ္ဌ
|-
| ဦးအုန်းတင် 
| || ၁၉၈၆||၁၉၈၈|| rowspan=“1” |ပြည်သူ့လုပ်ငန်းစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့ဥက္ကဋ္ဌ
|-
| ဦးခင်ဇော် 
| ||၁၉၈၈  ||၁၉၉၄ ||rowspan=&quot;2&quot; | စာရင်းစစ်ချုပ်
|-
| ဦးအောင်ခင်တင့် 
| || ၁၉၉၄ || ၁၉၉၈
|-
| {{yes|ဗိုလ်မှူးချုပ်တင်အေး }}
|{{yes|ဗိုလ်မှူးချုပ်}}|| {{yes|၁၉၉၈}} || {{yes|၂၀၀၃}}|| rowspan=“1”|နိုင်ငံတော်စာရင်းစစ်ချုပ်
|-
| {{yes|ဦးလွန်းမောင် }}
|{{yes|ဗိုလ်ချုပ်}}|| {{yes|၂၀၀၃}} || {{yes|၂၈ ဩဂုတ် ၂၀၁၂}} || rowspan=&quot;1&quot;|စာရင်းစစ်ချုပ်၊ ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်
|-
| {{yes|[[သိန်းထိုက်|ဦးသိန်းထိုက်]] }}
| {{yes|ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး၊ သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန}}|| {{yes| ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၂}}|| {{yes|၃ မေ ၂၀၁၅}}||rowspan=&quot;7&quot;| ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်
|-
| ဦးမျိုးမြင့် 
| || ၁၃ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၆  || ၂၉  မတ် ၂၀၁၆
|-
| {{partial| [[မော်သန်း|ဦးမော်သန်း]]}}
| {{partial|ပါမောက္ခချုပ်၊ ရန်ကုန်စီးပွားရေးတက္ကသိုလ်}}|| {{partial|၆ ဧပြီ ၂၀၁၆ }}|| {{partial| ၃၁ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၁ }}
|-
| {{partial|[[ကံဇော် (ဒေါက်တာ)|ဒေါက်တာကံဇော်]] }}
| {{partial|ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး၊ အမျိုးသားစီမံကိန်းနှင့် စီးပွားရေးဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုဝန်ကြီးဌာန}} || {{partial|၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁}} || {{partial|၁၉  ဩဂုတ် ၂၀၂၂}}
|-
| {{yes|[[တင်ဦး (သံအမတ်ကြီး)|ဦးတင်ဦး]]}} 
| {{yes|ဥက္ကဋ္ဌ၊ အဂတိလိုက်စားမှုတိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင်}}|| {{yes|၂၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၂}} || {{yes|၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၃}}
|-
| {{partial|[[ခင်နိုင်ဦး|ဒေါက်တာခင်နိုင်ဦး]] }}
| {{partial|ဒါရိုက်တာအဖွဲ့ဝင်၊ မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်}}|| {{partial| ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၃}} || {{partial| ၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆}}
|-
| {{partial|[[နိုင်သက်ဦး]] }}
| {{partial|ဒုတိယစာရင်းစစ်ချုပ်}}|| {{partial| ၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆}} || {{partial| လက်ရှိ}}
|}
{{legend|#FFFF99|အရပ်သား}}
{{legend|#9F9|စစ်မှုထမ်း}}

== စာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး၏ ဖွဲ့စည်းပုံ ==

* ရုံးအဖွဲ့
* စီမံရေးရာဦးစီးဌာန
* စစ်ဆေးရေးဦးစီးဌာန
* နည်းပညာဖွံ့ဖြိုးရေးနှင့်လေ့ကျင့်ရေးဦးစီးဌာန
* နေပြည်တော်၊တိုင်းဒေသကြီး၊ပြည်နယ် စာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး(၁၅)ရုံး
* ခရိုင်စာရင်းစစ်ချုပ်ရုံးများ
* မြို့နယ်စာရင်းစစ်ချုပ်ရုံးများ

== ရုံးဖွဲ့စည်းပုံ ==

[[ဖိုင်:OAG structure chart.jpg|500x500px|thumb]]

ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံးနှင့် စာရင်းစစ်ရုံး အဆင့်ဆင့်တို့ကို အောက်ပါ အတိုင်း ဖွဲ့စည်းထားသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.oagmac.gov.mm/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=54&amp;Itemid=99&amp;lang=my|title=ဖွဲ့စည်းပုံ|publisher=ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး|accessdate=၂၀၁၄-၁၀-၂၆}}&lt;/ref&gt;
:(က)ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး၊
:(ခ)တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်စာရင်းစစ်ချုပ်ရုံးများနှင့် ယင်းတို့၏ ကြီးကြပ်မှု အောက်တွင် သက်ဆိုင်ရာ တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ် အတွင်း-
::(၁)ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ စီရင်စု မရှိလျှင်-
:::(ကက)ခရိုင်စာရင်းစစ်ရုံးများ၊
:::(ခခ) မြို့နယ်စာရင်းစစ်ရုံးများ။
::(၂)ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ စီရင်စု ရှိလျှင်-
:::(ကက) ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၌
::::ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်းစာရင်းစစ်ရုံး၊
::::ခရိုင်စာရင်းစစ်ရုံးများ၊
::::မြို့နယ်စာရင်းစစ်ရုံးများ။
:::(ခခ)ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ရဒေသ၌
::::ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ‌ဒေသစာရင်းစစ်ရုံး၊
::::မြို့နယ်စာရင်းစစ်ရုံးများ။
:::(ဂဂ)ကျန်ဒေသများ၌
::::ခရိုင်စာရင်းစစ်ရုံးများ၊
::::မြို့နယ်စာရင်းစစ်ရုံးများ။
:(ဂ)ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ၌
::ခရိုင်စာရင်းစစ်ရုံးများ၊
::မြို့နယ်စာရင်းစစ်ရုံးများ။

== ဖြစ်ရပ်များ ==

=== ၂၀၁၅ ===
[[ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော်|ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] ပြည်သူ့ငွေစာရင်းပူးပေါင်းကော်မတီ၏ အစီရင်ခံစာအရ ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံးသည် ဝန်ကြီးဌာနများ၏ ရငွေ/သုံးငွေများကို ၅၇.၈၄ ရာခိုင်နှုန်းသာ စစ်ဆေးနိုင်ခဲ့ပြီး၊ ရာနှုန်းပြည့်စစ်ဆေးနိုင်ပါက နိုင်ငံတော်ဘဏ္ဍာဆုံးရှုံးမှုများကို ပိုမိုဆယ်တင်နိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်း ထောက်ပြထားသည်။ ၂၀၁၃-၂၀၁၄ နှင့် ၂၀၁၄-၂၀၁၅ ဘဏ္ဍာနှစ် ပထမခြောက်လပတ်များအတွင်း စစ်ဆေးနိုင်ခဲ့သည့် ဘီလျံ ၃၈၈၆၃ ကျပ်အနက် ဘီလျံ ၂၂၄၇၇ ကျပ်သာ စစ်ဆေးနိုင်ခဲ့သော်လည်း ဘီလျံ ၂၂.၆၉၉ ကျပ် ပြန်လည်ရရှိရန် ငွေများကို ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။ ရာနှုန်းပြည့်စစ်ဆေးနိုင်ပါက ဘီလျံ ၃၉.၂၄၄ ကျပ်အထိ ဖော်ထုတ်နိုင်မည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://news-eleven.com/article/262545|title=ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံးအနေဖြင့် ဝန်ကြီးဌာနများအား ရာနှုန်းပြည့်စစ်ဆေးနိုင်ပါက နိုင်ငံတော်ဘဏ္ဍာဆုံးရှုံးမှုများကို ပိုမိုဆယ်တင်နိုင်မည်ဖြစ်သည့်အတွက် ပိုမိုစစ်ဆေးနိုင်ရန်လိုအပ်ဟု ပူးပေါင်းကော်မတီ တင်ပြ|accessdate=2025-6-24|publisher=Eleven Media|date=15 July 2015}}&lt;/ref&gt;

အစီရင်ခံစာတွင် အထူးသဖြင့် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနလက်အောက်ရှိ [[မြန်မာ့အသံနှင့်ရုပ်မြင်သံကြား|မြန်မာ့အသံနှင့် ရုပ်မြင်သံကြား]]တို့နှင့် Sky Net တို့၏ လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှုနှင့် အကျိုးအမြတ်ခွဲဝေမှုများကို ပြန်လည်စိစစ်၍ စနစ်တကျစာချုပ်ချုပ်ဆိုရန်၊ [[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန]]၏ ငွေချေးလုပ်ငန်းများတွင် ရှေ့နေချုပ်ရုံး၏ အကြံဉာဏ်ဖြင့် ခိုင်မာသည့် စာချုပ်များ ချုပ်ဆိုရန်၊ စီးပွားရေးအရ တွက်ခြေမကိုက်သည့် ကျောက်ဆည်မှန်စက်ရုံ ဆက်လက်လည်ပတ်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်သို့ ရှင်းလင်းတင်ပြရန်လည်း တိုက်တွန်းထားသည်။&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

ထို့အပြင် ဝန်ကြီးဌာနများအနေဖြင့် စာရင်းစစ်ကန့်ကွက်ချက်များအပေါ် ထိရောက်သော ပြုပြင်မှုများပြုလုပ်ရန်၊ ဆုပေးဒဏ်ပေးစနစ် ကျင့်သုံးရန်၊ ဘဏ္ဍာရေးစည်းမျဉ်း၊ စည်းကမ်းဖောက်ဖျက်မှုများ လျှော့ချရန် ပြည်သူ့ဘဏ္ဍာငွေဆိုင်ရာဥပဒေ ရေးဆွဲပြဋ္ဌာန်းရန်နှင့် လုပ်ငန်းခွင်သင်တန်းများ ပေးသင့်ကြောင်း အစီရင်ခံစာက အကြံပြုထားသည်။ နိုင်ငံတော်ဘဏ္ဍာများ ထိရောက်စွာသုံးစွဲနိုင်ရန်နှင့် လေလွင့်ဆုံးရှုံးမှု မရှိစေရန် စာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး၏ တွေ့ရှိချက်များအပေါ် အရေးယူဆောင်ရွက်မှုများ ပြုလုပ်မှသာ အောင်မြင်မည်ဖြစ်ကြောင်းလည်း အစီရင်ခံစာတွင် ဖော်ပြပါရှိသည်။&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

=== ၂၀၂၀ ===
ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံးအနေဖြင့် ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ဥပဒေပုဒ်မ ၃၉ ပါ ကန့်သတ်ချက်ကြောင့် [[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]]၏ မြေငှားရမ်းမှုများကို ကြီးကြပ်စစ်ဆေးခွင့်မရှိကြောင်း ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး၊ အမြဲတမ်းအတွင်းဝန် ဒေါ်နိုင်သက်ဦးက ပြောကြားခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://myanmar-now.org/mm/news/3865/|title=ဥပဒေကန့်သတ်ချက်ကြောင့် ကာကွယ်ရေး၏မြေငှားရမ်းမှုများ စာရင်းစစ်ချုပ်မစိစစ်နိုင်|accessdate=2025-6-24|publisher=Myanmar Now|date=June 8, 2020}}&lt;/ref&gt;

ရန်ကုန်မြို့ရှိ စစ်သမိုင်းပြတိုက်နေရာဟောင်းတွင် တည်ဆောက်နေသည့် Y Complex စီမံကိန်း (ကြယ်ငါးပွင့်ဟိုတယ်နှင့် ရုံးခန်းများပါဝင်သော ကန်ဒေါ်လာ ၃၃၂ သန်းတန် စီမံကိန်း) မှ ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနသည် တစ်နှစ်လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂ သန်းကျော် ရရှိနေကြောင်း Myanmar Now က မေးမြန်းရာတွင် ယင်းသို့ဖြေကြားခြင်းဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

အဆိုပါမြေနေရာကို ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနပိုင် စစ်ထောက်ချုပ်ရုံးမှ ဧရာဟင်္သာ ကုမ္ပဏီလက်အောက်ခံ Yangon Technical and Trading (YTT) သို့ ၂၀၁၃ ခုနှစ်တွင် နှစ် ၅၀ ငှားရမ်းခဲ့ပြီး နှစ်ကြိမ် ၁၀ နှစ်စီ သက်တမ်းတိုးခွင့် ပေးထားသည်။ မြေငှားရမ်းခများကို တပ်မတော်၏ ဘဏ်စာရင်းတစ်ခုသို့ လွှဲပေးရမည်ဟု စာချုပ်တွင် ဖော်ပြထားသော်လည်း ၂၀၁၈-၂၀၁၉ ဘဏ္ဍာရေးရှင်းတမ်းများတွင် ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြထားခြင်း မရှိကြောင်း သိရသည်။&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

Justice for Myanmar အဖွဲ့ကမူ Y Complex စီမံကိန်းမှ ဝင်ငွေသည် အရပ်သားအစိုးရ၏ ကြီးကြပ်မှုမရှိဘဲ တပ်မတော်၏ လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများအတွက် အထောက်အပံ့ဖြစ်နိုင်ကြောင်း ဝေဖန်ထားသည်။ ယင်းစီမံကိန်းတည်ဆောက်ရာနေရာသည် သမိုင်းဝင် ဂျူဗလီဟောနှင့် [[တပ်မတော်စစ်သမိုင်းပြတိုက် (ရန်ကုန်)|စစ်သမိုင်းပြတိုက်]]ဟောင်း နေရာဖြစ်ခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

== ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် ==

* [[ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်]]

== ကိုးကား ==
{{reflist}}


{{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}}

[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ]]
[[ကဏ္ဍ:ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊ အဖွဲ့အစည်းများ]]</text>
      <sha1>8dcevruhm1rviu1ose4d93si22pyx4k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မျိုးမြင့်ဆွေ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>5683</id>
    <revision>
      <id>1043103</id>
      <parentid>713950</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T01:54:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39679-11</username>
        <id>145612</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>1043103</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7626" sha1="bjyu8he5gm8ojksm8yi6v7tc6e8kg97" xml:space="preserve">{{Infobox writer
|name = မျိုးမြင့်ဆွေ
|birth_name = မြသောင်း
|birth_date = {{birth date|၁|၁၀|၁၉၃၃}}
|birth_place = မန်ကျည်းတောရွာ၊ ရေဦးမြို့နယ်
|parents = ဦးအေးမောင်၊ ဒေါ်လေးငွေ
|occupation = စာရေးဆရာ၊ ကဗျာဆရာ၊ တေးရေး
|awards = အမျိုးသားစာပေဆု (၁၉၆၇)
|death_date = {{death date and age|၁၉၉၀|၂|၁၃|၁၉၃၃|၁၀|၁}}
|death_place = မန္တလေးမြို့
}}

'''မျိုးမြင့်ဆွေ(ချစ်ဒေါင်းနွယ်)'''

၁၉၅၅ ခုနှစ်မှ စတင်၍ ဝတ္ထုတို၊ ဆောင်းပါး၊ ကဗျာ များကို မန္တလေးထုတ် ဗဟိုစည်၊ မန္တလေး သူရိယ၊ နဂါးနီ၊ မြတ်ရတနာ၊ ပန်တော်ဆက် စသည့် စာနယ်ဇင်း များနှင့် ရန်ကုန်ထုတ် မြဝတီ၊ သွေးသောက်၊ ငွေတာရီ၊ သင့်ဘဝ စသည့် စာနယ်ဇင်း များတွင် ရေးခဲ့သည်။ ''မိုးသောက်ယံ ကဗျာများ'' (၁၉၆၁)၊ ''အလင်းခေတ် ကဗျာများ'' (၁၉၆၅)၊ ''လူသားနှင့် ဝန်းကျင် ကဗျာများ'' (ချစ်ဒေါင်းနွယ် ၏ 'သမီးပေး ယာ' ဝတ္ထု ကဗျာနှင့် ပူးတွဲ၍ &quot;၁၉၆၇ ခုနှစ် အမျိုးသား စာပေဆုရ ကဗျာများ&quot; အမည်နှင့် ထုတ်သည်။) (၁၉၇၂)၊ ''ကလေးအဖော် ရွှေဇီးကွက်'' (၁၉၇၇)၊ ''လိမ္မာယဉ်ကျေး မေ့ရင်သွေး ကဗျာများ'' (၁၉၇၈)၊ ''မှန်ထဲက သစ္စာနှင့် အခြား ကဗျာများ'' (၁၉၉၅) တို့မှာ ထင်ရှားသည်။ ၁၉၅၉ ခုနှစ် မြတ်ရတနာ မဂ္ဂဇင်း စာပေ ပြိုင်ပွဲတွင် ''ရွှေမန်းတောင်တော်'' ကဗျာဖြင့် ပထမဆု၊ ၁၉၆၂ ခုနှစ် အထက် မြန်မာနိုင်ငံ စာရေး ဆရာများ အသင်း စာဆိုတော်နှင့် စာပေ ပြိုင်ပွဲတွင် ''နိုင်ငံတော်သစ် ဆီသို့'' ကဗျာဖြင့် ဒုတိယဆု၊ ၁၉၆၄ ခုနှစ် ဓနသဟာယ စာစောင် ကဗျာ ပြိုင်ပွဲတွင် ''မောင်ကြီးတို့ရွာ'' ကဗျာဖြင့် ပထမဆု၊ ၁၉၆၇ ခုနှစ် [[အမျိုးသား စာပေဆု]]ကို ''လူသားနှင့်ဝန်းကျင် ကဗျာများ'' စာမူဖြင့် ပထမဆု ဆွတ်ခူး ရရှိခဲ့သည်။

တေးသီချင်း များစွာ ကိုလည်း ရေးစပ် ခဲ့သည်။ ''ကျောက်ခဲ''၊ ''သဇင်''၊ ''ဂျိန်းဖောပွဲတော်'' စသည့် ရုပ်ရှင် တေးများ၊ ''မီးခိုးလိုလူ တိမ်လိုလူ''၊ ''ထရံပေါက်က နေပြောက် ကလေး''၊ ''မေတ္တာမိုး'' စသည့် မြန်မာ့ အသံနှင့် ရုပ်မြင်သံကြား တေးသီချင်းများ၊ ''မန္တလေး မဟာမုနိ ဗုဒ္ဓဝင် ပြခန်း'' ကက်ဆက်ခွေ သီချင်းများမှာ ထင်ရှားသည်။

ပန်းချီ ပညာ ကိုလည်း လေ့လာ လိုက်စား ခဲ့ရာ ပန်းချီပုံရေး ပုံဆွဲကို အသက်မွေး ဝမ်းကျောင်း လုပ်ငန်း အဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၂ ခုတွင် ဗြိတိသျှ အသံလွှင့် ကော်ပိုရေးရှင်း နှစ် ၅၀ မြောက် အထိမ်းအမှတ် အဖြစ် ကျင်းပသော ၇၂ နိုင်ငံ ပါဝင်သည့် ကမ္ဘာ့ ပန်းချီ ပြိုင်ပွဲတွင် ''ဝေးမြေခြားမှ စကားလက်ဆောင်၊ တေးလက်ဆောင်'' ပန်းချီကားဖြင့် ဗြိတိသျှ အသံလွှင့် ကော်ပိုရေးရှင်း အရှေ့တိုင်း ဌာနခွဲ၏ ပထမ ဆုကို ရရှိ ခဲ့သည်။

ကွယ်လွန်ချိန် အထိ ဆောင်းပါး၊ ဝတ္ထုတိုပေါင်း ၁၅၀ ကျော်၊ ကဗျာပေါင်း ၅၀၀ ကျော်၊ သီချင်းပေါင်း ၂၅၀ ကျော်နှင့် ရေဆေး၊ ဆီဆေး၊ ခဲမှုန်း စသည့် ပန်းချီ ကားပေါင်း ၇၀၀ ကျော် ပြုစု ရေးဆွဲ ခဲ့သည်။ ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေခြင်း မပြုရ သေးသည့် ကြုံရာလမ်း ကဗျာ စာအုပ် လက်ရေးမူ ကျန်ရှိ ခဲ့သည်။

၁၉၉၀ ပြည့်နှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၃ ရက်နေ့တွင် [[မန္တလေးမြို့]]၌ ကွယ်လွန် ခဲ့သည်။

== ကိုးကား ==
{{reflist|
&lt;ref&gt;{{cite book|title=၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း|author=ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့်|date=ဇူလိုင် ၂၀၀၅}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite book|author=ဒဂုန်ရွှေမျှား|title=မြန်မာနိုင်ငံ စာပေ ဆုများ|page=၂၉၅ - ၂၉၇}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite book|author=နေထွတ်|title=မန္တလေး အဘိဓာန်|page=၂၅၃}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite book|author=မျိုးမြင့်ဆွေ|title=မှန်ထဲက သစ္စာနှင့် အခြား ကဗျာများ|date=၁၉၉၅}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite book|title=မြန်မာ့ စွယ်စုံကျမ်း နှစ်ချုပ်|date=၁၉၉၁|page=၂၉၈ - ၂၉၉}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;ကဗျာဆရာ မောင်နွေထက် (မန္တလေး) ၏ ရေးသား ပေးပို့ချက် စာ&lt;/ref&gt;
}}
{{Lifetime|၁၉၃၃|၁၉၉၀}}

[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ကဗျာဆရာများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ]]</text>
      <sha1>bjyu8he5gm8ojksm8yi6v7tc6e8kg97</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043104</id>
      <parentid>1043103</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T02:03:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Loka Luther</username>
        <id>136317</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>1043104</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7723" sha1="n6b3y87gbbbaxgrq4aodgo9xo2ztycu" xml:space="preserve">{{Infobox writer
|name = မျိုးမြင့်ဆွေ
|birth_name = မြသောင်း
|birth_date = {{birth date|၁|၁၀|၁၉၃၃}}
|birth_place = မန်ကျည်းတောရွာ၊ ရေဦးမြို့နယ်
|parents = ဦးအေးမောင်၊ ဒေါ်လေးငွေ
|occupation = စာရေးဆရာ၊ ကဗျာဆရာ၊ တေးရေး
|awards = အမျိုးသားစာပေဆု (၁၉၆၇)
|death_date = {{death date and age|၁၉၉၀|၂|၁၃|၁၉၃၃|၁၀|၁}}
|death_place = မန္တလေးမြို့
}}

'''မျိုးမြင့်ဆွေ(ချစ်ဒေါင်းနွယ်)'''

၁၉၅၅ ခုနှစ်မှ စတင်၍ ဝတ္ထုတို၊ ဆောင်းပါး၊ ကဗျာ များကို မန္တလေးထုတ် ဗဟိုစည်၊ မန္တလေး သူရိယ၊ နဂါးနီ၊ မြတ်ရတနာ၊ ပန်တော်ဆက် စသည့် စာနယ်ဇင်း များနှင့် ရန်ကုန်ထုတ် မြဝတီ၊ သွေးသောက်၊ ငွေတာရီ၊ သင့်ဘဝ စသည့် စာနယ်ဇင်း များတွင် ရေးခဲ့သည်။ ''မိုးသောက်ယံ ကဗျာများ'' (၁၉၆၁)၊ ''အလင်းခေတ် ကဗျာများ'' (၁၉၆၅)၊ ''လူသားနှင့် ဝန်းကျင် ကဗျာများ'' (ချစ်ဒေါင်းနွယ် ၏ 'သမီးပေး ယာ' ဝတ္ထု ကဗျာနှင့် ပူးတွဲ၍ &quot;၁၉၆၇ ခုနှစ် အမျိုးသား စာပေဆုရ ကဗျာများ&quot; အမည်နှင့် ထုတ်သည်။) (၁၉၇၂)၊ ''ကလေးအဖော် ရွှေဇီးကွက်'' (၁၉၇၇)၊ ''လိမ္မာယဉ်ကျေး မေ့ရင်သွေး ကဗျာများ'' (၁၉၇၈)၊ ''မှန်ထဲက သစ္စာနှင့် အခြား ကဗျာများ'' (၁၉၉၅) တို့မှာ ထင်ရှားသည်။ ၁၉၅၉ ခုနှစ် မြတ်ရတနာ မဂ္ဂဇင်း စာပေ ပြိုင်ပွဲတွင် ''ရွှေမန်းတောင်တော်'' ကဗျာဖြင့် ပထမဆု၊ ၁၉၆၂ ခုနှစ် အထက် မြန်မာနိုင်ငံ စာရေး ဆရာများ အသင်း စာဆိုတော်နှင့် စာပေ ပြိုင်ပွဲတွင် ''နိုင်ငံတော်သစ် ဆီသို့'' ကဗျာဖြင့် ဒုတိယဆု၊ ၁၉၆၄ ခုနှစ် ဓနသဟာယ စာစောင် ကဗျာ ပြိုင်ပွဲတွင် ''မောင်ကြီးတို့ရွာ'' ကဗျာဖြင့် ပထမဆု၊ ၁၉၆၇ ခုနှစ် [[အမျိုးသား စာပေဆု]]ကို ''လူသားနှင့်ဝန်းကျင် ကဗျာများ'' စာမူဖြင့် ပထမဆု ဆွတ်ခူး ရရှိခဲ့သည်။

တေးသီချင်း များစွာ ကိုလည်း ရေးစပ် ခဲ့သည်။ ''ကျောက်ခဲ''၊ ''သဇင်''၊ ''ဂျိန်းဖောပွဲတော်'' စသည့် ရုပ်ရှင် တေးများ၊ ''မီးခိုးလိုလူ တိမ်လိုလူ''၊ ''ထရံပေါက်က နေပြောက် ကလေး''၊ ''မေတ္တာမိုး'' စသည့် မြန်မာ့ အသံနှင့် ရုပ်မြင်သံကြား တေးသီချင်းများ၊ ''မန္တလေး မဟာမုနိ ဗုဒ္ဓဝင် ပြခန်း'' ကက်ဆက်ခွေ သီချင်းများမှာ ထင်ရှားသည်။

ပန်းချီ ပညာ ကိုလည်း လေ့လာ လိုက်စား ခဲ့ရာ ပန်းချီပုံရေး ပုံဆွဲကို အသက်မွေး ဝမ်းကျောင်း လုပ်ငန်း အဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၂ ခုတွင် ဗြိတိသျှ အသံလွှင့် ကော်ပိုရေးရှင်း နှစ် ၅၀ မြောက် အထိမ်းအမှတ် အဖြစ် ကျင်းပသော ၇၂ နိုင်ငံ ပါဝင်သည့် ကမ္ဘာ့ ပန်းချီ ပြိုင်ပွဲတွင် ''ဝေးမြေခြားမှ စကားလက်ဆောင်၊ တေးလက်ဆောင်'' ပန်းချီကားဖြင့် ဗြိတိသျှ အသံလွှင့် ကော်ပိုရေးရှင်း အရှေ့တိုင်း ဌာနခွဲ၏ ပထမ ဆုကို ရရှိ ခဲ့သည်။

ကွယ်လွန်ချိန် အထိ ဆောင်းပါး၊ ဝတ္ထုတိုပေါင်း ၁၅၀ ကျော်၊ ကဗျာပေါင်း ၅၀၀ ကျော်၊ သီချင်းပေါင်း ၂၅၀ ကျော်နှင့် ရေဆေး၊ ဆီဆေး၊ ခဲမှုန်း စသည့် ပန်းချီ ကားပေါင်း ၇၀၀ ကျော် ပြုစု ရေးဆွဲ ခဲ့သည်။ ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေခြင်း မပြုရ သေးသည့် ကြုံရာလမ်း ကဗျာ စာအုပ် လက်ရေးမူ ကျန်ရှိ ခဲ့သည်။

၁၉၉၀ ပြည့်နှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၃ ရက်နေ့တွင် [[မန္တလေးမြို့]]၌ ကွယ်လွန် ခဲ့သည်။

ကလောင်ခွဲ ချစ်ဒေါင်းနွယ် ဖြစ်သည်။

== ကိုးကား ==
{{reflist|
&lt;ref&gt;{{cite book|title=၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း|author=ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့်|date=ဇူလိုင် ၂၀၀၅}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite book|author=ဒဂုန်ရွှေမျှား|title=မြန်မာနိုင်ငံ စာပေ ဆုများ|page=၂၉၅ - ၂၉၇}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite book|author=နေထွတ်|title=မန္တလေး အဘိဓာန်|page=၂၅၃}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite book|author=မျိုးမြင့်ဆွေ|title=မှန်ထဲက သစ္စာနှင့် အခြား ကဗျာများ|date=၁၉၉၅}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite book|title=မြန်မာ့ စွယ်စုံကျမ်း နှစ်ချုပ်|date=၁၉၉၁|page=၂၉၈ - ၂၉၉}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;ကဗျာဆရာ မောင်နွေထက် (မန္တလေး) ၏ ရေးသား ပေးပို့ချက် စာ&lt;/ref&gt;
}}
{{Lifetime|၁၉၃၃|၁၉၉၀}}

[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ကဗျာဆရာများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ]]</text>
      <sha1>n6b3y87gbbbaxgrq4aodgo9xo2ztycu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043105</id>
      <parentid>1043104</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T02:08:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Loka Luther</username>
        <id>136317</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>1043105</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7751" sha1="m06z7n5g72a5xzxuaf2r3cv1cw96bld" xml:space="preserve">{{Infobox writer
|name = မျိုးမြင့်ဆွေ
|birth_name = မြသောင်း
|birth_date = {{birth date|၁|၁၀|၁၉၃၃}}
|birth_place = မန်ကျည်းတောရွာ၊ ရေဦးမြို့နယ်
|parents = ဦးအေးမောင်၊ ဒေါ်လေးငွေ
|occupation = စာရေးဆရာ၊ ကဗျာဆရာ၊ တေးရေး
|awards = အမျိုးသားစာပေဆု (၁၉၆၇)
|death_date = {{death date and age|၁၉၉၀|၂|၁၃|၁၉၃၃|၁၀|၁}}
|death_place = မန္တလေးမြို့
}}

'''မျိုးမြင့်ဆွေ(ချစ်ဒေါင်းနွယ်)'''

၁၉၅၅ ခုနှစ်မှ စတင်၍ ဝတ္ထုတို၊ ဆောင်းပါး၊ ကဗျာ များကို မန္တလေးထုတ် ဗဟိုစည်၊ မန္တလေး သူရိယ၊ နဂါးနီ၊ မြတ်ရတနာ၊ ပန်တော်ဆက် စသည့် စာနယ်ဇင်း များနှင့် ရန်ကုန်ထုတ် မြဝတီ၊ သွေးသောက်၊ ငွေတာရီ၊ သင့်ဘဝ စသည့် စာနယ်ဇင်း များတွင် ရေးခဲ့သည်။ ''မိုးသောက်ယံ ကဗျာများ'' (၁၉၆၁)၊ ''အလင်းခေတ် ကဗျာများ'' (၁၉၆၅)၊ ''လူသားနှင့် ဝန်းကျင် ကဗျာများ'' ( ကလောင်ခွဲချစ်ဒေါင်းနွယ် ၏ 'သမီးပေး ယာ' ဝတ္ထု ကဗျာနှင့် ပူးတွဲ၍ &quot;၁၉၆၇ ခုနှစ် အမျိုးသား စာပေဆုရ ကဗျာများ&quot; အမည်နှင့် ထုတ်သည်။) (၁၉၇၂)၊ ''ကလေးအဖော် ရွှေဇီးကွက်'' (၁၉၇၇)၊ ''လိမ္မာယဉ်ကျေး မေ့ရင်သွေး ကဗျာများ'' (၁၉၇၈)၊ ''မှန်ထဲက သစ္စာနှင့် အခြား ကဗျာများ'' (၁၉၉၅) တို့မှာ ထင်ရှားသည်။ ၁၉၅၉ ခုနှစ် မြတ်ရတနာ မဂ္ဂဇင်း စာပေ ပြိုင်ပွဲတွင် ''ရွှေမန်းတောင်တော်'' ကဗျာဖြင့် ပထမဆု၊ ၁၉၆၂ ခုနှစ် အထက် မြန်မာနိုင်ငံ စာရေး ဆရာများ အသင်း စာဆိုတော်နှင့် စာပေ ပြိုင်ပွဲတွင် ''နိုင်ငံတော်သစ် ဆီသို့'' ကဗျာဖြင့် ဒုတိယဆု၊ ၁၉၆၄ ခုနှစ် ဓနသဟာယ စာစောင် ကဗျာ ပြိုင်ပွဲတွင် ''မောင်ကြီးတို့ရွာ'' ကဗျာဖြင့် ပထမဆု၊ ၁၉၆၇ ခုနှစ် [[အမျိုးသား စာပေဆု]]ကို ''လူသားနှင့်ဝန်းကျင် ကဗျာများ'' စာမူဖြင့် ပထမဆု ဆွတ်ခူး ရရှိခဲ့သည်။

တေးသီချင်း များစွာ ကိုလည်း ရေးစပ် ခဲ့သည်။ ''ကျောက်ခဲ''၊ ''သဇင်''၊ ''ဂျိန်းဖောပွဲတော်'' စသည့် ရုပ်ရှင် တေးများ၊ ''မီးခိုးလိုလူ တိမ်လိုလူ''၊ ''ထရံပေါက်က နေပြောက် ကလေး''၊ ''မေတ္တာမိုး'' စသည့် မြန်မာ့ အသံနှင့် ရုပ်မြင်သံကြား တေးသီချင်းများ၊ ''မန္တလေး မဟာမုနိ ဗုဒ္ဓဝင် ပြခန်း'' ကက်ဆက်ခွေ သီချင်းများမှာ ထင်ရှားသည်။

ပန်းချီ ပညာ ကိုလည်း လေ့လာ လိုက်စား ခဲ့ရာ ပန်းချီပုံရေး ပုံဆွဲကို အသက်မွေး ဝမ်းကျောင်း လုပ်ငန်း အဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၂ ခုတွင် ဗြိတိသျှ အသံလွှင့် ကော်ပိုရေးရှင်း နှစ် ၅၀ မြောက် အထိမ်းအမှတ် အဖြစ် ကျင်းပသော ၇၂ နိုင်ငံ ပါဝင်သည့် ကမ္ဘာ့ ပန်းချီ ပြိုင်ပွဲတွင် ''ဝေးမြေခြားမှ စကားလက်ဆောင်၊ တေးလက်ဆောင်'' ပန်းချီကားဖြင့် ဗြိတိသျှ အသံလွှင့် ကော်ပိုရေးရှင်း အရှေ့တိုင်း ဌာနခွဲ၏ ပထမ ဆုကို ရရှိ ခဲ့သည်။

ကွယ်လွန်ချိန် အထိ ဆောင်းပါး၊ ဝတ္ထုတိုပေါင်း ၁၅၀ ကျော်၊ ကဗျာပေါင်း ၅၀၀ ကျော်၊ သီချင်းပေါင်း ၂၅၀ ကျော်နှင့် ရေဆေး၊ ဆီဆေး၊ ခဲမှုန်း စသည့် ပန်းချီ ကားပေါင်း ၇၀၀ ကျော် ပြုစု ရေးဆွဲ ခဲ့သည်။ ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေခြင်း မပြုရ သေးသည့် ကြုံရာလမ်း ကဗျာ စာအုပ် လက်ရေးမူ ကျန်ရှိ ခဲ့သည်။

၁၉၉၀ ပြည့်နှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၃ ရက်နေ့တွင် [[မန္တလေးမြို့]]၌ ကွယ်လွန် ခဲ့သည်။

ကလောင်ခွဲ ချစ်ဒေါင်းနွယ် ဖြစ်သည်။

== ကိုးကား ==
{{reflist|
&lt;ref&gt;{{cite book|title=၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း|author=ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့်|date=ဇူလိုင် ၂၀၀၅}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite book|author=ဒဂုန်ရွှေမျှား|title=မြန်မာနိုင်ငံ စာပေ ဆုများ|page=၂၉၅ - ၂၉၇}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite book|author=နေထွတ်|title=မန္တလေး အဘိဓာန်|page=၂၅၃}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite book|author=မျိုးမြင့်ဆွေ|title=မှန်ထဲက သစ္စာနှင့် အခြား ကဗျာများ|date=၁၉၉၅}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite book|title=မြန်မာ့ စွယ်စုံကျမ်း နှစ်ချုပ်|date=၁၉၉၁|page=၂၉၈ - ၂၉၉}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;ကဗျာဆရာ မောင်နွေထက် (မန္တလေး) ၏ ရေးသား ပေးပို့ချက် စာ&lt;/ref&gt;
}}
{{Lifetime|၁၉၃၃|၁၉၉၀}}

[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ကဗျာဆရာများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ]]</text>
      <sha1>m06z7n5g72a5xzxuaf2r3cv1cw96bld</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မေနွဲ့</title>
    <ns>0</ns>
    <id>7076</id>
    <revision>
      <id>1043158</id>
      <parentid>1040065</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T10:24:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Naingli</username>
        <id>144794</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1043158</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24402" sha1="m7rs19e2ox5o829cqrki1gl4kae1dr4" xml:space="preserve">ဒေါ်မေနွဲ့ (၁၉၁၉–၂၀၀၈) သည် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်နှင့် ဂီတလောကတွင် ဆယ်စုနှစ်များစွာ တိုင်အောင် ထင်ရှားကျော်ကြားခဲ့သော ဂန္ထဝင် စွယ်စုံရ အမျိုးသမီး အနုပညာရှင်ကြီး တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ငယ်စဉ်ကပင် အဆိုအက ဝါသနာထုံခဲ့ပြီး ဇာတ်မင်းသမီး ဘဝမှတစ်ဆင့် ရုပ်ရှင်နယ်ပယ်သို့ ကူးပြောင်းကာ အောင်မြင်မှု အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ် အကြိုကာလမှသည် ရုပ်ရှင်ခေတ်၊ ဗီဒီယိုခေတ်များအထိ ခေါင်းဆောင်မင်းသမီး အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ပြိုင်ဘက်ကင်းသော ဇာတ်ပို့ဇာတ်ရံ အဖြစ်လည်းကောင်း မြောက်မြားစွာသော ဇာတ်ကားများတွင် စွမ်းရည်ပြည့်ဝစွာ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး မြန်မာ့ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆု (အကယ်ဒမီ) နှစ်ထပ်ကွမ်း ဆွတ်ခူးရရှိခဲ့သူ ဖြစ်သည်။
{{Infobox person
| name              = ဒေါ်မေနွဲ့
*
| image             = [[File:Jji wwe.jpg|thumb|အကယ်ဒမီ ရွှေစင်ဆု နဲ့ ‌ဒေါ်မေနွဲ့]]
| caption           = 
| birth_name        = မကြည်
| birth_date        = {{Birth date|1919|2|13}}
| birth_place       = ရန်ကုန်မြို့၊ ဗိုလ်တထောင် (၆၄) လမ်း၊ မြန်မာနိုင်ငံ
| death_date        = {{Death date and age|2008|1|20|1919|2|13}}
| death_place       = ရန်ကုန်မြို့၊ မြန်မာနိုင်ငံ
| occupation        = ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်၊ ဇာတ်မင်းသမီး၊ အဆိုတော်
| years_active      = ၁၉၃၆–၂၀၀၈
| spouse            = ဦးကြည်မောင်
| children          = သား ၃ ဦး၊ သမီး ၂ ဦး (ရုပ်ရှင်မင်းသား မောင်ယဉ်ကြည်နှင့် သရုပ်ဆောင် နွဲ့နွဲ့ကြည် အပါအဝင်)
| parents           = ဦးလှဖေ (ဖခင်)&lt;br&gt;ဒေါ်သိန်းရင် (မိခင်)
| awards            = [[မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု|အကောင်းဆုံးအမျိုးသမီးဇာတ်ပို့ဆု]] (၁၉၆၂၊ ၁၉၇၅)
}}
[[File:Nin sew.jpg|thumb|ငယ်စဉ်အခါက ဒေါ်မေနွဲ့]]
[[File:Uikn wed.jpg|thumb|အကယ်ဒမီ နှစ်ဆုရှင် ဒေါ်မေနွဲ့]]
== ကိုယ်ရေးအကျဉ်းနှင့် ငယ်ဘဝ ==
ဒေါ်မေနွဲ့ကို ၁၉၁၉ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၃ ရက် (၁၂၈ဝ ပြည့်နှစ် တပို့တွဲလဆန်း ၁၄ ရက်) တွင် ရန်ကုန်မြို့၊ ဗိုလ်တထောင် (၆၄) လမ်း၌ အဘ ဦးလှဖေ (အချို့မှတ်တမ်းများတွင် ဦးဖေလှ) နှင့် အမိ ဒေါ်သိန်းရင် တို့မှ မွေးဖွားခဲ့သည်။ မွေးချင်း ၅ ဦးအနက် အငယ်ဆုံးသမီးဖြစ်ပြီး ငယ်နာမည်မှာ မကြည် ဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ်က ဆရာလွန်းကျောင်းတွင် သတ္တမတန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ ငယ်စဉ်ကပင် အဆိုအက ပညာရပ်များကို အလွန် ဝါသနာကြီးခဲ့သော်လည်း ဖခင်ဖြစ်သူက ကြိုက်နှစ်သက်ခြင်း မရှိသဖြင့် တားဆီးပိတ်ပင်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ သို့ရာတွင် အသက် ၁၀ နှစ်အရွယ်၌ ဖခင်ကွယ်လွန်သွားပြီးနောက် အဒေါ်ဖြစ်သူ မင်းသမီးကြီး ဒေါ်စိန်အုပ်က ပံ့ပိုးကူညီ၍ အဆိုအကပညာရပ်များကို စနစ်တကျ သင်ကြားပေးခဲ့သည်။ ဒေါ်မေနွဲ့သည် ဂီတနှင့် အကပညာရပ်များကို မြန်မာ့အနုပညာ ပါရဂူများဖြစ်ကြသော -
# မင်းသမီးကြီး ဒေါ်သိန်းအုပ်၊ ဒေါ်စိန်အုပ်နှင့် လက္ခဏဦးကျော် (အကပညာ)
# စောင်းဆရာ ဆရာငြိမ်းကြီး၊ စန္ဒရားဆရာ ရွှေပြည်အေး၊ ဒေါ်ခင်မြင့်ကြီးနှင့် ဒေါ်စောမြအေးကြည် (ဂီတပညာ) တို့ထံမှောက်တွင် ဆည်းပူးသင်ယူခဲ့သည်။

== အနုပညာလောကသို့ ခြေလှမ်းစတင်ခြင်း ==
အသက် ၉ နှစ်အရွယ်မှစ၍ အောင်ကျော်လှိုင်နှင့် တွဲဖက်ကာ &quot;ကလေးနှစ်ပါးသွား&quot; များ ကပြခြင်းဖြင့် အနုပညာလောကသို့ စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ထို့နောက်ပိုင်းတွင် &quot;ဟင်္သာစိန်&quot; ဟူသော အမည်ခံယူကာ ဇာတ်အဖွဲ့အသီးသီးတွင် ခေါင်းဆောင်မင်းသမီးအဖြစ် ပါဝင်ဝင်ရောက် ကပြခဲ့သဖြင့် ပရိသတ်များ၏ တစ်ခဲနက် အားပေးမှုကို ရရှိခဲ့သည်။
၁၉၃၆ ခုနှစ်၊ အသက် ၁၇ နှစ်အရွယ်တွင် ဒါရိုက်တာ ဦးတုတ်ကြီး ရိုက်ကူးသည့် &quot;ရဲဘက်တော်&quot; ဇာတ်ကားတွင် မင်းသားကြီး ဘတင့်၊ ဦးကြည်မောင်၊ လူကြမ်းဦးအောင်ကျော်တို့နှင့်အတူ တွဲဖက်သရုပ်ဆောင်ရင်း ရုပ်ရှင်လောကသို့ ခြေချခဲ့သည်။ ယင်းဇာတ်ကားတွင် အတူတွဲဖက်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည့် မင်းသား ဦးကြည်မောင်နဲ့ပင် နောက်ပိုင်း၌ အကြောင်းပါကာ အိမ်ထောင်ကျခဲ့သည်။ ထို့နောက်ပိုင်းတွင် တစ်ရွာသား၊ သူရဲကောင်း၊ ဗျာဒိတ်ပန်း စသည့် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ဆက်တိုက်ရိုက်ကူးခဲ့သော်လည်း ဒုတိယကမ္ဘာစစ် အခင်းအကျင်းကြောင့် ရုပ်ရှင်ရိုက်ကူးမှုများ ယာယီရပ်နားသွားခဲ့ရသည်။

== စစ်တွင်းကာလနှင့် ဂီတလှုပ်ရှားမှုများ ==
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း စစ်ဘေးရှောင်ရင်း အထက်မြန်မာပြည်တစ်ခွင်၌ ဆရာဒဂုန်တင် ဦးစီးသော ဇာတ်အဖွဲ့နှင့်အတူ &quot;အောင်မင်္ဂလာပြဇာတ်&quot; ကို တည်ထောင်ကပြခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ခေတ်ပြိုင်ထိပ်သီး အနုပညာရှင်များဖြစ်ကြသော ဦးဖိုးစိန်ကြီး၊ ဦးစိန်အောင်မင်း၊ ဗိုကေသန်းစိန်၊ အောင်လံတော်ခင်စိန် စသည့် ဇာတ်အဖွဲ့များနှင့်လည်း တွဲဖက်၍ ဇာတ်သဘင်လောကတွင် ကျင်လည်ခဲ့သည်။
၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် ကာလပေါ်သီချင်းများကို သီဆိုအသံသွင်းခဲ့ပြီး &quot;စန်းသီတာဂီတအဖွဲ့&quot; ကို ကိုယ်တိုင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ဂီတဘက်တွင်လည်း ထူးချွန်သူဖြစ်သဖြင့် ဇာတ်ထုပ်၊ ပြဇာတ်နှင့် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ဝင်တေး သီချင်းပေါင်းများစွာကို သီဆိုချီးမြှင့်ခဲ့သည်။

== ရုပ်ရှင်လောကသို့ တစ်ကျော့ပြန်ဝင်ရောက်ခြင်းနှင့် အောင်မြင်မှုများ ==
၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် ဒါရိုက်တာ ရွှေဒုံးဘီအောင် ရိုက်ကူးသည့် &quot;ရန်ပြေမာန်ပြေ&quot; ဇာတ်ကားဖြင့် ရုပ်ရှင်လောကသို့ ဒုတိယအကြိမ် တစ်ကျော့ပြန် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ထိုမှတစ်ဆင့် ခေါင်းဆောင်မင်းသမီး အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ဇာတ်ပို့ဇာတ်ရံ အဖြစ်လည်းကောင်း သရုပ်ဆောင်မှု အပိုအလိုမရှိ ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင်နှင့် ဇာတ်ကောင်စရိုက် ပီပြင်စွာ ပံ့ပိုးကူညီ သရုပ်ဆောင်နိုင်မှုကြောင့် ရုပ်ရှင်ကားကြီးများ၏ အောင်မြင်မှုကို အဓိကမောင်းနှင်ပေးသူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။
အထူးသဖြင့် ၁၉၇၅ ခုနှစ်တွင် ဒါရိုက်တာ ဦးသုခ ရိုက်ကူးခဲ့သည့် &quot;ရွှေချည်ငွေချည်တန်းပါလို့&quot; ဇာတ်ကားတွင် မြေးဖြစ်သူကို ထိန်းကျောင်းရင်း သာယာနာပျော်ဖွယ် အေးမြကြည်လင်လှသော အသံဖြင့် ဇာတ်ဝင်တေးသီဆိုဟန်နှင့် ပြိုင်ဘက်ကင်းသော သရုပ်ဆောင်ချက်များကြောင့် ပရိသတ်တို့၏ ရင်ထဲတွင် ယနေ့တိုင် စွဲထင်ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် အနုပညာသက်တမ်းရင့်လာချိန်တွင် ရုပ်ရှင်မင်းသားကြီး ကျော်ဟိန်း၊ ဒွေးတို့နှင့် တွဲဖက်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သော &quot;မိုက်ချက်ကတော့ကမ်းကုန်ပဲ&quot; ဇာတ်ကားသည်လည်း ၎င်း၏ ထင်ရှားလှသော ဇာတ်ပို့သရုပ်ဆောင်မှု မှတ်တိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။

== ရရှိခဲ့သော မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆုများ ==
ဒေါ်မေနွဲ့သည် ဇာတ်ကောင်စရိုက်အပေါ် သရုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်း မြင့်မားမှုကြောင့် အောက်ပါဇာတ်ကားများဖြင့် အကောင်းဆုံး အမျိုးသမီးဇာတ်ပို့ဆု (၂) ကြိမ်တိုင်တိုင် ဆွတ်ခူးရရှိခဲ့သည် -
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! style=&quot;background:#efefef;&quot; width=&quot;250&quot; | ရုံတင်နှစ်
! style=&quot;background:#efefef;&quot; width=&quot;250&quot; | ဇာတ်ကားခေါင်းစဉ်
! style=&quot;background:#efefef;&quot; width=&quot;250&quot; | ဆုအမျိုးအစား
! style=&quot;background:#efefef;&quot; width=&quot;300&quot; | မှတ်ချက်
|-
| ၁၉၆၂
| style=&quot;text-align:left;&quot; | ''ရွှေရင်သိမ်းသစ်''
| [[မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု|အကောင်းဆုံးအမျိုးသမီးဇာတ်ပို့ဆု]]
| ၁၁-ကြိမ်မြောက် အကယ်ဒမီဆုပေးပွဲ (ရှုမဝရုပ်ရှင်)
|-
| ၁၉၇၅
| style=&quot;text-align:left;&quot; | ''ရွှေချည်ငွေချည်တန်းပါလို့''
| [[မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု|အကောင်းဆုံးအမျိုးသမီးဇာတ်ပို့ဆု]]
| ၂၄-ကြိမ်မြောက် အကယ်ဒမီဆုပေးပွဲ (ဒါရိုက်တာ ဦးသုခ)
|}


== ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သော ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားကြီးများ ==
ဒေါ်မေနွဲ့ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သော ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားကြီးများအနက် လက်လှမ်းမီ စုဆောင်းရရှိသမျှမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည် -
== ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သော ဇာတ်ကားများ ==
ဒေါ်မေနွဲ့ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သော ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားကြီးများကို အောက်ပါအတိုင်း အက္ခရာစဉ်အလိုက် စုစည်းဖော်ပြအပ်ပါသည်။

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;width:100%; text-align:left;&quot;
|-
! style=&quot;background:#efefef; text-align:center;&quot; width=&quot;5%&quot; | စဉ်
! style=&quot;background:#efefef; text-align:center;&quot; width=&quot;35%&quot; | ဇာတ်ကားခေါင်းစဉ်
! style=&quot;background:#efefef; text-align:center;&quot; width=&quot;15%&quot; | ရုံတင်နှစ်
! style=&quot;background:#efefef; text-align:center;&quot; width=&quot;25%&quot; | ဒါရိုက်တာ/ထုတ်လုပ်ရေး
! style=&quot;background:#efefef; text-align:center;&quot; width=&quot;20%&quot; | မှတ်ချက်
|-
| ၁ || ''ကမ္ဘာဆယ်သိန်းချစ်ပါ့မယ်'' || || || 
|-
| ၂ || ''ကျားအသည်းနဲ့ချစ်ရဲသူ'' || || || 
|-
| ၃ || ''ကျွန်တော့်အချစ် ဈေးမဆစ်နဲ့'' || || || 
|-
| ၄ || ''ချစ်မေမေ'' || || || 
|-
| ၅ || ''ချစ်သည်းဆယ်ခါဆုံပါ့မယ်'' || || || ပြန်လည်ဆန်းသစ်
|-
| ၆ || ''ချစ်သည်းဘယ်ခါဆုံပါ့မယ်'' || || || 
|-
| ၇ || ''ချစ်စံနမူ'' || || || 
|-
| ၈ || ''ချစ်ဝေ့လည်လည်'' || || || 
|-
| ၉ || ''စိတ္တဇ'' || || || 
|-
| ၁၀ || ''စစ်မြေပြင်မှပေဖူးလွှာ'' || || || 
|-
| ၁၁ || ''စိန်ခေါ်ရက်ဖူးချစ်ဦးသူ'' || || || 
|-
| ၁၂ || ''စံပယ်သင်းသောနေ့'' || || || 
|-
| ၁၃ || ''ဆောင်ချင်ဦးဟဲ့မင်္ဂလာ'' || || || 
|-
| ၁၄ || ''ဇာခန်းဆီးနောက်ကွယ်မှာ'' || || || 
|-
| ၁၅ || ''တစ်ရွာသား'' || || || စစ်ကြိုခေတ် ဇာတ်ကား
|-
| ၁၆ || ''တစ်ဝက်နဲ့တစ်ခြမ်း'' || || || 
|-
| ၁၇ || ''ဒီအရွယ်နဲ့ ဒီစံပယ်'' || || || 
|-
| ၁၈ || ''နန်းသာကီ'' || || || 
|-
| ၁၉ || ''နံ့သာလည်းမွှေးပန်းလည်းမွှေး'' || || || 
|-
| ၂၀ || ''နွေမှာဝေသောနှင်း'' || || || 
|-
| ၂၁ || ''နုတ်ပြီးမှပေါင်း'' || || || 
|-
| ၂၂ || ''ပတ်ဝန်းကျင်ကိုစိန်ခေါ်ချင်တယ်'' || || || 
|-
| ၂၂ || ''ပုလဲတစ်လုံးရွဲတစ်လုံး'' || || || 
|-
| ၂၃ || ''ပန်းမမလှဧကရီ'' || || || 
|-
| ၂၄ || ''ပန်းသာမစာဥ'' || || || 
|-
| ၂၅ || ''ဖတ်စကလပ်'' || || || 
|-
| ၂၆ || ''ဗျာဒိတ်ပန်း'' || || || စစ်ကြိုခေတ် ဇာတ်ကား
|-
| ၂၇ || ''ဘမှန်ဘဇံအကြောင်း'' || || || 
|-
| ၂၈ || ''ဘာအခုမှချစ်ပါပြီလဲ'' || || || 
|-
| ၂၉ || ''ဘုမသိဘမသိ'' || || || ဖြူမည်း သံစုံသွင်းဇာတ်ကား
|-
| ၃၀ || ''ဘယ်ပန်းသာလို့ယဉ်'' || || || 
|-
| ၃၁ || ''မကုသ'' || || || 
|-
| ၃၂ || ''မဟော်သဓာ'' || || || 
|-
| ၃၃ || ''မနော်ဟရီအလှ'' || || || 
|-
| ၃၄ || ''မင်းမနိုင်'' || || || 
|-
| ၃၅ || ''မိုက်ချက်ကတော့ကမ်းကုန်ပဲ'' || || || ကျော်ဟိန်း၊ ဒွေး တို့နှင့် တွဲဖက်သရုပ်ဆောင်သည်
|-
| ၃၆ || ''မုန်းသံသယပြေပါစေ'' || || || 
|-
| ၃၇ || ''မျက်မာန်တော်ညှိုးပါနဲ့'' || || || 
|-
| ၃၈ || ''ရဲဘက်တော်'' || ၁၉၃၆ || ဒါရိုက်တာ ဦးတုတ်ကြီး || ပထမဆုံး ပါဝင်သောဇာတ်ကား
|-
| ၃၉ || ''ရန်ပြေမာန်ပြေ'' || ၁၉၄၉ || ဒါရိုက်တာ ရွှေဒုံးဘီအောင် || ရုပ်ရှင်လောကသို့ တစ်ကျော့ပြန်ဝင်လာသည့်ကား
|-
| ၄၀ || ''ရန်သူနံပါတ်တစ်'' || || || 
|-
| ၄၁ || ''ရင်ဝယ်တသိမ့်သိမ့်'' || || || 
|-
| ၄၂ || ''ရွှေတစ်နေ့ငွေတစ်နေ့'' || || || 
|-
| ၄၃ || ''ရွှေရင်သိမ်းသစ်'' || ၁၉၆၂ || ဒါရိုက်တာ ဦးကျော် (ရှုမဝ) || [[မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု|အမျိုးသမီးဇာတ်ပို့ဆု]] ရရှိ
|-
| ၄၄ || ''ရွှေချည်ငွေချည်တန်းပါလို့'' || ၁၉၇၅ || ဒါရိုက်တာ ဦးသုခ || [[မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု|အမျိုးသမီးဇာတ်ပို့ဆု]] ရရှိ
|-
| ၄၅ || ''လင်းထဲကဖူးစာ'' || || || 
|-
| ၄၆ || ''လေလွင့်လိပ်ပြာ'' || || || 
|-
| ၄၇ || ''လေချိုတသွေးသွေး'' || || || 
|-
| ၄၈ || ''သူရဲကောင်း'' || || || စစ်ကြိုခေတ် ဇာတ်ကား
|-
| ၄၉ || ''သားလိမ္မာ'' || || || 
|-
| ၅၀ || ''ဟိုဘက်ခြံကအပျိုဖြန်း'' || || || 
|-
| ၅၁ || ''အပြုံးလက်ဆောင်'' || || || 
|-
| ၅၂ || ''အကွေ့တစ်ထောင်'' || || || 
|-
| ၅၃ || ''အိရွှေစင်'' || || || 
|-
| ၅၄ || ''ငဘ'' || || || 
|-
| ၅၅ || ''ဖြေနိုင်ပေါင်'' || || || 
|}


== ကိုယ်ရေးကိုယ်တာနှင့် မိသားစုဘဝ ==
အနုပညာအလုပ်များ လုပ်ကိုင်ရင်း ပထမဆုံးရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားတွင် အတူလက်တွဲခဲ့သည့် မင်းသားကြီး ဦးကြည်မောင်နှင့် အိမ်ထောင်ကျခဲ့ပြီး သား ၃ ဦး၊ သမီး ၂ ဦး ထွန်းကားခဲ့သည်။ ၎င်းတို့၏ သားသမီးများဖြစ်ကြသော ရုပ်ရှင်မင်းသား မောင်ယဉ်ကြည် နှင့် ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် နွဲ့နွဲ့ကြည် တို့သည်လည်း မိခင်၏ အနုပညာခြေရာကို နင်းကာ ရုပ်ရှင်လောကတွင် ကျင်လည်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်ကြသည်။

==ဘဝနိဂုံး ==
မြန်မာ့ရုပ်ရှင်လောက၏ ဂန္ထဝင်ကြယ်ပွင့်ကြီး ဒေါ်မေနွဲ့သည် ၂၀၀၈ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ အသက် (၈၉) နှစ်အရွယ် (အချို့မှတ်တမ်းများတွင် အသက် ၈၈ နှစ်) ၌ လူကြီးရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်အနိစ္စရောက်ခဲ့သည်။ ဒေါ်မေနွဲ့ ကွယ်လွန်သွားခြင်းသည် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်၊ သဘင်နှင့် ဂီတလောကအတွက် အစားထိုးမရနိုင်သော ဆုံးရှုံးမှုကြီးတစ်ရပ် ဖြစ်ခဲ့ရလေသည်။

== ကိုးကား ==
* ရင်းမြစ် - ( စာရေးဆရာ တင်နိုင်တိုး ရေးသားသော ပါလီမန်ခေတ် ထင်ပေါ်ကျော်ကြား မြန်မာအမျိုးသမီးများ စာအုပ်မှ ဖော်ပြသည်။ )
{{Lifetime|၁၉၁၉|၂၀၀၈}}
[[Category:ပထမ မြန်မာများ]]
[[Category:မြန်မာ အမျိုးသမီး ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆုရှင်များ]]</text>
      <sha1>m7rs19e2ox5o829cqrki1gl4kae1dr4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဝီကီပီးဒီးယား:လက်ဖက်ရည်ဆိုင် (နည်းပညာ)</title>
    <ns>4</ns>
    <id>9992</id>
    <revision>
      <id>1043073</id>
      <parentid>1042258</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T16:10:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MediaWiki message delivery</username>
        <id>21591</id>
      </contributor>
      <comment>/* Tech News: 2026-29 */ အပိုင်းသစ်</comment>
      <origin>1043073</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="163892" sha1="dyk4ujjbtxnm923p83begqoj5die6eq" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;
{{လက်ဖက်ရည်ဆိုင် ခေါင်းစီး|နည်းပညာ|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်၏ '''နည်းပညာ''' အခန်းသည် '''ဝီကီပီးဒီးယား''' ''အကြောင်း'' နည်းပညာဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များကို ဆွေးနွေးရန် ဖြစ်သည်။ ဝီကီဆော့ဖ်ဝဲလ်အမှားများ သတင်းပို့ရန်နှင့် အင်္ဂါရပ်အသစ်များ တောင်းဆိုရန်များကို [[mw:Phabricator|Phabricator]] တွင် ပြုလုပ်ပါ ( [[mw:How to report a bug|ဆော့ဖ်ဝဲလ်အမှားများ သတင်းပို့နည်း]] ကို ကြည့်ပါ)။
&lt;!-- All of the text for this top section is found at template:Villagepumppages --&gt;
မီဒီယာဝီကီ (MediaWiki) ဆိုင်ရာ အထွေထွေ မေးခွန်းများအတွက် [[mw:Project:Support desk|မီဒီယာဝီကီ အကူအညီ စားပွဲ]] သို့ သွားပါ။
|center=&lt;div id=&quot;villagepumpfaq&quot; style=&quot;padding-right: 30px; text-align: center; margin: 0 auto;&quot;&gt;{{FAQ|see also=[[Wikipedia:FAQ/Technical]]|style=margin: 0 auto; width: 85%;|collapsed=yes}}&lt;/div&gt;
|3=WP:VPT|4=WP:VP/T|5=WP:TECHPUMP|6=WP:PUMPTECH}}&lt;!--

--&gt;__NEWSECTIONLINK__&lt;!--

--&gt;
__TOC__
{{anchor|below_toc}}
{{clear}}&lt;!--

ကဏ္ဍကို စာမျက်နှာ အောက်ဆုံးသို့ ကျေးဇူးပြု၍ မရွှေ့ပါနှင့်။ စာမျက်နှာ မော်ကွန်းထိန်းသိမ်းရာတွင် ပါဝင်သွားနိုင်၍ ဖြစ်သည်။

--&gt;[[&lt;!-- OK --&gt;Category:ဝီကီပီးဒီးယား လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]


&lt;/noinclude&gt;&lt;!--

မေးခွန်းအသစ်များကို ကျေးဇူးပြု၍ စာမျက်နှာ အောက်ဆုံးတွင် ရေးသားပါ။ မေးခွန်းမေးမြန်းရန် အလွယ်ကူဆုံးနည်းလမ်းမှာ စာမျက်နှာအပေါ်ဖက်နားရှိ &quot;ဆွေးနွေးချက်အသစ်&quot; ကိုနှိပ်နိုင်ပါသည်။

--&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-03&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W03&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/03|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The Wikimedia Foundation has shared some guiding questions for the July 2026–June 2027 Annual Plan on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027/Product &amp; Technology OKRs|Meta]] and ''[[diffblog:2025/12/10/shaping-wikimedia-foundations-2026-2027-annual-goals-key-questions-for-the-wikimedia-movement/|Diff]]''. These focus on global trends, faster and healthier experimentation, better support for newcomers, strengthening editors and advanced users, improving collaboration across projects, and growing and retaining readership. Feedback and ideas are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|talk page]].

'''Updates for editors'''
* As part of the current work of Community Tech team on the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W372|Multiple watchlists]] project, the display of [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]] will be updated as a first step towards multiple watchlists. Additionally, the pagination on [[Special:Search|Search]] will be updated too, as a part of the work on the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W186|Revamp pagination / page navigation]] wish. [https://phabricator.wikimedia.org/T411596]
* [[m:Special:GlobalWatchlist|The Global Watchlist]] is a MediaWiki [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] that lets you see your watchlists from different wikis on the same page. It was recently updated to look more like the regular [[Special:Watchlist|Watchlist]], such as preparing it for temporary accounts in IP masking (including rerouting user links to contributions pages), making page titles bold, and opening links in edit summaries and tags in new browser tabs. [https://phabricator.wikimedia.org/T398361][https://phabricator.wikimedia.org/T298919][https://phabricator.wikimedia.org/T273526][https://phabricator.wikimedia.org/T286309]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where global blocks did not have the option to disable sending emails, has now been fixed, and will be available for use in the week of January 13. [https://phabricator.wikimedia.org/T401293]

'''Updates for technical contributors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Citation tool|VisualEditor citation tool]] and [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] now support &quot;map&quot; as a reference type. [https://phabricator.wikimedia.org/T411083]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.10|MediaWiki]]/[[mw:MediaWiki 1.46/wmf.11|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/03|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W03&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၉:၃၃၊ ၁၂ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=29907192 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-04&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W04&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/04|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The tray shown on [[Special:Diff|Special:Diff]] in mobile view has been redesigned. It is now collapsed by default, and incorporates a link to undo the edit being viewed, making it easier for mobile editors and reviewers to take action while keeping the interface uncluttered. [https://phabricator.wikimedia.org/T402297] 
* [[m:Special:GlobalWatchlist|The Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] continues to improve — it now automatically determines the text direction (ensuring correct display of sites with unusual domain names) and shows detailed descriptions for log actions. Later this week, a new permanent link for page creations and CSS classes for each entry element will be added. [https://phabricator.wikimedia.org/T412505][https://phabricator.wikimedia.org/T287929][https://phabricator.wikimedia.org/T262768][https://phabricator.wikimedia.org/T414135]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the previously observed issue in Vector 2022, where anchor link targets were obscured by the sticky header, has now been addressed. [https://phabricator.wikimedia.org/T406114]

'''Updates for technical contributors'''
* As mentioned in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/44|October 2025 deprecation announcement]], MediaWiki Interfaces team will begin sunsetting all transform endpoints containing a trailing slash from the MediaWiki REST API the week of January 26. Changes are expected to roll out to all wikis on or before January 30th. All API users currently calling them are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. Both endpoint variations can be found, compared, and tested using the [https://test.wikipedia.org/wiki/Special:RestSandbox REST Sandbox]. If you have questions or encounter any problems, please file a ticket in Phabricator to the [https://phabricator.wikimedia.org/project/view/6931/ #MW-Interfaces-Team board].
* Interactive reference documentation for the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia REST API|Wikimedia REST API]] has moved. Requests to API docs previously hosted through [[mw:Special:MyLanguage/RESTBase|RESTBase]] (e.g.: &lt;code dir=ltr&gt;https://en.wikipedia.org/api/rest_v1/&lt;/code&gt;) are now redirected to the [[w:en:Special:RestSandbox|REST Sandbox]].
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|WMF Wikidata Platform team]] (WDP) has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|January 2026 newsletter]]. It includes updates on the legacy full-graph endpoint decommissioning, the User-Agent policy change, the monthly Blazegraph migration office hours, and efforts to reduce regressions caused by the legacy endpoint shutdown. As a reminder, you can [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/WDP team updates|subscribe to the WDP newsletter]]!
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.12|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* The [[mw:Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026|Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026]] will take place on 13-14 March 2026 in Arnhem, the Netherlands. Applications opened mid-December and will close soon or when capacity is reached. It's a two-day, technically oriented hackathon bringing together Wikimedians from the region. Hope to see you there!

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/04|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W04&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၀:၂၉၊ ၁၉ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=29943403 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-05&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W05&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/05|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* Wikimedia Foundation invites comments on [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Year1 Reflections and Proposed Way Forward 2026 Update|proposed future]] of the [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] until 28 February.
* All users with registered accounts can now use passkeys for [[m:Special:MyLanguage/Help:Two-factor authentication|two-factor authentication]] (2FA). Passkeys are a simple way to log in without using a second device. They verify the user's identity using a fingerprint, face scan, or a PIN code. To set up a passkey, first set up a regular 2FA method. Currently, to log in with a passkey, users must also use a password. Later this quarter, passwordless login will allow users to log in with a single click and a passkey. Users with advanced rights will also be required to have 2FA enabled. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project.
* Unregistered contributors on blocked IPs or blocked IP ranges can now interact on-wiki to appeal a block by creating a temporary account to appeal a block on the user talk page, unless the &quot;prevent this user from editing their own talk page&quot; is enabled. This solves the problem of logged-out users unable to use the default unblock process via user talk page. [https://phabricator.wikimedia.org/T398673]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the Two-Factor Authentication (2FA) methods description on the management page has been updated. It is now clearer and easier for users to understand and make use of. [https://phabricator.wikimedia.org/T332385]

'''Updates for technical contributors'''
* A new AbuseFilter variable, &lt;code&gt;account_type&lt;/code&gt;, has been added to provide a reliable way to determine the account type being created in the &lt;code&gt;createaccount&lt;/code&gt; and &lt;code&gt;autocreateaccount&lt;/code&gt; actions. As part of this change, the variable &lt;code&gt;accountname&lt;/code&gt; has been renamed to &lt;code&gt;account_name&lt;/code&gt;, and &lt;code&gt;accountname&lt;/code&gt; is now deprecated. Edit filter managers should update any filters that use hardcoded account type checks or the deprecated variable. [https://phabricator.wikimedia.org/T414049]
* Image thumbnails that are requested in non-standard sizes, and using non-standard methods such as direct requests to &lt;code dir=ltr&gt;&lt;nowiki&gt;upload.wikimedia.org/…&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; will stop working in the near future. This change is to prevent ongoing external abuse by web-scrapers and bots. Some users with custom CSS/JS, Interface Admins who can fix gadgets and local skins, and Tool-authors, will need to update their code to use standard thumbnail sizes. [[phab:T414805|Details, search-links, and examples of how to fix them, are available in the task]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.13|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/05|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W05&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၁:၁၇၊ ၂၆ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=29969530 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-06&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W06&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/06|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The &quot;{{int:pageinfo-toolboxlink}}&quot; feature, which gives validating information about a page ([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=info}} example]), now automatically includes a table of contents. If there is a local [[{{ns:8}}:Pageinfo-header]] page created by individual users, it can now be removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T363726]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, VisualEditor previously added bold or italic formatting inside link descriptions, making the wikicode complex. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T409669]

'''Updates for technical contributors'''
* There was no XML dump on 20 January. Additionally, from now on, dumps will be generated once per month only. [https://phabricator.wikimedia.org/T414389]
* The MediaWiki Interfaces team removed support for all transform endpoints containing a trailing slash from the [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/API:REST%20API MediaWiki REST API]. All API users currently calling those endpoints are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. If you have questions or encounter any problems, please file a ticket in phabricator to the [https://phabricator.wikimedia.org/project/view/6931/ #MW-Interfaces-Team board].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.14|MediaWiki]]

'''Weekly highlight'''
* Users are reminded that the Wikimedia Foundation has shared some guiding questions for the July 2026–June 2027 Annual Plan on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027/Product &amp; Technology OKRs|Meta]] and ''[[diffblog:2025/12/10/shaping-wikimedia-foundations-2026-2027-annual-goals-key-questions-for-the-wikimedia-movement/|Diff]]''. These focus on global trends, faster and healthier experimentation, better support for newcomers, strengthening editors and advanced users, improving collaboration across projects, and growing and retaining readership. Feedback and ideas are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|talk page]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/06|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W06&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၇:၄၃၊ ၂ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30000986 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-07&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W07&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] Logged-in contributors who manage large or complex watchlists can now organise and filter watched pages in ways that improve their workflows with the new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist labels|Watchlist labels]] feature. By adding custom labels (for example: pages you created, pages being monitored for vandalism, or discussion pages) users can more quickly identify what needs attention, reduce cognitive load, and respond more efficiently. This improves watchlist usability, especially for highly active editors.
* A new feature available on [[Special:Contributions|Special:Contributions]] shows [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] that are likely operated by the same person, and so makes patrolling less time-consuming. Upon checking contributions of a temporary account, users with access to temporary account IP addresses can now see a view of contributions from the related temporary accounts. The feature looks up all the IPs associated with a given temporary account within the data retention period and shows all the contributions of all temporary accounts that have used these IPs. [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts#February 2026: Improvements to the patroller tooling|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T415674] 
* When editors preview a wikitext edit, the reminder box that they are only seeing a preview (which is shown at the top), now has a grey/neutral background instead of a yellow/warning background. This makes it easier to distinguish preview notes from actual warnings (for example, edit conflicts or problematic redirect targets), which will now be shown in separate warning or error boxes. [https://phabricator.wikimedia.org/T414742]
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] continues to improve — it now properly supports more than one Wikibase site, for example both [[d:|Wikidata]] and [[testwikidata:|testwikidata]]. In addition, issues regarding text direction have been fixed for users who prefer Wikidata or other Wikibase sites in right-to-left (RTL) languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T415440][https://phabricator.wikimedia.org/T415458]
* The automatic &quot;magic links&quot; for ISBN, RFC, and PMID numbers have been [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic links|deprecated in wikitext since 2021]] due to inflexibility and difficulties with localization. Several wikis have successfully replaced RFC and PMID magic links with equivalent external links, but a template was often required to replace the functionality of the ISBN magic link. There is now a new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#isbn|built-in parser function]] &lt;code dir=ltr&gt;&lt;nowiki&gt;{{#isbn}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; available to replace the basic functionality of the ISBN magic link. This makes it easier for wikis who wish to migrate off of the deprecated magic link functionality to do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T145604]
* Two new wikis have been created: 
** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q35401|Jju]] ([[w:kaj:|&lt;code&gt;w:kaj:&lt;/code&gt;]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T413283]
** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q1186896|Nawat]] ([[w:ppl:|&lt;code&gt;w:ppl:&lt;/code&gt;]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T413273]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. 

'''Updates for technical contributors'''
* A new global user group has been created: [[{{int:grouppage-local-bot}}|{{int:group-local-bot}}]]. It will be used internally by the software to allow community bots to bypass rate limits that are applied to abusive [[w:en:Web scraping|web scrapers]]. Accounts that are approved as bots on at least one Wikimedia wiki will be automatically added to this group. It will not change what user permissions the bot has. [https://phabricator.wikimedia.org/T415588]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.15|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Users and Developers Conference Spring 2026|MediaWiki Users and Developers Conference, Spring 2026]] will be held March 25–27 in Salt Lake City, USA. This event is organized by and for the third-party MediaWiki community. You can propose sessions and register to attend. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/AZBWVI46SDEB65PGR5J6E4TYOQQEZXM7/]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W07&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၃:၃၀၊ ၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30026671 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-08&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W08&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/08|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Site Reliability Engineering|SRE Team]] will be performing a cleanup of Wikimedia's [[m:Special:MyLanguage/Etherpad|Etherpad]] instance, the web-based editor for real-time collaborative document editing. All pads will be permanently deleted after 30 April, 2026 – if there are still migration projects in progress at that point the team can revisit the date on a case by case basis. Please create local backups of any content you wish to keep, as deleted data cannot be recovered. This cleanup helps reduce database size and minimize infrastructure footprint. Etherpad will continue to support real-time collaboration, but long-term storage should not be expected. Additional cleanups may occur in the future without prior notice. [https://phabricator.wikimedia.org/T415237]

'''Updates for editors'''
* The Information Retrieval team will be launching an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Information Retrieval/Phase 1|Android mobile app experiment]] that tests hybrid search capabilities which can handle both semantic and keyword queries. The improvement of on-platform search will enable readers to find what they’re looking for directly on Wikipedia more easily. The experiment will first be launched on Greek Wikipedia in late February, followed by English, French, and Portuguese in March. [https://diff.wikimedia.org/2026/01/08/semantic-search-making-it-easier-to-find-the-information-readers-want/ Read more] on Diff blog. [https://www.mediawiki.org/wiki/Readers/Information_Retrieval]
* The Reader Growth team will run [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/WE3.10.2 Mobile Table of Contents|an experiment]] for mobile web users, that adds a table of contents and automatically expands all article sections, to learn more about navigation issues they face. The test will be available on Arabic, Chinese, English, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias.
* Previously, site notices ([[{{ns:8}}:Sitenotice]] and [[{{ns:8}}:Anonnotice]]) would only render on the desktop site. Now, they will render on all platforms. Users on mobile web will now see these notices and be informed. Site administrators should be prepared to test and fix notices on mobile devices to avoid interference with articles. To opt out, interface admins can add &lt;code dir=&quot;ltr&quot;&gt;#siteNotice { display: none; }&lt;/code&gt; to [[{{ns:8}}:Minerva.css]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T138572][https://phabricator.wikimedia.org/T416644]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue on [[Special:RecentChanges|Special:RecentChanges]] has been fixed. Previously, clicking hide in the active filters caused the &quot;view new changes since…&quot; button to disappear, though it should have remained visible. The button now behaves as expected. [https://phabricator.wikimedia.org/T406339]

'''Updates for technical contributors'''
* New documentation is now available to help editors debug on-site search features. It supports troubleshooting when pages do not appear in results, when ranking seems unexpected, and when you need to inspect what content is being indexed, helping make search behavior easier to understand and analyze. [[mw:Help:CirrusSearch/Debug|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T411169]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.16|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/08|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W08&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၉:၁၆၊ ၁၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30086330 --&gt;

== Reference Previews – experiment ==

Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this.

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Problem ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the &lt;sup&gt;a b&lt;/sup&gt; (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Assumption ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Idea ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision.

When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the &quot;x&quot; or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list.

&lt;gallery heights=&quot;275&quot; widths=&quot;250&quot;&gt;
File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version
File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker'''
&lt;/gallery&gt;

When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list.

&lt;gallery heights=&quot;275&quot; widths=&quot;250&quot;&gt;
File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker'''
File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview'''
File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview'''
&lt;/gallery&gt;

By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Experiment ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews.

We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[အသုံးပြုသူ:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Johannes Richter (WMDE)|ဆွေးနွေး]])  ၁၂:၁၃၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)

:As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&amp;diff=prev&amp;oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[အသုံးပြုသူ:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Johannes Richter (WMDE)|ဆွေးနွေး]])  ၁၃:၃၀၊ ၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-09&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W09&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/09|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Reference Check|Reference Check]] has been deployed to English Wikipedia, completing its rollout across all Wikipedias. The feature prompts newcomers to add a citation before publishing new content, helping reduce common citation-related reverts and improve verifiability. In A/B testing, the impact was substantial: newcomers shown Reference Check were approximately 2.2 times more likely to include a reference on desktop and about 17.5 times more likely on mobile web. [https://analytics.wikimedia.org/published/reports/editing/reference_check_ab_test_report_final_2025.html]
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:InterwikiSorting|InterwikiSorting extension]], which allowed for the [[m:Special:MyLanguage/Interwiki sorting order|sorting of interwiki links]], has been undeployed from Wikipedia. As a result, editors who had enabled interwiki link sorting in non-compact mode (full list format) will now see links reordered. The links moving forward will be listed in the alphabetical order of language code. [https://phabricator.wikimedia.org/T253764]
* Later this week, people who are editing a page-section using the mobile visual editor, will notice a new &quot;Edit full page&quot; button. When tapped, you will be able to edit the entire article. This helps when the change you want to make is outside the section you initially opened. [https://phabricator.wikimedia.org/T387175][https://phabricator.wikimedia.org/T409112]
* [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|The Reader Experience team]] is inviting editors to assess whether dark mode should still be considered &quot;beta&quot; on their wiki, based on their experience of how well it functions on desktop and mobile. If the feature is deemed mature, editors can update the interface messages in &lt;code dir=ltr&gt;MediaWiki:skin-theme-description&lt;/code&gt; and &lt;code dir=ltr&gt;MediaWiki:Vector-night-mode-beta-tag&lt;/code&gt; to indicate that dark mode is ready and no longer considered beta.
* The improved [[mw:Wikimedia_Apps/Team/iOS/Activity_Tab|Activity tab]] which displays user-insights is now available to all users of the Wikipedia iOS app (version 7.9.0 and later). Following earlier A/B testing that showed higher account creation among users with access to the feature, it has been rolled out to 100% of users along with some updates. The Activity tab now shows your edited articles in the timeline, offers editing impact insights like contribution counts and article view trends, and customization options to improve in-app experience for users.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug that prevented [[mw:Special:MyLanguage/Extension:DiscussionTools|DiscussionTools]] from working on mobile has now been fixed, restoring full functionality. [https://phabricator.wikimedia.org/T415303]

'''Updates for technical contributors'''
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] that makes this possible continues to improve. The latest upgrade is the inclusion of a [[mw:Extension:GlobalWatchlist#hook|new hook]], &lt;code dir=ltr&gt;ext.globalwatchlist.rebuild&lt;/code&gt;, which fires after each watchlist rebuild. This allows you to run gadgets and user scripts for the Special page. [https://phabricator.wikimedia.org/T275159]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.17|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/09|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W09&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၉:၀၃၊ ၂၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30119102 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-10&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W10&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/10|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Wikipedia 25 [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments|Birthday mode]] is now live on Betawi, Breton, Chinese, Czech, Dutch, English, French, Gorontalo, Indonesian, Italian, Luxembourgish, Madurese, Sicilian, Spanish, Thai, and Vietnamese Wikipedias! This limited-time campaign feature celebrates 25 years of Wikipedia with a birthday mascot, Baby Globe. When turned on, Baby Globe is shown on [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments/article configuration|~2,500 articles]], waiting to be discovered by readers. Communities can choose to turn Birthday mode on by getting consensus from their community and asking an admin to enable the feature and customize it via [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments#Community Configuration Demo|community configuration]] on the local wiki.

'''Updates for editors'''
* [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new feature to re-use references with different details has been released to Swedish Wikipedia, Polish Wikipedia and [[:phab:T418209|a couple of other wikis]]. You can [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#test|try the feature]] on these projects or on testwiki and [https://en.wikipedia.beta.wmcloud.org/wiki/Sub-referencing betawiki]. Learnings from the first pilot wiki German Wikipedia have been [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing/Learnings|published in a report]]. Reach out to the Wikimedia Deutschland team if you are [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Pilot wikis|interested in becoming a pilot wiki]].
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#Paste check|Paste Check]] will become available at all Wikipedias this week. The feature prompts newcomers who are pasting text they are not likely to have written into VisualEditor to consider whether doing so risks a copyright violation. Paste Check [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Tags|tags]] all edits where it is shown for potential review. Local administrators can configure various aspects of the feature via [[{{#special:EditChecks}}]]. [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Paste Check#A/B Experiment|Research]] across 22 wikis found that Paste Check resulted in an 18% decrease in relative reverted-edits compared to the control group. Translators can [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=ext-visualeditor-ve-mw-editcheck&amp;filter=&amp;optional=1&amp;action=translate help to localize] this and related features.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] will be standardizing the user menu in the top right for all mobile users so that it is closer to the desktop experience. Currently this user menu is only visible to users with Advanced Mobile Controls (AMC) turned on. The only change is that a couple buttons previously in the left-side menu will move to the top right for users who do not have AMC turned on. This change is expected to go out March 9 and seeks to improve the user interface. [https://phabricator.wikimedia.org/T413912]
* Starting in the week of March 2, the emails sent out when an email address was added, removed, or changed for an account will switch to a substantially nicer and clearer HTML email from the prior plaintext one. [https://phabricator.wikimedia.org/T410807]
* Notifications are currently limited to 2,000 historic entries per user, and extend back to 2013 when the feature was released. This is going to be changed to only store Notifications from the last 5 years, but up to 10,000 of them. This will help with long-term infrastructure health and help to prevent more recent notifications from disappearing too soon. [https://phabricator.wikimedia.org/T383948]
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page continues to see improvements. The latest update improves label usage experience. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] now allows activating the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Language#Fallback languages|language fallback system]] for Wikidata items without labels in the viewed language, and showing those labels in the user’s preferred Wikidata language if no &lt;code dir=ltr&gt;uselang=&lt;/code&gt; URL parameter is provided. [https://phabricator.wikimedia.org/T373686][https://phabricator.wikimedia.org/T416111]
* The Wikipedia Android team has started a beta test of [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Information Retrieval/Phase 1|hybrid search]] on Greek Wikipedia. Hybrid search capabilities can handle both semantic and keyword queries enabling readers to find what they’re looking for directly on Wikipedia more easily.
* For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Currently, 2FA is required to use the group, but not to be a member of it. Given that this model still has some vulnerabilities, the situation will [[phab:T418580|gradually change in March]]. Members of these groups will be unable to disable last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the second half of March, users without 2FA will be removed from these groups. This applies to: CentralNotice administrators, checkusers, interface administrators, suppressors, Wikidata staff, Wikifunctions staff, WMF Office IT and WMF Trust &amp; Safety. Nothing will change for other users. See the linked task for deployment schedule. [https://phabricator.wikimedia.org/T418580]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue preventing users from creating an instance in [https://www.wikibase.cloud/ Wikibase.cloud] has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416807]

'''Updates for technical contributors'''
* To help ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]], over the next month the Wikimedia Foundation will implement global API rate limits across our APIs. In early March, stricter limits will be applied to unidentified requests from outside Toolforge/WMCS and API requests that are made from web browsers. In April, higher limits will be applied to identified traffic. These limits are intentionally set as high as possible to minimise impact on the community. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]].
* The Wikidata Query Service Linked Data Fragment (LDF) endpoint will be decommissioned in February. This endpoint served limited traffic, which was successfully migrated to other data access methods that were better suited to support existing use cases. The hardware used to support the LDF endpoint will be reallocated to support the ongoing backend migration efforts. [https://phabricator.wikimedia.org/T415696]
* The new Parsoid parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], improving platform sustainability and making it easier to introduce new reading and editing features. Parsoid is now the default parser on 488 WMF wikis (268 Wikipedias), now covering more than 10% of all Wikipedia page views.
* The process and criteria for [[Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise#Access|requesting exceptional access]] to the high volume feed of the ''Wikimedia Enterprise'' APIs (at no cost for mission-aligned usecases), [[m:Talk:Wikimedia Enterprise#Exceptional access criteria|have now been published]]. This is to provide more thorough and clearer documentation for users.
* [https://techblog.wikimedia.org/ Tech Blog], the blog dedicated to the Wikimedia technical community [https://techblog.wikimedia.org/2026/02/24/a-tech-blog-diff/ will be migrating] to [[diffblog:|Diff]], the community news and event blog. The migration should be complete in April 2026, after which new posts will be accepted for publishing. Readers will be able to access posts – old and new – on the landing page at https://diff.wikimedia.org/techblog.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.18|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/10|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W10&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၇:၅၁၊ ၂ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30137798 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-11&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W11&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/11|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 25 March 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1774450800 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies.
* Last week, all wikis had 2 hours of read-only time, and extended unavailability for user-scripts and gadgets. This was due to a security incident which has since been resolved. Work is ongoing to prevent re-occurrences. For current information please see the [[m:Steward's noticeboard#Statement on Meta about today's user script security incident|post on the Stewards' noticeboard]] ([[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Product Safety and Integrity/March 2026 User Script Incident|translations]]).

'''Updates for editors'''
* Users facing multiple blocks on mobile will now see the reasons for each block separately, instead of a generic message. This helps them understand why they are blocked and what steps they can take to resolve the issue. For example, users affected for using common VPNs (such as [[Special:MyLanguage/Apple iCloud Private Relay|iCloud Private Relay]]) will receive clearer guidance on what they need to do to start editing again. [https://phabricator.wikimedia.org/T357118]
* Later this week, [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] will become available as a beta feature within the visual editor at all Wikipedias. This feature proactively suggests various types of actions that people can consider taking to improve Wikipedia articles, and learn about related guidelines. The feature is locally configurable, and can also be locally expanded with custom Suggestions. Current settings can be seen at [[Special:EditChecks]] and there are [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#For administrators %E2%80%93 local customization|instructions for how administrators can customize]] the links to point to local guidelines. The feature is connected to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check|Edit check]] which suggests improvements while someone is writing new content. In the future, the Editing team plans to evaluate the feature's impact with newcomers through a controlled experiment. [https://phabricator.wikimedia.org/T404600]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where the cursor became misaligned during the use of CodeMirror’s syntax highlighting, which makes wikitext and code easier to read, has now been fixed. This problem specifically affected users who defined a font rule in a custom stylesheet while creating a new topic with DiscussionTools. [https://phabricator.wikimedia.org/T418793]

'''Updates for technical contributors'''
* API rate limiting update: To help ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]], global API rate limits will be applied this week to requests without a compliant User-Agent that originate from outside Toolforge/WMCS and to unauthenticated requests made from web browsers. Higher limits will be applied to identified traffic in April. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]].
* The new GraphQL API has been released. The API was developed as a flexible alternative to select features of the Wikidata Query Service (WDQS), to improve developer experience and foster adaptability, and efficient data access. Try it out and [[d:Wikidata:Wikibase GraphQL#Feedback and development|give feedback]]. You can also [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/GraphQLAPI/apply sign up for usability tests].
* The [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group|PTAC Unsupported Tools Working Group]] continued improvements to [[commons:Special:MyLanguage/Commons:Video2commons#|Video2Commons]] in February, with fixes addressing authentication errors, large-file handling, task queue visibility, and clearer upload behavior. Work is still ongoing in some areas, including changes related to deprecated server-side uploads. Read [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group#February 2026|this update]] to learn more.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.19|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The Article Guidance team invites experienced Wikipedia editors from selected [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators#Collaborators|pilot wikis]] and interested contributors from other Wikipedias to fill out this questionnaire which is available in [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfmLeVWnxmsCbPoI_UF2jyRcn73WRGWCVPHzerXb4Cz97X_Ag/viewform English], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd6rzr4XXQw8r4024fE3geTPFe13M_6w7Mitj-YJi0sOlWTAw/viewform?usp=header Arabic], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdok3-RfB18lcugYTUMGkpwmqG_8p760Wv4dCXitOXOszjUDw/viewform?usp=header Bengali], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfjTfYp4jEo0akA4B1e-Nfg3QZPCudUjhJzHzzDi6AHyAaMGA/viewform?usp=header Japanese], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScteVoI29Aue4xc72dekk-6RYtvmMgQxzMI900UOawrFrSTWg/viewform?usp=header Portuguese], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSetdxnYwL3ub2vqA7awCg5hJZPMIYcDPaiTe12rY9h0GYnVlw/viewform?usp=header Persian], and [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScNvfJF-Ot-4pzA4qAN771_0QDJ4Li19YcUsaTgSKW8Nc7U_Q/viewform?usp=header Turkish]. Your answers will help the team customize guidance for less experienced editors and help them learn community policies and practices while creating an article. Learn more [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|on the project page]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/11|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W11&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၈:၅၂၊ ၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30213008 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-12&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W12&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/12|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature, also known as [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror 6]], has been used for wikitext syntax highlighting since November 2024. It will be promoted out of beta by May 2026 in order to bring improvements and new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Features|features]] to all editors who use the standard syntax highlighter. If you have any questions or concerns about promoting the feature out of beta, [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror|please share]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T259059]
* Some changes to local user groups are performed by stewards on Meta-Wiki and logged there only. Now, interwiki rights changes will be logged both on Meta-Wiki and the wiki of the target user to make it easier to access a full record of user's rights changes on a local wiki. Past log entries for such changes will be backfilled in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T6055]
* On wikis using [[m:Special:MyLanguage/Flagged Revisions|Flagged Revisions]], the number of pending changes shown on [[{{#Special:PendingChanges}}]] previously counted pages which were no longer pending review, because they have been removed from the system without being reviewed, e.g. due to being deleted, moved to a different namespace, or due to wiki configuration changes. The count will be correct now. On some wikis the number shown will be much smaller than before. There should be no change to the list of pages itself. [https://phabricator.wikimedia.org/T413016]
* Wikifunctions composition language has been rewritten, resulting in a new version of the language. This change aims to increase service stability by reducing the orchestrator's memory consumption. This rewrite also enables substantial latency reduction, code simplification, and better abstractions, which will open the door to later feature additions. Read more about [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-11|the changes]].
* Users can now sort search results alphabetically by page title. The update gives an additional option to finding pages more easily and quickly. Previously, results could be sorted by Edit date, Creation date, or Relevance. To use the new option, open 'Advanced Search' on the search results page and select 'Alphabetically' under 'Sorting Order'. [https://phabricator.wikimedia.org/T403775]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug that prevented UploadWizard on Wikimedia Commons from importing files from Flickr has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419263]
'''Updates for technical contributors'''
* A new special page, [[{{#special:LintTemplateErrors}}]], has been created to list transcluded pages that are flagged as containing lint errors to help users discover them easily. The list is sorted by the number of transclusions with errors. For example: [[{{#special:LintTemplateErrors}}/night-mode-unaware-background-color]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T170874]
* Users of the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature have been using [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] for syntax highlighting when editing JavaScript, CSS, JSON, Vue and Lua content pages, for some time now. Along with promoting CodeMirror 6 out of beta, the plan is to replace CodeEditor as the standard editor for these content models by May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror|Feedback or concerns are welcome]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T419332]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] JavaScript modules will soon be upgraded to CodeMirror 6. Leading up to the upgrade, loading the &lt;code dir=ltr&gt;ext.CodeMirror&lt;/code&gt; or &lt;code dir=ltr&gt;ext.CodeMirror.lib&lt;/code&gt; modules from gadgets and user scripts was deprecated in July 2025. The use of the &lt;code dir=ltr&gt;ext.CodeMirror.switch&lt;/code&gt; hook was also deprecated in March 2025. Contributors can now make their scripts or gadgets compatible with CodeMirror 6. See the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror#Gadgets and user scripts|migration guide]] for more information. [https://phabricator.wikimedia.org/T373720]
* The MediaWiki Interfaces team is expanding coverage of REST API module definitions to include [[mw:Special:MyLanguage/API:REST API/Extensions|extension APIs]]. REST API modules are groups of related endpoints that can be independently managed and versioned. Modules now exist for [https://phabricator.wikimedia.org/T414470 GrowthExperiments] and [https://phabricator.wikimedia.org/T419053 Wikifunctions] APIs. As we migrate extension APIs to this structure, documentation will move out of the main MediaWiki OpenAPI spec and REST Sandbox view, and will instead be accessible via module-specific options in the dropdown on the [https://test.wikipedia.org/wiki/Special:RestSandbox REST Sandbox] (i.e., [[{{#Special:RestSandbox}}]], available on all wiki projects).
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto|Scribunto]] extension provides different pieces of information about the wiki where the module is being used via the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual|mw.site]] library. Starting last week, the library also provides a [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#mw.site.wikiId|way]] of accessing the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Wiki ID|wiki ID]] that can be used to facilitate cross-wiki module maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T146616]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.20|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|2026 Coolest Tool Award]] celebrating outstanding community tools, is now open for nominations! Nominate your favorite tool using the [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/435684?lang=en nomination survey] form by 23 March 2026. For more information on privacy and data handling, please see the [[foundation:Special:MyLanguage/Legal:Coolest_Tool_Award_2026_Survey_Privacy_Statement|survey privacy statement]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/12|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W12&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၉:၃၅၊ ၁၆ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30260505 --&gt;

== Request for Comment: VisualEditor automatic reference names ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Hi, I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]’s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. Apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}}! We are considering to work on [[:m:Community Wishlist/W17|Community Wishlist/W17: Improve VE references' automatic names and reuse]]. This has been a long-term issue for wikitext editors (see e.g. [[:en:WP:VisualEditor/Named references]]) which has been among the top-voted wishes in several [[:m:Community Wishlist Survey|Community Wishlist Surveys]], e.g. [[:m:Community Wishlist Survey 2017/Editing/VisualEditor: Allow editing of auto-generated references before adding them|2017]], [[:m:Community Wishlist Survey 2019/Citations/VisualEditor: Allow references to be named|2019]], [[:m:Community Wishlist Survey 2022/Editing/VisualEditor should use human-like names for references|2022]] or [[:m:Community Wishlist Survey 2023/Editing/VisualEditor should use proper names for references|2023]].

We would like your input on the [[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Proposed solutions|solutions]] proposed on our project page: '''[[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names]]'''. We are considering several options, which can be combined if desired by the community.
* Changing the default pattern for automatically generated reference names (currently &lt;code&gt;&quot;:n&quot;&lt;/code&gt;, e.g. &lt;code&gt;&quot;:0&quot;&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;&quot;:1&quot;&lt;/code&gt;...) to use the [[:mw:Help:Reference Previews#Exposed reference types|reference type]] instead (e.g. &lt;code&gt;&quot;book_reference-1&quot;&lt;/code&gt;).
* Providing a simple mechanism for communities to configure a different default name.
* Generating automatic reference names based on the [[:en:domain name|domain name]] (if it’s a web citation).
* Generating automatic reference names based on template parameters (e.g. &quot;title&quot; or &quot;last&quot;+&quot;first&quot;) – defined by the community.

=== Feedback ===
[[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|Visit our project page]] to read about our proposal in detail and share your thoughts [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Request for comment|on metawiki]].

'''Please note''': We will only implement a solution if there’s clear consensus among the global community. Our intention is not to build the perfect solution, but to find a simple and lean one that alleviates the pain caused by auto generated names. We are aware that some experienced VisualEditor users might prefer an option to manually change reference names in VisualEditor, but such a UX intervention is difficult to achieve across reference types and thus out of scope for our team, we can only improve the auto-naming mechanism.
We are happy about suggestions for improving certain details of the proposed solutions. Any other feedback and alternative proposals are also welcome – even though it’s out of scope for us, it might still be relevant for future work on this topic.

Please support us interpreting consensus by clearly indicating your opinion (e.g. by using support/neutral/oppose templates). We are aware of [[:en:WP:NOTVOTE]], but given that we are facilitating this discussion with users from different wikis, potentially commenting in their native language, clearly indicating your position helps us avoid misunderstandings.

Thank you for participating!&lt;/div&gt; &lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|ဆွေးနွေး]])&lt;/bdi&gt;  ၁၁:၁၅၊ ၁၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Johannes Richter (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/MassMessageRecipients&amp;oldid=30281362 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-13&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W13&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/13|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Wikimedia site users can now log in without a password using passkeys. This is a secure method supported by fingerprint, facial recognition, or PIN. With this change, all users who opt for passwordless login will find it easier, faster, and more secure to log in to their accounts using any device. The new passkey login option currently appears as an autofill suggestion in the username field. An additional [[phab:T417120|&quot;Log in with passkey&quot; button]] will soon be available for users who have already registered a passkey. This update will improve security and user experience. The [[c:File:Passwordless_login_screencast.webm|screen recording]] demonstrates the passwordless login process step by step.
* [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 25 March 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1774450800 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies.

'''Updates for editors'''
* Wikimedia site users can now export their notifications older than 5 years using a [[toolforge:echo-chamber|new Toolforge tool]]. This will ensure that users retain their important notifications and avoid them being lost based on the planned change to delete notifications older than 5 years, as previously announced. [https://phabricator.wikimedia.org/T383948]
* Wikipedia editors in Indonesian, Thai, Turkish, and Simple English now have access to Special:PersonalDashboard. This is an [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools/Dashboard|early version of an experience]] that introduces newer editors to patrolling workflows, making it easier for them to move from making edits to participating in more advanced moderation work on their project. [https://phabricator.wikimedia.org/T402647]
* The [[Special:Block]] now has two minor interface changes. Administrators can now easily perform indefinite blocks through a dedicated radio button in the expiry section. Also, choosing an indefinite expiry provides a different set of common reasons to select from, which can be changed at: [[MediaWiki:Ipbreason-indef-dropdown]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T401823]
* Mobile editors [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#Logged-out|at several wikis]] can now see an improved logged-out edit warning, thanks to the recent updates from the Growth team. These changes released last week are part of ongoing efforts and tests to enhance [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|account creation experience on mobile]] and then increase participation. [https://phabricator.wikimedia.org/T408484]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:36}} community-submitted {{PLURAL:36|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug that prevented mobile web users from seeing the block information when affected by multiple blocks has been fixed. They can now see messages of all the blocks currently affecting them when they access Wikipedia.

'''Updates for technical contributors'''
* Images built using Toolforge will soon get the upgraded buildpacks version, bringing support for newer language versions and other upstream improvements and fixes. If you use Toolforge Build Service, review the recent [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/EMYTA32EV2V5SQ2JIEOD2CL66YFIZEKV/ cloud-announce email] and update your build configuration as necessary to ensure your tools are compatible. [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?title=Help:Toolforge/Building_container_images&amp;oldid=2392097#Buildpack_environment_upgrade_process][https://phabricator.wikimedia.org/T380127]

* The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal] documentation wiki will shut down in June 2026. API keys created on the API Portal will continue to work normally. api.wikimedia.org endpoints will be deprecated gradually starting in July 2026. Documentation on the API Portal is moving to [[mw:Wikimedia APIs|mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.21|MediaWiki]]

'''In depth'''
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] is considering improvements to [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|automatically generated reference names in VisualEditor]]. Please check out the [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Proposed solutions|proposed solutions]] and participate in the [[m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Request for comment|request for comment]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/13|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W13&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၆:၅၀၊ ၂၃ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30268305 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-14&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W14&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/14|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The Beta version of [[abstract:|Abstract Wikipedia]] a new Wikimedia project which is language-independent, was launched last week. The project allows communities to build Wikipedia articles in their native language, which can be readily accessed by other users in their own languages. The wiki is powered by instructions from Wikifunctions and also based on structured content from Wikidata. [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-26|Read more]].

'''Updates for editors'''
* The Growth team is running an A/B test to evaluate a clearer, more user-friendly message that promotes account creation on wikis. Currently when logged-out mobile users begin editing, they see a jarring warning message that can feel abrupt and discouraging. This also presents temporary account editing as the default rather than encouraging account creation. The test is running on ten Wikipedias, including Arabic, French, Spanish and German. [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#2. Improve logged-out warning message (T415160)|Read more]].
* The Wikimedia Apps team is inviting feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Future of Editing on the Mobile Apps|how editing should work on the Wikipedia mobile apps]]. The discussion focuses on improving how users access editing tools when they tap &quot;Edit&quot;. This is part of a broader effort to convert readers who develop an interest in editing, to access a more user-friendly pathway to start contributing.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:45}} community-submitted {{PLURAL:45|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where citation fetching from the large newspaper archive [https://www.newspapers.com Newspapers.com] was no longer working, due to a block in [[mw:Special:MyLanguage/Citoid|Citoid]] requests, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419903]

'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.22|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/14|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W14&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၉:၂၅၊ ၃၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30329462 --&gt;

== Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) ==

Hello everyone,

This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as &lt;code&gt;Module:Itemgroup/list&lt;/code&gt;).

'''The Change:'''&lt;br /&gt;
Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. 

We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''.

'''What You Need To Do:'''&lt;br /&gt;
To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search.

'''Deadline:'''&lt;br /&gt;
We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles.

Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[အသုံးပြုသူ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:MediaWiki message delivery|ဆွေးနွေး]])  ၁၇:၀၉၊ ၃ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29905755 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-15&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W15&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''

* The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] now includes a new group goal-setting feature, enabling organizers to set and track event goals such as the number of articles created and participating contributors in real time. Similarly, participants can work toward shared targets and see their collective impact as the event unfolds. The feature is now available on all Wikimedia wikis. Learn more in [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Collaborative contributions#Goal setting|the documentation]].
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] The new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist labels|watchlist labels]] feature (announced in [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Tech News 2026-07]]) is now available via VisualEditor, the source editor, and the 'watchstar' (or watch link, for skins that don't have a star icon). Previously it was only possible to assign labels via [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]]. In all three places it is a new field following the expiry field.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where talk pages on mobile with Parsoid are unusable after empty section headers, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419171]

'''Updates for technical contributors'''
* The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]], which lets editors add details to an existing reference without duplicating it, will be gradually rolled out to [[phab:T414094|more wikis]] later this year. Wikis using the [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]] gadget are encouraged to update their version (typically at [[m:MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js|MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js]] as shown [https://en.wikipedia.org/w/index.php?diff=1344408362 here]) to ensure compatibility. Other reference-related gadgets may also be affected. [https://phabricator.wikimedia.org/T416304]
* All Wikinews editions will be closed and switched to read-only mode on 4 May 2026. Content will remain accessible, but no new edits or articles can be added. This closure was approved by the Board of Trustees of the Wikimedia Foundation following extended discussions. [[m:Wikimedia Foundation Board noticeboard#Board of Trustees Approves Closure of Wikinews|Read more]].
* The [[:mw:Special:MyLanguage/API:Action API|Action API]] has had several formats for requested output. One of them, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;format=php&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, is being removed soon. Please ensure your scripts or bots use the [[mw:Special:MyLanguage/API:Data formats#Output|JSON format]]. This removal should affect very few scripts and bots. [https://phabricator.wikimedia.org/T118538]
* The [[Special:NamespaceInfo|Special:NamespaceInfo]] page now includes namespace aliases. For example &quot;WP&quot; for the &quot;Project&quot; (&quot;Wikipedia&quot;) namespace on the German Wikipedia. [https://phabricator.wikimedia.org/T381455]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.23|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W15&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၆:၁၈၊ ၆ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30362761 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-16&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W16&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/16|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Experienced editors are invited to [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Main_Page test] the [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature, designed to help less-experienced editors create well-structured, policy-compliant Wikipedia articles. Testing instructions are [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide|available]]. Also, after reviewing [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance the outlines], please provide feedback on the [[mw:Talk:Article guidance|project talk page]]. Based on your input, the feature will be refined and transferred to the pilot Wikipedias to translate and adapt. Check out [[c:File:Article Guidance workflow demo - April 2026.webm|the video]] explaining the feature.
'''Updates for editors'''
* On most wikis, all autoconfirmed users can now use [[Special:ChangeContentModel|Special:ChangeContentModel]] page to [[mw:Special:MyLanguage/Help:ChangeContentModel|create new pages with custom content models]], such as mass message lists, making custom page formats more accessible. Check [[Special:ListGroupRights|Special:ListGroupRights]] for the status of your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T248294]
* The Growth team has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account_Creation_Experiments|account creation experiment]] to evaluate whether adding an account creation button to the mobile web header increases new account registrations and encourages more mobile users to contribute to the wikis. The experiment is currently live on Hindi, Indonesian, Bengali, Thai, and Hebrew Wikipedia, and targets 10% of logged-out mobile web users.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where VisualEditor could get stuck loading on Windows devices with animations turned off, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T382856]

'''Updates for technical contributors'''
* Starting later this week, {{int:group-abusefilter}} who have the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature enabled will have [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] as the editor at [[Special:AbuseFilter|Special:AbuseFilter]]. This is part of the broader effort to make the user experience more consistent across all editors. [https://phabricator.wikimedia.org/T399673][https://phabricator.wikimedia.org/T419332]
* Tools and bots that access the [[mw:Special:MyLanguage/Notifications/API|Notifications API]] (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;action=query&amp;meta=notifications&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;) will need to update their OAuth or BotPassword grants to also include access to private notifications. [https://phabricator.wikimedia.org/T421991]
* Due to a library upgrade, listings on category pages may be displayed out of order starting on Monday, 20th April. A migration script will be run to correct this, and will take hours to days depending on the size of the wiki (up to a week for English Wikipedia). [https://phabricator.wikimedia.org/T422544]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.24|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/16|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W16&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၅:၁၈၊ ၁၃ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30380527 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-17&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W17&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* After two years of development, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]], also known as [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror 6]], is to be promoted out of beta on Tuesday, April 21. It brings better code and wikitext readability, reduction in typing errors, and other [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|benefits]] to all users of the standard syntax highlighter. A huge thank you to volunteer [https://phabricator.wikimedia.org/p/Bhsd/ Bhsd] who developed many of the new features, including [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Code folding|code folding]], [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Autocompletion|autocompletion]], and [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Linting|linting]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T259059]
* A major update to the Wikipedia app for iOS is now rolling out, redesigning the interface to align with Apple's latest &quot;Liquid Glass&quot; visual design. [https://apps.apple.com/us/app/wikipedia/id324715238 Download the latest version] and explore the update.

'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading lists]] is a feature which allows readers to save articles to a list for reading later. This feature is now in beta on Arabic, French, Indonesian, Vietnamese, and Chinese Wikipedias and by default for all new accounts on all Wikipedias.
* An experiment which explores extending [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Page Previews to mobile web]] will be launched in the week of April 20 on Arabic, English, French, Italian, Polish, and Vietnamese Wikipedias. Page Previews are pop-ups that display a thumbnail, lead paragraph, and a link to open the full article of a blue link, thereby improving content discovery. The feature is already available on desktop and in the apps. [[m:Special:MyLanguage/List of experiments in Product and Technology#Template|Read more about this experiment and others]].
* On several wikis, logged-in editors who haven't [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email confirmation|confirmed their email addresses]] can now see a banner encouraging them to do so. Having the email address confirmed allows a user to restore access to the account if they lose it. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security#Encouraging users to confirm their email addresses|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T421366]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:15}} community-submitted {{PLURAL:15|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where editing very large wiki pages in the 2017 wikitext editor caused slow loading, preview and scrolling lag, and performance issues when selecting, cutting, or pasting content, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T184857]

'''Updates for technical contributors'''
* As part of the promotion of [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror]] from a beta feature, all users will use [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] for syntax highlighting when editing JavaScript, CSS, JSON, Vue and Lua content pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T419332]
* The &lt;code&gt;mirrors.wikimedia.org&lt;/code&gt; service for Debian and Ubuntu users will sunset and stop working on May 15. The resources for the service will be replaced with new and better options. Some users may need to switch to a different server which should take about a minute. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/LJYRIS4WB66HIRCAO4GIDTXCMDVZRBMA/ You can read more]. [https://phabricator.wikimedia.org/T416707]
* The &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;image&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;oldimage&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; table will be removed from [[wikitech:Help:Wiki Replicas|wikireplicas]]. If your tools or queries access &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;image&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; or &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;oldimage&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; directly, please update them to use the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;file&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;filerevision&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; table before 28 May. [https://phabricator.wikimedia.org/T28741]
* Following the recent implementation of global API rate limits on unidentified traffic, the Wikimedia Foundation will continue efforts to ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]] by applying global limits to identified API traffic beginning the last week of April. These limits are intentionally set as high as possible to minimise impact on the community. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]].
* The [[mw:Special:MyLanguage/Attribution API|Attribution API]] is now available as a [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Stability policy|beta]]. The API fetches information for crediting Wikimedia articles and media files wherever they are used. Reference documentation is available through the REST Sandbox special page available on all Wikimedia wikis (such as the [https://en.wikipedia.org/w/index.php?api=attribution.v0-beta&amp;title=Special%3ARestSandbox REST sandbox on English Wikipedia]). Share your feedback on the [[mw:Talk:Attribution API|project talk page]].
* There is no new MediaWiki version this week.

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W17&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၅:၀၀၊ ၂၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30432763 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-18&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W18&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* There is a change in how new users are autoconfirmed that will improve anti-vandalism protection. Currently, users who have had an account for a few days and made a few edits are automatically added to the [[{{int:grouppage-autoconfirmed/{{CONTENTLANGUAGE}}}}|{{int:group-autoconfirmed}}]] group. This configuration tends to be exploited by some vandals, who create accounts and start to use them only after some time. To mitigate this, the configuration will be updated next week so that – for the purpose of becoming autoconfirmed – the account age will be counted from their first edit, instead of registration date. The numeric value of the age threshold will remain the same. This change will be deployed only to wikis which require at least one edit as part of the autoconfirmation conditions. [https://phabricator.wikimedia.org/T418484]
* All Wikipedia users with new accounts and those who activated the &quot;automatically enable most beta features&quot; option in their preference can now use the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|reading lists]] beta feature to save articles for later reading. This helps organize reading interests in one place for convenient access. 
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where infobox images have huge padding in Firefox, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423676]

'''Updates for technical contributors'''
* As a reminder, the global API rate limits will be applied this week to identified API traffic. This is to help ensure [[mw:MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]]. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, including the actual rate limits, see [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.26|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W18&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၈:၀၅၊ ၂၇ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30458046 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-19&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W19&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] team invites experienced editors of [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators|pilot Wikipedias]]—Arabic, Bangla, Japanese, Portuguese, Persian, Turkish, Simple English, Spanish, and French—to help translate and adapt [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance sample outlines]. These outlines will guide editors in creating clear, well-structured, and policy-compliant articles when using [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Special:NewArticle the feature] once it is launched in May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|Simple instructions]] on how to translate and adapt the outlines are available.
'''Updates for editors'''
* The [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] has published [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|draft recommendations]] on a model that affiliates can follow when contributing to the technical space. Community members are invited to provide feedback on the recommendation until May 8th [[:m:Talk:Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|on the talk page]].
* The number of available thumbnail size preferences in MediaWiki is being reduced to three standardized options—Small (180px), Regular (250px), and Large (400px), as part of ongoing efforts to improve performance and reduce strain on thumbnail services. As a result, existing preferences will be mapped to the nearest new size (for example, smaller selections like 120px or 150px will render at 180px, while larger ones like 300px or 360px will render at 400px). The preferences interface will soon be updated to reflect these changes, and users who wish to opt out or provide feedback can do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T424909]
* From now on, even when a permission expires automatically, users will receive an Echo notification similar to the standard notification for permission changes. There is a difference between this and [[m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]] in that the latter reminds users a week ''before'' the rights are due to expire, so that they can renew the rights.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the problem where the ULS language selector in [[m:Special:Translate|Special:Translate]] would scroll vertically when it shouldn't, has been resolved. Previously, when users opened the &quot;Translate to English&quot; dropdown and typed certain inputs, the dialog would scroll vertically by a few pixels even when there was enough space to display all results. The dropdown no longer shifts unnecessarily when filtering languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T358864] 
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]], which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page, continues to improve. For example, watchlists for Wikibase sites such as [[:d:|Wikidata]] now support [[mw:Special:MyLanguage/Extension:EntitySchema|EntitySchema]] elements for better tracking. The Live Updates mode now refreshes the special page every 60 seconds to comply with the updated [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] for improved real-time responsiveness. Additionally, a directionality bug that displayed links as &quot;changes 3&quot; instead of &quot;3 changes&quot; in mixed-direction lists has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T415450][https://phabricator.wikimedia.org/T424422][https://phabricator.wikimedia.org/T418091]
'''Updates for technical contributors'''
* The second phase of [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] has been rolled out to reduce the [[diffblog:2026/03/26/quo-vadis-crawlers-progress-and-whats-next-on-safeguarding-our-infrastructure/|impact of AI crawlers]] and ensure fair, sustainable access to Wikimedia resources, prioritising human and mission-aligned traffic. [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits#Limits|Limits]] have been shifted from per-hour to per-minute, producing smoother traffic patterns and more predictable API load. Community users are not expected to be affected, and no action is required. Early indications show some User-Agent-based requestors are adjusting behaviour, and around 64% of automated API traffic has been identified. Monitoring continues, and Wikimedia Enterprise remains available for commercial support.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.27|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W19&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၀:၄၃၊ ၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30498077 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-20&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W20&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Community Tech has published [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/How to write a good wish|new guidance]] explaining how wishes on Community Wishlist are triaged and prioritized. The documentation is intended to help contributors write stronger proposals by clarifying the factors that influence prioritization decisions. Beyond vote counts, the guidance highlights considerations such as potential impact on the community when determining which wishes move forward.

'''Updates for editors'''
* The Reader Growth team is launching an experiment to test a new [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Share_Card|Share Card feature]] that allows readers to create visually engaging cards from Wikipedia articles or selected article sections and share them online, with each card linking back to the original article to help expand readership and article discovery. The mobile-only A/B test will be available to a portion of readers on Arabic, Chinese, French, Vietnamese, and English Wikipedia to better understand reading and sharing habits, and is scheduled to begin the week of May 18 and run for four weeks.
* The Android and iOS Wikipedia apps recently released the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/25th_Birthday_Reading_Challenge|25-day reading challenge]] into Beta, as part of efforts to drive reader engagement by encouraging users to complete reading milestones. To track their reading streak during the challenge, App users can add a widget featuring Baby Globe to their home screen. The challenge officially begins May 11.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:17}} community-submitted {{PLURAL:17|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the global preference for enabling syntax highlighting in wikitext could unexpectedly disable itself after being turned on, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T425286]

'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The ResourceLoader module &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mediawiki.ui.input&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, deprecated since [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/39|September 2023]], will be removed this week. There is a [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Migrating_from_MediaWiki_UI|guide for migrating from MediaWiki UI to Codex]] for any tools that use it. [https://phabricator.wikimedia.org/T420125]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.2|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W20&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၉:၂၀၊ ၁၁ မေ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30524429 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-21&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W21&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The Abstract Wikipedia team has identified five potential pilot wikis to assess their interest in adopting abstract articles on their wikis. The pilots are Malayalam, Bengali, Dagbani, Arabic, and Indonesian Wikipedia. The feedback period will be open until May 22. If your community is interested in becoming a pilot, [[m:Talk:Abstract Wikipedia|let us know on Meta]].

'''Updates for editors'''
* An experiment to show [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]] to logged-out readers on mobile web will launch on May 18 across German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu Wikipedias, and will run for one month. The effort supports broader goals of helping readers save and organize articles for later reading, while encouraging habits that could lead to future Wikipedia contributions.
* To support a bookmark button in the Reading List beta feature, the &quot;Tools &gt; Action&quot; menu has been updated to display icons, including the watch star indicator that helps editors identify temporarily watched articles. The icons now also match those used on mobile, improving consistency across platforms. The change is currently limited to the actions menu and mainly affects editors with privileged user rights. [https://phabricator.wikimedia.org/T426008]
* [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] was released as an [[w:en:A/B test|A/B test]] for newcomer editors on the mobile website at [[phab:T421189|~15 Wikipedias]]. The experiment will measure the impact that Suggestion Mode has on the proportion of newcomer mobile web edit sessions that result in constructive (un-reverted) article edits. The experiment will also evaluate the feature's impact on editor retention, and monitor changes in revert and block rates.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue in the Wikipedia Android app where images could sometimes fail to load after opening a recommended reading list notification, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T418231]

'''Updates for technical contributors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|Wikidata Platform team]] has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/Backend Replacement|backend replacement recommendation]] and accompanying [[wikitech:Wikidata Query Service/WDQS Architecture re-design|technical architecture]] for the migration of the Wikidata Query Service (WDQS) away from Blazegraph. Feedback is invited until May 25th 2026, especially on potential gaps and impacts on advanced use cases. Wikidata community members and WDQS users are also encouraged to help identify high-impact tools and workflows that may need attention on [[d:Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/High-Impact Use Cases|this page]]. Feedback can be shared on the [[d:Wikidata talk:SPARQL query service/WDQS backend update|Migration talk page]] or during the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Blazegraph Migration Office Hours|next office hour]]. See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|WDP team newsletter]] for more details.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.3|MediaWiki]]

'''In depth'''

* On English, French, Japanese, and a few other Wikipedias, there was a [[diffblog:2025/09/02/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha/|trial of hCaptcha]], a third-party bot detection service. The trial showed that hCaptcha effectively detects and deters some bad-faith automated activity, on its own and by giving [[w:en:Wikipedia:Village pump (technical)/Archive 225#Introducing SuggestedInvestigations|checkusers and stewards]] signals to look into. Because the results were positive, hCaptcha will be rolled out across all wikis over the next few weeks. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/hCaptcha|See the hCaptcha project page]] for technical information about the implementation and privacy protections. [[diffblog:2026/05/04/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha-part-2/|Learn more]].
* The latest Community Tech update is now available, with progress across several Community Wishlist initiatives, including Reading Lists expansion from the mobile app to the website, new language support for &quot;Who Wrote That&quot; and the Personal Dashboard, improvements to 3D rendering and Charts, and upcoming work on talk page sorting, audio playback, and editing workflows. The update also shares current priorities, wishlist status trends, and opportunities for community feedback on future focus areas and the Wikimedia Foundation’s 2026–2027 Annual Plan. [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 13, 2026: Latest updates from the Community Tech team|Read the full newsletter for details]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W21&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၀:၂၁၊ ၁၈ မေ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30539262 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-22&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W22&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Following a [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#LOWM|successful account creation experiment]], an improved logged-out edit warning message will be deployed to all Wikimedia wikis in the first week of June. The change will only affect logged-out users on mobile web who open an editing session. The updated experience is designed to encourage account creation more clearly, while still allowing users to edit with temporary accounts. Results from the experiment showed a significant increase in account creation, with a 27% relative lift among users shown the updated message. As expected, as more people funnel into account creation, temporary accounts decreased by a relative 16%. The experiment did not show any significant changes in constructive edit rates or other monitored contributor metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T424595] 

'''Updates for editors'''
* For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Members of these groups will be unable to disable the last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the next few weeks, users without 2FA will be removed from these groups. Notably, this applies to bureaucrats. See the linked tasks for deployment schedules. [https://phabricator.wikimedia.org/T423119][https://phabricator.wikimedia.org/T423120]
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] will run an [[w:en:A/B testing|A/B test]] on [[:phab:T415904|10 wikis]], testing [[m:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|potential improvements for Reference Previews]]. The experiment will run for ~2 weeks at the end of May / beginning of June and will affect 10% of desktop readers on the participating wikis.
* After two successful experiments, the Reader Growth team is rolling out an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature for all Wikipedias on mobile on May 25. This means that anyone who has all beta features on by default will start to see this feature, and others can check the box to turn it on in their preferences. The beta feature will include a carousel of all an article's images at the top of the article, with controls for editors to [[mw:Readers/Reader_Growth/Image_Browsing#Phase_2.1_beta_feature|exclude images from the article's carousel or to exclude an article from the feature entirely]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, three dimensional STL files were being rendered incorrectly by the media viewer 3D extension which is now fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416723]

'''Updates for technical contributors'''
* The legacy CSS classes &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;tleft&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;tright&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; have been replaced with &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatleft&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatright&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; as the former do not work consistently across all MediaWiki platforms, notably mobile web and mobile apps. Projects relying on these classes are encouraged to review related usage and plan for migration. Please note that &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatleft&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatright&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; may also be deprecated in future, although there are currently no plans to do so. [[phab:T426452|Read more]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.4|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W22&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၁:၅၂၊ ၂၅ မေ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30584502 --&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
== Survey (proposed direction for Wishlist) ==
Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}}.

You are invited to voice your opinion on a new [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|community-proposed direction]] for the [[m:Community Wishlist|Community Wishlist]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[အသုံးပြုသူ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:MediaWiki message delivery|ဆွေးနွေး]])  ၀၃:၀၇၊ ၂၉ မေ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Message sent by User:기나ㅏㄴ@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:%EA%B8%B0%EB%82%98%E3%85%8F%E3%84%B4/MassMessage&amp;oldid=30604233 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-23&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W23&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] is conducting an experiment to show the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|reading lists]] feature, which is still in development, to logged-out mobile readers to test whether it encourages account creation at a higher rate compared to the watchstar button. The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists#Experiment timeline|experiment]] was launched on May 18th on German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu wikis, and it will run for a month.
* The Wikimedia Apps team released [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|Phase 1]] of the redesigned Home Feed to the Android Beta app. The new Home Feed includes a refreshed &quot;Community&quot; tab and a personalized &quot;For You&quot; tab featuring daily updated reading recommendations. The redesign is part of a broader effort to improve content discovery and create more engaging learning experiences in the Wikipedia apps.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:18}} community-submitted {{PLURAL:18|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where images could fail to load for some suggested edits on [[w:Special:Homepage|Special:Homepage]], leaving the thumbnail stuck in a loading state, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T424048]

'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.5|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W23&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၁:၀၈၊ ၁ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30613639 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-24&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W24&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Wikimedia Enterprise has increased the free usage limits for its API offerings. The monthly request limit for the On-demand API has increased from 5,000 to 50,000 requests, while the Snapshot API limit has increased from 15 to 30 requests per month. In addition, Structured Contents snapshots are now available for free accounts. These changes expand access to Wikimedia Enterprise data for developers, researchers, and organizations using Wikimedia content. [https://enterprise.wikimedia.com/blog/enhanced-free-api]

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|refreshed Explore Feed]], now called the Home Feed, is rolling out to 50% of users of the Wikipedia Android app. The Home Feed helps readers discover relevant content through two new tabs: ''Community'' and ''For You''. The Community tab provides a scrollable feed of curated content and updates from the broader Wikimedia community and movement, while the ''For You'' tab offers a full-screen, swipeable experience that shows content tailored to a user's interests. The redesign is part of a broader effort to improve discovery and enhance the learning experience in the Wikipedia app.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/&quot;Which came first?&quot; Game|Which came first?]] daily trivia game is now available in the beta version of the Wikipedia iOS app in English, German, French, Portuguese, Russian, Spanish, Arabic, Chinese, and Turkish. The game uses historical events from Wikipedia's &quot;On This Day&quot; content and challenges readers to guess which of two events happened first. The game was previously released on Android. Communities interested in making the game available in their languages can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Games#Game availability by language|read the instructions and requirements]].
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details, will begin rolling out to Wikimedia wikis following a successful pilot phase. Deployment will start on 8 June for most [[wikitech:Deployments/Train#Wednesday|Group 1 wikis]] and French Wikipedia, with additional Wikipedia language editions receiving the feature over the coming months. Communities are encouraged to prepare by checking for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=ext-cite&amp;language=en&amp;action_source=search&amp;filter=%21translated&amp;optional=1&amp;action=translate untranslated Cite extension messages] in their language and reviewing any use of [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]], which may require [[:phab:T416304#11668731|updates]] to support the new functionality. Wikis using [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] do not need to take any action. Communities may also wish to create the ''cite-tracking-category-ref-details'' [[Special:TrackingCategories|tracking category]] as a hidden category using &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__HIDDENCAT__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; (or a dedicated template), and connect it to the corresponding Wikidata item [[d:Q129764848]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T425662]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews#Experimentation|Page Previews experiment]] on mobile web has concluded. The team decided not to roll out the feature after the results showed no statistically significant impact on reader retention, as the primary success metric was retention improvement. Page Previews, which are already available on desktop and in the apps, display a thumbnail, lead paragraph, and link to the full article when readers tap a blue link. The experiment tested this experience on mobile web across six Wikipedias.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Design/Icons|user interface icon library]] will be [[phab:T399175|updated later this week or next week]]. Most of the ~300 icons have been slightly refined and ~30 new icons have been added. These changes improve the icons to make them more consistent and comprehensible, and provide more visual balance when they are used in groups.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector|Universal Language Selector]] (ULS) interface in MediaWiki, which helps users select content in other languages, has been updated. The new version improves speed and accessibility, and users of Wikimedia projects can now pin languages for quicker language switching. The deployment to Wikimedia sites will happen gradually in the coming weeks. You can test it now as a beta feature by selecting [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]] in your profile preferences and share your feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector/New ULS|the project page]]. 
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Pageviews Analysis dashboard on pageviews.wmcloud.org stopped updating graph data in May 2026, affecting all users, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T427171]

'''Updates for technical contributors'''
* The function signature for &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mw.util.addPortletLink()&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; has been simplified. Developers can now pass a configuration object instead of a list of positional parameters when creating portlet links. The previous function signature remains supported for backwards compatibility. For example, instead of: &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mw.util.addPortletLink('p-cactions', '#', 'Stub', 'ca-stubtag', 'Add a stub tag to this page');&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; use &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mw.util.addPortletLink('p-cactions', { href: '#', text: 'Stub', id: 'ca-stubtag', tooltip: 'Add a stub tag to this page' });&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. Script maintainers are encouraged to review existing uses of &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;addPortletLink()&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and update them where appropriate. This change will be available on all wikis from 11 June. Thanks to community volunteer Gerges for contributing this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T427945]
* '''Community Wishlist discussion''': Product &amp; Technology [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 20, 2026: Community Tech becomes a program|introduced changes]] meant to increase the number and complexity of wishes fulfilled, including the disbanding of the Community Tech team. They are [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|engaging in discussions]] about a [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|proposed direction for the wishlist]] from community members. Includes ways to structure annual voting, better tracking of wishes, removing focus areas, and [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|staffing updates]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.6|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W24&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၁:၂၉၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30650573 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-25&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W25&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth|Reader Growth team]] has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature on the mobile web version of all Wikipedias. The feature shows an image carousel at the top of articles with 3 or more images. Editors can configure this feature with the following controls: to hide a specific image from a page, either use &lt;code&gt;class=notpageimage&lt;/code&gt; excluding it from thumbnail previews, or &lt;code&gt;class=noviewer&lt;/code&gt; excluding it from MediaViewer. The carousel can also be disabled from a page entirely, with the magic word &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__NOMEDIAVIEWERCAROUSEL__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;. To submit feedback or flag bugs, please visit the [[mw:Talk:Readers/Reader Growth/Image Browsing|project page]]. 
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Tables#class=&quot;wikitable&quot;|Wikitables]] can now be [[mw:Special:MyLanguage/Help:Sortable tables#Forcing the initial sort direction|sorted in descending order]] on the first click by adding &lt;code dir=ltr&gt;data-sort-order=&quot;desc&quot;&lt;/code&gt; to the header cell. Previously, by default, clicking a column header for the first time sorts it in ascending order. This addition to a Wikitable gives it more control and flexibility, while the default behavior for subsequent clicks remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T398416]

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature is currently being tested with some editors creating new articles on the Simple English, French, and Turkish Wikipedias. The experiment will soon begin on the Arabic and Bangla Wikipedias as well. [[w:simple:Special:NewArticle|This feature]] gives editors community-curated guidance to help them create articles that follow community standards. Experienced editors can continue creating or adapting outlines for specific article types that are commonly created by less experienced contributors. The outlines guide less experienced editors in creating high-quality articles. A quick guide to markups used in outlines can be found on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide#Markups in outlines|this page]]. [[w:simple:Wikipedia:Article Guidance|Example outlines]] that can be adapted and instructions for how to adapt them are on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|this section]] of the project page.
* Wikis that wish to replace the &quot;indefinitely&quot; button in Special:Block for temporary accounts (for example, wikis that block temporary users only until account expiration) will be able to do so by creating [[MediaWiki:ipb-indefinite-expiry-temporary-account]] with the block duration they want. [https://phabricator.wikimedia.org/T427125]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:41}} community-submitted {{PLURAL:41|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].

'''Updates for technical contributors'''
* By the end of June, a valid user-agent string will be required for automated dumps downloads from the dumps.wikimedia.org website. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. This [[phab:T400119|extends enforcement]] of the long standing [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services will not change.
* The roll out of global [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|API rate limits]] is now complete, with limits enforced across all APIs and at the documented levels for all groups. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki remain exempt. All bots should continue to follow the documented best practices to avoid being rate limited.
* The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal wiki] will be read only starting this week (June 15-18). The following week (June 22-25), all API Portal wiki URLs will redirect to [[mw:Wikimedia APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.7|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* On June 17th at 6pm UTC the WMF will be holding Discord call focused on a code review. We've heard through the [[mw:Special:MyLanguage/Developer Satisfaction Survey/2026|Developer Satisfaction Survey]] that volunteers are struggling with code review and we'd like to discuss these experiences with the goal of surfacing workable solutions. You can join the call [https://discord.gg/wikipedia?event=1514727511102062664 via the Wikimedia Community Discord server].
* The [[m:Special:MyLanguage/Conferencia Wikimedia de América Latina 2026|Latin American Wikimedia Conference]] will host a regional hackathon that will bring together the Wikimedia movement’s technical community including developers, system administrators, data scientists, and users with extended rights. Interested technical contributors can [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf4osJzTHBJjQbYJk7TMVEJjTEQv7IgtsUDfP-o-qTgeRQQxw/viewform apply for a scholarship] to participate until June 21 at midnight (Bolivia time, UTC-4).
* Sign up for Wikimania Team Challenges to join this special event. The Team challenges will take place online and in person from July 21 to 22, before Wikimania conference. Everyone is welcome, regardless of skills or Wikimania registration. Teams will work on 10 important challenges supporting the Wikimedia community. For details, visit [[wmania:Special:MyLanguage/2026:Team challenges|the Team Challenges page]] and [https://wikimedia.eventyay.com/wm/teamchallenges/ register there]. Registration closes on June 20th at 11pm UTC. 

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W25&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၆:၄၈၊ ၁၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30689604 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-26&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W26&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth features]] are [[phab:T418115|now available at Wikidata]]. This update enables access to Mentorship ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship|if configured]]), Impact module, the Help Panel, and a simplified Newcomer Homepage (without Suggested Edits). Wikidata administrators are still configuring the features through Community Configuration.

'''Updates for editors'''
* The special page [[{{#special:RangeCalculator}}]] has been created. It allows users to find an IP range without needing to rely on external tools. Until now, this tool was only available to CheckUsers. [https://phabricator.wikimedia.org/T268429]
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]] is a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details. It will be deployed to most small and medium-sized Wikipedia language versions on June 23. The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#deployment|FAQ]] lists possible actions to take on your wiki to support the deployment. Check the [[:phab:T414094|rollout plan]] for the next deployment steps. [https://phabricator.wikimedia.org/T428902]
* Starting next week, users will get a notification when they are blocked or unblocked from editing, or if this block changes. [https://phabricator.wikimedia.org/T100974]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].

'''Updates for technical contributors'''
* Starting next week, abuse filters that are set to &quot;require CAPTCHA verification&quot; will begin to also affect users with the &lt;code&gt;skipcaptcha&lt;/code&gt; right, which includes most autoconfirmed users. Bots are exempted. This change only affects edits that trigger an abuse filter. The &lt;code&gt;skipcaptcha&lt;/code&gt; right will continue to exempt users from having to solve CAPTCHAs in the ordinary course of using the wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T402595]
* Reference documentation for the [[wikitech:Machine_Learning/LiftWing/API|Lift Wing API]] has moved from the API Portal to the interactive [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?api=lift-wing&amp;title=Special%3ARestSandbox REST Sandbox].
* The API Portal wiki is now closed. For API documentation, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. All API Portal wiki URLs (https://api.wikimedia.org/wiki/) will redirect to the mediawiki.org page starting June 22. [https://phabricator.wikimedia.org/T427537]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.8|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* Join an online call on 25 June at 2:30pm UTC to meet the current Wikimedia interns for [[mw:Google_Summer_of_Code/2026|Google Summer of Code]] and [[mw:Outreachy/Round_32|Outreachy]]. Interns will provide an overview of their projects and a brief demo of their work so far. Attendees are encouraged to [[mw:event:Google_Summer_of_Code/Summer_2026_June_Internship_open_session|share ideas and connections in their community]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W26&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၃:၀၄၊ ၂၃ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30722494 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-27&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W27&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* As part of the [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]], the Growth team tested adding a user account icon in the mobile web header for logged-out users, providing direct access to &quot;Create account&quot; and &quot;Log in&quot; actions. The experiment increased account creation by about 20% without negatively affecting edit quality or constructive edit rates. The feature will now be rolled out to all Wikimedia Foundation wikis on mobile web in the first week of July. [https://phabricator.wikimedia.org/T428220]
* After a [[phab:T426248|successful experiment]], logged-in users who did not [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email_confirmation|confirm their email address]] when their account was created see a new banner asking them to complete that process. This helps reduce the risk that users get locked out of their account, and makes account email addresses overall more reliable. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project. [https://phabricator.wikimedia.org/T428292]
* An update to [[Special:Search|Search]] is refining how the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;-prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; behaves when used to exclude results. Previously, using &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;-prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; with negation could unintentionally broaden search results by adding the namespaces included in the search scope, leading to confusing behavior for users expecting a straightforward exclusion filter. With the update, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;-prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; will now strictly exclude matching page titles as intended and may display a warning if the relevant namespace has not been explicitly selected. The behavior of &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; without negation however remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T427443]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:33}} community-submitted {{PLURAL:33|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where reviewers using the Page Curation toolbar were not automatically subscribed to talk page discussions they started has now been fixed. Reviewers will now receive notifications when someone replies to those discussions. [https://phabricator.wikimedia.org/T329346]

'''Updates for technical contributors'''
* Starting June 29th, automated downloads from the dumps.wikimedia.org website will be subject to the [[Foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services remains unaffected. This is a follow up to the announcement made in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|2026/25 issue of Tech News]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.9|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W27&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၁:၄၇၊ ၂၉ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30744833 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-28&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W28&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:34}} community-submitted {{PLURAL:34|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the search bar results on Wikidata, showed English results instead of using the correct language fallback for users of language variants, has now been fixed. Search suggestions will now follow the expected language fallback chain. [https://phabricator.wikimedia.org/T429769]

'''Updates for technical contributors'''
* In preparation for [[m:Special:MyLanguage/Event:Celebrate Women|Celebrate Women campaign]] planned for March 2027, the Wikimedia Foundation’s [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Advancement/Community Growth/Content Enablement|Content Enablement team]] has launched a 22-question survey to better understand technical contributions by women+ (anyone who identifies as a woman) across Wikimedia projects. The survey takes approximately 15–20 minutes to complete and will remain open until 20 July 2026. The [[m:Special:MyLanguage/Celebrate Women/Technical contributions survey|questions]] are also available on-wiki for review in advance.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Score|Score extension]] now supports rendering music scores as SVG images in addition to PNG, addressing a long-standing [[:phab:T49578|feature request]] and resolving historical image quality issues. Both formats are now provided to clients, with PNG in the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;src&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; attribute and SVG in the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;srcset&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; attribute.
* The new [[wikitech:Parsoid|Parsoid]] parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser_Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], making it easier to introduce new reading and editing features. It was enabled on French Wikipedia, bringing total progress to covering 78.9% of Wikipedia page views. Rollout to English Wikipedia desktop will progress through this week.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.10|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The Wikimedia Hackathon 2026 [[diffblog:2026/06/29/wikimedia-hackathon-2026-building-collaborating-and-shaping-the-future-together/|recap blog post]] is now live. It highlights the projects, sessions, and social activities from this year’s event, and shares initial plans for the 2027 Wikimedia Hackathon.

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W28&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၃:၅၆၊ ၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30773578 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-29&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W29&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone|Revise Tone]] helps newcomers identify passages in Wikipedia articles that may contain non-encyclopedic language and encourages them to consider revising the tone. The feature was [[w:en:A/B_testing|A/B tested]] on the Arabic, English, French, and Portuguese Wikipedias, where newcomer task completion rates [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone#Experiment_Results|increased by 38.7%]] compared to the default Copyedit task, with no decrease in edit quality. The test ended on July 9, and the feature is now available for everyone on these wikis, configurable via Community Configuration. [[phab:T426364|The plan]] is to release Revise Tone to more wikis.
* The community configuration that allows [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship#Automated mentor list cleanup|automatic removal of inactive mentors]] based on configurable criteria will be enabled on Thursday 16, [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Deployment|on some wikis]] to keep mentor lists up to date. Mentors are experienced contributors who opt in to help new users on-wiki through the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth Features]]. Administrators can now prepare the settings via [[w:Special:CommunityConfiguration/Mentorship|Special:CommunityConfiguration/Mentorship]]; they will take effect starting Thursday.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:38}} community-submitted {{PLURAL:38|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some users of the Wikipedia Android app were logged out immediately after signing in, preventing them from staying logged in and editing pages, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T316916]

'''Updates for technical contributors'''
* Editing a page via user scripts or gadgets was causing watchlist labels that the user had assigned to that page to reset. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423778]
* To work around a Safari bug (see [[phab:T425211]]), on Parsoid-enabled wikis, wikilink hrefs now use absolute urls instead of protocol-relative urls. REST API output remains unchanged and continue to use protocol-relative urls. Gadgets, user scripts, bots, and CSS might need to be adapted if they relied on the presence of protocol-relative urls in wikilink hrefs. [https://phabricator.wikimedia.org/T431358]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.11|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The Wikimedia Foundation’s Experiment Platform Team has published a blog post reflecting on its first year of structured experimentation. It highlights successful experiments such as Paste Check, Reference Check, and Tone Check, which improved editing outcomes and have been rolled out to more users, as well as experiments that did not lead to product changes. [[diffblog:2026/07/07/moving-the-needle-how-we-test-new-ideas-across-wikimedia-projects|Read more]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W29&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၆:၁၀၊ ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30804401 --&gt;</text>
      <sha1>dyk4ujjbtxnm923p83begqoj5die6eq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဗိုလ်ဗကို</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10168</id>
    <revision>
      <id>1043159</id>
      <parentid>713912</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T10:49:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Naingli</username>
        <id>144794</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1043159</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27667" sha1="ky0bsvw1j2m8thcbqfjdad5zknch16q" xml:space="preserve">{{Infobox officeholder
| honorific_prefix = ဇေယျကျော်ထင် ဝဏ္ဏကျော်ထင်&lt;br/&gt;အကယ်ဒမီ&lt;br/&gt; ဗိုလ်မှူး
| name        =ဗကို
| native_name =ဗိုလ်ဗကို
| image       =BoBaKo.gif
| alt         = 
| caption     = 
|order = 
|majority = 
|predecessor2 = 
|successor2   =  
|party =
| birth_name  =ဗကို
| birth_date  ={{birth date|၁၉၁၉|၁၂|၁၁}}
| birth_place = မန္တလေးမြို့၊ [[ဗြိတိသျှဘားမား]]
| death_date  = {{Death date and age|၁၉၈၅|၆|၂၂|၁၉၁၉|၁၂|၁၁}}
| death_place = [[ရန်ကုန်မြို့]] [[မြန်မာနိုင်ငံ]]
| ethnicity = 
| other_names = ဗိုလ်ဗကို
| known_for   = အကယ်ဒမီရ ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်
| occupation  =စစ်မှုထမ်း၊ စာရေးဆရာ၊ သရုပ်ဆောင်၊ ရုပ်ရှင် ဒါရိုက်တာ၊ တက္ကသိုလ်ကထိက
| parents =ဦးသန့် + ဒေါ်တင့်
| spouse =ဒေါ်ခင်ကြည်(မြန်မာ့အသံ)
| children =နှစ်ယောက် 
| alma_mater =[[ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်]]၊&lt;br/&gt;အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ [[ယေးလ်တက္ကသိုလ်]]  
| awards =ဇေယျကျော်ထင်ဘွဲ့၊&lt;br/&gt;[[ဝဏ္ဏကျော်ထင်ဘွဲ့]]၊&lt;br/&gt;လွတ်လပ်ရေး မော်ကွန်းဝင် (ဒုတိယဆင့်)&lt;br/&gt;အကယ်ဒမီ
| url = 
}}
ဗိုလ်ဗကို (၁၉၁၉–၁၉၈၅) သည် ဖက်ဆစ်ဂျပန်တော်လှန်ရေးတွင် ပါဝင်ခဲ့သော လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းဝင် (ဒုတိယဆင့်) ရ တော်လှန်ရေးခေါင်းဆောင်တစ်ဦး ဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ အကယ်ဒမီနှစ်ထပ်ကွမ်းရ ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်၊ ဒါရိုက်တာ၊ စာရေးဆရာ၊ ဇာတ်ညွှန်းရေးဆရာ ဖြစ်သည့်အပြင်၊ ဘာသာဗေဒပညာရှင် တက္ကသိုလ်ဆရာတစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။ အသံဩဇာ ပြည့်ဝကောင်းမွန်လွန်းသဖြင့် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်လောကတွင် လူကြီးလူကောင်းဆန်သော ဇာတ်ကောင်နေရာများ၌ အထူးထင်ရှားခဲ့သူ ဖြစ်သည်။

== ကိုယ်ရေးဖြစ်စဉ်နှင့် ပညာရေးဗဟုသုတ ==
ဗိုလ်ဗကို (ခေါ်) အမည်ရင်း ဦးဗကို ကို ၁၉၁၉ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၁၁ ရက် (အချို့မှတ်တမ်းတွင် ဒီဇင်ဘာလ ၁ ရက်) နေ့၌ မန္တလေးမြို့၊ ဈေးချိုပွဲစားတန်း ဒေါင်းရိုရပ်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ ၎င်း၏ အမိအဖအမည်ကို ဦးသန်းနှင့် ဒေါ်တင့် (ဦးသန့်နှင့် ဒေါ်ဝင့် ဟုလည်း အမှတ်အသားရှိ) ဟု သိရှိရပြီး အဖေဖြစ်သူမှာ ကုန်သည်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ငယ်နာမည်များမှာ ငကို၊ ဖိုးကို၊ စိန်ခို ဟု ခေါ်တွင်ခဲ့သည်။
၁၉၃၆ ခုနှစ်တွင် မန္တလေးမြို့ ဝက်စလီယံကျောင်း (Wesleyan High School) မှ ဆယ်တန်း အောင်မြင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်သို့ တက်ရောက်ပညာသင်ကြားခဲ့ရာ ၁၉၄၁ ခုနှစ်တွင် ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူးဘွဲ့ B.A. (Hons.) ကို ပထမအဆင့်ဖြင့် ထူးချွန်စွာ အောင်မြင်ခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဥပဒေဘွဲ့ B.L. (Rgn) ကိုလည်း ဆက်လက်ရရှိခဲ့သည်။ ၁၉၅၃ ခုနှစ်မှ ၁၉၅၅ ခုနှစ်အတွင်း အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသို့ ပညာတော်သင် သွားရောက်ခဲ့ပြီး အမေရိကန်ထိပ်တန်း ယေးလ်တက္ကသိုလ် (Yale University) မှ ဘာသာဗေဒဆိုင်ရာ မဟာဝိဇ္ဇာဘွဲ့ M.A. (Yale) ကို ဆွတ်ခူးရရှိခဲ့သည်။

== စစ်မှုထမ်းခြင်းနှင့် နိုင်ငံ့တာဝန်များ ==
၁၉၄၁ ခုနှစ်တွင် ဗမာ့လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော် (BIA) သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး လွတ်လပ်ရေးကြိုးပမ်းမှုကာလနှင့် ဖက်ဆစ်ဂျပန်တော်လှန်ရေးတွင် တက်ကြွစွာ ပါဝင်ခဲ့သည်။ တပ်မတော်တွင် ဗိုလ်မှူးအဆင့်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး အထူးသဖြင့် စိတ်ဓာတ်စစ်ဆင်ရေးနှင့် ဝါဒဖြန့်ချိရေးကဏ္ဍများကို တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၉ ခုနှစ်မှ ၁၁၅၂ ခုနှစ်အတွင်း တပ်မတော်အသံလွှင့်ဟောပြောချက်များကို ကိုယ်တိုင် အသံလွှင့်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၁ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်မှူးရာထူးဖြင့် တပ်မတော်မှ အငြိမ်းစားယူခဲ့သည်။
နိုင်ငံတော်မှ ၎င်း၏ စွမ်းဆောင်ချက်များကြောင့် ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဇေယျကျော်ထင်ဘွဲ့ နှင့် ဝဏ္ဏကျော်ထင်ဘွဲ့ များကို ချီးမြှင့်အပ်နှင်းခဲ့ပြီး၊ ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် လွတ်လပ်ရေးကြိုးပမ်းမှု အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းဝင် (ဒုတိယဆင့်) ကို ထပ်မံရရှိခဲ့သည်။
၁၉၅၃ ခုနှစ်မှ ၁၉၅၉ ခုနှစ်အထိ စာပေဗိမာန်၌ တွဲဖက်စာတည်း၊ ပြန်ကြားရေးအထူးအရာရှိ၊ သုတေသနမှူးနှင့် အရောင်းဌာနမှူးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၌ ကျင်းပသော ရုပ်ရှင်ပွဲတော်နှင့် အိန္ဒိယသမ္မတနိုင်ငံတွင် ပြုလုပ်သော ယူနက်စကို (UNESCO) သက်ကြီးစာပေတတ်မြောက်ရေး အစည်းအဝေးများသို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။

== အနုပညာနှင့် ရုပ်ရှင်လုပ်ငန်း ==
ဗိုလ်ဗကိုသည် ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ ဟောလီးဝုဒ် (Hollywood) မှ ပထမဆုံး လာရောက်ရိုက်ကူးသည့် ပထမဆုံးသော မြင်ကွင်းကျယ် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားကြီး ဖြစ်သည့် &quot;လူထုအောင်သံ&quot; တွင် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ရင်း ရုပ်ရှင်လောကသို့ အရှိန်အဝါကြီးစွာ စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ &quot;လူထုအောင်သံ&quot; ဇာတ်ကားကို ဝန်ကြီးချုပ်ဦးနုက ရေးသားခြင်းဖြစ်ပြီး ကျောင်းသုံးစာအုပ်ထဲ၌လည်း ပြဋ္ဌာန်းခဲ့ဖူးကာ အမေရိကန်ဒါရိုက်တာ George Seit 2 (Jn) က ရိုက်ကူးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် ၎င်းသည် &quot;ကျွန်မအနုပညာသည်&quot; ဇာတ်ကားတွင် ကြည်ကြည်ဌေးနှင့် တွဲဖက်၍ ခေါင်းဆောင်မင်းသားအဖြစ် စတင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
၎င်းသည် သရုပ်ဆောင်အဖြစ်သာမက ဇာတ်ညွှန်းရေးဆရာ၊ ဒါရိုက်တာအဖြစ်ပါ အောင်မြင်ခဲ့ရာ၊ ၁၉၆၃ ခုနှစ်တွင် &quot;မရွှေချော&quot;၊ ၁၉၆၄ ခုနှစ်တွင် &quot;ရမ္မက်&quot;၊ ၁၉၆၅ ခုနှစ်တွင် &quot;ငါးပွင့်တခိုင်&quot; ရုပ်ရှင်ကားများ၌ ဇာတ်ညွှန်းရေးဆရာအဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ ဗိုလ်ဗကိုသည် လူကြီးလူကောင်း ဇာတ်ကောင်နေရာများတွင် သရုပ်ဆောင်ရင်း မိမိကိုယ်တိုင် ဒါရိုက်တာအဖြစ် ဖန်တီး၍ ဇော်လွင်၊ သီသီတို့နှင့် ရိုက်ကူးခဲ့သော &quot;ရွှေတောင်မော်တိုက်ပွဲ&quot; ဇာတ်ကားမှာလည်း အထူးလူကြိုက်များ အောင်မြင်ခဲ့သည်။
၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဝတ္ထု သိန်းဖေမြင့်၊ ဒါရိုက်တာ သက်လယ် ရိုက်ကူးသော &quot;သီတာပြုံး&quot; ဇာတ်ကားဖြင့် အကောင်းဆုံးအမျိုးသားဇာတ်ပို့ အကယ်ဒမီဆုကို လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၁ ခုနှစ်တွင် ဒါရိုက်တာ အေဝမ်းမောင်လှမျိုး ရိုက်ကူးသော &quot;တကွေ့တကမ္ဘာ&quot; ဇာတ်ကားဖြင့် ဒုတိယမြောက် အကယ်ဒမီဆုကိုလည်းကောင်း ဆွတ်ခူးခဲ့သည်။ ဗိုလ်ဗကိုသည် အသံဩဇာ အလွန်ပြည့်ဝကောင်းမွန်လွန်းသဖြင့် ၎င်း၏အသံနောက်ခံဖြင့် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားအဖွင့် စာတန်းထိုးရသည့်အထိ ပရိသတ်က အသိအမှတ်ပြုရသည်။ ထိုသို့ အသံနောက်ခံဖြင့် စာတန်းထိုးခဲ့သော အထင်ရှားဆုံး ဇာတ်ကားမှာ &quot;ဗန်တိုလူလေးနှင့်သူဇာ&quot; ဖြစ်သည်။ အထက်တန်းကျကျ စကားပြောဆိုရမည့် ဇာတ်ကောင်နေရာမျိုး၌ ဗိုလ်ဗကို၏ အသံသာ အလိုက်ဖက်ဆုံး ဖြစ်သည်။
၁၉၇၆ ခုနှစ်မှစ၍ မြန်မာနိုင်ငံရုပ်ရှင်ကောင်စီ စည်းရုံးရေးကော်မတီ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌတာဝန်ကို နှစ်ရှည်လများ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

== စာပေနှင့် ပညာရေးကဏ္ဍ ==
ဗိုလ်ဗကိုသည် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်၊ မန္တလေးတက္ကသိုလ်၊ ပုသိမ်ကောလိပ်၊ မော်လမြိုင်ကောလိပ်တို့တွင် ပြင်ပစာစစ်မှူးအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် မြန်မာစာဌာနတွင် ဘာသာဗေဒဆရာ အဖြစ်လည်းကောင်း သင်ကြားပို့ချခဲ့သည်။
စာရေးဆရာအဖြစ်လည်း လုံးချင်းစာအုပ်ပေါင်း ၂၂ အုပ် ရေးသားပြုစုခဲ့သည်။ ဗိုလ်ဗကို၊ မန္တလေးယဉ်သန့်၊ ရွှေမန်းဇေယျ ကလောင်အမည်များဖြင့် ရေးသားခဲ့ပြီး၊ ၁၉၆၆ ခုနှစ်တွင် ဗမာ့ရှခြောင်စာပေဖြန့်ချိရေးမှ ထုတ်ဝေသော &quot;ကင်ဆာရောဂါအောင်နိုင်ရေး&quot; စာအုပ်မှာ ပထမဆုံး စာပေလက်ရာဖြစ်သည်။ သွေးသောက်၊ ပေဖူးလွှာ၊ ရှုမဝ၊ မြဝတီ၊ ငွေတာရီ၊ စာပေဗိမာန်မဂ္ဂဇင်းတို့တွင် စာပေဆောင်းပါးများစွာ ရေးသားခဲ့သည်။ ၎င်း၏ ဘာသာပြန်နှင့် အထွေထွေဗဟုသုတစာအုပ်များ အလွန်ထင်ရှားသည်။
အထူးသဖြင့် ၎င်း၏ အမေရိကန်နိုင်ငံ ယေးလ်တက္ကသိုလ်တွင် မဟာဝိဇ္ဇာဘွဲ့ ယူရန် ပညာတော်သင်သွားခဲ့သည့် ၁၉၅၃ မှ ၁၉၅၅ ကာလအတွင်း အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ လူနေမှုဓလေ့စရိုက်များ၊ အထင်ကရနေရာများ၊ ယေးလ်တက္ကသိုလ်၏ ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံနှင့် ပညာရေးစနစ်များ၊ နိုင်ငံတကာကျောင်းသားများ၏ ဓလေ့စရိုက်နှင့် ဘာသာဗေဒဆိုင်ရာ သိမှတ်ဖွယ်ရာများကို မြန်မာစာဖတ်ပရိသတ်နှင့် ကျောင်းသားလူငယ်များ လေ့လာနိုင်ရန် မျှဝေခဲ့သည့် &quot;ယေးလ်တက္ကသိုလ်ခရီးသည်&quot; စာအုပ်မှာ အလွန်တန်ဖိုးရှိလှသည်။ ယင်းစာအုပ်တွင် ပင်တဂွန်စစ်ရုံးချုပ်၊ လင်ကွန်းမြူစီယံနှင့် ကျောင်းဆောင်အဆောက်အဦးများ၏ မှတ်တမ်းဓာတ်ပုံများ ပါဝင်ပြီး၊ နောက်ဆုံး၌ ရှာဖွေဖတ်ရှုသင့်သည့် စာအုပ်များစာရင်းကို ရည်ညွှန်းအဖြစ် ထည့်သွင်းထားသည်။

== ရေးသားပြုစုခဲ့သော စာအုပ်များစာရင်း ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:left; width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#efefef; text-align:center;&quot;
! စဉ် !! စာအုပ်အမည် !! ထုတ်ဝေသည့်နှစ် !! မှတ်ချက်
|-
| ၁ || [[တရုတ်ပြည်သစ်ခရီး]] || ၁၉၅၉ || 
|-
| ၂ || ဘကြီးရွှန်း || ၁၉၅၉ || 
|-
| ၃ || ဟဲမင်းဝေး-အီး လက်ရွေးစင်စာပဒေသာ || ၁၉၆၀ || 
|-
| ၄ || ယေးလ်တက္ကသိုလ် ခရီးသည် || ၁၉၆၀ || ထင်ရှားသော ခရီးသွားပညာရပ်ဆိုင်ရာမှတ်တမ်း
|-
| ၅ || ဘယ်လိုလူလဲ || ၁၉၆၀ || ဗိုလ်ခင်မောင်လေး အတ္ထုပ္ပတ္တိ
|-
| ၆ || မရွှေချော || ၁၉၆၂ || 
|-
| ၇ || မာနနှင့် လူသား || ၁၉၆၃ || ဟယ်လင်ဂျူနီယာဒီအက်စ်
|-
| ၈ || နေနှင့်လူသား || ၁၉၆၃ || 
|-
| ၉ || ပညာသိပ္ပံစက်မှုနှင့် လုပ်ငန်းယဉ်ကျေးမှု || ၁၉၆၄ || 
|-
| ၁၀ || လူသုံးအနုမြူ || ၁၉၆၄ || 
|-
| ၁၁ || ကဗျာသစ်ဆရာ ကားလ်ဆင်းဗတ် || ၁၉၆၅ || 
|-
| ၁၂ || စက်မှုလက်မှု တိုးတက်ရေး || ၁၉၆၅ || 
|-
| ၁၃ || ရုပ်ရှင်မြို့တော် || ၁၉၆၅ || ဟောလီးဝုဒ်၏ ငွေရောင်ပိတ်ကား
|-
| ၁၄ || ဒုံးပျံဝိဇ္ဇာ || ၁၉၆၅ || 
|-
| ၁၅ || သမ္မတတဦး၏ အမွေအနှစ် || ၁၉၆၅ || 
|-
| ၁၆ || အာကာသလုပ်ငန်း || ၁၉၆၅ || 
|-
| ၁၇ || ကုလသမဂ္ဂ၏ ကမ္ဘာ့ဉာဏ်ဗိမာန် || ၁၉၆၆ || 
|-
| ၁၈ || ပြည်သူ့စာရေးဆရာမကြီး မပုလဲ || ၁၉၆၆ || ပါးလ်ဘတ် (Pearl S. Buck)
|-
| ၁၉ || မျိုးရိုးဇာတိနှင့် လူ့သဘာဝ || ၁၉၆၆ || 
|-
| ၂၀ || ကင်ဆာရောဂါ အောင်နိုင်ရေး || ၁၉၆၇ || (၁၉၆၆ ဟုလည်း အမှတ်အသားရှိ) ပထမဆုံးစာပေလက်ရာ
|-
| ၂၁ || မြေပြောသော ပုံပြင် || ၁၉၆၇ || 
|-
| ၂၂ || [[ပီမိုးနင်း]] ဘဝနှင့်စာပေ || ၁၉၇၃ || 
|}

== ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သော ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ==
ဗိုလ်ဗကို ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည့် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများကို လက်လှမ်းမီသမျှ စုဆောင်းရရှိသမျှ အပြည့်အစုံမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:left; width:100%;&quot;
|- style=&quot;background:#efefef; text-align:center;&quot;
! စဉ် !! ဇာတ်ကားအမည် !! ထုတ်ဝေသည့်နှစ် !! မှတ်ချက်
|-
| ၁ || [[လူထုအောင်သံ (ရုပ်ရှင်)|လူထုအောင်သံ]] || ၁၉၅၈ || ပထမဆုံးပါဝင်သည့် မြင်ကွင်းကျယ်ဇာတ်ကားကြီး
|-
| ၂ || ကျွန်မအနုပညာသည် || - || ကြည်ကြည်ဌေးနှင့် တွဲဖက်ခေါင်းဆောင်မင်းသားအဖြစ် စတင်သရုပ်ဆောင်
|-
| ၃ || သီတာပြုံး || ၁၉၇၀ || အကောင်းဆုံးအမျိုးသားဇာတ်ပို့ဆု (အကယ်ဒမီ)
|-
| ၄ || တကွေ့တကမ္ဘာ || ၁၉၇၁ || ဒုတိယမြောက် အကယ်ဒမီဆု
|-
| ၅ || တမိုးသောက်သော် || - || 
|-
| ၆ || [[သူရဲကောင်းလေးများ (ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား)|သူရဲကောင်းလေးများ]] || ၁၉၈၁ || 
|-
| ၇ || ချိုးဖြူ || - || 
|-
| ၈ || မိုးနဲ့မျက်ရည် || - || 
|-
| ၉ || သစ္စာမဏ္ဍိုင် || - || 
|-
| ၁၀ || တိမ်လွှာမို့မို့လွင် || - || 
|-
| ၁၁ || ဗိုလ်အောင်ဇေယျ || - || 
|-
| ၁၂ || တရားတစ်ဖက်ဓားတစ်လက် || - || 
|-
| ၁၃ || မမေ့တဲ့နိုင်အောင် || - || 
|-
| ၁၄ || ရမ္မက် || ၁၉၆၄ || ဇာတ်ညွှန်းအဖြစ်ပါ ပါဝင်ဆောင်ရွက်
|-
| ၁၅ || သူရချစ်ညို || - || 
|-
| ၁၆ || ချစ်ပါသည်ဆိုသော်လည်း || - || 
|-
| ၁၇ || ဓမ္မသတ် || - || 
|-
| ၁၈ || သွေးနှင့်ချွေးနှင့်ရင်းသည့်မြေ || - || 
|-
| ၁၉ || နှင်းပျောက်တဲ့နွေ || - || 
|-
| ၂၀ || ဆောင်းအိပ်မက် || - || 
|-
| ၂၁ || မေတ္တာနဲ့သစ္စာ || - || 
|-
| ၂၂ || မုန္းသည္ၿပဳံးသည္ခ်စ္ရပါသည္ || - || 
|-
| ၂၃ || အဖြူရောင်နှလုံးသား || - || 
|-
| ၂၄ || လွမ်းရတဲ့အဖြစ်ကလေးတွေ || - || 
|-
| ၂၅ || မလှချင် || - || 
|-
| ၂၆ || ကျွန်မချစ်သူသူ့အကြောင်း || - || 
|-
| ၂၇ || နေ့နဲ့လနဲ့တစ်လှည့်စီ || - || 
|-
| ၂၈ || အိရွှေစင် || - || 
|-
| ၂၉ || ဆောင်းကလျာ || - || 
|-
| ၃၀ || မောင့်လပြည့်ဝန်း || - || 
|-
| ၃၁ || ဒဿဂီရိအသည်း || - || 
|-
| ၃၂ || ချစ်လွန်းတင် || - || 
|-
| ၃၃ || မောမြေမြင့်ကိုသစ္စာဆိုမယ် || - || 
|-
| ၃၄ || ထိုက် || - || 
|-
|造型 ၃၅ || ရွှေနွယ်ရိုး || - || 
|-
| ၃၆ || မမေ့ဆယ်ကမ္ဘာ || - || 
|-
| ၃၇ || ကျောက်မဲအကျဉ်းသား || - || 
|-
| ၃၈ || ရွှေတောင်မော်တိုက်ပွဲ || - || ကိုယ်တိုင်ဒါရိုက်တာအဖြစ်ပါ ရိုက်ကူး
|-
| ၃၉ || စိတ်နဲ့မာယာ || - || 
|-
| ၄၀ || လွမ်းစေတီနှင့်မာယာရှင် || - || 
|}


== ဘဝနိဂုံး ==
ဗိုလ်ဗကိုသည် မြန်မာ့အသံတွင် &quot;မြို့ရပ်တစ်ခွင် လှည့်လည်စဉ်&quot; ကဏ္ဍနှင့် အခြားအနုပညာလုပ်ငန်းများကို လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြီး၊ မြန်မာ့အသံ မြန်မာပိုင်းအစီအစဉ် အသံလွှင့်ကြေညာသူ ဒေါ်ခင်ခင်ကြည် (ကက်သရင်း) နှင့် အိမ်ထောင်ပြုခဲ့သည်။ ဗိုလ်ဗကို ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီးဖြစ်သူ ဒေါ်ခင်ခင်ကြည် (ဒေါ်ခင်ကြည် - မြန်မာ့အသံ) နှင့်အတူ သမီးနှစ်ဦးဖြစ်သော မခင်မေမေကို၊ မခင်နီနီကို တို့ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။
စာရေးဆရာ၊ ရုပ်ရှင်ဒါရိုက်တာမင်းသားနှင့် ဇာတ်ညွှန်းရေးဆရာအဖြစ် ထင်ရှားခဲ့သူ ဗိုလ်ဗကိုသည် ၁၉၈၅ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၂၂ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့ ရန်ကုန်ဆေးရုံကြီး၌ အသက် ၆၆ နှစ်အရွယ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့လေသည်။

== ရည်ညွှန်းကိုးကား ==
&lt;references /&gt;
မြန်မာနိုင်ငံ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝက်ဘ်ဆိုက် (https://www.moi.gov.mm/npe/?q=news/1/06/2016/id-42847)
ဗိုလ်ဗကို ကိုယ်တိုင်ရေး &quot;ယေးလ်တက္ကသိုလ် ခရီးသည်&quot; စာအုပ် နောက်ခံသမိုင်းကြောင်းနှင့် မိတ်ဆက်။
စာပေဗိမာန်ထုတ် စာဆိုတော်များ အတ္ထုပ္ပတ္တိနှင့် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်သမိုင်းအကျဉ်းချုပ်။

== ကိုးကား ==
{{reflist|
&lt;ref&gt;{{cite book|editor=ပြန်ကြားရေးနှင့် ပြည်သူ့ ဆက်ဆံရေး ဦးစီးဌာန စာတည်းအဖွဲ့|publisher=ရွှေဟင်္သာ စာအုပ်တိုက်|date= စက်တင်ဘာ ၂၀၀၈|edition=ပထမအကြိမ်|title=နှစ်ဆယ်ရာစု မြန်မာ စာရေးဆရာများနှင့် စာစုစာရင်း|volume=ပဉ္စမတွဲ}}&lt;/ref&gt;
}}

{{DEFAULTSORT:ဗကို၊ ဗိုလ်}}
{{Lifetime|၁၉၁၉|၁၉၈၅}}
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ]]
[[ကဏ္ဍ:လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းဝင်များ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆုရှင်များ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ]]</text>
      <sha1>ky0bsvw1j2m8thcbqfjdad5zknch16q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10342</id>
    <revision>
      <id>1043112</id>
      <parentid>1025930</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T03:42:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zawzawaungthwin</username>
        <id>100038</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန (နေပြည်တော်)</comment>
      <origin>1043112</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20178" sha1="9t5hdl7l967ljuu7bdhr3wj9bugi68x" xml:space="preserve">{{Infobox အစိုးရအဖွဲ့အစည်း
|agency_name     = ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန
|nativename   = Ministry of Construction
|type   = ဝန်ကြီးဌာန
|seal            = Ministry of Construction Seal.svg
|seal_width      = 
|seal_caption    = ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန၏ အမှတ်တံဆိပ်
|picture         = Union Minister office of Ministry of Construction.jpg
|picture_width   = 
|picture_caption = ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန (နေပြည်တော်)
|formed          = {{start date and age|1972}}
|preceding1      = ပြည်သူ့လုပ်ငန်းဌာန
|preceding2      = ပြည်သူ့လုပ်ငန်းနှင့် အိမ်ရာဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန
|jurisdiction    = {{flagicon|Burma}}[[မြန်မာနိုင်ငံ]]
|headquarters    = ရုံးအမှတ် (၁၁)၊ သုခမိန်လမ်း၊ [[နေပြည်တော်]]
|latd = 19.807709
|longd = 96.128324
|employees       = 
|budget          = 
|minister1_name  = [[မျိုးသန့်|ဦး​မျိုးသန့်]]
|deputyminister1_name  =
|deputyminister2_name  = 
|child1_agency   = လမ်းဦးစီးဌာန
|child2_agency   = မြို့ရွာနှင့်အိုးအိမ်ဖွံ့ဖြိုးရေးဦးစီးဌာန
|website         =  {{URL|http://www.construction.gov.mm/}}
}}

မြန်မာနိုင်ငံရှိ [[ဝန်ကြီးဌာနများ]]တွင် [[ဆောက်လုပ်ရေး]]နှင့် ပတ်သက်၍ '''ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန''' (Ministry of Construction) ထားရှိသည်။ ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနသည် လမ်းများကို အသစ်ဖောက်လုပ်ခြင်း၊ လက်ရှိလမ်းများကို အဆင့်ဆင့် တိုးတက်ပြုပြင် ထိန်းသိမ်းခြင်း၊ တံတားများကို အသစ် တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် တည်ဆောက်ပြီး တံတားများကို ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းခြင်း၊ ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာနမှ အပ်ငွေ စနစ်ဖြင့် လုပ်ငန်းအပ်နှံသော လေယာဉ်ကွင်းများကို တည်ဆောက်၊ ပြုပြင်၊ ထိန်းသိမ်းခြင်း၊ အခြားဝန်ကြီးဌာန အသီးသီးမှ အပ်နှံသည့်လုပ်ငန်းများကို အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်ပေးခြင်း စသည်တို့ကို တာဝန်ယူဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် နိုင်ငံတကာနှင့် ဆက်သွယ်မည့် လမ်းများ ဖြစ်သော [[အာဆီယံ]] လမ်းမကြီးများ၊ အာရှလမ်းမကြီးများ၊ မဟာမဲခေါင်ဒေသလမ်းမကြီးများ၊ အိန္ဒိယ-မြန်မာ-ထိုင်းသုံးနိုင်ငံ ဆက်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းများစသည့် လမ်းမကြီးများအား နိုင်ငံတကာအဆင့်မှီ လမ်းမကြီများဖြစ်ရန် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။

==သမိုင်းကြောင်း==

=== ပြည်သူ့လုပ်ငန်းဌာနများ၏ သမိုင်းကြောင်း ===
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပြည်သူ့လုပ်ငန်းဆိုင်ရာဌာနများကို ၁၈၈၈ ခုနှစ်တွင် ပြည်သူ့လုပ်ငန်းဌာန (Public Works Department - P.W.D) ကို စတင်ဖွဲ့စည်းခြင်းဖြင့် စတင်ခဲ့သည်။ ယင်းဌာနတွင် အဆောက်အဦနှင့် လမ်းဌာနခွဲနှင့် ဆည်မြောင်းဌာနခွဲတို့ ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၁၉၂၂ ခုနှစ်တွင် အဆောက်အဦနှင့် လမ်းဌာနခွဲကို ဒိုင်အာခီအစိုးရက လွှဲပြောင်းယူခဲ့သည်။

ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီး ပြီးဆုံးပြီးနောက် ပြန်လည်ထူထောင်ရေးလုပ်ငန်းများအတွက် ပြည်သူ့လုပ်ငန်းဌာနကို ခရိုင်နှင့်မြို့နယ်အဆင့်အထိ တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ၁၉၅၁ ခုနှစ်တွင် ပြည်သူ့အိုးအိမ်ပြန်လည်ထူထောင်ရေးနှင့် မြို့ရွာစည်ပင်ရေးအဖွဲ့ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး၊ ပြည်သူ့လုပ်ငန်းဌာနမှ အဆောက်အအုံလုပ်ငန်းများကို လွှဲပြောင်းယူခဲ့သည်။ ထိုသို့ လွှဲပြောင်းယူခဲ့ပြီးနောက် ပြည်သူ့လုပ်ငန်းဌာနတွင် လမ်းလုပ်ငန်းများသာ ကျန်ရှိခဲ့သည့်အတွက် ၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် လမ်းလုပ်ငန်းဌာန (Highways Department) ဟု အမည်ပြောင်းလဲ၍ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ထိုနှစ်တွင်ပင် လုပ်ငန်းများ ပီပြင်စွာ ဆောင်ရွက်နိုင်ရေးအတွက် အိမ်ရာဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာနကို ဖွဲ့စည်းဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

=== ပြည်သူ့လုပ်ငန်းနှင့်အိမ်ရာဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ===
၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် လမ်းလုပ်ငန်းဌာနတွင် ကျန်ရှိသည့် လျှပ်စစ်နှင့်စက်မှုအင်ဂျင်နီယာဌာနနှင့် သန့်ရှင်းရေးအင်ဂျင်နီနီယာဌာနများကို ပြည်သူ့အိုးအိမ်ပြန်လည်ထူထောင်ရေးနှင့် မြို့ရွာစည်ပင်ရေးအဖွဲ့နှင့် ပေါင်းစည်း၍ ဝန်ကြီးဌာနအမည်ကို ပြည်သူ့လုပ်ငန်းနှင့်အိမ်ရာဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဟု ပြောင်းလဲခေါ်တွင်ခဲ့သည်။ 

=== ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန (၁၉၇၂-လက်ရှိ) ===
နောက်ပိုင်းတွင် ၁၉၇၂ ခုနှစ် တော်လှန်ရေးကောင်စီ ကြေညာချက်အမှတ် (၉၇) အရ ပြည်သူ့လုပ်ငန်းနှင့် အိမ်ရာဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာနကို ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာနအဖြစ် ပြုပြင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ|url=https://construction.gov.mm//|access-date=21 May 2022|archive-date=16 May 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220516212018/https://construction.gov.mm/}}&lt;/ref&gt;

==ဖွဲ့စည်းပုံ==
ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန၏ လက်အောက်တွင် ဦးစီးဌာနများ ထပ်မံခွဲထားသည်။ 
# လမ်းဦးစီးဌာန
# တံတားဦးစီးဌာန
# အဆောက်အဦဦးစီးဌာန
# မြို့ပြနှင့် အိမ်ရာဖွံ့ဖြိုးရေး ဦးစီးဌာန တို့ဖြစ်သည်။

==လုပ်ငန်းတာဝန်များ==
ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန သည် အောက်ဖော်ပြပါ လုပ်ငန်းတာဝန်များအား စီမံချက် ချမှတ်၍ ရည်မှန်းချက် ပြီးမြောက်အောင်မြင်စွာ ဆောက်ရွက်ရန် လက်အောက်ရှိ အဖွဲ့အစည်းများကို ကြီးကြပ်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
* နိုင်ငံတော်မှချမှတ်ထားသည့် လုပ်ငန်းတာဝန်များကို အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်ခြင်း၊
* လမ်းပန်းဆက်သွယ်မှု လုံခြုံချောမွေ့စေရေးအတွက် လမ်းနှင့်တံတားများအား စီမံကိန်းများ ချမှတ်ဆောင်ရွက်ခြင်း၊
* တည်ဆောက်ပြီးသော လမ်းနှင့်တံတားများအား ပြင်ဆင်ထိန်းသိမ်းခြင်း၊
* အခြားသော ဝန်ကြီးဌာနများက လုပ်ငန်းအပ်နှံသည့် လေယာဉ်ကွင်းများ၊ စက်ရုံ၊ အလုပ်ရုံများ အပါအဝင် ပညာရေး၊ကျန်းမာရေးစသည့် နိုင်ငံပိုင် အဆောက်အဦများကို တည်ဆောက်ပြုပြင် မွမ်းမံထိမ်းသိမ်းခြင်း၊
* မြို့ပြနှင့်ဒေသစီမံကိန်းများ ရေးဆွဲဆောင်ရွက်ခြင်း၊
* လူနေမှုအဆင့်အတန်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မြင့်မားရေးအတွက် မြို့သစ်များ တိုးချဲ့ တည်ဆောက်ခြင်း၊ ရပ်ကွက်သစ်များ တည်ဆောက်ခြင်း၊
* ပြည်သူများနှင့် ဝန်ထမ်းများ နေထိုင်ရေးကို တဖက်တလမ်းမှ အခက်အခဲ ဖြေရှင်းပေးနိုင်ရန် အိမ်ရာစီမံကိန်းများ ရေးဆွဲဆောင်ရွက်ခြင်း၊
* နိုင်ငံပိုင် အဆောက်အအုံများ တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းခြင်း၊
* နိုင်ငံတော် တိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးရေးအတွက် ချမှတ်ထားသော လမ်းညွှန်မှုများနှင့် မူဝါဒများအရ တည်ဆောက်ရေးလုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်ခြင်း၊

==ရည်ရွယ်ချက်==
* နိုင်ငံတကာဆက်သွယ်မှုလမ်းကြောင်းများအား အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများထက် မနိမ့်ကျစေရန်၊စီးပွားရေးဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုအတွက် အဓိကကုန်သွယ်မှုလမ်းကြောင်းများ ဖြစ်စေရန်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး၊ ပြည်နယ်အသီးသီးကို ဆက်သွယ်ထားသည့် ပြည်ထောင်စုလမ်းများပေါ်ရှိလမ်း၊ တံတားများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာစေရန်၊
* ၂၀၁၅ ခုနှစ် အာဆီယံစီးပွားရေးအသိုက်အမြုံ(Asean Economic Community) စတင်ချိန်တွင် အာဆီယံပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးများ၏ (၁၉၉၉) ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ အဘောတူလက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည့် စာချုပ်အရ အာဆီယံလမ်းမကြီးများကို စံနှုန်းသတ်မှတ်ချက်နှင့်အညီ Class III (၂ လမ်းသွား ကတ္တရာလမ်း) အဆင့် ရောက်ရှိအောင် ဆောင်ရွက်ရန်၊
* နိုင်ငံတကာဆက်သွယ်သည့် လမ်းများဖြစ်သည့် အာရှလမ်းမကြီးများ (Asia Highway)၊ မဟာမဲခေါင်ဒေသလမ်းမကြီးများ (GMS)၊ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်ထိစပ်နိုင်ငံများ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးလမ်းမကြီးများ(BIMSTEC)၊ အိန္ဒိယ-မြန်မာ-ထိုင်း (၃)နိုင်ငံဖြတ်လမ်းမကြီးနှင့် အဓိကပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီးများကို Class lll ၂၄’ အကျယ် ကတ္တရာကွန်ကရစ်လမ်း(သို့) ကွန်ကရစ်လမ်းအဆင့် ဆောင်ရွက်သွားရန်၊
* ဆင်းရဲနွမ်းပါးမှုလျော့ချရေးအတွက် ကျေးလက်နှင့်မြို့ပြဆက်သွယ်သည့် လမ်းများကို အနည်းဆုံး ရာသီမရွေးသွားလာနိုင်သည့် ကျောက်ချောလမ်းအဆင့်၊ မြို့ချင်းဆက်လမ်းများကို အနည်းဆုံး ၁၂’ အကျယ် ကတ္တရာလမ်းအဆင့် တည်ဆောက်နိုင်ရေးနှင့် တံတားများကို အမြဲတမ်းသံကူကွန်ကရစ်တံတားများ အဖြစ်အဆင့်မြှင့်တင်ဆောင်ရွက်သွားရန်၊


== ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးများ ==

{| class=&quot;wikitable&quot;
!စဉ်
!အမည်
!တာဝန်စတင်
!တာဝန်ပြီးဆုံး
!ရက်​ပေါင်း
!အစိုးရ
!ခန့်အပ်သူ
|-
|၁။
|'''ဦးရွှေလေး'''
|၂ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://my.wikisource.org/wiki/%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%BA%E1%80%85%E1%80%AE%E1%80%99%E1%80%B6%E1%80%A1%E1%80%AF%E1%80%95%E1%80%BA%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%AF%E1%80%95%E1%80%BA%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%80%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%85%E1%80%AE_%E1%80%A1%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%94%E1%80%B7%E1%80%BA%E1%80%A1%E1%80%99%E1%80%BE%E1%80%90%E1%80%BA_%E1%81%89/%E1%81%82%E1%81%80%E1%81%82%E1%81%81|title=ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း|publisher=Wikisource|access-date=2025-05-31}}&lt;/ref&gt;
|၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၂
|
|
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |၂။
| rowspan=&quot;3&quot; |'''ဦး[[မျိုးသန့်]]'''
|၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၂
|၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ 
|
|မင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ
|နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ
|-
|၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆
|
|ဦးညိုစောအစိုးရ
|အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ
|-
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/81583|access-date=2026-04-11|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt;
|''ယနေ့အထိ''
|{{Age in years and days|2026|4|10}}
|ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ
|ဦးမင်းအောင်လှိုင်
|}

=== ဒုတိယဝန်ကြီး ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!စဉ်
!အမည်
! colspan=&quot;2&quot; |တာဝန်သက်တမ်း
!
!ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး
!အစိုးရအဖွဲ့
!ခန့်အပ်သူ
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |
| rowspan=&quot;3&quot; |'''ဦး[[မျိုးမြင့်]]'''
|၂၅ ဧပြီ ၂၀၂၅
|၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅
|
|ဦးမျိုးသန့်
|[[အိမ်စောင့်အစိုးရ (၂၀၂၁)|မင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]]
|နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ
|-
|၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://myawady.net.mm/node/73278|title=ဒုတိယဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးအပ်ခြင်း|publisher=Myawaddy Webportal|accessdate=22 August 2025}}&lt;/ref&gt;
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆
|
|ဦးမျိုးသန့်
|[[ဦးညိုစောအစိုးရ]]
|အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ
|-
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ဒုတိယဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/81613|access-date=2026-04-11|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt;
|''ယနေ့အထိ''
|{{Age in years and days|2026|4|10}}
|ဦးမျိုးသန့်
|[[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]]
|ဦးမင်းအောင်လှိုင်
|}


==ကိုးကား==
{{Reflist}}

== ပြင်ပလင့်ခ်များ ==
*{{Official|http://www.construction.gov.mm/}}
{{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}}{{မြန်မာနိုင်ငံ}}
{{DEFAULTSORT:ဆ}}

[[Category:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးဌာနများ]]</text>
      <sha1>9t5hdl7l967ljuu7bdhr3wj9bugi68x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မုံရွာခရိုင်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10456</id>
    <revision>
      <id>1043041</id>
      <parentid>797656</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T13:07:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043041</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15277" sha1="9u56r9sk03ipnpe1lpc41nq7bcc30hl" xml:space="preserve">{{Infobox district
|name         = မုံရွာခရိုင်
|pushpin_map           = မြန်မာနိုင်ငံ
|pushpin_label_position =left
|pushpin_map_caption    =
|settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]]
|image_skyline =
|image_map = Monywa district in Sagaing region.svg
|map_caption = စစ်ကိုင်းတိုင်းအတွင်းတည်​နေရာ
|subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]]
|subdivision_name = {{flag|Burma}}
|subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|တိုင်းဒေသကြီး]]
|subdivision_name1 = {{flag|စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး}}
|subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်ပေါင်း]]
|subdivision_name2 = ၄
|subdivision_type3 = မြို့တော်
|subdivision_name3 = [[မုံရွာမြို့]]
|unit_pref = Imperial
|area_total_km2 = 
|population = ၇၅၇,၃၅၈
|population_as_of = ၂၀၁၄
|population_footnotes = 
|population_density_km2 = auto
|coordinates_display = inline,title
|coordinates_region = MM
|latNS = N
|latd = 22
|latm = 07
|lats =
|longEW = E
|longd = 95
|longm = 08
|longs = 
|timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]]
|utc_offset = +6:30
|elevation_footnotes    = 
|elevation_m            =
|elevation_ft           =
|website                = 
|footnotes              = 
}}
'''မုံရွာခရိုင်''' ({{lang-en|Monywa District}}) သည် [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]ရှိ ခရိုင်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ခရိုင်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ [[မုံရွာမြို့]]ဖြစ်သည်။
==ပါဝင်သောမြို့နယ်များ==
[[File:Monywa district.svg|thumb|မုံရွာခရိုင်မြို့နယ်များ
{{legend|#E31A1C|မုံရွာမြို့နယ်}}
{{legend|#0000FF|ဘုတလင်မြို့နယ်}}
{{legend|#33a02c|အရာတော်မြို့နယ်}}
{{legend|#1f78b4|ချောင်းဦးမြို့နယ်}}]]

မုံရွာခရိုင်တွင် ပါဝင်သည့် မြို့နယ်များနှင့် မြို့များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
*[[မုံရွာမြို့နယ်]]
**[[မုံရွာမြို့]]
*[[ဘုတလင်မြို့နယ်]]
**[[ဘုတလင်မြို့]]
*[[အရာတော်မြို့နယ်]]
**[[အရာတော်မြို့]]
*[[ချောင်းဦးမြို့နယ်]]
**[[ချောင်းဦးမြို့]]
==သမိုင်း​ကြောင်း==
ရှေးမြန်မာဘုရင်များ လက်ထက်က စစ်သားများ၊ စစ်သူရဲကောင်းများ အလွန်ထွက်သဖြင့် စစ်သားခရိုင် ဟူ၍လည်ကောင်း၊ အောက်ချင်းတွင်းခရိုင် ခေါ်ဆိုပြီး [[ကုန်းဘောင်ခေတ်]] မြန်မာ့တပ်မတော်၏ အမာခံ ဒေသကြီး တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် [[ပထမ အင်္ဂလိပ် - မြန်မာစစ်]] (၁၈၂၄-၁၈၂၆) တွင်ထင်ရှားခဲ့သော စစ်သူကြီး [[မဟာဗန္ဓုလ]]သည် အောက်ချင်းတွင်းခရိုင် အလုံတိုက်နယ် ငပယင်းရွာ ဇာတိဖြစ်သည်။ အောက်ချင်းတွင်းခရိုင်မှ ဒေသခံများအား ရွှေနန်းတော် လက်ဝဲဝင်း၊ လက်ယာဝင်း စသည့် ကိုယ်ရံတော် တပ်ဖွဲ့များနှင့် ဘုရင့် လှေတပ်တော်၊ ဖောင်တော် များတွင် အမှုထမ်းရန် ပုံမှန်စေလွှတ်ရကြောင်း ကုန်းဘောင်ခေတ် မှတ်တမ်းများအရ သိရသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင်မူ မုံရွာခရိုင်သည် စစ်ကိုင်းတိုင်း ဒေသကြီး၏ အဓိက ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးနှင့် ကုန်ထုတ်လုပ်မှု အချက်အချာ ဒေသကြီး ဖြစ်လျက်ရှိသည်။ စစ်ကိုင်းတိုင်း​​ဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့သည် မုံရွာခရိုင်တွင် အ​ခြေစိုက်သည်။
=== ခရိုင်ရုံးစိုက်ရာမြို့ ===
[[မုံရွာမြို့]]မှာ ခရိုင်ရုံးစိုက်ရာမြို့ဖြစ်ပြီး ဒေသတွင်း အဓိက အချက်အချာမြို့ကြီး ဖြစ်ရုံမက စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးတခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့လည်း ဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံးမြို့ကြီးများတွင်လည်း ပါဝင်ပြီး ၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်း​ခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ (၂၄၄,၁၄၄)ဦးရှိသည်။
==ပထဝီဝင်အနေအထား==
===တည်နေရာနှင့် အကျယ်အဝန်း===
မုံရွာခရိုင်သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး တောင်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ ချင်းတွင်းမြစ်ဝှမ်း အောက်ပိုင်းဒေသဖြစ်သည်။
===နယ်နိမိတ်===
မုံရွာခရိုင်၏ အရှေ့ဘက်တွင် [[ရွှေဘိုခရိုင်]]နှင့် [[စစ်ကိုင်းခရိုင်]]၊ တောင်ဘက်တွင် စစ်ကိုင်းခရိုင်၊ အနောက်ဘက်တွင် [[ယင်းမာပင်ခရိုင်]]၊ မကွေးတိုင်းမှ [[ပခုက္ကူခရိုင်]]၊ မြောက်ဘက်တွင် [[ရေဦးခရိုင်]]တို့ တည်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;monywa&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.sagaingregion.gov.mm/index.php/2021-09-27-12-34-06/2021-09-27-12-28-02|title=မုံရွာခရိုင်|access-date=21 January 2023|archive-date=21 January 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230121131811/https://www.sagaingregion.gov.mm/index.php/2021-09-27-12-34-06/2021-09-27-12-28-02|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 
===မြေမျက်နှာသွင်ပြင်===
မုံရွာခရိုင်၏ မြေမျက်နှာသွင်ပြင်မှာ မြေပြန့်၊ တောင်ကုန်း၊ ချိုင့်ဝှမ်းများ ရောနှောနေသည်။ ချောင်းဦးနှင့် မုံရွာနယ်များတွင် ရေဝင်ရောက်တတ်သည့် မြေနိမ့်ပိုင်းများရှိကာ ချင်းတွင်းမြစ်ရေကြီးချိန်တွင် ထိုနေရာများသို့ ရေဝင်ရောက်တတ်ပြီး မြေဩဇာကောင်းမွန်ပါသည်။
===ရေဆင်း===
[[ချင်းတွင်းမြစ်]]သည် ခရိုင်၏အနောက်ဘက်တွင် နယ်နိမိတ်အဖြစ် စီးဆင်းနေသည်။ ခရိုင်အတွင်း မြစ်၊ ချောင်းများ နည်းပါးပြီး စတဲချောင်း၊ ကံပြားချောင်း၊ လှည်းပြစ်ချောင်း၊ ဘူးခါးချောင်း၊ ကန်နီချောင်း တို့ စီးဆင်းနေသည်။ [[မူးမြစ်]]သည် အရာတော်မြို့နယ်၏ အရှေ့ဘက်တွင် ရွှေဘိုခရိုင်နှင့် နယ်နိမိတ်အဖြစ် စီးဆင်းနေသည်။
==လူဦးရေ==
[[၂၀၁၄ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံသန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ မုံရွာခရိုင်၏ လူဦးရေမှာ (၇၅၇,၃၅၈)ဦးဖြစ်သည်။ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးတွင် လူဦးရေ တတိယမြောက်အများဆုံး ခရိုင်ဖြစ်သည်။ မုံရွာခရိုင်တွင် မြို့ပြနေလူဦးရေ (၂၄၄,၁၄၄)ဦးဖြစ်ကာ မြို့ပြနေလူဦးရေမှာ ၃၂.၂ ရာခိုင်နှုန်းဖြစ်သည်။ မုံရွာမြို့နယ်သည် လူဦးရေအများဆုံးဖြစ်ကာ ချောင်းဦးမြို့နယ်သည် လူဦးရေအနည်းဆုံးဖြစ်သည်။ မုံရွာခရိုင်တွင်နေထိုင်ကြသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများတွင် ဗမာလူမျိုးများ အများဆုံးနေထိုင်ကြသည်။ ထို့နောက် ရှမ်း၊ချင်း၊ကရင်နှင့် ကချင်လူမျိုးများ အစဉ်လိုက်များပြားစွာနေကြသည်။ ကိုးကွယ်မှုအနေဖြင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကို အများဆုံး ကိုးကွယ်ကာ ခရစ်ယာန်၊ အစ္စလာမ်၊ ဟိန္ဒူနှင့် အခြားကိုးကွယ်သူဦးရေမှာ အစဉ်လိုက်များပြားသည်။ ခရိုင်အတွင်း အခြားသော နိုင်ငံခြားလူမျိုးနွယ်ဝင်များဖြစ်သည့် အိန္ဒိယ၊တရုတ်၊ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်၊ပါကစ္စတန်နှင့် အခြားစသည့်လူမျိုးများလည်း နေထိုင်ကြသည်။
{{Historical populations
|footnote    = 
|source      = ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း&lt;ref name=&quot;census-2014&quot;&gt;{{cite book|title=သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|publisher=လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန|location=နေပြည်တော်|date=မေ ၂၀၁၅|series=၂၀၁၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့် အိမ်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|volume=အတွဲ-၂|pages=၅၂|url=https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view}}&lt;/ref&gt;
|၂၀၁၄ | 757358
}}
==စီးပွားရေး==
မုံရွာခရိုင်သည် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ကောင်းမွန်ပြီး စီးပွားရေးကောင်းမွန်သော ဒေသဖြစ်သည်။ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး အထက်နှင့်အောက်ဆုံစည်းရာလည်းဖြစ်သည်။ စိုက်ပျိုးရေး၊ ရောင်းဝယ်ရေး၊ ကြိုးကျစ်လုပ်ငန်း၊ ထန်းခေါက်တောင်းယက်လုပ်ငန်း၊ ယက်ကန်းလုပ်ငန်း၊ ချည်ထိုးလုပ်ငန်း၊ ထန်းလျက်၊ သနပ်ခါး၊ ပဲအမျိုးမျိုး၊ ဆန်စပါး၊ ဆီထွက်သီးနှံများကို ရန်ကုန်၊ မန္တလေး၊ ရွှေဘို အစရှိသည့် မြို့ကြီးများသို့ တင်ပို့သည်။
==လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး==
မုံရွာမြို့တွင် [[မုံရွာလေဆိပ်|လေယာဉ်ကွင်း]]ရှိသည်။ ခရိုင်အတွင်း ရထားလမ်းများလည်းရှိသည်။ မုံရွာခရိုင်သည် ကုန်းကြောင်း၊ ရေကြောင်း၊ လေကြောင်းလမ်းများ ဆုံစည်းရာဒေသဖြစ်သည်။ မုံရွာမြို့နယ်မှ ချင်းတွင်းတံတား (မုံရွာ)ကိုဖြတ်၍ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး အထက်ပိုင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအောက်ပိုင်းသို့လည်းကောင်း၊ ချောင်းဦးမြို့နယ်မှ [[ဆင်ဖြူရှင်တံတား(ချောင်းဦး)|ဆင်ဖြူရှင်တံတား]]ကိုဖြတ်၍ မကွေးတိုင်းသို့လည်းကောင်း၊ မန္တလေး-မုံရွာလမ်းမှ မန္တလေးတိုင်းသို့လည်းကောင်း လွယ်ကူစွာသွားလာနိုင်သည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{စစ်ကိုင်းတိုင်း}}
[[Category:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>9u56r9sk03ipnpe1lpc41nq7bcc30hl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ပေါင်းတည်မြို့</title>
    <ns>0</ns>
    <id>13453</id>
    <revision>
      <id>1043037</id>
      <parentid>1042822</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T12:16:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>THPAI</username>
        <id>145482</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1043037</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7015" sha1="n34191d82z0aj623wtync7vu6t1os2b" xml:space="preserve">
[[File:Welcome sign of Paungde.jpg | thumb | upright=1.2 | ပေါင်းတည်မြို့အဝင် ဆိုင်းဘုတ်]]

'''ပေါင်းတည်မြို့'''သည် ရန်ကုန်-ပြည် အဝေးပြေးကားလမ်းနှင့်ရထားလမ်းပေါ်တွင်တည်ရှိသည်။ မြောက်လဒ်တီကျု ၁၈ ဒီဂရီ ၂၈ မိနစ် မှ ၇၂ မိနစ်အကြား အေ့ရှလောင်ဂျီကျု ၉၅ ဒီဂရီ ၂၃ မိနစ်မှ ၁၂မိနစ် ကြားတွင်တည်ရှိသည်။

ပေါင်းတည်မြို့သည် [[နတ်တလင်းခရိုင်]]အတွင်းတွင် တည်ရှိသော ပေါင်းတည်မြို့နယ်၏ ရုံးစိုက်မြို့ ဖြစ်သည်။ ယခင်က ပြည်ခရိုင်တွင် ပါဝင်သည်။ ရန်ကုန်-ပြည် မီးရထားလမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိ၍ [[ရန်ကုန်မြို့]] မှ ၁၄၃မိုင်ကွာဝေးပြီးလျှင် [[ပြည်မြို့]]နှင့် ၃၆ မိုင် ကွာဝေးသည်။ ရန်ကုန်-ပြည် ကားလမ်းလည်း ပေါင်းတည်မြို့ကို ဖြတ်၍ ဖောက်လုပ်ထားသည်။ 

ပေါင်းတည်မြို့နယ်တွင် ကျေးရွာပေါင်း ၂၅၈ ရွာပါဝင်သည်။ ပေါင်းတည်မြို့နယ်သည် ၃၇၉ စတုရန်းမိုင် ကျယ်ဝန်းသည်။ ပြည်ခရိုင်အတွင်းတွင် ပြည်မြို့နောက် အစည်ကားဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ [[လူဦးရေ]] ၂၀၂၃/၁၀/ အရ ၂၆၃၇၈ ယောက် ရှိသည်။ 

စစ်မဖြစ်မီက လူကြီးထောင် အဖြစ် အသုံးပြုခဲ့သော ပေါင်တည်ထောင်ကို စစ်ပြီးကာလနောက်၌ လည်း လူကြီးထောင်အဖြစ် ဆက်လက် အသုံးပြလျက်ရှိသည်။

[[File:Paungde Railway Station.jpg|thumb|Paungde Railway Station]]

ပေါင်းတည်မြို့သည် ကားလမ်း၊ ရထားလမ်းတို့ ဖြတ်သန်းရာ မြို့ ဖြစ်သဖြင့် အရောင်းအဝယ်ကောင်းသည်။ ပေါင်းတည်မြို့နယ်၏ အဓိကလုပ်ငန်းမှာ [[ဆန်စပါး]]လုပ်ငန်း နှင့် [[ရာသီချိန် အသီးအနှံစိုက်ပျိုးခြင်း လုပ်ငန်း]] တို့ ဖြစ်သည်။ 

ပေါင်းတည်မြို့အထွက် ရန်ကုန်-ပြည် လမ်းမကြီးပေါ်ရှိ [[မင်းလက်ျာသီရိ စေတီတော်|မင်းလက်ျာသီရိ]] နှင့် [[မင်းလက်ဝဲသီရိ စေတီတော်|မင်းလက်ဝဲသီရိ]] ဘုရားကြီး နှစ်ဆူသည် မြို့၏ ကျက်သရေဆောင် တန်ခိုးကြီးဘုရားများ ဖြစ်သည်။ 

မင်းလက်ျာသီရိဘုရားအတွင်း သီးသန့် [[ဂန္ဓကုဋိ]]၌ [[မြတ်စွာဘုရား]]၏ စွယ်တော်ပွားတစ်ဆူ သီတင်းသုံးတော်မူသည်။ စွယ်တော်ရောက်သည့် ၁၂၅၉ ခုနှစ်  [[တော်သလင်း]] လဆန်း ၁၃ ရက်နေ့မှ အစပြု၍ နှစ်စဉ် တော်သလင်းလတိုင်း [[မြတ်စွယ်တော်]] ကန်တော့ခံ လှည့်လည်ပွဲ ကျင်းပရာ၊ အလွန်စည်ကား သိုက်မြိုက်သဖြင့် အထူး မီးရထားများပင် စီစဉ်ပေးရလေသည်။
ပေါင်းတည်မြို့နယ်တွင် မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးတွင် ဘယ်ဒေသမှ မရှိသော ရွာအမည်ရှိသည်။ ရွာအမည်ကား မြေနံ့သာရွာ ဖြစ်သည် ရနံ့သင်းသောမြေဟု အဓိပ္ပာယ် ရလေသည်။ &lt;ref&gt;မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ (၆)၊ စာမျက်နှာ (၄၆၀)&lt;/ref&gt;

== ကျော်ကြားထင်ရှား ==

* ပေါင်းတည်မြို့နယ်တွင် နာမည်ကြီးသော ဒေသထွက်လက်ဆောင်မှာ ယောက်ကျားကြီးငါးပိရည် (နတ္တလင်းနှင့်အတူ) ဖြစ်သည်။ 
* မိုးညအိပ်မက်မြူဇာတ်ကားသည်တက္ကသိုလ်ဘုန်းနိုင်၏ဝတ္ထုကိုအ​ခြေခံ၍ရိုက်ကူးထား​သောဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး​ပေါင်းတည်မြို့ကိုအ​ခြေခံ၍ရိုက်ကူးထား​သောဇာတ်ကားနှင့်​​ရေသားထား​သောဝတ္ထုဖြစ်သည်။

== အထင်ကရ ပေါင်းတည်မြို့ ဇာတိများ ==

* ဂီတပညာရှင် [[ရဲလွင် (မဇ္ဈိမလှိုင်း)|ကိုရဲလွင် (မဇ္ဈိမလှိုင်း)]] သည် ပေါင်းတည်မြို့တွင် ၁၉၄၇ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ 
* ဆရာကြီး​သော်တာ​ဆွေသည်​​ပေါင်းတည်မြို့နယ်၊ကြို့ပင်ရွာတွင်​မွေးဖွားခဲ့သည်။

== ကိုးကား ==
{{reflist}}{{ပေါင်းတည်မြို့နယ်}}{{ပဲခူးတိုင်း}}
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]]
[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့များ]]</text>
      <sha1>n34191d82z0aj623wtync7vu6t1os2b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043038</id>
      <parentid>1043037</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T12:18:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>THPAI</username>
        <id>145482</id>
      </contributor>
      <origin>1043038</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7053" sha1="a41vrvvdf87g86l8e967z328usczq3g" xml:space="preserve">
[[File:Welcome sign of Paungde.jpg | thumb | upright=1.2 | ပေါင်းတည်မြို့အဝင် ဆိုင်းဘုတ်]]

'''ပေါင်းတည်မြို့'''သည် ရန်ကုန်-ပြည် အဝေးပြေးကားလမ်းနှင့်ရထားလမ်းပေါ်တွင်တည်ရှိသည်။ မြောက်လဒ်တီကျု ၁၈ ဒီဂရီ ၂၈ မိနစ် မှ ၇၂ မိနစ်အကြား အေ့ရှလောင်ဂျီကျု ၉၅ ဒီဂရီ ၂၃ မိနစ်မှ ၁၂မိနစ် ကြားတွင်တည်ရှိသည်။

ပေါင်းတည်မြို့သည် [[နတ်တလင်းခရိုင်]]အတွင်းတွင် တည်ရှိသော ပေါင်းတည်မြို့နယ်၏ ရုံးစိုက်မြို့ ဖြစ်သည်။ ယခင်က ပြည်ခရိုင်တွင် ပါဝင်သည်။ ရန်ကုန်-ပြည် မီးရထားလမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိ၍ [[ရန်ကုန်မြို့]] မှ ၁၄၃မိုင်ကွာဝေးပြီးလျှင် [[ပြည်မြို့]]နှင့် ၃၆ မိုင် ကွာဝေးသည်။ ရန်ကုန်-ပြည် ကားလမ်းလည်း ပေါင်းတည်မြို့ကို ဖြတ်၍ ဖောက်လုပ်ထားသည်။ 

ပေါင်းတည်မြို့နယ်တွင် ကျေးရွာပေါင်း ၂၅၈ ရွာပါဝင်သည်။ ပေါင်းတည်မြို့နယ်သည် ၃၇၉ စတုရန်းမိုင် ကျယ်ဝန်းသည်။ ပြည်ခရိုင်အတွင်းတွင် ပြည်မြို့နောက် အစည်ကားဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ [[လူဦးရေ]] ၂၀၂၃/၁၀/ အရ ၂၆၃၇၈ ယောက် ရှိသည်။ 

စစ်မဖြစ်မီက လူကြီးထောင် အဖြစ် အသုံးပြုခဲ့သော ပေါင်တည်ထောင်ကို စစ်ပြီးကာလနောက်၌ လည်း လူကြီးထောင်အဖြစ် ဆက်လက် အသုံးပြလျက်ရှိသည်။

[[File:Paungde Railway Station.jpg|thumb|Paungde Railway Station]]

ပေါင်းတည်မြို့သည် ကားလမ်း၊ ရထားလမ်းတို့ ဖြတ်သန်းရာ မြို့ ဖြစ်သဖြင့် အရောင်းအဝယ်ကောင်းသည်။ ပေါင်းတည်မြို့နယ်၏ အဓိကလုပ်ငန်းမှာ [[ဆန်စပါး]]လုပ်ငန်း နှင့် [[ရာသီချိန် အသီးအနှံစိုက်ပျိုးခြင်း လုပ်ငန်း]] တို့ ဖြစ်သည်။ 

ပေါင်းတည်မြို့အထွက် ရန်ကုန်-ပြည် လမ်းမကြီးပေါ်ရှိ [[မင်းလက်ျာသီရိ စေတီတော်|မင်းလက်ျာသီရိ]] နှင့် [[မင်းလက်ဝဲသီရိ စေတီတော်|မင်းလက်ဝဲသီရိ]] ဘုရားကြီး နှစ်ဆူသည် မြို့၏ ကျက်သရေဆောင် တန်ခိုးကြီးဘုရားများ ဖြစ်သည်။ 

[[File:Paungde.jpg|thumb|Paungde ]]

မင်းလက်ျာသီရိဘုရားအတွင်း သီးသန့် [[ဂန္ဓကုဋိ]]၌ [[မြတ်စွာဘုရား]]၏ စွယ်တော်ပွားတစ်ဆူ သီတင်းသုံးတော်မူသည်။ စွယ်တော်ရောက်သည့် ၁၂၅၉ ခုနှစ်  [[တော်သလင်း]] လဆန်း ၁၃ ရက်နေ့မှ အစပြု၍ နှစ်စဉ် တော်သလင်းလတိုင်း [[မြတ်စွယ်တော်]] ကန်တော့ခံ လှည့်လည်ပွဲ ကျင်းပရာ၊ အလွန်စည်ကား သိုက်မြိုက်သဖြင့် အထူး မီးရထားများပင် စီစဉ်ပေးရလေသည်။
ပေါင်းတည်မြို့နယ်တွင် မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးတွင် ဘယ်ဒေသမှ မရှိသော ရွာအမည်ရှိသည်။ ရွာအမည်ကား မြေနံ့သာရွာ ဖြစ်သည် ရနံ့သင်းသောမြေဟု အဓိပ္ပာယ် ရလေသည်။ &lt;ref&gt;မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ (၆)၊ စာမျက်နှာ (၄၆၀)&lt;/ref&gt;

== ကျော်ကြားထင်ရှား ==

* ပေါင်းတည်မြို့နယ်တွင် နာမည်ကြီးသော ဒေသထွက်လက်ဆောင်မှာ ယောက်ကျားကြီးငါးပိရည် (နတ္တလင်းနှင့်အတူ) ဖြစ်သည်။ 
* မိုးညအိပ်မက်မြူဇာတ်ကားသည်တက္ကသိုလ်ဘုန်းနိုင်၏ဝတ္ထုကိုအ​ခြေခံ၍ရိုက်ကူးထား​သောဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး​ပေါင်းတည်မြို့ကိုအ​ခြေခံ၍ရိုက်ကူးထား​သောဇာတ်ကားနှင့်​​ရေသားထား​သောဝတ္ထုဖြစ်သည်။

== အထင်ကရ ပေါင်းတည်မြို့ ဇာတိများ ==

* ဂီတပညာရှင် [[ရဲလွင် (မဇ္ဈိမလှိုင်း)|ကိုရဲလွင် (မဇ္ဈိမလှိုင်း)]] သည် ပေါင်းတည်မြို့တွင် ၁၉၄၇ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ 
* ဆရာကြီး​သော်တာ​ဆွေသည်​​ပေါင်းတည်မြို့နယ်၊ကြို့ပင်ရွာတွင်​မွေးဖွားခဲ့သည်။

== ကိုးကား ==
{{reflist}}{{ပေါင်းတည်မြို့နယ်}}{{ပဲခူးတိုင်း}}
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]]
[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့များ]]</text>
      <sha1>a41vrvvdf87g86l8e967z328usczq3g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043039</id>
      <parentid>1043038</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T12:19:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>THPAI</username>
        <id>145482</id>
      </contributor>
      <origin>1043039</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7186" sha1="axpv1rx7vv5dz0r81lt7uccr54ldiop" xml:space="preserve">
[[File:Welcome sign of Paungde.jpg | thumb | upright=1.2 | ပေါင်းတည်မြို့အဝင် ဆိုင်းဘုတ်]]

'''ပေါင်းတည်မြို့'''သည် ရန်ကုန်-ပြည် အဝေးပြေးကားလမ်းနှင့်ရထားလမ်းပေါ်တွင်တည်ရှိသည်။ မြောက်လဒ်တီကျု ၁၈ ဒီဂရီ ၂၈ မိနစ် မှ ၇၂ မိနစ်အကြား အေ့ရှလောင်ဂျီကျု ၉၅ ဒီဂရီ ၂၃ မိနစ်မှ ၁၂မိနစ် ကြားတွင်တည်ရှိသည်။

ပေါင်းတည်မြို့သည် [[နတ်တလင်းခရိုင်]]အတွင်းတွင် တည်ရှိသော ပေါင်းတည်မြို့နယ်၏ ရုံးစိုက်မြို့ ဖြစ်သည်။ ယခင်က ပြည်ခရိုင်တွင် ပါဝင်သည်။ ရန်ကုန်-ပြည် မီးရထားလမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိ၍ [[ရန်ကုန်မြို့]] မှ ၁၄၃မိုင်ကွာဝေးပြီးလျှင် [[ပြည်မြို့]]နှင့် ၃၆ မိုင် ကွာဝေးသည်။ ရန်ကုန်-ပြည် ကားလမ်းလည်း ပေါင်းတည်မြို့ကို ဖြတ်၍ ဖောက်လုပ်ထားသည်။ 

ပေါင်းတည်မြို့နယ်တွင် ကျေးရွာပေါင်း ၂၅၈ ရွာပါဝင်သည်။ ပေါင်းတည်မြို့နယ်သည် ၃၇၉ စတုရန်းမိုင် ကျယ်ဝန်းသည်။ ပြည်ခရိုင်အတွင်းတွင် ပြည်မြို့နောက် အစည်ကားဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ [[လူဦးရေ]] ၂၀၂၃/၁၀/ အရ ၂၆၃၇၈ ယောက် ရှိသည်။ 

စစ်မဖြစ်မီက လူကြီးထောင် အဖြစ် အသုံးပြုခဲ့သော ပေါင်တည်ထောင်ကို စစ်ပြီးကာလနောက်၌ လည်း လူကြီးထောင်အဖြစ် ဆက်လက် အသုံးပြလျက်ရှိသည်။

[[File:Paungde Railway Station.jpg|thumb|Paungde Railway Station]]

ပေါင်းတည်မြို့သည် ကားလမ်း၊ ရထားလမ်းတို့ ဖြတ်သန်းရာ မြို့ ဖြစ်သဖြင့် အရောင်းအဝယ်ကောင်းသည်။ ပေါင်းတည်မြို့နယ်၏ အဓိကလုပ်ငန်းမှာ [[ဆန်စပါး]]လုပ်ငန်း နှင့် [[ရာသီချိန် အသီးအနှံစိုက်ပျိုးခြင်း လုပ်ငန်း]] တို့ ဖြစ်သည်။ 

ပေါင်းတည်မြို့အထွက် ရန်ကုန်-ပြည် လမ်းမကြီးပေါ်ရှိ [[မင်းလက်ျာသီရိ စေတီတော်|မင်းလက်ျာသီရိ]] နှင့် [[မင်းလက်ဝဲသီရိ စေတီတော်|မင်းလက်ဝဲသီရိ]] ဘုရားကြီး နှစ်ဆူသည် မြို့၏ ကျက်သရေဆောင် တန်ခိုးကြီးဘုရားများ ဖြစ်သည်။ 

[[File:Paungde.jpg|thumb|Paungde ]]

မင်းလက်ျာသီရိဘုရားအတွင်း သီးသန့် [[ဂန္ဓကုဋိ]]၌ [[မြတ်စွာဘုရား]]၏ စွယ်တော်ပွားတစ်ဆူ သီတင်းသုံးတော်မူသည်။ စွယ်တော်ရောက်သည့် ၁၂၅၉ ခုနှစ်  [[တော်သလင်း]] လဆန်း ၁၃ ရက်နေ့မှ အစပြု၍ နှစ်စဉ် တော်သလင်းလတိုင်း [[မြတ်စွယ်တော်]] ကန်တော့ခံ လှည့်လည်ပွဲ ကျင်းပရာ၊ အလွန်စည်ကား သိုက်မြိုက်သဖြင့် အထူး မီးရထားများပင် စီစဉ်ပေးရလေသည်။

[[File:The Statue of General Aung San in Paungde Township (26188).jpg|thumb|The Statue of General Aung San in Paungde Township ]]

ပေါင်းတည်မြို့နယ်တွင် မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးတွင် ဘယ်ဒေသမှ မရှိသော ရွာအမည်ရှိသည်။ ရွာအမည်ကား မြေနံ့သာရွာ ဖြစ်သည် ရနံ့သင်းသောမြေဟု အဓိပ္ပာယ် ရလေသည်။ &lt;ref&gt;မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ (၆)၊ စာမျက်နှာ (၄၆၀)&lt;/ref&gt;

== ကျော်ကြားထင်ရှား ==

* ပေါင်းတည်မြို့နယ်တွင် နာမည်ကြီးသော ဒေသထွက်လက်ဆောင်မှာ ယောက်ကျားကြီးငါးပိရည် (နတ္တလင်းနှင့်အတူ) ဖြစ်သည်။ 
* မိုးညအိပ်မက်မြူဇာတ်ကားသည်တက္ကသိုလ်ဘုန်းနိုင်၏ဝတ္ထုကိုအ​ခြေခံ၍ရိုက်ကူးထား​သောဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး​ပေါင်းတည်မြို့ကိုအ​ခြေခံ၍ရိုက်ကူးထား​သောဇာတ်ကားနှင့်​​ရေသားထား​သောဝတ္ထုဖြစ်သည်။

== အထင်ကရ ပေါင်းတည်မြို့ ဇာတိများ ==

* ဂီတပညာရှင် [[ရဲလွင် (မဇ္ဈိမလှိုင်း)|ကိုရဲလွင် (မဇ္ဈိမလှိုင်း)]] သည် ပေါင်းတည်မြို့တွင် ၁၉၄၇ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ 
* ဆရာကြီး​သော်တာ​ဆွေသည်​​ပေါင်းတည်မြို့နယ်၊ကြို့ပင်ရွာတွင်​မွေးဖွားခဲ့သည်။

== ကိုးကား ==
{{reflist}}{{ပေါင်းတည်မြို့နယ်}}{{ပဲခူးတိုင်း}}
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]]
[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့များ]]</text>
      <sha1>axpv1rx7vv5dz0r81lt7uccr54ldiop</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>လီယွန်နယ် မက်ဆီ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15942</id>
    <revision>
      <id>1043160</id>
      <parentid>1041953</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T11:46:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39863-35</username>
        <id>145628</id>
      </contributor>
      <origin>1043160</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="144756" sha1="g25xv0cpk72tbz6gtkax6rklh5fax9s" xml:space="preserve">{{Infobox ဘောလုံး ကိုယ်ရေးရာဇဝင်
| name = လီယွန်နယ် မက်ဆီ
| playername = မက်ဆီ
| image = Lionel Messi Argentina v Egypt 7 July 2026-112(cropped).jpg
| caption = မက်ဆီဟာ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲမှာ အာဂျင်တီးနားအသင်းအတွက် ကစားပေးနေပါတယ်။
| fullname = Lionel Andrés Messi&lt;ref name=&quot;NameBirthHeight&quot;&gt;{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup Qatar 2022™: List of Players: Argentina |publisher=FIFA |page=1 |date=18 December 2022 |access-date=18 December 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221218195301/https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |archive-date=18 December 2022 |url-status=live}}&lt;/ref&gt;
| birth_date = {{birth date and age|1987|6|24|df=y}}&lt;ref name=&quot;NameBirthHeight&quot; /&gt;
| birth_place = [[:en:Rosario, Santa Fe|Rosario, Santa Fe]], Argentina
| height = ၁.၇၀ မီတာ&lt;ref name=&quot;NameBirthHeight&quot; /&gt;
| position = [[:en:Forward (association football)|ရှေ့တန်း]]
| currentclub = Inter Miami CF
| clubnumber = 10
| youthyears1 = ၁၉၉၂–၁၉၉၅
| youthclubs1 = Grandoli
| youthyears2 = ၁၉၉၅–၂၀၀၀
| youthclubs2 = [[:en:Newell's Old Boys|Newell's Old Boys]]
| youthyears3 = ၂၀၀၀–၂၀၀၃
| youthclubs3 = [[ဘာစီလိုနာ ဘောလုံးအသင်း|ဘာစီလိုနာ]]
| years1 = ၂၀၀၃–၂၀၀၄
| clubs1 = [[:en:FC Barcelona C|ဘာစီလိုနာ စီ]]
| caps1 = ၁၀
| goals1 = ၅
| years2 = ၂၀၀၄–၂၀၀၅
| clubs2 = [[:en:FC Barcelona B|ဘာစီလိုနာ ဘီ]]
| caps2 = ၂၂
| goals2 = ၆
| years3 = ၂၀၀၄–၂၀၂၁
| clubs3 = [[ဘာစီလိုနာ ဘောလုံးအသင်း|ဘာစီလိုနာ]]
| caps3 = ၅၂၀
| goals3 = ၄၇၄
| years4 = ၂၀၂၁–2023
| clubs4 = [[:en:Paris Saint-Germain F.C.|Paris Saint-Germain]]
| caps4 = ၃၉&lt;!-- league games only --&gt;
| goals4 = ၁၃&lt;!-- league games only --&gt;
| nationalyears1 = ၂၀၀၄–၂၀၀၅
| nationalteam1 = [[:en:Argentina national under-20 football team|အာဂျင်တီးနား U20]]
| nationalcaps1 = ၁၈
| nationalgoals1 = ၁၄
| nationalyears2 = ၂၀၀၈
| nationalteam2 = [[:en:Argentina national under-23 football team|အာဂျင်တီးနား U23]]
| nationalcaps2 = ၅{{efn|name=U23|Does not include an [[:en:Non-FIFA international football|unofficial friendly match]] played on 24 May 2008 in Barcelona between Argentina U23 and the [[:en:Catalonia national football team]],&lt;ref&gt;{{cite web |archive-url=https://web.archive.org/web/20080527190720/http://www.elmundo.es/elmundo/2008/05/24/barcelona/1211658712.html|url=https://www.elmundo.es/elmundo/2008/05/24/barcelona/1211658712.html |title=La selección catalana pierde ante Argentina (0–1) en un partido marcado por la política |website=[[:en:El Mundo (Spain)|El Mundo]] |archive-date=27 May 2008 |date=24 May 2008 |url-status=live |language=es}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |archive-url=https://web.archive.org/web/20221225161247/http://hemeroteca.mundodeportivo.com/preview/2008/05/25/pagina-18/1396683/pdf.html|url=http://hemeroteca.mundodeportivo.com/preview/2008/05/25/pagina-18/1396683/pdf.html |title=Fiesta y equilibrio |website=[[:en:Mundo Deportivo|Mundo Deportivo]] |page=18 |archive-date=25 December 2022 |date=25 May 2008 |url-status=live |language=es}}&lt;/ref&gt; as Catalonia is not affiliated with either [[ဖီဖာ]] or [[ယူအီးအက်ဖ်အေ]] as a [[:en:List of men's national association football teams|national member association]]and is therefore not allowed to participate in official competitions.&lt;ref&gt;{{cite web |last=Hawkey |first=Ian |title=Catalonia and Basque Country reignite call for independent national football identities |url=https://www.telegraph.co.uk/sport/football/teams/spain/10541466/Catalonia-and-Basque-Country-reignite-call-for-independent-national-football-identities.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220112080144/https://www.telegraph.co.uk/sport/football/teams/spain/10541466/Catalonia-and-Basque-Country-reignite-call-for-independent-national-football-identities.html |archive-date=12 January 2022 |url-access=subscription |url-status=live |website=[[:en:The Daily Telegraph]] |date=30 December 2013 |access-date=28 December 2022 }}&lt;/ref&gt;}}
| nationalgoals2 = ၂
| nationalyears3 = ၂၀၀၅–2025
| nationalteam3 = [[အာဂျင်တီးနား အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း|အာဂျင်တီးနား]]
| nationalcaps3 = ၁၇၂
| nationalgoals3 = [[:en:List of international goals scored by Lionel Messi|၉၈]]
| club-update = 18:20, 13 November 2022 (UTC)
| nationalteam-update = 19:05, 18 December 2022 (UTC)
| medaltemplates-title = အောင်မြင်မှုများ
| medaltemplates = 
| module = 
}}
{{Infobox person
| embed = no
| signature = File:Firma de Lionel Messi.svg 
| signature_alt = လီယွန်နယ် မက်ဆီ၏ ထိုးမြဲလက်မှတ်
}}

'''လီယွန်နယ် အင်ဒရေ မက်ဆီ'''သည် [[အာဂျင်တီးနား]]နိုင်ငံ့လက်ရွေးစင် [[ဘောလုံးကစားခြင်း|ဘောလုံးသမား]]တစ်ဦး ဖြစ်ပြီး ယခုလက်ရှိတွင် မီယာမီ နှင့် အာဂျင်တီးနား အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း|အာဂျင်တီးနားနိုင်ငံ အသင်း တို့တွင် ရှေ့တန်း ညာတောင်ပံနှင့် ကွင်းလယ်တိုက်စစ် ကစားသမား အဖြစ် ကစားနေသူတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ မက်ဆီ ကို ၁၉၈၇ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၄ ရက်တွင် အာဂျင်တီးနားနိုင်ငံ ရိုဆာရီယိုမြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ သူ၏ မျိုးဆက်တွင်သာမက သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင်ပါ အကောင်းဆုံးသော ဘောလုံးသမား တစ်ယောက်အဖြစ် အများကသတ်မှတ်ကြသည်။ သူ၏ ကစားဟန်နှင့် စွမ်းရည်တို့မှာ အာဂျင်တီးနား ဘောလုံးအကျော်အမော် [[မာရာဒိုနာ]] ကိုပင် ယှဉ်နိုင်ပြီး မာရာဒိုနာ ကိုယ်တိုင်က သူ့နေရာကို ဆက်ခံမည့်သူတစ်ဦးဟု ဖော်ထုတ်ပြောဆိုခဲ့သည်။ ရွှေဘောလုံးဆု 8 ကြိမ်နှင့် ဥရောပ ရွှေဖိနပ်ဆု ခြောက်ကြိမ်လည်း ရရှိထားသည်။ အလိမ်အခေါက်စွမ်းရည် ပြိုင်ဘက်ကင်း ထူးချွန်၍ ဖန်တီးမှုစွမ်းရည်၊ ဂိုးသွင်းစွမ်းရည် အင်မတန် ကောင်းမွန်သောကြောင့် အခြားကမ္ဘာမှလာသော ဂြိုဟ်သားဟုပင် အများစုက တင်စားကြသည်။

လက်ရှိတွင် အင်တာ မိုင်ယာမီ အသင်းနှင့် အာဂျင်တီးနား လက်ရွေးစင်အသင်း နှစ်သင်းစလုံး၏ အသင်းခေါင်းဆောင်ဖြစ်သည်။

မက်ဆီကို ဘောလုံးသမိုင်းတစ်လျှောက် အကောင်းဆုံး ကစားသမားများထဲမှ တစ်ဦးအဖြစ် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် သတ်မှတ်ကြသည်။

သူရရှိခဲ့သော တစ်ကိုယ်ရည်ဆုများမှာ—

Ballon d'Or ၈ ကြိမ်
European Golden Shoe ၆ ကြိမ်
ဖီဖာ ကမ္ဘာ့အကောင်းဆုံး အမျိုးသားဘောလုံးသမား ၈ ကြိမ်

စသည့် စံချိန်များ ပါဝင်သည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် IFFHS မှ &quot;သမိုင်းတစ်လျှောက် အကောင်းဆုံး အမျိုးသား ဘောလုံးသမား&quot; အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

မက်ဆီသည် ပရော်ဖက်ရှင်နယ် ဘောလုံးသမိုင်းတွင် အသင်းလိုက် ချန်ပီယံဖလား အများဆုံး ရရှိထားသော ကစားသမား ဖြစ်ပြီး တရားဝင်ဖလား ၄၆ လုံး ရရှိထားသည်။

သူ၏ အရေးပါသော စံချိန်များတွင်

ပြက္ခဒိန်တစ်နှစ်အတွင်း ဂိုးအများဆုံး (၉၁ ဂိုး)
အသင်းတစ်သင်းတည်းအတွက် ဂိုးအများဆုံး (ဘာစီလိုနာအတွက် ၆၇၂ ဂိုး)
လာလီဂါသမိုင်းတွင် ဂိုးအများဆုံး (၄၇၄ ဂိုး)
ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲတွင် ဂိုးအများဆုံး
နိုင်ငံတကာပွဲများတွင် Assist အများဆုံး

တို့ ပါဝင်သည်။

ကလပ်နှင့် နိုင်ငံအသင်းအတွက် စုစုပေါင်း

ဂိုး ၉၁၀ ကျော်
Assist ၄၁၀ ကျော်

ပြုလုပ်ထားပြီး Goal Contribution (ဂိုး + Assist) စုစုပေါင်း ၁,၃၂၀ ကျော်ဖြင့် ဘောလုံးသမိုင်းတွင် အမြင့်ဆုံး စံချိန်တင်ထားသည်။

== ကစားသမားဘဝ ==

=== ဘာစီလိုနာတွင် စတင်ခြင်း ===
မက်ဆီ၏ မိသားစုဘက်တွင် ကက်တလိုနီးယားဒေသ၌ ဆွေမျိုးများရှိနေသဖြင့် ၂၀၀၀ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် သူအသက် ၁၃ နှစ်အရွယ်၌ ဘာစီလိုနာအသင်းနှင့် စမ်းသပ်ကစားရန် စီစဉ်ခဲ့ကြသည်။ ပထမအသင်း၏ ဒါရိုက်တာ ကားလက်စ် ရက်ရှက်စ် (Carles Rexach) သည် သူ့ကို ချက်ချင်း ခေါ်ယူလိုခဲ့သော်လည်း အုပ်ချုပ်ရေးဘုတ်အဖွဲ့က မဆုံးဖြတ်နိုင်သေးပေ။ ထိုအချိန်တွင် ဥရောပကလပ်များအတွက် ထိုကဲ့သို့ အသက်ငယ်သော နိုင်ငံခြားကစားသမားများကို ခေါ်ယူခြင်းသည် အလွန်ထူးဆန်းသောအရာဖြစ်ခဲ့သည်။

ဒီဇင်ဘာ ၁၄ ရက်တွင် ဘာစီလိုနာဘက်မှ သူတို့၏ ကတိကဝတ်ကို သက်သေပြရန် နောက်ဆုံးသတ်မှတ်ချက် (ultimatum) တစ်ခု ထုတ်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ရက်ရှက်စ်သည် စာရွက်မရှိသောကြောင့် စားပွဲခင်း(napkin) ပေါ်တွင် စာချုပ်ကို ရေးသားခဲ့သည်။

၂၀၀၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် မက်ဆီ၏ မိသားစုသည် စပိန်နိုင်ငံ ဘာစီလိုနာမြို့သို့ ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ခဲ့ပြီး ကလပ်၏ ကမ်နူး (Camp Nou) ကစားကွင်းအနီးရှိ တိုက်ခန်းတွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။

စပိန်တွင် ပထမနှစ်အတွင်း မက်ဆီသည် Newell’s အသင်းနှင့်ရှိသော transfer ပြဿနာကြောင့် FC ဘာဆီလိုနာ Infantiles အသင်းနှင့် မကြာခဏ မကစားနိုင်ခဲ့ပေ။ နိုင်ငံခြားသားဖြစ်သောကြောင့် သူ့ကို ခြေစမ်းပွဲများနှင့် ကက်တလန်လိဂ်တွင်သာ အသုံးပြုနိုင်ခဲ့သည်။ ဘောလုံးမကစားရသဖြင့် အသင်းနှင့် အံဝင်ခွင်ကျဖြစ်ရန် ခက်ခဲခဲ့သည်။ သူသည် သဘာဝအားဖြင့် အေးဆေးတိတ်ဆိတ်သူဖြစ်ပြီး အလွန်တိတ်ဆိတ်နေသဖြင့် အသင်းဖော်အချို့က သူသည် စကားမပြောနိုင်သူဟု ထင်ခဲ့ကြသည်။ အိမ်တွင်လည်း မိခင်သည် ရိုဆာရီယိုမြို့သို့ ပြန်သွားပြီး ညီအစ်ကိုများနှင့် ညီမငယ် María Sol တို့နှင့် ခွဲနေခဲ့ရသဖြင့် အိမ်လွမ်းဝေဒနာခံစားခဲ့ရသည်။ သူသည် ဖခင်နှင့်အတူ ဘာစီလိုနာတွင်သာ နေထိုင်ခဲ့သည်။

အသက် ၁၃ နှစ်တွင် မက်ဆီသည် ဘာစီလိုနာ၏ လူငယ်သင်တန်းကျောင်း La Masia သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။

စပိန်တွင် တစ်နှစ်ကြာပြီးနောက် ၂၀၀၂ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီတွင် သူသည် စပိန်ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် (RFEF) တွင် မှတ်ပုံတင်နိုင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက်မှစ၍ ပြိုင်ပွဲအားလုံးတွင် ကစားခွင့်ရလာပြီး Cesc Fàbregas နှင့် Gerard Piqué တို့ကဲ့သို့ အသင်းဖော်များနှင့် ရင်းနှီးလာခဲ့သည်။ ၁၄ နှစ်အရွယ်တွင် ကြီးထွားဟော်မုန်းကုသမှု ပြီးဆုံးပြီးနောက် မက်ဆီသည် ဘာစီလိုနာ၏ အကောင်းဆုံး လူငယ်အသင်း “Baby Dream Team” ၏ အဓိကအဖွဲ့ဝင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။

၂၀၀၂–၀၃ ရာသီတွင် သူသည် FC ဘာဆီလိုနာ Cadete A အတွက် ပြိုင်ပွဲ ၃၀ တွင် ၃၆ ဂိုးသွင်းကာ ထိပ်တန်းဂိုးသွင်းသူဖြစ်ခဲ့ပြီး လိဂ်၊ စပိန်ဖလားနှင့် Copa Catalunya တို့ကို အနိုင်ရသည့် သမိုင်းဝင် treble ကို ရရှိခဲ့သည်။ Copa Catalunya ဖိုင်နယ်တွင် Espanyol ကို ၄–၁ ဖြင့် အနိုင်ရသောပွဲသည် “partido de la máscara” (mask match) ဟု နာမည်ကျော်ခဲ့သည်။ လိဂ်ပွဲတစ်ပွဲတွင် မျက်နှာအရိုးကျိုးထားသော်လည်း သူကို ကာကွယ်မျက်နှာဖုံးတပ်ကာ ကစားခွင့်ပေးခဲ့ပြီး နောက်ဆုံးတွင် မျက်နှာဖုံးကြောင့် အခက်အခဲရှိလာသဖြင့် သူက ချွတ်လိုက်ပြီး ၁၀ မိနစ်အတွင်း ဂိုး ၂ လုံး သွင်းခဲ့သည်။

ရာသီအဆုံးတွင် အာဆင်နယ် အသင်းမှ ကမ်းလှမ်းမှုရရှိခဲ့သော်လည်း သူသည် ဘာစီလိုနာတွင်သာ ဆက်နေခဲ့သည်။

၂၀၀၃–၀၄ ရာသီတွင် မက်ဆီသည် ကလပ်၏ လူငယ်အသင်း ၄ သင်းတွင် ကစားခဲ့သည်။ FC ဘာဆီလိုနာ Juvenil B နှင့် နိုင်ငံတကာ pre-season ပြိုင်ပွဲ ၄ ခုတွင် “player of the tournament” ဆုကို ရရှိခဲ့ပြီး ပွဲတစ်ပွဲသာ ကစားပြီးနောက် FC ဘာဆီလိုနာ Juvenil A သို့ တိုးမြှင့်ခံခဲ့ရသည်။ Juvenil A တွင် လိဂ် ၁၁ ပွဲ၌ ၁၈ ဂိုးသွင်းခဲ့သည်။

အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အနားယူကာလအတွင်း မက်ဆီသည် ပထမအသင်းတွင် လူနည်းနေသောကြောင့် လူငယ်ကစားသမားများထဲမှ အချို့နှင့်အတူ လေ့ကျင့်ရေးတွင် ခေါ်ယူခံခဲ့ရသည်။ Ludovic Giuly က လေ့ကျင့်ရေးအတွင်း မက်ဆီ၏ စွမ်းရည်ကို '''သူက ကျွန်တော်တို့အားလုံးကို ဖျက်ဆီးနိုင်တယ်၊ လူ ၄ ယောက်ကို လှည့်ထွက်ပြီး ဂိုးသွင်းနိုင်တယ်၊ ပထမအသင်းက အဓိက နောက်တန်း ကစားသမားတွေတောင် သူ့ကိုကြောက်နေကြတယ် သူက အခြားဂြိုဟ်ကလာသူလိုပဲ''' ဟု ပြောခဲ့သည်။

အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ်တွင် မက်ဆီသည် ၂၀၀၃ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၁၆ ရက် FC Porto နှင့် ချစ်ကြည်ရေးပွဲတွင် ၇၅ မိနစ်တွင် ဝင်ကစားကာ ပထမအသင်း debut ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ သူ၏ စွမ်းဆောင်ရည်ကြောင့် နည်းပညာအဖွဲ့က အထင်ကြီးခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် သူသည် ဘာဆီလိုနာ B နှင့် ပထမအသင်းတို့တွင် ပုံမှန်လေ့ကျင့်ခွင့်ရခဲ့သည်။ ရော်နယ်ဒင်ဟို က သူ၏ ပထမလေ့ကျင့်မှုအပြီးတွင် အသင်းဖော်များကို '''ဒီ ၁၆ နှစ်သားက ငါထက်တောင် ပိုကောင်းလာမယ်''' ဟု ပြောခဲ့သည်။ သူက မက်ဆီကို '''ညီလေး''' ဟု ခေါ်ခဲ့ပြီး ထိုဆက်ဆံရေးက မက်ဆီ၏ ပထမအသင်းသို့ အလွယ်တကူ ဝင်ရောက်ဖို့ အထောက်အကူပြုခဲ့သည်။

နောက်ပိုင်းတွင် မက်ဆီသည် FC ဘာဆီလိုနာ B နှင့် FC ဘာဆီလိုနာ C တို့တွင်လည်း ကစားခဲ့ပြီး တတိယအသင်းကို တန်းမကျစေရန် ကူညီခဲ့သည်။ သူသည် ၂၀၀၄ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၄ ရက်တွင် ပထမပရော်ဖက်ရှင်နယ်စာချုပ်ကို ချုပ်ဆိုခဲ့ပြီး ၂၀၁၂ အထိ သက်တမ်းရှိကာ ယူရို ၃၀ မီလီယံ buyout clause ပါဝင်ခဲ့သည်။ တစ်လအကြာတွင် ဘာဆီလိုနာ B တွင် debut ကစားခဲ့ပြီး buyout clause ကို အလိုအလျောက် ယူရို ၈၀ မီလီယံအထိ တိုးမြှင့်ခဲ့သည်။

သူသည် ဘာဆီလိုနာ B တွင် ပွဲ ၅ ပွဲကစားခဲ့သော်လည်း ဂိုးမသွင်းနိုင်ခဲ့ပေ။ သူသည် ကိုယ်ခန္ဓာအရ ပြိုင်ဘက်များထက် အားနည်းပြီး အသက်ကြီးသူများနှင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာကြံ့ခိုင်မှုကို တိုးမြှင့်ရန် လေ့ကျင့်ခဲ့သည်။ ရာသီအဆုံးတွင် သူသည် Juvenil B သို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်ကာ လိဂ်အနိုင်ရအောင် ကူညီခဲ့သည်။ သူသည် ရာသီအဆုံးတွင် အသင်း ၅ သင်းအနက် ၄ သင်းအတွက် ဂိုးသွင်းနိုင်ခဲ့ပြီး ပြိုင်ပွဲအားလုံးတွင် စုစုပေါင်း ၃၆ ဂိုး သွင်းနိုင်ခဲ့သည်။

မက်ဆီသည် ၂၀၀၄–၀၅ ရာသီကို ဘာစီလိုနာ B အသင်းအတွက် အဓိကစတင်ကစားသမားအဖြစ် စတင်ခဲ့သော်လည်း အကြီးတန်းအသင်းကစားသမားများ၏ အားပေးတောင်းဆိုမှုကြောင့် နည်းပြ ဖရန့်ခ် ရိုင်ကာ့ဒ် (Frank Rijkaard) က သူ့ကို ပထမအသင်းသို့ တိုးမြှင့်ခဲ့သည်။ သူသည် ၂၀၀၄ ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၁၆ ရက်တွင် အသက် ၁၇ နှစ်အရွယ်၌ ဘာစီလိုနာအသင်းအတွက် လာလီဂါ ပွဲဦးထွက်ကစားခဲ့သည်။ ၂၀၀၅ ခုနှစ် မေ ၁ ရက်တွင် ပထမအကြီးတန်းဂိုးကို သွင်းယူခဲ့ပြီး ထိုအချိန်က ကလပ်သမိုင်းတွင် အသက်အငယ်ဆုံးဂိုးသွင်းသူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထိုအချိန်တွင် သူသည် ဘာစီလိုနာအသင်းအတွက် တရားဝင်ပြိုင်ပွဲတွင် ကစားခဲ့သည့် အသက်အငယ်ဆုံးကစားသမားလည်း ဖြစ်ခဲ့ပြီး ထိုရာသီတွင် အသင်းသည် လိဂ်ချန်ပီယံဆုကို ရရှိခဲ့သည်။

သူ၏ အသက် ၁၈ နှစ်ပြည့်နေ့တွင် မက်ဆီသည် အကြီးတန်းအသင်းကစားသမားအဖြစ် ပထမဆုံးစာချုပ်ကို ချုပ်ဆိုခဲ့ပြီး ၂၀၁၀ အထိ အသင်းတွင် ဆက်ရှိနေစေကာ ယူရို ၁၅၀ မီလီယံ လွတ်မြောက်ကြေး (release clause) ပါဝင်ခဲ့သည်။ သုံးလအကြာတွင် သူ၏ စွမ်းဆောင်ရည်များ ဆက်လက်တိုးတက်လာသဖြင့် စာချုပ်ကို ပြင်ဆင်၍ လစာကို နှစ်ဆတိုးပေးပြီး ၂၀၁၄ အထိ အသင်းတွင် ဆက်ရှိစေခဲ့သည်။ ၂၀၀၅–၀၆ ရာသီအဆုံးတွင် ဘာစီလိုနာသည် လာလီဂါ နှင့် UEFA ချန်ပီယံလိဂ် နှစ်ခုလုံးကို အနိုင်ရခဲ့သည်။

၂၀၀၆–၀၇ ရာသီတွင် မက်ဆီသည် ရီးယဲလ်မက်ဒရစ်နှင့်ပွဲတွင် ပထမဆုံး ဟက်ထရစ် ကို သွင်းယူခဲ့ပြီး El Clásico ပွဲတွင် ၁၂ နှစ်အတွင်း ပထမဆုံး ဟက်ထရစ် သွင်းနိုင်သူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထိုရာသီတွင် Getafe နှင့် Espanyol ကို သွင်းယူခဲ့သော ဂိုးများသည် Diego မာရာဒိုနာ ၏ ၁၉၈၆ ကမ္ဘာ့ဖလား အင်္ဂလန်နှင့်ပွဲတွင် သွင်းယူခဲ့သော ဂိုးနှစ်ဂိုးနှင့် ဆင်တူမှုကြောင့် အာရုံစိုက်ခံခဲ့ရပြီး မက်ဆီနှင့် မာရာဒိုနာကို နှိုင်းယှဉ်ပြောဆိုမှုများ စတင်ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ ဘာစီလိုနာသည် ၂၀၀၆–၀၇ ရာသီကို စုစုပေါင်း ဆုဖလားတစ်ခုသာ (2006 Supercopa de España) ရရှိခဲ့ပြီး ၂၀၀၇–၀၈ ရာသီကို ဆုဖလားမရှိဘဲ အဆုံးသတ်ခဲ့ရာ ရိုင်ကာ့ဒ် ထွက်ခွာသွားခဲ့သည်။

==== '''၂၀၀၈–၂၀၁၂: Pep Guardiola လက်အောက်တွင် အောင်မြင်မှု''' ====
၂၀၀၈–၀၉ ရာသီအစတွင် (နည်းပြသစ်နှင့် ပထမရာသီ) မက်ဆီကို နံပါတ် ၁၀ ဂျာစီပေးအပ်ခဲ့သည်။ အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ သူသည် Guardiola စနစ်၏ အဓိကဗဟိုကစားသမား ဖြစ်လာခဲ့ပြီး ဂိုးသွင်းနှုန်း ပိုမိုမြင့်တက်လာခဲ့သည်။ ထိုရာသီတွင် သူသည် ဂိုး ၃၈ ဂိုးသွင်းခဲ့ပြီး Samuel Eto’o နှင့် Thierry Henry တို့နှင့်အတူ စုစုပေါင်း ၁၀၀ ဂိုးရရှိစေခဲ့သည်။ ထိုသည်ကလပ်သမိုင်းတွင် ထိုအချိန်က စံချိန်တင်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဘာစီလိုနာသည် Copa del Rey၊ လာလီဂါ နှင့် ချန်ပီယံလိဂ် တို့ကို အနိုင်ရပြီး စပိန်ဘောလုံးသမိုင်းတွင် ပထမဆုံး treble ကို ရရှိခဲ့သည်။

၂၀၀၉–၁၀ ရာသီ ပထမပိုင်းတွင် ဘာစီလိုနာသည် Supercopa de España၊ UEFA Super Cup နှင့် ဖီဖာ ကလပ် ကမ္ဘာ့ဖလား တို့ကို အနိုင်ရပြီး sextuple ရရှိသည့် ပထမဆုံးကလပ်ဖြစ်လာခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် ချန်ပီယံလိဂ် ဂိုးသွင်းအများဆုံးကစားသမားဖြစ်လာပြီး အသက်အငယ်ဆုံးလည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် Ballon d'Or၊ ဖီဖာ World Player of the Year နှင့် European Golden Shoe ဆုများကို ရရှိခဲ့သည်။ သူသည် စုစုပေါင်း ၄၇ ဂိုးသွင်းခဲ့ပြီး ရော်နယ်ဒို ၏ ၁၉၉၆–၉၇ စံချိန်ကို တူညီခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၇ နှစ်စာချုပ်အသစ်ကို ၂၀၁၆ အထိ ချုပ်ဆိုခဲ့သည်။

၂၀၁၀–၁၁ ရာသီတွင် ဘာစီလိုနာသည် Supercopa de España၊ ချန်ပီယံလိဂ် နှင့် လာလီဂါ ချန်ပီယံဆုကို တတိယအကြိမ်ဆက်တိုက် ရရှိခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် Ballon d'Or ကို နှစ်ကြိမ်ဆက်တိုက် ရရှိခဲ့ပြီး ချန်ပီယံလိဂ် ဂိုးသွင်းအများဆုံးလည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထိုရာသီတွင် သူသည် ဘာစီလိုနာသမိုင်း၌ တစ်ရာသီအတွင်း ဂိုးအများဆုံးသွင်းသူ ဖြစ်လာခဲ့သည် (၅၃ ဂိုး)။

၂၀၁၁–၁၂ ရာသီတွင် ဘာစီလိုနာသည် Super Cup နှစ်ခုနှင့် ဖီဖာ ကလပ် ကမ္ဘာ့ဖလား ကို အနိုင်ရခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် Ballon d'Or ကို တတိယအကြိမ်နှင့် UEFA Best Player in Europe ဆုကို ပထမဆုံးအကြိမ် ရရှိခဲ့သည်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် သူသည် ချန်ပီယံလိဂ် လေးရာသီတွင် ဂိုးသွင်းအများဆုံးဖြစ်သူ ဒုတိယကစားသမား ဖြစ်လာခဲ့သည်။ သူသည် ဘာစီလိုနာသမိုင်းတွင် César Rodríguez ၏ ၂၃၂ ဂိုးစံချိန်ကို ကျော်လွန်ကာ ဂိုးအများဆုံးကစားသမား ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထိုရာသီတွင် သူသည် လိဂ်ဂိုး ၅၀ သွင်းကာ စပိန်နှင့် ဥရောပတွင် ဂိုးအများဆုံးဖြစ်ခဲ့ပြီး စုစုပေါင်း ၇၃ ဂိုးသွင်းကာ ဥရောပကလပ်ဘောလုံးသမိုင်းတွင် တစ်ရာသီအတွင်း ဂိုးအများဆုံးသွင်းသူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။

၂၀၁၂–၁၃ ရာသီတွင် ဘာစီလိုနာသည် လိဂ်ချန်ပီယံဆုကို အစောပိုင်းကတည်းက အာမခံထားသကဲ့သို့ ဖြစ်ခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် စုစုပေါင်း ၉၁ ဂိုးသွင်းကာ ဂတ်မူလာ ၏ စံချိန်ကို ကျော်လွန်ခဲ့ပြီး Ballon d'Or ကို စတုတ္ထအကြိမ် ရရှိခဲ့သည်။ သူသည် စာချုပ်အသစ်ကို ၂၀၁၈ အထိ ချုပ်ဆိုပြီး ပထမဆုံးအကြိမ် အသင်းခေါင်းဆောင်လက်ပတ်ကို ဝတ်ဆင်ခဲ့သည်။ ထိုရာသီတွင် လိဂ်ဂိုး ၄၆ ဂိုးအပါအဝင် စုစုပေါင်း ၆၀ ဂိုးသွင်းကာ လာလီဂါ နှင့် ဥရောပတွင် ဂိုးအများဆုံးဖြစ်ခဲ့သည်။

မက်ဆီ၏ အသင်းတိုက်စစ်တွင် ပါဝင်မှုသည် သိသိသာသာ တိုးလာခဲ့ပြီး ၂၀၀၈–၀၉ ရာသီတွင် အသင်းဂိုး၏ ၂၄% ကိုသာ ပါဝင်ခဲ့သော်လည်း ၂၀၁၂–၁၃ ရာသီအဆုံးတွင် ၄၀% ကျော်အထိ တက်လာခဲ့သည်။ ဤအခြေအနေများကြောင့် “Messidependencia” (မက်ဆီအပေါ် အလွန်အမင်း မှီခိုမှု) ဆိုသော အယူအဆ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။

၂၀၁၃–၁၄ ရာသီမတိုင်မီ နေမာ ကို ခေါ်ယူခဲ့ပြီး မက်ဆီ၏ အလုပ်ဝန်ကို လျှော့ချရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်။ သို့သော် မက်ဆီသည် ထိုရာသီတွင် ယခင် ၅ နှစ်အတွင်း အနိမ့်ဆုံးစွမ်းဆောင်ရည်ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း ၄၁ ဂိုးသွင်းနိုင်ခဲ့သည်။ ထိုရာသီတွင် ဘာစီလိုနာသည် ဆုဖလားမရရှိခဲ့ပေ။

==== '''၂၀၁၄–၂၀၁၇: Luis Enrique လက်အောက်နှင့် MSN ဖွဲ့စည်းခြင်း''' ====
Luis Enrique ကို နည်းပြအဖြစ် ခန့်အပ်ပြီး Uruguayan တိုက်စစ်မှူး Luis Suárez ကို ခေါ်ယူခဲ့သည်။ မက်ဆီ၊ ဆွာရက်ဇ် နှင့် နေမာ တို့၏ တိုက်စစ်သုံးယောက်ကို “MSN” ဟု ခေါ်ခဲ့ပြီး စံချိန်များစွာ ချိုးဖျက်ခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် Sevilla နှင့်ပွဲတွင် ဟက်ထရစ် သွင်းကာ လာလီဂါ သမိုင်းတွင် ဂိုးအများဆုံးသွင်းသူ ဖြစ်လာခဲ့သည် (251 ဂိုးစံချိန်ကို ကျော်လွန်)။ ထိုရာသီတွင် treble ကို ထပ်မံရရှိပြီး ဘာစီလိုနာသည် သမိုင်းတွင် treble နှစ်ကြိမ်ရရှိသည့် ပထမဆုံးကလပ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ MSN သုံးယောက်စုစုပေါင်း ၁၂၂ ဂိုးသွင်းခဲ့သည်။

၂၀၁၅–၁၆ ရာသီတွင် ဘာစီလိုနာသည် UEFA Super Cup နှင့် ဖီဖာ ကလပ် ကမ္ဘာ့ဖလား ကို အနိုင်ရခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် Ballon d'Or ကို ပဉ္စမအကြိမ် ရရှိခဲ့ပြီး ရာသီအဆုံးတွင် လိဂ်နှင့် Copa del Rey ကို ထပ်မံအနိုင်ရခဲ့သည်။ MSN သုံးယောက်စုစုပေါင်း ၁၃၁ ဂိုးသွင်းခဲ့သည်။

၂၀၁၆–၁၇ ရာသီတွင် Supercopa de España နှင့် Copa del Rey ကိုသာ ရရှိခဲ့ပြီး မက်ဆီသည် ၅၄ ဂိုးသွင်းကာ Pichichi နှင့် European Golden Shoe ဆုများကို စတုတ္ထအကြိမ် ရရှိခဲ့သည်။

==== '''၂၀၁၇–၂၀၂၁: ဘာစီလိုနာနောက်ဆုံးနှစ်များ''' ====
၂၀၁၇ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၂၅ ရက်တွင် မက်ဆီသည် ၂၀၂၁ အထိ အသင်းတွင် ဆက်ရှိရန် စာချုပ်သစ် ချုပ်ဆိုခဲ့သည်။ ၂၀၁၇–၁၈ ရာသီတွင် ဘာစီလိုနာသည် လာလီဂါ နှင့် Copa del Rey ကို အနိုင်ရခဲ့ပြီး မက်ဆီသည် လိဂ်ဂိုး ၃၄ ဂိုးဖြင့် ဂိုးအများဆုံးကစားသမားဖြစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၈–၁၉ ရာသီတွင် သူသည် အသင်းခေါင်းဆောင်ဖြစ်လာပြီး Supercopa de España နှင့် လာလီဂါ ကို အနိုင်ရခဲ့သည်။

၂၀၁၉–၂၀ ရာသီတွင် ဘာစီလိုနာသည် ၂၀၀၇–၀၈ နောက်ပိုင်း ပထမဆုံးအကြိမ် ဆုဖလားမရရှိခဲ့ပေ။ မက်ဆီသည် အသင်းမှ ထွက်ခွာလိုကြောင်း ပြောဆိုခဲ့သော်လည်း နောက်ဆုံးတွင် စာချုပ်တစ်နှစ်ကို ဆက်လက်ဖြည့်ဆည်းခဲ့သည်။

၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် ဘာစီလိုနာသည် Copa del Rey ကို အနိုင်ရခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် လာလီဂါ ဂိုးသွင်းအများဆုံးဆု (Pichichi) ကို စုစုပေါင်း ၈ ကြိမ်အထိ ရရှိခဲ့သည်။ ၂၀၂၁ ရာသီတွင် သူသည် လိဂ်ဂိုး ၃၀ သွင်းခဲ့ပြီး Argentina နှင့်အတူ 2021 Copa América တွင်လည်း အောင်မြင်ခဲ့သည်။

စာချုပ်ကုန်ဆုံးပြီးနောက် မက်ဆီသည် free agent ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း ဘာစီလိုနာတွင် ဆက်နေလိုခဲ့သည်။ သို့သော် COVID-19 ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ဘဏ္ဍာရေးအခက်အခဲများနှင့် လာလီဂါ စည်းမျဉ်းများကြောင့် ကလပ်က စာချုပ်အသစ် မချုပ်နိုင်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဩဂုတ် ၈ ရက်တွင် မက်ဆီသည် Camp Nou ၌ မျက်ရည်ကျစွာ သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲပြုလုပ်ကာ ကလပ်မှ ထွက်ခွာမည်ကို အတည်ပြုခဲ့သည်။

=== ဘာစီလိုနာမှ PSG သို့ ပြောင်းရွှေ့ခြင်း ===
၂၀၂၁ ခုနှစ် နွေရာသီတွင် ဘာစီလိုနာအသင်းသည် ဘဏ္ဍာရေးပြဿနာများနှင့် စပိန်လာလီဂါ၏ လစာကန့်သတ်ချက် (Salary Cap) စည်းမျဉ်းများကြောင့် မက်ဆီ၏ စာချုပ်ကို သက်တမ်းမတိုးနိုင်တော့ခဲ့ပေ။ ထို့ကြောင့် မက်ဆီသည် ၂၁ နှစ်ကြာ ကစားခဲ့သော ဘာစီလိုနာအသင်းမှ ထွက်ခွာခဲ့ရသည်။

၂၀၂၁ ခုနှစ် ဩဂုတ် ၁၀ ရက်တွင် ဘာစီလိုနာမှ နှုတ်ဆက်စကားပြောပြီး နှစ်ရက်အကြာ၌ မက်ဆီသည် Ligue 1 ကလပ် Paris Saint-Germain (PSG) သို့ နှစ်နှစ်စာချုပ်ဖြင့် (နောက်ထပ် တစ်နှစ်တိုးနိုင်သည့် ရွေးချယ်ခွင့်ပါဝင်) ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ သူသည် ဘာစီလိုနာအသင်းအတွက် ပထမဆုံးအကြီးတန်းကစားသမားအဖြစ် debut ကစားစဉ် ဝတ်ခဲ့သည့် နံပါတ်ဖြစ်သော ၃၀ ကို သူ၏ဂျာစီနံပါတ်အဖြစ် ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ သူသည် ကလပ်အတွက် ပထမဆုံးဂိုးကို ယခင်နည်းပြ ပက်ပ် ဂွာဒီယိုလာ၏ မန်ချက်စတာ စီးတီးအသင်းနှင့် ချန်ပီယံလိဂ် အုပ်စုအဆင့်ပွဲတွင် သွင်းယူခဲ့သည်။

မက်ဆီသည် PSG အတွက် ပထမဆုံး Ligue 1 ချန်ပီယံဆုကို ရရှိခဲ့ပြီး ထိုသည်က PSG ၏ စုစုပေါင်း ၁၀ ကြိမ်မြောက် လိဂ်ချန်ပီယံဆုနှင့် တူညီသော စံချိန်ဖြစ်ခဲ့သည်။ သို့သော် သူ၏ ရာသီစွမ်းဆောင်ရည်မှာ မျှော်မှန်းထားသလောက် မကောင်းဘဲ လိဂ်တွင် ဂိုး ၆ ဂိုးသာ သွင်းနိုင်ခဲ့သည်။

၂၀၂၂–၂၃ ရာသီအစအနီးတွင် မက်ဆီသည် PSG နှင့် ဒုတိယမြောက် ဆုဖလားဖြစ်သော Trophée des Champions ကို ရရှိခဲ့သည်။ Nice အသင်းကို သွင်းယူခဲ့သော ဂိုးတစ်ဂိုးကြောင့် သူသည် ဥရောပကလပ်ဘောလုံးသမိုင်းတွင် စုစုပေါင်း ဂိုး ၇၀၂ ဂိုးဖြင့် Cristiano ရော်နယ်ဒို ကို ကျော်လွန်ကာ အမြင့်ဆုံးဂိုးသွင်းသူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထိုပွဲအတွင်းမှာပင် သူသည် ကလပ်အဆင့်တွင် တိုက်ရိုက်ဂိုးပါဝင်မှု (goal contributions) ၁,၀၀၀ ကိုလည်း ပြည့်မြောက်ခဲ့သည်။

ရာသီအဆုံးတွင် သူသည် ပြိုင်ပွဲအားလုံးပေါင်း ဂိုး ၂၁ ဂိုး သွင်းခဲ့ပြီး လိဂ်တွင် အကူဂိုး (assists) အများဆုံး ၁၆ ကြိမ်ဖြင့် PSG ၏ ၁၁ ကြိမ်မြောက် Ligue 1 ချန်ပီယံဆုကို ရယူနိုင်ရန် ကူညီခဲ့သည်။ ထိုသည်က သူ၏ ဆက်တိုက် ဒုတိယမြောက် Ligue 1 ချန်ပီယံဆုလည်း ဖြစ်သည်။ မက်ဆီသည် Ligue 1 Best Foreign Player of the Season ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။ ရာသီအဆုံးတွင် သူသည် PSG ကို စွန့်ခွာခဲ့သည်။

PSG တွင် ကစားစဉ်အတွင်း Ligue 1 ချန်ပီယံ ၂ ကြိမ် ရရှိခဲ့သည်။ ပြင်သစ်ဘောလုံးလောက၏ အကောင်းဆုံး Playmaker ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။ အမ်ဘာပေ နှင့် နေမာ တို့နှင့်အတူ ကမ္ဘာ့အကောင်းဆုံး တိုက်စစ်တန်းများထဲမှ တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံခဲ့ရသည်။

သို့သော် UEFA ချန်ပီယံလိဂ် ဖလားကို မဆွတ်ခူးနိုင်ခဲ့ပေ။

=== အင်တာ မိုင်ယာမီ သို့ ပြောင်းရွှေ့ခြင်း ===
၂၀၂၃ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၁၅ ရက်တွင် Major League Soccer (MLS) ကလပ် အင်တာ မိုင်ယာမီ CF သည် မက်ဆီကို နှစ်နှစ်ခွဲစာချုပ်ဖြင့် ခေါ်ယူကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ မက်ဆီ၏ လစာမှာ MLS စံချိန်တင်ဖြစ်ခဲ့ပြီး လစာ၊ signing bonus နှင့် ကလပ်အတွင်း အစုရှယ်ယာတစ်စိတ်တစ်ပိုင်းတို့ပါဝင်သည့် သူ၏ဝင်ငွေသည် ဒေါ်လာ ၅၀ သန်းကျော်အထိ ရောက်ရှိသည်ဟု သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ Goal ၏အဆိုအရ မက်ဆီ၏ အမေရိကန်သို့ ရောက်ရှိမှုသည် MLS ၏ ပုံရိပ်ကို အမေရိကန်အတွင်းနှင့် ပြည်ပတွင်ပါ မြှင့်တင်ပေးခဲ့သည်။ အင်တာ မိုင်ယာမီ ပူးတွဲဥက္ကဋ္ဌ Xavier Asensi က “MLS အတွက် Messi မတိုင်မီနဲ့ Messi နောက်ပိုင်းဆိုတာ ရှိလာတယ်။ သူက အရာအားလုံးကို ပြောင်းလဲပစ်လိုက်တယ်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

မက်ဆီ အင်တာ မိုင်ယာမီ သို့ ရောက်ရှိပြီးနောက် ကလပ်၏ ပွဲစဉ်များအားလုံး ရောင်းကုန်သွားခဲ့သည်။ “Messimania” ဟု ခေါ်သည့် အရှိန်အဟုန်ကြီးထွားမှု ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ပြီး အင်တာ မိုင်ယာမီ ၏ နံပါတ် ၁၀ မက်ဆီဂျာစီသည် လိဂ်တွင် အရောင်းအကောင်းဆုံးဖြစ်လာကာ ကမ္ဘာအနှံ့အရောင်းအကောင်းဆုံးအဆင့်နီးပါးသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ မက်ဆီကို အသင်းခေါင်းဆောင်အဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့ပြီး ၂၀၂၃ ရာသီကို ပထမ ၆ ပွဲတွင် ၉ ဂိုးသွင်းကာ စတင်ခဲ့သည်။ သူသည် Leagues Cup ဖိုင်နယ်တွင် Nashville SC ကို အနိုင်ယူကာ အင်တာ မိုင်ယာမီ ၏ ပထမဆုံးဆုဖလားကို ရယူနိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော် မိုင်ယာမီ သည် MLS playoffs သို့ မတက်နိုင်ဘဲ Eastern Conference တွင် အောက်ဆုံးမှ ဒုတိယနေရာတွင်သာ ရပ်တည်ခဲ့သည်။

၂၀၂၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၃၀ ရက်တွင် အာဂျင်တီးနားနှင့်အတူ ကမ္ဘာ့ဖလား အောင်မြင်မှုနှင့် PSG နှင့် Ligue 1 ဆုဖလားရရှိမှုတို့ကြောင့် မက်ဆီသည် စံချိန်တင် ၈ ကြိမ်မြောက် Ballon d'Or ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။ ထို့အပြင် သူသည် Time Athlete of the Year အဖြစ်လည်း သတ်မှတ်ခံရပြီး ထိုဆုကို ရရှိသည့် ပထမဆုံး ဘောလုံးကစားသမားဖြစ်လာခဲ့သည်။

၂၀၂၄ ရာသီတွင် မက်ဆီသည် MLS ပွဲတစ်ပွဲအတွင်း အကူဂိုး ၅ ကြိမ်အထိ ပြုလုပ်နိုင်သည့် စံချိန်သစ်ကို ချိုးဖျက်ခဲ့သည်။ အောက်တိုဘာ ၂ ရက်တွင် Columbus Crew ကို ၃–၂ ဖြင့် အနိုင်ရသောပွဲတွင် ဂိုး ၂ ဂိုးသွင်းကာ မိုင်ယာမီ အတွက် Supporters’ Shield ဆုကို ရရှိစေခဲ့သည်။ ရာသီနောက်ဆုံးပွဲတွင် သူသည် ကလပ်အတွက် ပထမဆုံး ဟက်ထရစ် ကို သွင်းယူကာ ၆–၂ အနိုင်ရရှိစေခဲ့သည်။ မိုင်ယာမီ သည် ပုံမှန်ရာသီကို ၇၄ မှတ်ဖြင့် အဆုံးသတ်ခဲ့ပြီး MLS သမိုင်းတွင် စံချိန်တင်မှတ်တမ်းတင်နိုင်ခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် ၁၉ ပွဲတွင် ၂၀ ဂိုးနှင့် ၁၆ အကူဂိုးရရှိကာ အသင်းအသစ်၏ အချိန်တိုအတွင်း ဂိုးအများဆုံးသွင်းသူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ မိုင်ယာမီ သည် ပထမဆုံး postseason ကို ဝင်ရောက်နိုင်ခဲ့သော်လည်း ပထမအဆင့်တွင် ထွက်ခွာခဲ့ရသည်။ မက်ဆီသည် ထိုရာသီ၏ MLS Most Valuable Player ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။

၂၀၂၅ ရာသီတွင် မက်ဆီသည် MLS သမိုင်းတွင် လိဂ်ဂိုး ၄၀ သို့ အမြန်ဆုံးရောက်ရှိသည့် ကစားသမား ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ရာသီအဆုံးတွင် ဂိုး ၂၉ ဂိုးနှင့် အကူဂိုး ၁၉ ကြိမ်ဖြင့် MLS Golden Boot (ဂိုးသွင်းအများဆုံးဆု) ကို ရရှိခဲ့သည်။ အောက်တိုဘာ ၂၃ ရက်တွင် သူသည် ၂၀၂၈ အထိ အသင်းတွင် ဆက်ရှိရန် စာချုပ်သက်တမ်းတိုးခဲ့ပြီး ထိုအချိန်တွင် သူသည် အသက် ၄၁ နှစ်ရှိမည်ဖြစ်သည်။ Eastern Conference ဖိုင်နယ်တွင် New York City FC နှင့်ပွဲ၌ မက်ဆီ၏ အကူဂိုးကြောင့် သူ၏ စုစုပေါင်း ကစားသမားဘဝအကူဂိုး ၄၀၅ ကြိမ်အထိ ရောက်ရှိကာ Ferenc Puskás ၏ စံချိန်ကို ကျော်လွန်ခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် မိုင်ယာမီ ကို MLS Cup 2025 သို့ ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး Vancouver Whitecaps ကို ၃–၁ ဖြင့် အနိုင်ယူကာ ကလပ်၏ ပထမဆုံးလိဂ်ချန်ပီယံဆုကို ရရှိစေခဲ့သည်။ ထိုပွဲတွင် အကူဂိုး ၂ ကြိမ်ပေးခဲ့ပြီး MLS Cup MVP ဆုကိုလည်း ရရှိခဲ့သည်။ ရာသီအဆုံးတွင် မက်ဆီသည် ထပ်မံ၍ MLS MVP ဆုကို ရရှိကာ လိဂ်သမိုင်းတွင် ဆက်တိုက်နှစ်နှစ် ဆုရရှိသည့် ပထမဆုံးကစားသမား ဖြစ်လာခဲ့သည်။

၂၀၂၆ မတ်လတွင် မက်ဆီသည် အင်တာ မိုင်ယာမီ မှ လစာနှင့် အစုရှယ်ယာအခွင့်အရေးများအပါအဝင် တစ်နှစ်လျှင် ဒေါ်လာ ၇၀ မှ ၈၀ သန်းအကြား ဝင်ငွေရရှိနေသည်ဟု သတင်းထွက်ပေါ်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၆ မတ် ၁၈ ရက်တွင် CONCACAF Champions Cup ပွဲ၌ Nashville နှင့် ၁–၁ သရေကျသောပွဲတွင် မက်ဆီသည် သူ၏ ကစားသမားဘဝ ၉၀၀ ဂိုးမြောက်ကို သွင်းယူခဲ့သည်။ ထိုအမှတ်အသားကို ရောက်ရှိသည့် ဒုတိယမြောက် အထက်တန်းအမျိုးသားဘောလုံးကစားသမား ဖြစ်လာခဲ့သည်။

== အာဂျင်တီးနား လက်ရွေးစင်ဘဝ ==
မက်ဆီသည် အာဂျင်တီးနား လူငယ်အသင်းများတွင် အောင်မြင်မှုများ ရရှိခဲ့ပြီး ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် ဖီဖာ U-20 ကမ္ဘာ့ဖလား ကို ရရှိခဲ့သည်။ ထိုပြိုင်ပွဲတွင် ဂိုးအများဆုံးနှင့် အကောင်းဆုံး ကစားသမားဆုတို့ကိုလည်း ရရှိခဲ့သည်။

အာဂျင်တီးနားနှင့် စပိန်နိုင်ငံ နှစ်ခုလုံး၏ နိုင်ငံသားဖြစ်သည့် မက်ဆီသည် နိုင်ငံနှစ်ခုလုံးအတွက် ကစားခွင့်ရှိသူ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် သူသည် အာဂျင်တီးနား U20 အသင်းနှင့်အတူ နိုင်ငံတကာဘောလုံးကစားသမားဘဝကို စတင်ခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ၂၀၀၅ တောင်အမေရိက U-20 ချန်ပီယံရှစ်အတွက် အသင်းတွင် ပါဝင်ခဲ့ကာ ထိုပြိုင်ပွဲတွင် အာဂျင်တီးနားသည် တတိယနေရာရရှိခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် ၂၀၀၅ ဖီဖာ World Youth Championship တွင် အသင်းကို ချန်ပီယံဖြစ်အောင် ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး ထိုပြိုင်ပွဲတွင် ဂိုး ၆ လုံးနှင့် အကူဂိုး ၂ ကြိမ် သွင်းယူကာ Golden Ball ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။

မက်ဆီသည် ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် အသက် ၁၈ နှစ်အရွယ်၌ အာဂျင်တီးနား အကြီးတန်းအသင်းနှင့် debut ကစားခဲ့ပြီး ၂၀၀၆ ခုနှစ် Croatia နှင့် ချစ်ကြည်ရေးပွဲတွင် ပထမဆုံး နိုင်ငံတကာဂိုးကို သွင်းယူခဲ့သည်။ ၂၀၀၆ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား တွင် သူသည် အာဂျင်တီးနားကို ကိုယ်စားပြု၍ ကမ္ဘာ့ဖလားတွင် ကစားကာ ဂိုးသွင်းနိုင်သည့် အသက်အငယ်ဆုံးကစားသမား ဖြစ်လာခဲ့ပြီး Serbia နှင့် Montenegro နှင့် ဒုတိယပွဲတွင် debut ဂိုးကို သွင်းယူခဲ့သည်။ ၂၀၀၇ Copa América တွင် သူသည် အကောင်းဆုံး လူငယ်ကစားသမားအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရပြီး ဂိုး ၂ လုံးနှင့် အကူဂိုး ၁ ကြိမ် သွင်းယူခဲ့သည်။ ၂၀၀၈ Summer Olympics တွင် သူသည် အာဂျင်တီးနား U23 အသင်းကို နိုင်ဂျီးရီးယားကို အနိုင်ယူကာ ရွှေတံဆိပ်ဆုရရှိအောင် ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး ဖီဖာ က ထိုပြိုင်ပွဲ၏ အကောင်းဆုံးအသင်းမှ ထူးချွန်ကစားသမားအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

Juan Román Riquelme ၏ ၂၀၀၉ ခုနှစ် နိုင်ငံတကာအနားယူမှုနောက်ပိုင်းတွင် မက်ဆီကို အာဂျင်တီးနား၏ နံပါတ် ၁၀ ဂျာစီ ပေးအပ်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၁ Copa América မတိုင်မီတွင် အာဂျင်တီးနားအသင်းကို မက်ဆီအပေါ်အခြေခံကာ တည်ဆောက်ခဲ့သော်လည်း သူသည် ထိုပြိုင်ပွဲတွင် ဂိုးမသွင်းနိုင်ခဲ့ပေ။ အသက် ၂၄ နှစ်အရွယ်တွင် သူသည် နိုင်ငံအသင်းခေါင်းဆောင် ဖြစ်လာခဲ့သော်လည်း နောက်နှစ်များအတွင်း အာဂျင်တီးနားကို ဆုဖလားရအောင် ဦးဆောင်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။

၂၀၁၄ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား တွင် အာဂျင်တီးနားသည် ဂျာမနီကို ဖိုင်နယ်တွင် ရှုံးနိမ့်ခဲ့သော်လည်း မက်ဆီသည် Golden Ball ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ Copa América တွင်လည်း ချီလီကို ဖိုင်နယ်တွင် ရှုံးနိမ့်ခဲ့ပြီး မက်ဆီကို Golden Ball ပေးရန် ရွေးချယ်ထားသည်ဟု သတင်းထွက်ခဲ့သော်လည်း သူက ထိုဂုဏ်ပြုဆုကို ငြင်းပယ်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၆ Copa América Centenario ဆီမီးဖိုင်နယ်တွင် အမေရိကန်နှင့်ပွဲ၌ မက်ဆီသည် အာဂျင်တီးနား၏ ဘောလုံးသမိုင်းတွင် ဂိုးအများဆုံးသွင်းသူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ အာဂျင်တီးနားသည် ဆီမီးဖိုင်နယ်ကို အနိုင်ရခဲ့သော်လည်း ဖိုင်နယ်တွင် ထပ်မံ၍ ချီလီကို ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။

ဆက်တိုက် ဖိုင်နယ် ၃ ကြိမ် ရှုံးနိမ့်ခြင်းကြောင့် မက်ဆီသည် နိုင်ငံတကာဘောလုံးမှ အနားယူမည်ဟု ကြေညာခဲ့သော်လည်း အာဂျင်တီးနားတစ်နိုင်ငံလုံးမှ လှုံ့ဆော်မှုကြောင့် ၂၀၁၈ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား အတွက် ပြန်လည်ပါဝင်ရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်။ ခြေစစ်ပွဲ နောက်ဆုံးပွဲတွင် အီကွေဒေါနှင့်ပွဲ၌ အာဂျင်တီးနားသည် ခြေစစ်ပွဲအောင်နိင်ခြေ နည်းခဲ့သော်လည်း မက်ဆီ၏ ဟက်ထရစ် ကြောင့် အောင်ခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ့ဖလားတွင် သူတို့သည် ပြင်သစ်ကို အဆင့် ၁၆ တွင် ရှုံးနိမ့်ခဲ့ပြီး မက်ဆီသည် ဂိုး ၁ လုံးနှင့် အကူဂိုး ၂ ကြိမ် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

၂၀၁၉ Copa América တွင် မက်ဆီသည် ဂိုး ၁ လုံးနှင့် အကူဂိုး ၁ ကြိမ်သာ ပြုလုပ်နိုင်ခဲ့သည်။ အာဂျင်တီးနားသည် ချီလီကို အနိုင်ယူကာ တတိယနေရာရရှိခဲ့ပြီး ထိုအောင်ပွဲသည် အဖွဲ့အတွက် ၃၆ ပွဲဆက်တိုက် အနိုင်ရရှိမှု စတင်ခြင်းဖြစ်လာကာ ၃ နှစ်ကျော်ကြာ ဆက်လက်ခဲ့သည်။

မက်ဆီသည် ၂၀၂၁ Copa América တွင် ၂၈ နှစ်ကြာ ဆုဖလားမရသည့် အခြေအနေကို အဆုံးသတ်ကာ အာဂျင်တီးနားကို ချန်ပီယံဖြစ်အောင် ဦးဆောင်ခဲ့သည်။ ထိုပြိုင်ပွဲအတွင်း သူသည် မာရှေယာနို ကို ကျော်လွန်ကာ အာဂျင်တီးနားအသင်းအတွက် ပွဲအများဆုံးကစားသမား ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဖိုင်နယ်တွင် ဘရာဇီးကို အနိုင်ယူခဲ့ပြီး သူသည် ပြိုင်ပွဲ၏ အကောင်းဆုံးကစားသမားအဖြစ် သတ်မှတ်ခံခဲ့ရသည်။ အာဂျင်တီးနား၏ ၁၂ ဂိုးအနက် ၉ ဂိုးတွင် သူသည် ဂိုးပါဝင်ပတ်သက်မှု ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

၂၀၂၂ Finalissima တွင်လည်း သူသည် အာဂျင်တီးနားကို နောက်ထပ်အောင်ပွဲဆီ ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး ပွဲ၏ အကောင်းဆုံးကစားသမားအဖြစ် သတ်မှတ်ခံခဲ့ရသည်။ ၂၀၂၂ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား တွင် မက်ဆီသည် အာဂျင်တီးနားကို ၃၆ နှစ်အတွင်း ပထမဆုံး ကမ္ဘာ့ဖလားအောင်မြင်မှုရအောင် ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး ဖိုင်နယ်တွင် ပြင်သစ်ကို အနိုင်ယူရန် ဂိုး ၂ လုံးသွင်းခဲ့သည်။ ပြိုင်ပွဲတစ်လျှောက်တွင် ဂိုး ၇ လုံးနှင့် အကူဂိုး ၃ ကြိမ် ရရှိခဲ့ပြီး ကမ္ဘာ့ဖလား Golden Ball ကို ထပ်မံရရှိကာ နှစ်ကြိမ်ရရှိသည့် ပထမဆုံးကစားသမား ဖြစ်လာခဲ့သည်။

၂၀၂၃ တွင် Curaçao နှင့် ချစ်ကြည်ရေးပွဲ၌ ဟက်ထရစ် သွင်းယူကာ နိုင်ငံတကာဂိုး ၁၀၀ ပြည့်မြောက်ခဲ့ပြီး ထိုအမှတ်အသားကို ရရှိသည့် တတိယမြောက် အမျိုးသားကစားသမား ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထိုနှစ်တွင်ပင် CONMEBOL ကမ္ဘာ့ဖလား ခြေစစ်ပွဲတွင် အချိန်အားလုံးဂိုးအများဆုံးသွင်းသူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။

၂၀၂၄ တွင် အာဂျင်တီးနားသည် ဆက်တိုက် ဒုတိယအကြိမ် Copa América ကို အနိုင်ရခဲ့ပြီး မက်ဆီသည် Copa América ပြိုင်ပွဲများတွင် ပွဲအများဆုံး ၃၉ ပွဲကစားသည့် စံချိန်သစ်တင်ခဲ့သည်။ Puerto Rico နှင့် ချစ်ကြည်ရေးပွဲတွင် အကူဂိုး ၂ ကြိမ်ပေးပြီးနောက် သူသည် အမျိုးသားနိုင်ငံတကာဘောလုံးသမိုင်းတွင် အချိန်အားလုံး အကူဂိုးအများဆုံးပေးသူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။

၂၀၂၆ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား အဖွင့်ပွဲတွင် မက်ဆီသည် Algeria ကို ၃–၀ ဖြင့် အနိုင်ရသောပွဲ၌ သူ၏ ပထမဆုံး ကမ္ဘာ့ဖလား ဟက်ထရစ် ကို သွင်းယူခဲ့သည်။ သူသည် Cristiano ရော်နယ်ဒို နောက်တွင် ကမ္ဘာ့ဖလား ၅ ကြိမ်တွင် ဂိုးသွင်းနိုင်သည့် ဒုတိယမြောက် အမျိုးသားကစားသမား ဖြစ်လာခဲ့ပြီး ကမ္ဘာ့ဖလား ၆ ကြိမ်တွင် ပါဝင်ကစားသည့် ပထမဆုံး အမျိုးသားကစားသမားလည်း ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထိုပွဲသည် သူ၏ နိုင်ငံတကာအကြီးတန်းပွဲ ၂၀၀ မြောက် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၆ ဇွန် ၂၂ ရက်တွင် Austria ကို ၂–၀ ဖြင့် အနိုင်ရသောပွဲ၌ brace သွင်းပြီးနောက် မက်ဆီသည် Miroslav Klose နှင့် Marta တို့ကို ကျော်လွန်ကာ ကမ္ဘာ့ဖလား သမိုင်းတစ်လျှောက် အချိန်အားလုံးဂိုးအများဆုံးသွင်းသူ ဖြစ်လာခဲ့ပြီး စုစုပေါင်း ကမ္ဘာ့ဖလား ဂိုး ၁၈ ဂိုးအထိ ရောက်ရှိခဲ့သည်။

== ကစားဟန် ==
သူ၏ အရပ်အနိမ့်ကြောင့် မက်ဆီသည် အရပ်ရှည်သောကစားသမားများထက် အလေးချိန်ဗဟို (centre of gravity) နိမ့်သဖြင့် ပိုမိုလျင်မြန်သွက်လက်မှုရှိပြီး လမ်းကြောင်းပြောင်းလဲရာတွင် ပိုမိုမြန်ဆန်ကာ ပြိုင်ဘက်၏ တားဆီးတိုက်ခိုက်မှုများကို ရှောင်တိမ်းနိုင်စွမ်းရှိသည်။ စပိန်မီဒီယာများက သူ့ကို '''La Pulga Atómica (“အက်တောမစ် ပုလင်းကောင်/ဖလီ”)''' ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ကြသည်။ အရပ်သေးသော်လည်း မက်ဆီတွင် အထက်ပိုင်းခန္ဓာကိုယ် ကြံ့ခိုင်မှုကောင်းမွန်ပြီး ၎င်းကို အလေးချိန်ဗဟိုနိမ့်ခြင်းနှင့် ချိန်ညှိကာ အသုံးပြုနိုင်သဖြင့် ပြိုင်ဘက်၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာဖိအားများကို ခံနိုင်ရည်ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် ဟန်ဆောင်လဲချခြင်း (diving) မလုပ်သည့်ကစားသမားအဖြစ်လည်း အသိအမှတ် ပြုခံရသည်။ တိုပြီး ခိုင်မာသော ခြေထောက်များကြောင့် အမြန်အရှိန်တက်မှုကို အချိန်တိုအတွင်း ပြုလုပ်နိုင်ပြီး၊ လျင်မြန်စွာ ဘောလုံးကို ထိန်းချုပ်နိုင်သော ခြေဖျားအမြန်နှုန်းလည်း ရှိသည်။ သူ၏ ယခင် ဘာစီလိုနာနည်းပြ ပက်ပ် ဂွာဒီယိုလာက '''မက်ဆီက ဘောလုံးရှိချိန်မှာ ဘောလုံးမရှိချိန်ထက် ပိုမြန်တဲ့ တစ်ဦးတည်းသောကစားသမားပါ''' ဟု ပြောခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် အဓိကအားဖြင့် ဘယ်ခြေကစားသမားဖြစ်ပြီး အသက် ၂၀ ကျော်လွန်သည့်နောက်ပိုင်းမှစ၍ ညာခြေကိုလည်း ပိုမိုတိုးတက်အောင် လေ့ကျင့်ခဲ့သည်။ သူသည် လိမ်ခေါက်ခြင်း ပြုလုပ်ရာတွင် ဘယ်ခြေ၏ အပြင်ဘက်ဖြင့် စတင်လှည့်ထွက်လေ့ရှိပြီး၊ ဂိုးသွင်းခြင်း၊ ပေးပို့ခြင်းနှင့် အကူဂိုးဖန်တီးမှုများတွင် ဘယ်ခြေ၏ အတွင်းပိုင်းကို အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။

ဂိုးသွင်းစွမ်းအားမြင့်မားသောကစားသမားဖြစ်သည့် မက်ဆီသည် သူ၏ နေရာယူမှု (positioning)၊ အမြန်တုံ့ပြန်မှုနှင့် တိုက်စစ်ပြေးဝင်မှုများဖြင့် ခံစစ်လိုင်းကို ကျော်ဖြတ်နိုင်စွမ်းကြောင့် လူသိများသည်။ သူသည် မြင်ကွင်းအမြင် (vision) နှင့် ပေးပို့နိုင်စွမ်းအကျယ်အဝန်းကြောင့် playmaking အခန်းကဏ္ဍကိုလည်း လုပ်ဆောင်နိုင်သည်။ သူ့ကို '''မရှိတဲ့နေရာကနေတောင် ဂိုးတွေ၊ အခွင့်အလမ်းတွေ ဖန်တီးပေးနိုင်သူ''' ဟု မကြာခဏ ဖော်ပြကြသည်။ ဖရီးကစ်ဂိုးသွင်းတိကျမှုကြောင့်လည်း နာမည်ကျော်ပြီး ၂၀၂၆ မတ်လအထိ တိုက်ရိုက်ဖရီးကစ်ဂိုးသွင်းမှု ၇၁ ဂိုးဖြင့် အချိန်အားလုံးဒုတိယနေရာတွင် ရပ်တည်နေသည်။ ထို့အပြင် chip ဖြင့် ဂိုးသွင်းရာတွင်လည်း အထူးကျွမ်းကျင်သည်။

မက်ဆီ၏ လိမ်ခေါက်ခြင်း စွမ်းရည်ကြောင့် သူသည် ကာကွယ်သူများစွာကို ကျော်ဖြတ်ကာ တိုက်စစ်ကို တည်ဆောက်နိုင်သည်။ မက်ဆီ၏ အမြန်နှုန်းနှင့် နည်းပညာစွမ်းရည်များကြောင့် သူသည် တစ်ဦးချင်း လိမ်ခေါက်ခြင်း ဖြင့် ဂိုးဘက်သို့ ချီတက်နိုင်ပြီး အထူးသဖြင့် တန်ပြန်တိုက်စစ် များတွင် များစွာအသုံးပြုသည်။ သူသည် အချိန်အားလုံးအကောင်းဆုံး dribbler များထဲမှ တစ်ဦးအဖြစ် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် သတ်မှတ်ခံရသည်။ အာဂျင်တီးနားနည်းပြဟောင်း Diego မာရာဒိုနာ က '''ဘောလုံးက သူ့ခြေထောက်မှာ ကပ်နေသလိုပဲ''' '''မက်ဆီလို ဘောလုံးထိန်းနိုင်သူကို မမြင်ဖူးဘူး''' ဟု ပြောခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် တစ်ဦးချင်းစွမ်းရည်သာမက အသင်းအတွက်လည်း ကြိုးစားကစားသူဖြစ်ပြီး အထူးသဖြင့် Xavi နှင့် Andrés Iniesta တို့နှင့် ပူးပေါင်းကစားမှုများကြောင့် နာမည်ကျော်သည်။

သူ၏ ကစားသမားဘဝ တိုးတက်လာသည့်နှင့်အမျှ အသက်ကြီးလာခြင်းကြောင့် အားအင်နှင့် လိမ်ခေါက်ခြင်း အနည်းငယ် လျော့နည်းလာသော်လည်း ကွင်းလယ်များတွင် ကစားကွက်ကို ထိန်းချုပ်လာနိုင်ပြီး ဘောလုံးပေးပို့မှုနှင့် ဖန်တီးပေးမှုများ အတွက် သမိုင်းတစ်လျှောက် အကောင်းဆုံးများထဲမှ တစ်ဦးအဖြစ် တိုးတက်လာခဲ့သည်။ ဘောလုံးမရှိချိန်တွင် လုပ်ဆောင်မှုနှင့် ကာကွယ်ရေးတာဝန်များသည် လျော့နည်းလာသော်လည်း ကွင်းထဲမှာ နည်းနည်းသာပြေးခြင်းဖြင့် စွမ်းအင်ကို ထိန်းသိမ်းကာ အချိန်တိုအတွင်း အရှိန်မြှင့်နိုင်စွမ်းကို တိုးတက်စေခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ထိရောက်မှု၊ လှုပ်ရှားမှုနှင့် နေရာယူမှုတို့ကို တိုးတက်စေပြီး ကြွက်သားဒဏ်ရာများကိုလည်း လျှော့ချနိုင်ခဲ့သည်။ အစောပိုင်းကာလတွင် ဒဏ်ရာရလွယ်သူ ဖြစ်သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ပြေးလှုပ်ရှားမှုကို လျှော့ချခြင်း၊ အစားအသောက်၊ လေ့ကျင့်မှုနှင့် အိပ်စက်ချိန်စနစ်ကို တင်းကျပ်စွာလိုက်နာခြင်းဖြင့် ဒဏ်ရာအရေအတွက်ကို လျှော့ချနိုင်ခဲ့သည်။

=== '''နေရာယူမှု (Tactical positioning)''' ===
မက်ဆီသည် များသောအားဖြင့် အလွတ်တိုက်စစ်အခန်းကဏ္ဍတွင် ကစားပြီး ဘက်နှစ်ဖက် သို့မဟုတ် အလယ်ပိုင်းမှ တိုက်စစ်ဆင်နိုင်သော ဘက်စုံကစားသမားဖြစ်သည်။ သူ၏ ကလေးဘဝအကြိုက်ဆုံးနေရာမှာ အာဂျင်တီးနားဘောလုံးတွင် “enganche” ဟုခေါ်သော တိုက်စစ်နှစ်ဦးနောက်က playmaker နေရာဖြစ်သော်လည်း စပိန်တွင် ကစားသမားဘဝအစပိုင်း၌ ဘယ်တောင်ပံကစားသမားအဖြစ် စတင်ခဲ့သည်။ ပထမအသင်း debut တွင် နည်းပြ ဖရန့်ခ် ရိုင်ကာ့ဒ်က သူ့ကို ညာတောင်ပံသို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ ထိုနေရာမှနေ၍ သူသည် ခံစစ်ကို အလယ်သို့ ဖြတ်ဝင်နိုင်ပြီး ဘယ်ခြေဖြင့် အကွေးဂိုးများသွင်းနိုင်ခဲ့သည်။ Guardiola လက်အောက်နှင့် နောက်ပိုင်းနည်းပြများလက်ထက်တွင် သူသည် “false nine” အခန်းကဏ္ဍတွင် အများဆုံးကစားခဲ့ပြီး အလယ်တိုက်စစ်မှူးအဖြစ်မဟုတ်ဘဲ အလယ်ကွင်းထဲသို့ နက်ရှိုင်းစွာဆင်းကာ နေရာဖန်တီးခြင်း၊ pass လမ်းကြောင်းဖန်တီးခြင်းနှင့် Xavi၊ Iniesta တို့နှင့် ပူးပေါင်းကစားခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

Luis Enrique လက်အောက်တွင် မက်ဆီသည် ညာတောင်ပံနေရာသို့ ပြန်လည်ကစားခဲ့ပြီး 4–3–3 စနစ်တွင် ပိုမိုနက်ရှိုင်းသော playmaking အခန်းကဏ္ဍကို လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ Ernesto Valverde လက်ထက်တွင် သူသည် နေရာအမျိုးမျိုးတွင် ကစားခဲ့ပြီး တခါတရံ deeper role၊ ညာတောင်ပံ သို့မဟုတ် false nine အဖြစ် အသုံးပြုခံခဲ့ရသည်။ 4–2–3–1 စနစ်တွင်လည်း အလယ်တိုက်စစ်ပိုင်းတွင် အဓိကတိုက်စစ်ကစားသမားအဖြစ် အသုံးပြုခံခဲ့ရသည်။ 4–4–2 စနစ်တွင် ဒုတိယတိုက်စစ်မှူးအဖြစ်လည်း ကစားခဲ့ပြီး Luis Suárez နှင့် ပူးပေါင်းကစားကာ ကွင်းလယ်နှင့် ချိတ်ဆက်မှု၊ တိုက်စစ်ဖန်တီးမှုများကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ အာဂျင်တီးနားအသင်းတွင်လည်း သူသည် တိုက်စစ်အမျိုးမျိုးနေရာများတွင် ကစားခဲ့ပြီး ညာတောင်ပံ၊ false nine၊ အဓိကတိုက်စစ်မှူး၊ support striker သို့မဟုတ် classic number 10 playmaker အဖြစ် အသုံးပြုခံခဲ့ရသည်။

== အမြင် (Reception) ==
မက်ဆီသည် သူ့မျိုးဆက်၏ အကောင်းဆုံးကစားသမားနှစ်ဦးထဲမှ တစ်ဦးအဖြစ် ခရစ္စတီယာနို ရော်နယ်ဒို နှင့်အတူ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် သတ်မှတ်ခံရသည်။ သူသည် ဘောလုံးသမိုင်းတစ်လျှောက် အကောင်းဆုံးကစားသမားများထဲမှ တစ်ဦးအဖြစ်လည်း ယူဆခံရသည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် IFFHS မှ All Time Men’s World Best Player အဖြစ် သတ်မှတ်ခံခဲ့ရသည်။

သူသည် ဆယ်ကျော်သက်အရွယ်ကတည်းက ထူးချွန်စွာပေါ်ထွက်ခဲ့ပြီး အသက် ၂၀ မပြည့်မီကတည်းက ကမ္ဘာ့အကောင်းဆုံးကစားသမားများထဲတွင် ပါဝင်လာခဲ့သည်။ ၂၀၀၅ Ballon d'Or ရရှိသူ ရော်နယ်ဒင်ဟို ကပင် '''ငါတောင် Barça မှာ အကောင်းဆုံးမဟုတ်ဘူး''' ဟု မက်ဆီကို ရည်ညွှန်းပြောဆိုခဲ့သည်။ ၄ နှစ်အကြာတွင် မက်ဆီသည် ပထမဆုံး Ballon d'Or ကို စံချိန်တင်အများကြီးအသာဖြင့် ရရှိပြီးနောက် သူ၏ အရည်အချင်းအပေါ် အငြင်းပွားမှုများသည် လက်ရှိဘောလုံးထဲတွင် အကောင်းဆုံးလား ဆိုသည့်အဆင့်မှ သမိုင်းတစ်လျှောက်အကောင်းဆုံးထဲတွင် ပါဝင်နိုင်မလားဆိုသည့် အဆင့်သို့ ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။ Pep Guardiola သည် ၂၀၀၉ ခုနှစ် ဩဂုတ်လအတွင်းကပင် မက်ဆီကို '''သူမြင်ဖူးသမျှထဲတွင် အကောင်းဆုံးကစားသမား''' ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။ နောက်နှစ်များတွင်လည်း ပုဂ္ဂိုလ်များ၊ နည်းပြများနှင့် ကစားသမားဟောင်းများကြားတွင် ဤအမြင်ကို ပိုမိုလက်ခံလာခဲ့သည်။

ဘာစီလိုနာနှင့် အာဂျင်တီးနားအသင်းဖော်များအများအပြားကလည်း မက်ဆီ၏ အရည်အချင်းကို ချီးကျူးခဲ့ကြပြီး Thierry Henry, Zlatan Ibrahimović, Neymar, Luis Suárez, Xavi, Ángel Di María နှင့် Javier Mascherano တို့ပါဝင်သည်။ Thomas Müller, Eden Hazard, Wayne Rooney, David Beckham နှင့် Didier Drogba ကဲ့သို့သော နာမည်ကြီးကစားသမားများကလည်း မက်ဆီကို အချိန်အားလုံးအကောင်းဆုံး သို့မဟုတ် သူတို့မျိုးဆက်၏ အကောင်းဆုံးအဖြစ် ချီးကျူးခဲ့ကြသည်။ Real Madrid ပြိုင်ဘက်ဟောင်း Luka Modrić နှင့် Sergio Ramos တို့ကပင်လျှင် မက်ဆီကို သမိုင်းတစ်လျှောက် အကောင်းဆုံးကစားသမားအဖြစ် ပြောကြားခဲ့သည်။

Jamal Musiala, Lamine Yamal, Cole Palmer, Estêvão Willian, Julián Álvarez နှင့် Enzo Fernández တို့ကဲ့သို့သော လူငယ်ကစားသမားများသည် မက်ဆီကို ကလေးဘဝ idol အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ကြသည်။

မက်ဆီကို အစောပိုင်းကာလများတွင် အာဂျင်တီးနားအသင်းနှင့် အကြီးတန်းနိုင်ငံတကာဆုဖလား မရရှိသေးခြင်းကြောင့် ဝေဖန်မှုများရှိခဲ့သည်။ သို့သော် ၂၀၂၁ Copa América နှင့် ၂၀၂၂ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား အောင်မြင်မှုများကြောင့် သူသည် ကလပ်နှင့် နိုင်ငံအသင်းအဆင့် နှစ်ခုလုံးတွင် ထိပ်တန်းဆုဖလားအားလုံးကို ရရှိခဲ့ပြီး သူ၏ အမွေအနှစ်ကို ခိုင်မာစေသည့် အောင်မြင်မှုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံခဲ့ရသည်။

== ရော်နယ်ဒို နှင့် ပြိုင်ဆိုင်မှု ==
မက်ဆီသည် သူ၏ ကစားသမားဘဝအများစုတွင် ခရစ္စတီယာနို ရိုနယ်ဒို နှင့် မကြာခဏ နှိုင်းယှဉ်ခံခဲ့ရသည်။ ၎င်းတို့နှစ်ဦးသည် များစွာသော ကိုယ်ပိုင်ဆုများရရှိထားပြီး ကလပ်နှင့် နိုင်ငံအသင်းအတွက် ဆုဖလားများစွာရရှိထားသည့်အပြင် သမိုင်းတစ်လျှောက် ဂိုးအများဆုံးသွင်းသူနှစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။ မက်ဆီသည် တစ်ခါတစ်ရံတွင် '''ပြိုင်ဆိုင်မှုမရှိ'''ဟု ငြင်းဆိုခဲ့သော်လည်း ၎င်းတို့နှစ်ဦးသည် ကမ္ဘာ့အကောင်းဆုံးကစားသမားဖြစ်ရန် တစ်ဦးကိုတစ်ဦး တွန်းအားပေးနေကြသည်ဟု ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ယူဆကြသည်။ အကဲဖြတ်သူများက ဤပြိုင်ဆိုင်မှုကို ဘောက်ဆင်တွင် Muhammad Ali–Joe Frazier ပြိုင်ဆိုင်မှု၊ မော်တော်စပို့တွင် Prost–Senna ပြိုင်ဆိုင်မှု၊ တင်းနစ်တွင် Federer–Nadal နှင့် Borg–McEnroe ပြိုင်ဆိုင်မှုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပြောဆိုကြသည်။

ပရိသတ်များနှင့် အကဲဖြတ်သူများသည် ကစားသမားနှစ်ဦး၏ အရည်အချင်းကို မကြာခဏ ဆွေးနွေးငြင်းခုံကြသည်။ မက်ဆီကို လိမ်ခေါက်ခြင်း၊ playmaking၊ pass ပေးပို့မှုနှင့် ဂိုးသွင်းစွမ်းရည်တို့၏ ပေါင်းစပ်မှုကြောင့် ချီးကျူးကြပြီး ရိုနယ်ဒိုကို အလွန်မြန်ဆန်မှု၊ အားကစားစွမ်းရည်၊ ဂိုးသွင်းစွမ်းရည်နှင့် ဖိအားအောက်တွင် ကစားနိုင်မှုတို့ကြောင့် ချီးကျူးကြသည်။ ကစားပုံအပြင် သူတို့၏ ခန္ဓာကိုယ်ဖွဲ့စည်းပုံကွာခြားမှုကိုလည်း ဆွေးနွေးကြသည် — ရိုနယ်ဒိုသည် အရပ် 1.87 မီတာ (6 ပေ 1½ လက်မ) ရှိပြီး ကြံ့ခိုင်သန်မာသော ခန္ဓာကိုယ်ရှိသော်လည်း မက်ဆီသည် အရပ် 1.70 မီတာ (5 ပေ 7 လက်မ) သာရှိသည်။ ထို့အပြင် သူတို့၏ လူမှုအပြုအမူကွာခြားမှုလည်း ပါဝင်ပြီး ရိုနယ်ဒို၏ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယုံကြည်မှုနှင့် ပြဇာတ်ဆန်မှုတို့နှင့် မက်ဆီ၏ နှိမ့်ချမှုတို့ကို နှိုင်းယှဉ်ကြသည်။ ကိုယ်ပိုင်အောင်မြင်မှုများအရ မက်ဆီသည် Ballon d'Or ၈ ကြိမ် ရရှိထားပြီး ရိုနယ်ဒိုသည် ၅ ကြိမ် ရရှိထားသည်။ ဖီဖာ World's Best Player ဆု ၈ ကြိမ်နှင့် ၅ ကြိမ်၊ European Golden Shoe ဆု ၆ ကြိမ်နှင့် ၄ ကြိမ် အသီးသီး ရရှိထားသည်။ ကွင်းပြင်ပြင်ပတွင်လည်း ရိုနယ်ဒိုသည် လစာ၊ စပွန်ဆာနှင့် လူမှုမီဒီယာပရိသတ်အရေအတွက်အရ သူ၏ တိုက်ရိုက်ပြိုင်ဘက်ဖြစ်သည်။

မက်ဆီ၏ ရိုနယ်ဒိုရှိသော အသင်းများနှင့် ထိပ်တိုက်တွေ့ဆုံမှုမှတ်တမ်းမှာ ပြိုင်ပွဲအဆင့် ကလပ်ပွဲ ၁၅ ပွဲနိုင်၊ ၉ ပွဲသရေ၊ ၁၀ ပွဲရှုံး ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့နှစ်ဦး၏ ပထမဆုံး တရားဝင်တွေ့ဆုံမှုသည် ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်ပြီး ရိုနယ်ဒို၏ မန်ချက်စတာ ယူနိုက်တက် သည် မက်ဆီ၏ ဘာဆီလိုနာ နှင့် 2007–08 UEFA ချန်ပီယံလိဂ် ဆီမီးဖိုင်နယ်တွင် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ မန်ချက်စတာ ယူနိုက်တက် သည် နောက်ဆုံးဖိုင်နယ်သို့ တက်ရောက်ကာ ချန်ပီယံဖြစ်ခဲ့သည်။ နောက်နှစ်တွင် သူတို့အသင်းများသည် ချန်ပီယံလိဂ် ဖိုင်နယ်တွင် ထပ်မံတွေ့ဆုံခဲ့ပြီး မက်ဆီနှင့် ဘာဆီလိုနာ က 2–0 ဖြင့် အနိုင်ရခဲ့သည်။ ထို့နောက် ရိုနယ်ဒိုသည် ဘာဆီလိုနာ ၏ အဓိကပြိုင်ဘက် Real Madrid သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ရာ El Clásico ပွဲများတွင် မကြာခဏ ထိပ်တိုက်တွေ့ဆုံမှုများ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဘောလုံးအကဲဖြတ်သူများ၊ သတင်းထောက်များနှင့် ကစားသမားအချို့က ၂၀၂၂ ကမ္ဘာ့ဖလား တွင် အာဂျင်တီးနားနှင့်အတူ မက်ဆီ၏အောင်မြင်မှုသည် ဤပြိုင်ဆိုင်မှုကို အဆုံးသတ်သွားစေသည်ဟု ဆိုကြသည်။
== မာရာဒိုနာ နှင့် နှိုင်းယှဉ်မှုများ ==
&lt;blockquote&gt;'''“အာဂျင်တီးနားဘောလုံးမှာ ကျွန်တော့်နေရာကို ဆက်ခံမယ့် ကစားသမားကို မြင်ခဲ့ပြီး သူ့နာမည်က မက်ဆီပါ”'''&lt;/blockquote&gt;'''— Diego မာရာဒိုနာ (၂၀၀၆ ဖေဖော်ဝါရီတွင် ၁၈ နှစ်အရွယ် မက်ဆီကို ဆက်ခံသူအဖြစ် ချီးကျူးခဲ့သည်)'''

မက်ဆီသည် Diego မာရာဒိုနာ နှင့် မကြာခဏ နှိုင်းယှဉ်ခံရသည်။ မာရာဒိုနာ သည်လည်း သူ့မျိုးဆက်၏ အကောင်းဆုံးကစားသမားတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဘောလုံးသမိုင်းတစ်လျှောက် အကောင်းဆုံးများထဲမှ တစ်ဦးအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ နှိုင်းယှဉ်မှုများ၏ အခြေခံမှာ နှစ်ဦးလုံး၏ အရပ်သေးမှု၊ ဘယ်ခြေကစားသမား playmaker အဖြစ် ကစားပုံတူမှုနှင့် အာဂျင်တီးနားနိုင်ငံသားဖြစ်မှုတို့ဖြစ်သည်။

အစပိုင်းတွင် မက်ဆီကို '''“မာရာဒိုနာ လက်သစ်”''' ဟု ခေါ်ဆိုမှုများစွာရှိခဲ့သော်လည်း ကစားသမားဘဝတိုးတက်လာသည့်အခါ သူသည် ယခင်လူငယ်များထက် ပိုမိုတူညီမှုကို ပြသကာ မာရာဒိုနာ နောက်ပိုင်း အာဂျင်တီးနား၏ အကောင်းဆုံးကစားသမားအဖြစ် တည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည်။ အသက် ၁၈ နှစ်အရွယ်တွင် မာရာဒိုနာ က မက်ဆီကို ကမ္ဘာ့အကောင်းဆုံးကစားသမားဟု ခေါ်ဆိုကာ သူ့ဆက်ခံသူအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၈ မှ ၂၀၁၀ ကမ္ဘာ့ဖလား ကာလအတွင်း မာရာဒိုနာ သည် အာဂျင်တီးနားနည်းပြအဖြစ် မက်ဆီနှင့်အတူ လက်တွဲလုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ထိုအချိန်တွင် မက်ဆီသည် မာရာဒိုနာ ဝတ်ဆင်ခဲ့သော နံပါတ် ၁၀ ဂျာစီကိုလည်း ရရှိခဲ့သည်။ မာရာဒိုနာ က '''“No 10 က မင်းအတွက်ပါ။ မင်းထက်ပိုကောင်းတဲ့သူမရှိဘူး”''' ဟု ပြောခဲ့သည်။

မက်ဆီ၏ ကစားပုံနှင့် အရွယ်အစားတူညီမှုကြောင့် အစောပိုင်းနှင့် အလယ်ပိုင်းကာလများတွင် အာဂျင်တီးနားလူမှုအမြင်၌ မာရာဒိုနာ ထက် နိမ့်တန်ဖိုးထားခံရသည်။ အကြောင်းရင်းတစ်ခုမှာ မက်ဆီ၏ နိုင်ငံအသင်းဆုဖလားမရရှိမှုနှင့် မတည်ငြိမ်သောကစားစွမ်းရည်တို့ဖြစ်ပြီး မာရာဒိုနာ သည် 1986 ကမ္ဘာ့ဖလား ကို အာဂျင်တီးနားအတွက် အနိုင်ယူပေးခဲ့ခြင်းကြောင့် မက်ဆီအပေါ် မျှော်လင့်ချက်မြင့်မားခဲ့သည်။ ထို့အပြင် မာရာဒိုနာ ၏ စိတ်အားထက်သန်မှု၊ ကွင်းပြင်ပ လုပ်ဆောင်မှုများ နှင့် ဆင်းရဲသားရပ်ကွက်မှလာခြင်းတို့ကြောင့် အာဂျင်တီးနားလူမျိုးများနှင့် ပိုမိုချိတ်ဆက်နိုင်ခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် ပိုမိုတိတ်ဆိတ်၍ သိုသိုသိပ်သိပ်ရှိသူဖြစ်ပြီး ထိုအချက်များကြောင့်လည်း ဝေဖန်မှုများရှိခဲ့သည်။

မက်ဆီသည် စပိန်တွင်နေထိုင်ခဲ့သော်လည်း စပိန်ကို ကိုယ်စားမပြုဘဲ အာဂျင်တီးနားကိုသာ ရွေးချယ်ခဲ့ပြီး '''“အာဂျင်တီးနားက ကျွန်တော့်နိုင်ငံ၊ ကျွန်တော့်မိသားစု၊ ကျွန်တော့်ကိုယ်ပိုင်ဖော်ပြမှုပါ။ ကျွန်တော့်နိုင်ငံသားတွေကို ပျော်ရွှင်အောင်လုပ်ဖို့ ကျွန်တော့်မှတ်တမ်းအားလုံးကိုတောင် လဲလှယ်ပေးနိုင်ပါတယ်”''' ဟု ပြောခဲ့သည်။

သို့သော် နောက်ပိုင်းတွင် ၂၀၁၉ မှစ၍ မက်ဆီသည် ပိုမိုခေါင်းဆောင်ဆန်လာကာ အသင်းအတွင်း ပြောဆိုမှုများနှင့် အပြုအမူများတွင် ပိုမိုတက်ကြွလာသည်ဟု အကဲဖြတ်သူများက ဆိုကြသည်။ ၂၀၂၂ ကမ္ဘာ့ဖလား အောင်မြင်မှုနောက်ပိုင်းတွင် မက်ဆီကို မာရာဒိုနာ နှင့်တန်းတူ သို့မဟုတ် တစ်ချိန်တည်းအဆင့်တူသော အာဂျင်တီးနားအမြင်အဖြစ် လက်ခံလာကြသည်။ အချို့အကဲဖြတ်သူများက ထိုပြိုင်ပွဲတွင် မက်ဆီ၏ ကစားပုံတွင် “မာရာဒိုနာ ဆန်သော” စိတ်ဓာတ်များကို မြင်တွေ့ရသည်ဟု ဆိုကြပြီး ၎င်း၏ Netherlands နှင့် quarter-final ပွဲတွင် ပြုမူခဲ့ပုံများကိုလည်း မာရာဒိုနာ နှင့်နှိုင်းယှဉ်ကြသည်။ မက်ဆီကိုယ်တိုင်လည်း ကမ္ဘာ့ဖလား အောင်မြင်မှုသည် '''“အာဂျင်တီးနားလူမျိုးအားလုံးကို ကျွန်တော့်ဘက်သို့ ဆွဲခေါ်လာနိုင်ခဲ့သည်”''' ဟု ပြောခဲ့သည်။

== ကိုယ်ရေးကိုယ်တာဘဝ ==
၂၀၀၈ ခုနှစ်မှစ၍ မက်ဆီသည် Antonela Roccuzzo နှင့် အချစ်ရေးရှိခဲ့ပြီး နောက်ဆုံးတွင် ၂၀၁၇ ဇွန် ၃၀ ရက်နေ့တွင် သူတို့၏ မွေးရပ်မြေ Rosario တွင် လက်ထပ်ခဲ့သည်။ Roccuzzo သည် မက်ဆီ၏ ကလေးဘဝ အကောင်းဆုံးသူငယ်ချင်း Lucas Scaglia ၏ ဝမ်းကွဲညီမဖြစ်ပြီး မက်ဆီသည် အသက် ၅ နှစ်အရွယ်ကတည်းက သူမကို သိရှိခဲ့သည်။ သူတို့၏ ဆက်ဆံရေးကို တစ်နှစ်ကြာ လျှို့ဝှက်ထားပြီးနောက် မက်ဆီသည် ၂၀၀၉ ဇန်နဝါရီတွင် အင်တာဗျူးတစ်ခု၌ သူတို့၏ အချစ်ရေးကို ပထမဆုံး အတည်ပြုခဲ့ပြီး နောက်တစ်လအကြာတွင် ဘာဆီလိုနာ–Espanyol derby ပြီးနောက် Sitges မြို့ရှိ ကာနီဗယ်ပွဲတွင် လူသိရှင်ကြား ဖြစ်လာခဲ့သည်။

မက်ဆီနှင့် Roccuzzo တွင် သားသုံးယောက်ရှိသည်။ Roccuzzo ၏ ပထမဆုံး ကိုယ်ဝန်ကို ဂုဏ်ပြုရန် မက်ဆီသည် ၂၀၁၂ ဇွန် ၂ ရက်နေ့တွင် အာဂျင်တီးနား၏ Ecuador ကို ၄–၀ ဖြင့် အနိုင်ရသောပွဲတွင် ဂိုးသွင်းပြီးနောက် ဘောလုံးကို သူ၏ အင်္ကျီအောက်တွင် ထည့်ကာ ဂုဏ်ပြုခဲ့ပြီး နှစ်ပတ်အကြာတွင် အင်တာဗျူးတစ်ခု၌ ကိုယ်ဝန်ရှိကြောင်း အတည်ပြုခဲ့သည်။ ထိုကလေးသည် Thiago ဟု အမည်ပေးထားသော သားဖြစ်ပြီး ၂၀၁၂ နိုဝင်ဘာ ၂ ရက်နေ့တွင် ဘာစီလိုနာတွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ ဧပြီတွင် မက်ဆီက သူတို့သည် နောက်ထပ်ကလေးတစ်ယောက် မျှော်လင့်နေကြောင်း အတည်ပြုခဲ့သည်။ ၂၀၁၇ အောက်တိုဘာတွင် သူ၏ ဇနီးက တတိယမြောက်ကလေးကို မျှော်လင့်နေကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ မက်ဆီနှင့် သူ၏မိသားစုသည် ကက်သလစ်ဘာသာဝင်များ ဖြစ်သည်။

မက်ဆီသည် မိသားစုဝင်များနှင့် အလွန်နီးစပ်သော ဆက်ဆံရေးရှိပြီး အထူးသဖြင့် သူ၏ မိခင် Celia နှင့် အလွန်ရင်းနှီးသည်။ သူ၏ ဘယ်ဘက်ပခုံးတွင် မိခင်၏ မျက်နှာတက်တူးလည်း ထိုးထားသည်။ သူ၏ ပရော်ဖက်ရှင်နယ်လုပ်ငန်းများကို မိသားစုလုပ်ငန်းသဘောမျိုးဖြင့် အများအားဖြင့် စီမံခန့်ခွဲကြသည် — သူ၏ ဖခင် Jorge သည် အသက် ၁၄ နှစ်ကတည်းက သူ၏ အေးဂျင့်အဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြီး အကြီးဆုံးအစ်ကို Rodrigo သည် သူ၏ နေ့စဉ်အချိန်ဇယားနှင့် လူသိရှင်ကြားလုပ်ငန်းများကို စီမံခန့်ခွဲသည်။ မိခင်နှင့် အခြားအစ်ကို Matías တို့သည် Leo Messi Foundation ဟုခေါ်သော သူ၏ ပရဟိတအဖွဲ့အစည်းကို စီမံခန့်ခွဲပြီး Rosario ရှိ ကိုယ်ပိုင်နှင့် ပရော်ဖက်ရှင်နယ်ကိစ္စများကိုလည်း ကိုင်တွယ်သည်။

မက်ဆီသည် အသက် ၁၃ နှစ်တွင် စပိန်သို့ ပြောင်းရွှေ့သွားခဲ့သော်လည်း Rosario နှင့် အနီးကပ်ဆက်သွယ်မှုကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားပြီး သူ၏ Rosarino လေယူလေသိမ်းကိုလည်း မပြောင်းလဲဘဲ ထိန်းသိမ်းထားသည်။ သူသည် မိသားစု၏ အဟောင်းအိမ်ကို ဆက်လက်ပိုင်ဆိုင်ထားသော်လည်း အိမ်သည် ကြာရှည်စွာ လူမနေသည့်အခြေအနေတွင် ရှိနေသည်။ ထို့အပြင် မိခင်အတွက် မြို့ထဲရှိ အထူးအဆင့်မြင့် လူနေအဆောက်အအုံတွင် penthouse အိမ်တစ်လုံးနှင့် မြို့ပြင်အနီးတွင် မိသားစုနေအိမ်တစ်ခုလည်း ထားရှိသည်။ မက်ဆီသည် Rosario ရှိ ယုံကြည်ရသော မိတ်ဆွေငယ်စုတစ်စုနှင့် မကြာခဏ ဆက်သွယ်နေပြီး ၎င်းတို့အများစုမှာ Newell's Old Boys တွင် “The Machine of '87” အဖွဲ့ဝင်ဟောင်းများ ဖြစ်ကြသည်။ ဘာဆီလိုနာ သို့ ပြောင်းရွှေ့သွားပြီးနောက် သူသည် ထိုကလပ်နှင့် ဆက်ဆံရေးမကောင်းခဲ့သော်လည်း ၂၀၁၂ အရောက်တွင် ထိုအငြင်းပွားမှုများ အဆုံးသတ်ကာ Newell's သည် မက်ဆီနှင့် ဆက်စပ်မှုကို လက်ခံလာခဲ့ပြီး သူ၏ မွေးကင်းစသားအတွက် ကလပ်အသင်းဝင်ကတ်ကို ထုတ်ပေးခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် သူ၏ ကစားသမားဘဝကို Newell's တွင် အဆုံးသတ်ရန် Rosario သို့ ပြန်လာမည်ဟု ကြာရှည်စွာ စီစဉ်ထားခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် အာဂျင်တီးနား၊ အီတလီနှင့် စပိန် နိုင်ငံသားဖြစ်မှုများကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည်။

=== '''အခွန်ရှောင်မှု''' ===
မက်ဆီသည် ၂၀၁၃ ခုနှစ်တွင် စပိန်နိုင်ငံ၌ အခွန်ရှောင်တိမ်းမှုဟု သံသယရှိသည့်အမှုကြောင့် စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုခံခဲ့ရသည်။ ယူရုဂွေး၊ ဆွစ်ဇာလန်နှင့် ဘဲလီဇ်ကဲ့သို့သော အခွန်သက်သာရာဒေသများရှိ offshore ကုမ္ပဏီများကို အသုံးပြုကာ ၂၀၀၇ မှ ၂၀၀၉ ခုနှစ်အတွင်း သူ၏ စပွန်ဆာဝင်ငွေနှင့် ဆက်စပ်သော အခွန် ယူရို ၄.၁ သန်းကို ရှောင်တိမ်းခဲ့သည်ဟု စွပ်စွဲခံခဲ့ရသည်။ မက်ဆီသည် ထိုအစီအစဉ်ကို မသိရှိခဲ့ကြောင်း ပြောဆိုခဲ့ပြီး ၂၀၁၃ ဩဂုတ်လတွင် အကြွေးကျန် ယူရို ၅.၁ သန်းကို ကိုယ်တိုင်ဆန္ဒအလျောက် ပေးချေခဲ့သည်။

၂၀၁၆ ဇူလိုင် ၆ ရက်နေ့တွင် မက်ဆီနှင့် သူ၏ဖခင်တို့သည် အခွန်လိမ်လည်မှုအပြစ်ရှိကြောင်း တရားရုံးက ဆုံးဖြတ်ခဲ့ပြီး ၂၁ လ ထောင်ဒဏ်ကို ဆိုင်းငံ့ပြစ်ဒဏ်အဖြစ် ချမှတ်ခံခဲ့ရသည်။ ထို့အပြင် အသီးသီး ယူရို ၁.၇ သန်းနှင့် ယူရို ၁.၄ သန်း ဒဏ်ကြေးပေးရန် အမိန့်ချမှတ်ခံခဲ့ရသည်။ တရားရုံးတွင် မက်ဆီက တရားသူကြီးကို '''“ကျွန်တော်က ဘောလုံးပဲ ကစားခဲ့တာပါ။ စာချုပ်တွေကို ကျွန်တော့်အဖေနဲ့ ရှေ့နေတွေကို ယုံကြည်ပြီး လက်မှတ်ထိုးခဲ့တာပါ။ ဒီကိစ္စတွေကို သူတို့က စီမံမယ်လို့ သဘောတူထားခဲ့တာပါ”''' ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် ပနားမားတွင် ဖွဲ့စည်းထားသော အခြား shell company တစ်ခုကိုလည်း Panama Papers အချက်အလက်ပေါက်ကြားမှုအတွင်း မက်ဆီမိသားစု၏ပိုင်ဆိုင်မှုအဖြစ် နောက်ပိုင်းတွင် ဖော်ထုတ်တွေ့ရှိခဲ့သည်။

== ယဉ်ကျေးမှုအပေါ် သက်ရောက်မှု (Cultural impact) ==

=== လူကြိုက်များမှု ===
ကွင်းအတွင်း မက်ဆီ၏ အောင်မြင်မှုများကြောင့် သူသည် အမြတ်အစွန်းမြင့်မားသော စပွန်ဆာစာချုပ်များကို ရရှိခဲ့ပြီး ကျယ်ပြန့်သော အသိအမှတ်ပြုမှုနှင့် လူကြိုက်များမှုကိုလည်း ရရှိခဲ့သည်။

မက်ဆီသည် ၂၀၁၁၊ ၂၀၁၂ နှင့် ၂၀၂၃ ခုနှစ်များတွင် ကမ္ဘာ့အလွှမ်းမိုးနိုင်ဆုံးပုဂ္ဂိုလ်များစာရင်းဖြစ်သည့် Time 100 တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတကာဈေးကွက် ၁၅ ခု၌ ပြုလုပ်သော စစ်တမ်းအရ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းမှ ဖြေဆိုသူများ၏ ၈၇% သည် မက်ဆီကို သိရှိကြပြီး ၎င်းတို့အနက် ၇၈% သည် သူ့အပေါ် အကောင်းမြင်သဘောထားရှိကြသည်။ ထို့ကြောင့် သူသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် အကျော်ကြားဆုံးကစားသမားများထဲမှ ဒုတိယနေရာ (Cristiano ရော်နယ်ဒို နောက်တွင်) ရရှိပြီး လက်ရှိကစားသမားများထဲတွင် အချစ်ခံရဆုံးကစားသမားလည်း ဖြစ်သည်။

World Press Photo အဖွဲ့သည် ၂၀၁၄ ခုနှစ်၏ အကောင်းဆုံးအားကစားပုံအဖြစ် “The Final Game” ဟုခေါ်သော ဓာတ်ပုံကို ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ ထိုဓာတ်ပုံတွင် မက်ဆီသည် အာဂျင်တီးနား၏ ဖိုင်နယ်ရှုံးနိမ့်မှုအပြီး ကမ္ဘာ့ဖလားတံဆိပ်ကို ကြည့်နေသည်ကို ဖော်ပြထားသည်။

မက်ဆီ၏ Facebook ပရိသတ်အရေအတွက်သည် အများဆုံးရှိသည့် လူထုနာမည်ကြီးများထဲတွင် ပါဝင်ပြီး ၂၀၂၃ ဇူလိုင်အထိ followers ၁၁၄ သန်းကျော်ရှိကာ အားကစားသမားများထဲတွင် Cristiano ရော်နယ်ဒို နောက်တွင် ဒုတိယအများဆုံးဖြစ်သည်။ Instagram တွင်လည်း followers ၅၀၀ သန်းကျော်ရှိပြီး တစ်ဦးချင်းနှင့် အားကစားသမားများအနက် ရော်နယ်ဒို နောက်တွင် ဒုတိယအများဆုံးဖြစ်သည်။ ၂၀၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၁၈ ရက်နေ့တွင် မက်ဆီ၏ ကမ္ဘာ့ဖလား အောင်ပွဲပို့စ်သည် Instagram တွင် likes ၇၅ သန်းကျော်ဖြင့် အများဆုံး liked ပို့စ်အဖြစ် စံချိန်တင်ခဲ့သည်။

၂၀၂၃ ဧပြီတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ Kerala ပြည်နယ်ရှိ Thrissur Pooram ပွဲတော်တွင် မက်ဆီကို အထူးအလှဆင်ဖော်ပြခဲ့သည်။ ၂၀၂၃ ဒီဇင်ဘာတွင် ၂၀၂၂ ကမ္ဘာ့ဖလား အတွင်း မက်ဆီဝတ်ဆင်ခဲ့သော အင်္ကျီအစုံတစ်စုံကို လေလံတင်ရာတွင် ဒေါ်လာ ၇.၈ သန်းဖြင့် ရောင်းချနိုင်ခဲ့သည်။

၂၀၂၄ ဖေဖော်ဝါရီ ၄ ရက်နေ့တွင် ဟောင်ကောင်စတေဒီယမ်၌ အင်တာ မိုင်ယာမီ နှင့် Hong Kong League ကစားသမားများကြား ပြုလုပ်သော exhibition match တွင် မက်ဆီသည် ပွဲတစ်လျှောက်လုံး အရန်ခုံတွင်သာ နေခဲ့သည်။ သူမကစားခဲ့ခြင်းကြောင့် ဟောင်ကောင်နှင့် တရုတ်နိုင်ငံတွင် ပရိသတ်များအကြား အကြီးအကျယ် ဝေဖန်မှုများဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ထောင်နှင့်ချီသော ပရိသတ်များသည် သူ့ကိုကွင်းထဲတွင်မြင်လိုခဲ့ကြသည်။ ထိုဒေသများတွင် မက်ဆီပါဝင်သည့် ကြော်ငြာတစ်ခုကို ထုတ်လွှင့်ခြင်းမှ ဖယ်ရှားခဲ့ပြီး အခြားကြော်ငြာများကိုလည်း တရုတ်ဆိုရှယ်မီဒီယာအသုံးပြုသူများ၏ ဖိအားရှိသော်လည်း ဆက်လက်ထုတ်လွှင့်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် တရုတ်ဘောလုံးအသင်းအဖွဲ့သည် အာဂျင်တီးနားဘောလုံးအဖွဲ့နှင့် ပူးပေါင်းဆက်ဆံရေးကို ယာယီရပ်ဆိုင်းခဲ့သည်။

=== ချမ်းသာမှုနှင့် စပွန်ဆာများ (Wealth and sponsorships) ===
၂၀၂၆ ခုနှစ်တွင် Bloomberg က မက်ဆီ၏ အသားတင်ပိုင်ဆိုင်မှုသည် ဒေါ်လာ ၁ ဘီလီယံကို ကျော်လွန်သွားပြီဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။

မက်ဆီသည် ၂၀၀၉ မှ ၂၀၁၄ အတွင်း ၆ နှစ်အနက် ၅ နှစ်တွင် ကမ္ဘာ့လစာအမြင့်ဆုံးဘောလုံးသမား ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၃ (ယူရို ၄၁ သန်း) နှင့် ၂၀၁၄ (ယူရို ၆၅ သန်း) တွင် သူ၏လစာသည် စံချိန်သစ်များတင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၆ တွင် Forbes က သူ့ကို ကမ္ဘာ့ဒုတိယအမြင့်ဆုံးဝင်ငွေရ အားကစားသမားအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ပြီး ၂၀၁၉ တွင် ကမ္ဘာ့အမြင့်ဆုံးဝင်ငွေရ အားကစားသမားအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့သည်။ ၂၀၁၈ တွင် တစ်နှစ်အတွင်း ဝင်ငွေ ယူရို ၁၀၀ သန်းကို ကျော်လွန်သည့် ပထမဆုံးကစားသမားဖြစ်လာခဲ့ပြီး စုစုပေါင်း ဝင်ငွေ ယူရို ၁၂၆ သန်း ရရှိခဲ့သည်။ ၂၀၂၀ တွင်လည်း စုစုပေါင်း ကစားသမားဘဝဝင်ငွေ ဒေါ်လာ ၁ ဘီလီယံကျော်လွန်သည့် ဒုတိယမြောက်ဘောလုံးသမား ဖြစ်လာခဲ့သည်။

လစာနှင့် ဘောနပ်စ်များအပြင် မက်ဆီ၏ ဝင်ငွေအများစုသည် စပွန်ဆာများမှ ရရှိသည်။ သူ၏ brand သည် အစောပိုင်းကာလတွင် ဘောလုံးစွမ်းရည်နှင့် အောင်မြင်မှုအပေါ်သာ အခြေခံထားပြီး Cristiano ရော်နယ်ဒို နှင့် David Beckham ကဲ့သို့ ပိုမို glamor ရှိသောကစားသမားများနှင့် ကွာခြားသည်။ ကစားသမားဘဝအစောပိုင်းတွင် Adidas နှင့် Pepsi ကဲ့သို့သော အားကစားမူအခြေခံ ဈေးကွက်ရှာဖွေရေးကုမ္ပဏီများနှင့်သာ စပွန်ဆာစာချုပ်များရှိခဲ့သည်။ ၂၀၀၆ မှစ၍ Adidas သည် သူ၏အကြီးဆုံးစပွန်ဆာဖြစ်လာပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ကုမ္ပဏီ၏ အဓိက brand ambassador ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ နောက်ပိုင်းတွင် သူ၏ ဈေးကွက်ဆွဲဆောင်မှုသည် ပိုမိုကျယ်ပြန့်လာကာ Dolce &amp; Gabbana နှင့် Audemars Piguet ကဲ့သို့ ဇိမ်ခံ brand များနှင့် သက်တမ်းရှည်စာချုပ်များ ချုပ်ဆိုခဲ့သည်။ ထို့အပြင် Gillette, Turkish Airlines, Ooredoo နှင့် Tata Motors အပါအဝင် ကုမ္ပဏီများအတွက်လည်း brand ambassador ဖြစ်လာခဲ့သည်။ မက်ဆီသည် Konami ၏ Pro Evolution Soccer နှင့် EA Sports ၏ ဖီဖာ ဗီဒီယိုဂိမ်းစီးရီးများ၏ မျက်နှာအဖြစ်လည်း အသုံးပြုခံခဲ့ရသည်။

SportsPro သည် ၂၀၁၀ မှ ၂၀၁၅ အထိ မက်ဆီကို ကမ္ဘာ့ဈေးကွက်ဆွဲဆောင်မှုအမြင့်ဆုံး အားကစားသမားများထဲတွင် နှစ်စဉ်ထည့်သွင်းခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ တွင် သူသည် Adidas မှ “Adidas Messi” ဟုခေါ်သော ကိုယ်ပိုင်ဖိနပ် sub-brand ရရှိသည့် ပထမဆုံးဘောလုံးသမား ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထိုနှစ်တွင် မက်ဆီအမည်နှင့် နံပါတ်ပါ ဘာစီလိုနာဂျာစီသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် အရောင်းအများဆုံး replica ဂျာစီ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၂ ကမ္ဘာ့ဖလား အတွင်း Adidas သည် မက်ဆီ၏ အာဂျင်တီးနား နံပါတ် ၁၀ ဂျာစီများကို ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးတွင် ရောင်းကုန်သွားခဲ့သည်။

၂၀၁၃ တွင် မက်ဆီနှင့် Kobe Bryant ပါဝင်သော Turkish Airlines ကြော်ငြာသည် YouTube တွင် ကြည့်ရှုမှုအများဆုံးကြော်ငြာဖြစ်လာပြီး ကြည့်ရှုသူ ၁၃၇ သန်းရှိခဲ့သည်။ ၎င်းကို ၂၀၀၅–၂၀၁၅ ကာလအတွင်း အကောင်းဆုံးကြော်ငြာအဖြစ်လည်း မဲပေးရွေးချယ်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၁ ဇွန်တွင် မက်ဆီသည် Hard Rock Cafe အတွက် brand ambassador အဖြစ် ၅ နှစ်စာချုပ်ချုပ်ဆိုခဲ့ပြီး နောက်နှစ်တွင် ဆော်ဒီအာရေဗျနိုင်ငံ၏ tourism ambassador ဖြစ်လာခဲ့သည်။ သို့သော် ဆော်ဒီနိုင်ငံ၏ လူ့အခွင့်အရေးအခြေအနေကြောင့် ဝေဖန်မှုများလည်း ရရှိခဲ့သည်။

=== အများပြည်သူအနုပညာ (Public art) ===
ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် မက်ဆီကို ဖော်ပြထားသော street art နှင့် mural ပန်းချီများကို ရေးဆွဲထားသည်။ ထင်ရှားသော အနုပညာတစ်ခုမှာ Michelangelo ၏ “The Creation of Adam” ကို parody ပြုလုပ်ထားသည့် “Sistine Chapel of Football” ဖြစ်ပြီး မက်ဆီ၊ Diego မာရာဒိုနာ နှင့် အာဂျင်တီးနားဘောလုံးသမားအချို့ကို ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းကို Buenos Aires မြို့ Barracas ရှိ Sportivo Pereyra ကလပ်တွင် ပြသထားသည်။

မဒမ်တူးဆော့ သည် ၂၀၁၂ တွင် Wembley Stadium ၌ မက်ဆီ၏ ဖယောင်းရုပ်တုကို ပြသခဲ့သည်။ ၂၀၁၆ ဇွန်တွင် အာဂျင်တီးနားအသင်းမှ အနားယူကြောင်း ကြေညာပြီးနောက် မက်ဆီကို ပြန်လာစေရန် ရည်ရွယ်ကာ Buenos Aires တွင် သူ၏ ကြေးရုပ်တုတစ်ခု တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၂ ကမ္ဘာ့ဖလား အောင်ပွဲနောက်ပိုင်း ၂၀၂၃ မတ်တွင် Paraguay နိုင်ငံ Luque မြို့ CONMEBOL ရုံးရှေ့၌ ကမ္ဘာ့ဖလား ကိုင်ထားသော မက်ဆီ၏ တစ်ကိုယ်လုံးအရွယ်ရုပ်တုကို ထုတ်ဖော်ပြသခဲ့သည်။ ထိုနေရာတွင် ပီလီ နှင့် မာရာဒိုနာ ရုပ်တုများနှင့်အတူ တည်ရှိသည်။ ၂၀၂၅ ဒီဇင်ဘာ ၁၃ ရက်တွင် အိန္ဒိယ Kolkata မြို့ရှိ Sree Bhumi Sporting ကလပ် တွင် မက်ဆီ၏ ၇၀ ပေ (၂၁ မီတာ) ရှည်သော ကမ္ဘာ့ဖလား ကိုင်ထားသည့် ရုပ်တုကို ထုတ်ဖော်ခဲ့သော်လည်း လေပြင်းကြောင့် မတည်ငြိမ်သဖြင့် ဖယ်ရှားခဲ့သည်။ နောက်တစ်ရုပ်တုကို Patagonia၊ Cutral Col တွင် ၂၀၂၆ ဇွန်၌ ၈၅ ပေ (၂၆ မီတာ) အမြင့်ဖြင့် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။

=== မီဒီယာ (Media) ===
Álex de la Iglesia ရိုက်ကူးသော ''Messi'' မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်သည် ၂၀၁၄ ဩဂုတ်တွင် 71st Venice International Film Festival ၌ ပြသခဲ့သည်။ ''Messi's ကမ္ဘာ့ဖလား: The Rise of a Legend'' ဟုခေါ်သော ဘီယိုဂရပ်ဖီ docuseries သည် မက်ဆီ၏ ကစားသမားဘဝ၊ အာဂျင်တီးနားအသင်းနှင့်အတူ အတက်အကျများနှင့် ၂၀၂၂ ကမ္ဘာ့ဖလား အောင်မြင်မှုကို အခြေခံပြီး ၂၀၂၄ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၁ တွင် Apple TV+ မှ ထုတ်လွှင့်ခဲ့သည်။

=== စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ (Business ventures) ===
၂၀၂၄ ဇွန် ၄ တွင် မက်ဆီသည် Más+ ဟုခေါ်သော အမေရိကန် အားကစားနှင့် energy drink brand အသစ်ကို ထုတ်ဖော်ခဲ့သည်။ သူသည် မိမိလိုအပ်သည့် အရသာကောင်းပြီး ကျန်းမာရေးနှင့်ကိုက်ညီသော hydration ရွေးချယ်စရာမရှိသောကြောင့် ထိုသောက်စရာကို ဖန်တီးခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ၂၀၂၄ စက်တင်ဘာ ၁၉ တွင် 525 Rosario ဟုခေါ်သော film production ကုမ္ပဏီကို စတင်ခဲ့ပြီး ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ အားကစားသမားများအတွက် ရုပ်ရှင်၊ အားကစားပွဲထုတ်လွှင့်မှုနှင့် ကြော်ငြာများကို ထုတ်လုပ်မည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် 2024 တွင် ''Messi's ကမ္ဘာ့ဖလား: The Rise of a Legend'' ကို ပူးတွဲထုတ်လုပ်ခဲ့သော Smuggler Entertainment နှင့် ပူးပေါင်းလုပ်ငန်းဖြစ်သည်။ ၂၀၂၅ တွင် မက်ဆီသည် သူ၏ အင်တာ မိုင်ယာမီ အသင်းဖော် Luis Suárez ၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ Uruguayan ကလပ် Deportivo LSM တွင် ပါဝင်ရန် ဖိတ်ကြားခံခဲ့ရသည်။ ၂၀၂၆ ဧပြီ ၁၆ တွင် မက်ဆီသည် စပိန်ဘောလုံးကလပ် UE Cornellà ကို အပြည့်အဝပိုင်ဆိုင်ခွင့် ရရှိခဲ့သည်။

=== ပရဟိတလုပ်ငန်းများ ===
သူ၏ ကစားသမားဘဝတစ်လျှောက် မက်ဆီသည် ကလေးများအတွက် ရည်ရွယ်သော ပရဟိတလုပ်ငန်းများတွင် ပါဝင်ခဲ့ပြီး ဤစိတ်ဝင်စားမှုသည် သူ၏ကလေးဘဝတွင် ကြုံတွေ့ခဲ့သော ဆေးဘက်ဆိုင်ရာအခက်အခဲများနှင့် ဆက်စပ်သည်။ ၂၀၀၄ မှစ၍ သူသည် United Nations Children's Fund (UNICEF) နှင့် ပူးပေါင်းကာ အချိန်နှင့်ငွေကြေးများကို လှူဒါန်းခဲ့ပြီး ၂၀၁၀ တွင် UNICEF Goodwill Ambassador ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထိုနှစ်တွင် ဟေတီငလျင်နောက်ပိုင်း ကလေးများ၏အခြေအနေကို အသိပညာပေးရန် Haiti သို့ သွားရောက်ခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် HIV ကာကွယ်ရေး၊ ပညာရေးနှင့် မသန်စွမ်းကလေးများ၏ လူမှုပါဝင်မှုတို့အတွက် ကမ်ပိန်းများတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။

၂၀၁၃ နိုဝင်ဘာတွင် မက်ဆီနှင့် သူ၏ တစ်နှစ်အရွယ်သား Thiago သည် လူမှုမတရားမှုကြောင့် သေဆုံးနှုန်းမြင့်မားသော ကလေးများအကြောင်း အသိပညာပေးရန် ကမ်ပိန်းတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။

၂၀၀၇ တွင် မက်ဆီသည် Leo Messi Foundation ကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ကလေးများအတွက် ကျန်းမာရေး၊ ပညာရေးနှင့် အားကစားရရှိနိုင်မှုကို ထောက်ပံ့သည်။ ၎င်းသည် Boston ရှိ ဆေးရုံတွင် မသေဆုံးမီကလေးများကို တွေ့ခဲ့ပြီးနောက် သူ၏ ဝင်ငွေအချို့ကို လူမှုအကျိုးပြုလုပ်ငန်းများသို့ ပြန်လည်ထည့်သွင်းရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ခြင်းမှ စတင်ခဲ့သည်။ ဖောင်ဒေးရှင်းမှတဆင့် သုတေသနထောက်ပံ့ငွေများ၊ ဆေးဘက်သင်တန်းများနှင့် အာဂျင်တီးနား၊ စပိန်နှင့် အခြားနိုင်ငံများရှိ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာစင်တာများနှင့် စီမံကိန်းများကို ထောက်ပံ့ခဲ့သည်။

မက်ဆီ၏ ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှုလှုပ်ရှားမှုများမှ ရရှိသောငွေများအပြင် Adidas အပါအဝင် စပွန်ဆာကုမ္ပဏီများမှလည်း ဖောင်ဒေးရှင်းသို့ ထောက်ပံ့ငွေများ ရရှိသည်။ ၂၀၁၃ တွင် မက်ဆီ၏ ဘယ်ခြေကို 25 kg လေးသော ရွှေရောင်မော်ဒယ်တစ်ခုကို ဂျပန်တွင် ဒေါ်လာ ၅.၃ သန်းဖြင့် ရောင်းချခဲ့ပြီး ၂၀၁၁ Tōhoku ငလျင်နှင့် ဆူနာမီဒဏ်ခံရသူများအတွက် ရန်ပုံငွေရှာဖွေခဲ့သည်။

မက်ဆီသည် အာဂျင်တီးနားရှိ လူငယ်ဘောလုံးကိုလည်း ရင်းနှီးမြှုပ်နှံထားသည်။ သူသည် မွေးဖွားရာ Rosario ရပ်ကွက်ရှိ Sarmiento ဘောလုံးကလပ်ကို ထောက်ပံ့ပြီး ၂၀၁၃ တွင် အဆောက်အဦများ ပြန်လည်ပြုပြင်ခြင်းနှင့် မိုးလုံလေလုံကွင်းများတပ်ဆင်ခြင်းကို ကူညီခဲ့သည်။ Newell's Old Boys နှင့် Rosario Central အပြင် Buenos Aires ရှိ River Plate နှင့် Boca Juniors တို့မှ လူငယ်ကစားသမားများကိုလည်း ငွေကြေးထောက်ပံ့သည်။ ၂၀၁၂ တွင် Newell's အကယ်ဒမီအတွက် gym နှင့် dormitory အသစ်တစ်ခုကို တည်ဆောက်ပေးခဲ့သည်။ သူ၏ ကလေးဘဝနည်းပြ Ernesto Vecchio ကို Leo Messi Foundation ၏ လူငယ်ကစားသမားရှာဖွေသူအဖြစ် ခန့်အပ်ထားသည်။

၂၀၁၆ ဇွန် ၇ တွင် မက်ဆီသည် La Razón သတင်းစာအပေါ် အသရေဖျက်မှုအမှုတွင် အနိုင်ရပြီး ဒဏ်ကြေး ယူရို ၆၅,၀၀၀ ရရှိခဲ့သော်လည်း ထိုငွေကို Médecins Sans Frontières သို့ လှူဒါန်းခဲ့သည်။ COVID-19 ကာလတွင် မက်ဆီနှင့် ဘာဆီလိုနာ အသင်းဖော်များသည် လစာ ၇၀% လျှော့ယူမည်ဟု ကြေညာကာ ကလပ်ဝန်ထမ်းများ၏ လစာပြည့်စုံစေရန် ထပ်မံထောက်ပံ့ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် COVID-19 ကာကွယ်ရေးအတွက် ယူရို ၁ သန်း လှူဒါန်းခဲ့သည်။

၂၀၁၆ နိုဝင်ဘာတွင် အာဂျင်တီးနားဘောလုံးအဖွဲ့တွင် စီးပွားရေးအကျပ်အတည်းကြောင့် ဖီဖာ ကော်မတီက စီမံခန့်ခွဲနေစဉ် လုံခြုံရေးဝန်ထမ်း ၃ ဦးသည် ၆ လကြာ လစာမရရှိကြောင်း မက်ဆီကို ပြောကြားခဲ့သည်။ ထို့နောက် မက်ဆီက ၎င်းတို့၏ လစာကို ကိုယ်တိုင်ပေးချေခဲ့သည်။

၂၀၂၁ ဖေဖော်ဝါရီတွင် မက်ဆီသည် ဘာဆီလိုနာ တွင် သူ၏ 644 ဂိုးသွင်းပြီး ပီလီ ၏ single-ကလပ် record ကို ချိုးဖျက်ခဲ့သော Adidas ဖိနပ်များကို Catalonia အနုပညာပြတိုက်သို့ လှူဒါန်းခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ၎င်းဖိနပ်များကို ကလေးကင်ဆာအထောက်အပံ့အတွက် ပေါင် 125,000 ဖြင့် လေလံတင်ခဲ့သည်။

၂၀၂၁ Copa América မတိုင်မီတွင် မက်ဆီသည် Sinovac Biotech ကုမ္ပဏီထံ လက်မှတ်ထိုး sweatshirts ၃ ထည် လှူဒါန်းခဲ့ပြီး COVID-19 vaccine CoronaVac ထိုးဆေး ၅၀,၀၀၀ ရရှိရန် သဘောတူညီမှုကို ရယူခဲ့သည်။ သို့သော် ထိုအစီအစဉ်သည် ကာကွယ်ဆေး ရှားပါးမှုအခြေအနေကြောင့် ဝေဖန်မှုများလည်း ရရှိခဲ့သည်။

၂၀၂၅ ဇန်နဝါရီတွင် မက်ဆီသည် ကလေးများအတွက် ကျန်းမာရေးနှင့် ပညာရေးအစီအစဉ်များတွင် ပါဝင်မှုကြောင့် အမေရိကန်နိုင်ငံ၏ အမြင့်ဆုံးပြည်သူ့ဂုဏ်ထူးဖြစ်သော Presidential Medal of Freedom ကို ချီးမြှင့်ခံခဲ့ရသည်။

== စံချိန်များနှင့် အမွေအနှစ် ==
မက်ဆီသည် ဘောလုံးသမိုင်းတွင် စံချိန်အများဆုံး ပိုင်ဆိုင်ထားသူများထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်သည်။

အရေးကြီးသော စံချိန်အချို့မှာ—

Ballon d'Or ၈ ကြိမ် (အများဆုံး)
European Golden Shoe ၆ ကြိမ်
ဘာစီလိုနာအသင်းသမိုင်းတွင် ဂိုးအများဆုံး
လာလီဂါသမိုင်းတွင် ဂိုးအများဆုံး
El Clásico ပွဲများတွင် ဂိုးအများဆုံး
အာဂျင်တီးနားအသင်းသမိုင်းတွင် ဂိုးအများဆုံး
အာဂျင်တီးနားအသင်းသမိုင်းတွင် ပွဲအများဆုံး ကစားသူ
ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား ပြိုင်ပွဲသမိုင်းတွင် ပွဲအများဆုံး ကစားသူ
ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား ပြိုင်ပွဲသမိုင်းတွင် Goal Contribution အများဆုံး ကစားသမားများထဲမှ တစ်ဦး

မက်ဆီ၏ အောင်မြင်မှုများ၊ စွမ်းဆောင်ရည်များနှင့် နှစ်ရှည်တည်တံ့သော အရည်အသွေးတို့ကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ဘောလုံးပညာရှင်များ၊ နည်းပြများ၊ ကစားသမားဟောင်းများနှင့် ပရိသတ်အများစုက ဘောလုံးသမိုင်းတစ်လျှောက် အကောင်းဆုံး ကစားသမား (Greatest of All Time – GOAT) များထဲမှ တစ်ဦးအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုကြသည်။

==ကိုးကား==
{{Reflist}}

[[ကဏ္ဍ:အာဂျင်တီးနားဘောလုံးသမားများ]]
[[ကဏ္ဍ:ဘာစီလိုနာဘောလုံးသမားများ]]
[[ကဏ္ဍ:နိုင်ငံတကာ ဘောလုံးသမားများ‎]]
[[ကဏ္ဍ:၂၀၁၈ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား ကစားသမားများ]]

{{Lifetime|၁၉၈၇| | }}
{{DEFAULTSORT:မက်ဆီ}}</text>
      <sha1>g25xv0cpk72tbz6gtkax6rklh5fax9s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>နီရိုး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>50780</id>
    <revision>
      <id>1043091</id>
      <parentid>867796</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T22:05:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Soekohtet</username>
        <id>145607</id>
      </contributor>
      <comment>/* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */</comment>
      <origin>1043091</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9924" sha1="dw15y49zu2lkxrgx00xjx2f0icwdcug" xml:space="preserve">[[File:Nero_Palatino_Inv618.jpg|thumb|268x268px|Nero]]
အေဒီ ၃၄ - [[ရောမမြို့]]အနီးတွင် မွေးဖွားသည်။
အေဒီ ၅၄ - ဖခင် ကလောဒီးယပ်စ်၏ အရိုက်အရာကို ဆက်ခံပြီး ရောမဧကရာဇ် ဖြစ်လာသည်။
အေဒီ ၆၄ - ရောမမြို့ကြီး မီးကြောင့် ဆိုးဝါးစွာ ပျက်စီးဆုံးရှုံးသည်။ ထိုမီးလောင်မှုကြောင့် ခရစ်ယန်များအပေါ် နီရိုး၏ နှိပ်ကွပ်မှုကို တိုက်တွန်း လှုံ့ဆော်သည့် သဘော သက်ရောက်၊
အေဒီ ၆၈ - ဆီးနိတ်၏ ထောက်ခံအားပေးမှုဖြင့် စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးများ၏ နန်းချခြင်းကိုခံရသည်။ မိမိကိုယ်မိမိသတ်သေသွားသည်။

ရောမအင်ပါယာကြီးဟာ နှစ်ပေါင်းငါးရာကျော်ကြာအောင် တည်တံ့ခဲ့ပါတယ်။ ရောမအင်ပါယာရဲ့ တန်ခိုးအဏာစက် အထက်မြက်ဆုံး.. အကြီးကျယ်ဆုံးအချိန်မှာ အဘက်ဘက်သို့ အာဏာစက် ဖြန့်ကျက် ပျံ့နှံ့ခဲ့ပါတယ်။ တောင်ဘက်မှာဆိုရင် အီဂျစ်ပြည်ထိ၊ မြောက်ဘက်မှာဆိုရင်ဗြိတိသျှကျွန်းစုထိ အနောက်ဘက်မှာဆို စပိန်နိုင်ငံ၊ အရှေ့ဘက်မှာဆိုရင် [[ကက်စပီယံပင်လယ်]]ထိ ဩဇာအာဏာဖြန့်ကျက် သက်ရောက်ခဲ့ပါတယ်။
တစ်ခါတစ်ရံ အဲဒီအင်ပါယာကြီးကို ဆီးနိတ် လွှတ်တော်က အုပ်ချုပ်တယ်။ တစ်ခါတစ်ရံမှာတော့ စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးတွေက အုပ်ချုပ်တယ်။ ပထမဦးဆုံး ဧကရာဇ် ဘုရင် အဖြစ် အမည်ခံပြီး အုပ်ချုပ်ခဲ့သူကတော့ ဩဂတ်စတပ်ဆီဇာ ဖြစ်ပါတယ်။ သူက ရောမမြို့တော်ကို ကမ္ဘာပေါ်မှာ အကြီးကျယ်ဆုံး မြို့တော်ကြီး ဖြစ်အောင် ပြုလုပ်ခဲ့တယ်။ အနယ်နယ် အရပ်ရပ်မှာရှိတဲ့ လက်အောက်ခံ နိုင်ငံတွေကနေ ရောမမြို့တော်သို့ လမ်းမကြီးတွေ ဖောက်လုပ်ဆက်သွယ်စေတဲ့ စနစ်တစ်ခုကိုချမှတ်ခဲ့တယ်။ သူ(သေသွားပြီး)နောက်ပိုင်းသူ့အရိုက်အရာကိုဆက်ခံတဲ့ ဧကရာဇ်တိုင်းကတော့

သူ့လောက် ကြီးကျယ်မြင့်မြတ်မှု ကောင်းမြတ်မှုမရှိကြဘူး။ အဲဒီအထဲမှာ အလွန်ဆိုးတဲ့ တစ်ယောက်ကတော့ နီးရိုး ဘုရင် ပါပဲ။
နီးရိုးဟာ သူ့ပထွေးတော် ကလောဒီးယပ်စ်ရဲ့ အရိုက်အရာကို ဆက်ခံရင်း ဧကရာဇ် ဘုရင် ဖြစ်ခဲ့တယ်.။ သူ့ရဲ့ ဧကရာဇ်ရာထူး အာဏာ သေချာတည်မြဲဖို့ အတွက် သူ့မိခင်ရော သူ့ဇနီးကိုပါ သူက သုတ်သင် သတ်ဖြတ်ခဲ့တယ်။ သူတို့ကို သူက သံသယဝင်တယ်လေ။ သူ့ကိုဆန့်ကျင်ပြီး သူ့အရိုက်အရာ ကျအောင် သူတို့က လျှို့ဝှက် ပူးပေါင်းကြံစည်တယ်လို့ သံသယဝင်တာ။ အဲဒီနောက်ပိုင်းမှာတော့ သူဟာ မကြောင့်မကြဘဝနဲ့ သက်တောင့်သက်သာ စံပယ်တယ်။ အင်ပါယာနိုင်ငံကို အာရုံစိုက် စိုးမိုးအုပ်ချုပ်ရမယ့်အစား အလဟဿ အချိန်ဖြုန်းအပျော်အပါး လိုက်စားပြီး သူ့ရဲ့ အချိန်ကာလတွေကို ကုန်လွန်စေခဲ့တယ်။ သူက သူ့ကိုယ်သူ အလွန်တော်တဲ့ ထိပ်တန်းမင်းသားတစ်ယောက် ဂီတပညာရှင်တစ်ယောက်လို့ ထင်မြင်ယူဆတယ်။ ဒါကြောင့် သူ့ရဲ့ အနုပညာတင်ဆက်မှု သရုပ်ဆောင်မှုတွေကို လာရောက်ကြည့်ရှုဖို့ လူတွေကို အမိန့်ထုတ်ဆင့်တယ်။ (မှတ်တမ်းများအရ) ကြားသိရသလောက်တော့ သူဟာ အနုပညာပါရမီ မရှိလှပါဘူး။ ပင်ကိုစွမ်းရည် မရှိဘူးပေါ့။ သို့သော်လည်း သူ့ကို ဘယ်သူကမှ အဲဒီလို မပြောဝံ့ပါဘူး။
သူ့လက်ထက် အဆိုးဆုံးကာလကတော့ ရောမအင်ပါယာရဲ့ သမိုင်းဝင် အဆောက်အအုံတွေ မော်ကွန်းတိုင်တွေ အမြောက်အမြားကို ဖျက်ဆီးဝါးမျိုခဲ့တဲ့ အလွန်ပြင်းထန်တဲ့ မီးကြီးလောင်ကျွမ်းတဲ့ အချိန်ကာလပါပဲ။ ကျွန်တော်တို့ သိရသလောက် နီရိုးက ခရစ်ယန်တွေကို အပြစ်ဖို့တယ်။ သူတို့ဟာ အင်ပါယာ နိုင်ငံတော်ရဲ့ ဒေသတွေမှာ ဒုက္ခတွေ ဖန်တီးနေကြတယ်ပေါ့။ ဒီတော့ သူတို့ အပေါ် ဒေါသတွေ မကျေချမ်းမှုတွေ ဖြစ်လာအောင် လှုံ့ဆော်ဖို့ လွယ်တာပေါ့။ သူက သူတို့အထဲက အမြောက်အမြားကို ဖမ်းဆီးစေတယ်။ သူတို့ကို ဆိုးဝါးကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းတဲ့ ရောမပြိုင်ကွင်းကြီးထဲ (တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်တွေ ကြားမှာ) လွှတ်ပေးလိုက်တယ်။ ထွက်မပြေးနိုင်အောင် ကာရံထားတဲ့ ပြိုင်ကွင်းအတွင်း (ကျား၊ ခြင်္သေ့) စတဲ့ တောရိုင်းတိရစ္တာန်တွေ သတ်ဖြတ်စားသောက်တာခံဖို့ လွှတ်ပေးတာ။
နီးရိုးဟာ သူ့ရဲ့ပိုင်နက်နယ်ပယ် တစ်ခွင်မှာ ကြီးလေးတဲ့ အခွန်အတုတ်တွေကို တိုးမြင့်ကောက်ခံတယ်။ ရောမမြို့ကြီးကို ပြန်လည်တည်ဆောက်တဲ့ နေရာမှာ သုံးဖို့ဆိုပြီး ကောက်တာ။ အဲဒီကြီးလေးတဲ့ အခွန်ကောက်ခံမှုက တိုင်းပြည်တစ်ခွင်တစ်ပြင်လုံး အကြီးအကျယ် မကျေနပ်မှုကို ဖြစ်စေတယ်။
အချို့သမိုင်းပညာရှင်တွေကတော့ နီးရိုးဘုရင်ဟာ သူ့ကို လူတွေက ပြောဆိုစွပ်စွဲသလောက်ကြီး ဆိုးတာ မဟုတ်ပါဘူးလို့ လျှောက်လဲ ပြောကြားရေးသားကြတယ်။ ဒါပေမယ့် စစ်ဗိုလ်ချုပ်တစ်စုက စုပေါင်းပြီး သူ့ကို တော်လှန်ပုန်ကန်ကြတယ်။ ဒီတော့ သူလည်း သူ့ကိုယ်သူ အဆုံးစီရင်ပြီး သတ်သေခဲ့ပါတယ်။

==ကိုးကား==
ဦးသိန်းလွင်ရေး ထူးခြားထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များမှ


[[Category:၁ ရာစု ရောမ ဧကရာဇ်များ]]</text>
      <sha1>dw15y49zu2lkxrgx00xjx2f0icwdcug</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>တောင်ကြီးမြို့နယ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>66049</id>
    <revision>
      <id>1043078</id>
      <parentid>950115</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T17:27:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39587-44</username>
        <id>145595</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>1043078</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3440" sha1="cdk88pv0vtmay8qkk4gd0cx5cwnsbv9" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| official_name = တောင်ကြီးမြို့နယ်
ဝေင်ꩻနယ်ႏတောင်ႏကီꩻ
| pushpin_map = Burma
| settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]]
| image_skyline = Shwe Bone Pwint Pagoda, Taunggyi,Shan.jpg
| image_map = Taunggyi tsp in Taunggyi district.svg
| map_caption = တောင်ကြီးခရိုင်အတွင်းတည်နေရာ
| subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]]
| subdivision_name = {{flag|Burma}}
| subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]]
| subdivision_name1 = {{flag|ရှမ်းပြည်နယ်}}
| subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]]
| subdivision_name2 = [[တောင်ကြီးခရိုင်]]
| subdivision_type3 = မြို့တော်
| subdivision_name3 = [[တောင်ကြီးမြို့]]
| unit_pref = Imperial
| area_total_km2 = 
| population = 
| population_as_of = 
| population_density_km2 = auto
| coordinates_display = inline,title
| coordinates_region = MM
| latNS = N
| latd = 20
| latm = 47
| lats = 
| longEW = E
| longd = 97
| longm = 02
| longs = 
| elevation_ft = 
| elevation_m = 
| timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်|MST]]
| utc_offset = +6:30
| website = 
}}
'''တောင်ကြီးမြို့နယ်'''သည် တောင်ကြီးခရိုင်၊ [[ရှမ်းပြည်နယ်]]တွင် တည်ရှိသည်။ မြို့နယ်အုပ်ချုပ်မှုရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ [[တောင်ကြီးမြို့]]ဖြစ်သည်။ တောင်ကြီးမြို့နယ်၏ မြောက်ဘက်တွင် [[ရပ်စောက်မြို့နယ်]]၊ အရှေ့မြောက်တွင် [[ဟိုပုံးမြို့နယ်]]၊ အနောက်ဘက်တွင် [[ညောင်ရွှေမြို့နယ်]]တို့တည်ရှိနေသည်။

== အထင်ကရ ပုဂ္ဂိုလ်များ ==

* [[အောင်ခမ်းထီ|ဦးအောင်ခမ်းထီ]] - [[ပအိုဝ်း အမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်|ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်]] နာယကကြီး ဦးအောင်ခမ်းထီသည် တောင်ကြီးမြို့နယ်၊ [[ထီလုံးရွာ၊ တောင်ကြီးမြို့နယ်|ထီလုံးရွာ]]တွင် ၁၉၃၆ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ 

==ကိုးကား==
{{Reflist}}


{{ရှမ်းပြည်နယ်}}
{{တောင်ကြီးမြို့နယ်}}

[[ကဏ္ဍ:ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ မြို့နယ်များ]]
[[ကဏ္ဍ:တောင်ကြီးခရိုင်]]
{{Shan-geo-stub}}</text>
      <sha1>cdk88pv0vtmay8qkk4gd0cx5cwnsbv9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ကဝမြို့နယ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>69123</id>
    <revision>
      <id>1043051</id>
      <parentid>956146</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:07:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* နယ်နိမိတ် */</comment>
      <origin>1043051</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14759" sha1="34163avzrqg5yvulpwvbmadlbqwrzs6" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
|name =ကဝမြို့နယ်
|native_name = 
|settlement_type=[[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]]
|image_skyline          = 
|imagesize              = 
|image_caption          = 
| image_map               = Kawa tsp in Bago district 2022.svg
| mapsize                 = 
| map_caption             =ပဲခူးခရိုင်အတွင်း တည်နေရာ
|pushpin_label_position = bottom
|pushpin_map = 
|pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာပြမြေပုံ
|seat = [[ကဝမြို့]]
|seat_type = မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့
|subdivision_type = [[ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]]
|subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}}
|subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|တိုင်းဒေသကြီး]]
|subdivision_name1 = {{flag|ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး}}
|subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]]
|subdivision_name2 = [[ပဲခူးခရိုင်|ပဲခူး]]
|area_total_km2 = 
|population = ၁၉၇,၃၆၃
|population_as_of = ၂၀၁၄
|population_footnotes = &lt;ref name=&quot;census-2014&quot;&gt;{{cite book|title=သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|publisher=လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန|location=နေပြည်တော်|date=မေ ၂၀၁၅|series=၂၀၁၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့် အိမ်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|volume=အတွဲ-၂|pages=၁၆|url=https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view}}&lt;/ref&gt;
|population_density_km2 = auto
|coordinates_display = inline,title
|coordinates_region = MM
|latNS = N
|latd = 
|latm = 
|lats = 
|longEW = E
|longd = 
|longm = 
|longs = 
|elevation_ft = 
|elevation_m = 
|timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]]
|utc_offset = +6.30
|website =
}}
[[File:Kawa Township.jpg|thumb|right|ကဝမြို့]]
'''ကဝမြို့နယ်'''  သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ပဲခူးခရိုင်]]ရှိ မြို့နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;MIMU001&quot;&gt;[http://www.burmalibrary.org/docs6/MIMU001_A3_SD%20&amp;%20Township%20Overview.pdf &quot;Myanmar States/Divisions &amp; Townships Overview Map&quot;] Myanmar Information Management Unit (MIMU)&lt;/ref&gt; မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ [[ကဝမြို့]] ဖြစ်သည်။

==သမိုင်းအကျဉ်း==
ကဝမြို့နယ်သည် ရှေးမြန်မာဘုရင်များအုပ်စိုးစဉ်က ထင်ရှားသော ကျေးရွာကြီးတစ်ရွာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ရေလမ်းဖြင့် လှေ၊ သမ္ဗာန်၊ ပိန်းကော၊ သစ်ဖောင်၊ ဝါးဖောင်များမှအစ ပင်လယ်ရေအတက်အကျကို စောင့်ဆိုင်းနားခိုရန် ကျေးရွာကြီးတစ်ရွာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ နှစ်ရှည်ပင်များ ပေါက်ရောက်လျက်ရှိပြီး ကုက္ကိုလ်ပင်များ၌ ရာသီမရွေး လင်းဆွဲငှက်များ တွဲလောင်းခို၍ အမြဲတစေနေထိုင်ကြသည်ကို အစွဲပြု၍ လင်းဆွဲဂါမရွာဟု အမည်စတွင်ခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် မွန်ဘုရင်လက်ထက်တွင် လင်းဆွဲကို မွန်ဘာသာဖြင့် ‘ကွပ်’ ဟု ခေါ်ခဲ့သဖြင့် ကွပ်ရွာ ကွပ်မြို့ ဟု ခေါ်ခဲ့ရာမှ ကာလရွေ့လျောကာ ကဝ ဟု ပြောင်းလဲဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;&gt;https://www.moi.gov.mm/local-info/3068&lt;/ref&gt;

၁၈၈၅ ခုနှစ် အင်္ဂလိပ် - မြန်မာစစ်ပွဲအပြီး ဗြိတိသျှတို့က ရန်ကုန်မြို့ကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် ကဝမြို့အား ဒါးပိန်(ယခုလှည်းကူးမြို့နယ်)နှင့် တွဲဖက်ကာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက်မှတဆင့် ကဝမြို့အား ပဲခူးစီရင်စုအတွင်း တိုက်နယ်အဆင့်သတ်မှတ်၍ တိုက်သူကြီး၊ ကျေးရွာသူကြီးများနှင့် ဂါတ်ကင်းများ ဖွင့်လှစ်ကာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက်တွင် ကဝတိုက်နယ်အတွင်း၌ ကျေးရွာမြေများနှင့် စိုက်ပျိုးမြေများ တိုးတက်လာသည့်အတွက် ကဝမြို့နယ်အဆင့် မြို့အဖြစ် သတ်မှတ်ကာ မြို့အုပ်ရုံး၊ တရားမရုံး၊ ရဲဌာန၊ အချုပ်ထောင်၊ ငွေတိုက်များ စသည်တို့ကို တိုးချဲ့ဖွင့်လှစ်လာခဲ့သည်။ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ခက်ခဲမှုကြောင့် ၁၉၃၄ ခုနှစ်တွင် အုပ်ချုပ်ရေးအားလုံး သနပ်ပင်မြို့နယ်သို့ ပြောင်းရွှေ့သွားကြသည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ်တွင် ကဝမြို့ပိုင်ရုံးနှင့် အခြားရုံးများကို ကဝမြို့၌ ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt;

လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက် အစိုးရရုံးဌာနများ ဖွင့်လှစ်လာခဲ့သည့် နောက်ပိုင်းတွင် မြို့နယ်နှင့် ပတ်သက်သည့် အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီးပွားရေး၊ လူမှုရေးဆိုင်ရာရုံးများ ဖွင့်လှစ်လာခဲ့ပြီး နယ်မြေအုပ်ချုပ်ရေးတွင်လည်း (၁) အုန်းနှဲ၊ (၂) မမောက်၊ (၃) ကဓာတ်စိန် စသည့်တိုက်နယ်ကျေးရွာကြီးများကို မြို့နယ်ခွဲအဖြစ် သတ်မှတ်ကာ လက်ထောက်မြို့ပိုင်ရုံးများ ဖွင့်လှစ်အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ကဝမြို့နယ်တွင် ရပ်ကွက် ၁၂ ခု၊ ကျေးရွာအုပ်စု ၉၁ စု၊ ကျေးရွာပေါင်း ၁၅၇ ရွာ ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt;

==ပထဝီဝင်အနေအထား==
===တည်နေရာနှင့် အကျယ်အဝန်း===
ကဝမြို့သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ တောင်ပိုင်းတွင် တည်ရှိ၍ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပဲခူးခရိုင်တွင် တည်ရှိသည်။ ကဝမြို့နယ်သည် မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၆ ဒီဂရီ ၄၆ မိနစ်နှင့် ၁၇ ဒီဂရီ ၁၁ မိနစ်ကြား အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၆ ဒီဂရီ ၂၂ မိနှစ်နှင့် ၉၇ ဒီဂရီ ၃ မိနစ်အကြားတွင် တည်ရှိသည်။ မြို့နယ်၏ ဧရိယာမှာ  ၆၄၇.၆၈ စတုရန်းမိုင် ကျယ်ဝန်းသည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt;

===နယ်နိမိတ်===
အရှေ့ဘက်တွင် [[စစ်တောင်းမြစ်|စစ်တောင်းမြစ်ဝ]]၊ အနောက်ဘက်တွင် [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[လှည်းကူးမြို့နယ်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ခရမ်းမြို့နယ်]]နှင့် မြောက်ဘက်တွင် [[ပဲခူးမြို့နယ်|ပဲခူးမြိုနယ်]], [[သနပ္ပင်မြို့နယ်|သနပ်ပင်မြို့နယ်]]တို့နှင့် ထိစပ်လျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt;

===မြေမျက်နှာသွင်ပြင်===
ကဝမြို့နယ်သည် မြေပြန့်လွင်ပြင်ဖြစ်ပြီး ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၁၃.၃၈ ပေတွင် တည်ရှိသည်။ ပဲခူးမြစ်သည် မြောက်ဘက်မှ တောင်ဘက်သို့ ရန်ကုန်မြစ်အတွင်းသို့ စီးဝင်လျက်ရှိပြီး ဒီရေအတက်အကျရှိ၍ ရာသီမရွေး ရေယာဉ်ငယ်များ သွားလာနိုင်သည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt;

==ရာသီဥတုနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်==
===ရာသီဥတု===
ပူအိုက်စိုစွတ်သော ရာသီဥတုရှိပြီး အမြင့်ဆုံးအပူချိန် ၄၀ °C နှင့် အနိမ့်ဆုံးအပူချိန်မှာ ၂၀ °C ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt;

===သဘာဝပေါက်ပင်===
ကဝမြို့နယ်တွင် ပေါက်ရောက်သည့် သဘာဝပေါက်ပင်များမှာ ကုက္ကုပင်၊ ပျဉ်းမပင်၊ ကနစိုပင်၊ ညောင်ပင်၊ သပြေပင်၊ အုန်းပင်၊ ထန်းပင်၊ မရမ်းပင်၊ သရက်ပင်၊ စိန်ပန်းပင်၊ ဓနိပင်၊ မဲဇလီပင်၊ သမန်းပင် စသည့်အပင်များ ပေါက်ရောက်သည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt;

===တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များ===
တောကြောင်၊ ရှဉ့်၊ မြွေပါ၊ မြွေအမျိုးမျိုး၊ ငှက်အမျိုးမျိုး၊ ရေဝမ်းဘဲ စသည်တို့ ရှင်သန်နေထိုင်လျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt;

==လူဦးရေဆိုင်ရာ==
ကဝမြို့နယ်တွင် ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလကုန်အထိ ကျား ၁၀၈၄၈၆ ဦး၊ မ ၁၁၁၁၁၈ ဦး၊ စုစုပေါင်း ၂၁၇၆၀၄ ဦးရှိသည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt;

==လူမှုရေးဆိုင်ရာ==
===ပညာရေး===
ကဝမြို့နယ်တွင် အထက်တန်းကျောင်းပေါင်း ၁၄ ကျောင်း၊ အထက်တန်းကျောင်းခွဲပေါင်း ၂၄ ကျောင်း နှင့်အခြားသော အလယ်တန်းကျောင်းများ၊ မူလတန်းကျောင်းများ နှင့် ဘုန်းတော်ကြီးသင်ပညာရေးကျောင်းများလည်း တည်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt;

===ကျန်းမာရေး===
ကဝမြို့နယ်ပြည်သူ့ဆေးရုံနှင့် အခြားတိုက်နယ်ဆေးရုံ ၆ ခုလည်း တည်ရှိသည်။ ထို့အပြင် ကျေးရွာများ၌ ကျေးလက်ကျန်းမာရေးဌာနခွဲပေါင်း ၅၀ ကို ဖွင့်လှစ်ထားရှိသည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt;

==အထင်ကရနေရာများ==
*ကဝမြို့၊ အမှတ် (၃) ရပ်ကွက်ရှိ [[ငါးထပ်ကြီးဘုရား (ကဝမြို့)|မဟာမုနိငါးထပ်ကြီးရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီး]]
*ဖလေးရွာရှိ [[ကျိုက်မတ်ကော်စေတီတော်|ကျိုက်မတ်ကော်စေတီတော်]]
*ခမဲပြင်ကျေးရွာရှိ [[ခမဲပြင်ဘိုးဘိုးကြီး|ခမဲပြင်အောင်မြေကျွန်းမြတ်]]
*[[မိုးကနိမ်းရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|မိုးကနိမ်းရွာ]]မိုးဂနိမ်း (မြန်မာ) ရွာရှိ [[မိုးကနိန်းကျိုက်သို့ပုသိမ်စေတီတော်|မိုးဂနိမ်းစေတီတော်မြတ်]]&lt;ref name=&quot;moi&quot;/&gt;

==ကိုးကား==
{{Reflist}}

{{ပဲခူးတိုင်း}}
{{ကဝမြို့နယ်}}


[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့နယ်များ]]


{{Myanmar-geo-stub}}</text>
      <sha1>34163avzrqg5yvulpwvbmadlbqwrzs6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>နှစ် ၁၀၀ မြန်မာဝတ္ထု ၁၀၀</title>
    <ns>0</ns>
    <id>75113</id>
    <revision>
      <id>1043107</id>
      <parentid>849539</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T02:38:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>KinoIsHere</username>
        <id>144344</id>
      </contributor>
      <comment>I added links to authors where links were broken</comment>
      <origin>1043107</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11528" sha1="bt87jkczikiedsvuxb4fjerk8bhdtdr" xml:space="preserve">'''နှစ် ၁၀၀ မြန်မာဝတ္ထု ၁၀၀''' သည် ၁၉၁၇ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၇ ခုနှစ်အတွင်း ထုတ်ဝေခဲ့သည့် မြန်မာဝတ္ထုရှည်များအနက် ရသစွမ်းရည်ကြီးများမှု၊ ဇာတ်ကောင်ဇာတ်ကွက်အပေါ်တွင် စာဖတ်ပရိသတ်များ စွဲမှတ်နေစေမှု၊ ခေတ်ကာလနှင့်လိုက်ဖက်အောင် ဖွဲ့နွဲ့ရေးသားနိုင်မှုတို့ကို အခြေခံကာ နိုဘယ် မြန်မာစာပေပွဲတော် ကော်မတီမှ ရွေးချယ်လိုက်သော စာအုပ် (၁၀၀) ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;[http://www.mmtimes.com/index.php/lifestyle/24498-nobel-myanmar-literary-festival-on-the-way.html Nobel Myanmar Literary Festival on the way | The Myanmar Times&lt;!-- ဘော့က ထုတ်ပေးသော ခေါင်းစဉ် --&gt;]&lt;/ref&gt;

== ပါဝင်သော စာအုပ်များ ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
!စဉ်
!ခေါင်းစီး
!ရေးသားသူ
!စတင်ထုတ်ဝေသည့် ခုနှစ်
|-
|၁
|[[မောင်ရင်မောင်မမယ်မဝတ္ထု|မောင်ရင်​မောင် မမယ်မ]]
|[[ဂျိမ်းစ်လှကျော်]]
|၁၉၀၄
|-
|၂
|[[ချဉ်ပေါင်ရွက်သည် မောင်မှိုင်းဝတ္ထု|ချဉ်ပေါင်ရွက်သည် မောင်မှိုင်း]]
|[[ကြီး၊ ဦး (ဝန်စာရေး)|ဝန်စာရေး ဦးကြီး]]
|၁၉၀၄
|-
|၃
|ရွှေပြည်စိုး
|[[လတ်၊ ဦး|ဦးလတ်]]
|
|-
|၄
|မှာတော်ပုံ
|[[သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်း]]
|
|-
|၅
|ရတနာပုံ
|[[ရွှေဥဒေါင်း]]
|
|-
|၆
|နေညိုညို
|[[ပီမိုးနင်း]]
|
|-
|၇
|နေရီရီ
|[[ပီမိုးနင်း]]
|
|-
|၈
|တပင်ရွှေထီး
|[[လယ်တီပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီး]]
|
|-
|၉
|နားခံတော်
|[[ရွှေစကြာ]]
|
|-
|၁၀
|ပိတောက်ရွှေဝါ
|တက်ထွန်း
|
|-
|၁၁
|ကောလိပ်ကျောင်းသား
|[[ဇဝန]]
|
|-
|၁၂
|တက်ဘုန်းကြီး
|[[သိန်းဖေမြင့်]]
|
|-
|၁၃
|ပန်းသာမ စာအု
|[[သခင်ဘသောင်း]]
|
|-
|၁၄
|တက်ခေတ်နတ်ဆိုး
|[[သိန်းဖေမြင့်]]
|
|-
|၁၅
|သူ
|ရွှေလင်းယုန်
|
|-
|၁၆
|အညာသားကလေး
|ရန်အောင်
|
|-
|၁၇
|သူပုန့်အိမ်
|[[ရန်အောင် (စာရေးဆရာ)|ရန်အောင်]]
|
|-
|၁၈
|မေ
|[[ဒဂုန်တာရာ]]
|
|-
|၁၉
|ရက်စက်ပါပေ့ကွယ်
|သခင်နု
|
|-
|၂၀
|ရိသဲ့သဲ့
|[[မြမျိုးလွင်]]
|
|-
|၂၁
|ဓား
|[[မင်းဆွေ]]
|
|-
|၂၂
|ငဘ
|[[မောင်ထင်]]
|
|-
|၂၃
|မမမြင့်
|[[လင်းယုန်နီ]]
|
|-
|၂၄
|ယုံတော့မေရယ်
|မောင်စည်သူ
|
|-
|၂၅
|မေ့ဘူးကွဲ့ သက်လယ်ရယ်
|မင်းရှင်
|
|-
|၂၆
|နန္ဒာပုလဲ
|[[တက္ကသိုလ် နန္ဒမိတ်]]
|
|-
|၂၇
|စာဆိုတော်
|[[ဒဂုန် ခင်ခင်လေး]]
|
|-
|၂၈
|သံနှင့်သွေး
|[[နန္ဒ]]
|
|-
|၂၉
|သစ္စာမဏ္ဍိုင်
|တင်စိုး
|
|-
|၃၀
|ကမ္မဖလ
|[[တင့်တယ်]]
|
|-
|၃၁
|မချော
|လင်းယုန်နီ
|
|-
|၃၂
|လင်းလုပါပြီ
|ကိုကို
|
|-
|၃၃
|မမိုးစွေ
|သခင်မြသန်း
|
|-
|၃၄
|နွမ်းလျအိမ်ပြန်
|[[ကြည်အေး (စာရေးဆရာမ)|ကြည်အေး]]
|
|-
|၃၅
|ဤယမုံ
|ငွေလင်း
|
|-
|၃၆
|ငမဲကျွန်
|[[စစ်ကိုင်း ဦးဘိုးသင်း]]
|
|-
|၃၇
|ဘွန္တောကြက်သူခိုး
|[[သော်တာဆွေ]]
|
|-
|၃၈
|အတာ
|[[သာဓု (ဒါရိုက်တာ)|သာဓု]]
|
|-
|၃၉
|အပြာနှင့် အဝါ
|[[နတ်နွယ်]]
|
|-
|၄၀
|ဂွမ်းပုံ
|[[ဓူဝံ]]
|
|-
|၄၁
|အရှေ့က နေဝန်းထွက်သည့်ပမာ
|သိန်းဖေမြင့်
|
|-
|၄၂
|အားလုံးကောင်းကြရဲ့လား
|[[လူထု ဦးလှ]]
|
|-
|၄၃
|မွှေး
|[[ခင်နှင်းယု]]
|
|-
|၄၄
|အရိုင်းစံပယ်
|[[အောင်လင်း]]
|
|-
|၄၅
|သက်ဝေ မေကျော့
|ဒေါက်တာ ထွန်းရွှေ
|
|-
|၄၆
|ရေနံ့သာဦး
|တင်မြင့်အောင်
|
|-
|၄၇
|တို့တိုင်းဌာနီ
|ခင်ဆွေဦး
|
|-
|၄၈
|ချစ်အဏ္ဏဝါဗွေ
|ဗန်းမော် တင်အောင်
|
|-
|၄၉
|ငြိမ်းတယ် ချမ်းမယ် မိုး
|မင်းကျော်
|
|-
|၅၀
|လွမ်းသစ္စာတိုင်
|စိန်စိန်
|
|-
|၅၁
|ပွင့်
|မလေးလုံ
|
|-
|၅၂
|သေသော်မုတည့် ဪကောင်း၏
|ရန်ကုန် ဘဆွေ
|
|-
|၅၃
|အရေးတော်ပုံ
|ဌေးမောင်
|
|-
|၅၄
|သူငယ်ချင်းလို့ပဲ ဆက်၍ခေါ်မည် ခိုင်
|[[တက္ကသိုလ်ဘုန်းနိုင်]]
|
|-
|၅၅
|စိမ်းနေဦးမည့် ကျွန်တော့်မြေ
|[[တက္ကသိုလ်ဘုန်းနိုင်]]
|
|-
|၅၆
|မြန်မာပြည်သား
|ရန်ကုန် ဘဆွေ
|
|-
|၅၇
|မြိုင်
|ဗန်းမောင် တင်အောင်
|
|-
|၅၈
|ဘယ်ပန်းချီ ရေးလို့မမီ
|သိန်းသန်းထွန်း
|
|-
|၅၉
|အရှေ့ဘက်ကမ်းပါး
|ယုဝတီ ကြည်ဝေ
|
|-
|၆၀
|၁၄/၁၅/၁၆
|တက္ကသိုလ် ဟန်ဝင်းအောင်
|
|-
|၆၁
|ရင်နင့်အောင် မွှေး
|[[ဂျာနယ်ကျော် မမလေး]]
|
|-
|၆၂
|ပြိုမှာလေလား မိုးရဲ့
|အောင်ပြည့်
|
|-
|၆၃
|ရေရိုင်း မြေရိုင်း
|မောင်နေဝင်း
|
|-
|၆၄
|ရေနံ့သာ ခင်ခင်ကြီး
|မောင်သိန်းဆိုင်
|
|-
|၆၅
|ကတ္တီပါဖိနပ်စီး ရွှေထီးဆောင်း
|မောင်သာရ
|
|-
|၆၆
|နိဗ္ဗာန်ဘုံပျောက်ဆုံးခြင်း
|ကျော်အောင်
|
|-
|၆၇
|လောဘမြစ်ပင်လယ်
|ဖိုးကျော့
|
|-
|၆၈
|နှောင်းတမြေ့မြေ့
|မြတ်ထန်
|
|-
|၆၉
|မိန်းမလှအမုန်း
|[[ဝင်းဦး]]
|
|-
|၇၀
|နွေတည
|နိုင်ဝင်းဆွေ
|
|-
|၇၁
|မသိန်းရှင်ဆီ ပို့ပေးပါ
|နိုင်ဝင်းဆွေ
|
|-
|၇၂
|မရဏမောင်းလော အောင်စည်လော
|မောင်မောင်ဖြူ
|
|-
|၇၃
|ဓားတောင်ကိုကျော်၍ မီးပင်လယ်ကို ဖြတ်မည်
|[[မြသန်းတင့်]]
|
|-
|၇၄
|မောင်၊ ကိုကိုနှင့် နန္ဒာ
|ကြည်အေး
|
|-
|၇၅
|ပန်းတွေနဲ့ ဝေ
|မောင် ဝဏ္ဏ
|
|-
|၇၆
|မဟူရာအကျဉ်းထောင်
|စမ်းစမ်းနွဲ့ (သာယာဝတီ)
|
|-
|၇၇
|မိုးသောက် မှောင်မိုက် အရိပ်မပြေးမီ
|ငြိမ်းကျော်
|
|-
|၇၈
|မာယာဘုံ
|မြသန်းတင့်
|
|-
|၇၉
|လင်္ကာဒီပချစ်သူ
|[[ချစ်ဦးညို]]
|
|-
|၈၀
|မြစိမ်းရောင်ရင်ခွင့်သို့ အပြန်
|ထင်လင်း
|
|-
|၈၁
|နောက်တိုး
|တက္ကသိုလ် မြစိမ်း
|
|-
|၈၂
|ငြိမ်းကို ရှက်ပါ
|မိုးမိုး (အင်းလျား)
|
|-
|၈၃
|ရွှေတိဂုံကို မြင်လျှင်
|မိုးမိုး (အင်းလျား)
|
|-
|၈၄
|ချစ် ချစ် ချစ် ၁−၂−၃
|သုမောင်
|
|-
|၈၅
|မေတ္တာမီးအိမ်
|ကြည်အေး
|
|-
|၈၆
|သိင်္ဂါရ ရသ
|မောင်လွန်းကြင်
|
|-
|၈၇
|တစ်ပင်ကို နှစ်ပင်ယှက်တယ်
|ဆင်ဖြူကျွန်း အောင်သိန်း
|
|-
|၈၈
|အသည်းပန်းမှာ ဆူးတွေနဲ့ရယ်
|မြနှောင်းညို
|
|-
|၈၉
|အမှတ်တရ
|ဂျူး
|
|-
|၉၀
|အမှတ်မရှိ လမ်းမရှိ ကီလီဗောတံတား
|နုနုရည် (အင်းဝ)
|
|-
|၉၁
|ပြုံး၍လည်း ကန်တော့ခံတော်မူပါ၊ ရယ်၍လည်း ကန်တော့ခံတော်မူပါ
|နုနုရည် (အင်းဝ)
|
|-
|၉၂
|ရင်ထဲက ဆောင်းရာသီ
|မင်းလူ
|
|-
|၉၃
|ရွှေဖိနပ်မှာ အစိမ်းရောင်ကြက်ခြေခတ်နဲ့ ကောင်မလေး
|တာရာမင်းဝေ
|
|-
|၉၄
|အချစ်၏ နောက်ဆက်တွဲစာမျက်နှာ
|ဝင်းဝင်းလတ်
|
|-
|၉၅
|ဆဌဂံ
|မစန္ဒာ
|
|-
|၉၆
|လမင်းရဲ့ ချိုသာတဲ့လက်ခုပ်သံ
|ညီပုလေး
|
|-
|၉၇
|ဝေဝေရီရီဝတ္ထု
|ဇော်ဇော်အောင်
|
|-
|၉၈
|တောမင်းသမီး
|ခင်ခင်ထူး
|
|-
|၉၉
|ပဉ္စမမြောက် ဆောင်းရက်များ
|ငြိမ်းကျော်
|
|-
|၁၀၀
|ဓမ္မဝိလာသ
|လင်းယုန် သစ်လွင်
|
|}

== ကိုးကား ==
{{reflist}}

[[Category:မြန်မာဘာသာစကား စာအုပ်များ]]</text>
      <sha1>bt87jkczikiedsvuxb4fjerk8bhdtdr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဒေးစွန်ပါစေတီတော်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>76323</id>
    <revision>
      <id>1043068</id>
      <parentid>1037402</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:45:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ကိုးကား */</comment>
      <origin>1043068</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5208" sha1="8854y4zrqz2xjdi0ppfputfz5375md0" xml:space="preserve">[[File:ဒေးစွန်ပါစေတီတော်.jpg|thumb|right|150px|ဒေးစွန်ပါစေတီတော်]]

'''ဒေးစွန်ပါစေတီတော်'''သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ပဲခူးမြို့နယ်]]၊ [[ဝမ်းဘဲအင်းရွာ]]၏ အနောက်ဘက် သုံးမိုင်ခန့်အကွာရှိ ဒေးစွန်ပါတောင်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;&gt;{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://www.moi.gov.mm/npe:zg/?q=news%2F25%2F08%2F2017%2Fid-48490 |accessdate=31 May 2021 |archivedate=27 July 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200727070557/https://www.moi.gov.mm/npe:zg/?q=news%2F25%2F08%2F2017%2Fid-48490 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;eleven&quot;&gt;{{Cite web |url=https://news-eleven.com/article/127832 |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |access-date=27 July 2020 |archive-date=27 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200727113014/https://news-eleven.com/article/127832 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;myawaddy&quot;&gt;{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://myawady.net.mm/index.php/news/localnews/item/4379-2017-09-19-10-34-31 |accessdate=27 July 2020 |archivedate=27 July 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200727072119/http://myawady.net.mm/index.php/news/localnews/item/4379-2017-09-19-10-34-31 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;santawchein&quot;&gt;{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://sdtimedaily.com/2018/11/02/yk03-136/ |accessdate=27 July 2020 |archivedate=18 September 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190918054910/http://sdtimedaily.com/2018/11/02/yk03-136/ }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;mmtimes&quot;&gt;{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://myanmar.mmtimes.com/news/125092.html |access-date=27 July 2020 |archive-date=27 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200727095233/https://myanmar.mmtimes.com/news/125092.html }}&lt;/ref&gt;

==သမိုင်းကြောင်း==
{{empty section}}

==တည်နေရာ နှင့် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး==
{{empty section}}

==ပတ်ဝန်းကျင်ရှိစေတီများ==

# ရွှေစွန်ပါစေတီတော်
# ကျိုက်စွန်ပါစေတီတော်
# မြစွန်ပါစေတီတော်
# ကျောက်ဖြာစေတီတော်
# ကျောက်ထီးစေတီတော်
# လေးကျွန်းအောင်မာန်စေတီတော်
# မျှော်တော်ယောင်စေတီတော်
# အောင်စကြာစေတီတော်
# ဗုဒ္ဓစကြာစေတီတော်
# လောကစကြာစေတီတော်
# ဗားသိဒ္ဓိရှင်စေတီတော်
# အောင်သိဒ္ဓိစေတီတော်
# ဂမုန်းတောင်စေတီတော်
# ရသေ့တောင်စေတီတော်
# အင်ကြင်းတောင်စေတီတော်
# မဟာဗောဓိစေတီတော်
# တော်ကြိုစေတီတော်
# ရွှေစာရံစေတီတော်
#မဏိကေသာဆံတော်ရှင်စေတီတော်

==ဘုရားပွဲတော်==
ဒေးစွန်ပါဘုရားပွဲတော်ကို တပို့တွဲလပြည့်နေ့တွင် စည်းကားစွာ နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း ကျင်းပကြသည်။&lt;ref name=&quot;santawchein&quot;/&gt;

==ရုပ်ပုံများ==
&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;
File:Nwar Whar Taung Nat Nann.jpg|နွားဝှေ့တောင်နတ်နန်း
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist|
&lt;ref name=&quot;ဒေးစွန်ပါစေတီတော်သမိုင်း&quot;&gt;{{cite book|title= ဆံတော်ရှင် ဒေးစွန်ပါဆုတောင်းပြည့်စေတီတော် သမိုင်း|author=မကြွယ်ကြွယ်|publisher=မြတ်ပန်းဝတ်ရည်စာပေ|location=အမှတ် − ၁၀၂ (ခ)၊ မောရဝတီလမ်း၊ ၁၅၆ − ရပ်ကွက်၊ ဒဂုံမြို့သစ်(အရှေ့ပိုင်း)၊ ရန်ကုန်မြို့|date=ဧပြီလ၊ ၂၀၁၅|edition=တတိယအကြိမ်|series=|volume=|pages=|url=}}&lt;/ref&gt;
}}
{{coord|17.566033167677777|96.50491000618882|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

{{မြန်မာနိုင်ငံရှိ စေတီပုထိုးများ}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]]


{{Myanmar-struct-stub}}</text>
      <sha1>8854y4zrqz2xjdi0ppfputfz5375md0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အမှတ်(၉၉)ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>76385</id>
    <revision>
      <id>1043101</id>
      <parentid>1037252</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T01:34:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043101</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10485" sha1="0urhyzglcrnfga2geqfsqaz9fn92796" xml:space="preserve">{{Unreferenced
| date = စက်တင်ဘာ ၂၀၂၁
}}

{{Infobox military unit
| unit_name = အမှတ်(၉၉)ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ်
| native_name = တမခ(၉၉)
| image = Shoulder sleeve insignia of No.(99) Light Infantry Division of the Myanmar Army.svg
| image_size = 216px
| caption = အမှတ်(၉၉)ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ်၏ တံဆိပ်
| country = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]
| branch = [[တပ်မတော် (ကြည်း)]]
| type = ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ်
| specialization = နယ်မြေလုံခြုံရေး၊ ပင်မတိုက်ခိုက်ရေး၊ အကူတိုက်ခိုက်ရေး၊ ရွေ့လျားတိုက်ခိုက်ရေး၊ စစ်ကစားခြင်း
| nickname = ကိုး ကိုး
| commander1 = ဗိုလ်မှူးချုပ်‌ 
| commander1_label = တပ်မမှူး
| size = တပ်မ
| colors = {{Color box|Red}}{{Color box|Darkblue}}{{Color box|White}}
| identification_symbol = [[ဖိုင်:Mm-lid-99.svg|200px]]
| identification_symbol_label = အလံတော်ပုံ
}}

'''အမှတ်(၉၉)ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ်''' (အတိုကောက် '''တမခ(၉၉)''') သည် [[အလယ်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်]] နယ်မြေဖြစ်သော [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မိတ္ထီလာမြို့]]တွင်တည်ရှိသည့် ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ် တစ်ခုဖြစ်ပြီး လက်အောက်ခံ တပ်ရင်းများကို မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး နှင့် [[နေပြည်တော် ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ]] အတွင်း ဖြန့်ခွဲထားရှိသည်။ '''တမခ''' များ နှင့် '''စကခ''' များသည် [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ကြည်း)|ကက(ကြည်း)]] (စစ်ဆင်ရေး)၏ တိုက်ရိုက်ကွပ်ကဲစီမံသော တိုက်ခိုက်ရေးတပ်ဖွဲ့များဖြစ်ပြီး စစ်နယ်ဝန်းပုံသေမရှိဘဲ ရန်သူ၏ အင်အားအပေါ် မူတည်၍ လိုအပ်သလို စစ်ကစားနိုင်ရန် ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ လက်ရှိ အမှတ်(၉၉)ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ်၏ တပ်မမှူးတာဝန်ထမ်းဆောင်နေသူမှာ ''ဗိုလ်မှူးချုပ်‌''       ဖြစ်သည်။ 

== သမိုင်း ==
၁၉၆၈ ခုနှစ် မေလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် အမှတ်(၉၉)ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ်ကို မန္တလေးတိုင်း၊ မိတ္ထီလာမြို့တွင် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ပထမဆုံးတပ်မမှူးမှာ ဗိုလ်မှူးကြီး သူရကျော်ထင် (ကြည်း - ၅၃၃၂) ဖြစ်သည်။

== ဖွဲ့စည်းပုံ ==
အမှတ်(၉၉)ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ် ၏ ကွပ်ကဲမှုအောက်တွင် အောက်ပါအတိုင်းဖွဲ့စည်းထားသည်။

=== အမှတ်(၉၉၁)နည်းဗျူဟာအဖွဲ့ ===
{{Expand section}}

=== အမှတ်(၉၉၂)နည်းဗျူဟာအဖွဲ့ ===
{{Expand section}}

=== အမှတ်(၉၉၃)နည်းဗျူဟာအဖွဲ့ ===
{{Expand section}}

=== ခြေမြန်တပ်ရင်းများ ===
# ခမရ(၃၁၅) - [[မိတ္ထီလာမြို့]]&lt;ref&gt;https://www.bbc.com/burmese/burma/2010/10/101023_usdp_students&lt;/ref&gt;
# ခမရ(၁၁၃) - [[မိတ္ထီလာမြို့]]  &lt;ref&gt;https://www.rfa.org/burmese/news/free-67-ppl-who-were-arrested-as-porter-in-sagaing-08252022063315.html&lt;/ref&gt;
# ခမရ(၄၁၇) - [[ယင်းတော်ရွာ၊ ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်|ယင်းတော်ရွာ]] 
# [[အမှတ်(၄၁၈) ခြေမြန်တပ်ရင်း|ခမရ(၄၁၈)]] - [[ယင်းတော်ရွာ၊ ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်|ယင်းတော်ရွာ]]
# ခမရ(၄၁၉) - [[သာစည်မြို့]] &lt;ref&gt;https://www.bbc.com/burmese/burma/2010/11/101102_usdp_army&lt;/ref&gt;
# ခမရ(၄၂၀) - [[သာစည်မြို့]] &lt;ref&gt;{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://burmese.dvb.no/post/12919 |access-date=17 May 2024 |archive-date=17 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240517092626/https://burmese.dvb.no/post/12919 }}&lt;/ref&gt;
# ခမရ(၁၅)    -[[မြင်းခြံမြို့]] &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.myaelattathan.org/articles/%E1%80%92%E1%80%B1%E1%80%9E%E1%80%81%E1%80%B6%E1%80%94%E1%80%B1%E1%80%A1%E1%80%AD%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%9E%E1%80%AD%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%AE%E1%80%B8_%E1%80%90%E1%80%95%E1%80%BA%E1%80%85%E1%80%BD%E1%80%B2%E1%80%94%E1%80%B1%E1%80%90%E1%80%B2%E1%80%B7%E1%80%85%E1%80%85%E1%80%BA%E1%80%A1%E1%80%AF%E1%80%95%E1%80%BA%E1%80%85%E1%80%AF_%E1%80%97%E1%80%AF%E1%80%B6%E1%80%B8%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%90%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%81%E1%80%B6%E1%80%9B |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |access-date=17 May 2024 |archive-date=17 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240517092626/https://www.myaelattathan.org/articles/%E1%80%92%E1%80%B1%E1%80%9E%E1%80%81%E1%80%B6%E1%80%94%E1%80%B1%E1%80%A1%E1%80%AD%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%9E%E1%80%AD%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%AE%E1%80%B8_%E1%80%90%E1%80%95%E1%80%BA%E1%80%85%E1%80%BD%E1%80%B2%E1%80%94%E1%80%B1%E1%80%90%E1%80%B2%E1%80%B7%E1%80%85%E1%80%85%E1%80%BA%E1%80%A1%E1%80%AF%E1%80%95%E1%80%BA%E1%80%85%E1%80%AF_%E1%80%97%E1%80%AF%E1%80%B6%E1%80%B8%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%90%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%81%E1%80%B6%E1%80%9B |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
# ခမရ(၁၄)    - [[ကျောက်ဆည်မြို့]]
# ခမရ(၁၀၉) - [[တပ်ကုန်းမြို့နယ်|တပ်ကုန်းမြို့]]
# ခလရ(၇၉)  - [[မိတ္ထီလာမြို့]]&lt;ref&gt;https://burma.irrawaddy.com/news/2014/01/02/52891.html&lt;/ref&gt;

== တပ်မမှူးတာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူများ ==
{{Expand list}}
# ဗိုလ်မှူးကြီး ကျော်ထင် (ကြည်း - ၅၃၃၂) (၁၂-၈-၁၉၆၈ မှ ၂-၇-၁၉၆၉)
# ဗိုလ်မှူးကြီး ခင်အုန်း (ကြည်း - ၅၆၀၅) (၃-၇-၁၉၆၉ မှ ၂၈-၄-၁၉၇၂ )
# ဗိုလ်မှူးကြီး တင်စိန် (ကြည်း - ၆၁၈၁) (၂၉-၄-၁၉၇၂ မှ ၈-၃-၁၉၇၄)
# ဗိုလ်မှူးကြီး လှဖေ (ကြည်း - ၅၇၉၆) (၈-၃-၁၉၇၄ မှ )
# ဗိုလ်မှူးကြီး မင်းဂေါင် (ကြည်း - ၆၃၁၅)
# ဗိုလ်မှူးကြီး စောမောင် (ကြည်း - ၆၁၈၇) (ဗသက - ၆) (၁၈-၃-၁၉၇၅ မှ ၁၂-၈-၁၉၇၆)
# ဗိုလ်မှူးကြီး မင်းနောင် (ကြည်း - ၆၁၂၉) (၁၃-၈-၁၉၇၆ မှ ၂၄-၁၁-၁၉၇၇)
# [[အယ်လ်ကွန်ဖန်|ဗိုလ်မှူးကြီး အယ်လ်ကွန်ဖန်]] (ကြည်း - ၅၉၉၇) (၂၄-၁၁-၁၉၇၇ မှ ၇-၈-၁၉၈၁)
# ဗိုလ်မှူးကြီး ဉာဏ်လင်း (ကြည်း - ၇၈၆၃) (စတသ - ၁) (၇-၈-၁၉၈၁ မှ ၄-၁၁-၁၉၈၅)
# ဗိုလ်မှူးကြီး မောင်သင့် (ကြည်း - ၇၆၀၀) (ဗသက - ၁၈) (၄-၁၁-၁၉၈၅ မှ )
# ဗိုလ်မှူးကြီး ဝင်းဇော်ညွှန့် (ကြည်း - ၇၈၇၈) (စတသ - ၁)
# ဗိုလ်မှူးချုပ် ကျော်သန်း (ကြည်း - ၈၄၅၈)
# ဗိုလ်မှူးကြီး စန်းမောင် (ဗသက - ၃၂)
# ဗိုလ်မှူးချုပ် သိန်းအောင်
# ဗိုလ်မှူးချုပ် ဌေးဦး (ကြည်း - ၁၂၁၃၃) (ဗသက - ၄၃)
# ဗိုလ်မှူးကြီး အောင်ခင်စိုး (ကြည်း - ၁၄၂၈၂) (စတသ - ၁၉)
# ဗိုလ်မှူးချုပ် [[စိုးဝင်း (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|စိုးဝင်း]] (ကြည်း - ၁၆၄၈၉) (စတသ - ၂၂)
# ဗိုလ်မှူးချုပ် ခင်မောင်ဌေး (ကြည်း - ၁၇၁၀၀) (ဗသက - ၆၃)
# ဗိုလ်မှူးကြီး ကိုကိုနိုင်
# ဗိုလ်မှူးကြီး ကျော်ထွန်းအောင်
# ဗိုလ်မှူးကြီး အောင်ကျော်လွင် (အလသ - ၂၄)

== ကိုးကား ==


== နောက်ထပ်ကြည့်ရန် ==


{{တပ်မတော် (ကြည်း)}}
{{တပ်မတော်-stub}}
[[ကဏ္ဍ:ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ်များ|#099]]
{{DEFAULTSORT:တမခ(၀၉၉)}}</text>
      <sha1>0urhyzglcrnfga2geqfsqaz9fn92796</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အနီးစခန်းလေဆိပ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>77852</id>
    <revision>
      <id>1043100</id>
      <parentid>1042927</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T00:30:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043100</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7138" sha1="t7j125xvqluwhj6bl1qpm363oizglki" xml:space="preserve">{{Infobox airport
| name         = အနီးစခန်းလေဆိပ်
| image = Anisakhan Airport, Pyin Oo Lwin, Myanmar.jpg
| caption = လေဆိပ်ဝင်ပေါက်
| IATA         =
| ICAO         = VYAS
| WMO          =
| type         =
| owner-oper   =
| owner        =
| operator     =
| city-served  =
| location     = [[အနီးစခန်း]]၊ [[ပြင်ဦးလွင်မြို့]]၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]
| opened       = &lt;!-- {{start date|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| closed       = &lt;!-- {{end date|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| passenger_services_ceased = &lt;!-- {{end date|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| built        = &lt;!-- military airports --&gt;
| used         = &lt;!-- military airports --&gt;
| commander    = &lt;!-- military airports --&gt;
| occupants    = &lt;!-- military airports --&gt;
| timezone     = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]]
| utc          =+6:30
| elevation-f  = ၃၀၀၀
| elevation-m  = ၉၁၄
| metric-elev  =
| coordinates  = {{coord|21|57|19|N|096|24|21|E|region:MM_type:airport|display=inline,title}}
| website                = &lt;!-- {{URL|example.com}} --&gt;
| image_map              = 
| image_mapsize          =
| image_map_alt          =
| image_map_caption      =
| pushpin_map            = မြန်မာနိုင်ငံ
| pushpin_mapsize        =
| pushpin_map_alt        =
| pushpin_map_caption    =
| pushpin_relief         =
| pushpin_image          =
| pushpin_label          =
| pushpin_label_position =
| pushpin_mark           =
| pushpin_marksize       =
| r1-number    = 03/21
| r1-length-f  = ၁၀၀၂၀
| r1-length-m  = ၃၀၅၄
| r1-surface   = ကွန်ကရစ်
| stat1-header =
| stat1-data   = &lt;!-- up to stat4 --&gt;
| stat-year    =
| footnotes    = ရင်းမြစ်:&lt;ref name=&quot;WAD&quot;&gt;[http://worldaerodata.com/wad.cgi?id=BM96775&amp;sch=VYAS Airport information for VYAS] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210517033247/http://worldaerodata.com/wad.cgi?id=BM96775&amp;sch=VYAS |date=17 May 2021 }} from DAFIF&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;GCM&quot;&gt;{{GCM|VYAS|source=DAFIF}}&lt;/ref&gt;
}}
'''အနီးစခန်းလေဆိပ်''' သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ပြင်ဦးလွင်မြို့]]၊ [[အနီးစခန်း]]တွင် တည်ရှိသည်။

== သမိုင်းကြောင်း ==

=== အဆင့်မြှင့်တင်တိုးချဲ့ခြင်း ===
အနီးစခန်းလေဆိပ်ကို လေဆိပ်တစ်ခု၏အင်္ဂါရပ်နှင့် ညီညွတ်ပြည့်စုံမှုရှိစေရန် အဆင့်မြှင့်တင်ရေးစီမံကိန်းကို ၂၀၂၃ ခုနှစ်ကတည်းက စတင်ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး တစ်နှစ်လျှင် ခရီးသည် ၁၀၀,၀၀၀ ဦး ဝင်ထွက်အသုံးပြုနိုင်သည့် အလျား ၁၂၀ ပေ၊ အနံ ၈၀ ပေရှိ သံမဏိအဆောက်အအုံဖြင့် နှစ်ထပ်လေဆိပ် အဆောက်အဦသစ်ကို တည်ဆောက်ခဲ့ပြီး၊ Boeing 737-800 စသည့် လေယာဉ်အမျိုးအစား သုံးစီးကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း ရပ်နားအသုံးပြုနိုင်စေရန် အလျား ၆၀၀ ပေ၊ အနံ ၅၅၀ ပေအထိ တိုးချဲ့ထားသည့် လေယာဉ်ရပ်နားနေရာနှင့် အလျား ၃၀ ပေ၊ အနံ ၂၀ ပေ၊ အမြင့် ၅၆ ပေရှိ လေကြောင်းထိန်းမျှော်စင်သစ်တို့ကိုလည်း ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၁ ရက်နေ့တွင် အသစ်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=NP News |url=https://www.npnewsmm.com/news/6a530a0929c2dd0b7c0937a5 |access-date=2026-07-12 |website=www.npnewsmm.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=■ အဆင့်မြှင့်တင် တည်ဆောက်ပြီးစီးခဲ့သည့် ပြင်ဦးလွင်မြို့ အနီးစခန်းလေဆိပ် နိုင်ငံတော်သမ္မတ တက်ရောက်ဖွင့်လှစ် |url=https://news-eleven.com/article/313309 |access-date=2026-07-12 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;

လေဆိပ်သစ်ကို အခြေပြု၍ ပြည်တွင်းလေကြောင်းလိုင်းများဖြစ်ကြသော မြန်မာအမျိုးသားလေကြောင်းလိုင်း၊ မင်္ဂလာလေကြောင်းလိုင်း၊ အဲသံလွင်လေကြောင်းလိုင်းနှင့် မန်းရတနာပုံလေကြောင်းလိုင်းတို့သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၁ ရက်နေ့မှစတင်၍ ရန်ကုန်၊ မန္တလေး၊ နေပြည်တော်၊ ဟဲဟိုးနှင့် တာချီလိတ်မြို့များ ပါဝင်သည်။ အထူးသဖြင့် ရန်ကုန်–ဟဲဟိုး–အနီးစခန်း၊ ရန်ကုန်–တာချီလိတ်–အနီးစခန်း–ရန်ကုန်၊ အနီးစခန်း–နေပြည်တော်–ရန်ကုန် စသည့်လမ်းကြောင်းများတွင် ပုံမှန်ပျံသန်းမှုများ ဆောင်ရွက်သွားရန် စီစဉ်ထားသည်။ ခရီးစဉ်များကို အပတ်စဉ် တနင်္လာနေ့၊ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့၊ သောကြာနေ့နှင့် စနေနေ့တို့တွင် ပုံမှန်ပျံသန်းပြေးဆွဲသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=အနီးစခန်းလေဆိပ်သစ်ဖွင့်လှစ်၍ လေကြောင်းလိုင်းများ စတင်ပျံသန်းပြေးဆွဲ |url=http://www.moi.gov.mm/news/85110 |access-date=2026-07-12 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{Reflist}}


{{မြန်မာနိုင်ငံရှိ လေဆိပ်များ}}

[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လေဆိပ်များ]]
[[Category:ပြင်ဦးလွင်မြို့]]

{{Myanmar-airport-stub}}</text>
      <sha1>t7j125xvqluwhj6bl1qpm363oizglki</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>လျှပ်စစ်နှင့် စွမ်းအင် ဝန်ကြီးဌာန</title>
    <ns>0</ns>
    <id>83720</id>
    <revision>
      <id>1043115</id>
      <parentid>1025877</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T03:56:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zawzawaungthwin</username>
        <id>100038</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>လျှပ်စစ်နှင့် စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန (နေပြည်တော်)</comment>
      <origin>1043115</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12597" sha1="r9rlrcy13bhu29ksbx4hsqyd52tsrl6" xml:space="preserve">{{Infobox အစိုးရအဖွဲ့အစည်း
|jurisdiction=
|nativename_a    = Ministry of Electricity and Energy
|logo=File:Logo of MOEE Myanmar.jpg
| image = Union Minister office of Ministry of Electric Power and Energy.jpg
| image_caption = လျှပ်စစ်နှင့် စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန (နေပြည်တော်)
|formed={{start date|2016|3|30|df=yes}} (ပထမ) &lt;br&gt; ၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ (ဒုတိယ)
|dissolved = ၂ ​မေ ၂၀၂၂ (ပထမ)
|preceding1=[[လျှပ်စစ်စွမ်းအား ဝန်ကြီးဌာန]]
|headquarters=ရုံးအမှတ် (၂၇)၊ [[နေပြည်တော်]]
|minister1_name= 
|website={{URL|www.moee.gov.mm}}
|preceding2=[[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန]]
}}
'''လျှပ်စစ်နှင့် စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန''' ({{lang-en|Ministry of Electricity and Energy}}) သည် ၂၀၁၆ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၂ ခုနှစ်အထိ တစ်ကြိမ်၊ ၂၀၂၆ ဧပြီလမှ ဒုတိယအကြိမ် ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းသည့် ဝန်ကြီးဌာန ဖြစ်သည်။ 
==သမိုင်းကြောင်း==
၂၀၁၆ခုနှစ်တွင် အစိုးရအသစ် တက်လာချိန်၌ သမ္မတ[[ဦးထင်ကျော်]]က ဝန်ကြီးဌာန အရေအတွက်ကို လျှော့ချဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ထို့နောက် [[လျှပ်စစ်စွမ်းအား ဝန်ကြီးဌာန]]နှင့် [[စွမ်းအင် ဝန်ကြီးဌာန|စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန]]တို့ကို ပူးပေါင်းကာ လျှပ်စစ်နှင့် စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာနအဖြစ် ပြောင်း၍ ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ 

၂၀၂၂ ခုနှစ် မေလတွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ|နစက]]၏ [[အိမ်စောင့်အစိုးရ (၂၀၂၁)|အိမ်စောင့်အစိုးရ]]မှ လျှပ်စစ်စွမ်းအားဝန်ကြီးဌာန နှင့် [[စွမ်းအင် ဝန်ကြီးဌာန|စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန]]များအဖြစ် ပြန်လည်ခွဲထုတ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.moi.gov.mm/announcements/24780|title=ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာန ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခြင်း}}&lt;/ref&gt;

သမ္မတ[[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]]လက်ထက်တွင် လျှပ်စစ်စွမ်းအားဝန်ကြီးဌာန နှင့် စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန နှစ်ခုကို ဝန်ကြီးဌာနတစ်ခုအဖြစ် ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းလိုက်သည်။ 

== အကြီးအကဲများ ==
ပြည်ထောင်စုအစိုးရသစ်စတင်ဖွဲ့စည်းချိန်တွင် [[ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်]]သည် အရေးပါသောဝန်ကြီးဌာန ၄ခု ကိုကိုင်တွယ်ခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် [[နိုင်ငံတော်၏ အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ်]] ရာထူး စတင်ပြီးနောက် ပညာရေးနှင့် လျှပ်/စွမ်း ကို လွှဲပြောင်းပေးခဲ့ရာ ဦးဖေဇင်ထွန်းမှာ ဝန်ကြီးဖြစ်လာသည်။ ဦးဖေဇင်ထွန်း အနားယူပြီးနောက် ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီး ဦးဝင်းခိုင်မှ ပူးတွဲတာဝန်ယူခဲ့သည်။၂၀၁၈ခုနှစ် ဇန်နဝါရီတွင် ​ဆောက်လုပ်​ရေးကိုမကိုင်တွယ်​တော့ဘဲ လျှပ်စစ်စွမ်းအင်ကိုသာ ကိုင်တွယ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.president-office.gov.mm/?q=briefing-room/orders/2016/04/05/id-10090|title=ပြည်​ထောင်စုဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်​ပေးခြင်း|last=|first=|author2=|date=|publisher=[[သမ္မတရုံး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံ​တော်သမ္မတရုံး]]|accessdate=}}{{Dead link|date=August 2021 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.president-office.gov.mm/?q=cabinet/union-government|title=ပြည်​ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့|last=|first=|author2=|date=|publisher=[[သမ္မတရုံး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံ​တော်သမ္မတရုံး]]|accessdate=|archivedate=3 June 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210603041038/https://www.president-office.gov.mm/?q=cabinet%2Funion-government}}&lt;/ref&gt;
===ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးများစာရင်း (၂၀၁၁ - လက်ရှိ)===
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;border:0;&quot;
|-
! စဉ်
! အမည်
! တာဝန်စတင်
! တာဝန်ပြီးဆုံး
! ရက်​ပေါင်း
! သမ္မတ
|-
|၁
|[[ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်]]
|၃၀ မတ် ၂၀၁၁၆
|၅ ဧပြီ ၂၀၁၆
|{{age in years and days|2016|3|30|2016|4|5}}
|rowspan=2|[[ဦးထင်ကျော်]]
|-
|၂
|ဦး[[ဖေဇင်ထွန်း]]
|၇ ဧပြီ ၂၀၁၆
|၁ ဩဂုတ် ၂၀၁၇
|{{age in years and days|2016|4|7|2017|8|1}}
|-
|၃
|ဦး[[ဝင်းခိုင်]]
|၂ ဩဂုတ် ၂၀၁၇
|၁ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁
|{{age in years and days|2017|8|2|2021|2|1}}
|
*[[ဦးထင်ကျော်]]
*[[ဦးဝင်းမြင့်]]
|-
| ၄
|ဦး​အောင်သန်းဦး
|၈ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁
|၂ ​မေ ၂၀၂၂&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.moi.gov.mm/announcements/24788|title=ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးတာဝန်မှ အနားယူခွင့်ပြုခြင်း}}&lt;/ref&gt;
|{{age in years and days|2021|2|1|2022|5|2}}
|[[မြင့်ဆွေ (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဦးမြင့်​ဆွေ]] {{small|(ယာယီ)}}
|-
! colspan=&quot;6&quot; |[[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]]
|-
|၅
|ဦး[[ကိုကိုလွင်]]
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/81583|access-date=2026-04-11|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt;
|''ယနေ့အထိ''
|{{Age in years and days|2026|4|10}}
|ဦးမင်းအောင်လှိုင်
|}
===ဒုတိယဝန်ကြီးများစာရင်း===
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;border:0;&quot;
|-
! စဉ်
! အမည်
! တာဝန်စတင်
! တာဝန်ပြီးဆုံး
! ရက်ပေါင်း
! ဝန်ကြီး
|-
|၁
|​ဒေါက်တာထွန်းနိုင်
|၁၂ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၆
|၁ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁
|{{age in years and days|2016|9|12|2021|2|1}}
|
*ဦးဖေဇင်ထွန်း
*ဦးဝင်းခိုင်
|-
|၂
|ဦးခင်​မောင်ဝင်း
|၂၀၁၉
|၁ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁
|
|ဦးဝင်းခိုင်
|-
|၃
|ဦး​သန့်စင်
|၁၁ မတ် ၂၀၂၁
|၂ ​မေ ၂၀၂၂
|
|ဦး​အောင်သန်းဦး
|-
! colspan=&quot;6&quot; |[[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]]
|-
|
|ဦးအေးကျော်
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ဒုတိယဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/81613|access-date=2026-04-11|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt;
|''ယနေ့အထိ''
|{{Age in years and days|2026|4|10}}
|ဦး[[ကိုကိုလွင်]]
|-
|
|ဦးကျော်နိုင်ဝင်း
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ဒုတိယဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/81613|access-date=2026-04-11|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt;
|''ယနေ့အထိ''
|{{Age in years and days|2026|4|10}}
|ဦး[[ကိုကိုလွင်]]
|}

==ဖွဲ့စည်းပုံ==
*ဝန်ကြီးရုံး
*[[လျှပ်စစ်စွမ်းအား စီမံ​ရေး ဦးစီးဌာန|လျှပ်စစ်စွမ်းအားစီမံရေး ဦးစီးဌာန]]
*[[ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ စီမံရေး ဦးစီးဌာန|ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့စီမံရေး ဦးစီးဌာန]]
*[[လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ပို့လွှတ်​ရေးနှင့် ကွပ်ကဲ​ရေး ဦးစီးဌာန|လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပို့လွှတ်ရေးနှင့်ကွပ်ကဲ​ရေး ဦးစီးဌာန]]
*[[​ရေအားလျှပ်စစ် အ​ကောင်အထည်​ဖော်​ရေး ဦးစီးဌာန|ရေအားလျှပ်စစ်အကောင်အထည်ဖော်ရေး ဦးစီးဌာန]]
*[[လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ထုတ်လုပ်​​ရေး လုပ်ငန်း|လျှပ်စစ်ဓာတ်အားထုတ်လုပ်ရေး လုပ်ငန်း]]
*[[လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ဖြန့်ဖြူး​ရေး လုပ်ငန်း|လျှပ်စစ်ဓာတ်အားဖြန့်ဖြူးရေး လုပ်ငန်း]]
*[[မြန်မာ့ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့လုပ်ငန်း|မြန်မာ့ရေနံနှင့်သဘာဝဓာတ်ငွေ့ လုပ်ငန်း]]
*[[မြန်မာ့ရေနံဓာတုဗေဒလုပ်ငန်း|မြန်မာ့ရေနံဓာတုဗေဒ လုပ်ငန်း]]
*[[မြန်မာ့ရေနံထွက်ပစ္စည်း ရောင်းဝယ်ရေးလုပ်ငန်း|မြန်မာ့ရေနံထွက်ပစ္စည်းရောင်းဝယ်ရေး လုပ်ငန်း]]
*[[ရန်ကုန် လျှပ်စစ်ဓာတ်အား​ပေး​ရေး ကော်ပိုရေးရှင်း|ရန်ကုန်လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးရေး ကော်ပိုရေးရှင်း]]
*[[မန္တ​​လေး လျှပ်စစ်ဓာတ်အား​ပေး​ရေး ကော်ပိုရေးရှင်း|မန္တလေးလျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးရေး ကော်ပိုရေးရှင်း]]

== ကိုးကား ==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးဌာနများ]]

{{လျှပ်စစ်နှင့် စွမ်းအင် ဝန်ကြီးဌာန}}{{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}}</text>
      <sha1>r9rlrcy13bhu29ksbx4hsqyd52tsrl6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>84856</id>
    <revision>
      <id>1043116</id>
      <parentid>1024224</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T04:02:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-36898-75</username>
        <id>144850</id>
      </contributor>
      <comment>/* ဝန်ကြီးချုပ်များစာရင်း  (၂၀၁၁–လက်ရှိ) */</comment>
      <origin>1043116</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7492" sha1="7rjj4joe46nd43dpre3iowigtnjrusp" xml:space="preserve">{{Infobox official post
|post            = ဝန်ကြီးချုပ်
|body            = မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး
|native_name     = 
|insignia        = 
|insigniasize    = 100px
| flag = File:Seal of MDY Region Government.jpeg
|insigniacaption = [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့|အစိုးရအဖွဲ့]]တံဆိပ်
|image           =CM Myo Aung.jpg
|imagesize       =
|incumbent       = [[မျိုးအောင်]]
|incumbentsince  = ၁ ​​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃
|nominator       = [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်]]
|nominatorpost   =
|appointer       =[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] 
|appointerpost   =
|termlength      = ငါးနှစ်၊ တစ်ကြိမ်ထပ်မံသက်တမ်းတိုးနိုင်
| constituting_instrument  = [[မြန်မာ့ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေ]]
|formation       = {{Start Date|2011|03|30}}
|inaugural       = [[ရဲမြင့် (ဝန်ကြီးချုပ်)|ရဲမြင့်]]
|website         = {{url|www.mdyregion.gov.mm}}
}}
'''မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်'''သည် [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့]]၏ အကြီးအကဲဖြစ်သည်။ လက်ရှိဝန်ကြီးချုပ်မှာ [[အိမ်စောင့်အစိုးရ (၂၀၂၁)|အိမ်စောင့်အစိုးရအဖွဲ့]]မှ ခန့်အပ်ထားသော ဦးမျိုးအောင် ဖြစ်သည်။

== အစိုးရရုံး ==
တိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့ရုံးသည် ယခင် တိုင်းတရားလွှတ်တော်ဝန်း အတွင်း ဖြစ်သည်။ [[အောင်မြေသာဇံမြို့နယ်]] ရှိ ၆၄ လမ်း နှင့် ၆၅ လမ်းကြား၊ ၂၃ လမ်းနှင့် ၂၄ လမ်းကြားရှိ ၎င်းခြံဝန်းအတွင်း၌ အစိုးရအဖွဲ့ရုံး၊ တိုင်းဒေသကြီး အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေးမှူးရုံး၊ ဝန်ကြီးချုပ်အိမ်တော်တို့ တည်ရှိသည်။{{Multiple image
| width = 150
| align = 
| direction = horizontal
| image1 = MDYRG Office 1.jpg
| atl1 = 
| caption1 = 
| image2 = MDYRG Office 2.jpg
| alt2 = 
| caption2 = အစိုးရအဖွဲ့ရုံး
}}

== ဝန်ကြီးချုပ်များစာရင်း  (၂၀၁၁–လက်ရှိ)==
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; width:100%;&quot;
|-
!rowspan=2 | №
!width=80 rowspan=2 | ပုံ
!rowspan=2 | အမည်
!colspan=3 | တာဝန်သက်တမ်း
!rowspan=2 | နိုင်ငံရေးပါတီ
!rowspan=2 colspan=2| အစိုးရအဖွဲ့
!rowspan=2 | [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|လွှတ်တော်]]
|-
!တာဝန် စတင်
!တာဝန် ပြီးဆုံး
!သက်တမ်း
|-
| style=&quot;background:#2E8B57; color:white;&quot; | '''၁'''
| 
| '''[[ရဲမြင့် (ဝန်ကြီးချုပ်)|ဦးရဲမြင့်]]'''
| ၃၀ မတ် ၂၀၁၁
| ၃၀ မတ် ၂၀၁၆
| {{age in years and days|2011|3|30|2016|3|30}}
| [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ]]
| I
| USDP—[[တပ်မတော်]]
| style=&quot;background:#2E8B57; color:white;&quot; | [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၀|၁ &lt;small&gt;(၂၀၁၀)&lt;/small&gt;]]
|-
| style=&quot;background:#EE1C25; color:white;&quot; | '''၂'''
| [[File:CM Zaw Myint Maung.jpg|80px]]
| '''[[ဇော်မြင့်မောင်|ဒေါက်တာ ဇော်မြင့်မောင်]]'''
| ၃၀ မတ် ၂၀၁၆
| ၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁
| {{age in years and days|2016|3|30|2021|2|1}}
| [[အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်]]
| II
| NLD—[[တပ်မတော်]]
| style=&quot;background:#EE1C25; color:white;&quot; | [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၅|၂ &lt;small&gt;(၂၀၁၅)&lt;/small&gt;]]
|-
| style=&quot;background:#2E8B57; color:white;&quot; | '''၃'''
| 
| '''[[မောင်ကို (ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ)|ဦးမောင်ကို]]'''
| ၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၁
| ၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃
| {{age in years and days|2021|8|1|2023|2|1}}
| rowspan=3| [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ]]
| rowspan=2| III
| rowspan=3| USDP—[[တပ်မတော်]]
| rowspan=2| လွှတ်တော်ဖျက်သိမ်းထား
|-
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;background:#2E8B57; color:white;&quot;| '''၄'''
| rowspan=2|[[File:CM Myo Aung.jpg|80px]]
| rowspan=2|'''[[မျိုးအောင်|ဦးမျိုးအောင်]]'''
| rowspan=2|၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃
| rowspan=2|လက်ရှိ
| rowspan=2|{{age in years and days|2023|2|1}}
|-
| IV
| style=&quot;background:#2E8B57; color:white;&quot; | [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅|၃ &lt;small&gt;(၂၀၂၅)&lt;/small&gt;]]
|}

== ပြခန်း ==
&lt;gallery&gt;
File:Mandalay Chief Minister Residence.jpg|ဝန်ကြီးချုပ်အိမ်​တော်
File:Mandalay Region Chief Minister Residence.jpg|အိမ်​တော်အတွင်းပိုင်း
&lt;/gallery&gt;
== ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် ==
* [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့]]
* [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်]]
* [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်]]

== ကိုးကား ==
{{Reflist|
&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.president-office.gov.mm/?q=cabinet/region-and-state-government/id-10184|title=မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့|publisher=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံ နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံး|accessdate=၄ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၈|archivedate=1 February 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210201062413/https://www.president-office.gov.mm/?q=cabinet%2Fregion-and-state-government%2Fid-10184}}&lt;/ref&gt;
}}


[[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်များ]]</text>
      <sha1>7rjj4joe46nd43dpre3iowigtnjrusp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - မကျက်ကြီး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94149</id>
    <revision>
      <id>1043055</id>
      <parentid>418596</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:20:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ပညာရေးအချက်အလက်များ */</comment>
      <origin>1043055</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2153" sha1="ofy7yiqdxb6591nnvrdlnehzx14kxuz" xml:space="preserve">{{unreferenced}}
'''အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်းခွဲ၊ မကျက်ကြီး''' ('''အ.ထ.က (ခွဲ) မကျက်ကြီး''') သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[မကြက်ကြီးရွာ|မကျက်ကြီးရွာ]]တွင် တည်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။

==ကျောင်းဆောင်များ==
စာသင်ကျောင်းအတွင်း ကျောင်းသားများ ပညာသင်ကြားရန်အတွက် ကျောင်းဆောင်စုစုပေါင်း ရှစ်ဆောင် ရှိသည်။ စာသင်ခန်းများအပြင် စာကြည့်တိုက်များ၊ ကွန်ပျူတာစက်ခန်းများလည်း ထားရှိပေးသည်။ ကျောင်း၏ ဖွဲ့စည်းထားမှု ပုံသဏ္ဌာန်မှာ အိုပုံစံ '''O''' ရှိသည်။

==ပညာရေးအချက်အလက်များ==
ကျောင်းတွင် မကျက်ကြီးရွာမှ ကျောင်းသားများ အဓိကပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။ ထို့ပြင် [[သပြေကန်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|သပြေကန်ရွာ]] မှ ကျောင်းသားအနည်းငယ်လည်း လာရောက်သင်ကြားလျက်ရှိသည်။ စုစုပေါင်း ကျောင်းသားဦးရေ ၇၀၀ ခန့်ရှိသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အထက်တန်းကျောင်းများ]]
[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>ofy7yiqdxb6591nnvrdlnehzx14kxuz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043056</id>
      <parentid>1043055</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:21:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[အ.ထ.က (ခွဲ) မကျက်ကြီး]] စာမျက်နှာကို [[အ.ထ.က - မကျက်ကြီး]] သို့ ခင်မောင်မောင်လွင်က ရွှေ့ခဲ့သည်: အထက်တန်းကျောင်းသို့ ပြောင်းလဲပြီး။</comment>
      <origin>1043055</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2153" sha1="ofy7yiqdxb6591nnvrdlnehzx14kxuz" xml:space="preserve">{{unreferenced}}
'''အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်းခွဲ၊ မကျက်ကြီး''' ('''အ.ထ.က (ခွဲ) မကျက်ကြီး''') သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[မကြက်ကြီးရွာ|မကျက်ကြီးရွာ]]တွင် တည်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။

==ကျောင်းဆောင်များ==
စာသင်ကျောင်းအတွင်း ကျောင်းသားများ ပညာသင်ကြားရန်အတွက် ကျောင်းဆောင်စုစုပေါင်း ရှစ်ဆောင် ရှိသည်။ စာသင်ခန်းများအပြင် စာကြည့်တိုက်များ၊ ကွန်ပျူတာစက်ခန်းများလည်း ထားရှိပေးသည်။ ကျောင်း၏ ဖွဲ့စည်းထားမှု ပုံသဏ္ဌာန်မှာ အိုပုံစံ '''O''' ရှိသည်။

==ပညာရေးအချက်အလက်များ==
ကျောင်းတွင် မကျက်ကြီးရွာမှ ကျောင်းသားများ အဓိကပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။ ထို့ပြင် [[သပြေကန်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|သပြေကန်ရွာ]] မှ ကျောင်းသားအနည်းငယ်လည်း လာရောက်သင်ကြားလျက်ရှိသည်။ စုစုပေါင်း ကျောင်းသားဦးရေ ၇၀၀ ခန့်ရှိသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အထက်တန်းကျောင်းများ]]
[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>ofy7yiqdxb6591nnvrdlnehzx14kxuz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043062</id>
      <parentid>1043056</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:26:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043062</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2323" sha1="8fzfs62v874vzevgwr023fyzl4m9vxf" xml:space="preserve">
'''အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်းခွဲ၊ မကျက်ကြီး''' ('''အ.ထ.က (ခွဲ) မကျက်ကြီး''') သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[မကြက်ကြီးရွာ|မကျက်ကြီးရွာ]]တွင် တည်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;moi&quot;&gt;https://www.moi.gov.mm/iprd/news/256583&lt;/ref&gt;

==ကျောင်းဆောင်များ==
စာသင်ကျောင်းအတွင်း ကျောင်းသားများ ပညာသင်ကြားရန်အတွက် ကျောင်းဆောင်စုစုပေါင်း ရှစ်ဆောင် ရှိသည်။ စာသင်ခန်းများအပြင် စာကြည့်တိုက်များ၊ ကွန်ပျူတာစက်ခန်းများလည်း ထားရှိပေးသည်။ ကျောင်း၏ ဖွဲ့စည်းထားမှု ပုံသဏ္ဌာန်မှာ အိုပုံစံ '''O''' ရှိသည်။{{citation needed}}

==ပညာရေးအချက်အလက်များ==
ကျောင်းတွင် မကျက်ကြီးရွာမှ ကျောင်းသားများ အဓိကပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။ ထို့ပြင် [[သပြေကန်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|သပြေကန်ရွာ]] မှ ကျောင်းသားအနည်းငယ်လည်း လာရောက်သင်ကြားလျက်ရှိသည်။ စုစုပေါင်း ကျောင်းသားဦးရေ ၇၀၀ ခန့်ရှိသည်။{{citation needed}}

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အထက်တန်းကျောင်းများ]]
[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
{{coord|17.04774167796796|96.43404524481252|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>8fzfs62v874vzevgwr023fyzl4m9vxf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.မ.က - မကျက်ကြီး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94150</id>
    <revision>
      <id>1043059</id>
      <parentid>418599</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:22:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043059</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1679" sha1="p3bhhre48lob4zt8qhvnt5dr1vlu6mr" xml:space="preserve">{{unreferenced}}
'''အခြေခံပညာ မူလတန်းကျောင်း၊ မကျက်ကြီး''' ('''အ.မ.က - မကျက်ကြီး''') သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[မကျက်ကြီးရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|မကျက်ကြီးရွာ]]တွင် တည်ရှိသည့် အခြေခံပညာမူလတန်းကျောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။

==ပညာရေး==
မကျက်ကြီးရွာတွင် [[အ.ထ.က (ခွဲ) မကျက်ကြီး]] သည် အထက်တန်းအဆင့်ထိ သင်ကြားနိုင်သည့် ကျောင်းဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် မူလတန်းအဆင့်ကျောင်းလည်း ရှိ၏။ ရွာ၏ အနောက်ဘက်ပိုင်း (၇) လမ်းတွင် တည်ရှိသည်။ ဤကျောင်းမှ မူလတန်းအဆင့် ပြီးမြောက်သွားသော ကျောင်းသားများသည် [[အ.ထ.က (ခွဲ) မကျက်ကြီး]] ကျောင်းတွင် အလယ်တန်းနှင့် အထက်တန်းပညာကို သင်ကြားကြရသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>p3bhhre48lob4zt8qhvnt5dr1vlu6mr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043061</id>
      <parentid>1043059</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:23:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ပညာရေး */</comment>
      <origin>1043061</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1659" sha1="g0qln8k5nkj2s5yi249o6f72sxme2ky" xml:space="preserve">{{unreferenced}}
'''အခြေခံပညာ မူလတန်းကျောင်း၊ မကျက်ကြီး''' ('''အ.မ.က - မကျက်ကြီး''') သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[မကျက်ကြီးရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|မကျက်ကြီးရွာ]]တွင် တည်ရှိသည့် အခြေခံပညာမူလတန်းကျောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။

==ပညာရေး==
မကျက်ကြီးရွာတွင် [[အ.ထ.က - မကျက်ကြီး]] သည် အထက်တန်းအဆင့်ထိ သင်ကြားနိုင်သည့် ကျောင်းဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် မူလတန်းအဆင့်ကျောင်းလည်း ရှိ၏။ ရွာ၏ အနောက်ဘက်ပိုင်း (၇) လမ်းတွင် တည်ရှိသည်။ ဤကျောင်းမှ မူလတန်းအဆင့် ပြီးမြောက်သွားသော ကျောင်းသားများသည် [[အ.ထ.က - မကျက်ကြီး]] ကျောင်းတွင် အလယ်တန်းနှင့် အထက်တန်းပညာကို သင်ကြားကြရသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>g0qln8k5nkj2s5yi249o6f72sxme2ky</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043063</id>
      <parentid>1043061</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:27:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043063</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1748" sha1="p7yvj092idsgouzwjmjhzqu5ws5mr2w" xml:space="preserve">{{unreferenced}}
'''အခြေခံပညာ မူလတန်းကျောင်း၊ မကျက်ကြီး''' ('''အ.မ.က - မကျက်ကြီး''') သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[မကျက်ကြီးရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|မကျက်ကြီးရွာ]]တွင် တည်ရှိသည့် အခြေခံပညာမူလတန်းကျောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။

==ပညာရေး==
မကျက်ကြီးရွာတွင် [[အ.ထ.က - မကျက်ကြီး]] သည် အထက်တန်းအဆင့်ထိ သင်ကြားနိုင်သည့် ကျောင်းဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် မူလတန်းအဆင့်ကျောင်းလည်း ရှိ၏။ ရွာ၏ အနောက်ဘက်ပိုင်း (၇) လမ်းတွင် တည်ရှိသည်။ ဤကျောင်းမှ မူလတန်းအဆင့် ပြီးမြောက်သွားသော ကျောင်းသားများသည် [[အ.ထ.က - မကျက်ကြီး]] ကျောင်းတွင် အလယ်တန်းနှင့် အထက်တန်းပညာကို သင်ကြားကြရသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]
{{coord|17.047188263379287, 96.42835829394936|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>p7yvj092idsgouzwjmjhzqu5ws5mr2w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043126</id>
      <parentid>1043063</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T05:01:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ကိုးကား */</comment>
      <origin>1043126</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1747" sha1="f4ks42ss4gfkqm0bknw2yrhv853m6e3" xml:space="preserve">{{unreferenced}}
'''အခြေခံပညာ မူလတန်းကျောင်း၊ မကျက်ကြီး''' ('''အ.မ.က - မကျက်ကြီး''') သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[မကျက်ကြီးရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|မကျက်ကြီးရွာ]]တွင် တည်ရှိသည့် အခြေခံပညာမူလတန်းကျောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။

==ပညာရေး==
မကျက်ကြီးရွာတွင် [[အ.ထ.က - မကျက်ကြီး]] သည် အထက်တန်းအဆင့်ထိ သင်ကြားနိုင်သည့် ကျောင်းဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် မူလတန်းအဆင့်ကျောင်းလည်း ရှိ၏။ ရွာ၏ အနောက်ဘက်ပိုင်း (၇) လမ်းတွင် တည်ရှိသည်။ ဤကျောင်းမှ မူလတန်းအဆင့် ပြီးမြောက်သွားသော ကျောင်းသားများသည် [[အ.ထ.က - မကျက်ကြီး]] ကျောင်းတွင် အလယ်တန်းနှင့် အထက်တန်းပညာကို သင်ကြားကြရသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]
{{coord|17.047188263379287|96.42835829394936|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>f4ks42ss4gfkqm0bknw2yrhv853m6e3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - ထုံးကြီး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94163</id>
    <revision>
      <id>1043066</id>
      <parentid>538952</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:38:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043066</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2317" sha1="fm6hhqfy5pzgtmrvpj3jrf86evqkzw6" xml:space="preserve">{{unreferenced}}
'''အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်း၊ ထုံးကြီး''' ('''အ.ထ.က - ထုံးကြီး''') သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ပဲခူးမြို့နယ်]]၊ [[ထုံးကြီးရွာ၊ ပဲခူးမြို့နယ်|ထုံးကြီးရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။

==ပညာရေး==
များသောအားဖြင့် ထုံးကြီးရွာရှိ ကျောင်းသားများ ပညာသင်ကြားကြသည်။ ထို့ပြင် အနီးအနားရွာများဖြစ်ကြသည့် [[ဘုရားငုတ္တိုရွာ၊ ပဲခူးမြို့နယ်|ဘုရားငုတ္တိုရွာ]]၊ [[ကော့ချဲရွာ၊ ပဲခူးမြို့နယ်|ကော့ချဲရွာ]]၊ [[ဇီးဖြူကုန်းရွာ (ပဲခူး)|ဇီးဖြူကုန်းရွာ]] တို့မှ ကျောင်းသားအများစုသည်လည်း အလယ်တန်းနှင့် အထက်တန်းပညာများကို လာရောက်သင်ကြားကြသည်။

==တည်နေရာ နှင့် ပုံသဏ္ဌာန်==
အင်းတကော်-ကဝ ကားလမ်းဘေးတွင် တည်ရှိသည်။ ထုံးကြီးရွာ၏ မြောက်ဘက်စွန်းပိုင်းတွင် တည်ဆောက်ထားသည်။

ကျောင်း၏ ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်မှု ပုံသဏ္ဌာန်မှာ '''U''' ပုံစံတည်ဆောက်ထားသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.114800102583132|96.4417772438249|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အထက်တန်းကျောင်းများ]]
[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>fm6hhqfy5pzgtmrvpj3jrf86evqkzw6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - ကဝ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94164</id>
    <revision>
      <id>1043054</id>
      <parentid>420438</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:15:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1043054</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1146" sha1="b0hbtw0ce3il38gnvgl24yycupbg60n" xml:space="preserve">{{unreferenced}}
[[File:B.E.H.S - Kawa.jpg|right|thumb|အ.ထ.က - ကဝ]]
'''အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်း၊ ကဝမြို့''' ('''အ.ထ.က - ကဝ''') သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့]] ရှိ အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။

==ပညာရေး==
ဤကျောင်းတွင် ကဝမြို့ပေါ်မှ ကျောင်းသားများအပြင် [[ကဝမြို့နယ်]]အရပ်ရပ်ရှိ ရွာများမှ ကျောင်းသားများလည်း ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.088312175717338|96.46033690940989|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အထက်တန်းကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>b0hbtw0ce3il38gnvgl24yycupbg60n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - သပြု</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94165</id>
    <revision>
      <id>1043064</id>
      <parentid>418601</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:30:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1043064</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1156" sha1="r9o9pqx78rst8l3j1x3btl4no2au0i8" xml:space="preserve">{{unreferenced}}
'''အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်း၊ သပြု''' ('''အ.ထ.က - သပြု''') သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[သပြုရွာ၊ ကဝမြို့|သပြုရွာ]] ရှိ အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။

==ပညာရေး==
သပြုရွာမှ ကျောင်းသားများသည် ဤကျောင်းတွင် မူလတန်းအဆင့်၊ အလယ်တန်းအဆင့်၊ အထက်တန်းအဆင့် ပညာရပ်များကို သင်ကြားလျက် ရှိသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.033578888732343|96.39625253594392|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အထက်တန်းကျောင်းများ]]
[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>r9o9pqx78rst8l3j1x3btl4no2au0i8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043065</id>
      <parentid>1043064</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:31:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043065</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1165" sha1="e1hmsvhlcr2rn7i5y1hzyz8yfkn38uu" xml:space="preserve">{{unreferenced}}
'''အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်း၊ သပြု''' ('''အ.ထ.က - သပြု''') သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[သပြုရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|သပြုရွာ]] ရှိ အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။

==ပညာရေး==
သပြုရွာမှ ကျောင်းသားများသည် ဤကျောင်းတွင် မူလတန်းအဆင့်၊ အလယ်တန်းအဆင့်၊ အထက်တန်းအဆင့် ပညာရပ်များကို သင်ကြားလျက် ရှိသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.033578888732343|96.39625253594392|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အထက်တန်းကျောင်းများ]]
[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>e1hmsvhlcr2rn7i5y1hzyz8yfkn38uu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043130</id>
      <parentid>1043065</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T05:12:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043130</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1050" sha1="ndg7fizdijyoe5qhctwg9ksm7kseriy" xml:space="preserve">
'''အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်း၊ သပြု''' ('''အ.ထ.က - သပြု''') သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[သပြုရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|သပြုရွာ]] ရှိ အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၉၈၉ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.033578888732343|96.39625253594392|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အထက်တန်းကျောင်းများ]]
[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>ndg7fizdijyoe5qhctwg9ksm7kseriy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ငါးထပ်ကြီးဘုရား (ကဝမြို့)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94168</id>
    <revision>
      <id>1043053</id>
      <parentid>859204</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:11:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1043053</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1462" sha1="k2w15m6kxkf0xzfpnnx5faelk4zl9lu" xml:space="preserve">{{unreferenced}}
{{Other places|ငါးထပ်ကြီးဘုရား (သံတူကြောင်းကွဲ)}}

[[File:Ngar Htap Kyee Pagoda (KAWA).jpg|right|thumb|ငါးထပ်ကြီးဘုရား]]
'''ငါးထပ်ကြီးဘုရား''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့]] ရှိ သမိုင်းဝင် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော် ဖြစ်သည်။ ငါးထပ်ကြီးဘုရားဟု လူသိများသော်လည်း  ဘုရား၏ ဘွဲ့အမည်အရင်းမှာ '''မဟာအဘယမုနိဘုရားကြီး'''  ဖြစ်သည်။ ဒီရုပ်တုကြီးကို &quot;သ္ကိဗိဒိ&quot; လို့ ဆိုကြတဲ့အတွက် မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်းမှာ မျိုးဆက်-ဇ္ ပရိသတ်အများအပြားရှိ၊

==တည်နေရာ==
[[File:Kawa Ngar Htap Kyee (Back).jpg|right|thumb|ကျောဘက်မြင်ကွင်း]]

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.08515089401302|96.45976669677702|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]]


{{Myanmar-struct-stub}}</text>
      <sha1>k2w15m6kxkf0xzfpnnx5faelk4zl9lu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - ဝမ်းဘဲအင်း</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94248</id>
    <revision>
      <id>1043067</id>
      <parentid>481880</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:42:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043067</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2412" sha1="cdm7peqgpbozx2rojxxtk4gyo8s3chn" xml:space="preserve">{{unreferenced}}
[[File:BEHS_Wumbeinn.jpg|thumb|right|အထက - ဝမ်းဘဲအင်း]]
'''အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်း၊ ဝမ်းဘဲအင်း''' ('''အ.ထ.က − ဝမ်းဘဲအင်း''') သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ပဲခူးမြို့နယ်]]၊ [[ဝမ်းဘဲအင်းရွာ]] ရှိ အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ယခင်က အထက်တန်းကျောင်းခွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ သို့သော် ၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် အထက်တန်းကျောင်းအဖြစ်သို့ အဆင့်တိုးမြှင့်ခဲ့သည်။

==ပညာရေး==
ဝမ်းဘဲအင်းကျေးရွာရှိ အခြေခံပညာသင်ကြားရမည့်အရွယ် ကျောင်းသားများသည် မူလတန်း၊ အလယ်တန်း၊ အထက်တန်းအဆင့် ပညာရေးကို ဤကျောင်းတွင် သင်ကြားကြသည်။

==တည်နေရာနှင့် ပုံသဏ္ဌာန်==
ကျောင်းသည် ဝမ်းဘဲအင်းရွာ၏ အလယ်တွင် တည်ရှိသည်။  အမှတ် (၂) ကားလမ်းမဘေးတွင် တည်ရှိသည်။ ကျောင်းဆောင်များကို ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ထားသည့် ပုံစံမှာ '''U''' ပုံစံ ဖြစ်သည်။

==ရုပ်ပုံများ==
&lt;gallery&gt;
File:အ-ထ-က ဝမ်းဘဲအင်း၏ ကျောင်းတွင်းတစ်နေရာ.jpg|အ-ထ-က ဝမ်းဘဲအင်း၏ ကျောင်းတွင်းတစ်နေရာ
&lt;/gallery&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.546364874226956|96.54108700029886|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အထက်တန်းကျောင်းများ]]
[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>cdm7peqgpbozx2rojxxtk4gyo8s3chn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန</title>
    <ns>0</ns>
    <id>96742</id>
    <revision>
      <id>1043113</id>
      <parentid>1025751</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T03:50:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zawzawaungthwin</username>
        <id>100038</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ဝန်ကြီးဌာနရုံး (နေပြည်တော်)</comment>
      <origin>1043113</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11398" sha1="i9esm0kiofauh6qbs62513bfchflkw2" xml:space="preserve">{{Infobox government agency
| name = တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန
| native_name =Ministry of Ethnic Affairs
| type = ဝန်ကြီးဌာန
| seal = 
| logo = File:Logo_of_Ministry_of_Ethnic_Affairs.svg
| image = Union Minister office of Ministry of Ethnic Affairs.jpg
| image_caption = ဝန်ကြီးဌာနရုံး (နေပြည်တော်)
| formed ={{start date and age|2016|3|30|df=yes}} 
| preceding1 = 
| preceding2 = 
| jurisdiction = {{flagicon|MYA}} ပြည်ထောင်စု
| headquarters = ရုံးအမှတ်(၁၀)၊ [[နေပြည်တော်]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]]
| employees = 
| budget = 
| minister1_name = [[သန်းမောင်]]
|child1_agency   = တိုင်းရင်းသားစာပေနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ဦးစီးဌာန
|child2_agency   = တိုင်းရင်းသားအခွင့်အရေးများ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေး ဦးစီးဌာန
|child3_agency   = 
| website ={{url|http://www.moea.gov.mm}} 
|minister1_pfo=ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး|deputyminister1_name=စိုင်းထွန်းညို|deputyminister1_pfo=ဒုတိယဝန်ကြီး}}
'''တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန''' ({{lang-en|Ministry of Ethnic Affairs}}) သည် ၂၀၁၆ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ ရက် သမ္မတ[[ဦးထင်ကျော်]] အစိုးရလက်ထက်တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံး ကြေညာချက်အမှတ် ၁/၂၀၁၆ ဖြင့် ''တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးဌာန'' ဟုဖွဲ့စည်းခဲ့သည့် ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ ဝန်ကြီးဌာနတစ်ခု ဖြစ်သည်။ &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.president-office.gov.mm/?q=briefing-room/announcements/2016/03/31/id-10050|title=ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ ဖွဲ့စည်းခြင်း (ကြေညာချက်အမှတ်၊ ၁/ ၂၀၁၆)|publisher=နိုင်ငံတော် သမ္မတရုံး|accessdate=၃၀ မတ် ၂၀၁၆|archivedate=1 February 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210201094040/https://www.president-office.gov.mm/?q=briefing-room%2Fannouncements%2F2016%2F03%2F31%2Fid-10050}}&lt;/ref&gt; 

၂ဝ၁၆ ခုနှစ် မေ ၂၅ ရက်တွင် တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးဌာနကို တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ၏ အခွင့်အရေး ကာကွယ်စောင့်ရှောက်သည့် ဥပဒေပြဋ္ဌာန်းချက်နှင့် ကိုက်ညီစေရန် '''တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန''' အဖြစ် အမည်ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.moi.gov.mm/?q=news/30/03/2017/id-14148|title=တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန၏ တစ်နှစ်တာကာလအတွင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့မှုများ|publisher=MOI|accessdate=၃၀ မတ် ၂၀၁၇}}&lt;/ref&gt; 

လက်ရှိ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန ၏ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးမှာ ဦးသန်းမောင် ဖြစ်ပြီး ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁၀ ရက်နေ့မှစ၍ တာဝန်ထမ်းဆောင်လျက်ရှိသည်။

== ဖွဲ့စည်းပုံ ==
တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန လက်အောက်ရှိ ဦးစီးဌာနများမှာ-
*[[တိုင်းရင်းသားစာပေနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ဦးစီးဌာန]] နှင့်
*[[တိုင်းရင်းသားအခွင့်အရေးများ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေး ဦးစီးဌာန]] တို့ဖြစ်သည်။
== အကြီးအကဲများ ==
===ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးများ===
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;border:0;&quot;
|-
! စဉ်
! အမည်
! တာဝန်စတင်
! တာဝန်ပြီးဆုံး
! ကာလ
! သမ္မတ
|-
|၁
|[[နိုင်သက်လွင်]]
|၃၀ မတ် ၂၀၁၆
|၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁
|{{age in years and days|2016|3|30|2021|2|1}}
|
*[[ဦးထင်ကျော်]]
*[[ဦးဝင်းမြင့်]]
|-
|၂
|[[စောထွန်းအောင်မြင့်|စောထွန်းအောင်မြင့်]]
|၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁
|၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃
|{{age in years and days|2021|2|3|2023|2|1}}
| rowspan=&quot;2&quot; |[[မြင့်ဆွေ (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဦးမြင့်ဆွေ]] {{small|(ယာယီ)}}
|-
|၃
|[[Jeng Phang နော်တောင်]]
|၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃
|၃၁ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၅
|{{age in years and days|2023|2|1|2025|1|31}}
|-
|၄
|[[ခွန်သန့်ဇော်ထူး|ခွန်သန့်ဇော်ထူး]]
|၃၁ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၅
|၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅
|{{age in years and days|2025|1|31|2025|7|31}}
|မင်းအောင်လှိုင် &lt;small&gt;(ယာယီတာဝန်)&lt;/small&gt;
|-
|၅
|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[ရာပြည့်]]
|၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆
|{{age in years and days|2025|7|31|2026|4|10}}
|မင်းအောင်လှိုင် &lt;small&gt;(ယာယီတာဝန်)&lt;/small&gt;
|-
|၆
|[[သန်းမောင်]]
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/81583|access-date=2026-04-11|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt;
|''ယနေ့အထိ''
|{{Age in years and days|2026|4|10}}
|ဦးမင်းအောင်လှိုင်
|}

===ဒုတိယဝန်ကြီးများ===
{| class=&quot;wikitable collapsible collapsed&quot; style=&quot;border:0;&quot;
|-
! စဉ်
! အမည်
! တာဝန်စတင်
! တာဝန်ပြီးဆုံး
! ကာလ
! ဝန်ကြီး
|-
|၁
|ဦးလှမော်ဦး
|၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၈
|၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://news-eleven.com/article/203727|title=ဒုတိယဝန်ကြီး ၂၄ ဦးအား တာဝန်မှရပ်စဲကြောင်း တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ရုံး ထုတ်ပြန်}}&lt;/ref&gt;
|{{age in years and days|2018|10|15|2021|2|1}}
|နိုင်သက်လွင်
|-
|၂
|[[ဇော်အေးမောင်|ဦးဇော်အေးမောင်]]
|၂၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆
|{{age in years and days|2021|2|23|2026|4|10}}
|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရာပြည့်
|-
|၃
|စိုင်းထွန်းညို
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ဒုတိယဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/81613|access-date=2026-04-11|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt;
|ယနေ့အထိ
|{{age in years and days|2026|4|10}}
|[[သန်းမောင်]]
|}

==တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ် တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးများ==
{{Main|တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီး}}
တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ် တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးများကို အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲများ ကျင်းပသည့်အခါတွင် တစ်ပါတည်း သက်ဆိုင်ရာ တိုင်းရင်းသားမဲဆန္ဒနယ်ရှိ မဲဆန္ဒရှင်များမှ ရွေးချယ်တင်မြှောက်သည်။ 

ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခံရပြီးနောက် ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့များကို ဖွဲ့စည်းရာတွင် သက်ဆိုင်ရာ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့ဝင်များအဖြစ် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ကြသည်။ ထို့အပြင် တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးများ၏ ရွေးကောက်တင်မြှောက်မှုနှင့် တာဝန်များသည် [[မြန်မာနိုင်ငံဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈)]] အရ သတ်မှတ်ပြဋ္ဌာန်းထားခြင်းဖြစ်သည်။

၂၀၁၀ပြည့်နှစ်မှစ၍ လက်ရှိတွင် [[ချင်းပြည်နယ် လွှတ်တော်|ချင်းပြည်နယ်လွှတ်တော်မှ]]အပ အခြားသော ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော် ၁၃ ခု၌ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုအလိုက် ရွေးကောက်ခံ တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီး စုစုပေါင်း ၂၉ ဦးရှိသည်။

== ကိုးကား ==
{{reflist}}{{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}}{{မြန်မာနိုင်ငံ}}


[[Category:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးဌာနများ]]</text>
      <sha1>i9esm0kiofauh6qbs62513bfchflkw2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ယီလူမျိုး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>134517</id>
    <revision>
      <id>1043076</id>
      <parentid>1040145</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T16:42:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043076</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34740" sha1="8nl7nj08786v2o8rzcif3sfmif7v9nu" xml:space="preserve">'''ယီလူမျိုး''' ({{lang-en|Yi people}}) သို့မဟုတ် ယခင်က '''လိုလိုလူမျိုး''' (Lolo) ဟု ခေါ်တွင်ခဲ့သော လူမျိုးစုသည် [[အရှေ့အာရှ]]၏ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်]] အုပ်စုဝင် တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုတစ်ခု ဖြစ်သည်၊၊ ၎င်းတို့သည် အဓိကအားဖြင့် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]]၏ အနောက်တောင်ပိုင်းဒေသများဖြစ်သော [[စီချွမ်]]၊ [[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်]]၊ [[ကွေ့ကျိုး]] နှင့် [[ကွမ်ရှီး (ကျွမ့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ)|ကွမ်ရှီး]] ပြည်နယ်တို့တွင် ပြန့်ကျဲနေထိုင်ကြသည်၊၊ တရုတ်နိုင်ငံပြင်ပတွင် [[ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ]]နှင့် [[လာအိုနိုင်ငံ]]တို့တွင်လည်း အနည်းငယ် နေထိုင်ကြသည်၊၊ယီလူမျိုးများသည် တရုတ်နိုင်ငံအစိုးရမှ တရားဝင်အသိအမှတ်ပြုထားသော လူနည်းစုတိုင်းရင်းသား ၅၅ မျိုးအနက် သတ္တမမြောက် လူဦးရေအများဆုံး လူမျိုးစုဖြစ်ပြီး ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၉ သန်းကျော် ရှိသည်။

{{Infobox ethnic group
| group      = ယီလူမျိုး (Yi People)
| native_name = ꆈꌠ (Nuosu)
| image      =
{{Multiple image
| align     = center
| direction = horizontal
| width     = 130
| image1    =
| image2    =
| image3    = 00 Yi minority in traditional 01.jpg
| image4    = 00 Yi minority in traditional 03.jpg
| caption   = ယီလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာဝတ်စုံနှင့် လူနေမှုဘဝပုံရိပ်များ
}}
| poptime    = ၉ သန်းခန့်
| regions    = {{flag|China}} (ယူနန်၊ စီချွမ်၊ ဂူဇောင်၊ ကွမ်စီ)&lt;br /&gt;{{flag|Vietnam}}&lt;br /&gt;{{flag|Thailand}}&lt;br /&gt;{{flag|Laos}}
| languages  = [[နော့ဆူဘာသာစကား|ယီဘာသာစကား]] (Loloish languages)
| religions  = [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]] (Bimoism), [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]], [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]
| related    = [[ဗမာလူမျိုး]], [[နခီလူမျိုး]], [[အာခါလူမျိုး]], [[လီဆူလူမျိုး]]
}}

တရုတ်နိုင်ငံတွင် စီချွမ်ပြည်နယ်ရှိ လျန်ရှန်း (Liangshan) ယီကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ စီရင်စုသည် ယီလူမျိုး အများဆုံး နေထိုင်ရာ ဒေသဖြစ်ပြီး လူဦးရေ ၂ သန်းခန့် ရှိသည်။ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ မြောက်ပိုင်းရှိ Hà Giang၊ Cao Bằng နှင့် လာအိုကိုင်း (Lào Cai) ပြည်နယ်များတွင် နေထိုင်ကြသူများကို &quot;Lô Lô&quot; ဟု ခေါ်ဆိုကြပြီး လူဦးရေ ၃,၃၀၀ ခန့် ရှိသည်။

== သမိုင်းကြောင်း ==
'''ယီလူမျိုး'''တို့သည် [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်]] များဖြစ်ကြပြီး ရှေးဦးအစက တရုတ်နိုင်ငံ အနောက်မြောက်ပိုင်းဒေသများတွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။
၎င်းတို့၏ မူလဘိုးဘေးများသည် တရုတ်ပြည် အနောက်မြောက်ပိုင်းရှိ [[ကန်းစုပြည်နယ်|ကန်စု]] နှင့် [[ချင်းဟိုင်]] ကုန်းပြင်မြင့်ဒေသများမှ ဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်သည်၊၊&lt;ref name=&quot;Luce1959&quot;&gt;Luce, G. H. (1959). &quot;Old Burma—Early Pagan&quot;. ''Artibus Asiae''.&lt;/ref&gt; ခရစ်နှစ် အစောပိုင်းရာစုနှစ်များတွင် တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်များသည် တောင်ဘက်သို့ အစုလိုက်အပြုံလိုက် ရွှေ့ပြောင်းခဲ့ကြရာတွင် တစ်အုပ်စုသည် တိဗက်ကုန်းပြင်မြင့်သို့ ဝင်ရောက်သွားပြီး (ယနေ့ခေတ် တိဗက်လူမျိုးများ ဖြစ်လာသည်)၊ အခြားတစ်အုပ်စုမှာ တရုတ်ပြည် အနောက်တောင်ပိုင်း (စီချွမ်းနှင့် ယူနန်) မှတစ်ဆင့် [[ဧရာဝတီမြစ်]]ဝှမ်းအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာခဲ့သည်၊၊ ဤသို့ ရွှေ့ပြောင်းရာတွင် ယီ ၊ [[ရဝမ်လူမျိုး|ရဝမ်]]၊ [[လီဆူလူမျိုး|လီဆူ]] နှင့် [[ဗမာလူမျိုး]]တို့၏ ဘိုးဘေးများသည် မျိုးနွယ်တူများအဖြစ် အတူတကွ ရှိခဲ့ကြသည်၊၊&lt;ref&gt;Than Tun (1988). ''The Royal Orders of Burma, A.D. 1598-1885''. Kyoto University.&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Mullaney&quot;&gt;{{cite book |last=Mullaney |first=Thomas |title=Coming to Terms with the Nation: Ethnic Classification in Modern China |url=https://archive.org/details/comingtotermswit0000mull |year=2011 |publisher=University of California Press |page=[https://archive.org/details/comingtotermswit0000mull/page/23 23]}}&lt;/ref&gt;

ယီလူမျိုးတို့၏ ပါးစပ်ရာဇဝင်များနှင့် သမိုင်းမှတ်တမ်းများအရ ၎င်းတို့သည် &quot;အာပူ ဒူမူ&quot; (Apu Dumu) ဟုခေါ်သော ဘိုးဘေးကြီးတစ်ဦးမှ ဆင်းသက်လာသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ ၎င်းတွင် သား ၆ ဦးရှိခဲ့ပြီး ထိုသား ၆ ဦးမှတစ်ဆင့် ယီလူမျိုးစုကြီး ၆ ခု ကွဲပြားကာ အနောက်တောင်ဘက် ဒေသအသီးသီးသို့ ပြန့်နှံ့သွားခဲ့ကြသည်။&lt;ref name=&quot;Harrell2001&quot;&gt;{{cite book|last=Harrell|first=Stevan|title=Ways of Being Ethnic in Southwest China|url=https://archive.org/details/waysofbeingethni0000harr|year=2001|publisher=University of Washington Press|page=[https://archive.org/details/waysofbeingethni0000harr/page/190 190]}}&lt;/ref&gt;

အေဒီ ၇ ရာစုမှ ၉ ရာစုအတွင်း ထွန်းကားခဲ့သော [[နန်ကျောက်|နန်ကျောက်နိုင်ငံ]] (Nanzhao Kingdom) သည် ယီလူမျိုးတို့၏ သမိုင်းတွင် အရေးပါသော ကာလတစ်ခုဖြစ်သည်။ နန်ကျောက်နိုင်ငံကို တည်ထောင်ခဲ့သူများသည် ယီလူမျိုးများနှင့် [[ပိုင်လူမျိုး]] များ၏ ဘိုးဘေးများ ဖြစ်ကြသည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်များက ယူဆကြသည်။&lt;ref name=&quot;Beckwith&quot;&gt;{{cite book |last=Beckwith |first=Christopher I. |title=The Tibetan Empire in Central Asia |url=https://archive.org/details/tibetanempireinc0000beck |year=1987 |publisher=Princeton University Press |page=[https://archive.org/details/tibetanempireinc0000beck/page/65 65]}}&lt;/ref&gt; ထိုစဉ်က ယီလူမျိုးများသည် စစ်ရေးစစ်ရာတွင် ကျွမ်းကျင်ပြီး အာရှအလယ်ပိုင်းနှင့် အရှေ့တောင်အာရှ ကုန်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းများကို ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သည်။

နန်ကျောက်နိုင်ငံ ပြိုကွဲပြီးနောက် ယီလူမျိုးတို့သည် ဒေသန္တရ အုပ်ချုပ်ရေးစနစ်ဖြစ်သော &quot;စော်ဘွားစနစ်&quot; ဖြင့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခဲ့ကြသည်။ ယီလူမျိုးတို့တွင် သမိုင်းကြောင်းအရ လူမှုအတန်းအစား ခွဲခြားမှု အလွန်ပြင်းထန်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့ကို &quot;အနက်ရောင်ယီ&quot; (အုပ်ချုပ်သူ လူကုံထံတန်းစား) နှင့် &quot;အဖြူရောင်ယီ&quot; (သာမန်အရပ်သားနှင့် လယ်သမား) ဟူ၍ ခွဲခြားခဲ့ကြသည်။&lt;ref name=&quot;Herman2007&quot;&gt;{{cite book|last=Herman|first=John E.|title=Amid the Clouds and Mist: China's Colonization of Guizhou|year=2007|publisher=Harvard University Press|page=34}}&lt;/ref&gt; စီချွမ်ပြည်နယ်ရှိ သလျန်ရှန် တောင်တန်းဒေသသည် ယီလူမျိုးတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ရေးကို နှစ်ပေါင်းရာချီအောင် ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ခဲ့သော ဒေသဖြစ်သည်။

၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစုအတွင်း တရုတ်နိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးအပြောင်းအလဲများကြောင့် ယီလူမျိုးအချို့သည် တောင်ဘက်သို့ ထပ်မံရွှေ့ပြောင်းခဲ့ကြရာမှ [[ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ]]၊ [[လာအိုနိုင်ငံ]] နှင့် [[ထိုင်းနိုင်ငံ]] တို့သို့ ရောက်ရှိသွားခဲ့ကြသည်။&lt;ref name=&quot;Michaud&quot;&gt;{{cite book |last=Michaud |first=Jean |title=Historical Dictionary of the Peoples of the South-East Asian Massif |year=2006 |publisher=Scarecrow Press |page=251}}&lt;/ref&gt; ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်နောက်ပိုင်းတွင် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ အစိုးရက ယီလူမျိုးတို့၏ ရှေးဟောင်းကျွန်စနစ်နှင့် အဆင့်အတန်းခွဲခြားမှုများကို ပယ်ဖျက်စေခဲ့ပြီး &quot;ယီကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ စီရင်စု&quot; များကို ဖွဲ့စည်းပေးခဲ့သည်။

ယီလူမျိုး (နူဆူ) တို့သည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ [[လီဆူလူမျိုး]]၊ [[အာခါလူမျိုး]] နှင့် [[လားဟူလူမျိုး]] တို့နှင့် ဘာသာစကားနှင့် ယဉ်ကျေးမှုအရ အလွန်နီးစပ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံရှိ အဆိုပါလူမျိုးစုများသည် ယီလူမျိုးစုကြီး (Loloish group) မှ ဆင်းသက်လာသူများဖြစ်သော်လည်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ လူမျိုးစုသတ်မှတ်ချက်တွင်မူ ၎င်းတို့၏ သီးခြားအမည်များဖြင့်သာ မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။&lt;ref name=&quot;Bradley&quot;&gt;{{cite journal |last=Bradley |first=David |title=Tibeto-Burman languages and classification |journal=Papers in Southeast Asian Linguistics |year=1997 |volume=14 |pages=1–72}}&lt;/ref&gt;

== ဘာသာစကားနှင့် စာပေ ==

ယီလူမျိုးများသည် [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဝင်]]၊ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာအုပ်စု]] ထဲမှ [[လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|လိုလို-ဗမာအုပ်စု]]ဝင် [[လိုလိုနွယ် ဘာသာစကားများ|လိုလိုမျိုးနွယ်]] (Loloish) ဘာသာစကားကို ပြောဆိုကြသည်၊၊ ယီဘာသာစကားသည် အဓိကအားဖြင့် ဒေသန္တရစကားကြီး ၆ မျိုး ကွဲပြားနေပြီး ၎င်းတို့အချင်းချင်း နားလည်ရန် ခက်ခဲသော်လည်း သဒ္ဒါတည်ဆောက်ပုံမှာ တူညီကြသည်၊၊ [[ဗမာဘာသာစကား|ဗမာစကား]] ကဲ့သို့ပင် အသံနိမ့်အမြင့် (Tonal language) ကို အခြေခံသော ဘာသာစကားဖြစ်သည်၊၊&lt;ref&gt;Bradley, D. (1979). ''Proto-Loloish''. Scandinavian Institute of Asian Studies Monograph Series.&lt;/ref&gt;

# မြောက်ပိုင်းယီ (နော့ဆူ 诺苏)
# အနောက်ပိုင်း ယီ (လိုလို 罗罗)
# အလယ်ပိုင်းယီ (လိုလိုဖို 倮倮泼)
# တောင်ပိုင်း (နိဆု 尼苏)
# အရှေ့တောင် ယီ (ဆာနီ 撒尼)
# အရှေ့ ယီ (နာဆူ)

မြောက်ပိုင်းယီသည် ပြောဆိုသူ နှစ်သန်းခန့်ရှိပြီး ယီဘာသာ၏ စံထားရသည့်ဘာသာကို  ပြောဆိုကြသည့် မျိုးနွယ်စု အကြီးဆုံး ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် သရုပ်ခွဲသောဘာသာစကား ဖြစ်သည်။ &lt;ref name=&quot;nsgra&quot;&gt;{{Template:Cite journal|title=英语和彝语的语法比较研究|journal=-西南民族大学学报(人文社科版)|year=2006|doi=10.3969/j.issn.1004-3926.2006.08.014}}&lt;/ref&gt;

[[File:Yi People Culture (9958485306).jpg|thumb| စီချွမ်ပြည်နယ်ပြတိုက်၊ ချန်ဒူး၊ စီချွမ်အနုပညာနှင့် လူမျိုးစုပြခန်း၊ 2010။]]

ယီလူမျိုးတို့၏ ကိုယ်ပိုင်စာပေသည် အနည်းဆုံး နှစ်ပေါင်း ၅၀၀ ကျော် (အချို့က နှစ်ပေါင်း ၁,၀၀၀ ကျော်ဟု ခန့်မှန်းကြသည်) သက်တမ်းရှိပြီး အာရှတိုက်၏ ရှေးအကျဆုံးသော စာပေများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်၊၊ မူလယီစာသည် အက္ခရာမဟုတ်ဘဲ အဓိပ္ပာယ်ဖော် သင်္ကေတများ (Logographic) ဖြစ်သည်၊၊ ရှေးယခင်က ဘာသာရေးဆရာ &quot;ဘီမို&quot; (Bimo) များကသာ အသုံးပြုခဲ့ကြပြီး သမိုင်း၊ နက္ခတ္တဗေဒ၊ ဆေးပညာနှင့် ဘာသာရေးကျမ်းစာပေါင်းများစွာကို မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ကြသည်၊၊&lt;ref&gt;Luo, W. (2001). ''The History of Yi Script''. Sichuan People's Publishing House.&lt;/ref&gt; ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်များတွင် တရုတ်အစိုးရသည် ရှေးဟောင်းယီစာ သင်္ကေတပေါင်း ၈,၀၀၀ မှ ၁၀,၀၀၀ ခန့်အနက်မှ အသုံးအများဆုံး သင်္ကေတ ၈၁၉ ခုကို ရွေးချယ်၍ အသံထွက်အလိုက် စနစ်တကျ ပြန်လည်ပြုပြင်ခဲ့သည်၊၊ ၎င်းကို &quot;Modern Yi Syllabary&quot; ဟုခေါ်ပြီး ယခုအခါ လျန်ရှန်း (Liangshan) ဒေသရှိ ကျောင်းများတွင် တရားဝင် သင်ကြားပေးလျက်ရှိသည်၊၊&lt;ref&gt;Harrell, S. (2001). ''Ways of Being Ethnic in Southwest China''. University of Washington Press.&lt;/ref&gt;

ယီစာပေကို ထိန်းသိမ်းရာတွင် &quot;ဘီမို&quot; (Bimo) ဟုခေါ်သော ရိုးရာဘာသာရေး ပညာရှိများသည် အဓိကအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်သည်၊၊ ရှေးဟောင်းယီစာဖြင့် ရေးသားထားသော ကျမ်းစာများကို လက်ဆင့်ကမ်း သယ်ဆောင်လာကြသူများဖြစ်ပြီး ယီလူမျိုးတို့၏ မျိုးရိုးစဉ်ဆက်နှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းများကို စာပေဖြင့် ခိုင်ခိုင်မာမာ မှတ်တမ်းတင်နိုင်ခဲ့ကြသည်၊၊

== မျိုးရိုးဗီဇ ==

ယီလူမျိုး (ယခင်က လိုလိုလူမျိုးဟု ခေါ်တွင်ခဲ့သူများ) သည် [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်]] အုပ်စုဝင်များ ဖြစ်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ မျိုးရိုးဗီဇသည် အရှေ့အာရှ၏ လူသားမျိုးနွယ် ရွှေ့ပြောင်းအခြေချမှု သမိုင်းတွင် အလွန်အရေးပါသည်၊၊ ခေတ်သစ် DNA နည်းပညာဖြင့် လေ့လာချက်များအရ ယီလူမျိုးများသည် [[တိဗက်လူမျိုး]]များ၊ [[ဗမာလူမျိုး]]များနှင့် မျိုးရိုးဗီဇအရ အလွန်နီးစပ်မှုရှိကြောင်း တွေ့ရှိရသည်၊၊&lt;ref&gt;Summerer, M., et al. (2014). &quot;The genetic distinctness of the Tibeto-Burman populations in Myanmar&quot;. ''Molecular Biology and Evolution''.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Wang2021&quot;&gt;Wang, C. C., et al. (2021). &quot;The Genomic Formation of Human Populations in East Asia&quot;. ''Nature''.&lt;/ref&gt;

ယီလူမျိုး အမျိုးသားများ၏ Y-Chromosome ကို လေ့လာချက်အရ အဓိကအားဖြင့် Haplogroup O2 (M122) ကိုတွေ့ရပြီး ဤဗီဇသည် ယီလူမျိုးများတွင် အများဆုံးတွေ့ရသော အမှတ်အသားဖြစ်ပြီး (ခန့်မှန်းခြေ ၄၀% မှ ၆၀% အထိ) ရှိသည်၊၊ ဤအချက်သည် ၎င်းတို့အား [[ဟန်တရုတ်လူမျိုး|ဟန်တရုတ်]]၊ [[ဗမာလူမျိုး|ဗမာ]] နှင့် [[တိဗက်လူမျိုး]] တို့နှင့် မျိုးရိုးတူညီကြောင်း ပြသနေသည်၊၊ ၎င်းတို့အားလုံးသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၆,၀၀၀ ခန့်က [[မြစ်ဝါမြစ်]] အနီးတွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသော ရှေးဦးစိုက်ပျိုးရေး လူမျိုးစုများမှ ဆင်းသက်လာကြခြင်း ဖြစ်သည်၊၊&lt;ref name=&quot;Shi2005&quot;&gt;Shi, H., et al. (2005). &quot;Y-Chromosome Evidence of Southern Origin of the East Asian–Specific Haplogroup O3-M122&quot;. ''The American Journal of Human Genetics''.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Huang, Y., et al. (2018). &quot;Genetic diversity and phylogenetic analysis of Yi people in Southwest China&quot;. ''Scientific Reports''.&lt;/ref&gt; Haplogroup D (M174) ဗီဇသည် တိဗက်ကုန်းပြင်မြင့်၏ ရှေးဦးလူသားများ ထံမှ ဆင်းသက်လာသော ဗီဇဖြစ်ပြီး ယီလူမျိုးများတွင်လည်း အထိုက်အလျောက် တွေ့ရှိရသည်၊၊ ဤအချက်သည် ယီလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများသည် တောင်ဘက်သို့ မရွှေ့ပြောင်းမီ တိဗက်လူမျိုးများနှင့် သွေးနှောမှု ရှိခဲ့ကြောင်း ညွှန်ပြနေသည်၊၊&lt;ref name=&quot;Wen2004&quot;&gt;Wen, B., et al. (2004). &quot;Genetic evidence supports demic diffusion of Han culture&quot;. ''Nature''.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Yao, H. B., et al. (2017). &quot;Genetic structure of Tibeto-Burman populations in Southwest China&quot;. ''Journal of Human Genetics''.&lt;/ref&gt; မိခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်သော Mitochondrial DNA (mtDNA) လေ့လာချက်များအရ ယီလူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းနှင့် မြောက်ပိုင်း အာရှမျိုးနွယ်စု နှစ်ခုလုံး၏ ဝိသေသများ ရောနှောနေသည်ကို တွေ့ရသည်၊၊&lt;ref&gt;Yao, Y. G., et al. (2002). &quot;Phylogeographic Differentiation of Mitochondrial DNA in Han Chinese&quot;. ''The American Journal of Human Genetics''.&lt;/ref&gt;

သုတေသနပြုချက်များအရ ယီလူမျိုးများသည် ဗမာလူမျိုးများနှင့် မျိုးရိုးဗီဇအရ အလွန်နီးစပ်သည်၊၊ လေ့လာချက်တစ်ခုတွင် ယီလူမျိုးများသည် တိဗက်လူမျိုးများထက်စာလျှင် ဗမာလူမျိုးများနှင့် ပိုမိုနီးစပ်သော DNA ရလဒ်များ ပြသနေသည်ကို တွေ့ရသည်၊၊ ၎င်းမှာ ယီနှင့် ဗမာတို့သည် ရှေးဦး တိဗက်-ဗမာ အုပ်စုကြီးမှ ခွဲထွက်လာပြီးနောက် တောင်ဘက်သို့ ဆက်လက်ရွှေ့ပြောင်းလာကြသည့် လမ်းကြောင်းတူညီသောကြောင့် ဖြစ်သည်၊၊&lt;ref&gt;Summerer, M., et al. (2014). &quot;The genetic distinctness of the Tibeto-Burman populations in Myanmar&quot;. ''Molecular Biology and Evolution''.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Zhang, X., et al. (2019). &quot;The genetic history of Admixture in the Yi people&quot;. ''Annals of Human Biology''.&lt;/ref&gt;

== ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဝတ်စားဆင်ယင်မှု ==
ယီလူမျိုးများသည် ရောင်စုံခြယ်သထားသော ရိုးရာဝတ်စုံများကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ အမျိုးသမီးများသည် ခေါင်းပေါင်းနှင့် ပန်းထိုးအင်္ကျီများကို ဝတ်ဆင်လေ့ရှိပြီး၊ အမျိုးသားများသည် အနက်ရောင် သို့မဟုတ် အညိုရောင် ဝတ်စုံများကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ၎င်းတို့၏ ရိုးရာပွဲတော်များထဲတွင် &quot;မီးတိုင်ပွဲတော်&quot; (Torch Festival) သည် အထင်ရှားဆုံး ဖြစ်သည်။

== တည်နေရာ ==
&amp;nbsp;ယီလူဦးရေ ၉သန်းကျော်ရှိပြီး&amp;nbsp;[[ယူနန်ပြည်နယ်]]တွင် ၄.၅သန်းကျော်၊  ၂.၅သန်းသည် &amp;nbsp;စီချွမ်တောင်ပိုင်းတွင်နေထိုင်ပြီး ယီ၁သန်းသည် &amp;nbsp; ကွမ်ကျိုးပြည်နယ်စပ်တွင်နေထိုင်ကြသည်။ ယီလူမျိုးအားလုံးနီးပါးသည်တောင်တန်းဒေသများ၌နေထိုင်ကြသည်။ {{Template:Citation needed|date=August 2011}}   ။ 

ယီဒေသ၏အမြင့်ပိုင်းကွဲပြားခြားနားမှုများသည်ရာသီဥတုနှင့်ဤဒေသများတွင်မိုးရွာသွန်းမှုကိုတိုက်ရိုက်သက်ရောက်သည်။ ဤထူးခြားသောကွဲပြားခြားနားမှုများမှာယီဒေသရှိရာသီဥတုမှာမိုင်အနည်းငယ်ကွာဝေးသည်ဟုပြောခဲ့ဖူးသည်။ ကွဲပြားခြားနားသောဒေသများရှိရီလူ ဦး ရေသည်တစ် ဦး နှင့်တစ် ဦး အလွန်ကွဲပြားခြားနားပြီး၎င်းတို့နှင့်လုံးဝကွဲပြားခြားနားသောနည်းလမ်းများဖြင့်နေထိုင်ကြသည်။ &lt;ref name=&quot;china.org.cn&quot;&gt;{{Template:Cite web|url=http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-2-yi.htm|title=Ethnic Groups - china.org.cn|publisher=china.org.cn|accessdate=2014-08-08}}&lt;/ref&gt; 

== လူဦးရေပျံ့နှံ့နေထိုင်မှု ==

=== ခရိုင်အလိုက် ပျံ့နှံ့နေထိုင်မှု (၂၀၀၀ ပြည့်နှစ် သန်းခေါင်စာရင်း) ===

တရုတ်နိုင်ငံရှိ ယီလူမျိုးများသည် အဓိကအားဖြင့် စီချွမ်း၊ ကွေ့ကျိုး နှင့် ယူနန်ပြည်နယ်တို့တွင် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည်၊၊ အောက်ပါဇယားသည် ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ ယီလူမျိုး ၁% နှင့်အထက် နေထိုင်သော ခရိုင်နှင့် မြို့ပြဒေသများကို ဖော်ပြထားခြင်း ဖြစ်သည်၊၊

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:right;&quot;
|+ တရုတ်နိုင်ငံရှိ ယီလူမျိုးများ၏ လူဦးရေစာရင်း (၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်)
! style=&quot;text-align:left;&quot; | ခရိုင်/မြို့ပြဒေသ
! ယီလူမျိုး %
! ယီလူဦးရေ
! စုစုပေါင်း လူဦးရေ
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; | '''စီချွမ်းပြည်နယ်''' (Sichuan)
| 2.58
| 2,122,389
| 82,348,296
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; | လျန်ရှန်း ယီကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု (Liangshan Yi)
| 44.43
| 1,813,683
| 4,081,697
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; | ဘူထော့ခရိုင် (Butuo County)
| 95.44
| 132,285
| 138,604
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; | ကျောက်ကျွယ်ခရိုင် (Zhaojue County)
| 96.75
| 200,951
| 207,712
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; | မိကုခရိုင် (Meigu County)
| 97.81
| 172,356
| 176,214
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; | '''ကွေ့ကျိုးပြည်နယ်''' (Guizhou)
| 2.39
| 843,554
| 35,247,695
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; | လျိုဖန်းရွှီမြို့ (Liupanshui)
| 9.56
| 262,308
| 2,744,085
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; | ပိကျဲဒေသ (Bijie)
| 7.41
| 468,800
| 6,327,471
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; | '''ယူနန်ပြည်နယ်''' (Yunnan)
| 11.11
| 4,705,658
| 42,360,089
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; | ချူရှုံ ယီကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု (Chuxiong Yi)
| 26.31
| 668,937
| 2,542,530
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; | ဟုန်ဟေ ဟာနီနှင့် ယီကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု (Honghe)
| 23.57
| 973,732
| 4,130,463
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; | နင်လန် ယီကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရခရိုင် (Ninglang Yi)
| 61.97
| 142,049
| 229,204
|}

== ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် ==
* [[လျန်ရှန်း ယီကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု]]
* [[ချူရှုံ ယီကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု]]
* [[ဟာနီလူမျိုး]]
* [[ပိုင်လူမျိုး]]


* Pollard, S. (1921). ''In Unknown China''. Seeley Service &amp; Co. Limited.
* d'Ollone, H. (1912). ''In Forbidden China''. T. Fisher Unwin.

== ပြင်ပလင့်များ ==

* China.org.cn &quot; [http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-2-yi.htm ယီလူမျိုးလူနည်းစု] &quot; 
* Yu-Hsiu လူ။ &quot; [https://www.youtube.com/watch?v=ACeFQlaYsPs Dishi septet] ရိုးရာဂီတနှင့်ကခုန်မှတ်တမ်းများ။ &quot; 
* Peoples.org &quot; [https://web.archive.org/web/20070506221718/http://yi.peoples.org/ တရုတ်ပြည်ရှိ ယီလူမျိုး] &quot; 
* Yizuren.com ။ &quot;ဟု[http://www.yizuren.com/article.asp?articleid=549 ယီလူမျိုးတို့၏ ကြီးမားသော ကြိုးတပ်တူရိယာ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150803224028/http://www.yizuren.com/article.asp?articleid=549 |date=3 August 2015 }} &quot; ။ 
* Vermander, ခ &quot; [http://www.erenlai.com/index.php?aid=681&amp;lan=3 Liangshan စီရင်စု၏ Yis] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120206062709/http://www.erenlai.com/index.php?aid=681&amp;lan=3 |date=6 February 2012 }} &quot; ။ 
* Vermander, ခ &quot; [http://www.erenlai.com/index.php?aid=639&amp;lan=3 Nuosu ဘာသာတရား: ထုံးတမ်း, အေးဂျင့်များနှင့်ယုံကြည်ချက်] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120625034835/http://www.erenlai.com/index.php?aid=639&amp;lan=3 |date=25 June 2012 }} &quot; ။ 
* Ayi Bamo ။ &quot; [http://www.erenlai.com/index.php?aid=121&amp;lan=3 Liangshanယီလူ့အဖွဲ့အစည်းရှိ Bi-mox] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120206062608/http://www.erenlai.com/index.php?aid=121&amp;lan=3 |date=6 February 2012 }} &quot; 
* ''[http://publishing.cdlib.org/ucpressebooks/view?docId=kt896nd0h7;brand=ucpress တရုတ်ပြည်အနောက်တောင်ပိုင်း၏ယီအပေါ်အမြင်များ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241205063413/https://publishing.cdlib.org/ucpressebooks/view?docId=kt896nd0h7;brand=ucpress |date=5 December 2024 }}'' Stevan Harrell တည်းဖြတ်သည်။ 
* [http://www.360doc.com/content/12/0813/22/276037_230028707.shtml တရုတ်ပြည်၏ခရိုင်အလိုက်လူမျိုးစု၏မြေပုံဝေစု] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160101193742/http://www.360doc.com/content/12/0813/22/276037_230028707.shtml |date=1 January 2016 }} 

==ကိုးကား==
{{Reflist}}


[[ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံမှ တရားဝင်အသိမှတ်ပြု လူမျိုးစုများ]]
[[ကဏ္ဍ:ရိုးရှင်းသော တရုတ်ဘာသာစကား စာသားပါဝင်သည့် ဆောင်းပါးများ]]</text>
      <sha1>8nl7nj08786v2o8rzcif3sfmif7v9nu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အခရိ နနဝို့</title>
    <ns>0</ns>
    <id>134600</id>
    <revision>
      <id>1043097</id>
      <parentid>517547</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T23:38:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 2 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043097</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4561" sha1="eurgqn3wzpg7nkn2f2jp34daj8dcabh" xml:space="preserve">{{Infobox musical artist|name=အခရိ နနဝို့း&lt;br/&gt;Akari Nanawo|birth_place=အို့ဆက, {{JPN}}|associated_acts=|label=Sony music entertainment japan|years_active=၂၀၁၁ –|instrument=ဂစ်တာ, အသံ|occupation=အဆိုတော်|genre=ပေါ့ပ်, ရော့ခ်|death_place=|death_date=|origin=|birth_date={{birth date and age|1995|11|12}}|image=|alias=|native_name_lang=ja|native_name=ナナヲアカリ|birth_name=|background=solo_singer|caption=|alt=|landscape=&lt;!-- yes, if wide image, otherwise leave blank --&gt;|image_size=230px|website=[https://www.nanawoakari.com/ 	ナナヲアカリ]}}'''အခရိ နနဝို့'''  ({{Nihongo|ナナヲアカリ|Nanawo Akari}} မွေးဖွား နိုဝင်ဘာ ၁၂ ၁၉၉၅ - ) သည် ဂျပန်အမျိုးသမီးအဆိုတော် အို့ဆကကနေ

== အလုပ်ရှာဖွေရေး ==

=== တစ်ခုတည်းဂီတ ===

* ဩဂုတ်လ ၂၂ ၂၀၁၈ - One room sugar life/Nanto ka naruku nai/ Ai no uta nante (ワンルームシュガーライフ/なんとかなるくない？/愛の歌なんて)
* ဖေဖော်ဝါရီလ ၅ ၂၀၂၀ - Turing love (チューリングラブ) Feat. Sou / Piyo&lt;ref name=&quot;natalie1127&quot;&gt;{{Cite web|url=https://natalie.mu/music/news/357251|title=ナナヲアカリ×Souのデュエットソング「チューリングラブ」がアニメ「リケ恋」EDに決定|work=[[音楽ナタリー]]|date=2019-11-27|accessdate=2019-11-29|archive-date=20 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191220105627/https://natalie.mu/music/news/357251|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

=== အယ်လ်ဘမ် ===

* အောက်တိုဘာ ၃ ၂၀၁၈ - Flying best Shiranai no? Chimata de uwasa no dame tenshi (フライングベスト〜知らないの？巷で噂のダメ天使〜)

=== မိနိအယ်လ်ဘမ် ===

* ဇူလိုင်လ ၄ ၂၀၁၇ - Shiawase ni naritai (しあわせになりたい)
* ဇူလိုင်လ ၄ ၂၀၁၇ - Neclaroid no tsukuri kata (ネクラロイドのつくりかた)
* ပြီလ ၂၉ ၂၀၁၇ - Dadada tenshi (ダダダダ天使)
* ဩဂုတ်လ ၂၂ ၂၀၁၇ - Neclaroid no Aishi kata (ネクラロイドのあいしかた)
* ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၄ ၂၀၁၈ - Iroiro iukedo &quot;Iine&quot; Ga hoshii (いろいろいうけど「♡（いいね）」がほしい)
* ပြီလ ၁၀ ၂၀၁၉ - Shiawase syndrome (しあわせシンドローム)
* အောက်တိုဘာ ၂ ၂၀၁၉ - DAMELEON
* ပြီလ ၄ ၂၀၂၀ - Manga mitaina Koibito ga hoshii (マンガみたいな恋人がほしい)

=== Tie up ===

* ၂၀၁၈ - One room sugar life (ဖွင့်ပွဲအခင်းအကျင်း Happy sugar life ရုပ်မြင်သံကြားအန်နီမဲ)
* ၂၀၁၉ - Yes man is death (အဓိကသီချင်း Shibou Flag ga tachimashita တီဗီဒရာမာ)
* ၂၀၂၀ - Turing love Feat.Sou (အဆုံးသတ်ခေါင်းစဉ် ''Rikei ga Koi ni Ochita no de Shōmei Shite Mita'' ရုပ်မြင်သံကြားအန်နီမဲ) &lt;ref name=&quot;natalie11272&quot;&gt;{{Cite web|url=https://natalie.mu/music/news/357251|title=ナナヲアカリ×Souのデュエットソング「チューリングラブ」がアニメ「リケ恋」EDに決定|work=[[音楽ナタリー]]|date=2019-11-27|accessdate=2019-11-29|archive-date=20 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191220105627/https://natalie.mu/music/news/357251|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကား ==
[[ကဏ္ဍ:ဂျပန် အဆိုတော်များ]]
[[ကဏ္ဍ:၁၉၉၅ မွေးဖွားသူများ]]
[[ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ]]
&lt;references /&gt;

== ပြင်ပလင့်များ ==

* [https://www.nanawoakari.com/ တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုက်]
* [https://www.youtube.com/channel/UC8dLZgSz_Lu98UoMxalNXvw အခရိ နနဝို့]- [[ယူကျု(ဘ်)|Youtube]] အပေါ်
* [https://twitter.com/nanawoakari အခရိ နနဝို့] - [[တွစ်တာ|Twitter]] အပေါ်
* [https://www.instagram.com/77oakr/ အခရိ နနဝို့]- [[Instragram]] အပေါ်
{{Authority control}}{{Music-stub}}{{Bio-stub}}</text>
      <sha1>eurgqn3wzpg7nkn2f2jp34daj8dcabh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ခန့်စည်သူ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>141876</id>
    <revision>
      <id>1043035</id>
      <parentid>1043032</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T12:06:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-39688-12|~2026-39688-12]] ([[User talk:~2026-39688-12|ဆွေးနွေး]]) ၏ တည်းဖြတ်မူ [[Special:Diff/1043032|1043032]] ကို ပြန်လည်ပယ်ဖျက်လိုက်သည်</comment>
      <origin>1043035</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29062" sha1="ma0146pgsivwb1zxsbxz0smb6iaoa1g" xml:space="preserve">'''ခန့်စည်သူ'''(၁၁ ဇွန် - မွေး)သည် မြန်မာ သရုပ်ဆောင်ဖြစ်သည်။ ရုပ်ရှင်နှင့် ဗီဒီယိုဇာတ်ကားပေါင်းများစွာ ရိုက်ကူးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Bumese Video Directory&lt;!-- ဘော့က ထုတ်ပေးသော ခေါင်းစဉ် --&gt; |url=https://www.burmesedirectory.com/v2/starring-khant-si-thu-.html |access-date=19 September 2020 |archive-date=24 July 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190724142626/http://www.burmesedirectory.com/v2/starring-khant-si-thu-.html }}&lt;/ref&gt; ယနေ့အချိန်ထိ တကိုယ်တည်းသမားဘဝဖြင့် မိဘကို ပြုစုသည်။ &lt;ref name=&quot;irwd.kst&quot;&gt;[https://burma.irrawaddy.com/lifestyle/entertainment/2020/06/11/224455.html တကိုယ်တည်းသမားဖြစ်တဲ့အတွက် မိဘကို စောင့်ရှောက်နေတဲ့ ခန့်စည်သူ&lt;!-- ဘော့က ထုတ်ပေးသော ခေါင်းစဉ် --&gt;]&lt;/ref&gt; 

==ငယ်စဉ်==

==အနုပညာလောက==
[[၂၀၀၈]] ခုနှစ်တွင် ''အများနှင့်မသက်ဆိုင်သောသူ'' ရုပ်ရှင်ဖြင့် [[အကယ်ဒမီ]]ရသည်။ &lt;ref name=&quot;irwd.kst2&quot;&gt;[https://burma.irrawaddy.com/lifestyle/entertainment/2019/10/04/205636.html “အမျှ အမျှ” ရုပ်ရှင်မှာ လူနည်းနည်းနဲ့ ရိုက်ခဲ့တာ အမှတ်တရပါပဲလို့ ခန့်စည်သူ ပြော&lt;!-- ဘော့က ထုတ်ပေးသော ခေါင်းစဉ် --&gt;]&lt;/ref&gt;

==မိသားစု==

==ဖောင်ဒေးရှင်း==

၂၀၂၀ တွင် [[ရန်ကုန်မြို့]]၊ [[သင်္ဃန်းကျွန်းမြို့နယ်]] ဓမ္မဝိဟာရ ပထမကျော်စာသင်တိုက်၏ သိမ်တော်အထပ်မြှင့်တင် ပြန်လည်ပြင်ဆင်ရန်ဟူ၍ မွေးနေ့အလှူအဖြစ် သိန်းတရာ မတည်ပေးခဲ့သည်။ ရပ်ကွက်အတွင်း မရှိဆင်းရဲနွမ်းပါး မိသားစု ၂၆၀ အတွက် [[ဆန်]]၊ [[ဆီ]]၊ [[ဆား]]၊ [[ပဲ]]၊ [[အာလူး]]၊ [[ကြက်သွန်]]၊ [[ဆပ်ပြာ]]၊ [[ကြာဆံ]]၊ [[ထမင်း]]ထုပ်တို့ ထောက်ပံ့လှူဒါန်းသည်။&lt;ref name=&quot;irwd.kst&quot; /&gt;

ကိုဗစ်ကာလအတွင်း အခက်အခဲ ဖြစ်နေသောနေရာများသို့  ခန့်စည်သူ ဦးဆောင်သည့် မေတ္တာသင်္ဂဟအဖွဲ့သည်လည်း လှူဒါန်းမှုများ ပြုသည်။ &lt;ref&gt;[http://www.padamyarfm.com/news/%E1%80%A1%E1%80%80%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%92%E1%80%AE%E1%80%99%E1%80%AE-%E1%80%81%E1%80%94%E1%80%B7%E1%80%BA%E1%80%85%E1%80%8A%E1%80%BA%E1%80%9E%E1%80%B0%E1%80%94%E1%80%B2%E1%80%B7-%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%90%E1%80%B9%E1%80%90%E1%80%AC%E1%80%9E%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B9%E1%80%82%E1%80%9F%E1%80%A1%E1%80%96%E1%80%BD%E1%80%B2%E1%80%B7%E1%80%90%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7-%E1%80%97%E1%80%9F%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%A1%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%AE%E1%80%B8%E1%80%86%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9B%E1%80%AF%E1%80%B6%E1%80%99%E1%80%BE%E1%80%AC-%E1%80%9A%E1%80%94%E1%80%B1%E1%80%B7-%E1%80%9E%E1%80%BD%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%80%E1%80%BA-%E1%80%9C%E1%80%BE%E1%80%B0%E1%80%92%E1%80%AB%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8 အကယ်ဒီမီ ခန့်စည်သူနဲ့ မေတ္တာသင်္ဂဟအဖွဲ့တို့ ဗဟိုအမျိုးသမီးဆေးရုံမှာ ယနေ့ သွားရောက် လှူဒါန်း | Padamyarfm&lt;!-- ဘော့က ထုတ်ပေးသော ခေါင်းစဉ် --&gt;]&lt;/ref&gt;အဖွဲ့ထူထောင်သည်မှာ ၂၀၂၀ တွင် ၁၀နှစ် သက်တမ်းရှိပြီ ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;irwd.kst2&quot; /&gt;

== ရရှိသောဘွဲ့၊ဆုတံဆိပ်များ ==
သရုပ်ဆောင် ခန့်စည်သူ သည် ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွက် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆုချီးမြှင့်ပွဲအခမ်းအနားတွင် '''အများနှင့်မသက်ဆိုင်သောသူ''' ဇာတ်ကားဖြင့် '''မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု (အကောင်းဆုံးအမျိုးသားဇာတ်ဆောင်ဆု)''' ကိုရရှိခဲ့သည်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၄ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်သည့် အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီ၏ အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် (၁/၂၀၂၆)ဖြင့် '''အဂ္ဂမဟာသီရိသုဓမ္မမဏိဇောတဓရဘွဲ့''' အပ်နှင်းခြင်းခံရသည်။ ထို့နောက် ၂၀၂၆ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်သည့် အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီ၏ အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် (၄၃/၂၀၂၆)ဖြင့် '''အလင်္ကာကျော်စွာဘွဲ့''' အပ်နှင်းခြင်းခံရသည်။

==ရုပ်ရှင်နှင့်ဗွီဒီယိုများ==
{{expand list}}
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;width:100%;&quot;
|-	
!	style=&quot;width:6%; align:center;&quot;|ခုနှစ်
!	style=&quot;width:34%;&quot;|ဇာတ်ကားအမည်
!	style=&quot;width:5%;&quot;|ဇာတ် ကောင်
!	style=&quot;width:15%;&quot;|ဒါရိုက်တာ
!	style=&quot;width:40%;&quot;|မှတ်ချက်
|-	
|	
|	မကြပ်ခင်ကချောင်နေတယ်
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	ကိုယ့်အထာနဲ့ကိုယ်
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	ရွှေမှုန်စားဖွားတဲ့သူ
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	လက်
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	စောစောကပြောပါလား
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	မောင့်ရွှေနဖာစူး မေ့ရွှေနဖူးစာ
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	ယောက္ခမနှင့်အနီးတဝိုက်တွင် သာယာမည်
|	ပ, ဒု
|	
|	
|-	
	
|	
|	အပျိုကြီးမမ
|	
|	
|	
|-	
	
|	၂၀၁၁
|	ဦးကလိမ်
|	
|	
|	
|-	
	
|	၂၀၀၉
|	ကဝေပျို၏ပစ္စုပ္ပန်
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	သူလည်းရုပ်ရှင်ရိုက် ကိုယ်လည်းရုပ်ရှင်ရိုက်
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	ဂမ္ဘီရအချစ်
|	
|	
|	
|-	
	
|	၂၀၀၈
| အများနှင့်	မသက်ဆိုင်သောသူ
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	နတ်မနိုင်တဲ့နတ်
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	ကောလာဟလ
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	ဆက်ရန်ရှိသေးသည်
|	ပ.ဒု
|	
|	
|-	

	
|	
|	မြားနတ်မောင်ကူပါဦး
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	အချစ်မီးပွိုင့်မိသူများ
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	ထိချက်ကပြင်းလွန်းတယ်
|	
|	ဒေါန
|	
|-	
	
|	
|	ချစ်ချစ်ခင်ခင်မုန့်လင်မယား
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	ဗုဒ္ဓဟူးအနမ်း
|	
|	အာယု
|	
|-	
	
|	
|	လူ့ပြည်ကအပ်နှစ်စင်း
|	
|	သန့်ဇင်အောင်
|	
|-	
	
|	
|	ဝင်ကစွပ်
|	
|	သန့်ဇင်အောင်
|	
|-	
	
|	၂၀၁၀
|	နတ်ဖြစ်ရတဲ့ဒုက္ခ
|	
|	
|	ပ.ဒု
|-	
	
|	
|	ကျွန်တော့်မျက်နှာအပြင်မှာ
|	
|	
|	
|-	
	
|	
|	ပျားရည်မြစ်ထဲက ပဉ္စလက်နှင်းဆီ
|	
|	ဇော်မြင့်ဦး
|	
|-	
	
|	
|	ဘဝအိပ်မက် ပန်းအိပ်မက်
|	
|	ဇော်မြင့်ဦး
|	
|-	
	
|	
|	ဒီမိုကရေစီ ကိုဖိုးထီ
|	
|	မောင်ဒေါန
|	မိုးဟေကို
|-	
	ကြောင်မျက်လုံးဘစည်
|	ခိုင်သင်းကြည် ဒါရိုက်တာ သန့်ဇင်အောင်
|	ချစ်ပြန်တော့လည်းလွယ်လွယ်လေး
|	
|	သိန်းဟန်
|	ဖြိုးငွေစိုး စိုးမြတ်သူဇာ ဝိုင်းစုခိုင်သိန်း 
|-	
	
|	
|	လိပ်ပြာစေတမန်
|	
|	ကုသိုလ်
|	အိန္ဒြာကျော်ဇင် 
|-	
	
|	
|	မိုနိုပွေလီ
|	
|	သိန်းဟန်
|	အိန္ဒြာကျော်ဇင် 
|-	
	
|	
|	ခန္ဓာအငှား
|	
|	မောင်မျိုးမင်း
|	အိချောပို 
|-	
	
|	
|	သိုက်နန်းခေါ်သံကြေးစည်သံ
|	
|	ဒေါန
|	မိုးဟေကို 
|-	
	
|	
|	သစ္စာတရား၏အမိန့်တော်အတိုင်း
|	
|	
|	ရဲအောင် စိုးမြတ်သူဇာ ဝါဆိုမိုးဦး 
|-	
	
|	
|	ဘယ်လိုပြောရမလဲ ဘဲရီးဂွတ်ပေါ့
|	
|	
|	သက်မွန်မြင့်
|-	
	
|	
|	လိပ်ပြာများနဲ့ ကျွန်တော်
|	
|	
|	သက်မွန်မြင့်
|-	
	
|	
|	ဒုတိယမြောက်လျှို့ဝှက်ချက်
|	
|	
|	မင်းရာဇာ သင်ဇာဝင့်ကျော် 
|-	
	
|	
|	ချစ်ကိုကြီး
|	
|	
|	အိချောပို 
|-	
	
|	
|	အရှုပ်ထုပ်နဲ့ကျော်ကြား
|	
|	
|	သက်မွန်မြင့်
|-	
	
|	
|	လိပ်ပြာခေါ်သံ
|	
|	
|	ထွန်းအိန္ဒြာဗို ရွှေမှုံရတီ 
|-	
	
|	
|	ကာရန်မဲ့လူမိုက်
|	
|	
|	ဂျွန်ကို စိုးမြတ်သူဇာ မေကဗျာ 
|-	
	
|	
|	အချူဇယား သားအရက်သမား
|	
|	
|	ဇင်ဝိုင်း မို့မို့မြင့်အောင် မေကဗျာ 
|-	
	
|	
|	လူဝင်စားတဲ့လူဝင်စား
|	
|	
|	မိုးဟေကို 
|-	
	
|	
|	မရဲတရဲ သရဲ
|	
|	ကိုဇော်
|	ရန်အောင် ခိုင်သင်းကြည် 
|-	
	
|	
|	အဆိပ်ပင်က ငရဲသီး
|	
|	
|	ပြေဇင် မေကဗျာ 
|-	
	
|	
|	ကြယ်တို့သည်ပင်ကြွေတတ်၏
|	
|	
|	မို့မို့မြင့်အောင် ခင်လေးနွယ် 
|-	
	
|	
|	ဥ
|	
|	ကိုဇော်
|	ကျော်ရဲအောင် ရဲအောင် ထွန်းထွန်း စိုးမြတ်နန္ဒာ စိုးမြတ်သူဇာ ချောရတနာ 
|-	
	
|	
|	ပွဲသိမ်းရိုက်ချက်
|	
|	သိန်းဟန်
|	ခင်လှိုင် အရိုင်း စံရတီမိုးမြင့် 
|-	
	
|	
|	စိတ်ကူးယဉ်အိပ်ရာထဲမှာ
|	
|	မိုက်တီး 
|	အိချောပို 
|-	
	
|	
|	လိုက်ပွဲနဲ့မှ ၁၅၀၀
|	
|	ကိုဇော်
|	ကျော်ကျော် သက်မွန်မြင့် 
|-	
	
|	
|	ကျော်ကြားနဲ့ အမွှေစိန်
|	
|	သိန်းဟန်
|	ခိုင်သင်းကြည် 
|-	
	
|	
|	တောင်များပေါ်ကတိမ် တိမ်များပေါ်ကငှက်
|	
|	ကိုဇော်
|	ဖွေးဖွေး 
|-	
	
|	
|	သော့ဖွင့်မန္တာန်
|	
|	သန့်ဇင်အောင်
|	ခိုင်သင်းကြည် 
|-	
	
|	
|	ကမ္ဘာကျော် ကော်တရာ
|	
|	ဗန်းကြီး
|	စိုးရန်အောင် စိုးမြတ်သူဇာ စန္ဒီမြင့်လွင် 
|-	
	
|	၂၀၁၃
|	လမ်းပိတ်နေသည် ဆက်သွယ်လို်မရနိုင်သေးပါ
|	
|	မောင်မျိုးမင်း(ရင်တွင်းဖြစ်)
|	ပပ ရွှေမှုံရတီ ထိုက်စုဝင်း 
|-	
	
|	၂၀၁၃
|	အော်ဆွေး
|	
|	မိုက်တီး
|	နေဆန်း မိုးယံဇွန် စိုးမြတ်သူဇာ 
|-	
	
|	
|	သစ္စာရှင်းတမ်း
|	
|	
|	မိုးဟေကို 
|-	
	
|	
|	ချစ်ချက်က 9လောက်ရှိတယ် 
|	
|	သိန်းဟန်
|	ကင်းကောင် စံရတီမိုးမြင့် မေသဉ္ဇာဦး 
|-	
	
|	၂၀၁၁
|	ကျွန်တော်အမုန်းဆုံးကျွန်တော်
|	
|	ဇော်မြင့်ဦး
|	ခိုင်သင်းကြည် ခင်လေးနွယ် 
|-	
	
|	
|	ချစ်ဖက်ရှင်
|	
|	မိုက်တီး
|	အေးမြတ်သူ
|-	
	
|	
|	သေနိမိတ်စီး မောင်ကံကြီး
|	
|	သန့်ဇင်အောင်
|	ခိုင်သင်းကြည် 
|-	
	
|	
|	အဓိကက အဓိကပဲ
|	
|	
|	ခင်လှိုင် မိုးဟေကို 
|-	
	
|	၂၀၁၂
|	မေခင်ကညာ
|	
|	ကိုဇော်(အာရုဏ်ဦး)
|	ရန်အောင် ရဲအောင် ပြေတီဦး ကျော်ကျော်ဗို စိုးမြတ်သူဇာ အိန္ဒြာကျော်ဇင် သင်ဇာဝင့်ကျော် ဝတ်မှုံရွှေရည် 
|-	
	
|	
|	ခွင့်လွှတ်
|	
|	
|	ရဲအောင် သားညီ ခိုင်သင်းကြည် ချစ်စနိုးဦး 
|-	
	
|	
|	နှလုံးလှတဲ့ကတုံးမ
|	
|	ဒေါန
|	ခိုင်သင်းကြည် 
|-	
	
|	
|	ကန့်လန်ကာကြီးဖွင့်ပါဦး
|	
|	ဇော်မြင့်ဦး
|	ရန်အောင် ရဲအောင် မေသဉ္ဇာဦး 
|-	
	
|	
|	Facebook စာအုပ်မျက်နှာ
|	
|	ညိုမင်းလွင်
|	ရွှေမှုံရတီ 
|-	
	
|	
|	ရုပ်ကြမ်းကြီးနဲ့နွဲ့
|	
|	ဗန်းကြီး
|	မိုးဟေကို 
|-	
	
|	
|	လူစည်းဘီလူးစည်း
|	
|	ဇော်ထွန်း
|	စိုးမြတ်နန္ဒာ 
|-	
	
|	
|	ကိုယ်ပျောက်ချစ်သူ
|	
|	လွင်ဗို
|	ခိုင်သင်းကြည် 
|-	
	
|	၂၀၁၃
|	မေးခွန်းနံပါတ် ၃
|	
|	ဇေပါ
|	အိချောပို
|-	
	
|	
|	ဝိဉာဉ်များနဲ့ ဒန်ဒန့်ဒန်
|	
|	သိန်းဟန်
|	သင်ဇာဝင့်ကျော် 
|-	
	
|	၂၀၁၃
|	ဇီဇာကြောင်ကြသူများ
|	
|	ညိုမင်းလွင်
|	ခိုင်သင်းကြည် 
|-	
	
|	
|	လင်နဲ့မယား လျှာနဲ့သွား
|	
|	
|	မိုးဟေကို 
|-	
	
|	
|	ဖန်ဆင်းရှင်၂ အငြိမ့်နှင့် ပဒေသာကပွဲ
|	
|	
|	မိုးပြည့်ပြည့်မောင် နန်းဆုရတီစိုး အရိုင်း ကုသိုလ် ကင်းကောင် ရှက်တယ် 
|-	
	
|	
|	၁၈နှစ်အောက်မကြည့်ရ
|	
|	ဇေပါ
|	သင်ဇာဝင့်ကျော် 
|-	
	
|	
|	ဘာမှအလကားမရဘူး
|	
|	ဗန်းကြီး
|	သက်မွန်မြင့် 
|-	
	
|	
|	နက်ဖြန်ခါ
|	
|	သန့်ဇင်အောင်
|	ခိုင်သင်းကြည်
|-	
	
|	
|	မလိမ့်နှစ်ပတ်
|	
|	သိန်းဟန်
|	ရွှေမှုံရတီ 
|-	

|	
|	တစ္ဆေလားဟေ့ ဝင်ခဲ့လေ
|	
|	မောင်မျိုးမင်း
|	[[ထွန်းအိန္ဒြာဗို]]
|-	
	
|	
|	အပြင်လူမဝင်ရ
|	
|	မောင်မျိုးမင်း
|	မို့မို့မြင့်အောင် အိချောပို 
|-	
	
|	
|	အူကြောင်ကြွက်နဲ့ ပူစီကက်
|	
|	သိန်းဟန်
|	သက်မွန်မြင့် 
|-	
	
|	
|	သခင်လိုလို လင်လိုလို
|	
|	ဗန်းကြီး
|	ခိုင်သင်းကြည် 
|-	

|	2014
|	ဇာတ်လမ်းဟောင်းတွေရှိခဲ့ရင်
|	
|	ခင်မောင်ဦး စိုးသိန်းထွဋ်
|	မင်းမော်ကွန်း ထွန်းထွန်း ပြေဇင် စိုးမြတ်သူဇာ ဖွေးဖွေး မြတ်ကေသီအောင် စိုးမိုးကြည် သန်းသန်းစိုး
|-	
	
|	2014
|	စကားမများနဲ့
|	
|	ညိုမင်းလွင်
|	ရွှေမှုံရတီ
|-	
	
|	2014
|	ရပ်ကွက်အထာ
|	
|	နေပိုင်
|	ရွှေမှုံရတီ
|-	
	
|	2014
|	ဘာလာလာဒေါင်းတယ်
|	
|	သိန်းဟန်
|	ရွှေမှုံရတီ ကင်းကောင်
|-	
	
|	2014
|	အချစ်ဟုအဓိပ္ပာယ်သက်ရောက်ခြင်းမရှိစေရ
|	ပ၊ ဒု
|	ချိုတူးဇော်
|	ကျော်သူ မင်းထက်ကျော်ဇင် ထူး မေသန်းနု မျိုးသန္တာထွန်း ဝိုင်းစုခိုင်သိန်း 
|-	
	
|	2014
|	အက်တိုးဗစ်အပျိုစင်
|	
|	ညွန့်မြန်မာညီညီအောင်
|	နန်းခင်ဇေယျာ မေပန်းချီ
|-	
	
|	2014
|	အန်ကယ်လေးရဲ့ သရီးအင်ဝမ်း
|	
|	သိန်းဟန်
|	စံရတီမိုးမြင့် ယုသန္တာတင် မေ
|-	
	
|	2014
|	အမုန်းမီးတောက်
|	ပ.ဒု
|	ကျော်ဇ
|	ရဲအောင် ဟိန်းဝေယံ စွမ်း မင်းရာဇာ မေသန်းနု စိုးမြတ်သူဇာ မြတ်ကေသီအောင် စိုးပြည့်သဇင် မေသက်ခိုင်
|-	
	
|	2014
|	ဆိတ်မြည်သံ
|	
|	ကိုဇော်
|	စိုးမြတ်သူဇာ
|-	
	
|	2014
|	အေတီအမ်ဟာကာ
|	
|	ကိုဇော်
|	မိုးဟေကို ဖူးပွင့်သခင်
|-	
	
|	2014
|	ပွေလီမ
|	
|	သိန်းဟန်
|	ရွှေမှုံရတီ
|-	

|	2014
|	နှစ်ရွာကြားက ပလပ်မြေ
|	
|	သန့်ဇင်အောင်
|	အိချောပို
|-	
	
|	2014
|	နောက်လူတွေသင်ခန်းစာယူဖို့ ငါတို့မှားခွင့်ရှိတယ်
|	
|	ညွန့်မြန်မာညီညီအောင်
|	အိချောပို ယုသန္တာတင်
|-	
	
|	2014
|	ဒါမျိုးကြီးတွေလည်း ဖြစ်တတ်ပါတယ်
|	
|	သိန်းဟန်
|	စိုးမြတ်သူဇာ
|-	
	
|	2014
|	ဝဋ်ကြွေး
|	ပ.ဒု
|	ခင်မောင်ဦး စိုးသိမ်းထွဋ်
|	ကျော်ဇောဟိန်း ထွန်းအိန္ဒြာဗို သက်မွန်မြင့်
|-	
	
|	2014
|	စဉ်းစားလေ... ဆုတောင်း
|	
|	သိန်းဟန်
|	အိချောပို
|-	

|	2014
|	သမီးပေးယောက်ဖ
|	
|	သိန်းဟန်
|	စံရတီမိုးမြင့်
|-	
	
|	2014
|	စိတ်သာချ ဝိဇ္ဇာမပြီ
|	
|	သန့်ဇင်အောင်
|	အိချောပို
|-	
	
|	2014
|	တို့ကတော့ မင်းသမီးပဲ
|	
|	သိန်းဟန်
|	ရွှေမှုံရတီ
|-	
	
|	2014
|	ယတြာ
|	
|	ညိုမင်းလွင်
|	ခင်ဝင့်ဝါ
|-	
	
|	2014
|	သင့်၏ချစ်ခြင်း ရင်ဘတ်တွင်တပ်ဆင်ထားခြင်းမရှိသေးပါ
|	
|	သန့်ဇင်အောင်
|	မေကဗျာ ရွှေသမီး
|-	
	
|	2014
|	စားဖား
|	
|	သိန်းဟန်
|	ယုသန္တာတင်
|-	
	
|	2014
|	ကမ္ဘာကျော်မယ့် မြန်မာမော်ဒယ်
|	
|	ဇေပါ
|	ယုသန္တာတင်
|-	
	
|	2014
|	ခြူဆီ
|	
|	သိန်းဟန်
|	ဖွေးဖွေး 
|-	
	
|	2014
|	အမုန်းမြို့မှအပြန်
|	
|	ခန့်စည်သူ
|	စိုးမြတ်သူဇာ ရွှေသမီး
|-	
	
|	2013
|	ကိုယ့်အထာနဲ့ကိုယ်
|	ပ.ဒု
|	ကိုဇော်
|	ကျော်ကျော်ဗို ထွန်းထွန်း မိုးဟေကို မိုးယုစံ မိုးပြည့်ပြည့်မောင် သန္တာဗိုလ်
|-	
	
|	2014
|	သပွတ်
|	
|	သန့်ဇင်အောင်
|	မေကဗျာ
|-	
	
|	
|	ကြေးရုပ်တု အာဠာဝကဘီလူးနှင့် မညှို့ပင်
|	
|	သန့်ဇင်အောင်
|	အိချောပို
|-	
	
|	2015
|	လူပြိုကြီးနှင့် နံပါတ်တူးအချစ်
|	
|	သိန်းဟန်
|	အိချောပို ဆုမြတ်နိုးဦး
|-	
	
|	2015
|	နွေရူပ
|	
|	မောင်ဒေါန
|	အိချောပို
|-	
	
|	2015
|	အပျော်ပေါ့
|	
|	သိန်းဟန်
|	ခိုင်သင်းကြည် ခင်လှိုင် ဒိန်းဒေါင်
|-	
	
|	2015
|	အကြွေးတော်ပုံအောင်ရမည်
|	
|	ဇေပါ
|	အိချောပို
|-	
	
|	2015
|	သန်းခေါင်၏အခြားတဖက်
|	
|	သန့်ဇင်အောင်
|	အိချောပို
|-	
	
|	2015
|	မုန့်လုံးစက္ကူကပ်
|	
|	သိန်းဟန်
|	အိချောပို
|-	
	
|	2015
|	ရိုမီယိုနဲ့ မင်းနန္ဒာ
|	
|	ညိုမင်းလွင်
|	ရွှေမှုံရတီ ယုန်လေး
|-	
	
|	1997
|	အိုအေစစ်လိုအချစ်အကြောင်း
|	
|	ညွန့်မြန်မာညီညီအောင်
|	ကျော်ဟိန်း ထက်ထက်မိုးဦး
|-	
	
|	2015
|	မရှိမဖြစ်အဘ
|	
|	မောင်ဒေါန
|	ခင်ဝင့်ဝါ
|-	
	
|	2015
|	အမိုက်စား
|	ပ.ဒု
|	ကိုဇော်
|	သူထူးစံ မိုးအောင်ရင် ကျော်ကျော်ဗို မိုးမိုး စိုးမြတ်သူဇာ ဝတ်မှုံရွှေရည် စိုးပြည့်သဇင် သင်ဇာဝင့်ကျော် နန်းဆုရတီစိုး
|-	
	
|	2015
|	နတ်ဆင်တဲ့ခွင်
|	
|	သိန်းဟန်
|	ခိုင်သင်းကြည်
|-	
	
|	2015
|	ခြောက် ခြောက် ခြောက်
|	
|	ကိုဇော်
|	ရွှေမှုံရတီ ငွေမှုံရတီ ခင်ဝင့်ဝါ
|-	
	
|	2015
|	လေသေနတ်
|	
|	သိန်းဟန်
|	စံရတီမိုးမြင့်
|-	
	
|	2015
|	တမလွန်ကြွေး
|	
|	သန့်ဇင်အောင်
|	အိချောပို
|-	
	
|	2015
|	ဆီဆားအစုံ ဖြည့်စားယုံ
|	
|	သန့်ဇင်အောင်
|	ရတနာဗို
|-	
	
|	2015
|	သားမက်နဲ့ယောက္ခမ ပွင့်လင်းမြင်သာမှု
|	
|	ဇေပါ
|	ရတနာဗို
|-	
	
|	2015
|	အချိန်ပိုင်းယောက်ျား
|	
|	ဗန်းကြီး
|	ခိုင်သင်းကြည်
|-	
	
|	2015
|	Save Myanmar ရေဘေးသင့်ပြည်သူများကို ကူညီရန် ရန်ပုံငွေရှာ ပဒေသာကပွဲ
|	
|	
|	အေးမြတ်သူ ခိုင်သင်းကြည် ကျော်ကျော်ဗို လူမင်း မေကဗျာ မင်းမော်ကွန်း မင်းသွေး မိုးအောင်ရင် မိုးမိုး မိုးယံဇွန် နန်းဆုရတီစိုး နေမင်း နေတိုး ပြေတီဦး စံရတီမိုးမြင့် သဉ္ဇာနွယ်ဝင်း သီရိရှင်းသန့် ထွန်းထွန်း ဝေဠုကျော် ဇင်ဝိုင်း ဝါဆိုမိုးဦး ပိုင်ဖြိုးသု ယုသန္တာတင် နန်းဆုဦး စိုးနန္ဒာကျော် ဝင့်ယမုံနိုင် မေမြင့်မိုရ် ရွှေသမီး အလင်းရောင် ရတနာဗို
|-	
	
|	2016
|	အဖြူရောင်သက်တံ့
|	
|	သိန်းဟန်
|	ရွှေမှုံရတီ
|-	
	
|	2016
|	မစ္စတာဖောရှော
|	
|	ဧကရာဇ်
|	ပိုင်ဖြိုးသု သီရတီ
|-	
	
|	2016
|	သတို့သားတိုက်ပွဲ
|	
|	ပွင့်သိင်္ဂီဇော်
|	နေဒွေး စံရတီမိုးမြင့်
|-	
	
|	2016
|	နောက်လူ လူနောက်
|	
|	ဇေပါ
|	ရာဇာနေဝင်း ပိုးအိအိခန့်
|-	
	
|	2016
|	အိမ်မပိုင်တဲ့ဂေါ်လီ
|	
|	သိန်းဟန်
|	ရွှေသမီး ရွှေရေးထင်ထင်
|-	
	
|	2016
|	ခေတ်သစ်ဧကရီအနုပညာကပွဲ
|	ပ.ဒု
|	
|	သိန်းလင်းစိုး ကျော်ကျော် ခင်ဝင့်ဝါ နန်းသူဇာ အိချောပို မေမြင့်မိုရ်
|-	

| 2020
| ပျံကျကူလီ
| 
| စတီးလ်(ဒွေးမေတ္တာ)
| ကောင်းပြည့် ထွန်းကိုကို ခင်လှိုင် ဒိန်းဒေါင် ထူးခြား ရွှေမှုံရတီ
|}

==ကိုးကား==
{{reflist}}


[[category: သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ]]
[[category: မြန်မာ အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ]]
[[ကဏ္ဍ:မွေးဖွားခုနှစ် မသိရှိရသူများ (သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ)]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆုရှင်များ]]


{{myanmar-bio-stub}}</text>
      <sha1>ma0146pgsivwb1zxsbxz0smb6iaoa1g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မင်းဘူးရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>164749</id>
    <revision>
      <id>1043080</id>
      <parentid>993427</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T17:55:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39587-44</username>
        <id>145595</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>1043080</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3677" sha1="4rz8fxssifrtczwaws3wxllpunnnp7q" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name = မင်းဘူး
| official_name = မင်းဘူးရွာ(ဒုံမင်းပူႏ)
| other_name = 
| postal_code = 
| postal_code_type = Postal codes
| pushpin_label_position = bottom
| pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ
| pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ
| image_skyline = 
| image_map = 
| map_caption = 
| settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]]
| subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]]
| subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}}
| subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]]
| subdivision_name1 = {{flag|ရှမ်းပြည်နယ်}}
| subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]]
| subdivision_name2 = [[ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]
| subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]]
| subdivision_name3 = [[ပင်လောင်းမြို့နယ်]]
| subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]]
| subdivision_name4 = မင်းဘူး
| unit_pref = imperial
| area_total_km2 = 
| population = 
| population_as_of = 
| population_density_km2 = auto
| coordinates_display = 
| coordinates_region = MM
| coordinates = {{Coord|20.1315498352051|96.7418594360352|region:MM|format=dms|display=inline,title}}
| elevation_ft = 
| elevation_m = 
| timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]]
| utc_offset = +6.30
| website = 
}}

'''မင်းဘူးရွာ''' ({{Lang-en|Minbu}})သည် [[ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)]]၊ [[ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]၊ [[ပင်လောင်းမြို့နယ်]]၊ [[မင်းဘူးကျေးရွာအုပ်စု]]၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၂၅၁ ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ သန်းခေါင်စာရင်း#၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ မင်းဘူးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၈၅၂ ဦး၊ မ ၂၉၄၀ ဦး၊ [[လူဦးရေ]] စုစုပေါင်း ၅၇၉၂ ဦးနေထိုင်သည်။  &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://themimu.info/place-codes|title=Place codes (Pcodes)|work=Myanmar Information Management Unit|date=June 2020|access-date=20 December 2020|archive-date=21 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121081823/https://themimu.info/place-codes|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;


== ကိုးကား ==
{{Reflist}}


{{ပထဝီဝင်တည်နေရာ
|Centre = မင်းဘူး
|North = -
|Northeast = -
|East = -
|Southeast = -
|South = -
|Southwest = -
|West = -
|Northwest = -
}}

{{ပင်လောင်းမြို့နယ်}}


[[ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ]]

{{Shan-geo-stub}}</text>
      <sha1>4rz8fxssifrtczwaws3wxllpunnnp7q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မကျက်ကြီးရွာ၊ ကဝမြို့နယ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>195113</id>
    <revision>
      <id>1043060</id>
      <parentid>992904</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:23:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043060</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4101" sha1="bicgl8v6qu2wg41fi7zmq2cxakvfr5m" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
|name = မကျက်ကြီး
|official_name = မကျက်ကြီးရွာ
|native_name = 
|other_name = 
|postal_code =
|postal_code_type = Postal codes
|pushpin_label_position = bottom
|pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ
|pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ
|image_skyline = 
|image_map = 
|map_caption = 
|settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]]
|subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]]
|subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}}
|subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|တိုင်းဒေသကြီး]]
|subdivision_name1 =  {{flag|ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး}}
|subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]]
|subdivision_name2 = [[ပဲခူးခရိုင်]]
|subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]]
|subdivision_name3 = [[ကဝမြို့နယ်]]
|subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]]
|subdivision_name4 = မကျက်ကြီး
|unit_pref = imperial
|area_total_km2 =
|population = 
|population_as_of = 
|population_density_km2 = auto
|coordinates_display =
|coordinates_region = MM
|coordinates = {{Coord|17.0466709136963|96.4333572387695|region:MM|format=dms|display=inline,title}}
|elevation_ft = 
|elevation_m = 
|timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]]
|utc_offset = +6.30
|website =
}}

'''မကျက်ကြီးရွာ''' ({{Lang-en|Makyetgyi}})သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)]]၊ [[ပဲခူးခရိုင်]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[မကျက်ကြီးကျေးရွာအုပ်စု]]၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၈၆၁၅ ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ သန်းခေါင်စာရင်း#၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ မကျက်ကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၇၁၈ ဦး၊ မ ၁၉၀၈ ဦး၊ [[လူဦးရေ]] စုစုပေါင်း ၃၆၂၆ ဦးနေထိုင်သည်။  &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://themimu.info/place-codes|title=Place codes (Pcodes)|work=Myanmar Information Management Unit|date=June 2020|access-date=20 December 2020|archive-date=21 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121081823/https://themimu.info/place-codes|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ရွာအမည်ကို ယခင်က &quot;မကြက်ကြီး&quot; ဟု ယရစ်ဖြင့် ရေးသားခဲ့ကြသည်။{{citation needed}}

==ရုပ်ပုံများ==
&lt;gallery&gt;
File:မကြက်ကြီးရွာအဝင် လမ်းတစ်နေရာ.jpg|မကြက်ကြီးရွာအဝင် လမ်းတစ်နေရာ
File:သပြေကန် - မကြက်ကြီးကျေးရွာဆက်လမ်း.jpg|သပြေကန် - မကြက်ကြီးကျေးရွာဆက်လမ်း
&lt;/gallery&gt;

== ကိုးကား ==
{{Reflist}}


{{ပထဝီဝင်တည်နေရာ
|Centre = မကျက်ကြီး
|North = -
|Northeast = -
|East = -
|Southeast = -
|South = -
|Southwest = -
|West = -
|Northwest = -
}}

{{ကဝမြို့နယ်}}


[[ကဏ္ဍ:ကဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ]]

{{Bago-geo-stub}}</text>
      <sha1>bicgl8v6qu2wg41fi7zmq2cxakvfr5m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>သမဝါယမနှင့် ကျေးလက်ဖွံ့ဖြိုးရေး ဝန်ကြီးဌာန</title>
    <ns>0</ns>
    <id>207603</id>
    <revision>
      <id>1043114</id>
      <parentid>1025762</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T03:53:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zawzawaungthwin</username>
        <id>100038</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>နေပြည်တော်ရှိ ဝန်ကြီးဌာနရုံး</comment>
      <origin>1043114</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11777" sha1="dxptkxu6fufuac63zbudb8cg4lpnyow" xml:space="preserve">{{Infobox Government agency
|agency_name     = သမဝါယမနှင့် ကျေးလက်ဖွံ့ဖြိုးရေး ဝန်ကြီးဌာန 
| nativename      = Ministry of Cooperatives and Rural Development
| nativename_a    =
| nativename_r    =
|seal            = Seal of MCRD.jpeg
|seal_width      =
|seal_caption    =
| image = Union Minister office of Ministry of Cooperatives and Rural Development.jpg
| image_caption = နေပြည်တော်ရှိ ဝန်ကြီးဌာနရုံး
|formed          = {{start date and age|df=yes|2021|6|17}}
|preceding1      = 
|preceding2      = 
| dissolved         = 
|agency_type     = ဝန်ကြီးဌာန
|jurisdiction    = {{flagicon|MYA}} ပြည်ထောင်စု
|headquarters    = ရုံးအမှတ် (၁၆)၊ [[နေပြည်တော်]]
|coordinates     =
|employees       =
|budget          =
|minister1_name     = [[မျိုးဇော်သိမ်း]]
| minister1_pfo   = ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး
| deputyminister1_name = သိုက်စိုး
| deputyminister1_pfo  =ဒုတိယဝန်ကြီး 
| deputyminister2_name =
| deputyminister2_pfo  = &lt;!-- up to |deputyminister7_name= --&gt;
|child1_agency   =
|child2_agency   =
|child3_agency   =
|child4_agency   =
|website         = {{url|https://mcrd.gov.mm}}
}}
'''သမဝါယမနှင့် ကျေးလက်ဖွံ့ဖြိုးရေး ဝန်ကြီးဌာန'''သည် ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် အသစ်ဖွဲ့စည်းလိုက်သော [[ဝန်ကြီးဌာန နှင့် အကြီးအကဲများ စာရင်း|ဝန်ကြီးဌာန]]တစ်ခုဖြစ်သည်။ 

လက်ရှိ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးမှာ ဦးမျိုးဇော်သိမ်း ဖြစ်ပြီး၊ ဒုတိယဝန်ကြီးမှာ ဦးသိုက်စိုး ဖြစ်သည်။ 

== သမိုင်းကြောင်း ==
မြန်မာနိုင်ငံတွင် သမဝါယမနှင့် ကုန်စည်ဖြန့်ဖြူးရေးဝန်ကြီးဌာနကို ၁၉၅၁ခုနှစ်မှစ၍ ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ထို့နောက်  ထောက်ပံရေးနှင့် သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန၊ [[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန]] စသည်ဖြင့် ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။

၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန၊ [[မွေးမြူရေး၊ ရေလုပ်ငန်းနှင့် ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန]]တို့ကို [[စိုက်ပျိုးရေး၊မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန|စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန]] အဖြစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။

[[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း|၂၀၂၁ ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းမှု]]ဖြစ်ပွားပြီးနောက် ဖွဲ့စည်းခဲ့သော [[တပ်မတော်အစိုးရ (၂၀၂၁)|အစိုးရအဖွဲ့]]တွင် ယခင်ဖျက်သိမ်းခဲ့သော သမဝါယမဦးစီးဌာန နှင့် [[ကျေးလက်ဒေသ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဦးစီးဌာန|ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဦးစီးဌာန]]တို့ဖြင့် သမဝါယမနှင့် ကျေးလက်ဖွံ့ဖြိုးရေး ဝန်ကြီးဌာနအဖြစ် အသစ်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.cincds.gov.mm/node/13147|title=ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာနဖွဲ့စည်းခြင်း}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://burma.irrawaddy.com/business/2021/06/28/243521.html|title=နာမည်ပျက်ပြီး မအောင်မြင်ခဲ့တဲ့ သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန စစ်ကောင်စီ ပြန်ဖွဲ့}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mcrd.gov.mm/index.php?page=bWNyZF9oaXN0b3J5|title=သမိုင်းကြောင်း|access-date=24 May 2022|archive-date=10 June 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220610084303/http://mcrd.gov.mm/index.php?page=bWNyZF9oaXN0b3J5}}&lt;/ref&gt; 

၂၀၂၂ ခုနှစ် ဇွန်လ (၂၃)ရက်​နေ့တွင် ​ဆောက်လုပ်​ရေးဝန်ကြီးဌာနလက်​အောက်ရှိ ကျေးလက်လမ်းဖွံ့ဖြိုးရေး ဦးစီးဌာန အား လွှဲ​ပြောင်းရယူခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mcrd.gov.mm/index.php?page=YWJvdXQmMTg2PWRycmQ=|title=ကျေးလက်လမ်းဖွံ့ဖြိုးရေး ဦးစီးဌာန|access-date=9 June 2023|archive-date=9 June 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230609015717/https://mcrd.gov.mm/index.php?page=YWJvdXQmMTg2PWRycmQ=}}&lt;/ref&gt;

==ဖွဲ့စည်းပုံ==
ဝန်ကြီးဌာနလက်​အောက်တွင် ဦးစီးဌာန (၄)ခု၊ သမဝါယမနှင့် စီမံခန့်ခွဲမှုပညာတက္ကသိုလ်များ၊ [[ယွန်းပညာကောလိပ် (ပုဂံ)|ယွန်းပညာကောလိပ်]]၊ သမဝါယမ​ကောလိပ်များ၊ သမဝါယမစာရင်းရေး၊ စာရင်းကိုင် သက်မွေးပညာသင်တန်းကျောင်းများ တည်ရှိသည်။
*[[သမဝါယမ ဦးစီးဌာန]]
*​[[ကျေးလက်ဒေသ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဦးစီးဌာန]]
*[[အသေးစားစက်မှုလက်မှုလုပ်ငန်း ဦးစီးဌာန]]
*ကျေးလက်လမ်းဖွံ့ဖြိုးရေး ဦးစီးဌာန
*[[သမဝါယမနှင့် စီမံခန့်ခွဲမှုပညာတက္ကသိုလ် (သန်လျင်)]]
*[[သမဝါယမနှင့်စီမံခန့်ခွဲမှုပညာတက္ကသိုလ်(စစ်ကိုင်း)]]

==အကြီးအကဲများ==

=== ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးများ ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးများ (၂၀၂၁ - ယနေ့အထိ)
!စဉ်
!ပုံ
!အမည်
! colspan=&quot;3&quot; |တာဝန်သက်တမ်း
!ဒုတိယဝန်ကြီး
!ဝန်ကြီးချုပ်
!သမ္မတ
!အစိုးရအဖွဲ့
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |၁။
| rowspan=&quot;2&quot; |
| rowspan=&quot;2&quot; |'''ဦးလှမိုး'''
|၂၄ ဇွန် ၂၀၂၁&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.cincds.gov.mm/node/13267|title=ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးခန့်အပ်တာဝန်​ပေးခြင်း}}&lt;/ref&gt;
|၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅
|{{Age in years and days|2021|6|24|2025|7|31}}
|ဦးမြင့်စိုး
|မင်းအောင်လှိုင်
|
* &lt;small&gt;မြင့်ဆွေ (ယာယီ)&lt;/small&gt;
* &lt;small&gt;မင်းအောင်လှိုင် (ယာယီ-တာဝန်)&lt;/small&gt;
|[[အိမ်စောင့်အစိုးရ (၂၀၂၁)|မင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]]
|-
|၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/73050|title=ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ ဖွဲ့စည်းခြင်း|publisher=MOI|accessdate=2 August 2025}}&lt;/ref&gt;
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆
|{{Age in years and days|2025|7|31|2026|4|10}}
| ဦးသိုက်စိုး
|ညိုစော
|&lt;small&gt;မင်းအောင်လှိုင် (ယာယီ-တာဝန်)&lt;/small&gt;
|[[ဦးညိုစောအစိုးရ|ညိုစောအစိုးရ]]
|-
|၂။
|[[ဖိုင်:Myo Zaw Thein.jpg|100x100px]]
|'''ဦး[[မျိုးဇော်သိမ်း]]'''
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/81583|access-date=2026-04-11|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt;
|''ယနေ့အထိ''
|{{Age in years and days|2026|4|10}}
|ဦးသိုက်စိုး
|ရာထူးမရှိ။
|ဦးမင်းအောင်လှိုင်
|[[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]]
|}

===ဒုတိယဝန်ကြီးများ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!စဉ်
!အမည်
! colspan=&quot;2&quot; |တာဝန်သက်တမ်း
!
!ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး
!အစိုးရအဖွဲ့
|-
|၁။
|'''ဦးမြင့်စိုး'''
|၄ ဧပြီ ၂၀၂၂ 
|၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅
|
| rowspan=&quot;2&quot; |ဦးလှမိုး
|[[အိမ်စောင့်အစိုးရ (၂၀၂၁)|မင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]]
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |၂။
| rowspan=&quot;2&quot; |'''ဦးသိုက်စိုး'''
|၆ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ဒုတိယဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=https://www.moi.gov.mm/announcements/76698 |access-date=2026-04-14 |website=www.moi.gov.mm}}&lt;/ref&gt;
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆
|{{Age in years and days|2025|11|6|2026|4|10}}
|
|-
|၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;{{Cite web |title=ဒုတိယဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/81613|access-date=2026-04-11|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt;
|''ယနေ့အထိ''
|{{Age in years and days|2026|4|10}}
|ဦး[[မျိုးဇော်သိမ်း]]
|[[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]]
|}


== ပြင်ပလင့်ခ်များ == 
*[https://www.facebook.com/Ministry-of-Cooperatives-and-Rural-Development-105901195143611/ လူမှုကွန်ယက် စာမျက်နှာ]
== ကိုးကား ==
{{reflist}}{{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}}
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးဌာနများ]]</text>
      <sha1>dxptkxu6fufuac63zbudb8cg4lpnyow</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဇောတိဝါဒ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>209683</id>
    <revision>
      <id>1043110</id>
      <parentid>673110</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T03:33:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mayor mt</username>
        <id>1506</id>
      </contributor>
      <origin>1043110</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2242" sha1="nx6hrfgjv7zhx33m8a95q5369xrltxe" xml:space="preserve">ဇောတိဝါဒ ဆိုသည်မှာ '' လူသေလျှင် တဖန် ပဋိသန္ဓေမနေ၊ ဆုံးခြင်း ပျောက်ခြင်းသာ ဖြစ်သည်။ '' ဟူ၍ ယုံကြည်သောဝါဒ ဖြစ်သည်။ ဘုရားရုပ်ပွားဆင်းတု ကိုးကွယ်ခြင်း၊ ရဟန်းသံဃာတို့ကို ကိုးကွယ်ခြင်းလည်း မရှိဟု ဆိုလေသည်။ ဤကဲ့သို့သောဝါဒမျိုးကို ရှေးမြန်မာမင်းများ လက်ထက်တော်အခါ၌ ဖြန့်ဖြူးဝံ့ကြသည်မှာလည်း အံ့ဩစရာပင် ဖြစ်သည်။ သက္ကရာဇ် ၁၁၂၅-ခုနှစ်၌ ဇောတိဝါဒ ပေါ်ပေါက်ခဲ့၍ ဆုံးမစီရင်ခဲ့သော်လည်း သက္ကရာဇ် ၁၂၀၀-ပြည့်နှစ်သို့ တိုင်အောင် ဤဝါဒများ မပျောက်ကွယ်ပဲ ရှိလေသည်။

==အထောက်အထား==
သာသနာ လင်္ကာရစာတမ်း ၆၂၊ တောင်တွင်းကြီးပုဂ္ဂိုလ်ကျော်အကြောင်း အခန်း၌ -
သက္ကရာဇ် ၁၁၂၅-ခုနှစ်တွင် ညီတော် [[ဆင်ဖြူရှင်မင်း ]] ဖြစ်တော်မူ၏။ ထိုမင်းလက်ထက် ဇောတိဝါဒ လူတို့ပေါ်၌ ဆုံးမစီရင်၏။ ဟူ၍ တွေ့ရှိရလေသည်။ 

&lt;ref&gt;ဦးမောင်မောင်တင် (မဟာဝိဇ္ဇာ)၊ မြန်မာမင်းလက်ထက်တော် စာတမ်းများ၊ ၁၉၆၇၊ စက်တင်ဘာလ၊ (ပ)အကြိမ်၊ စာ- ၁၂၃&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
&lt;references /&gt;

{{Reli-stub}}

[[Category:ဒဿနိကဗေဒ]]
[[Category:ဘာသာရေး]]</text>
      <sha1>nx6hrfgjv7zhx33m8a95q5369xrltxe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ငါးမျိုးစိတ်များ စာရင်း</title>
    <ns>0</ns>
    <id>210068</id>
    <revision>
      <id>1043150</id>
      <parentid>879769</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T08:52:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39621-47</username>
        <id>145625</id>
      </contributor>
      <comment>ငါးဒန် Silonia childreni</comment>
      <origin>1043150</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25401" sha1="aivebjpepx8jvnp5sdfeas6wj377h5u" xml:space="preserve">{{Incomplete list}}
အောက်ပါဇယားတွင် ငါး[[မျိုးစိတ်]]များ စာရင်းကို အမည်၊ မျိုးစိတ်၊ အင်္ဂလိပ်အခေါ်အဝေါ်ဟူ၍ ခေါင်းစဉ်အလိုက် ဖော်ပြထားသည်။ အချို့ [[ငါး]]မျိုးများသည် မျိုးစိတ်မတူဘဲ အမည်နှင့် အခေါ်အဝေါ် တူနေသည်ကို တွေ့ရမည်။

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!အမည် 
Burmese Common Name
!မျိုးစိတ်အမည် / သိပ္ပံ အမည်
Latin/Scientific Name
!အင်္ဂလိပ် အမည်
English Common Name
!မှတ်ချက်
Remarks
!ပုံများ
Images
|-
|[[ငါးဘဲဖြူ]]
|''Amblypharyngodon mola''
|Mola carplet
|
|[[ဖိုင်:AmblypharyngodonMola.png|thumb]]
|-
|[[ငါးဘဲဖြူ]]
|Amblypharyngodon atkinsonii
|Burmese carplet
|
|[[ဖိုင်:Burmese carplet Hmawbi.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးပြေမ]]
|''Anabas testudineus''
|Climbing perch
|တနင်္သာရီဒေသတွင် ရှမ်းပဒက် လို့ခေါ်သည်
|[[ဖိုင်:Anabas testudineus.png|thumb]]
|-
|ငါးစိန်လုံး
|''Aplochelius panchax''
|Blue panchax
|
|[[ဖိုင်:Whitespot(Aplocheilus panchax).jpg|thumb]]
|-
|[[ကကူရံ]]
|''Eleutheronema tetradactylum''
|Four finger Threadfin
|မြိတ်=ကျွဲရင်၊ ရခိုင်=ငါးတကလခွာ၊ မွန်=ကခူရင်
|[[ဖိုင်:Eleutheronema tetradactylum Thomas.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးပုဏ္ဏား]]
|''Polynemus paradiseus''
|Paradise threadfin
|
|[[ဖိုင်:Polynemus paradiseus.png|thumb]]
|-
|ကဘလူး / ကဘလဲ
|''Mugil cephalus''
|Flathead grey mullet
|
|[[ဖိုင်:Mugil cephalus Minorca cropped.jpg|thumb]]
|-
|ငါးစင်း
|''Rhinomugil corsula''
|Corsula mugil
|
|[[ဖိုင်:False four-eyed fish (Rhinomugil corsula).jpg|thumb]]
|-
|ငါးနီတူ
|Stolephorus commersonnii
|Commerson's Anchovy
|
|[[ဖိုင်:Stolephorus indicus (larger specimens) with commerson's anchovy (smaller specimens) in a lab.jpg|thumb]]
|-
|ငါးနီတူ
|Corsula sp.
|Sprat
|
|
|-
|ငါးပြား
|Setipinna wheeleri/ Setipinna sp.
|Hairfin Anchovy
|
|
|-
|ငါးဇင်းပြား
|Ilisha megaloptera
|Bigeye ilisha
|
|[[ဖိုင်:Ilisha megaloptera.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးသလောက်]]
|''Tenualosa ilisha''
|Hilsa shad
|
|[[ဖိုင်:ইলিশ মাছ.JPG|thumb]]
|-
|ငါးသလောက်ယောက်ဖ
|''Tenualosa toli''
|Toli shad
|
|
|-
|ငါးလဘိဘေးကျား
|''Gudusia variegata''
|Burmese river shad
|
|[[ဖိုင်:Clupea variegata Achilles 161.jpg|thumb]]
|-
|ငါးလပေ
|''Gudusia chapra''
|Indian river shad
|
|
|-
|[[ကသဘိုး]]
|''Glossogobius giuris''
|Tank goby
|
|[[ဖိုင်:Glossogobius giuris.png|thumb]]
|-
|ငါးသစ်တုံး
|''Oxyeleotris marmorata''
|Marble goby
|
|[[ဖိုင်:Oxyel marmor 080425 7661 tdp.jpg|thumb]]
|-
|[[ငကွန်းရှပ်|ငါးကွန်းရှပ်]]
|''Scomberomorus guttatus''
|Indo-Pacific King mackerel
|Saba (鯖) in Japanese
|[[ဖိုင်:FMIB 43174 Spanish Mackerel (Scomberomorus maculatus).jpeg|thumb]]
|-
|[[ငါးခွေးလျှာ]]
|''Cynoglossus lingua''
|Long tongue sole, Textile tongue sole
|
|[[ဖိုင်:Cynoglossus feldmanni2.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးပါးနီ]]
|''Lutjanus sp.''
|Red snapper, Blood-red snapper, etc.
|
|
|-
|[[ငါးရွှေ]]
|''Congresox talabon/talabonoides''
|conger eel
|ရခိုင်မုန့်တီမှာ သုံးတဲ့ငါးမျိုး
|
|-
|[[ကော့ဒငါး]]
|''Gadus morhua''
|Atlantic cod
|
|
|-
|[[ငါးပျံ]]
|''Parexocoetus brachypterus''
|Sailfin flying fish
|
|
|-
|[[ငါးပြက်၊ ငါးပုတ်သင်၊ ငါးဘဲဖြူ|ငါးပြက်၊ ငါးပုတ်သင်]]
|''Otolithoides pama''
|Pama croaker
|
|
|-
|[[ငါးမုတ်]]
|''Bramidae sp.''
|Pomfret
|
|[[ဖိုင်:White Pomfret.JPG|thumb]]
|-
|ငါးကြံရွက်
|''Coilia dussumieri''
|Grenadier anchovy
|
|[[ဖိုင်:Coilia dussumieri.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးမန်းကား]]
|''Glaucostegus obtusus''
|Widenose guitarfish
|
|
|-
|[[ငါးမန်းကျွဲ]]
|''Sphyrna blochii''
|Winghead shark
|
|
|-
|[[ငါးမန်းစွယ်သည်]]
|''Pristis microdon''
|Largetooth sawfish
|
|
|-
|[[ငါးလက်ထုံ]]
|''Narcine timlei''
|Indian electric ray, Blackspotted numbfish
|
|
|-
|[[ငါးရံ့]]
|''Channa striata''
|Common snakehead
|
|[[ဖိုင်:Channa luci-stri 090819-12081 tsa.jpg|thumb]]
|-
|ဒိုင်းငါးရံ့
|''Channa marulius, Channa aurolineatus''
|Bullseye snakehead
|
|[[ဖိုင်:Channa aurolineata.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးပနော်]]
|''Channa panaw''
|Panaw snakehead
|
|
|-
|N/A
|Channa punctata
|Spotted snakehead
|
|
|-
|ငါးရံ့ခေါင်းတို
|''Channa gachua''
|Dwarf snakehead
|
|[[ဖိုင်:Channa gachua ♂.jpg|thumb]]
|-
|ငါးအုံမက်
|''Channa harcourtbutleri''
|Inle snakehead
|
|
|-
|ကချင်ငါးရံ့
|''Channa burmanica''
|Northern Burmese snakehead
|
|
|-
|ရခိုင်ငါးရံ့
|''Channa pulchra''
|Peacock snakehead
|
|[[ဖိုင်:Channa pulchra 2404.jpg|thumb]]
|-
|ချင်းငါးရံ့
|''Channa ornatipinnis''
|Ornate snakehead
|
|
|-
|မီးရေခဲ ငါးရံ့
|''Channa sp. pyrophthalmus''
|Fire and ice snakehead
|
|[[ဖိုင်:Fire and Ice snakehead.jpg|thumb]]
|-
|
|Channa rubora
|Red rim rainbow snakehead
|
|[[ဖိုင်:Red rim rainbow.jpg|thumb]]
|-
|
|Channa coccinea
|Crimson blue snakehead
|
|[[ဖိုင်:Crimson blue.jpg|thumb]]
|-
|
|Channa rakhinica
|Mimetic snakehead
|
|
|-
|[[ငါးနှပ်]]
|''Harpodon nehereus''
|Bombay duck
|
|
|-
|ရေခဲငါး
|''Schizothorax sp.''
|Snowtrout
|
|[[ဖိုင်:Schizothorax plagiostomus.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးပူတင်း]]
|''Triodonthus sp., Diodon sp.,''
''Tetraodon sp., Leiodon sp.''
|Pufferfish
|
|[[ဖိုင်:Tetraodon cutcutia.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးခုံးမ]]
|''Puntius sp., Pethia sp.,''
''Barbonymus sp., Hypsibarbus sp.,''

''Systomus sp., Poropuntius sp.''
|Barb
|
|[[ဖိုင်:Puntius chola.jpg|thumb]]
|-
|မေမြို့ငါးခုံးမ
|''Pethia padamya''
|Odessa barb
|
|[[ဖိုင်:Pethia padamya male.png|thumb]]
|-
|မှည့်တစ်ပေါက်
|''Pethia stoliczkanus''
|Stoliczka Barb
|
|
|-
|ငါးရစ်
|''Puntius schanicus''
|N/A
|
|
|-
|ငါးခုံးမကြီးမျိုး (ပခုံးထီး / ညံ့မွွွန်း (ကရင်))
|''Hampala sp.''
|Hampala Barb
|သံလွင်မြစ် က ''Hampala salweenensis'', တနင်္သာရီက ''Hampala macrolepidota''
|[[ဖိုင်:Hampal macrol 101016-7858 mp.JPG|thumb]]
|-
|ငါးဂုတ်
|''Chagunius nicholsi''
|Irrawaddy Chaguni
|ဧရာဝတီမြစ်မျိုး
|[[ဖိုင်:Chagunius Myit Nge.jpg|thumb]]
|-
|ငါးဂုတ်
|''Chagunius baileyi''
|Salween Chaguni
|သံလွင်မြစ်မျိုး
|
|-
|ငါးရှလက်
|Semiplotus modestus / Seimiplotus cirrhosus
|Burmese kingfish
|
|[[ဖိုင်:Semiplotus modestus Achilles 133.jpg|thumb]]
|-
|ငါးခုံးမပါးနီ
|''Systomus rubripinnis''
|Javean Barb
|
|[[ဖိုင်:Systomus rubripinnis.jpg|thumb]]
|-
|ငါးခုံးမ
|''Systomus sarana''
|Olive Barb
|
|
|-
|ဂလက်စီ
|''Celestichthys margaritatus''
|Celestial pearl danio /
Galaxy danio
|
|[[ဖိုင်:Danio margaritatus (zoom) 2.jpg|thumb]]
|-
|ငါးသငယ်
|''Celestichthys erythromicron''
|Emerald dwarf danio
|
|[[ဖိုင်:Kerabat Ikan Zebra Danio erythromicron cropped.jpg|thumb]]
|-
|ငါးမီး‌ောက်ကျား‌ေး
|''Celestichthys choprae / flagrans / htamanthius''
|Glowlight danio
|
|[[ဖိုင်:Glowlight Danio - Danio Choprae.JPG|thumb]]
|-
|ဒယ်နီရိုကြီး
|''Danio sysphigmatus''
|Myanmar chain danio/Moustache danio
|
|[[ဖိုင်:Danio sysphigmatus.jpg|thumb]]
|-
|စက်ကျား ဒယ်နီရို
|''Danio nigrofasciatus''
|Spotted danio
|
|[[ဖိုင်:Danio nigrofasciatus.jpg|thumb]]
|-
|နှင်းဆီ ဒယ်နီရို
|''Danio roseus''
|Rose danio
|
|[[ဖိုင်:Danio roseus.jpg|thumb]]
|-
|တင်ဝင်း ဒယ်နီရို
|''Danio tinwini''
|Gold ring danio
|
|[[ဖိုင်:Danio tinwini.jpg|thumb]]
|-
|ငါးကျားသစ်စင်း / ကျားသစ် ဒယ်နီရို
|''Danio kyathit''
|Kyathit danio
|
|[[ဖိုင်:Danio kyathit.jpg|thumb]]
|-
|ပုလဲ ဒယ်နီရို
|''Danio albolineata''
|Pearl danio
|ပုလဲတွင် ကိုယ်ဘေးက Rose danio ထက်
lateral line အရောင် ပိုမြင်သာသည်။
|[[ဖိုင်:Danio albolineatus.jpg|thumb]]
|-
|ရိုးမ ဒယ်နီရို
|''Danio feegradei''
|Yoma danio
|
|
|-
|ဇီးဘရား ဒယ်နီရို
|''Danio rerio''
|Zebra danio
|အလှမွေးမျိုး (ဇီးဘရားလို့ ခေါ်လေ့ရှိသည်)
|[[ဖိုင်:Zebrafisch.jpg|thumb]]
|-
|ငါးညောင်ရှည်
|''Inlecypris auropurpureus / shanensis''
|False barilius
|
|[[ဖိုင်:Devario auropurpureus.jpg|thumb]]
|-
|ငါးအိမ်းမ
|''Opsarius sp. Barilius sp.''
|Green barred Hill Trout, Blue hillstream trout
|
|[[ဖိုင်:OP2.jpg|thumb]]
|-
|‌စောဘွားငါး
|''Sawbwa resplendens''
|Sawbwa barb
|
|[[ဖိုင်:Sawbwa resplendens.jpg|thumb]]
|-
|N/A
|''Microrasbora gatesi''
|Burmese golden rasbora
|ငါးအသေးမျိုး
|
|-
|N/A
|''Microrasbora kubotai''
|Kubotai rasbora
|ငါးအသေးမျိုး
|[[ဖိုင်:Microdevario kubotai-hires.jpg|thumb]]
|-
|ကြေးနီပျက်
|Microrasbora rubescens
|Red Dwarf rasbora
|ငါးအသေးမျိုး
|
|-
|ငါးခဲတံ /
ငါးလုံး
|''Rasbora daniconious''
|Slender rasbora
|
|[[ဖိုင်:Slender Rasbora.jpg|thumb]]
|-
|ငါးလုံး
|''Rasbora rasbora''
|Gangetic scissortail rasbora
|
|[[ဖိုင်:Gangetic Scissortail Rasbora.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးလဝါ]]
|''Raiamas guttatus''
|Burmese trout
|
|[[ဖိုင်:Barilius guttatus Achilles 149.jpg|thumb]]
|-
|ငါးရေပေါ်
|''Esomus caudiocellatus / Esomus ahli''
|Eyespot flying barb
|Barb နမည်ပါသော်လည်း ငါးခုံးမမျိုးမဟုတ်ပါ
|[[ဖိုင်:Esomus caudiocellatus.jpg|thumb]]
|-
|ငါးမော့တော့
|''Esomus danrica''
|Indian flying barb
|Barb နမည်ပါသော်လည်း ငါးခုံးမမျိုးမဟုတ်ပါ။ Slender Danio နဲ့ ပုံတူနီးပါး။
|[[ဖိုင်:Esomus danricus.jpg|thumb]]
|-
|ငါးမော့တော့ /
ငါးခရမ်း
|''Devario annandalei''
|Giant devario
|
|
|-
|ငါးဘက်ကြား
|''Devario sondhii''
|Fireline devario
|
|
|-
|N/A
|''Danionella translucida''
|
|ငါးအသေးမျိုး
|[[ဖိုင်:Danionella translucida bolton aquarium.JPG|thumb]]
|-
|N/A
|''Danionella dracula''
|Dracula danio
|ကချင်ပြည်နယ်မှ ငါးအသေးမျိုး
|
|-
|N/A
|''Danionella cerebrum''
|
|ပဲခူးနှင့်ရန်ကုန်တိုင်းတွင်းရှိတဲ့ ငါးအသေးမျိုး
|[[ဖိုင်:Danionella cerebrum.jpg|thumb]]
|-
|
|''Danionella mirfica''
|
|ကချင်ပြည်နယ်မှ ငါးအသေးမျိုး
|
|-
|ငါးမော့တော့
|''Laubuka sp.''
|Leaping barb
|Barb နမည်ပါသော်လည်း ငါးခုံးမမျိုးမဟုတ်ပါ
|[[ဖိုင်:Perilampus laubuca Mintern 151.jpg|thumb]]
|-
|ငါးရင်ပေါင်စာ
|Salmostoma sardinella
|Sardinella Razorbelly Minnow
|
|[[ဖိုင်:Salmostoma horai.jpg|thumb]]
|-
|ငါးလူး
|Labeo boga / Labeo bata
|
|
|[[ဖိုင်:Labeo boga Griesbach 128.jpg|thumb]]
|-
|စပါးငါး
|''Oryzias sp.''
|Ricefish
|
|[[ဖိုင်:Oryzias javanicus 3.jpg|thumb]]
|-
|ငါးတိုင်တက် /
ငါးကျောက်ကပ်
|''Garra sp.''
|Garra
|
|[[ဖိုင်:Panda Garra.jpg|thumb]]
|-
|ကျောက်ငါးသလဲထိုး
|Homalopteroides sp.
|Lizard Loach
|
|[[ဖိုင်:Homalopteroides sp..jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးသလဲထိုး]]
|''Acantopsis, Botia, Acanthocobitis, Paracanthocobitis, Lepidocephalichthys, Balitora, Cobitis, Nemacheilus, Petruichthys, Pangio,''
''Schistura, Syncrossus sp.''
|Loach
|
|[[ဖိုင်:Horseface loach reduced.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးသလဲထိုး]]
|''Lepidocephalichthys berdmorei''
|Burmese sand loach
|ပုံမှန်စားလေ့ရှိသည့် ငါးသလဲထိုးမျိုး
|
|-
|ရွှေစာရေး/ ငါးဆော့ကျား
|''Botia histrionica''
|Golden zebra loach, Burmese loach
|
|[[ဖိုင်:Botia histrionica.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးဖယ်အောင်း]]
|''Osteobrama belangeri''
|Manipur osteobrama
|
|[[ဖိုင်:Rohtee belangeri Achilles 147.jpg|thumb]]
|-
|ငါးဖမ်းမ
|''Osteobrama feae''
|N/A
|
|
|-
|
|''Osteobrama cotio''
|N/A
|
|
|-
|ငါးစော့ / ငါး
|Osteobrama cunma
|Cunma osteobrama
|
|
|-
|ရှမ်းငါးလူး
|''Gymnostomus horai''
|N/A
|
|
|-
|[[ငါးမျက်ဆန်နီ]]
|''Labeo kontius''
|Pigmouth carp
|
|
|-
|ငါးလူး
|''Labeo boga / Labeo bata''
|N / A
|
|
|-
|ငါးလူးမှီးကွက်
|''Labeo dyochelius''
|N/A
|
|
|-
|ငါးနက်ပြာ
|Labeo calbasu
|Orangefin labeo
|
|
|-
|[[ငါးသိုင်း]]ခေါင်းပွ
|''Catla catla''
|Catla
|
|[[ဖိုင်:Catla catla.JPG|thumb]]
|-
|[[ငါးမြစ်ချင်း]]
|''Labeo rohita''
|Rohu
|
|[[ဖိုင်:Labeo rohita.JPG|thumb]]
|-
|[[ငါးကြင်း]]
|''Cirrhinus cirrhosus''
|Mrigal Carp
|
|
|-
|[[ငါးဖိန်း]]
|''Cyprinus intha''
|Inle carp
|အင်းသားငါးကြင်း
|
|-
|ကျောက်ငါးကြင်း
|''Neolissochilus sp., Tor sp.''
|Mahseer
|တချို့ဒေသများတွင် နတ်ငါး ၊ ငါးမူး ၊
ငါးဒေါက် လို့ခေါ်ကြသည်။
|[[ဖိုင်:Stracheyi Mahseer.png|thumb]]
|-
|[[ရေနရား]]
|''Syngnathidae sp.''
|Pipefishes, seahorses, seadragons, etc.
|
|
|-
|‌ရေနရားသေး /မိကျောင်းသွားကြားထိုးတံငါး
|''Indostomus paradoxus''
|Armoured stickleback
|
|[[ဖိုင်:Indostomus paradoxus.JPG|thumb]]
|-
|စကတ်ငါး
|''Scatophagus spp.''
|Scatfish
|ရေချိုရေငန်စပ်ငါး
|[[ဖိုင်:Scatfish 1.jpg|thumb]]
|-
|[[ကကတစ်]]
|''Lates calcarifer''
|Asian sea bass / Barramundi
|မွန်=ကခတောက်
|[[ဖိုင်:Barramundi.jpg|thumb]]
|-
|ငါးနံကြောင်
|''Terapon jarbua''
|Target fish
|ရေချိုရေငန်စပ်ငါး
|[[ဖိုင်:Terapon jarbua.jpg|thumb]]
|-
|လေးသည်တော်ငါး
|''Toxotes blythii''
|Clouded archerfish
|
|
|-
|[[ငါးဖျံ]]
|''Periophthalmus sp., Boleophthalmus sp., Apocryptes sp., Pseudoapocryptes sp.''
|Mudskipper
|ရေချိုရေငန်စပ်ငါး
|
|-
|တံငါငို
|''Erethistes sp.''
|Stone catfish
|
|[[ဖိုင်:Erethistes Pusillus.JPG|thumb]]
|-
|[[ငါးအုပ်ဖား]]
|''Pseudotropius garua''
|Flat-headed catfish
|
|
|-
|ငါးဆူးကုတ်
|''Batasio sp.''
|N/A
|
|
|-
|[[ငါးခူ]]
|''Clarias batrachus''
|Asian walking catfish
|
|
|-
|ငါးခူရှင်ဖ
|''Silurus burmanensis''
|Inle catfish
|
|
|-
|[[ငါးကျည်း]]
|''Heteropneustes fossilis''
|Stinging catfish
|
|[[ဖိုင်:Stinging catfish.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးစင်ရိုင်း|ငါးဇင်ရိုင်း]]
|''Mystus vittatus''
|Striped dwarf catfish
|
|[[ဖိုင်:Mystus vittatus.jpg|thumb]]
|-
|ငါးဇင်ရိုင်းကျွဲ
|Mystus bleekeri
|Day's Mystus
|
|
|-
|ငါးရွှေး
|Mystus gulio
|Long whiskered catfish
|
|
|-
|ငါးပက်လက်/
ငါးနောက်သွား
|''Mystus leucophasis''
|Asian upside down catfish
|
|[[ဖိုင်:Asian upside down catfish.png|thumb]]
|-
|[[ငါးတန်]]
|''Pangasius pangasius''
|Pangas catfish
|သဘာဝ မျိုး
|
|-
|ငါးတန်
|''Pangasius hypophthalamus''
|Pangas catfish
|မွေးမြူရေးမျိုး
|
|-
|[[ငါးထွေ]]
|''Rita sacerdotum''
|Salween rita
|
|
|-
|[[ငါးပတ်|ငါးဘတ်]]
|''Wallago attu''
|Wallago
|
|[[ဖိုင်:Wallago attu.jpg|thumb]]
|-
|ငါးဂျောင်း
|''Sperata aor''
|Long-whiskered catfish
|
|[[ဖိုင်:Sperata aor.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးနုသန်း]]
|''Ompok bimaculatus''
|Butter catfish
|
|[[ဖိုင်:Ompok bimaculatus.JPG|thumb]]
|-
|ငါးနုသန်း
|''Ompok pabo''
|Pabo catfish
|
|
|-
|ငါးကျောက်ဖား
|''Chaca burmensis''
|Chaca
|
|
|-
|ငါးမြင်းကကလောင်
|Eutropiichthys vacha
|
|
|[[ဖိုင်:Eutropiichthys vacha Day Suzini 114.jpg|thumb]]
|-
|ငါးဒန်
|''Silonia childreni''
|White catfish
|
|
|-
|[[ငါးမြင်းရင်း]]
|''Silonia silondia''
|Silond catfish
|
|
|-
|ငါးမောင်းမ
|''Bagarius sp.''
|Goonch Catfish
|
|[[ဖိုင်:Bagarius yarrelli.jpg|thumb]]
|-
|ငါးအိုက် / ငါးရွေး
|''Hemibagrus microphthalmus''
|N/A
|
|
|-
|ငါးသံချိတ်ပါး
|''Gagata cenia''
|India gagata
|
|
|-
|
|Pachypterus acutirostris
|
|
|[[ဖိုင်:Pachypterus acutirostris.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးလင်ပန်း]]
|''Anguilla marmorata/nebulosa/bicolor/bengalensis''
|True Freshwater Eels
|
|
|-
|[[ငါးရှဉ့်‎]]
|''Monopterus cuchia''
|Asian swamp eel
|
|
|-
|[[ငါးမြွေထိုး]]
|''Macrongathus sp.''
|Spiny eel
|
|
|-
|ငါးလမြွေ
|''Mastacembelus sp.''
|Spiny eel
|ငါးမြွေထိုး အကြီးမျိုး
|
|-
|[[ငါးဝက်မ]]
|''Nandus nandus''
|Gangetic leaffish
|
|[[ဖိုင်:Nandus nandus in Assam.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးဝက်မ|ငါးကျား(?)]]
|''Datnioides polota''
|Silver tigerfish, Four-banded tiger perch
|ရေချိုရေငန်စပ်ငါး
|
|-
|[[လိပ်စွန်]]
|''Rhinoptera javanica''
|Flapnose ray
|
|
|-
|[[လေရှူငါး]]
|''Protopterus sp.''
|Lungfish
|
|[[ဖိုင်:Marbled lungfish 2.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးစင်စပ်|ငါးဇင်စပ်]]
|''Parambassis sp.''
|Glass perch
|တချို့ဒေသများတွင် ငါးဖြူစလင် ၊ ကြောင်မစား
လို့ခေါ်ကြသည်။
|[[ဖိုင်:The complete aquarium book; the care and breeding of goldfish and tropical fishes (1936) (20678517211).jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးဖောင်ရိုး]]
|''Xenentodon cancila''
|Needlenose garfish
|
|[[ဖိုင်:Xenentodon cancila (Wroclaw zoo)-1.JPG|thumb]]
|-
|ငါးဖောင်ရိုး အသေး
|''Dermogenys burmanica''
|Burmese halfbeak
|
|[[ဖိုင်:Burmese halfbeak.jpg|thumb]]
|-
|[[ငါးဖယ်]]
|''Notopterus notopterus''
|Bronze featherback
|တချို့ရေလုပ်သားများမှ ငါးလာ ခေါ်ကြသည်။
|[[ဖိုင်:Notopterus notopterus43.JPG|thumb]]
|-
|[[ငါးဖယ်]]
|''Chitala chitala''
|Indian featherback
|Chitala နဲ့ Notopterus မှာ ခေါင်းပုံကွာပါသည်။
|[[ဖိုင်:Chitala chitala.jpg|thumb]]
|-
|မွေးမြူရေးငါးခူ
|''Clarias gariepineus''
|African catfish
|
|
|-
|ငါးဖယ် စက်ကျား
|''Chitala blanci''
|Royal featherback
|မယ်ခေါင်မြစ်ဝှမ်းတွင်းရှိသည့်မျိုးဖြစ်သည်။
|[[ဖိုင်:Adult Clown featherback in aquarium.jpg|thumb]]
|-
|မိချောင်းမွှေးငါး /
မြန်မာ တောင်တိုအယ်ရိုဝါးနား
|''Sclerophages inscriptus''
|Batik Arowana
|
|
|-
|ငါးဖျင်းသလက်
|''Trichopodus trichopterus''
|Three spot gourami
|
|
|-
|ငါးဖျင်းသလက် အသေး
|Trichogaster labiosa
|Thick lipped gourami
|
|
|-
|[[ငါးဖျင်းသလက်]]
|''Tricogaster fasciatus''
|Banded gourami
|
|
|-
|ငါးတောက်ခေါက်ပု
|''Trichiopsis pumila''
|Sparkling gourami
|
|
|-
|ငါးတောက်ခေါက်
|''Trichiopsis vittata''
|Croaking gourami
|နမည်မှားအရ မြန်မာဖိုက်တာ ၊ မြောင်း ဘက်တာလို့
ခေါ်တာတွေရှိကြသည်။
|[[ဖိုင်:Trichopsis vittata.jpg|thumb]]
|-
|ငါးကျား
|''Parasphaerichthys ocellatus''
|Eyespot gourami
|
|
|-
|ငါးမီးလောင်
|''Badis sp.''
|Chameleon fish
|
|[[ဖိုင်:Badis ruber (Schreitmüller, 1923).jpg|thumb]]
|-
|တရုတ်ငါးမီးလောင်
|Dario dayingensis
|
|
|
|-
|ကချင် ငါးမီးလောင်လေး
|''Dario tigris''
|Black Tiger Dario
|
|[[ဖိုင်:Sparring black tiger darios.jpg|thumb]]
|-
|ငါးမီးလောင်လေး
|Dario hysginon
|
|
|
|-
|ငါးရင်ပေါင်စာ
|Cabdio morar
|Morari
|
|[[ဖိုင်:Cabdio morar.jpg|thumb]]
|-
|
|'''ဒေသမျိုးမဟုတ်သည့် ငါးများ'''
|'''Non-Native fish'''
|
|
|-
|မွေးမြူရေး ငါးခုံးမ
|''Barbonymus schwanenfeldii''
|Tinfoil Barb
|
|
|-
|မွေးမြူရေး ငါးခုံးမ
|''Barbonymus gonionotus''
|Java Barb
|
|
|-
|မိချောင်းငါး
|''Atractosteus spatula''
|Alligator Gar
|
|[[ဖိုင်:Alligator gar (Atractosteus spatula) I.jpg|thumb]]
|-
|ရောင်စုံငါးကြင်း/ကွိုင်ငါးကြင်း
|''Cyprinus rubrofuscus''
|Koi carp
|
|[[ဖိုင်:A swirl of Koi; March 2009.jpg|thumb]]
|-
|[[ရွှေငါး]]
|''Carassius auratus''
|Goldfish
|
|[[ဖိုင်:Goldfish3.jpg|thumb]]
|-
|မြက်စားငါးကြင်း
|''Ctenopharyngodon idella''
|Grass carp
|
|
|-
|တီလားပီးယား/ဂျပန်ငါး
|''Oreochromis sp.''
|Tilapia
|
|[[ဖိုင်:Tilapia sparrmanii.jpg|thumb]]
|-
|ပီးကော့ဘားစ်
|Cichla sp.
|Peacock Bass
|
|[[ဖိုင်:ButterflyPeacockBass 01.jpg|thumb]]
|-
|တောင်ရှည် အယ်ရိုဝါးနား
|Osteoglossum bicirrhosum
|Silver Arowana
|
|[[ဖိုင်:Gfp-arowana.jpg|thumb]]
|-
|[[ဆယ်လမွန်ငါး]]
|''Salmo sp.'' (Atlantic သမုဒ္ဒရာမျိုး),
''Oncorhynchus sp.'' (Pacific သမုဒ္ဒရာမျိုး)
|Salmon
|
|[[ဖိုင်:Pink salmon FWS.jpg|thumb]]
|-
|တိုက်ငါး/ ဘက်တာ
|''Betta sp.''
|Siamese fighting fish / Betta
|
|[[ဖိုင်:Male Betta -34245661920.jpg|thumb]]
|-
|တက်ထွာငါး
|''Paracheirodon sp.''
|Tetra
|
|[[ဖိုင်:NeonTetra.JPG|thumb]]
|-
|ရေချို ငါးမုတ်
|''Piaractus brachypomus''
|Pacu
|မွေးမြူရေးမျိုး
|
|-
|ငါးဖျင်းသလက်
|''Trichogaster pectoralis''
|Snakeskin gourami
|မွေးမြူရေးမျိုး
|
|-
|စုပ်ခွက်ငါး
|''Hypostomus sp.,''
''Pterygoplichthys sp.,''
|Common pleco
|
|[[ဖိုင်:Pleco (Hypostomus sp.) (5558386422).jpg|thumb]]
|-
|ဒေါင်းငါး
|''Poecelia reticulata''
|Guppy
|မြောင်းငါး
|
|-
|ခြင်စားငါး (အ‌ေါ်)
|''Gambusia sp.''
|Mosquitofish
|
|
|}


[[ကဏ္ဍ:ငါး]]</text>
      <sha1>aivebjpepx8jvnp5sdfeas6wj377h5u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အီဂျီအာ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>222019</id>
    <revision>
      <id>1043109</id>
      <parentid>1039040</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T02:51:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043109</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="72620" sha1="2uqvfefs2vt6bberqqsosimwjcyofi6" xml:space="preserve">{{Infobox person|name=အီဂျီအာ|education=|signature=|website={{https://www.instagram.com/e.jiah/|Instagram}}|spouse=စောထဲဂျီ (၁၉၉၇ - ၂၀၀၆)|agent=BH entertainment|years_active=၂၀၀၆- လက်ရှိ|occupation=သရုပ်ဆောင်|nationality=တောင်ကိုရီးယား|image=File:이지아.jpg|birth-place=တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ|birth_date=၁၉၇၈ ဩဂုတ် ၆|birth_name=ဂင်မ်ဆန်းအွန်း|pronunciation=I Ji-a|native_name_lang=kr|native_name=이지아|caption=အီဂျီအာ ၂၀၁၈ နိုဝင်ဘာလ ဓာတ်ပုံ|signature_size=}}'''အီဂျီအာ'''သည် ၁၉၇၆ ဩဂုတ် ၆တွင် မွေးဖွားခဲ့သော တောင်ကိုရီးယားသရုပ်ဆောင်တဦးဖြစ်သည်။

== ငယ်ဘဝ ==
ဂင်မ်ဆန်းအွန်းကို ၁၉၇၈ ဩဂုတ် ၆ တွင် တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။

အီဂျီအာ မိသားစုနှင့် နှစ် ၄၀ ခန့် မိတ်ဆွေဖြစ်ဖူးသူ လွှတ်တော်အမတ်ဟောင်းJung Dae Chul(Chung Dae Chul)က ၂၀၁၁ ဒီဇင်ဘာ ၁၉ တွင် လီကျီးအာအဘိုး ဂင်းမ်ဆွန်းဟွန်းတို့ ခေတ်က ဆိုးလ် SaDaeMoon ၌ ပေ၆၀၀၀(၁၈၀ဖြောင်း)ကျယ်သည့် အိမ်၂ လုံးရှိပြီး တလုံးမှာ သမ္မတYoon Bo Sunအိမ်နှင့် ကျန်တလုံးမှာ ဂျီအာ့အဘိုးအိမ်ဖြစ်ကြောင်း၊ ဂျီအာ့အဘိုးက ဆိုးလ်အနုပညာအထက်တန်းကျောင်းကို ကိုယ်ပိုင်ငွေနှင့် ထူထောင်ခဲ့ကြောင်း အင်တာဗျူးတခုတွင် ပြောခဲ့သည်။ သူတို့မိသားစုက semi-conglomerate အနေအထားရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ ဂျီအာ့အဖေသည် ကုမ္ပဏီကို စီမံခန့်ခွဲရန် ကိုရီးယားနှင့် အမေရိကန်ကို ကူးချည်သန်းချည် ပြုလုပ်နေခဲ့ပြီး ဂျီအာလည်း အမေရိကန်တွင်နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း၊ ဂျီအာ ပွဲထွက်အပြီး တရက်တွင် သူ့အဖေက အစ်ကို အခု လီကျီးအာဆိုပြီး အလုပ်လုပ်နေတာ ကျွန်တော့်သမီးလေ ဟုပြောသည့်အခါမှသာ မင်းသမီးဖြစ်နေမှန်းသိခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။

အီဂျီအာအကြောင်းသည် စတင်ပွဲထွက်ကတည်းက ပဟေဠိဖြစ်နေခဲ့ပြီး ကိုယ့်ဘဝ၊ ကိုယ်ရေးရာဇဝင်နှင့် မိသားစုဆက်ဆံရေးစသည့် အချက်အလက်အားလုံးကို မသိဘဲ ဖြစ်ခဲ့ရသည်။ မိသားစုနောက်ကြောင်းကို လူသိမခံသည့်အတွက် ဂြိုဟ်သားဟုအမည်ပေးခံခဲ့ရသည်။ ဂျီအာနှင့် အေဂျင်စီ(ထိုစဉ်က Key East)ကိုယ်၌က ပွဲထွက်ပြီးနောက် နောက်ကြောင်းခန့်မှန်းမှုများကို မည်သည့်တုံ့ပြန်မှု၊ ဖြေရှင်းမှုမျှ မပြုလုပ်ခဲ့။ &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://dramahaven.com/wealthy-family-background-of-lee-ji-ah-exposed/|title=Wealthy Family Background of Lee Ji Ah Exposed|author=Drama Haven Editorial|date=2011|website=Drama Haven
Drama &amp; TV Series of Korea, Japan, Taiwan, China, Singapore|access-date=2021-12-16|quote=One day after Lee Ji Ah debuts as actress, Lee Ji Ah’s father called me, saying, ‘Brother, the Lee Ji Ah who is in activity is my daughter,’ precisely because of this phone I just get to know that she is active as an actress}}&lt;/ref&gt;
 စောထဲဂျီနှင့်တရားဆိုင်သည့် သတင်းထွက်ပြီးမှသာ ဂျီအာက တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တွင် ငယ်ဘဝဓာတ်ပုံများကို တင်ခဲ့ပြီး ကိုယ်ပိုင်SNSတွင် ပရိသတ်များနှင့်ပိုမိုဆက်သွယ်လာသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.allkpop.com/article/2011/12/lee-ji-ahs-prestigious-family-background-unveiled|title=Lee Ji Ah's prestigious family background unveiled|first=VITALSIGN|date=December 16, 2011|website=allkpop|publisher=6Theory Media, LLC|access-date=December 16, 2021|quote=since her lawsuit with Seo Taiji, sharing childhood photos on her official homepage and interacting more through SNS services.}}&lt;/ref&gt;
အီဂျီအာ၏ အဘိုးသည် ဂင်မ်ဆွန်းဟွန်း ဖြစ်ပြီး ဆိုးလ်အနုပညာအထက်တန်းကျောင်းသို့ မြေလှူခဲ့ကြောင်း၊ သို့သော် ဂျီအာ့မိဘများ အမေရိကန်သို့ ဘယ်အချိန်ပြောင်းခဲ့သည်နှင့် ဂျီအာ့ ပိုင်ဆိုင်မှုမည်မျှရှိသည်ကိုမူ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဖြစ်၍ မပြောပြနိုင်ကြောင်း Key East Entertainmentက ဆိုသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.soompi.com/article/369302wpp/lee-ji-ahs-hidden-family-background-revealed|title=Lee Ji Ah’s Hidden Family Background Revealed|author=Thunderstix|message-id=eugene@soompi.com|date=Dec 19, 2011|website=soompi|publisher=Rakuten Viki|access-date=2021-12-16|quote=Most of the reports are true but we cannot tell you when Lee Ji Ah’s parents moved to the U.S. or how much fortune she personally owns since those are personal matters,” Key East said.}}&lt;/ref&gt;

== ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ ==
၁၉၉၇ ခုနှစ်၊ အသက် ၁၉ နှစ်အရွယ်တွင် အဆိုတော် စောထဲဂျီ ဟု လူသိများသည့် ဂျောင်ဟျွန်းချောနှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ကွာရှင်းမှု အပြီးသတ်သည်။ ၂၀၁၁ တွင် စစ်နတ်ဘုရားမ အားသိနာ ဇာတ်လမ်းတွဲမှ တွဲဖက်သရုပ်ဆောင် ဂျောင်အူးဆောင်းနှင့် တွဲခဲ့သည်။

=== တွဲဖက် ===
==== ဂျောင်အူးဆောင်း ====
ဂျောင်အူးဆောင်းနှင့်အီဂျီအာကို ၂၀၁၁ မတ် ၆ရက်နေ့ ညနေ၄နာရီတွင် ပြင်သစ် Champs-Elysees ရှောင့်-အေးလီးဇီး နားရှိ Saint-Honore စန့်တို့နားရ်လမ်းများပေါ်တွင် တွေ့ခဲ့သည်။ လေကြောင်းလိုင်းအရာရှိတဦး၏အဆိုအရ United Arab Emirates လေကြောင်းလိုင်းတွင်&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://cm.asiae.co.kr/ampview.htm?no=2011031111125927410 |title=Jung Woo-sung, E Ji-ah rumored to be dating |last=Kim |first=Jessica |date=2011.03.11 |website=asiae.kr |publisher=아시아경제 |access-date= |quote=walking the streets of Saint-Honore, near the Champs-Elysees in Paris on the afternoon of March 6. |archive-date=25 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211225224920/https://cm.asiae.co.kr/ampview.htm?no=2011031111125927410 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; အူးဆောင်းက bussiness class၊ ဂျီအာက economy class စီးခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။

ဂျောင်အူးဆောင်း၏ စီမံရေးရာက အားသိနာပြီးတော့ အားပြန်ဖြည့်ဖို့ လူတွေနဲ့ တွေ့၊ လေ့ကျင့်ဖို့ သွားခဲ့တာပါ၊ အရင်အပတ်က ပါရီကို သွားခဲ့ပေမယ့် ဘာကိုယ်ရေးကိုယ်တာ အကြောင်းတွေကြောင့်ပါဟု ပြောခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://www.allkpop.com/article/2011/03/are-lee-ji-ah-and-jung-woo-sung-dating|title= Are Lee Ji Ah and Jung Woo Sung dating? |author=esspee |date=March 11, 2011 |website=allkpop |publisher=6Theory Media, LLC. |access-date= Dec 17, 2021|quote=Last week, he was in Paris, but it was for personal reasons}}&lt;/ref&gt;
ဂျီအာ့ စီမံရေးရာကမူ သူဘာကြော်ငြာရိုက်၊ ဓာတ်ပုံ လှုပ်ရှားမှုမှ မရှိပါဘူး၊ နောက်ပရောဂျက်အတွက် ခဏနားနေတာပါဟုဆိုသည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.hancinema.net/exclusive-jung-woo-sung-and-lee-ji-ah-lovers-in-paris---captured-street-date-in-france-28434.html |title=[Exclusive] Jung Woo-sung and Lee Ji-ah Lovers In Paris?... captured street date in France |date=Mar 10, 2011 |website=Han Cinema|access-date=Dec 16, 2021|quote=Lee's management said, &quot;There was no ad shoots or photography sessions. She is currently taking a break, going over her next project&quot;.}}&lt;/ref&gt;
မျက်မြင်တဦးက အီဂျီအာက ဂျောင်အူးဆောင်းနဲ့အတူ၊ ဂျောင်ရဲ့ အပေါ်ရုံအိပ်ကပ်ထဲ လက်ထည့်ထားတယ်၊ လမ်းမှာသွားနေရင်း တယောက်ယောက်များ သူတို့ကို ကြည့်နေလားလို့ လိုက်ရှာနေတယ်၊ သူတို့ကို ကြည့်ရတာ တွဲနေတဲ့ပုံပဲဟု ဆိုသည်။
Key East က အီက သူ့အသိတချို့နဲ့ ပါရီကိုသွားတာပါ၊ ၂ရက် ၃ရက်နေရင် ပါရီက ပြန်လာပါလိမ့်မယ်၊ အဲ့အချိန် ဘာဖြစ်နေလဲဆိုတာ ကြားရမှာပါဟု Yon hab သတင်းဌာနသို့ ပြောခဲ့သည်၊ သတင်းထွက်သည့် မနက်တွင်ဖုန်းဆက်ခဲ့ရာ သတင်းကို ကြည့်လိုက်မည့်အကြောင်း မင်းသမီးက တုံ့ပြန်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။
&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.asiaone.com/News/Latest%2BNews/Showbiz/Story/A1Story20110312-267712.html |title= Co-stars in 'ATHENA' spotted dating in Paris: report|lauthor=Lee Woo-young |date=Mar 12, 2011 |website= The Korea Herald/Asia News Network|publisher= Singapore Press Holdings Ltd . Co.|access-date=Dec 17, 2021 |quote=Lee went for a trip to Paris with a couple of people she knows and will be back from Paris in two to three days}}&lt;/ref&gt;

၂၀၁၁ မတ် ၂၀(စနေနေ့တွင်)ဂျောင်အူးဆောင်းက ဇာတ်လမ်းရိုက်နေတုန်းဒီသူငယ်ချင်းအသစ်နဲ့ အချိန်ကောင်းတွေပိုင်ဆိုင်ခဲ့ပါတယ်ဟု ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တွင်ရေးသားခဲ့သည်။ ထိုနေ့ ပရိသတ်တွေ့ဆုံပွဲတွင် ကျွန်တော်နဲ့အီက တူတာတွေအများကြီးရှိတယ်၊ ကျွန်တော်ကတော့ လူတွေ ကျွန်တော်တို့ဆက်ဆံရေးကို စောင့်ကြည့်ပေးစေချင်ပါတယ်ဟု ပြောခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://m.koreatimes.co.kr/pages/article.amp.asp?newsIdx=83536 |title=Jung admits dating E Ji-ah |author= Kwon Mee-yoo|date=Mar 21,2011 |website= The Korea Times |access-date=Dec 17, 2021 |quote=E and I have things in common and I want people to wait and see our relationship,}}&lt;/ref&gt;

၂၀၁၂ ဒီဇင်ဘာ၆ Knee Drop Guru အစီအစဉ်တွင် အူးဆောင်းက အဲ့ဒါကျွန်တော် ပါရီကို ပထမဆုံးအကြိမ် သွားတာပါ၊ အမျိုးသမီးတယောက်နဲ့ နိုင်ငံခြားကို သွားတာလည်း ပထမဆုံးပါပဲ၊&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://officiallykmusic.com/actor-jung-woo-sung-reveales-lee-ji-ah-was-the-first-woman-he-went-for-overseas-trip-with/ |title=Actor Jung Woo Sung Revealed Lee Ji Ah Was The First Woman He Went On an Overseas Trip With |author= ALONA|date=December 8, 2012 |website= Officially K Music|access-date= Dec 17, 2021|quote=It was my first time going to Paris. It was also my first trip overseas with a woman}}&lt;/ref&gt; ရိုးရိုးသားသားပြောရရင် ဒီလုပ်ငန်းမှာ ကျင်လည်နေတော့ ကိုယ်ရေးကိုယ်တာခရီးတွေအတွက် အချိန်မရှိခဲ့ဘူး၊ ပါရီကိုတောက်လျှောက်သွားခဲ့တာမှာ ဘယ်သူမှ မမြင်နိုင်တဲ့နေရာတွေကိုပဲ သွားဖို့ မဖြစ်နိုင်ပါဘူး၊ ကျွန်တော်တို့ ၂ယောက်လုံး ကျွန်တော်တို့ တွဲနေမှန်း လူတွေကို ပြောဖို့ အဆင်ပြေပါတယ်၊ ထင်ခဲ့တာထက် ပိုကြီးတဲ့ကိစ္စ ဖြစ်သွားခဲ့ရုံပါပဲဟု ဆိုသည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.allkpop.com/article/2012/12/jung-woo-sung-reveals-his-trip-to-paris-with-lee-ji-ah-was-his-first-overseas-with-a-woman|title=Jung Woo Sung reveals his trip to Paris with Lee Ji Ah was his first overseas with a woman |author= jennywill|date= December 7, 2012|website=allkpop |publisher=6Theory Media, LLC |access-date= 2021-12-16|quote=We were both okay with people saying that we were dating. It was just that it became a bigger issue than we thought it would.&quot;}}&lt;/ref&gt;
၂၀၁၂ နိုဝင်ဘာ ၂၈ တွင် အီနှင့်နီးစပ်သူတဦးက  လီကျီးအာက စတွဲတာနဲ့ ဂျောင်အူးဆောင်းကို ပြောပြခဲ့တယ်၊ သူအားလုံးသိပါတယ် Yon Hub သတင်းဌာနသို့ ပြောကြားခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://koreajoongangdaily.joins.com/news/article/article.aspx?aid=2963145 |title=Jung Woo-sung talks about E Jiah relationship |last=Sunwoo |first=Carla |5= |message-id=carlasunwoo@joongang.co.kr] |date=Nov 29, 2012 |website=Korea JoongAng Daily |access-date=December 17, 2021 |archive-date=25 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211225224917/https://koreajoongangdaily.joins.com/news/article/article.aspx?aid=2963145 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

=== သူငယ်ချင်း ===
ဂင်မ်ဂိုးအွန်းက ၂၀၁၉ မေ ၃၀ ချူးဂျားဟျွန်း မင်္ဂလာဆောင်တွင် ရိုက်သောပုံများကို တင်ခဲ့ရာ တပုံမှာ အီဂျီအာ၊ ဂိုးအွန်း၊ ဟန်ဂျီးမင်တို့ ၃ယောက်အတူ ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|first=William Schwartz|date=31 May 2019|url= https://www.hancinema.net/hancinema-s-news-kim-go-eun-lee-ji-ah-and-han-ji-min-attend-choo-ja-hyun-s-wedding-130178-amp.html|title=[HanCinema's News] Kim Go-eun, Lee Ji-ah and Han Ji-min Attend Choo Ja-hyun's Wedding |website= Han cinema|access-date=2021-12-26}}&lt;/ref&gt;

ဟန်းဂျီးမင်သည် ၂၀၂၀ အောက်တိုဘာ ၁၇ တွင် ဂျီအာက ရှင်းဆူရွန်ပုံတင်ကတည်းက အားပေးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|date= Oct18, 2020|url= https://www.newsdirectory3.com/lee-ji-ah-and-han-ji-min-also-fell-in-love-with-her-beauty-marvel-at-the-unrivaled-proportions/|title= Lee Ji-ah and Han Ji-min also fell in love with her beauty… Marvel at the unrivaled proportions|website= newsdirectory3|access-date= 2021-12-25|archive-date= 25 December 2021|archive-url= https://web.archive.org/web/20211225224917/https://www.newsdirectory3.com/lee-ji-ah-and-han-ji-min-also-fell-in-love-with-her-beauty-marvel-at-the-unrivaled-proportions/}}&lt;/ref&gt;
ချူးဂျားဟျွန်းက ဟန်းဂျီးမင်၊ ဟန်းဟျိုးဂျူတို့နှင့်အတူ မိုးမျှော်ထပ်ဇာတ်လမ်းကြည့်နေကြောင်း ၂၀၂၀ အောက်တိုဘာ၂၆၌ လူမှုကွန်ရက်တွင် တင်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.archyworldys.com/joo-ja-hyun-who-announced-the-current-situation-in-two-months-appeared-with-two-best-friends-and-became-angry-photo/|title= Joo Ja-hyun, who announced the current situation in two months, appeared with two best friends and became angry (photo)|website= archyworldys|access-date= 2021-12-17|archive-date= 25 December 2021|archive-url= https://web.archive.org/web/20211225230421/https://www.archyworldys.com/joo-ja-hyun-who-announced-the-current-situation-in-two-months-appeared-with-two-best-friends-and-became-angry-photo/}}&lt;/ref&gt;
အီဂျီအာက ၂၀၂၀ နိုဝင်ဘာ ၂၉တွင် ဟန်းဂျီးမင်၊ ဟန်းဟျိူးဂျူနှင့် ချူးဂျားဟျွန်းတို့ မိုးမျှော်ထက် ရိုက်ကွင်းသို့ ပို့ပေးခဲ့သော ကော်ဖီကားနှင့် ဗွီနိုင်း ဓာတ်ပုံများကို လူမှုကွန်ရက်တွင် တင်ကာ ကျေးဇူးတင်စကားဆိုသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|first=Kim Diaz|url=https://thenewstrace.com/lee-ji-ah-thanks-friends-han-ji-min-han-hyo-joo-and-chu-ja-hyun-for-their-support-on-the-penthouse-set/115556/amp/|title=Lee Ji Ah Thanks Friends Han Ji Min, Han Hyo Joo, And Chu Ja Hyun For Their Support On “The Penthouse” Set|website=The news trace|access-date=2021-12-17|archive-date=25 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211225224920/https://thenewstrace.com/lee-ji-ah-thanks-friends-han-ji-min-han-hyo-joo-and-chu-ja-hyun-for-their-support-on-the-penthouse-set/115556/amp/}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web|first=E.cha|date=Nov 30, 2020|url= https://www.soompi.com/article/1440870wpp/lee-ji-ah-thanks-friends-han-ji-min-han-hyo-joo-and-chu-ja-hyun-for-their-support-on-the-penthouse-set|title= Lee Ji Ah Thanks Friends Han Ji Min, Han Hyo Joo, And Chu Ja Hyun For Their Support On “The Penthouse” Set|website=soompi |access-date=2021-12-26}}&lt;/ref&gt;

ဂျီအာက ပင်လယ်သွားဓာတ်ပုံကို ဂင်မ်ဂိုးအွန်းအား tag တွဲကာ လူမှုကွန်ရက်တွင် တင်ခဲ့ဖူးသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|date= Jan 6, 2021|url= https://tekdeeps.com/its-a-picture-i-saw-a-lot-penthouse-summons-kim-go-eun-to-shim-su-ryuns-funeral-why/|title= It’s a picture I saw a lot… ‘Penthouse’ Summons Kim Go-eun to Shim Su-ryun’s funeral, why?|website= tekdeeps|access-date= 2021-12-26|archive-date= 25 December 2021|archive-url= https://web.archive.org/web/20211225224919/https://tekdeeps.com/its-a-picture-i-saw-a-lot-penthouse-summons-kim-go-eun-to-shim-su-ryuns-funeral-why/}}&lt;/ref&gt;
မိုးမျှော်ထပ် အတွဲ ၁ ရှင်းမ်ဆူရွန်အသုဘတွင် ပင်လယ်ကို နောက်ခံထားပြီး ရိုက်သောပုံပါသည်။ ဇာတ်လမ်းတွင် သုံးသောပုံမှာ ဂိုးအွန်းရိုက်ပေးခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်ဟု ပရိသတ်များက ယူဆကြသည်။ &lt;ref&gt;{{cite web |first=Sophia Lee|date= Jan 6, 2021|url= https://www.koreaboo.com/news/kim-go-eun-drama-penthouse-lee-ji-ah/|title=Actress Kim Go Eun Actually Played A Big Role In “Penthouse” Through Actress Lee Ji Ah |website= Koreaboo|access-date=2021-12-26}}&lt;/ref&gt; 
လီကျီးအာက ဂျေထီဘီစီ၏ မျှော်လင့်သောပင်လယ် အစီအစဉ်အတွက် ကမ်းလှမ်းခံရသောအခါ ဤအစီအစဉ်တွင် ဂိုးအွန်းပါဝင်လျှင် သူလည်းပါမည်ဟုပြောကာ အမြန်ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြောင်း ဝန်ထမ်းတဦးက ဆိုသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|first=Kim Da In|date=Jan 6, 2021|url=https://zapzee.net/2021/06/23/the-sea-i-desire-lee-ji-ah-says-there-will-be-a-wonderful-collaboration/amp/|title=‘The Sea I Desire’: Lee Ji Ah Says There Will Be a Wonderful Collaboration|website=Zapzee|access-date=2021-12-26|archive-date=25 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211225224918/https://zapzee.net/2021/06/23/the-sea-i-desire-lee-ji-ah-says-there-will-be-a-wonderful-collaboration/amp/}}&lt;/ref&gt;

မိုးမျှော်ထပ် အတွဲ၁ ၏ နောက်ဆုံး ၂ ပိုင်းမှာ ၂၀၂၁ ဇန်နဝါရီ ၄(တနင်္လာ)နှင့် ၅(အင်္ဂါနေ့) တို့တွင် ထွက်ရှိခဲ့သည်။
ဂင်မ်ဟီးချောက ၂၀၂၁ ဇန်နဝါရီ ၆ တွင် မိုးမျှော်ထပ်ဇာတ်လမ်းတွဲကြည့်နေသော ဗွီဒီယိုကို&lt;ref&gt;{{cite web|first=Shai Collins |date= Jan 6, 2021|url=https://www.kdramastars.com/articles/119616/20210106/lee-ji-ah-unexpectedly-told-kim-hee-chul-a-spoiler-for-the-penthouse.htm |title=Lee Ji Ah Unexpectedly Tells Kim Hee Chul a Spoiler for ‘The Penthouse’ |website=K Drama Stars |access-date=2021-12-25}}&lt;/ref&gt; လူမှုကွန်ရက်ပေါ်တွင် တင်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://mottokorea.co.kr/2021/01/06/kim-hee-cheol-said-that-lee-ji-ah-got-spoiled-for-the-next-story-of-penthouse/|title= Kim Hee-cheol said that Lee Ji-ah got spoiled for the next story of Penthouse|website= Motto Korea|access-date= 2021-12-25|archive-date= 23 January 2022|archive-url= https://web.archive.org/web/20220123145837/https://mottokorea.co.kr/2021/01/06/kim-hee-cheol-said-that-lee-ji-ah-got-spoiled-for-the-next-story-of-penthouse/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |first=Sophia Lee| date=Jan 6, 2021|url= https://www.koreaboo.com/news/penthouse-lee-ji-ah-super-junior-heechul-spoilers/|title=Super Junior’s Heechul Was Casually Texting “Penthouse” Lee Ji Ah Only To Get Unwanted Spoilers For Next Episode |website= koreaboo|access-date=2021-12-25}}&lt;/ref&gt; မကြည့်ရသေးသည့်အပိုင်းကို ကြည့်မည်ဟု အားခဲထားသော်လည်း&lt;ref&gt;{{cite web |first=David Johnson|date=Jan 6, 2021|url= https://www.ibtimes.sg/how-lee-ji-ah-took-away-super-junior-heechuls-happiness-by-giving-spoilers-penthouse-episode-54703|title= How Lee Ji Ah took away Super Junior Heechul's happiness by giving spoilers of The Penthouse episode|website= IBTimes|access-date=2021-12-25}}&lt;/ref&gt; လီကျီးအာက စကားပြောနေရင်း ဇာတ်လမ်းအကြောင်းအရာများ ပြောပြခဲ့ကြောင်း ဆိုသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|first= Kim Diaz|url= https://thenewstrace.com/kim-heechul-reacts-to-lee-ji-ah-sending-him-major-spoiler-for-the-penthouse-before-hes-caught-up/126333/amp/|title= Kim Heechul Reacts To Lee Ji Ah Sending Him Major Spoiler For “The Penthouse” Before He’s Caught Up|website= The News Trace|access-date= 2021-12-25|archive-date= 25 December 2021|archive-url= https://web.archive.org/web/20211225224922/https://thenewstrace.com/kim-heechul-reacts-to-lee-ji-ah-sending-him-major-spoiler-for-the-penthouse-before-hes-caught-up/126333/amp/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|first= Germaine-Jay|date= Jan 6, 2021|url= https://www.dailyadvent.com/news/amp/be8505e226354e21290cc33cca333f68-Kim-Heechul-Reacts-To-Lee-Ji-Ah-Sending-Him-Major-Spoiler-For-The-Penthouse-Before-Hes-Caught-Up|title= Kim Heechul Reacts To Lee Ji Ah Sending Him Major Spoiler For “The Penthouse” Before He’s Caught Up|website= Daily advent|publisher= N opera News|access-date= 2021-12-25|archive-date= 25 December 2021|archive-url= https://web.archive.org/web/20211225224921/https://www.dailyadvent.com/news/amp/be8505e226354e21290cc33cca333f68-Kim-Heechul-Reacts-To-Lee-Ji-Ah-Sending-Him-Major-Spoiler-For-The-Penthouse-Before-Hes-Caught-Up}}&lt;/ref&gt; လီကျီးအာက ထိုအပိုင်းသည် တနင်္လာနေ့ကတည်းက trending ဝင်ခဲ့သောကြောင့် သိမည်ထင်ပြီး ပြောပြမိကြောင်း ပြန်လည်ပြောကြားခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |first= D.Kim|date= jan 6, 2021| url= https://www.soompi.com/article/1447242wpp/kim-heechul-reacts-to-lee-ji-ah-sending-him-major-spoiler-for-the-penthouse-before-hes-caught-up|title=Kim Heechul Reacts To Lee Ji Ah Sending Him Major Spoiler For “The Penthouse” Before He’s Caught Up |website=soompi |access-date=2021-12-26}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|first= Germaine-Jay|date=Jan 6, 2021|url= https://www.allkpop.com/article/2021/01/super-juniors-heechul-responds-to-lee-ji-ah-after-she-spoils-the-penthouse-for-him|title= Super Junior's Heechul responds to Lee Ji Ah after she spoils 'The Penthouse' for him|website= all kpop|publisher=6Theory Media, LLC.|access-date=2021-12-25}}&lt;/ref&gt;

== အလုပ် ==

=== အေဂျင်စီ ===
၂၀၁၁ ဧပြီ ၂၁ တွင် အီဂျီအာက KeyEast မှတဆင့် ကြေညာချက်ထုတ်ပြန်ခဲ့ရာ ဖုန်းကြေညာပြီးချိန်တွင် ဥက္ကဋ္ဌ ယန်ဂွန်းနန် နှင့် တွေ့ခဲ့ရာမှ သရုပ်ဆောင်လုပ်ရန် စိတ်ဝင်စားခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ ၂၀၁၁ မေ ၄ ရက်တွင် ဥက္ကဋ္ဌ ယန်ဂွန်းနန်ရာထူးမှ ဖယ်ရှားခံရပြီး ရှင်ဖီဆွန်းနှင့် ဘယ်ဆန်ဝန်းတို့ ၂ဦးက ပူးတွဲဥက္ကဋ္ဌများ ဖြစ်လာသည်။ KeyEast ၏ ဂျပန်ကုမ္ပဏီ Digital Adventure (DA) TVနှင့် ပူးပေါင်းမှု အရှိန်မြှင့်ရန် ဖယ်ရှားရခြင်းဖြစ်ကြောင်း ကုမ္ပဏီက တရားဝင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.soompi.com/article/363200wpp/key-east-names-new-ceo-because-of-lee-ji-ah|title=Key East Names New CEO, Because of Lee Ji Ah?|last=Bark|first=J|date=2011-05-04|website=Soompi|publisher=Rakuten Viki|access-date=2021-12-16|quote=He will be replacing Yang Geun Hwan. Key East will change its structure to have two CEOs Shin Pil Sun and Bae Sung Woong.The new CEO Bae Sung Woong had overseen Key East’s Japanese company Digital Adventure (DA). Key East’s official reasoning for the replacement is that they wanted to increase the synergy between DATV and Key East.}}&lt;/ref&gt; လီကျီးအာသည် ၂၀၁၁ ဒီဇင်ဘာ ၃၁ တွင် Key East နှင့် စာချုပ်သက်တမ်းကုန်သည်။ Key East ကိုယ်စားလှယ်တဦးက ၂ဖက် ပြဿနာနှင့် အငြင်းပွားမှုမရှိကြောင်း၊ ၂ဖက်လုံးကို အကျိုးရှိစေမည့် အပြောင်းအလဲတခုလုပ်ရန်ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြောင်း ကြေညာသည်။&lt;ref&gt;{{cite news|last=Sunwoo|first=Carla|message-id=carlasunwoo@joongang.co.kr|date=January 12, 2012|title=Actress E Jiah parts ways with her agency|url=https://koreajoongangdaily.joins.com/news/article/Article.aspx?aid=2946981|agency=Korea JoongAng Daily|location=|access-date=2021-12-16|archive-date=16 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211216080929/https://koreajoongangdaily.joins.com/news/article/Article.aspx?aid=2946981|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ၂၀၁၂ အစောပိုင်းတွင် မင်းသမီးသည် အေဂျင်စီအသစ်နှင့် စာချုပ်ချုပ်နိုင်သည့် ဈေးကွက်အနေအထားရှိခဲ့သည်။ ၂၀၁၂ မေလတွင် Soribada၏ Will Entertainment နှင့် စာချုပ်ချုပ်ဆိုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=|title=Lee Ji Ah Leaves Key East Entertainment for Soribada’s Will Entertainment|author=hazelnutthursdays|date=Mar 14, 2012|website=Soompi|publisher=Rakuten Viki|access-date=2021-12-16|quote=signed with Soribada’s Will Entertainment. Her contract with Key East has expired at the end of 2011 and she had been on the market for a new agency earlier in the year.}}&lt;/ref&gt; ၂၀၁၄ ဧပြီ ၄ တွင် HB Entertainmentက လီကျီးအာနှင့် စာချုပ်ချုပ်ဆိုခဲ့ကြောင်း ကြေညာသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.allkpop.com/article/2014/04/lee-ji-ah-signs-on-with-hb-entertainment-|title=Lee Ji Ah signs on with HB Entertainment|author=alim17|date=April 5, 2014|website=allkpop|publisher=6Theory Media, LLC|access-date=2021-12-16|quote=Actress Lee Ji Ah has made her final decision and signed on with HB Entertainment as her new agency}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://news.yahoo.com/lee-ji-ah-signing-a-new-contract-with-060830142.html|title=Lee Ji Ah signing a new contract with HB Entertainment|author=Lim ju-hui|date=April 5, 2014|website=Yahoo News|publisher=Star N News|access-date=2021-12-16|quote=On April 4th, a representative of HB Entertainment said, &quot;We decided to sign a management contract with Lee Ji Ah}}&lt;/ref&gt;
 ၂၀၁၆ မတ်လမှ စတင်ကာ လီကျီးအာသည် စာချုပ်ချုပ်ရန် အေဂျင်စီအသစ်ရှာသည်။ ထို့နောက် BH Entertainment နှင့် စာချုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ လီကျီးအာကို ပိုကောင်းသည့်သရုပ်ဆောင်ဖြစ်လာစေရန် နှင့်&lt;ref&gt;{{cite news|author=Jeong Byung-ki|date=May 13, 2016|title=Actress Lee Ji-ah joins BH Entertainment|url=https://koreajoongangdaily.joins.com/news/article/Article.aspx?aid=3018685|agency=Korea JoongAng Daily|access-date=2021-12-16|archive-date=16 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211216080933/https://koreajoongangdaily.joins.com/news/article/Article.aspx?aid=3018685|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; မင်းသမီးက ဘာသာစကားအများအပြားကို ပြောနိုင်သည့်အတွက် ကိုရီးယားနိုင်ငံတွင်းနှင့်ပြင်ပကိုပါ ဖြန့်ကျက်နိုင်ရန် အကောင်းဆုံးကြိုးစားသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း အေဂျင်စီ ကိုယ်စားလှယ်က မေ၁၃တွင် ကြေညာသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://sg.style.yahoo.com/style/lee-ji-ah-joins-bh-entertainment-062618557.html|title=Lee Ji Ah Joins BH Entertainment|date=13 May 2016|website=Yahoo News|publisher=BNT News.co.uk|access-date=2021-12-16|quote=she is able to speak various languages, so we will try our best for her to spread her wings to in and out of Korea|archive-date=16 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211216080928/https://sg.style.yahoo.com/style/lee-ji-ah-joins-bh-entertainment-062618557.html}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.allkpop.com/article/2016/05/actress-lee-ji-ah-joins-lee-byung-hun-go-soo-han-hyo-joo-and-more-at-bh-entertainment|title=Actress Lee Ji Ah joins Lee Byung Hun, Go Soo, Han Hyo Joo, and more at BH Entertainment|author=Susan-Han|date=May 13, 2016|website=allkpop|publisher=6Theory Media, LLC|access-date=2021-12-16|quote=she possesses language abilities that allow her to utilize our global network to promote both in Korea and overseas.&quot;}}&lt;/ref&gt;

=== နယ်ပယ် ===

==== ရုပ်ရှင် ====
ဒဏ္ဍာရီဇာတ်ကားနှင့်ပွဲမထွက်မီက Graphic art design ဘာသာရပ်ကို အထူးပြုသူ၊ Shim Eun-ha and Go Hyun-jungတို့ ၂ဦးပေါင်းစပ်ထားသည့် အလှပိုင်ရှင်အဖြစ် ဖော်ကျူးခံရသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://m.koreatimes.co.kr/pages/article.amp.asp?newsIdx=2546|title=Newcomer Lee Ji-ah to Play Bae Yong-joon’s Love Interest|author=Cathy Rose A. Garcia|message-id=cathy@koreatimes.co.kr|date=2007-05-08|website=The Korea Times|access-date=2021-12-16|quote=Lee has been described as having the beauty and charm of top actresses Shim Eun-ha and Go Hyun-jung. The 26-year-old actress is majoring in graphic art design}}&lt;/ref&gt; လီကျီးအာက Pasadena Art Center  College of Design တွင်ကျောင်းတက်နေစဉ် အသိတယောက်မိတ်ဆက်ပေးရာမှ ဒဏ္ဍာရီ လူရွေးပွဲသို့ သွားကြောင်း၊  ထုတ်လုပ်သူKim Jong Hakနှင့်မိတ်ဆက်ပြီး နောက်ထပ် အစည်းအဝေး အခါ ၃၀နှင့်အထက်၊ ဇာတ်ညွှန်းဖတ်အပြီး အခြားအသေးစိတ်စစ်ဆေးမှုများပြီးသောအခါမှသာ သူ့ကို သရုပ်ဆောင်အဖြစ် အတည်ပြုခဲ့ကြောင်း အင်တာဗျူးတခုတွင် ပြောကြားခဲ့သည်။ အရွေးခံရပြီးမှ အသံနေအသံထား၊ သရုပ်ဆောင်၊ ဇာတ်ကောင်ဆန်းစစ်မှု၊ horseback riding၊ တိုက်ခိုက်ရေးနှင့် အခြားလိုအပ်သည်များကို သင်ကြားခဲ့ရသည်။ ဇာတ်ကားရိုက်စဉ် နုနေသော အသားအရောင်ကို ဖုန်းကွယ်ရန် မိတ်ကပ်အရောင့်ရင့်လိမ်းရသဖြင့် စားပြီးချိန်တွင် ပါးစပ်နားတဝိုက်ဖြူနေသည်၊ အခြားအမျိုးသားသရုပ်ဆောင်တဦးနှင့်စကားပြောနေချိန် မြင်းလာရာ မရှောင်နိုင်သဖြင့် ဘယ်ခြေသလုံး မြင်းကန်ခံခဲ့ရသည်ဟု ဆိုသည်။ &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.hancinema.net/lee-ji-ah--the-legend-is-a-turning-point-in-my-life-11740.html|title=Lee Ji-ah, &quot;'The Legend' is a turning point in my life&quot;|last=|first=|date=Dec 11, 2007|website=Han Cinema|publisher=|access-date=2021-12-16|quote=I was speaking to another actor and should have avoided the horse when it came towards me, but I couldn't. My left shin that was hit was swollen. I could have been hurt greatly&quot;.}}&lt;/ref&gt;

==== သီချင်း ====
၂၀၀၉ ဩဂုတ် ၁၄ ရက်နေ့တွင် cupcake and alien သီချင်းထွက်ရှိလာသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.allkpop.com/article/2009/08/lee-ji-ahs-cupcake-and-alien-released|title=Lee Ji Ah's &quot;Cupcake and Alien&quot; Released!|last=|first=|date=Aug 14, 2009|website=allkpop|publisher=6Theory Media, LLC.|access-date=2021-12-16|quote=}}&lt;/ref&gt;

==== ဇာတ်ညွှန်း ====
၂၀၁၃ ဇန်နဝါရီ ၂၁ မနက်ပိုင်းတွင် မင်းသမီး၏ အေဂျင်စီ(ထိုစဉ်က HB Entertainment)က OSEN နှင့်ဖုန်းပြောရာ၌ အီဂျီအာသည် ဟောလိဝုဒ်တွင် ပွဲထွက်ရန် စုံစမ်းနေကြောင်း ပြောခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.soompi.com/article/468363wpp/actress-lee-ji-ah-is-currently-auditioning-in-hollywood-for-u-s-debut|title=Actress Lee Ji Ah Is Currently Auditioning in Hollywood for U.S. Debut|author=yw740030|date=Jan 23, 2013|website=soompi|publisher=Rakuten Viki|access-date=2021-12-16|quote=}}&lt;/ref&gt; မင်းသမီးက Maybach ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးနှင့် ဇာတ်ညွှန်း ၃ခုအတွက် စာချုပ်ချုပ်ထားကြောင်း၊ Conscious Perception ဟု ယာယီအမည်ပေးထားသည့် သိပ္ပံစိတ်ကူးယဉ် ရုပ်ရှင်အတွက် ဇာတ်ညွှန်းရေးသားနေကြောင်း၊ &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.kdramastars.com/articles/28462/20140711/lee-ji-ahs-new-career-as-a-hollywood-screenwriter.htm|title=Lee Ji Ah's New Career As A Hollywood Screenwriter|last=Jones|first=Julie|date=Jul 11, 2014|website=KDRAMA STARS|access-date=2021-12-16|quote=Lee Ji Ah signed a three-film contract with Maybach Productions|archive-date=16 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211216080928/https://www.kdramastars.com/amp/articles/28462/20140711/lee-ji-ahs-new-career-as-a-hollywood-screenwriter.htm}}&lt;/ref&gt;ထိုရုပ်ရှင်မှာ အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၉.၈သန်း /ကိုရီးယား ဝမ်ဆယ်ဘီလျံ အသုံးစရိတ်ဖြင့် နောက်နှစ်လယ် (ထိုစဉ်အချိန်နှင့်တွက်လျှင်၂၀၁၅) တွင် စရိုက်မည်ဖြစ်ပြီး Maybach၏တွဲဖက် Perspective Pictures ကုမ္ပဏီက ထုတ်လုပ်သွားမည် ဖြစ်ကြောင်း၊&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://m-en.yna.co.kr/view/MYH20140715010700345|title=Actress Lee Ji-ah Debuts as Screenwriter in U.S. and More|date=15:21 July 15, 2014|website=Today’s entertainment news|publisher=Yonhap News, South Korea's news hub,|access-date=2021-12-16|quote=The film will be produced by Perspective Pictures, an indie film production company affiliated with Maybach}}&lt;/ref&gt; စာချုပ်ကို ယမန်နှစ်က ချုပ်ဆိုခဲ့ကြောင်း အေဂျင်စီ HB Entertainment က ၂၀၁၄ ဂျူလိုင် ၁၁ တွင် သတင်းထောက်များကို ပြောကြားခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.allkpop.com/article/2014/07/actress-lee-ji-ah-prepares-to-debut-in-hollywood-as-a-screenwriter|title=Actress Lee Ji Ah prepares to debut in Hollywood as a screenwriter|author=alim17|date=July 11, 2014|website=allkpop|publisher=6Theory Media, LLC.|access-date=2021-12-16|quote=On July 11, her agency, HB Entertainment, revealed their statement:�&quot;Last year, Lee Ji Ah signed a contract to write scenarios for three productions with Hollywood production company, Maybach Film Productions}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://m.asiatoday.co.kr/en/view.php?key=20140712001144147|title=Lee Ji-ah to debut as a screenwriter in U.S.|date=July 12, 2014|website=ASIATODAY|access-date=2021-12-16|quote=On July 11, her agency HB Entertainment stated, &quot;Lee Ji-ah signed a contract with Film Productions. The crank-in for the film will take place next year.&quot;}}&lt;/ref&gt;၂၀၁၄ အောက်တိုဘာ ၂၂ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် Maybach ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးမှ ဂင်မ်ဆဲရွန်းက ဈေးဝယ်ထွက်နေသော လီကျီးအာပုံကို SNS လူမှုကွန်ရက်ပေါ်တွင် တင်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://m.kpopherald.com/view.php?ud=201410221249091358326_2|title=Screenwriter-actor E Ji-ah on shopping spree|author=Chung Joo-won|message-id=joowonc@heraldcorp.com|date=Oct 22, 2014|website=KPOP HERALD|publisher=Herald Corporation|access-date=2021-12-16|quote=The photo was taken and released by Kim Sae-rom, the actress’s colleague of Maybach Film Productions}}&lt;/ref&gt;

== သရုပ်ဆောင် ==

=== ဇာတ်လမ်းတွဲ ===
{| class=&quot;wikitable plainrowheaders sortable&quot;
! scope=&quot;col&quot; |နှစ်
! scope=&quot;col&quot; |ဇာတ်လမ်းတွဲကိုရီးယားအမည်
! scope=&quot;col&quot; |အင်္ဂလိပ်အမည်
! scope=&quot;col&quot; |မြန်မာအမည်
! scope=&quot;col&quot; |အခန်းကဏ္ဍ
! scope=&quot;col&quot; |ဒါရိုက်တာ
! scope=&quot;col&quot; |ရုပ်သံလိုင်း
! scope=&quot;col&quot; class=&quot;unsortable&quot; |{{abbr|Ref.|Reference(s)}}
|-
! scope=&quot;row&quot; |၂၀၀၇
|태왕사신기
|The Story of the First King's Four Gods/The Legend
|ပထမမင်းရဲ့ နတ်ဘုရား ၄ပါး
ဒဏ္ဍာရီ
ထယ်ဝမ်စာရှင်ဂီ
|ဆဲအို့
ဆူဂျီနီ
|ဂင်မ်ဂျုံဟ
ယွန်ဆန်းဟို
|အမ်ဘီစီ
|&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://mydramalist.com/489-the-legend|title= The Legend (2007)|date =Jan 4, 2013|website=My Drama List |access-date= 2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://asianwiki.com/The_Story_of_the_First_King%27s_Four_Gods |title= The Story of the First King's Four Gods |website=Asain Wiki |access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.themoviedb.org/tv/14801-the-legend |title=The Legend (2007)|website= TMDB |access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://dramacool.news/asian-wiki/he-legend-2007.html |title=The Legend (2007) |website=Dramacoolnews.com |access-date=2021-12-17 |archive-date=17 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211217093305/https://dramacool.news/asian-wiki/he-legend-2007.html }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://newasiantv.info/drama/the-legend.6046.html|title=The Legend (2007)|website=New Asian TV|access-date=2021-12-17|archive-date=17 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211217094804/https://newasiantv.info/drama/the-legend.6046.html}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |၂၀၀၈
|베토벤 바이러스
|Beethoven Virus
|ဘီးဿိုဖှင်န် ဗိုင်းရက်စ်
|ဒူရူမီ
|အီဂျယ်ဂယူ
|အမ်ဘီစီ
|&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://asianwiki.com/Beethoven_Virus|title=Beethoven Virus  |website=Asian Wiki |access-date= 2021-12-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://mydramalist.com/135-beethoven-virus |title= Beethoven Virus (2008)|date=Jul 7, 2013 |website=My Drama List |access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.themoviedb.org/tv/8012-beethoven-virus |title=Beethoven Virus (2008) |website=The Movie Database |access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.betaseries.com/en/show/beethoven-virus |title= Beethoven Virus|website= Beta Series|access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://www.radiotimes.com/programme/b-ksuhx3/beethoven-virus/|title=Beethoven Virus |website=Radio Times|publisher=Immediate Media Company Ltd. |access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://thetvdb.com/series/beethoven-virus |title=Beethoven Virus |website=TVDB |access-date= 2021-12-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.koreandrama.org/beethoven-virus/ |title=Beethoven Virus |date=Sep 10, 2008  |website=Korea Drama.org |access-date=2021-12-17 |archive-date=17 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211217093307/http://www.koreandrama.org/beethoven-virus/ }}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |၂၀၀၉
|스타일
|Style
|ဟန်ပုံစံ
|အီစောဂျောင်း
|အိုဂျုန်းလော့
|အက်စ်ဘီအက်စ်
|&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://asianwiki.com/Style_-_Korean_Drama|title=Style - Korean Drama |website=Asian Wiki |access-date= 2021-12-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://mydramalist.com/397-style |title= Style (2009)|date=Apr 15, 2021 |website=My Drama List |access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.themoviedb.org/tv/31371-style |title=Style (2009) |website=The Movie Database |access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://kissasians.org/detail/style/ |title=Style |website=Kiss asians |access-date=2021-12-17 |archive-date=17 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211217093310/https://kissasians.org/detail/style/ }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www2.dramacool.sk/drama-detail/style/ |title=Style |website=dramacool.sk |access-date=2021-12-17 }}{{Dead link|date=December 2021 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|author=cjoey| |url=https://forums.soompi.com/topic/195390-drama-2009-style-%EC%8A%A4%ED%83%80%EC%9D%BC/ |title=Style |website=Soompi |access-date= 2021-12-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://m.filmaffinity.com/us/movie.php?id=350872|title=Style (TV Series) (2009)|website=Film affinity|access-date=2021-12-17|archive-date=17 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211217093310/https://m.filmaffinity.com/us/movie.php?id=350872|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |၂၀၁၂
|아테나: 전쟁의 여신
|Athena: Goddess of War
|စစ်နတ်ဘုရားမ အားသိနာ
|ဟန်းဂျဲဟီး
|ဂင်မ်ယောင်းဂျွန်း
ဂင်မ်ထဲဟွန်း
ဟွှမ်းဂျွန်းဟွန်း
|အက်စ်ဘီအက်စ်
|&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://asianwiki.com/Athena:_Goddess_of_War |title=Athena: Goddess of War|website=Asian Wiki |access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://mydramalist.com/172-athena-goddess-of-war|title=Athena: Goddess of War|website=My Drama List |access-date= 2021-12-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.koreandrama.org/athena-goddess-of-war/ |title=Athena: Goddess of War |website=Korean Drama.org |access-date=2021-12-17 |archive-date=17 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211217103001/http://www.koreandrama.org/athena-goddess-of-war/ }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://tvtropes.org/pmwiki/pmwiki.php/Series/AthenaGoddessOfWar|title=Series / Athena: Goddess of War|website=TV Tropes |access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www2.dramacool.sk/drama-detail/athena-goddess-of-war|title= Athena Goddess of War|website= dramacool.sk|access-date= 2021-12-17|archive-date= 17 December 2021|archive-url= https://web.archive.org/web/20211217102958/https://www2.dramacool.sk/drama-detail/athena-goddess-of-war}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |၂၀၁၁
|나도 꽃 
|Me Too, Flower!
|ကျွန်မလည်းပဲ ပန်းတပွင့်
|ချားဘုန်းစောန်း
|ဂိုဒုန်းစောန်း
|အမ်ဘီစီ
|&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://asianwiki.com/Me_Too,_Flower!|title=Me Too, Flower!|website= Asian Wiki|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://mydramalist.com/3027-me-too-flower |title=Me too, Flower! (2011)|website= My Drama List|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://dramacool.news/asian-wiki/me-too-flower.html|title= Me Too, Flower!|website= Dramacoolnews.com|access-date= 2021-12-17|archive-date= 17 December 2021|archive-url= https://web.archive.org/web/20211217102958/https://dramacool.news/asian-wiki/me-too-flower.html}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.viki.com/tv/5753c-flower-i-am |title=Flower, I Am! |website=Rakuten Viki |access-date=2021-12-17 |archive-date=17 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211217102957/https://www.viki.com/tv/5753c-flower-i-am }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www2.dramacool.sk/drama-detail/me-too-flower|title=Me Too Flower!|website=Drama Cool|access-date=2021-12-17|archive-date=17 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211217102957/https://www2.dramacool.sk/drama-detail/me-too-flower}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |၂၀၁၃
|세번 결혼하는 여자
|Thrice Married Woman
|အိမ်ထောင်သုံးကြိမ်ကျ အမျိုးသမီး
|အိုအွန်းဆူး
|ဆွန်းဂျောင်းဟျွန်း
|အက်စ်ဘီအက်စ်
|&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://www.viki.com/tv/20872c-the-woman-who-married-three-times?locale=en|title=The Woman Who Married Three Times|website=Rakuten Viki |access-date= 2021-12-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://mydramalist.com/7809-the-woman-who-married-three-times |title= The Woman Who Married Three Times (2013)|date=
Jun 3, 2014 |website=My Drama List |access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://kissasians.org/detail/the-woman-who-married-three-times/ |title=The Woman who marriedthree times |website=Kiss Adian |access-date=2021-12-17 |archive-date=17 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211217093306/https://kissasians.org/detail/the-woman-who-married-three-times/ }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.betaseries.com/en/show/the-woman-who-married-three-times |title= The Woman Who Married Three Times|website= Beta Series|access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://dramacool.news/asian-wiki/the-woman-who-married-three-times.html|title=The Woman Who Married Three Times|website=dramacoolnews.com|access-date=2021-12-17|archive-date=17 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211217093310/https://dramacool.news/asian-wiki/the-woman-who-married-three-times.html}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.netflixtvseries.com/tv/64176/the-woman-who-married-three-times |title=The Woman Who Married Three Times (2013) |website=Netflix TV Series |access-date=2021-12-17 |archive-date=17 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211217093305/https://www.netflixtvseries.com/tv/64176/the-woman-who-married-three-times }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.koreandrama.org/the-woman-who-married-three-times/ |title=The Woman Who Married Three Times |date=Sep 10, 2008  |website=Korea Drama.org |access-date=2021-12-17 |archive-date=17 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211217093305/http://www.koreandrama.org/the-woman-who-married-three-times/ }}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;row&quot; |၂၀၁၈
|나의 아저씨
|''My Mister''
|ကျွန်မရဲ့ ဦးလေးကြီး
|ဂန်ယွန်းဟီး
|ဂင်မ်ဝန်းဆော့
ဂင်မ်စန်းအူ
|tvN
|&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://asianwiki.com/My_Mister |title= My Mister|website= Asian Wiki|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://mydramalist.com/25172-my-ajusshi|title=My Mister (2018) |website=My Drama List|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://www.netflix.com/mm/title/81267691?preventIntent=true|title= My Mister|website= Netflix|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.koreandrama.org/my-mister/ |title=My Mister |website=Korean Drama |access-date=2021-12-17 |archive-date=17 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211217110038/http://www.koreandrama.org/my-mister/ }}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://www.viki.com/tv/35740c-my-mister|title= My Mister|website=Rakuten Viki|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://drama.fandom.com/wiki/My_Mister|title= My Mister|website= Drama Fandom|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://korean-drama-list.com/my-mister-2018/|title= My Mister(2018)|website= Korean Drama List|access-date= 2021-12-17|archive-date= 17 December 2021|archive-url= https://web.archive.org/web/20211217110039/https://korean-drama-list.com/my-mister-2018/}}&lt;/ref&gt;
|-
|오늘의 탐정
|The Ghost Detective
|ဒီနေ့ရဲ့ အမှုလိုက်
|စောန်းနူးဟဲ
|အီဂျဲဟွန်း
|ခေဘီအက်စ် ၂
|&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://asianwiki.com/The_Ghost_Detective |title= The Ghost Detective|website=The Ghost Detective|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://mydramalist.com/28622-today-s-private-investigator|title= The Ghost Detective(2018)|website= My Drama List|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.viki.com/tv/36181c-the-ghost-detective|title= The Ghost Detective|website= Rakuten Viki|access-date= 2021-12-17|archive-date= 17 December 2021|archive-url= https://web.archive.org/web/20211217110042/https://www.viki.com/tv/36181c-the-ghost-detective}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.koreandrama.org/the-ghost-detective/ |title=The Ghost Detective |website=Korean Drama |access-date=2021-12-17 |archive-date=17 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211217110037/http://www.koreandrama.org/the-ghost-detective/ }}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |၂၀၂၀-၂၀၂၁
|펜트하우스
|The Penthouse: War in Life
|မိုးမျှော်ထပ်
|ရှင်းမ်ဆူရွန် / နာအယ်ဂယို
|ဂျူဒုန်းမင်း
|အက်စ်ဘီအက်စ်
|&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://mydramalist.com/53535-penthouse |title=The Penthouse: War in Life|website= My Drama List|access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://www.viki.com/tv/37381c-the-penthouse|title=The Penthouse|website= Rakuten Viki|access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://drama.fandom.com/wiki/The_Penthouse:_War_in_Life|title=The Penthouse: War in Life|website= Drama Fandom|access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://tvtropes.org/pmwiki/pmwiki.php/Series/ThePenthouseWarInLife|title=
Series / The Penthouse: War in Life|website= TV Tropes|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
|-
|}

=== ရုပ်သံလိုင်း ရုပ်ရှင် ===
{| class=&quot;wikitable plainrowheaders sortable&quot;
! scope=&quot;col&quot; |နှစ်
! scope=&quot;col&quot; |ဇာတ်လမ်းတွဲကိုရီးယားအမည်
! scope=&quot;col&quot; |အင်္ဂလိပ်အမည်
! scope=&quot;col&quot; |မြန်မာအမည်
! scope=&quot;col&quot; |အခန်းကဏ္ဍ
! scope=&quot;col&quot; |ဒါရိုက်တာ
! scope=&quot;col&quot; |ရုပ်သံလိုင်း
! scope=&quot;col&quot; class=&quot;unsortable&quot; |{{abbr|Ref.|Reference(s)}}
|-
|၂၀၁၅
|설련화
|Lucid dream
|နှင်းပန်း
|ဟန်းယွန်းဟီး
|ဆုန်းဟျွန်းနု
|အက်စ်ဘီအက်စ်
|&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://asianwiki.com/Lucid_Dream_(Drama_Special)|title=Lucid Dream (Drama Special)|website= Asian Wiki|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://mydramalist.com/14798-snow-lotus |title=Snow Lotus (2015)|website= My Drama List|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web|url= http://www.koreandrama.org/snow-lotus/|title= Snow Lotus|website= Korean Drama|access-date= 2021-12-17|archive-date= 17 December 2021|archive-url= https://web.archive.org/web/20211217103000/http://www.koreandrama.org/snow-lotus/}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.themoviedb.org/tv/66410-snow-lotus |title=Snow Lotus (2015)|website=The Novie DB|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://drama.fandom.com/es/wiki/Snow_Lotus|title=Snow Lotus|website=Drama Fandom |access-date= 2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.netflixtvseries.com/tv/66410/snow-lotus|title=Snow Lotus (2015)|website=Netflix TV Series|access-date=2021-12-17|archive-date=17 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211217102957/https://www.netflixtvseries.com/tv/66410/snow-lotus}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://dramacool.news/asian-wiki/snow-lotus.html|title=Snow Lotus (2015)|website=Drama Cool|access-date=2021-12-17|archive-date=17 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211217102957/https://dramacool.news/asian-wiki/snow-lotus.html}}&lt;/ref&gt;
|-
|}

=== ရုပ်ရှင် ===
{| class=&quot;wikitable plainrowheaders sortable&quot;
! scope=&quot;col&quot; |နှစ်
! scope=&quot;col&quot; |ဇာတ်လမ်းတွဲကိုရီးယားမည်
! scope=&quot;col&quot; |အင်္ဂလိပ်အမည်
! scope=&quot;col&quot; |မြန်မာအမည်
! scope=&quot;col&quot; |အခန်းကဏ္ဍ
! scope=&quot;col&quot; |ဒါရိုက်တာ
! scope=&quot;col&quot; |ထုတ်လုပ်ရေး
! scope=&quot;col&quot; class=&quot;unsortable&quot; |{{abbr|Ref.|Reference(s)}}
|-
! scope=&quot;row&quot; |၂၀၀၉
|내눈에 콩깍지
|''The Relation of Face, Mind and Love''
|ကိုယ့်မျက်လုံးမှာ လှလျက်ပါ
|ဝမ်ဆိုးကျွန်း
|အီဂျန်းဆူး
|CJ Entertainment
|&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://mydramalist.com/1082-the-relation-of-face-mind-and-love |title= The Relation of Face, Mind and Love (2009)|website=My drama list|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://www.hancinema.net/korean_movie_The_Relation_of_Face_v__Mind_and_Love.php|title= The Relation of Face, Mind and Love|website=Han cinema|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= http://chinesemov.com/2009/The-Relation-of-Face-Mind-and-Love.html|title= The Relation of Face, Mind and Love (2009)|website= ChineseMov|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.tvguide.com/movies/the-relation-of-face-mind-and-love/2000156052/|title= The Relation of Face, Mind and Love|website=TV guide|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |date=Mar 30, 2021 |url=http://m.koreaherald.com/view.php?ud=20091031000008 |title=[BOXOFFICE] The Relation of Face, Mind and Love (Korea) |website=Korea Herald |access-date=2021-12-17 |archive-date=25 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211225222316/http://m.koreaherald.com/view.php?ud=20091031000008 }}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |၂၀၁၆
|아테나: 더 무비
|''Athena: The Movie''
|အားသိနာရုပ်ရှင်
|ဟန်းဂျဲဟီး
|ဂင်မ်ယောင်းဂျွန်း
ဂင်မ်ထဲဟွန်း 
ဟွှမ်းဂျောင်းဟျွန်း
|Taewon Entertainment
|&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://mydramalist.com/58517-athena-goddess-of-war|title=Athena:Goddess of war(2011)|website= My drama List|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://www.koreanfilm.or.kr/eng/films/index/filmsView.jsp?movieCd=20119434|title= Athena : The Movie (2011)|website= Korean film|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |၂၀၁၆
|무수단
|''Musudan''
|မူဆူဒန်
|ရှင်းယူးဟွှာ
|ခူးမို
|Opus Pictures
|&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://asianwiki.com/Musudan|title= Musudan|website= asian wiki|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://mydramalist.com/15010-musudan|title= Musudan(2015)|website=My drama list|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://tubitv.com/movies/416207/musudan|title= Musudan|website= tubi|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |၂၀၂၀
|헤엄치는 새
|''Swimming Bird''
|ကူးခတ်နေသော ငှက်
|အွန်ချယ်
|ဂွမ်ဆွန်းဂျွန်း
|
|&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://mydramalist.com/713963-swimming-bird|title=Swimming bird|website=My drama List |access-date=2021-12-26}}&lt;/ref&gt;
|-
|}

== သီချင်း ==

=== Singles ===
{| class=&quot;wikitable plainrowheaders&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! scope=&quot;col&quot; | သီချင်းခေါင်းစဉ်
! scope=&quot;col&quot; | နှစ်
! scope=&quot;col&quot; | အခွေ
|-
! scope=&quot;col&quot; colspan=&quot;3&quot; |အဓိကအဆိုတော်အဖြစ် 
|-
! scope=&quot;row&quot; | &quot;Love Virus&quot;
| ၂၀၀၈
| rowspan=&quot;3&quot; {{N/A|Non-album single}}
|-
! scope=&quot;row&quot; | &quot;Cupcake and Alien&quot;
| ၂၀၀၉
|-
! scope=&quot;row&quot; | &quot;Vampire Romance&quot;
| ၂၀၁၀
|-
! scope=&quot;col&quot; colspan=&quot;3&quot; | တွဲဖက်အဆိုတော်အဖြစ်
|-
! scope=&quot;row&quot; | &quot;So Much&quot;&lt;br&gt;{{small|(Super Sta featuring Baby Boy's Soul and Lee Ji-ah)}}
| ၂၀၀၈
| {{N/A|Non-album single}}
|-
|}

== ဆုနှင့် စကာတင်စာရင်း ==
{| class=&quot;wikitable plainrowheaders sortable&quot;
|+Name of the award ceremony, year presented, category, nominee of the award, and the result of the nomination
! scope=&quot;col&quot; |ဆုပေးပွဲ
! scope=&quot;col&quot; |နှစ်
! scope=&quot;col&quot; |ဆုအမျိုးအစား
! scope=&quot;col&quot; |အဆိုပြုခံရသော ဖန်တီးမှု
! scope=&quot;col&quot; |ရလဒ်
! scope=&quot;col&quot; class=&quot;unsortable&quot; |{{abbr|Ref.|Reference(s)}}
|-
! scope=&quot;row&quot; |APAN ကြယ်ပွင့်ဆုများ
| style=&quot;text-align:center&quot; |တတိယမြောက်APAN ကြယ်ပွင့်ဆု ၂၀၁၄
|ဇာတ်လမ်းတွဲမှ အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင်၊ ထိပ်တန်းထူးချွန်ဆု
|''အိမ်ထောင်သုံးကြိမ်ကျ အမျိုးသမီး''
|{{စကာတင်}}
| style=&quot;text-align:center&quot; |
|-
! scope=&quot;row&quot; |ဘဲ့ဆန်းအနုပညာဆုများ
| style=&quot;text-align:center&quot; |တေစတ္တာလီသမြောက် ဘဲ့ဆန်းအနုပညာဆုများ ၂၀၀၈
|[[ဘဲ့ဆန်းအနုပညာဆုများ အကောင်းဆုံး မျက်နှာသစ်အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင်ဆု(ရုပ်သံ)]]
|''ဒဏ္ဍာရီ(ရုပ်သံဇာတ်လမ်းတွဲ)''
|{{ဆုရ}}
| style=&quot;text-align:center&quot; |
|-
! scope=&quot;row&quot; |ကိုရီးယားဇာတ်လမ်းဆုများ
| style=&quot;text-align:center&quot; |သတ္တမမြောက် ကိုရီးယားဇာတ်လမ်းဆုများ
|ထိပ်တန်းထူးချွန်ဆု အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင်
|''အိမ်ထောင်သုံးကြိမ်ကျ အမျိုးသမီး''
|{{စကာတင်}}
| style=&quot;text-align:center&quot; |
|-
! scope=&quot;row&quot; |ကိုရီးယား ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဖျော်ဖြေရေး ဆုများ
| style=&quot;text-align:center&quot; |၂၀၂၁
|ဆုကြီး(ဇာတ်လမ်း အမျိုးအစား)
|မိုးမျှော်ထပ်
|{{ဆုရ}}
| style=&quot;text-align:center&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite news|title=이지아, 대한민국 문화연예대상 대상..우아함 넘치는 미모|url=https://entertain.naver.com/now/read?oid=112&amp;aid=0003510169|work=Herald POP|date=December 15, 2021|language=ko}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;4&quot; scope=&quot;row&quot; |အမ်ဘီစီဇာတ်လမ်းဆုများ
| rowspan=&quot;3&quot; style=&quot;text-align:center&quot; |၂၀၀၇ အမ်ဘီစီဇာတ်လမ်းဆုများ
|အကောင်းဆုံးသရုပ်ဆောင်သစ်ဆု
| rowspan=&quot;2&quot; |''ဒဏ္ဍာရီ(ရုပ်သံဇာတ်လမ်းတွဲ)''
|{{ဆုရ}}
| style=&quot;text-align:center&quot; |
|-
|လူကြိုက်များ အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင်ဆု
|{{ဆုရ}}
| style=&quot;text-align:center&quot; |
|-
|အကောင်းဆုံးအတွဲဆု
|''ဒဏ္ဍာရီ(ရုပ်သံဇာတ်လမ်းတွဲ)''တွင် လီကျီးအနှင့်{{small|(ဘယ်ယောင်ဂျွန်း)}}
|{{ဆုရ}}
| style=&quot;text-align:center&quot; |
|-
| style=&quot;text-align:center&quot; |၂၀၀၈ အမ်ဘီစီဇာတ်လမ်းဆုများ
|အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင်ထူးချွန်ဆု
|''ဘီးဿိုဖှင်န် ဗိုင်းရက်စ်''
|{{စကာတင်}}
| style=&quot;text-align:center&quot; |
|-
! rowspan=&quot;4&quot; scope=&quot;row&quot; |အက်စ်ဘီအက်စ် ဇာတ်လမ်းဆုများ
| style=&quot;text-align:center&quot; |၂၀၀၉ အက်စ်ဘီစက်စ် ဇာတ်လမ်းဆုများ
|အထူးဇာတ်လမ်းတခုအတွက် အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင်ထူးချွန်ဆု
|ဟန်ပုံစံ
|{{စကာတင်}}
| style=&quot;text-align:center&quot; |
|-
| style=&quot;text-align:center&quot; |၂၀၁၁ အက်စ်ဘီအက်စ်ဇာတ်လမ်းဆုများ
|အထူးစီစဉ်သောဇာတ်လမ်းတခုအတွက် အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင်ထူးချွန်ဆု
| ''စစ်နတ်ဘုရားမ အားသိနာ'' 
|{{စကာတင်}}
| style=&quot;text-align:center&quot; |
|-
| style=&quot;text-align:center&quot; |၂၀၁၄ အက်စ်ဘီအက်စ်ဇာတ်လမ်းဆုများ
|ဇာတ်လမ်းတွဲတခုအတွက် ထိပ်တန်းအမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင် ထူးချွန်ဆု
|''အိမ်ထောင်သုံးကြိမ်ကျ အမျိုးသမီး''
|{{စကာတင်}}
| style=&quot;text-align:center&quot; |
|-
| style=&quot;text-align:center&quot; |၂၀၂၀ အက်စ်ဘီအက်စ်ဇာတ်လမ်းဆုများ
|အလယ်အလတ်ဇာတ်လမ်းမှ အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင်၊ ထိပ်တန်းထူးချွန်ဆု
| rowspan=&quot;2&quot; |မိုးမျှော်ထပ်
|{{ဆုရ}}
| style=&quot;text-align:center&quot; |&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://asianwiki.com/2020_SBS_Drama_Awards |title=2020 SBS Drama Awards |website= asian wiki |access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://www.soompi.com/article/1446321wpp/winners-of-2020-sbs-drama-awards|title= Winners of 2020 SBS drama awards |first= J. K (ILMARE42)|date=Dec 31, 2020 |website= soompi|access-date= 2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://mydramalist.com/article/winners-of-2020-sbs-drama-awards-011016059|title= Winners of 2020 SBS Drama Awards|first=Dojemi10 |date=January 3, 2021 |website=My Drama List|access-date= 2021-12-17}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.viki.com/tv/37617c-2020-sbs-drama-awards |title=2020 SBS Drama Awards |website=Rakuten Viki |access-date=2021-12-17 |archive-date=17 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211217111931/https://www.viki.com/tv/37617c-2020-sbs-drama-awards }}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/sbs-drama-awards-2020-winners-lee-min-ho-bags-top-excellence-kim-go-eun-applauds-see-complete-list-here-588967?amp|title=SBS Drama Awards 2020 Winners: Lee Min Ho bags Top Excellence &amp; Kim Go Eun applauds; See complete list here|first=Pinkvilla Desk|date=January 2, 2021|website=Pink Villa|access-date=2021-12-17|archive-date=17 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211217113433/https://www.pinkvilla.com/entertainment/sbs-drama-awards-2020-winners-lee-min-ho-bags-top-excellence-kim-go-eun-applauds-see-complete-list-here-588967?amp}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url= https://www.allkpop.com/article/2020/12/the-list-of-winners-at-the-2020-sbs-drama-awards|title= The List of winners at 2020 drama awards|last=AKP staff |date= December 31, 2020|website=allkpop|access-date=2021-12-17 }}&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.dramabeans.com/2021/01/2020-sbs-drama-awards/ |title=2020 SBS Drama Awards|first=stroopwafel |date=January 1, 2021 |website= DramaBeans|access-date=2021-12-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Kim|first=Jong-eun|title='남궁민 대상→'펜트하우스' 9관왕, SBS 빛낸 두 작품 [종합]|url=http://tvdaily.asiae.co.kr/read.php3?aid=16094315391573902002|work=TV Daily|date=January 1, 2021|language=ko|accessdate=16 December 2021|archivedate=1 January 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210101162410/http://tvdaily.asiae.co.kr/read.php3?aid=16094315391573902002}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |ဆိုးလ်နိုင်ငံတကာဇာတ်လမ်းဆုများ
| style=&quot;text-align:center&quot; |၂၀၂၁
|ကိုရီးယား အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင်ထူးချွန်ဆု
|{{စကာတင်}}
| style=&quot;text-align:center&quot; |&lt;ref&gt;{{cite web|title='서울드라마어워즈 2021', 한류드라마상 온라인 투표 진행|trans-title=Seoul Drama Awards 2021', online voting for Hallyu Drama Awards|url=https://entertain.naver.com/now/read?oid=629&amp;aid=0000101538|via=Naver|publisher=The Fact|language=ko|author=Lee Han-lim|date=August 20, 2021|access-date=August 20, 2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=(Actress) Outstanding Korean Drama Global Vote|url=https://vote.pikkle.me/pikkle/common/vote/89?lang=EN|website=Pikkle|access-date=August 20, 2021|archive-date=20 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210820112402/https://vote.pikkle.me/pikkle/common/vote/89?lang=EN}}&lt;/ref&gt;
|-
|}

== ပြင်ပအင်တာနက်စာမျက်နှာများ ==
[https://bhent.co.kr/artist/e-jiah%7C အေဂျင်စီဝက်ဘ်ဆိုဒ်ရှိ လီကျီးအာအကြောင်း]{{Dead link|date=January 2022 }} 

[http://cafe.daum.net/lovedaum022 Daum Cafe] 

[http://cafe.naver.com/tnsly%7C Naver Cafe]{{Dead link|date=December 2021 }}

== စာကိုးစာရင်း ==
{{reflist}}</text>
      <sha1>2uqvfefs2vt6bberqqsosimwjcyofi6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>တမ်းပလိတ်:Campaignbox Myanmar Civil War (2021-present)</title>
    <ns>10</ns>
    <id>245356</id>
    <revision>
      <id>1043120</id>
      <parentid>1042314</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T04:43:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zawzawaungthwin</username>
        <id>100038</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[တောင်သာရွာတိုက်ပွဲ (ချောက်မြို့နယ်)|တောင်သာရွာ]]</comment>
      <origin>1043120</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17098" sha1="04ndmvtv2y3j4tghwhm040qoo9zwx5e" xml:space="preserve">{{Campaignbox
|name = Campaignbox Myanmar Civil War (2021-present)
|title = [[ပြည်သူ့ခုခံတော်လှန်စစ်|မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ်]] &lt;Br&gt;(၂၀၂၁ - လက်ရှိ)
|listclass = hlist
| state = autocollapse
|battles  = 
* [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် အချိန်မှတ်တမ်း (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|ဖြစ်ရပ်အချိန်မှတ်တမ်းများ]]
* [[မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ) အတွင်း ထိတွေ့ဖြစ်စဉ်များ|ထိတွေ့ဖြစ်စဉ်များ စာရင်း]]
* [[မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ) အတွင်း မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ|မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ]]
* [[မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)မှ စစ်ရာဇဝတ်မှုများ|စစ်ရာဇဝတ်မှုများ]]
* [[စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ကြေညာချက်များ|စစ်အုပ်ချုပ်ရေး]]
* [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်းဥပဒေ|ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်းဥပဒေပြဋ္ဌာန်းခြင်း]]
* [[တော်လှန်ရေးအင်အားစုများအကြား လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခများ (၂၀၂၁–လက်ရှိ)|တော်လှန်ရေးအချင်းချင်းပဋိပက္ခများ]]

;ရှေးဦးဖြစ်စဉ်များ
* [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ]]
* [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း |၂၀၂၁ အာဏာသိမ်းခြင်း]]
* [[မြန်မာနိုင်ငံ ဆန္ဒပြမှုများ (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|ဆန္ဒပြပွဲများ]]
** &lt;small&gt;[[မြသွဲ့သွဲ့ခိုင် သေဆုံးမှု|မြသွဲ့သွဲ့ခိုင်]]&lt;/small&gt;
** &lt;small&gt;[[ကြယ်စင် သေဆုံးမှု|ကြယ်စင်]]&lt;/small&gt;
** &lt;small&gt;[[ခန့်ညားဟိန်း သေဆုံးမှု|ခန့်ညားဟိန်း]]&lt;/small&gt;
** &lt;small&gt;[[ဝေယံထွန်း သေဆုံးမှု|ဝေယံထွန်း]]&lt;/small&gt;

;စစ်မြေပြင်
* [[ကချင်ပြည်နယ် တိုက်ပွဲများ (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|ကချင်]]
* [[ချင်း စစ်မြေပြင်|ချင်း]]
* [[အညာ စစ်မြေပြင်|အညာ]]
* [[ရခိုင်ပြည်နယ် တိုက်ပွဲများ (၂၀၂၃–လက်ရှိ)|ရခိုင်]]
----
;အစောပိုင်း အကြမ်းဖက်မှုများနှင့် ထိတွေ့မှုများ
* [[အလော့ဘွမ်တိုက်ပွဲ|အလော့ဘွမ်]]
* [[ကလေး ထိတွေ့တိုက်ခိုက်မှုများ|ကလေး]]
* [[သီးမူထာတိုက်ပွဲ|သီးမူထာ]]
* [[တန့်ဆည်တိုက်ပွဲ|တန့်ဆည်]]
* [[နောင်မွန် စီးနင်းတိုက်ခိုက်ခံရမှု|နောင်မွန်]]
* [[သော်လဲထာတိုက်ပွဲ|သော်လဲထာ]]
* [[မင်းတပ်တိုက်ပွဲ|မင်းတပ်]]
* [[မူဆယ် ထိတွေ့တိုက်ခိုက်မှု|မူဆယ်]]
* [[မန္တလေးမြို့ပြတိုက်ပွဲ|မန္တလေး]]
* [[မြင်သာတိုက်ပွဲ|မြင်သာ]]
* [[မြဝတီ ထိတွေ့တိုက်ခိုက်မှု|မြဝတီ]]
* [[လွိုင်ကော်တိုက်ပွဲ (၂၀၂၁)|ပထမ လွိုင်ကော်]]
* [[ဒီးမော့ဆိုတိုက်ပွဲ (၂၀၂၁)|ပထမ ဒီးမော့ဆို]]

;၂၀၂၁-၂၂ စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှု
* [[ကချင်သေတိုက်ပွဲ|ကချင်သေ]]
* [[လေးကေ့ကော်တိုက်ပွဲ|လေးကေ့ကော်]]
* [[နှမ်းခါးရွာ စီးနင်းခံရမှု|နှမ်းခါး]]
* [[ချင်းတွင်းမြစ် အလစ်အငိုက်တိုက်ခိုက်မှု|ချင်းတွင်းမြစ်]]
* [[ဒီးမော့ဆိုတိုက်ပွဲ (၂၀၂၂)|ဒုတိယ ဒီးမော့ဆို]]
* [[လွိုင်ကော်တိုက်ပွဲ (၂၀၂၂)|ဒုတိယ လွိုင်ကော်]]
* [[ထန်တလန်တိုက်ပွဲ|ထန်တလန်]]
* [[ဖယ်ခုံ ထိတွေ့တိုက်ခိုက်မှု|ဖယ်ခုံ]]
* [[ခင်ဦး တိုက်ခိုက်မှုများ|ခင်ဦး]]
* [[အုန်းသွင်|ဦးအုန်းသွင်အား လုပ်ကြံခြင်း]]
* [[ကော့ကရိတ် တိုက်ပွဲ|ကော့ကရိတ်]]
* [[၂၀၂၂ မူဆယ် လက်နက်ကိုင်အချင်းချင်း ပစ်ခတ်မှု|မူဆယ်လက်နက်ကိုင်များတိုက်ပွဲ]]

;၂၀၂၃ စစ်ရေးဖြစ်စဉ်များ
* [[မယ်စဲ့တိုက်ပွဲ|မယ်စဲ့]]
* [[ရွှေကုက္ကိုထိုးစစ်|ရွှေကုက္ကို]]
* [[ကနောင်စစ်ဆင်ရေး|ကနောင်]]
* [[တောင်သမန်စစ်ဆင်ရေး|တောင်သမန်]]
* ''[[၁၁၀၇ စစ်ဆင်ရေး|၁၁၀၇ စစ်ဆင်ရေး]]''
**[[ချင်းရွှေဟော်တိုက်ပွဲ|ချင်းရွှေဟော်]]
**[[နမ့်ဆန်တိုက်ပွဲ|နမ့်ဆန်]]
**[[လောက်ကိုင်တိုက်ပွဲ|လောက်ကိုင်]]
**[[လားရှိုးတိုက်ပွဲ|လားရှိုး]]
* [[၁၁၁၁ စစ်ဆင်ရေး|၁၁၁၁ စစ်ဆင်ရေး]]
** ''[[၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး|၁၀၂၇]]''
* [[ကျင်ဒွေးတိုက်ပွဲ|ကျင်ဒွေး]]

;၂၀၂၄-၂၅ စစ်ရေးဖြစ်စဉ်များ

* [[ကချင်ထိုးစစ် (၂၀၂၄)|ကချင်]]
** [[ဗန်းမော်တိုက်ပွဲ (၂၀၂၄)|ဗန်းမော်]]
* [[မြဝတီအား သိမ်းပိုက်ခြင်း|မြဝတီ]]
* [[ရခိုင်ပြည်နယ် တိုက်ပွဲများ (၂၀၂၃–လက်ရှိ)|ရခိုင်]]
** [[အမ်းတိုက်ပွဲ|အမ်း]]
** [[မောင်တောတိုက်ပွဲ|မောင်တော]]
* ''[[ချင်းညီနောင် စစ်ဆင်ရေး|ချင်းညီနောင်]]''
** [[ဖလမ်းတိုက်ပွဲ|ဖလမ်း]]
* [[တကောင်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ|တကောင်း]]
* [[ဝင်းနိမ္မိတာရုံဆရာတော် ပစ်ခတ်ခံရခြင်း]]
* [[ဘုတလင်တိုက်ပွဲ|ဘုတလင်]]
* [[မြင်းခြံခရိုင် အထူးစစ်ဆင်ရေး|မြင်းခြံ]]
* [[ငဖဲ ထိတွေ့တိုက်ခိုက်မှု|ငဖဲ]]
* [[မဲပလီစခန်းတိုက်ပွဲ|မဲပလီစခန်း]]
* [[ကသာမြို့နယ် စစ်ဆင်ရေး|ကသာ]]
* [[၂၀၂၅ ဆောင်းပြောင်းစစ်ပွဲ|ပင်လောင်း]]

;၂၀၂၆ စစ်ရေးဖြစ်စဉ်များ
* [[၂၀၂၆ ကွတ်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲ|ကွတ်ခိုင်]]
* [[တကောင်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ|တကောင်း]]
* [[တောင်သာရွာတိုက်ပွဲ (ချောက်မြို့နယ်)|တောင်သာရွာ]]

----
'''အစုအပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုများနှင့် သတ်ဖြတ်မှုများ'''
* [[မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော အစုအပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုများ| အစုအပြုံလိုက်သတ်ဖြတ်မှု စာရင်း]]
* [[လှိုင်သာယာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|လှိုင်သာယာ]]
* [[ကလေးမြို့နယ် ထိတွေ့တိုက်ခိုက်မှုများ|ကလေးမြို့နယ် တိုက်ပွဲ]]
* [[အူးဟူချောင်းတံတား အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|အူးဟူချောင်းတံတားလုပ်သားများ]]
* [[ပဲခူး အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ပဲခူး]]
* [[ဒီပဲယင်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ဒီပဲယင်း]]
* [[မိုဆို လူသတ်ပွဲ|မိုဆို]]
* [[မုန်တိုင်ပင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|မုန်တိုင်ပင်]]
* [[ရင်ပေါင်တိုင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ရင်ပေါင်တိုင်]]
* [[လက်ယက်ကုန်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|လက်ယက်ကုန်း]]
* [[ရွှေလှန်ရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ရွှေလှန်ရွာ]]
* [[ဖားကန့် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ဖားကန့်]]
* [[ဖလံပင်ရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ဖလံပင်]]
* [[တာတိုင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|တာတိုင်]]
* [[ပင်လောင်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ပင်လောင်း]] 
* [[ဝေဘူလ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ဝေဘူလ]]
* [[ပဇီကြီး အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ပဇီကြီး]]
* [[ခြေရာတော်ရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ခြေရာတော်]]
* [[လိုင်ဇာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|လိုင်ဇာ]]
* [[ဝေလူးရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ဝေလူး]]
* [[မင်းတိုင်ပင် NUG တရားရုံး အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|NUG တရားရုံး]]
* [[ကနန်ရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ကနန်]]
* [[သာဒါရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|သာဒါ]]
* [[အကြည်ပန်းပလွန်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|အကြည်ပန်းပလွန်း]]
* [[ဆုံရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ဆုံရွာ]]
* [[လက်ထုတ္တော အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|လက်ထုတ္တော]]
* [[ဗျိုင်းဖြူ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ဗျိုင်းဖြူ]]
* [[မတောရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|မတော]]
* [[ရှင်ရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ရှင်ရွာ]]
* [[မောင်တော နခခ (၂) အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|နခခ(၂)]]
* [[တန်းလွဲရွာမ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|တန်းလွဲရာမ]]
* [[ကျောက်နီမော် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ကျောက်နီမော်]]
* [[မြောက်ဦး ရမ်းချောင်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ရမ်းချောင်း]]
* [[အိုးထိမ်းတွင်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|အိုးထိမ်းတွင်း]]
* [[လမ်းလယ်ကျစ် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|လမ်းလယ်ကျစ်]]
* [[မော်ချီးဒေသ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|မော်ချီး]]
* [[မြောက်ဦး ဒိုင်းကျီ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ဒိုင်းကျီ]]
* [[သရက်တပင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|သရက်တပင်]]
* [[ဘုံတိုရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ဘုံတို]]
* [[မိုင်းလုံ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|မိုင်းတုံ]]
* [[မြောက်ဦးဆေးရုံ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|မြောက်ဦးဆေးရုံ]] 
* [[ချောင်းတူရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ချောင်းတူ]]
* [[ယိုးငူ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ယိုးငူ]]
* [[ပြောင်းရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ပြောင်းရွာ]]
* [[ရေတွင်းကုန်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ရေတွင်းကုန်း]]
* [[ဒလက်ချောင်းဒေသ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ဒလက်ချောင်း]]
* [[ကျင်ဒွေးတံတား အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ကျင်ဒွေးတံတား]]
* [[ဖူနွမ်းရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ဖူနွမ်း]]
----
;ဆက်စပ်ခေါင်းစဉ်များ
*[[ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှု ရပ်စဲရေး ထုတ်ပြန်ချက်များ (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှုရပ်စဲရေး (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]]

}}&lt;noinclude&gt;
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံ တမ်းပလိတ်များ]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>04ndmvtv2y3j4tghwhm040qoo9zwx5e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဟိုက်ဒရိုကာဘွန်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>248408</id>
    <revision>
      <id>1043149</id>
      <parentid>807115</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T08:39:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39685-54</username>
        <id>145623</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>1043149</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1043" sha1="1rnyvq31hmvpilsyz8qfy2xabyedzrj" xml:space="preserve">[[File:Methane-3D-balls.png|thumb|upright|[[မီသိန်း]]မော်လီကျူး]]
'''ဟိုက်ဒရိုကာဘွန်''' ({{lang-en|hydrocarbon}}) ဆိုသည်မှာ [[ဟိုက်ဒရိုဂျင်]] နှင့် [[အောက်စီဂျင်|ကာဗွန်]] ဟူသော [[ဒြပ်စင်]] နှစ်မျိုးတည်းဖြင့် ပုံစံအမျိုးမျိုး ဖွဲ့စည်းထားသည့် [[သက်ရှိနွယ် မော်လီကျူး|ဇီဝပြုမော်လီကျူး]]များကို ဆိုလိုသည်။&lt;ref name=Silberberg&gt;{{cite book | author = Silberberg, Martin | title = Chemistry: The Molecular Nature Of Matter and Change | location = New York | publisher = McGraw-Hill Companies | date = 2004 | isbn = 0-07-310169-9}}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကား ==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဟိုက်ဒရိုကာဘွန်များ|*]]

{{chem-stub}}</text>
      <sha1>1rnyvq31hmvpilsyz8qfy2xabyedzrj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မိန်းကလေးများအဖွဲ့ (ဝဘ်စီးရီး)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>252699</id>
    <revision>
      <id>1043040</id>
      <parentid>947673</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T12:26:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043040</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8271" sha1="22u914kux6wr12n6hgpbcnd8boq3xzb" xml:space="preserve">
{{Infobox television
| image                    = Girls Squad Poster.jpg
| caption                  = Girls Squad ၏ ပိုစတာ
| genre                    = 
| writer                   = Maidul Rakib
| screenplay               = 
| story                    = Maidul Rakib
| director                 = Maidul Rakib
| starring                 = Samira Khan Mahi, Rukaiya Jahan Chamak, Samonty Shoumi, Sharna Lata, Nabila Binta Islam, Jarin Tasnim Antara, Chashi Alam, [[Marzuk Russell]], Tania Brishty, Anindita Mimi, Rusho Sheikh, [[Shahriar Nazim Joy]], Zaher Alvi, Shehzad Omar, Kochi Khondokar, and Anwar Hossain
| music                    = 
| country                  = [[Bangladesh]]
| language                 = Bengali
| num_seasons              = 2
| num_episodes             = 20
| producer                 = Mushfiqur Rahman Manzu
| cinematography           = HM Zaman and Momin Hossain
| runtime                  = 
| company                  = [[Bongo BD]]
| budget                   = 
| network                  = 
| released                 = {{Start date|2021|07|20|df=y}}
}}
'''''မိန်းကလေးများအဖွဲ့''''' (ဘင်္ဂါလီ: গার্লস স্কোয়াড); 2021 ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် [[ရိုမန်းတစ်-ဟာသ|အချစ်-ဟာသ]] ဒရာမာစီးရီးတစ်ခုဖြစ်သည်။ စီးရီးကို Maidul Rakib မှ ဒါရိုက်တာ Mushfiqur Rahman Manzu မှ ထုတ်လုပ်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=Bongo brings ‘Girls Squad Season 2’ on June 15|url=https://bangladeshpost.net/posts/bongo-brings-girls-squad-season-2-on-june-15-87783|access-date=26 December 2023|archive-date=10 August 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230810232048/https://bangladeshpost.net/posts/bongo-brings-girls-squad-season-2-on-june-15-87783}}&lt;/ref&gt; ၎င်းသည် [[Bongo BD]] ၏ Bongo မူရင်းစီးရီးဖြစ်သည်။ ဇာတ်လမ်းကို Maidul Rakib မှရေးသားခဲ့ပြီး ဆွေးနွေးပွဲများကို Shefat Hossain (HD) မှရေးသားခဲ့သည်။ ၎င်းတွင် Samira Khan Mahi၊ Rukaiya Jahan Chamak၊ Samonty Shoumi၊ Sharna Lata၊ Nabila Binta Islam၊ Jarin Tasnim Antara၊ Chashi Alam နှင့် Marzuk Russell တို့ ပါဝင်ထားသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=Bongo brings Girls Squad Season 2|url=https://www.daily-sun.com/post/625930/Bongo-brings-Girls-Squad-Season-2|access-date=26 December 2023|archive-date=10 August 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230810234946/https://www.daily-sun.com/post/625930/Bongo-brings-Girls-Squad-Season-2}}&lt;/ref&gt; Kochi Khondokar နှင့် Anwar Hossain အပါအဝင် အခြား အများအပြားသည် အရေးကြီးသော အခန်းကဏ္ဍများတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=Bongo brings ”Girl’s Squad” for Eid-ul-Azha 2021|url=https://www.unb.com.bd/category/entertainment/bongo-brings-girls-squad-for-eid-ul-azha-2021/75524}}&lt;/ref&gt;

== ကာ့ ==
'''ရာသီ ၁'''

Faria အဖြစ် Samira Khan Mahi

Riya အဖြစ် Rukaiya Jahan Chamak

Tonni အဖြစ် Samonty Shoumi

Sharna Lata သည် Mim အဖြစ်

Zara အဖြစ် Nabila Binta Islam

Sabrina အဖြစ် Jarin Tasnim Antara

Chashi Alam သည် Cobra အဖြစ်

Gangua Bhai အဖြစ် Marzuk Russell

Kochi Khondokar

အန်ဝါဟိုစိန်

== '''ရာသီ ၂''' ==

* Faria အဖြစ် Samira Khan Mahi
* Riya အဖြစ် Rukaiya Jahan Chamak
* Tonni အဖြစ် Samonty Shoumi
* Sharna Lata သည် Mim အဖြစ်
* Tania Bishty
* အဘိနန္ဒာမိမီ
* Rusho ရှိတ်
* [[Shahriar Nazim Joy]]
* Zaher Alvi
* Shehzad Omar
* အန်ဝါဟိုစိန်

== အကျဉ်းချုပ် ==
Girls Squad ၏ပထမရာသီကို 2021 ခုနှစ် ဇူလိုင်လတွင် [[Bongo BD]] တွင်ပြသခဲ့ပြီး [[အချစ်]] ၊ ဘဝ၊ လှုံ့ဆော်မှု၊ ခင်မင်မှုနှင့် နားလည်မှုတို့ကြောင့် ရှုပ်ထွေးနက်နဲသော မိန်းမပျိုခြောက်ယောက်၏ဘဝများကို လိုက်ရှာသည်။ ခေတ်ပြိုင် [[မြို့ပြရှုခင်း]] တွင် တည်ရှိပြီး ဤစိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ ရိုလာကိုစတာသည် ပရိသတ်အား မိမိကိုယ်ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုနှင့် ကြီးထွားမှုခရီးတွင် လူငယ်များ လူကြီးဘဝ၏ အမြင့်ဆုံးနှင့် နိမ့်ကျမှုကို စူးစမ်းလေ့လာစေသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=Bongo brings ‘Girls Squad Season 2’|url=https://www.unb.com.bd/category/entertainment/bongo-brings-girls-squad-for-eid-ul-azha-2021/75524}}&lt;/ref&gt;

== ဧည့်ခံတယ်။ ==
၎င်း၏ကနဦးအောင်မြင်မှုပြီးနောက်၊ စီးရီးသည် [[Bongo BD]] ပလပ်ဖောင်းပေါ်တွင် 2022 ဇွန်လတွင်ပြသခဲ့သော ဒုတိယရာသီအတွက် သက်တမ်းတိုးခွင့်ပြုခဲ့သည်။ ဤအဆက်အစပ်သည် ပရိသတ်များအား ခေတ်ပြိုင်မြို့ပြဘဝ၏ တက်ကြွသောအခြေအနေတွင် ၎င်းတို့၏ အတွေ့အကြုံများနှင့် ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်များကို ဆက်လက်စူးစမ်းလေ့လာရန် ဤတက်ကြွသောဇာတ်ကောင်များ၏ ဆင့်ကဲပြောင်းလဲလာသော ပုံပြင်များနှင့် ပိုမိုထိတွေ့နိုင်စေပါသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=Bongo to premiere ‘Girl’s Squad’ in this Eid-ul-Azha|url=https://www.tbsnews.net/glitz/bongo-premiere-girls-squad-eid-ul-azha-274327}}&lt;/ref&gt;

== ဇာတ်လမ်းတွဲများ ==
ဇာတ်လမ်းတွဲ၏ အဖွင့်ရာသီတွင် အပိုင်း 20 ဖန်တီးရန်အတွက် ထုတ်လုပ်မှုဘတ်ဂျက် 15 သိန်း ခွဲဝေပေးခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ၎င်း၏ဒုတိယရာသီအတွက် အပိုအပိုင်း 20 ထုတ်လုပ်မှုကို အဆင်ပြေချောမွေ့စေရန် ဘတ်ဂျက်ငွေ 18 သိန်းအထိ တိုးမြှင့်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=Bongo brings &quot;Girl's Squad&quot; for Eid-ul-Azha 2021|url=https://dailyasianage.com/news/266742/bongo-brings-girls-squad-for-eid-ul-azha-2021}}&lt;/ref&gt; ဘတ်ဂျက်မြှင့်တင်မှုများသည် ရှိုး၏ထုတ်လုပ်မှုတန်ဖိုးများနှင့် အလုံးစုံကြည့်ရှုသူအတွေ့အကြုံကို ထိန်းသိမ်းရန်နှင့် မြှင့်တင်ရန် ရည်ရွယ်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=Bongo brings Girls Squad Season 2|url=https://www.newagebd.net/article/173474/bongo-brings-girls-squad-season-2|access-date=26 December 2023|archive-date=11 August 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230811024626/https://www.newagebd.net/article/173474/bongo-brings-girls-squad-season-2|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကား ==</text>
      <sha1>22u914kux6wr12n6hgpbcnd8boq3xzb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဗိုလ်ချုပ်ကြီး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>257709</id>
    <revision>
      <id>1043072</id>
      <parentid>863933</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T16:02:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-36898-75</username>
        <id>144850</id>
      </contributor>
      <comment>/* တပ်မတော် */</comment>
      <origin>1043072</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5918" sha1="f1b20gow7ymfd30mkjy1r1w4ujyhac1" xml:space="preserve">{{Infobox military rank
| name           = ဗိုလ်ချုပ်ကြီး
| native_name    = General
| image          = 16. Myanmar Army GEN.svg 
| image_size     =50px 
| alt            =
| caption        = ဗိုလ်ချုပ်ကြီး&lt;br&gt;(&lt;small&gt;[[ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ ရေ၊ လေ)]]&lt;/small&gt;)
| country        = {{flagdeco|Myanmar}} [[မြန်မာ]]
| service branch = {{Armed forces|Myanmar}}
{{Navy|Myanmar}}
{{Air force|Myanmar}}
| abbreviation   = 
| rank group     =  ထိပ်တန်းခေါင်းဆောင်ပိုင်းအရာရှိ
| formation      = 
| abolished      = 
| higher rank    = [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]]၊ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး
| lower rank     = [[ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး]]
| equivalents    = 
| history        = 
|image2=16. Myanmar Navy GEN.png|image_size2=50px|caption2=ရေတပ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး&lt;br&gt;(&lt;small&gt;[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ရေ)]]&lt;/small&gt;)|image3=16. Myanmar Air Force GEN.png|image_size3=50px|caption3=လေတပ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး&lt;br&gt;(&lt;small&gt;[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(လေ)]]&lt;/small&gt;)}}

'''ဗိုလ်ချုပ်ကြီး''' (အင်္ဂလိပ်: General) ဆိုသည်မှာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ အဆင့်မြင့်ရာထူးတစ်ခုဖြစ်သည်။ လက်နက်ကိုင်ဆောင်သည့်အဖွဲ့အစည်းများတွင် ခန့်အပ်သည့် ရာထူး ဖြစ်ကာ [[တပ်မတော်|မြန်မာ့တပ်မတော်]] တွင် တတိယအဆင့်ရှိ ရာထူးဟု သတ်မှတ်ထားသည်။အဆိုပါရာထူး၏ အထက်တွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး (အင်္ဂလိပ်: Vice Senior General) အဆင့် နှင့် [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]] (အင်္ဂလိပ်: Senior General) တို့သာ ရှိတော့သည်။

== တပ်မတော် ==
ကာကွယ်ရေးဌာနကောင်စီ ညွှန်ကြားလွှာ (၁/၂၀၂၁)အရ [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]] ရာထူး နှင့် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ရာထူးတို့အတွက် အသက်ကန့်သတ်ချက်မှာ မရှိတော့သော်လည်း  ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့် ရာထူးကိုမူ  ၄ နှစ်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခွင့်ရှိကာ လိုအပ်လျှင် ၂ နှစ်ထက်မပိုသော သက်တမ်းအထိ ထပ်တိုးနိုင်သည်။ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့်အတွက် တာဝန်သတ်မှတ်ချက်အား [[ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ ရေ၊ လေ)|ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ရေ၊လေ)]]၊ [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ရေ)]] နှင့် [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(လေ)]] တို့ထံ အပ်နှင်းထားသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/burma-59951683|title=ပဟေဠိဆန်တဲ့ စစ်တပ်ထိပ်ပိုင်း အပြောင်းအရွှေ့များ|work=BBC Burmese|access-date=၁၃ မေ ၂၀၂၄|date=၁၁ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂}}&lt;/ref&gt; 

တစ်ဖက်တွင်လည်း ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ နောက်ပိုင်း တွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] အဖွဲ့ဝင်နေရာအချို့၊ [[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး နေရာ နှင့် [[ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး နေရာ အပါအဝင် [[အမျိုးသားလုံခြုံရေးဆိုင်ရာ အကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်|အမျိုးသားလုံခြုံရေးဆိုင်ရာအကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်]] နေရာတို့အား ဗိုလ်ချုပ်ကြီး အဆင့်ရှိသူများ ထားရှိသည်။

မြန်မာ့တပ်မတော်၌ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့် ရရှိဖူးသူ (၃၁)ဦးရှိပါသည်။ တပ်မတော်(ကြည်း)၌ (၂၂)ဦး၊ တပ်မတော်(ရေ)၌ (၅)ဦးနှင့် တပ်မတော်(လေ)၌ (၄)ဦး ရှိပါသည်။

== ကိုးကား ==

[[ကဏ္ဍ:စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ ရာထူးအဆင့်များ]]
[[ကဏ္ဍ:တပ်မတော်၏ စစ်ဘက်ရာထူးတာဝန်ခန့်အပ်မှုများ]]</text>
      <sha1>f1b20gow7ymfd30mkjy1r1w4ujyhac1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043075</id>
      <parentid>1043072</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T16:18:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-36898-75</username>
        <id>144850</id>
      </contributor>
      <comment>/* တပ်မတော် */</comment>
      <origin>1043075</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7727" sha1="haepq2cwa1ex57u9q9dkk22497x69y4" xml:space="preserve">{{Infobox military rank
| name           = ဗိုလ်ချုပ်ကြီး
| native_name    = General
| image          = 16. Myanmar Army GEN.svg 
| image_size     =50px 
| alt            =
| caption        = ဗိုလ်ချုပ်ကြီး&lt;br&gt;(&lt;small&gt;[[ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ ရေ၊ လေ)]]&lt;/small&gt;)
| country        = {{flagdeco|Myanmar}} [[မြန်မာ]]
| service branch = {{Armed forces|Myanmar}}
{{Navy|Myanmar}}
{{Air force|Myanmar}}
| abbreviation   = 
| rank group     =  ထိပ်တန်းခေါင်းဆောင်ပိုင်းအရာရှိ
| formation      = 
| abolished      = 
| higher rank    = [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]]၊ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး
| lower rank     = [[ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး]]
| equivalents    = 
| history        = 
|image2=16. Myanmar Navy GEN.png|image_size2=50px|caption2=ရေတပ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး&lt;br&gt;(&lt;small&gt;[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ရေ)]]&lt;/small&gt;)|image3=16. Myanmar Air Force GEN.png|image_size3=50px|caption3=လေတပ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး&lt;br&gt;(&lt;small&gt;[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(လေ)]]&lt;/small&gt;)}}

'''ဗိုလ်ချုပ်ကြီး''' (အင်္ဂလိပ်: General) ဆိုသည်မှာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ အဆင့်မြင့်ရာထူးတစ်ခုဖြစ်သည်။ လက်နက်ကိုင်ဆောင်သည့်အဖွဲ့အစည်းများတွင် ခန့်အပ်သည့် ရာထူး ဖြစ်ကာ [[တပ်မတော်|မြန်မာ့တပ်မတော်]] တွင် တတိယအဆင့်ရှိ ရာထူးဟု သတ်မှတ်ထားသည်။အဆိုပါရာထူး၏ အထက်တွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး (အင်္ဂလိပ်: Vice Senior General) အဆင့် နှင့် [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]] (အင်္ဂလိပ်: Senior General) တို့သာ ရှိတော့သည်။

== တပ်မတော် ==
ကာကွယ်ရေးဌာနကောင်စီ ညွှန်ကြားလွှာ (၁/၂၀၂၁)အရ [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]] ရာထူး နှင့် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ရာထူးတို့အတွက် အသက်ကန့်သတ်ချက်မှာ မရှိတော့သော်လည်း  ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့် ရာထူးကိုမူ  ၄ နှစ်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခွင့်ရှိကာ လိုအပ်လျှင် ၂ နှစ်ထက်မပိုသော သက်တမ်းအထိ ထပ်တိုးနိုင်သည်။ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့်အတွက် တာဝန်သတ်မှတ်ချက်အား [[ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ ရေ၊ လေ)|ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ရေ၊လေ)]]၊ [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ရေ)]] နှင့် [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(လေ)]] တို့ထံ အပ်နှင်းထားသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/burma-59951683|title=ပဟေဠိဆန်တဲ့ စစ်တပ်ထိပ်ပိုင်း အပြောင်းအရွှေ့များ|work=BBC Burmese|access-date=၁၃ မေ ၂၀၂၄|date=၁၁ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂}}&lt;/ref&gt; 

တစ်ဖက်တွင်လည်း ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ နောက်ပိုင်း တွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] အဖွဲ့ဝင်နေရာအချို့၊ [[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး နေရာ နှင့် [[ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး နေရာ အပါအဝင် [[အမျိုးသားလုံခြုံရေးဆိုင်ရာ အကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်|အမျိုးသားလုံခြုံရေးဆိုင်ရာအကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်]] နေရာတို့အား ဗိုလ်ချုပ်ကြီး အဆင့်ရှိသူများ ထားရှိသည်။

မြန်မာ့တပ်မတော်၌ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့် ရရှိဖူးသူ (၃၁)ဦးရှိပါသည်။ တပ်မတော်(ကြည်း)၌ (၂၂)ဦး၊ တပ်မတော်(ရေ)၌ (၅)ဦးနှင့် တပ်မတော်(လေ)၌ (၄)ဦး ရှိပါသည်။

တပ်မတော်(ကြည်း)
# [[နေဝင်း (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး နေဝင်း]]
# [[စန်းယု (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စန်းယု]]
# [[တင်ဦး (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ တင်ဦး]]
# [[ကျော်ထင် (သူရ)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ ကျော်ထင်]]
# [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စောမောင်]]
# [[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]]
# [[မောင်အေး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်အေး]]
# [[ခင်ညွန့် (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ခင်ညွန့်]]
# [[ရွှေမန်း၊ ဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ ရွှေမန်း]]
# [[စိုးဝင်း၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးဝင်း]]
# [[သိန်းစိန် (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းစိန်]]
# [[တင်အောင်မြင့်ဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သီဟသူရ တင်အောင်မြင့်ဦး]]
#
#
#
#
#
#
#
#
#
#
#

== ကိုးကား ==

[[ကဏ္ဍ:စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ ရာထူးအဆင့်များ]]
[[ကဏ္ဍ:တပ်မတော်၏ စစ်ဘက်ရာထူးတာဝန်ခန့်အပ်မှုများ]]</text>
      <sha1>haepq2cwa1ex57u9q9dkk22497x69y4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043102</id>
      <parentid>1043075</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T01:36:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-36898-75</username>
        <id>144850</id>
      </contributor>
      <comment>/* တပ်မတော် */</comment>
      <origin>1043102</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10076" sha1="3v02wgeg40n5h92dpuqvdjfcpxgfclo" xml:space="preserve">{{Infobox military rank
| name           = ဗိုလ်ချုပ်ကြီး
| native_name    = General
| image          = 16. Myanmar Army GEN.svg 
| image_size     =50px 
| alt            =
| caption        = ဗိုလ်ချုပ်ကြီး&lt;br&gt;(&lt;small&gt;[[ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ ရေ၊ လေ)]]&lt;/small&gt;)
| country        = {{flagdeco|Myanmar}} [[မြန်မာ]]
| service branch = {{Armed forces|Myanmar}}
{{Navy|Myanmar}}
{{Air force|Myanmar}}
| abbreviation   = 
| rank group     =  ထိပ်တန်းခေါင်းဆောင်ပိုင်းအရာရှိ
| formation      = 
| abolished      = 
| higher rank    = [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]]၊ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး
| lower rank     = [[ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး]]
| equivalents    = 
| history        = 
|image2=16. Myanmar Navy GEN.png|image_size2=50px|caption2=ရေတပ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး&lt;br&gt;(&lt;small&gt;[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ရေ)]]&lt;/small&gt;)|image3=16. Myanmar Air Force GEN.png|image_size3=50px|caption3=လေတပ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး&lt;br&gt;(&lt;small&gt;[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(လေ)]]&lt;/small&gt;)}}

'''ဗိုလ်ချုပ်ကြီး''' (အင်္ဂလိပ်: General) ဆိုသည်မှာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ အဆင့်မြင့်ရာထူးတစ်ခုဖြစ်သည်။ လက်နက်ကိုင်ဆောင်သည့်အဖွဲ့အစည်းများတွင် ခန့်အပ်သည့် ရာထူး ဖြစ်ကာ [[တပ်မတော်|မြန်မာ့တပ်မတော်]] တွင် တတိယအဆင့်ရှိ ရာထူးဟု သတ်မှတ်ထားသည်။အဆိုပါရာထူး၏ အထက်တွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး (အင်္ဂလိပ်: Vice Senior General) အဆင့် နှင့် [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]] (အင်္ဂလိပ်: Senior General) တို့သာ ရှိတော့သည်။

== တပ်မတော် ==
ကာကွယ်ရေးဌာနကောင်စီ ညွှန်ကြားလွှာ (၁/၂၀၂၁)အရ [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]] ရာထူး နှင့် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ရာထူးတို့အတွက် အသက်ကန့်သတ်ချက်မှာ မရှိတော့သော်လည်း  ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့် ရာထူးကိုမူ  ၄ နှစ်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခွင့်ရှိကာ လိုအပ်လျှင် ၂ နှစ်ထက်မပိုသော သက်တမ်းအထိ ထပ်တိုးနိုင်သည်။ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့်အတွက် တာဝန်သတ်မှတ်ချက်အား [[ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ ရေ၊ လေ)|ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ရေ၊လေ)]]၊ [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ရေ)]] နှင့် [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(လေ)]] တို့ထံ အပ်နှင်းထားသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/burma-59951683|title=ပဟေဠိဆန်တဲ့ စစ်တပ်ထိပ်ပိုင်း အပြောင်းအရွှေ့များ|work=BBC Burmese|access-date=၁၃ မေ ၂၀၂၄|date=၁၁ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂}}&lt;/ref&gt; 

တစ်ဖက်တွင်လည်း ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ နောက်ပိုင်း တွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] အဖွဲ့ဝင်နေရာအချို့၊ [[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး နေရာ နှင့် [[ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး နေရာ အပါအဝင် [[အမျိုးသားလုံခြုံရေးဆိုင်ရာ အကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်|အမျိုးသားလုံခြုံရေးဆိုင်ရာအကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်]] နေရာတို့အား ဗိုလ်ချုပ်ကြီး အဆင့်ရှိသူများ ထားရှိသည်။

မြန်မာ့တပ်မတော်၌ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့် ရရှိဖူးသူ (၃၁)ဦးရှိပါသည်။ တပ်မတော်(ကြည်း)၌ (၂၂)ဦး၊ တပ်မတော်(ရေ)၌ (၅)ဦးနှင့် တပ်မတော်(လေ)၌ (၄)ဦး ရှိပါသည်။

တပ်မတော်(ကြည်း)
# [[နေဝင်း (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး နေဝင်း]]
# [[စန်းယု (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စန်းယု]]
# [[တင်ဦး (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ တင်ဦး]]
# [[ကျော်ထင် (သူရ)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ ကျော်ထင်]]
# [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စောမောင်]]
# [[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]]
# [[မောင်အေး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်အေး]]
# [[ခင်ညွန့် (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ခင်ညွန့်]]
# [[ရွှေမန်း၊ ဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ ရွှေမန်း]]
# [[စိုးဝင်း၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးဝင်း]]
# [[သိန်းစိန် (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းစိန်]]
# [[တင်အောင်မြင့်ဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သီဟသူရ တင်အောင်မြင့်ဦး]]
# [[မင်းအောင်လှိုင်|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မင်းအောင်လှိုင်]]
# [[စိုးဝင်း (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးဝင်း]]
# [[လှဌေးဝင်း (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး လှဌေးဝင်း]]
# [[မြထွန်းဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မြထွန်းဦး]]
# [[မောင်မောင်အေး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်အေး]]
# [[ညိုစော|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ညိုစော]]
# [[အောင်လင်းဒွေး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်လင်းဒွေး]]
# [[ရဲဝင်းဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦး]]
# [[ကျော်စွာလင်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကျော်စွာလင်း]]
# [[ကိုကိုဦး (ဗိုလ်ချုပ်)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကိုကိုဦး]]

တပ်မတော်(ရေ)
# [[ဉာဏ်ထွန်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဉာဏ်ထွန်း]]
# ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ သက်ဆွေ
# [[တင်အောင်စန်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်အောင်စန်း]]
# [[မိုးအောင်|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မိုးအောင်]]
# [[ထိန်ဝင်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထိန်ဝင်း]]

တပ်မတော်(လေ)
# [[မြတ်ဟိန်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မြတ်ဟိန်း]]
# [[ခင်အောင်မြင့် (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ခင်အောင်မြင့်]]
# [[မောင်မောင်ကျော်|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ကျော်]]
# [[ထွန်းအောင်|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထွန်းအောင်]]

== ကိုးကား ==

[[ကဏ္ဍ:စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ ရာထူးအဆင့်များ]]
[[ကဏ္ဍ:တပ်မတော်၏ စစ်ဘက်ရာထူးတာဝန်ခန့်အပ်မှုများ]]</text>
      <sha1>3v02wgeg40n5h92dpuqvdjfcpxgfclo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043119</id>
      <parentid>1043102</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T04:35:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zawzawaungthwin</username>
        <id>100038</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ဇယားပြင်ဆင်</comment>
      <origin>1043119</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15393" sha1="58mouuddurlg9femaa2y3lkgleqxmjl" xml:space="preserve">{{Infobox military rank
| name           = ဗိုလ်ချုပ်ကြီး
| native_name    = General
| image          = 16. Myanmar Army GEN.svg 
| image_size     =50px 
| alt            =
| caption        = ဗိုလ်ချုပ်ကြီး&lt;br&gt;(&lt;small&gt;[[ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ ရေ၊ လေ)]]&lt;/small&gt;)
| country        = {{flagdeco|Myanmar}} [[မြန်မာ]]
| service branch = {{Armed forces|Myanmar}}
{{Navy|Myanmar}}
{{Air force|Myanmar}}
| abbreviation   = 
| rank group     =  ထိပ်တန်းခေါင်းဆောင်ပိုင်းအရာရှိ
| formation      = 
| abolished      = 
| higher rank    = [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]]၊ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး
| lower rank     = [[ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး]]
| equivalents    = 
| history        = 
|image2=16. Myanmar Navy GEN.png|image_size2=50px|caption2=ရေတပ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး&lt;br&gt;(&lt;small&gt;[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ရေ)]]&lt;/small&gt;)|image3=16. Myanmar Air Force GEN.png|image_size3=50px|caption3=လေတပ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး&lt;br&gt;(&lt;small&gt;[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(လေ)]]&lt;/small&gt;)}}

'''ဗိုလ်ချုပ်ကြီး''' (အင်္ဂလိပ်: General) ဆိုသည်မှာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ အဆင့်မြင့်ရာထူးတစ်ခုဖြစ်သည်။ လက်နက်ကိုင်ဆောင်သည့်အဖွဲ့အစည်းများတွင် ခန့်အပ်သည့် ရာထူး ဖြစ်ကာ [[တပ်မတော်|မြန်မာ့တပ်မတော်]] တွင် တတိယအဆင့်ရှိ ရာထူးဟု သတ်မှတ်ထားသည်။အဆိုပါရာထူး၏ အထက်တွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး (အင်္ဂလိပ်: Vice Senior General) အဆင့် နှင့် [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]] (အင်္ဂလိပ်: Senior General) တို့သာ ရှိတော့သည်။

== တပ်မတော် ==
ကာကွယ်ရေးဌာနကောင်စီ ညွှန်ကြားလွှာ (၁/၂၀၂၁)အရ [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]] ရာထူး နှင့် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ရာထူးတို့အတွက် အသက်ကန့်သတ်ချက်မှာ မရှိတော့သော်လည်း  ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့် ရာထူးကိုမူ  ၄ နှစ်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခွင့်ရှိကာ လိုအပ်လျှင် ၂ နှစ်ထက်မပိုသော သက်တမ်းအထိ ထပ်တိုးနိုင်သည်။ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့်အတွက် တာဝန်သတ်မှတ်ချက်အား [[ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ ရေ၊ လေ)|ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ရေ၊လေ)]]၊ [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ရေ)]] နှင့် [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(လေ)]] တို့ထံ အပ်နှင်းထားသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/burma-59951683|title=ပဟေဠိဆန်တဲ့ စစ်တပ်ထိပ်ပိုင်း အပြောင်းအရွှေ့များ|work=BBC Burmese|access-date=၁၃ မေ ၂၀၂၄|date=၁၁ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂}}&lt;/ref&gt; 

တစ်ဖက်တွင်လည်း ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ နောက်ပိုင်း တွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] အဖွဲ့ဝင်နေရာအချို့၊ [[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး နေရာ နှင့် [[ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး နေရာ အပါအဝင် [[အမျိုးသားလုံခြုံရေးဆိုင်ရာ အကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်|အမျိုးသားလုံခြုံရေးဆိုင်ရာအကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်]] နေရာတို့အား ဗိုလ်ချုပ်ကြီး အဆင့်ရှိသူများ ထားရှိသည်။

မြန်မာ့တပ်မတော်၌ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့် ရရှိဖူးသူ (၃၁)ဦးရှိပါသည်။ တပ်မတော်(ကြည်း)၌ (၂၂)ဦး၊ တပ်မတော်(ရေ)၌ (၅)ဦးနှင့် တပ်မတော်(လေ)၌ (၄)ဦး ရှိခဲ့သည်။

== ဗိုလ်ချုပ်ကြီး အဆင့်ရှိ အရာရှိကြီးများစာရင်း ==


{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:70%;&quot;
|-
! colspan=&quot;3&quot; style=&quot;background-color:#143414; color:white; text-align:center; font-size:110%; padding:8px;&quot; | [[File:Army Flag of Myanmar.svg|35px]] &amp;nbsp; တပ်မတော် (ကြည်း)
|- style=&quot;background-color:#efefef; font-weight:bold;&quot;
! style=&quot;width:8%; text-align:center;&quot; | စဉ်
! style=&quot;width:42%;&quot; | အမည်
! style=&quot;width:50%;&quot; | မှတ်ချက်
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၁
| [[နေဝင်း (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး နေဝင်း]]
| နောင်တွင် နိုင်ငံအကြီးအကဲ
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၂
| [[စန်းယု (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စန်းယု]]
| နောင်တွင် ပဉ္စမမြောက်  နိုင်ငံတော်သမ္မတ
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၃
| [[တင်ဦး (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ တင်ဦး]]
| နောင်တွင် [[အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်|NLD]] ဥက္ကဋ္ဌ
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၄
| [[ကျော်ထင် (သူရ)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ ကျော်ထင်]]
| နောင်တွင် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၅
| [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စောမောင်]]
| နောင်တွင် [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]] 
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၆
| [[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]]
| နောင်တွင် [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]] 
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၇
| [[မောင်အေး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်အေး]]
| နောင်တွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၈
| [[ခင်ညွန့် (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ခင်ညွန့်]]
| နောင်တွင် နဝမမြောက် နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၉
| [[ရွှေမန်း၊ ဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ ရွှေမန်း]]
| နောင်တွင် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၁၀
| [[စိုးဝင်း၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးဝင်း]]
| နောင်တွင်  ဒသမမြောက် [[မြန်မာနိုင်ငံတော်၏ ဝန်ကြီးချုပ်များ|နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်]]
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၁၁
| [[သိန်းစိန် (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းစိန်]]
| နောင်တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၁၂
| [[တင်အောင်မြင့်ဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သီဟသူရ တင်အောင်မြင့်ဦး]]
| နောင်တွင် ဒုတိယသမ္မတ ၉၁)
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၁၃
| [[မင်းအောင်လှိုင်|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မင်းအောင်လှိုင်]]
| နောင်တွင် [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]] 
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၁၄
| [[စိုးဝင်း (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးဝင်း]]
| နောင်တွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၁၅
| [[လှဌေးဝင်း (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး လှဌေးဝင်း]]
| နောင်တွင် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၁၆
| [[မြထွန်းဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မြထွန်းဦး]]
| နောင်တွင် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၁၇
| [[မောင်မောင်အေး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်အေး]]
| နောင်တွင် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၁၈
| [[ညိုစော|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ညိုစော]]
| နောင်တွင် ဒုတိယသမ္မတ (၁)
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၁၉
| [[အောင်လင်းဒွေး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်လင်းဒွေး]]
| နောင်တွင် အမျိုးသားလွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ 
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၂၀
| [[ရဲဝင်းဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦး]]
| နောင်တွင် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၂၁
| [[ကျော်စွာလင်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကျော်စွာလင်း]]
| နောင်တွင် ဒုတိယ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၂၂
| ဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[ကိုကိုဦး (ဗိုလ်ချုပ်)|ကိုကိုဦး]]
| လက်ရှိ
|}

&lt;br&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:70%;&quot;
|-
! colspan=&quot;3&quot; style=&quot;background-color:#14243b; color:white; text-align:center; font-size:110%; padding:8px;&quot; | [[File:Badge of the Myanmar Navy.svg|35px]] &amp;nbsp; တပ်မတော် (ရေ)
|- style=&quot;background-color:#efefef; font-weight:bold;&quot;
! style=&quot;width:8%; text-align:center;&quot; | စဉ်
! style=&quot;width:42%;&quot; | အမည်
! style=&quot;width:50%;&quot; | မှတ်ချက်
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၁
| [[ဉာဏ်ထွန်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဉာဏ်ထွန်း]]
| နောင်တွင် ဒုတိယသမ္မတ (၂)
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၂
| ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရ သက်ဆွေ
| နောင်တွင် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၃
| [[တင်အောင်စန်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်အောင်စန်း]]
| နောင်တွင် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး 
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၄
| [[မိုးအောင်|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မိုးအောင်]]
| နောင်တွင် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၅
| [[ထိန်ဝင်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထိန်ဝင်း]]
| လက်ရှိ
|}

&lt;br&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:70%;&quot;
|-
! colspan=&quot;3&quot; style=&quot;background-color:#143b4f; color:white; text-align:center; font-size:110%; padding:8px;&quot; | [[File:Emblem of the Myanmar Air force.svg|35px]] &amp;nbsp; တပ်မတော် (လေ)
|- style=&quot;background-color:#efefef; font-weight:bold;&quot;
! style=&quot;width:8%; text-align:center;&quot; | စဉ်
! style=&quot;width:42%;&quot; | အမည်
! style=&quot;width:50%;&quot; | မှတ်ချက်
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၁
| [[မြတ်ဟိန်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မြတ်ဟိန်း]]
| နောင်တွင် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၂
| [[ခင်အောင်မြင့် (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ခင်အောင်မြင့်]]
| 
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၃
| [[မောင်မောင်ကျော်|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ကျော်]]
| 
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | ၄
| [[ထွန်းအောင်|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထွန်းအောင်]]
| နောင်တွင် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး
|}

== ကိုးကား ==
{{Reflist}} 
[[ကဏ္ဍ:စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ ရာထူးအဆင့်များ]]
[[ကဏ္ဍ:တပ်မတော်၏ စစ်ဘက်ရာထူးတာဝန်ခန့်အပ်မှုများ]]</text>
      <sha1>58mouuddurlg9femaa2y3lkgleqxmjl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အမှတ်(၇၂) သံချပ်ကာ စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>259387</id>
    <revision>
      <id>1043117</id>
      <parentid>1031519</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T04:08:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39540-76</username>
        <id>145614</id>
      </contributor>
      <comment>/* ဖွဲ့စည်းပုံ */ လက်ရှိ ဖွဲ့စည်းပုံအား ပြင်ခဲ့ပါသည်</comment>
      <origin>1043117</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4886" sha1="82pvctisaf0t7guofeixd6nvdx7h1mo" xml:space="preserve">{{refimprove}}
{{Infobox military unit|unit_name=အမှတ်(၇၂) သံချပ်ကာ စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်|image=Shoulder Sleeve Insignia of Myanmar Armour Corps.svg|country={{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}}|allegiance=|branch=[[သံချပ်ကာ]]|type=|role=မြေပြင်စစ်ဆင်ရေး၊ ပစ်ကူ‌ပေးခြင်း၊ မြေပြင်သိမ်းပိုက်ခြင်း၊ ‌ရွှေ့လျားစစ်ကစားခြင်း။|garrison_label=ဌာနချုပ်|equipment=|equipment_label=|nickname=တင့်တပ်|motto=&quot;ကာကွယ်၊ ပစ်အား၊ စစ်ကစား&quot;
&quot;တိုက်ပွဲအောင်နိုင်၊ ဆုံးဖြတ်ခိုင်မာ၊ သံချပ်ကာ&quot;|colors=|colors_label=|march=|battles=|decorations=|battle_honours=&lt;!-- Commanders --&gt;|identification_symbol={{ubl|[[File:Myanmar Armored Crops.png|frameless|180px]]| သံချပ်ကာယန္တရားတပ်ဖွဲ့များ}}|identification_symbol_2={{ubl|[[File:Shoulder Sleeve Insignia of Myanmar Armour Corps Training School.svg |frameless|180px]]|တင့်ကားတပ် လက်မောင်းတံဆိပ်{{citation needed}}}}|image_size=216px|caption=သံချပ်ကာယန္တရားတပ်ဖွဲ့၏ လက်ရုံးတံဆိပ်ပုံ}}

အမှတ်(၇၂) သံချပ်ကာ စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် သည်  [[အနောက်မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်]] နယ်မြေဖြစ်သော  [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[စစ်ကိုင်းမြို့နယ်|စစ်ကိုင်းမြို့နယ်၊]] [[အုန်းတော (မြောက်)ရွာ၊ စစ်ကိုင်းမြို့နယ်|အုန်းတော]] တွင်တည်ရှိသည့် စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် တစ်ခုဖြစ်သည်။ သံချပ်ကာ စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် များသည် [[သံချပ်ကာယန္တရားတပ်ဖွဲ့]] ၏ တိုက်ရိုက်ကွပ်ကဲစီမံသော တိုက်ခိုက်ရေးတပ်ဖွဲ့များဖြစ်ပြီး စစ်နယ်ဝန်းပုံသေမရှိဘဲ ရန်သူ၏အင်အားအပေါ်မူတည်၍ လိုအပ်သလိုစစ်ကစားနိုင်ရန် ဖွဲ့စည်းထားခြင်းလည်းဖြစ်သည်။ လက်ရှိတွင် တပ်မတော်တွင် သံချပ်ကာကွပ်ကဲမှုအောက်ရှိ သံချပ်ကာစစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှု ၅ ခုရှိသည်။

== သမိုင်း ==
{{Empty section}}

== ဖွဲ့စည်းပုံ ==
{{Expand section}}

=== သံချပ်ကာ တပ်ရင်းများ ===

=== {{Expand section}} ===

# အမှတ် (၅၀၀၄) တင့်ကားတပ်ရင်း - [[အရာတော်မြို့]] 
# အမှတ် (၆၀၀၅) တင့်ကားတပ်ရင်း - [[အုန်းတော (မြောက်)ရွာ၊ စစ်ကိုင်းမြို့နယ်|အုန်းတောရွာ]]
# အမှတ် (၆၀၀၆) တင့်ကားတပ်ရင်း - [[ကန့်ဘလူမြို့|ကန့်ဘလူမြို့]]
# အမှတ် (၇၀၀၄) သံချပ်ကာတိုက်ခိုက်ရေးတပ်ရင်း - မြစ်ကြီးနားမြို့
# အမှတ် (၆၀၀၇) တင့်ကားတပ်ရင်း- မိုးညှင်းမြို့
# အမှတ် (၆၀၀၈) တင့်ကားတပ်ရင်း တနိုင်းမြို့
# အမှတ် (၅၀၁၄) တင့်ကားတပ်ရင်း - ဗန်းမော်မြို့

== စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်မှူး တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူများ ==
{{Expand section}}

* ဗိုလ်မှူးချုပ် ဇော်ထွန်းဦး&lt;ref&gt;https://www.moi.gov.mm/iprd/news/107463&lt;/ref&gt;


== ကိုးကား ==
&lt;references /&gt;

{{တပ်မတော် (ကြည်း)}}

[[ကဏ္ဍ:တပ်မတော် (ကြည်း)]]</text>
      <sha1>82pvctisaf0t7guofeixd6nvdx7h1mo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မြန်မာ အာကာသ အေဂျင်စီ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>274167</id>
    <revision>
      <id>1043052</id>
      <parentid>1037826</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:07:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 0 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 1 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043052</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="51621" sha1="tsrguva792gcxuiyrygqqnldxgtsj7w" xml:space="preserve">
{{Infobox government agency
| agency_name   = မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ
| native_name   = Myanmar Space Agency
| abbreviation  = MSA
| seal          = Myanmar Space Agency logo.png
| seal_width    = 150px
| seal_caption  = မြန်မာ အာကာသအေဂျင်စီ၏ အမှတ်တံဆိပ်
| formed        = {{start date and age|2025|06|01}}
| jurisdiction  = {{flagicon|Myanmar}} မြန်မာနိုင်ငံ
| headquarters  = ပါရမီလမ်း၊[[လှိုင်မြို့နယ်]]၊[[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]]
| chief1_name   ={{Bulleted list
| ဒေါက်တာ စိုးမြင့်မောင် &lt;br/&gt; {{small|(အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်)}}
| ဒေါက်တာ မျိုးသန့် &lt;br/&gt; {{small|(ဒုတိယအမှုဆောင်အရာရှိချုပ်)}} 
}}
| parent_department = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] တိုက်ရိုက် ကွပ်ကဲသည့် အေဂျင်စီ
| agency_type   = အစိုးရ အေဂျင်စီ
| website       = http://msa.gov.mm
}}
'''မြန်မာ အာကာသ အေဂျင်စီ''' (အင်္ဂလိပ်: '''Myanmar Space Agency'''; အတိုကောက် '''MSA''') သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] လက်အောက်ရှိ  အစိုးရအေဂျင်စီ ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁ ရက်တွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] အမိန့်အမှတ် (၃၈/၂၀၂၅) ဖြင့် တရားဝင် စတင် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။အေဂျင်စီသည် နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲ၏ တိုက်ရိုက်ကွပ်ကွဲမှုအောက်တွင် ရှိပြီး အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်က ဦးဆောင်သည်။ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်ရာထူးကို ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး အဆင့်နှင့် တူညီစွာထားရှိသော်လည်း သီးသန့်အရာထမ်းအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ လက်ရှိအမှုဆောင်အရာရှိချုပ်မှာ ဒေါက်တာ စိုးမြင့်မောင် ဖြစ်ပြီး၊ ဒုတိယအမှုဆောင်အရာရှိချုပ်မှာ ဒေါက်တာ မျိုးသန့် ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bur.mizzima.com/2025/07/09/61570|title=စစ်ကောင်စီက မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ(MSA) ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်|work=Mizzima Burmese|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅}}&lt;/ref&gt;

== ရည်ရွယ်ချက် ==
အေဂျင်စီ၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ငြိမ်းချမ်းသော ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် အာကာသစူးစမ်းလေ့လာမှုများ ပြုလုပ်ခြင်းနှင့် နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းများနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုဆောင်ရွက်မှုများသည် အမျိုးသားလုံခြုံရေး၊သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် သယံဇာတထိန်းသိမ်းရေး၊စိုက်ပျိုးရေး၊သဘာဝဘေးအန္တရာယ် စီမံခန့်ခွဲမှုနှင့် တုံ့ပြန်ရေး၊ပြည်သူ့လူမှုဘဝဖွံ့ဖြိုးရေး စသည့် ရည်ရွယ်ချက်များအတွက် အထောက်အကူပြုရန် ဖြစ်သည်ဟု ထုတ်ပြန်ထားသည်။ထို့အပြင် ယင်းအေဂျင်စီသည် အာကာသနည်းပညာကျွမ်းကျင်သူ မျိုးဆက်သစ်များ မွေးထုတ်ပေးခြင်း၊ နိုင်ငံပိုင်နှင့် ပုဂ္ဂလိကပိုင် ဂြိုဟ်တုများ လွှတ်တင်ခြင်း၊ ထိန်းချုပ်ခြင်းနှင့် လည်ပတ်စောင့်ရှောက်ခြင်းစသည့် လုပ်ငန်းများကိုလည်း လက်ခံဆောင်ရွက်သွားမည်ဟုလည်း ကြေညာထားသည်။

== အေဂျင်စီ၏ ဆောင်ရွက်မှုများ ==
မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ (MSA) သည် ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင် ဆောင်ရွက်သည့် နိုင်ငံတော်တစ်ဝန်းလုံးရှိ လူဦးရေနှင့် သန်းခေါင်စာရင်း ကောက်ယူရေးလုပ်ငန်းစဉ်၌ အေဂျင်စီ၏ ERS နည်းပညာနှင့် GIS နည်းပညာများ အသုံးပြုကာ ဂြိုဟ်တုဓာတ်ပုံများ ရယူခဲ့ပြီး အချက်အလက်သိပ္ပံနည်းပညာဌာနမှ အခြားသော ဒေတာများနှင့် ပေါင်းစပ်စိစစ်၍ အနီးစပ်ဆုံးသော လူဦးရေသန်းခေါင်စာရင်းကို ခန့်မှန်းတွက်ချက်ခြင်းလုပ်ငန်းများတွင် ပူးပေါင်းပါဝင် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ၂၀၂၅ ခုနှစ် မတ်လ ၂၈ ရက်နေ့တွင် လှုပ်ခတ်ခဲ့သည့် အင်အားပြင်းထန်သော [[၂၀၂၅ မြန်မာ ငလျင်|မန္တလေးငလျင်]] နှင့် ပတ်သက်၍လည်း အချက်အလက်သိပ္ပံနည်းပညာနှင့် ဂြိုဟ်တုနည်းပညာများ အသုံးပြုကာ ငလျင်ကြောင့် ပျက်စီးပြောင်းလဲသွားသည့် မြေပြင်အခြေအနေ ဆန်းစစ်ဖော်ထုတ်ချက်များကို ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး၊ ငလျင်ဒဏ်ကြောင့် ထိခိုက်ခဲ့သည့် မြေမျက်နှာသွင်ပြင်များကို ဂြိုဟ်တုဓာတ်ပုံများ ရိုက်ကူး၍ အချက်အလက်သိပ္ပံနည်းပညာများဖြင့် စိစစ်အကဲဖြတ်ကာ တိကျသည့် ဒေတာများကို ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။ထိုဖော်ထုတ်မှုသည်  သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲမှုများနှင့် ပြန်လည်ထူထောင်ရေး လုပ်ငန်းစဉ်များအတွက် ကောင်းစွာအထောက်အကူပြုနိုင်ခဲ့သည်။

ထို့အတူ ကလေးငယ်များ၏ အာကာသနှင့် သိပ္ပံဆိုင်ရာ စိတ်ကူးစိတ်သန်းများကို လှုံ့ဆော်ပေးရန်နှင့် အနာဂတ်မြန်မာနိုင်ငံတွင် အာကာသယာဉ်မှူးများ၊ သိပ္ပံပညာရှင်များ၊ အင်ဂျင်နီယာများနှင့် ကဏ္ဍအလိုက် ပညာရှင်များ ပေါ်ထွက်လာစေရန် ရည်ရွယ်ချက်များဖြင့် ၂၀၂၅ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၃၀ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၊ [[ပြည်သူ့ရင်ပြင်နှင့် ပြည်သူ့ဥယျာဉ်|ပြည်သူ့ရင်ပြင်]]၌ [[အာကာသပြတိုက် (ရန်ကုန်)]] ကို ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။လက်ရှိတွင် မြန်မာအကာသအေဂျင်စီသည် [[ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[စိုက်ပျိုးရေး၊မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန|စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[စွမ်းအင် ဝန်ကြီးဌာန]]နှင့် [[လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန]] စသည့် ဝန်ကြီးဌာနများနှင့် ပူးပေါင်းကာ အချက်အလက်သိပ္ပံနှင့် ဂြိုဟ်တုနည်းပညာများကို အသုံးပြု၍ နည်းပညာပိုင်းဆိုင်ရာ အထောက်အကူပြုလုပ်ငန်းများကို  ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။

== နောက်ခံသမိုင်းအချက်အလက်များ ==

=== အစောပိုင်းကာလများ ===
မြန်မာနိုင်ငံသည် ၁၉၇၉ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၂ ရက် တွင် ဂြိုဟ်တု ဆက်သွယ်ရေး စနစ်ကို   Geostationary ပတ်လမ်း Indian Ocean Region (IOR) 60 Degree East တည်နေရာရှိ Intelsat V ဂြိုဟ်တုကို အသုံးပြုပြီး၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တယ်လီဖုန်း ဆက်သွယ်ရေး နှင့် TV receiving တို့ကို အသုံးပြုခဲ့သည်။၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်၊ ဇန်နဝါရီလက စ၍ နယ်စပ်ဒေသဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး အတွက် ပြည်တွင်း ဂြိုဟ်တု ဆက်သွယ်ရေး စနစ်ကို Geostationary ပတ်လမ်းရှိ AsiaSat-1 ကို အသုံးပြု၍ ပြည်တွင်း တယ်လီဖုန်း ဆက်သွယ်ရေး နှင့် TV ထပ်ဆင့်လွှင့် စနစ်များကို ဆက်လက် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ပြည်တွင်း ဂြိုဟ်တု ဆက်သွယ်ရေး စနစ်ကိုမူ ၁၉၉၈ ခုနှစ်၊ ဇွန်လတွင် Geostationary ပတ်လမ်း ရှိ  ThaiCom 3 အား ပြောင်းလဲပြီး အသုံးပြုခဲ့သည်။အထက်ပါ ဂြိုဟ်တု အသုံးပြုခြင်းများသည် တခြားနိုင်ငံများမှ လွှင့်တင်ထားခြင်းများကို ငှားရမ်း အသုံးပြုခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://burmese.voanews.com/a/myanmar-plan-to-set-up-own-satellite-system/3831588.html|title=ဂြိုဟ်တုဆက်သွယ်ရေးစနစ် မြန်မာ စတော့မည်|work=VOA|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၃၀ ဧပြီ ၂၀၁၇}}&lt;/ref&gt;

=== ၂၀၁၁ - ၂၀၁၆ ===
၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ဇွန်လ တွင် [[ဦးသိန်းစိန် အစိုးရ|ဦးသိန်းစိန်အစိုးရ]]၊ [[ဆက်သွယ်ရေး၊ စာတိုက်နှင့် ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန|ဆက်သွယ်ရေး၊ စာတိုက်နှင့် ကြေးနန်း ဝန်ကြီးဌာန]]  ဒုတိယဝန်ကြီး ဦးတင့်လွင် သည် မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် အမေရိကန်ဒေါ်လာ သန်း ၂ဝဝ ခန့် ကုန်ကျမည့် ဂြိုဟ်တုတစ်လုံးကို ဝယ်ယူပြီးလျှင်၊ ရုရှား၊ တရုတ်၊ ဂျပန် ဂြိုဟ်တုကုမ္ပဏီ များနှင့် ပူးပေါင်းကာ လွှတ်တင်သွားရန် ရှိကြောင်း ပြောဆိုခဲ့ခြင်းဖြင့် ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်နိုင်ရေး ခြေလှမ်း အစပျိုးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/burma/2011/06/110614_burma_space|title=မြန်မာပြည်က ဂြိုဟ်တု ပူးတွဲဝယ်မည်|work=BBC|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၄ ဇွန် ၂၀၁၁}}&lt;/ref&gt; 

၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ဧပြီလ တွင်  [[ဦးသိန်းစိန် အစိုးရ|ဦးသိန်းစိန်အစိုးရ]]သည် လက်ကိုင်တယ်လီဖုန်း ဆင်းမ်ကတ် (SIM Card) ဈေးများ ကျဆင်းနိုင်ရေးအား ရည်ရွယ်သည့်  မြန်မာနိုင်ငံ အနေဖြင့် ဂြိုဟ်တုတလုံး လွှတ်တင်ရန်အတွက် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကြေးနန်းဆက်သွယ်ရေး အဖွဲ့ (International Telecommunication Union – ITU) နှင့်  ပူးပေါင်းပြီး  ၁၈ လကြာ အကောင်အထည် ဖော်သွားမည့် ဆွေးနွေးနေသည့် အစီအစဉ်အား စတင်ချပြခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://burma.irrawaddy.com/news/2012/04/19/8694.html|title=ဖုန်းဈေးတွေ ဖြည်းဖြည်းချင်းတော့ ကျသွားမှာပါ|work=The Irrawaddy|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၉ ဧပြီ ၂၀၁၂}}&lt;/ref&gt;

၂၀၁၃ ခုနှစ်၊ဖေဖော်ဝါရီလတွင် ဦးသိန်းစိန်အစိုးရ သည် မြန်မာနိုင်ငံ အတွက် ပထမဆုံး တိုက်ရိုက် သုံးနိုင်မည့် ဂျပန် အကူအညီ ဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံ အတွက် ကမ္ဘာ မြေပြင် လေ့လာရေး ဂြိုဟ်တု တစ်ခု ကို  ၂ဝ၁၃-၁၄ ခုနှစ် တွင် လွှတ်တင်နိုင်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်။ Earth Observation Satellite ဟုခေါ်သည့် ကမ္ဘာမြေ လေ့လာရေး ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်နိုင်ရေး ကြိုးပမ်းမှုသည် ယခင် တခြားနိုင်ငံဂြိုဟ်တုများမှ တဆင့်ခံ သုံးစရာ မလိုတော့ဘဲ သတင်းအချက်အလက်များကို   တိုက်ရိုက်ယူပြီး အသုံးချနိုင်ရန် ရည်ရွယ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/burma/2013/02/130226_burmesesatellite|title=မြန်မာ ဂြိုဟ်တု လွှတ်ဖို့ ဂျပန်ကူ|work=BBC|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၃}}&lt;/ref&gt;

၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ဒီဇင်ဘာ တွင် နိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး ဂြိုဟ်တုကို ငါးနှစ်အတွင်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ပြီး ပတ်လမ်းကြောင်းသို့ လည်ပတ်ရန် အစီအစဉ်ကို ဦးသိန်းစိန်အစိုးရသည် အကြမ်းဖျင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.satellitetoday.com/government-military/2014/12/11/myanmar-to-own-first-satellite-in-five-years-time/|title=Myanmar to Own First Satellite in Five Years Time|work=Via Satellite|access-date=1 Sep 2025|date=11 Dec 2014}}&lt;/ref&gt; 

၂၀၁၆ ခုနှစ်၊မေ ၁ ရက် တွင် မြန်မာအစိုးရသည် MyanmarSat-1 ကို  တောင်အမေရိကတိုက်၊ ဂိုင်ယားနိုင်ငံ၊ ကော်ရီးကမ်းခြေမြို့ရှိ ဂြိုဟ်တုလွတ်တင်ရေးစခန်းမှ Geostationary orbit သို့ လွှတ်တင်ခဲ့သည်။ထိုဂြိုဟ်တုသည် ငှားရမ်းအသုံးပြုသည့် ဂြိုဟ်တု ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/in-depth-49087623|title=ဆက်သွယ်ရေးဂြိုဟ်တု Myanmar Sat-2 ကို ဩဂုတ် ၃ ရက်မှာ လွှတ်တင်မယ်|work=BBC|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၃ ဇူလိုင် ၂၀၁၉}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://news-eleven.com/article/124500|title=မိတ္ထီလာ မြန်မာ့လေကြောင်းနှင့် အာကာသပညာတက္ကသိုလ်က ထိန်းချုပ်မည့် အနိမ့်ပျံ မြေပြင်စူးစမ်း လေ့လာရေး ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တုကို ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် ဒီဇင်ဘာလဆန်းခန့်တွင် မြန်မာနိုင်ငံမှလွှတ်တင်မည်|work=Eleven Media Group|access-date=၁ စစက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၄ ဇူလိုင် ၂၀၁၉|archive-date=12 September 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250912210133/https://news-eleven.com/article/124500|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

=== ၂၀၁၇ - ၂၀၂၁ ===
[[ဦးထင်ကျော်အစိုးရ]] သည်၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၅ ရက်တွင်  မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေးဦးဆောင်ကော်မတီ ကို  ဒုတိယသမ္မတ [[မြင့်ဆွေ (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဦးမြင့်ဆွေ]] ဦးဆောင်၍ အဖွဲ့ဝင်(၁၃)ဦးဖြင့် လည်းကောင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေးလုပ်ငန်းကော်မတီကို   [[ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး [[သန့်စင်မောင်|ဦးသန့်စင်မောင်]] ဦးဆောင်၍ (၉)ဦးဖြင့် လည်းကောင်း ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ဧပြီ ၂၈ ရက် တွင်  မြန်မာအစိုးရသည် မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေးဦးဆောင်ကော်မတီ ၏ ပထမအကြိမ် စည်းဝေးပွဲကို ပြုလုပ်သည်။မြန်မာနိုင်ငံ Space Agency အာကာသဌာန တည်ထောင်ရေးအတွက် စတင် အကောင်အထည် ဖော်သွားမည့် သတင်းစကားကိုလည်း ဖြန့်ဝေအသိပေးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://burmese.voanews.com/a/myanmar-plan-to-set-up-own-satellite-system/3831588.html|title=ဂြိုဟ်တုဆက်သွယ်ရေးစနစ် မြန်မာ စတော့မည်|work=VOA|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၃၀ ဧပြီ ၂၀၁၇}}&lt;/ref&gt;

၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇွန် ၁ ရက် တွင် Myanmar Sat 2 ဂြိုဟ်တု တည်ဆောက်နိုင်ရေး  မြန်မာနိုင်ငံ ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနလက်အောက်ရှိ  သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာ နှင့် ဆိုက်ဘာလုံခြုံရေးဦးစီးဌာန နှင့် Intelsat Global Sales &amp; Marketing Limited  တို့  သဘောတူ လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။ စုစုပေါင်းကုန်ကျစရိတ်သည် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၅၅ ဒသမ ၇ သန်း ရှိ သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mm.myanmartechpress.com/myanmarsatellitesystem/|title=မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တုတည်ထောင်နိုင်ရန် အဆင့်(၃)ဆင့် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိ|work=Myanmar Tech Press|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၂ ဧပြီ ၂၀၁၉}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dvb.no/post/341057|title=Myanmar Sat 2 ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင် (ရုပ်သံ - Live)|work=DVB|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၇ ဩဂုတ် ၂၀၁၉}}&lt;/ref&gt;

၂၀၁၉ ခုနှစ် ဇွန်လ နှင့် ဇူလိုင်လတို့တွင် အချိုးကျ ပူးတွဲပိုင်ဆိုင်မည့် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၅၅ ဒသမ ၇ သန်းတန် MyanmarSat-2 ဂြိုဟ်တုကို အာကာသသို့ လွှတ်တင်ရန် လျာထားခဲ့သည်။သို့သော်လည်း ထိုလျာထားဆောင်ရွက်ချက်မှာ အတူတကွ လွှတ်တင်မည့်အခြားအဖွဲ့အစည်းပိုင်ဂြိုဟ်တုများ အဆင်သင့်ဖြစ်မှုနှောင့်နှေးခဲ့ခြင်းကြောင့် ပျက်ပြယ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.duwun.com.mm/article/mnmaiupiu-kuiypuigiltu-lttmkkui-eui-id17296|title=မြန်မာနိုင်ငံပိုင် ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်မည့်ရက်ကို ရွှေ့ဆိုင်း|work=Duwun|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၀၁၉}}&lt;/ref&gt;

၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၆ ရက်နေ့ အင်္ဂါနေ့ ဒေသ စံတော်ချိန် ညနေ ၄ နာရီခွဲ (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ် ၇ ရက်၊ မြန်မာစံတော်ချိန် နံနက် ၂ နာရီ အချိန်) တွင်  တောင်အမေရိကတိုက် ရှိ ပြင်သစ်နိုင်ငံ Arianespace Launch အာကာသစခန်းမှနေ၍ မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ကြေးနန်းဆက်သွယ်ရေး ပိုအားကောင်းလာစေမည့် Myanmar Sat 2 အတွက် အဓိက ဝန်ဆောင်ပေးမည့် Intelsat 39 ဆက်သွယ်ရေး ဂြိုဟ်တုကို အောင်မြင်စွာ လွှတ်တင်ခဲ့သည်။ အချိုးကျ ပူးတွဲပိုင်ဆိုင်မည့် MyanmarSat-2 ဆက်သွယ်ရေး ဂြိုဟ်တု သည် Maxar Technologies က ထုတ်လုပ်ပြီး Arianespace ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်စင်မှ Ariane 5 ဂြိုဟ်တု ဖြင့် ပစ်လွှတ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။အဆိုပါ Intelsat 39 ဆက်သွယ်ရေး ဂြိုဟ်တုသည် ကမ္ဘာပတ် လမ်းကြောင်း ပေါ်ရှိ ကမ္ဘာကြီး၏ အီကွေတာမျဉ်း နှင့် လောင်တီကျူ့အရှေ့ ၆၂ ဒီဂရီ တွင် လည်ပတ်မည် ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://burmese.voanews.com/a/myanmar-sat-2-launch-sucessfully-/5032125.html|title=မြန်မာ့ဆက်သွယ်ရေးပိုကောင်းစေမယ့် Intelsat 39 ဂြိုဟ်တုအောင်မြင်စွာ လွှတ်တင်|work=VOA Burmese|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၇ ဩဂုတ် ၂၀၁၉}}&lt;/ref&gt; 

၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ဩဂုတ် ၃၀ ရက် တွင် [[ဦးဝင်းမြင့်အစိုးရ|ဦးဝင်းမြင့်အစိုးရ]] သည် မြန်မာနိုင်ငံက အလုံးစုံပိုင်ဆိုင်သည့် ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တုလွှတ်တင်ရေး အတွက် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ Hokkaido တက္ကသိုလ်က ကမ်းလှမ်းထားသည့်အကြောင်း ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mdn.gov.mm/my/duttiysmmtt-uumngche-mnmaaniungngnpiunggiuhttucnc-ttnnytheaangre-uucheaangkeaamttiie-chtttthmakim|title=
ဒုတိယသမ္မတ ဦးမြင့်ဆွေ မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ် တည်ထောင်ရေး ဦးဆောင်ကော်မတီ၏ ဆဋ္ဌမအကြိမ် လုပ်ငန်းညှိနှိုင်းအစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက် အမှာစကားပြောကြား
|work=Myanmar Digital News|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၃၀ ဩဂုတ် ၂၀၁၉}}&lt;/ref&gt;

၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်၊မေ ၁၁ ရက် တွင် မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် ပထမဆုံးသော ဂြိုဟ်တုလွှတ်တင်မှုကို ဂျပန်နိုင်ငံ ၏ နည်းပညာအကူအညီ ဖြင့်  ၂၀၂၁ ခုနှစ် တွင် စတင်နိုင်မည်ဟု ဂျပန်အခြေစိုက် Nikkei Asian Review က သတင်းရေးသား ဖော်ပြခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.dvb.no/post/387578|title=မြန်မာပိုင် ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု ဂျပန်အကူအညီဖြင့် ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် စတင်လွှတ်တင်မည်|work=DVB|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၂ မေ ၂၀၂၀}}&lt;/ref&gt;     

၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀ ရက် တွင် မြန်မာ့ ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု ([[လောကနတ်-၁|လောကနတ် -၁]] )  ကို NASA အမေရိကန်အာကာသစူးစမ်းရေးဌာန မှ  ISS နိုင်ငံတကာအာကာသစခန်းဆီသို့ တခြား ပစ္စည်းကရိယာများနှင့်အတူ  လွှတ်တင်ခဲ့သည်။ဂျပန်အာကာသစူးစမ်းရေး JAXA ၏ Kibo စူးစမ်းရေးယာဉ်ထဲတွင် သိမ်းဆည်းခဲ့သည်။ ထို မြန်မာ့ ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု သည် မြန်မာနိုင်ငံ လေကြောင်း နှင့် အာကာသ ပညာ တက္ကသိုလ် MAEU နှင့် ပူးတွဲပြုလုပ်သည့် စီမံကိန်းအရ ဂျပန်နိုင်ငံ Hokkaido တက္ကသိုလ်က တည်ဆောက်ပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ဂြိုဟ်တု တွင်  ကီလိုဂရမ် ၅၀ လေးသည့် microsatellites ဂြိုဟ်တုသေးလေး ၂ ခုပါဝင်ပြီး နိုင်ငံတွင်း စိုက်ပျိုးရေး နှင့် ငါးလုပ်ငန်းဌာနအတွက် စောင့်ကြည့်လေ့လာမှုများ လုပ်ဆောင်မည့် ကင်မရာများ တပ်ဆင်ထားသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://asia.nikkei.com/business/aerospace-defense-industries/myanmar-to-launch-its-first-satellite-in-2021-with-japan-s-help|title=Myanmar to launch its first satellite in 2021 with Japan's help|work=Nikkei Asia|access-date=1 Sep 2025|date=11 May 2020}}&lt;/ref&gt;

၂၀၂၁ ခုနှစ်၊မတ်လတွင် ကမ္ဘာ့မြေပြင်အထက် မိုင် ၂၅၀ ကျော် တွင် ရှိသည့် မြန်မာ့ ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု ([[လောကနတ်-၁|လောကနတ် -၁]] ) ကို ISS နိုင်ငံတကာအာကာသ စခန်း တွင် အသုံးမပြုသေးဘဲ ယာယီသိမ်းထားရန် ဂျပန်အာကာသအေဂျင်စီ နှင့် ဂျပန်တက္ကသိုလ်တို့က ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြသည်။ &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://burmese.voanews.com/a/Myanmar-aero-and-space-satellite-japan-Hokkaido-iss-/5812609.html|title=မြန်မာ့ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု နိုင်ငံတကာအာကာသစခန်းမှာ ယာယီသိမ်းထားမည်|work=VOA|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၂ မတ် ၂၀၂၁}}&lt;/ref&gt;

=== ၂၀၂၁ နောက်ပိုင်း အခြေအနေ ===

၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ဇူလိုင် ၁၁ ရက် တွင် စစ်ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး [[မင်းအောင်လှိုင်]] သည်  ရုရှားနိုင်ငံ၊မော်စကိုမြို့ တွင်  ရုရှားသမ္မတ၏နိုင်ငံတကာအာကာသဆိုင်ရာအထူးသံတမန် နှင့် Roscosmos အထွေထွေညွန်ကြားရေးမှူးချုပ် Dr.Dmity Rogozin နှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cincds.gov.mm/node/18647?d=1|title=နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ၊ နိုင်ငံတော် ဝန်ကြီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံနှင့် နှစ်နိုင်ငံကဏ္ဍပေါင်းစုံ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ တိုးမြှင့်နိုင်ရေး ဆွေးနွေးဆောင်ရွက်|work=CINCDS Myanmar|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၂}}&lt;/ref&gt;

၂၀၂၂ ခုနှစ်၊စက်တင်ဘာ ၉ ရက် တွင် စစ်ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် သည်  ရုရှားရှိ Vostochny Cosmodrome အာကာသယာဉ် လွှတ်တင်ရေးစခန်းသို့  သွားရောက်လေ့လာခဲ့သည်။ရုရှားအာကာသကော်ပိုရေးရှင်း State Space Corporation “Roscosmos” အထွေထွေညွန်ကြားရေးမှူးချုပ် Mr.Yuri Borisov နှင့် တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://myawady.net.mm/node/30175|title=နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် မြန်မာအဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ Vostochny Cosmodrome အာကာသယာဉ်လွှတ်တင်ရေးစခန်းသို့ သွားရောက်လေ့လာ|work=MWD Webportal|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၉ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၂}}&lt;/ref&gt;

၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဖေဖော်ဝါရီ ၂၁ ရက် တွင် NLD အစိုးရလက်ထက် ဖွဲ့စည်းထားခဲ့သည့် မြန်မာနိုင်ငံပိုင် ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေး လုပ်ငန်းကော်မတီကို စစ်ခေါင်းဆောင်က ဖျက်သိမ်းလိုက်ပြီး၊ယင်းအစား [[မြထွန်းဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီးမြထွန်းဦး]] ပါဝင်သည့်  မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ် တည်ထောင်ရေးလုပ်ငန်းကော်မတီ အသစ်ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊မတ် ၄ ရက် တွင် ရုရှားနိုင်ငံ၊မော်စကိုမြို့ တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် မြန်မာအစိုးရ နှင့် ရုရှားအစိုးရ တို့အကြား မော်စကိုသဘောတူညီချက် (၁၀)ချက် လက်မှတ်ရေးထိုးကြစဉ်၊ အာကာသစူးစမ်းလေ့လာမှုနှင့်အသုံးပြုမှုနားလည်မှုစာချွန်လွှာ သည် တစ်ခုအနေဖြင့် ပါဝင်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://burmese.dvb.no/post/700591|title=မြန်မာနိုင်ငံပိုင် ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေးလုပ်ငန်းကော်မတီကို စစ်ဗိုလ်ချုပ်များဖြင့် အသစ် ပြန်ဖွဲ့|work=DVB|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၃ ဧပြီ ၂၀၂၅}}&lt;/ref&gt;

၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇွန် ၁ ရက်တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ အမိန့်အမှတ် (၃၈/၂၀၂၅) ဖြင့် မြန်မာ အာကာသ အေဂျင်စီ ကို မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရအဖွဲ့ လက်အောက်ရှိ အစိုးရအေဂျင်စီတစ်ခု အဖြစ် တရားဝင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဇူလိုင် ၁၇ ရက် တွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] သည် မြန်မာ အာကာသအေဂျင်စီ ၏ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ကို ခန့်ထားသည်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဩဂုတ် ၁ ရက် တွင် [[အမျိုးသား ကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ|အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီ]] သည် မြန်မာ အာကာသအေဂျင်စီ ၏ ဒုတိယ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ကို ခန့်ထားသည်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဩဂုတ် ၃၁ ရက် တွင် ယာယီသမ္မတ [[နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေး နှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်|နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် တရုတ်နိုင်ငံ၊ တီယန်ကျင်းမြို့ရှိ Tangla Hotel ၌ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၊ ဝူဟန်တက္ကသိုလ်၏ ဒုတိယအဓိပတိပါမောက္ခ Prof. Gong Wei ဦးဆောင်သော တာဝန်ရှိသူများနှင့်  ဂြိုဟ်တုနည်းပညာ ရရှိရေးဆွေးနွေး တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/74362|title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ယာယီသမ္မတ နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၊ ဝူဟန်တက္ကသိုလ်မှ ဒုတိယအဓိပတိနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေး|work=MOI Myanmar|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၃၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၅}}&lt;/ref&gt;

၂၀၂၅ ခုနှစ်၊စက်တင်ဘာ ၂၆ ရက် တွင် ယာယီသမ္မတ [[နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေး နှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်|နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် ၎င်း၏ရုရှားခရီးစဉ်အတွင်း ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံ State Space Corporation “Roscosmos” ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် Mr. Dmitry V. Bakanov နှင့် Roscosmos ရုံးချုပ်၌ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးသည်။တွေ့ဆုံဆွေးနွေးအပြီး ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အစိုးရနှင့် ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံအစိုးရတို့အကြား ငြိမ်းချမ်းသော ရည်ရွယ်ချက်များအတွက် ပြင်ပအာကာသစူးစမ်း လေ့လာရေးနှင့် အသုံးပြုမှုနယ်ပယ်တွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဆိုင်ရာ သဘောတူညီချက်များကို ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံ State Space Corporation “Roscosmos” ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် Mr. Dmitry V. Bakanov နှင့် မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီအမှုဆောင်ချုပ် ဒေါက်တာ စိုးမြင့်မောင်တို့က လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/index.php/news/75440|title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ယာယီသမ္မတ နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့်အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံ State Space Corporation “Roscosmos” ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် Mr. Dmitry V. Bakanov နှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေး|work=MOI Myanmar|access-date=၂၈ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅}}&lt;/ref&gt;ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံ၊ မော်စကိုမြို့တွင် ရုရှား-မြန်မာ ဂြိုဟ်တုနည်းပညာဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးနှင့်စပ်လျဉ်း၍ ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးပွဲ ကို ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး၊ မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီမှ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ဦးဆောင်သော ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့တို့သည် ထိုဆွေးနွေးပွဲအတွက်  ၂၀၂၅ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၁၉ ရက်နေ့မှ ၂၆ ရက်နေ့အထိ သွားရောက်ခဲ့ကြသည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၈ ရက်နေ့ တွင် မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ဒေါက်တာစိုးမြင့်မောင် ဦးဆောင်သော ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့သည် တရုတ်အမျိုးသားအာကာသစီမံအုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ (CNSA)၏ ဒုတိယအကြီးအကဲ Mr. Bian Zhigang ဦးဆောင်သော ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့အား သွားရောက်တွေ့ဆုံ၍ နှစ်နိုင်ငံပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး ဆွေးနွေးခဲ့သည်။၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် နေပြည်တော်၌ ပြုလုပ်ခဲ့သော မြန်မာ-တရုတ်  နှစ်နိုင်ငံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ ဆွေးနွေးပွဲအပြီးတွင် တရုတ် အမျိုးသား အာကာသ စီမံခန့်ခွဲမှုဌာန (CNSA) နှင့် မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ  တို့အကြား အာကာသပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုနှင့် အာကာသဟင်းလင်းပြင် ငြိမ်းချမ်းစွာ အသုံးပြုမှုဆိုင်ရာ နားလည်မှုစာချွန်လွှာ (MoU) ကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီနှင့် တရုတ်အမျိုးသားအာကာသစီမံခန့်ခွဲမှုဌာနတို့အကြား နားလည်မှုစာချွန်လွှာ လဲလှယ် – မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ |url=https://msa.gov.mm/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%AC%E1%80%A1%E1%80%AC%E1%80%80%E1%80%AC%E1%80%9E%E1%80%A1%E1%80%B1%E1%80%82%E1%80%BB%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%85%E1%80%AE%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%84-2/ |access-date=2026-06-03 |website=msa.gov.mm }}{{Dead link|date=July 2026 }}&lt;/ref&gt;

== အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်များ ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
!ရာထူး
!အမည်
!စတင်ထမ်းဆောင်သည့်ရက်
!ရာထူးအဆင့်အတန်း
|-
|အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်
|ဒေါက်တာ စိုးမြင့်မောင်
|၁၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၅
|ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးအဆင့်နှင့် တူညီ
|-
|ဒုတိယ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်
|ဒေါက်တာ မျိုးသန့်
|၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၅
|ဒုတိယဝန်ကြီး အဆင့်နှင့် တူညီ
|}

== မြန်မာနိုင်ငံ အာကာသစနစ် အကျဉ်းချုပ် ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
!ရက်စွဲ
!ဂြိုဟ်တု / စနစ်အမည်
!Orbit / ပတ်လမ်း
!Launch Site / လွှတ်တင်နေရာ
!ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်သူ / ထောက်ပံ့သူ
!အဓိက ရည်ရွယ်ချက်
|-
|၁၉၇၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၂
|Intelsat V
|Geostationary (IOR 60°E)
|အခြားနိုင်ငံစနစ်
|အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အစိုးရ / လွှင့်တင်သူ
|အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တယ်လီဖုန်းဆက်သွယ်ရေး နှင့် TV receiving
|-
|၁၉၉၀ ဇန်နဝါရီ
|AsiaSat-1
|Geostationary
|အခြားနိုင်ငံစနစ်
|အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အစိုးရ / လွှင့်တင်သူ
|ပြည်တွင်း တယ်လီဖုန်းဆက်သွယ်ရေး နှင့် TV လွှင့်မှု
|-
|၁၉၉၈ ဇွန်
|ThaiCom 3
|Geostationary
|အခြားနိုင်ငံစနစ်
|အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အစိုးရ / လွှင့်တင်သူ
|ပြည်တွင်း ဆက်သွယ်ရေးစနစ်
|-
|၂၀၁၆ မေ ၁
|MyanmarSat-1
|Geostationary
|ဂိုင်ယား, တောင်အမေရိကတိုက်
|ဂျပန် Hokkaido တက္ကသိုလ်, MAEU
|တယ်လီဖုန်းဆက်သွယ်ရေး၊ TV၊စိုက်ပျိုးရေး ၊ ငါးလုပ်ငန်းစောင့်ကြည့်
|-
|၂၀၁၉ ဩဂုတ် ၇
|MyanmarSat-2
|Geostationary (62°E)
|Arianespace, Ariane 5, ပြင်သစ်
|Maxar Technologies, Intelsat 39
|ဆက်သွယ်ရေး အတွက် အဓိကဝန်ဆောင်မှု
|-
|၂၀၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀
|[[လောကနတ်-၁|လောကနတ် - ၁]] (MAEU &amp; Hokkaido)
|ISS / JAXA Kibo module
|NASA ISS
|JAXA, MAEU
|စိုက်ပျိုးရေး နှင့် ငါးလုပ်ငန်း စောင့်ကြည့်
|}


== ကိုးကား ==
{{Reflist}}
{{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}}
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ]]
[[ကဏ္ဍ:အာကာသ အေဂျင်စီများ]]
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ တည်ထောင်ဖွဲ့စည်းမှုများ]]</text>
      <sha1>tsrguva792gcxuiyrygqqnldxgtsj7w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>၂၀၂၆</title>
    <ns>0</ns>
    <id>280044</id>
    <revision>
      <id>1043154</id>
      <parentid>1040925</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T09:48:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Salai Rungtoi</username>
        <id>22844</id>
      </contributor>
      <comment>/* ဇွန် */</comment>
      <origin>1043154</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="165125" sha1="2g42ky3anxt5r5ftcwr9tdtqgpxyowc" xml:space="preserve">{{Events by month|၂၀၂၆|prefix=မုခ်ဝ:လက်ရှိဖြစ်ရပ်များ/}}{{Year nav|2026}}
{{Year article header|2026}}

== ဖြစ်ပွားဆဲ ဖြစ်ရပ်များ ==

* [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]]
* [[၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံ သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း]]
* [[၂၀၂၆ အစ္စရေး–အမေရိကန်တို့၏ အီရန်အပေါ် တိုက်ခိုက်မှု]]
* [[တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်]]သက်တမ်း
* [[တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]]သက်တမ်း

== အဓိက ဖြစ်ရပ်များ ==

=== ဇန်နဝါရီ ===

* [[၁ ဇန်နဝါရီ]] - [[ဘူလ်ဂေးရီးယားနိုင်ငံ]]သည် [[ယူရို|ယူရိုငွေကြေး]]ကို စတင်အသုံးပြုခဲ့ပြီး ယူရိုဇုန်၏ ၂၁ ခုမြောက် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ ဖြစ်လာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite press release|title=Bulgaria ready to use the euro from 1 January 2026: Council takes final steps|date=July 8, 2025|publisher=Council of the European Union|url=https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2025/07/08/bulgaria-ready-to-use-the-euro-from-1-january-2026-council-takes-final-steps/}}&lt;/ref&gt;

* [[၅ ဇန်နဝါရီ]] - [[ကော်သူးလေတပ်မတော် (KTLA)]]က မြန်မာနိုင်ငံက ခွဲထွက်ပြီး ကော်သူးလေသမ္မတနိုင်ငံ တည်ထောင်လိုက်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=ကော်သူးလေနိုင်ငံသစ် ကြေညာ၊ သမ္မတအဖြစ် ဗိုလ်ချုပ်စောနယ်ဒါးမြ တာဝန်ယူ |url=https://burmese.dvb.no/post/740655 |access-date=8 Jan 2026 |website=DVB}}&lt;/ref&gt;
* [[၉ ဇန်နဝါရီ]] - မြန်မာနိုင်ငံနှင့် [[ဆိုမာလီယာနိုင်ငံ]]တို့သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၉ ရက်မှစတင်၍ နှစ်နိုင်ငံအကြား သံအမတ်ကြီးအဆင့်ဖြင့် သံတမန်အဆက်အသွယ် ထူထောင်ကြသည်။ ဆိုမာလီယာဖက်ဒရယ် သမ္မတနိုင်ငံသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ (၁၂၇) နိုင်ငံမြောက် သံတမန်အဆက်အသွယ်ထူထောင်သည့် နိုင်ငံဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်နှင့် ဆိုမာလီယာဖက်ဒရယ်သမ္မတနိုင်ငံတို့အကြား သံတမန်အဆက်အသွယ်ထူထောင် |url=https://www.mdn.gov.mm/my/pnnytheaangcusmmttmnmaaniungngntteaanng-chiumaaliiyaaphkdrysmmttniungngnttiuakaa |url-status=live |access-date=၁၇ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆ |website=Myanmar Digital News}}&lt;/ref&gt;
* [[၁၁ ဇန်နဝါရီ]] - [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆]] ၏ အပိုင်း (၂) ကို  မြို့နယ်ပေါင်း ၁၀၀ ၌ ကျင်းပခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=မြန်မာနိုင်ငံ၏ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း(၂) ကျင်းပပြီးစီး |url=https://xinhuamyanmar.com/news/myanmar/nm-2611131/ |access-date=2026-02-28 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=■ ရွေးကောက်ပွဲအပိုင်း(၂)တွင် ပါဝင်သည့် မြို့နယ်များ၌ မဲပေးမှုများ ပြီးဆုံး၍ မဲရုံများစတင်ပိတ်သိမ်း |url=https://news-eleven.com/article/309049 |access-date=2026-02-28 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
* [[၂၄ ဇန်နဝါရီ]] - အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ ဥပဒေအမှတ် ၁/၂၀၂၆ ဖြင့် [[နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံး]]ဥပဒေကို တတိယအကြိမ်ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီ နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံးဥပဒေကို တတိယအကြိမ်ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေ |url=http://www.mdn.gov.mm/my/pnnytheaangcusmmttmnmaaniungngntteaa-amiusaakaakyrennglunkhunrekeaangcii |access-date=2026-03-13 |website=MDN - Myanmar DigitalNews |language=my}}&lt;/ref&gt;                 
* [[၂၅ ဇန်နဝါရီ]] - [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆]] ၏ အပိုင်း (၃) ကို  မြို့နယ်ပေါင်း ၆၁ ၌ ကျင်းပခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ဇန်နဝါရီ ၂၅ ရက်(တနဂ်​နွေ​နေ့)တွင် ကျင်းပမည့် ​ရွေး​ကောက်ပွဲအပိုင်း(၃)တွင် ပါဝင်သည့် မြို့နယ် ၆၁ မြို့နယ် |url=https://news-eleven.com/article/309419 |access-date=2026-02-28 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
* [[၂၇ ဇန်နဝါရီ]] - ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[ထွန်းထွန်းနောင်]]အား စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ မူလတာဝန်များသို့ ပြန်လည်ခန့်အပ်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်း၏နေရာတွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[ဖုန်းမြတ်]]ကို ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးအဖြစ် အစားထိုးခန့်ထားသဖြင့် [[နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်|နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကောင်မရှင်]]အဖွဲ့ဝင်သစ် ဖြစ်လာသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=ပြည်ထဲ​ရေးဝန်ကြီး ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထွန်းထွန်း​နောင်အား စစ်ဘက်မူလတာဝန် ပြန်လည်ထမ်းဆောင်စေပြီး ၎င်း၏​နေရာတွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးဖုန်းမြတ်အား ခန့်အပ်|url=https://news-eleven.com/article/309488|website=Eleven Media Group Co., Ltd|access-date=2026-03-06|language=my}}&lt;/ref&gt;
* [[၂၉ ဇန်နဝါရီ]] - ယခင်​အရေးပေါ် အခြေအနေ​ကြေညာထားသည့် ၆၃ မြို့နယ်တွင် အရေးပေါ် အခြေအနေ​နှင့် စစ်အုပ်ချုပ်​ရေးအမိန့်ကို ​ရက်​ ၉၀ ဆက်လက်တည်ရှိ​ကြောင်း အမိန့်များကို ကြေညာခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=စစ်အုပ်ချုပ်ရေးအမိန့်ဆက်လက်ထုတ်ပြန်ခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/76504 |access-date=2026-02-27 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ယခင်​အရေးပေါ် အခြေအနေ​ကြေညာထားသည့် ၆၃ မြို့နယ်တွင် အရေးပေါ်အခြေအနေ​နှင့် စစ်အုပ်ချုပ်​ရေးအမိန့်ကို ရက်​ ၉၀ ဆက်လက်တည်ရှိ​​ကြောင်းကြေညာ |url=https://news-eleven.com/article/309542 |access-date=2026-02-27 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;

=== ဖေဖော်ဝါရီ ===

* [[၃ ဖေဖော်ဝါရီ]] - [[ပြည်ထောင်စုအတိုင်ပင်ခံကောင်စီ]]ကို [[အမျိုးသား ကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ|အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီ]] ဥပဒေအမှတ် ၃/၂၀၂၆ ဖြင့် ပြဋ္ဌာန်းဖွဲ့စည်းလိုက်သည်။ 
* [[၇ ဖေဖော်ဝါရီ]] - ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွက် [[မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု]] ပေးအပ်ချီးမြှင့်ခြင်းအခမ်းအနားကို နေပြည်တော်ရှိ  MICC -1 ခန်းမတွင် ကျင်းပခဲ့သည်။ အကောင်းဆုံးရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဆုကို &quot;''[[ပန်းမြိုင်လယ်မှ ဥယျာဉ်မှူး]]''&quot;ဇာတ်ကားက ရရှိခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=■၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွက် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆုများ ပေးအပ်ချီးမြှင့်ပွဲ ပြုလုပ် |url=https://news-eleven.com/article/309744 |access-date=2026-02-22 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt; 
* [[၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ]] - နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက [[တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ]]၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ သံရုံး ယာယီတာဝန်ခံကို မြန်မာနိုင်ငံကနေ ထွက်ခွာရန် ညွှန်ကြားခဲ့သည်။ 
* [[၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ]] - [[မြန်မာ့တော်ဝင်နဂါးတပ်တော်|ဗမာအမျိုးသားတော်လှန်ရေးတပ်မတော်]]၏ အဖွဲ့ခေါင်းဆောင် [[ဗိုလ်နဂါး]]သည် မြန်မာ့တပ်မတော်ထံ လက်နက်ချခဲ့သည်။ 

* [[၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ]] - [[မြစ်ကြီးနားလေဆိပ်]]မှ ထွက်ခွာရန် ပြင်ဆင်နေသည့် [[မြန်မာအမျိုးသား လေကြောင်းလိုင်း|မြန်မာအမျိုးသားလေကြောင်းလိုင်း]] ၏ ATR-72-600 အမျိုးအစား ခရီးသည်တင်လေယာဉ်ကို FPV Suicide Drone များဖြင့် ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်ခဲ့မှု ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး လေယာဉ်၏ ခေါင်းပိုင်း၊ ကိုယ်ထည်အလယ်ပိုင်းနှင့် နောက်မီးပိုင်းတို့တွင် ဗုံးစထိမှန်၍ အနည်းငယ်ပျက်စီးခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=မြစ်ကြီးနားလေဆိပ် တိုက်ခိုက်ခံရပြီးနောက် လေယာဉ်ခရီးစဉ်များ ဖျက်သိမ်းထား |url=https://npnewsmm.com/news/699966621a20c677ac351113 |url-status=live |website=NP News}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2026-02-21 |title=မြစ်ကြီးနားလေဆိပ်မှာ ခရီးသည်တင်လေယာဉ် တိုက်ခိုက်ခံရ |url=https://www.rfa.org/burmese/news/2026/02/21/mna-airline-rebel-drone-burma-junta/ |access-date=2026-02-22 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;
* [[၂၃ ဖေဖော်ဝါရီ]] - တတိယအကြိမ်မြောက် လွှတ်တော်အသီးသီး၏ ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးများကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လအတွင်း ကျင်းပသွားမည်ဖြစ်ရာ [[ပြည်သူ့လွှတ်တော်]]ကို (၁၆) ရက်နေ့၊ [[အမျိုးသားလွှတ်တော်]]ကို (၁၈) ရက်နေ့နှင့် တိုင်းဒေသကြီး/ပြည်နယ်လွှတ်တော်များကို (၂၀) ရက်နေ့တို့တွင် အသီးသီးစတင်ကျင်းပရန် ကြေညာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ကျင်းပရန်ခေါ်ယူခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=https://www.moi.gov.mm/index.php/news/80312 |access-date=2026-02-24 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ကျင်းပရန်ခေါ်ယူခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=https://www.moi.gov.mm/index.php/news/80315 |access-date=2026-02-24 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးကျင်းပရန်ခေါ်ယူခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=https://www.moi.gov.mm/index.php/news/80316 |access-date=2026-02-24 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
* [[၂၄ ဖေဖော်ဝါရီ]] - ရန်ကုန်မြို့ရှိ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ [[ဖင်လန်နိုင်ငံ]]သံရုံးကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ (၂၈) ရက်နေ့၌ ပိတ်သိမ်းမည်ဟု တရားဝင်ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=■ ရန်ကုန်မြို့ရှိ ဖင်လန်နိုင်ငံသံရုံး ပိတ်သိမ်းမည် |url=https://news-eleven.com/article/310071 |access-date=2026-02-24 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
* [[၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ]] -  အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ ဥပဒေအမှတ် ၉/၂၀၂၆ ဖြင့် [[အခွန်အယူခံခုံအဖွဲ့]]ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့် ဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=အခွန်အယူခံခုံအဖွဲ့ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့် ဥပဒေ {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/80422|website=www.moi.gov.mm|access-date=2026-02-27|language=en}}&lt;/ref&gt;
* [[၂၈ ဖေဖော်ဝါရီ]] - [[၂၀၂၆ အစ္စရေး–အမေရိကန်တို့၏ အီရန်အပေါ် တိုက်ခိုက်မှု]]: [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု]]နှင့် [[အစ္စရေးနိုင်ငံ|အစ္စရေး]]နိုင်ငံတို့သည် [[အီရန်နိုင်ငံ]]အတွင်း တိုက်ခိုက်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ရာ နိုင်ငံတော်ခေါင်းဆောင်ကြီး အလီ ခါမေနီ အပါအဝင် အဆင့်မြင့်အရာရှိကြီး အများအပြား သေဆုံးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite news |date=28 February 2026 |title=US and Israel carry out joint attack on Iran as Tehran launches retaliatory strikes |url=https://www.bbc.co.uk/news/live/cn5ge95q6y7t |access-date=28 February 2026 |publisher=BBC News}}&lt;/ref&gt; ယင်းကို တုံ့ပြန်သည့်အနေဖြင့် အီရန်က ပင်လယ်ကွေ့ဒေသရှိ အမေရိကန်စစ်အခြေစိုက်စခန်းများကို လက်တုံ့ပြန်တိုက်ခိုက်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite news |date=28 February 2026 |title=US and Israel attack Iran as Trump says ‘major combat operations’ under way – live |url=https://www.theguardian.com/world/live/2026/feb/28/israel-attacks-iran-as-blasts-heard-in-tehran-live-updates?page=with:block-69a2c4c98f08e575db5bd4de#block-69a2c4c98f08e575db5bd4de |access-date=28 February 2026 |publisher=The Guardian}}&lt;/ref&gt;

=== မတ် ===

* [[၁ မတ်]] - မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ [[မင်းတုန်းမြို့နယ်]]၊ အနောက်ဘက် ရှစ်မိုင်ခန့်အကွာ ရခိုင်ရိုးမတောင်ခြေရှိ ပြောင်းရွာဝန်းကျင်ကို လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ သေဆုံးသူ ၂၅ ဦး ရှိခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |last=ခင်ရီရီဇော် |date=2026-03-02 |title=မင်းတုန်းမြို့အနောက်ဘက် ရခိုင်ရိုးမတောင်ခြေရှိ ကုန်တင်ကားရပ်နားစခန်းကို ဗုံးကြဲ၊ ၂၅ ဦးသေဆုံး |url=https://myanmar-now.org/mm/news/73008/ |access-date=2026-03-02 |website=Myanmar Now |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=မင်းတုန်းမြို့နယ်၌ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ကုန်သည်နှင့် ကားသမား ၂၅ ဦး သေဆုံး |url=https://burmese.dvb.no/post/748482 |access-date=2026-03-02 |website=မကွေးတိုင်း၊ မင်းတုန်းမြို့နယ်၊ ပြောင်းကျေးရွာအနားရှိ ကုန်ကားတွေ ရပ်နားထားတဲ့ နေရာကို စစ်ကောင်စီတပ်က လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲတိုက်ခဲ့တာကြောင့် ရခိုင်ကုန်သည်နဲ့ ကားသမား အပါအဝင် ၂၅ ယောက် သေဆုံးပြီး ပြင်းထန… |language=en}}&lt;/ref&gt;
* [[၂ မတ်]] - [[အမျိုးသား ကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ|အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီ]]သည် [[တောင်သူလယ်သမားနေ့]] အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် အမိန့်အမှတ် ၆/၂၀၂၆ ဖြင့် အကျဉ်းသား/သူ (၂၈၂၅) ဦး&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြစ်ဒဏ်လွတ်ငြိမ်းခွင့်အမိန့် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/80494 |access-date=2026-03-03 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;၊ အမိန့်အမှတ် ၇/၂၀၂၆ ဖြင့် နိုင်ငံခြားသား အကျဉ်းသား/သူ (၁၀) ဦး&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြစ်ဒဏ်လွတ်ငြိမ်းခွင့်အမိန့် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/80496 |access-date=2026-03-03 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;၊ အမိန့်အမှတ် ၈/၂၀၂၆ ဖြင့် အကြမ်းဖက်မှုတိုက်ဖျက်ရေးဥပဒေပုဒ်မ ၅၀(ည) နှင့်  ၅၂(က) အရ ပြစ်မှုကျခံနေရသည့် ၇,၃၃၇ ဦး တို့အား လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်ပေးခဲ့ပြီး&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြစ်ဒဏ်လွတ်ငြိမ်းခွင့်အမိန့် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/80498 |access-date=2026-03-03 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;၊​ အမိန့်အမှတ် ၉/၂၀၂၆ ဖြင့် အဆိုပါ အဆိုပါပုဒ်မများအရ တရားစွဲဆိုခံထားရကာ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေသူ ၁၂,၄၈၇ ဦး နှင့် သက်ဆိုင်သည့် အမှုပေါင်း ၉,၅၃၂ မှုကို ပိတ်သိမ်းပေးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=အကြမ်းဖက်မှုတိုက်ဖျက်ရေးဥပဒေပုဒ်မ ၅ဝ(ည)၊ ၅၂(က) ဖြင့် ကြားနာစစ်ဆေးဆဲအမှုများကိုပိတ်သိမ်းခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/80500 |access-date=2026-03-03 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
* [[၃ မတ်]] - [[၂၀၂၆ အစ္စရေး–အမေရိကန်တို့၏ အီရန်အပေါ် တိုက်ခိုက်မှု|အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသအတွင်း၌ စစ်ရေး ပဋိပက္ခများကြောင့်]]  လောင်စာဆီတင်သွင်းသည့်သင်္ဘောများဖြင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရာ ရေလမ်းကြောင်း တစ်လျှောက်တွင် အတားအဆီး၊ အဟန့်အတားပိတ်ဆို့မှုများကြောင့် စက်သုံးဆီ ခြိုးခြံချွေတာသုံးစွဲရေးအတွက် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၇ ရက်မှစတင်၍ ပုဂ္ဂလိက ပိုင်ယာဉ်များ လစဉ် စုံရက်များတွင် စုံအက္ခရာနှင့် မ ရက်များတွင် မ အက္ခရာ နံပါတ်ပါယာဉ်များ ​မောင်းနှင်အသုံးပြုရန် [[အမျိုးသား ကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ|အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီ]] သတင်းထုတ်ပြန်​ရေးအဖွဲ့က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=စက်သုံးဆီ ခြိုးခြံချွေတာသုံးစွဲရေးအတွက် ပြည်သူသို့ အသိပေးကြေညာချက် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80530 |access-date=2026-03-04 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
* [[၄ မတ်]] - 
** သင်ကြားရေးဗီဇာ (Study Visa) ဖြင့် ဝင်ရောက်လာပြီး နိုင်ငံရေးခိုလှုံခွင့် လျှောက်ထားသူများ တိုးလာနေမှုကြောင့် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]အပါအဝင် [[အာဖဂန်နစ္စတန်နိုင်ငံ|အာဖဂန်နစ္စတန်]]၊ [[ဆူဒန်နိုင်ငံ|ဆူဒန်]] နှင့် [[ကင်မရွန်းနိုင်ငံ|ကင်မရွန်း]] စုစုပေါင်း နိုင်ငံ ၄ နိုင်ငံမှ လျှောက်ထားသူများအတွက် ဗီဇာ ထုတ်ပေးမှုကို ရပ်ဆိုင်းထားကြောင်း [[ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းနိုင်ငံ|ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းနိုင်ငံအစိုးရ]] က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=မြန်မာအပါအဝင် နိုင်ငံလေးနိုင်ငံမှ ကျောင်းသားများကို ကျောင်းသားဗီဇာထုတ်ပေးမှု ရပ်ဆိုင်းလိုက်သည်ဟု ဗြိတိန်ကြေညာ |url=https://news-eleven.com/article/310263 |access-date=2026-03-04 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
** ဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[ရဲဝင်းဦး]]သည် [[စစ်ဘက်ရေးရာ လုံခြုံရေးတပ်ဖွဲ့|စရဖ အရာရှိချုပ်]]အဖြစ်မှ [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် (ကြည်း)]] အဖြစ်သို့ ရာထူးအဆင့် တိုးမြှင့်ခံခဲ့ရသည်။
** အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီသည် [[နေပြည်တော်ကောင်စီ]]ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေ (ဥပဒေအမှတ် ၁၀/၂၀၂၆)&lt;ref&gt;{{Cite web |title=နေပြည်တော်ကောင်စီဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80569 |access-date=2026-03-05 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt; နှင့် [[ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့များ|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့]]ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေ (ဥပဒေအမှတ် ၁၁/၂၀၂၆) တို့ကို အသစ်ပြင်ဆင်ပြဋ္ဌာန်းလိုက်သည်။​&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80571 |access-date=2026-03-05 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
** စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ [[ပုလဲမြို့နယ်]]၊ မရိုးတုန်းကျေးရွာကို ပါရာမော်တာ နှစ်စီးဖြင့် ဗုံးကြဲခဲ့ရာ ကလေးငယ်တဦးအပါအဝင် ဒေသခံ ငါးဦးထက်မနည်း သေဆုံးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Now |first=Myanmar |date=2026-03-05 |title=စစ်ရေးပြင်းထန်နေသည့် ပုလဲမြို့နယ်တွင် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ၇ ဦးသေ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/73154/ |access-date=2026-03-07 |website=Myanmar Now |language=en-US }}{{Dead link|date=May 2026 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပုလဲမြို့နယ်ကို စစ်တပ်က ဗုံးကြဲ၊ ပြည်သူ ၄ ဦး သေဆုံးပြီး ၇ ဦးထက်မနည်း ဒဏ်ရာရ |url=https://burmese.dvb.no/post/749049 |access-date=2026-03-07 |website=စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ပုလဲမြို့နယ်၊ မရိုးတုံးရွာကို မတ် ၄ ရက် ည ၉ နာရီကျော်နဲ့ မတ် ၅ ရက် မနက် ၁၀ နာရီကျော်မှာ စစ်တပ်က စက်တပ်လေထီးနဲ့ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့တာကြောင့် အရပ်သား ၄ ယောက် နေရာမှာတင် သေဆုံးခဲ့ပြီး … |language=en}}&lt;/ref&gt;

*[[၅ မတ်]] - [[ဗဟိုမိုဘိုင်းစက်ပစ္စည်း သက်သေခံမှတ်ပုံတင်စနစ်]]: ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ပထမပတ်မှစတင်၍ မိုဘိုင်းလက်ကိုင်ဖုန်းအသုံးပြုသူများသည် စံချိန်စံညွှန်းနှင့် ကိုက်ညီပြီး နိုင်ငံတော်သို့ သတ်မှတ်ထားသော အခွန်များ ပေးဆောင်ထားသည့် ဖုန်းများကို  အသုံးပြုနိုင်စေရန်အတွက် ဗဟိုမိုဘိုင်းစက်ပစ္စည်း သက်သေခံမှတ်ပုံတင်စနစ် (CEIR) ကို စတင်အသုံးပြုဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း CEIR နှင့် EIR စနစ် စီမံကိန်းဦးစီးကော်မတီမှ သတင်းထုတ်ပြန်ထားသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=မတ်လ ပထမပတ်မှစ၍ ဗဟိုမိုဘိုင်းစက်ပစ္စည်းသက်သေခံမှတ်ပုံတင်စနစ်(CEIR) အား စတင်အသုံးပြုမည် |url=https://news-eleven.com/article/310289 |access-date=2026-03-06 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ဗဟိုမိုဘိုင်းစက်ပစ္စည်း သက်သေခံမှတ်ပုံတင်စနစ် (CEIR) စတင်အသုံးပြုဆောင်ရွက်မည့် အစီအစဉ်ကို ပြည်သူသို့ အသိပေးကြေညာခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80618 |access-date=2026-03-06 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
*[[၆ မတ်]] - [[၂၀၂၆ အစ္စရေး–အမေရိကန်တို့၏ အီရန်အပေါ် တိုက်ခိုက်မှု]]: [[အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသ]]တွင် လတ်တလောဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသည့် တိုက်ခိုက်မှုများအတွက် မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် လွန်စွာစိုးရိမ်ပူပန်လျက်ရှိကြောင်း နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသတွင်းဆိုင်ရာ သတင်းထုတ်ပြန်ချက် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80643 |access-date=2026-03-07 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
*[[၇ မတ်]] - အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီသည် ဥပဒေအမှတ် ၁၂/၂၀၂၆ ဖြင့် ရှေ့နေများအက်ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေကိုလည်းကောင်း၊&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ရှေ့နေများအက်ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေ ပြဋ္ဌာန်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80673 |access-date=2026-03-08 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt; ဥပဒေအမှတ် ၁၃/၂၀၂၆ ဖြင့် [[ယစ်မျိုးခွန်|ယစ်မျိုး]]ဥပဒေကိုလည်းကောင်း၊&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ယစ်မျိုးဥပဒေ ပြဋ္ဌာန်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80674 |access-date=2026-03-08 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;  ဥပဒေအမှတ် ၁၄/၂၀၂၆ ဖြင့် [[မျိုးစေ့]]ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေကိုလည်းကောင်း၊&lt;ref&gt;{{Cite web |title=မျိုးစေ့ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေ ပြဋ္ဌာန်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80675 |access-date=2026-03-08 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt; ဥပဒေအမှတ် ၁၅/၂၀၂၆ ဖြင့် [[မြေဩဇာ]]ဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေကိုလည်းကောင်း&lt;ref&gt;{{Cite web |title=မြေဩဇာဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေ ပြဋ္ဌာန်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80676 |access-date=2026-03-08 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt; အသီးသီး ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။ 

* [[၈ မတ်]] 
** - [[အယာတိုလာ အလီ ခါမေနီ|အလီ ခါမေနီ]]၏ သား၊ [[မိုဂျ်တာဘာ ခါမေနီ|မိုဂျလ်တာဘာ ခါမေနီ]]ကို တတိယမြောက် [[အီရန်နိုင်ငံ]]၏ [[အီရန်နိုင်ငံ၏ အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်|အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်]] အဖြစ် ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခံရသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=အီရန်၏ အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်နေရာကို အယာတိုလာ ခါမေနီ၏သားဖြစ်သူ မိုဂျ်တာဘာအား ရွေးချယ် |url=https://news-eleven.com/article/310269 |access-date=2026-03-10 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
** [[အမ်းမြို့နယ်]]၊ [[ဒလက်ချောင်းဒေသ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ဒါးလက်ချောင်းဒေသရှိ စစ်သုံ့ပန်းအကျဉ်းစခန်းအား တပ်မ​တော်က လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု]] ပြုလုပ်ခဲ့သဖြင့် တပ်မ​တော်သား စစ်သုံ့ပန်း (၁၁၆) ဦး သေဆုံးပြီး (၃၂) ဦး ဒဏ်ရာရရှိပြီး အရပ်သားသုံ့ပန်း အချို့လည်း သေဆုံးဒဏ်ရာရရှိခဲ့ဟု AA အဖွဲ့ထုတ်ပြန်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=■အမ်းမြို့နယ် ဒါးလက်ချောင်းဒေသရှိ စစ်သုံ့ပန်းအကျဉ်းစခန်းအား တပ်မ​တော်က လေကြောင်းတိုက်ခိုက် ခဲ့သဖြင့် တပ်မ​တော်သား စစ်သုံ့ပန်း(၁၁၆) ဦး သေဆုံးပြီး အရပ်သားသုံ့ပန်းအချို့ သေဆုံးဒဏ်ရာရရှိခဲ့ဟု AA အဖွဲ့ထုတ်ပြန်မှု သံသယဖြစ်ဖွယ်ရှိ |url=https://news-eleven.com/article/310463 |access-date=2026-03-13 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=အမ်းမြို့နယ်က စစ်သုံ့ပန်းအကျဉ်းစခန်း ဗုံးကြဲခံရပြီး ၁၂၀ နီးပါးသေဆုံး၊ ၃၀ ကျော် ဒဏ်ရာရ |url=https://burmese.dvb.no/post/749879 |access-date=2026-03-13 |website=ရခိုင်ပြည်နယ်၊ အမ်းမြို့နယ်၊ ဒါးလက်ချောင်းဒေသရှိ စစ်သုံ့ပန်းအကျဉ်းစခန်းတခုကို စစ်ကောင်စီက မတ် ၈ ရက်မှာ လေကြောင်းကနေ ၃ နာရီခွဲခန့်ကြာ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့တာကြောင့် စစ်သုံ့ပန်းနဲ့ အရပ်သား အကျဉ်းသား ၁၁၆… |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ထွန်းအောင် |first=ဖဒူ |date=2026-03-11 |title=အမ်းမြို့နယ်ဗုံးကြဲမှု အနောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်မှ သုံ့ပန်းအများစု သေဆုံး |url=https://myanmar-now.org/mm/news/73267/ |access-date=2026-03-13 |website=Myanmar Now |language=en-US}}&lt;/ref&gt;
* [[၉ မတ်]] - 
** ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း (၁) နှင့် (၂) အတွက် တင်သွင်းလာသည့် ရွေးကောက်ပွဲကန့်ကွက်လွှာအမှုနှစ်မှုကို စတင်ကြားနာစစ်ဆေးခဲ့ပြီး၊ ရွေးကောက်ပွဲခုံအဖွဲ့ (၁) က အမှုအမှတ် (၁/၂၀၂၅) ဖြစ်သည့် လျှောက်ထားသူ ဒေါက်တာကောင်းထက်ခိုင် (USDP) နှင့် လျှောက်ထားခံရသူ ဦးပေါင်ဇလန်း (ZNP) တို့၏အမှုကိုလည်းကောင်း၊ ရွေးကောက်ပွဲခုံအဖွဲ့ (၂) က အမှုအမှတ် (၂/၂၀၂၅) ဖြစ်သည့် လျှောက်ထားသူ ဦးဝင်းကြူ (USDP) နှင့် လျှောက်ထားခံရသူ ဦးခိုင်ဦး (PP) တို့၏အမှုကိုလည်းကောင်း အသီးသီးစတင်စစ်ဆေးခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=၂၀၂၅ ခုနှစ် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ၊ ရွေးကောက်ပွဲကန့်ကွက်လွှာအမှုနှစ်မှုကို ရွေးကောက်ပွဲခုံအဖွဲ့ (၁) နှင့် ရွေးကောက်ပွဲခုံအဖွဲ့ (၂) တို့ဖြင့် စတင်ကြားနာစစ်ဆေး {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80710 |access-date=2026-03-10 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
** ပဲခူးတိုင်း၊ [[ညောင်လေးပင်ခရိုင်]]၊ [[ကျောက်ကြီးမြို့နယ်]]၊ [[ရေတွင်းကုန်းကြီးရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်|ရေတွင်းကုန်း]]ကျေးရွာအုပ်စုမှာ လေကြောင်းဖြင့် ဗုံးကြဲမှုကြောင့် အသက် ၆ နှစ်ကျော် ကလေးငယ်အပါအဝင် လူအယောက် ၃၀ နီးပါးသေဆုံးခဲ့ကြောင်း ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး(KNU)က ထုတ်ပြန်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-03-09 |title=ကျောက်ကြီးမှာ စစ်တပ်ဗုံးကြဲလို့ လူ ၂၅ ဦးခန့်သေဆုံး၊ ၅ ဦး အသတ်ခံရတယ်လို့ KNU ပြော - ၂၀၂၆ မတ်လ ၉ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု |url=https://www.bbc.com/burmese/live/cgqgpqwww5xt |access-date=2026-03-10 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=မွန်သတင်းအေဂျင်စီ |first=လွတ်လပ်သော |date=2026-03-09 |title=ကျောက်ကြီးမြို့နယ်တွင် စစ်တပ် ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်မှုကြောင့် အရပ်သား ၃၀ သေဆုံး - လွတ်လပ်သော မွန်သတင်းအေဂျင်စီ သတင်း - |url=https://burmese.monnews.org/2026/03/09/%E1%80%80%E1%80%BB%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%BC%E1%80%AE%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7%E1%80%94%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA/ |access-date=2026-03-10 |website=လွတ်လပ်သော မွန်သတင်းအေဂျင်စီ |language=en-US}}&lt;/ref&gt;
** တနင်္သာရီတိုင်း၊ [[ပုလောမြို့နယ်]]၊ တဖီလေးခိုကျေးရွာရှိ ဘာသာရေးအဆောက်အအုံပေါ်ကို  ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် အသက် ၁၁ နှစ်အောက် ကလေး ၃ ယောက်နှင့် လူကြီးပိုင်း အမျိုးသား ၃ ယောက် စုစုပေါင်း ၆ ယောက် သေဆုံးခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=ပုလောမြို့နယ်၌ ခရစ်ယာန်အသင်းတော်နေရာကို စစ်တပ်ဗုံးကြဲ၊ ကလေးအပါအဝင် ၆ ဦး သေဆုံး|url=https://burmese.dvb.no/post/749677|website=တနင်္သာရီတိုင်း ပုလောမြို့နယ်၊ တဖီလေးခိုကျေးရွာရှိ ဘာသာရေးအဆောက်အအုံပေါ်ကို စစ်ကောင်စီတပ်က ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့တဲ့အတွက် အသက် ၁၁ နှစ်အောက် ကလေး ၃ ယောက်နဲ့ လူကြီးပိုင်း အမျိုးသား ၃ ယောက် စုစုပေါင်း ၆ ယ…|access-date=2026-03-10|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=၂၀၂၆ မတ် ၁၀ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု - ယင်းမာပင်ခရိုင်ထဲက NUG တပ်စခန်း ၂ ခု မီးရှို့ဖျက်ဆီးခံရ|url=https://www.bbc.com/burmese/live/cg4gwek9gq7t|website=BBC News မြန်မာ|date=2026-03-10|access-date=2026-03-10|language=my}}&lt;/ref&gt;

* [[၁၀ မတ်]] - 
** အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီရုံး၊ အမိန့်အမှတ် ၈/၂၀၂၆ ဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ ဒေါက်တာလင်းအောင် အား ကျန်းမာရေးအရ အနာယူးခွင့်ပြုပြီး၊ အမိန့်အမှတ် ၉/၂၀၂၆ ဖြင့် ဒေါက်တာစန္ဒာဦးအား အစားထိုး ခန့်အပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/80726|website=www.moi.gov.mm|access-date=2026-03-11|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=တာဝန်မှ အနားယူခွင့်ပြုခြင်း {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/80725|website=www.moi.gov.mm|access-date=2026-03-11|language=en}}&lt;/ref&gt;
** အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီရုံး၊ အမိန့်အမှတ် ၁၀/၂၀၂၆ ဖြင့် [[ချင်းပြည်နယ် တရားလွှတ်တော်|ချင်းပြည်နယ်တရားလွှတ်တော်]] တရားသူကြီးချုပ် ဦး[[နေစိုး]]အား တာဝန်မှ အနားယူခွင့်ပြုလိုက်ပြီး၊&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တာဝန်မှ အနားယူခွင့်ပြုခြင်း {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/80727|access-date=2026-03-11|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt; အမိန့်အမှတ် ၁၁/၂၀၂၆ ဖြင့် ချင်းပြည်နယ်တရားလွှတ်တော် တရားသူကြီးချုပ် ဦးမြတ်စံဖြင့် အစားထိုးခန့်အပ်ခဲ့သည်။​&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ချင်းပြည်နယ်တရားလွှတ်တော် တရားသူကြီးချုပ် ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/80728|access-date=2026-03-11|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt;
** အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီရုံး၊ အမိန့်အမှတ် ၁၂/၂၀၂၆ ဖြင့် [[ချင်းပြည်နယ် တရားလွှတ်တော်|ချင်းပြည်နယ်တရားလွှတ်တော်]] တရားသူကြီး ဦးကျော်သောင်းအောင် နှင့် [[ရှမ်းပြည်နယ် တရားလွှတ်တော်]] တရားသူကြီးအဖြစ် ဦးအောင်မော်တို့ကို အသီးသီး ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်နယ်တရားလွှတ်တော် တရားသူကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80729 |access-date=2026-03-11 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
** မန္တလေးတိုင်းအတွင်း တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များ နောက်ဆုံးထိန်းချုပ်ထားသည့် [[တကောင်း|တကောင်းမြို့]]ကို စစ်ကောင်စီတပ်က ဖေဖော်ဝါရီလ ၆ ရက်မှစတင်ကာ တစ်လကျော်ကြာ အင်အားသုံးထိုးစစ်ဆင်ခဲ့ပြီးနောက် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၀ ရက်နေ့တွင် အလုံးစုံ ပြန်လည်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=တကောင်းမြို့ကျပြီး မန္တလေးတိုင်းတစ်ခုလုံးကို စစ်တပ် ထိန်းချုပ်|url=https://myanmar-now.org/mm/news/73241/|website=Myanmar Now|date=2026-03-10|access-date=2026-03-12|language=en-US|first=Myanmar|last=Now}}{{Dead link|date=April 2026 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=မန္တလေးတိုင်း NUG နောက်ဆုံးလက်ကျန် တကောင်းမြို့ကို စစ်ကော်မရှင်သိမ်းယူ|url=https://www.rfa.org/burmese/news/2026/03/11/myanmar-burma-conflict-tagaung-nug/|website=မြန်မာဌာန|date=2026-03-11|access-date=2026-03-12|language=my|first=R. F. A.|last=Burmese}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=တကောင်းမြို့ကို ထိန်းချုပ်နိုင်ပြီလို့ စစ်ကော်မရှင်ထုတ်ပြန်လာ|url=https://myaelattathan.com/news/22992/|website=Myaelatt Athan|date=2026-03-12|access-date=2026-03-12|language=en-US|last=MLAT}}&lt;/ref&gt;

* [[၁၁ မတ်]] - 
** ၂၀၂၅ - ၂၀၂၆ ပညာသင်နှစ် [[တက္ကသိုလ်ဝင်တန်းစာမေးပွဲ|တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲ]]: ၂၀၂၅- ၂၀၂၆ ခုနှစ် တက္ကသိုလ်ဝင် စာမေးပွဲသို့ ဝင်ရောက်ဖြေဆိုရန် စာရင်းပေးသွင်းထားသူ နှစ်သိန်းခြောက်သောင်းကျော်ရှိပြီး၊ မတ်လ ၁၁ ရက်နေ့မှ စတင်ဖြေဆိုလျက်ရှိပြီး မတ်လ ၁၇ ရက်နေ့အထိ ဖြေဆိုကြရမည်ဖြစ်ပြီး မတ် ၁၅ ရက် တနင်္ဂနွေနေ့အား ပိတ်ရက်အဖြစ် သတ်မှတ်သည်။​&lt;ref&gt;{{Cite web |title=၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲ ပထမနေ့ မြန်မာစာဘာသာရပ် စတင်ဖြေဆို {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80766 |access-date=2026-03-12 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=၂၀၂၅ - ၂၀၂၆ ပညာသင်နှစ် တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲနှင့် စက်မှု၊ စိုက်ပျိုး၊ မွေးမြူရေးတက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲများ စတင်ဖြေဆို {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80772 |access-date=2026-03-12 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=၂၀၂၆ ခုနှစ် တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲ ပထမနေ့ မြန်မာစာဘာသာရပ်ဖြေဆိုသူ ကျောင်းသားကျောင်းသူပေါင်း နှစ်သိန်းခွဲကျော်ရှိ |url=https://news-eleven.com/article/310445 |access-date=2026-03-12 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
** အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီသည် ဥပဒေအမှတ် ၁၆/၂၀၂၆ ဖြင့် [[ငွေမည်းခဝါချခြင်း|ငွေကြေးခဝါချမှု]]တိုက်ဖျက်ရေးဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့ပြီး၊ ငွေကြေးခဝါချမှုတိုက်ဖျက်ရေးဥပဒေ (ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဥပဒေအမှတ် ၁၁/၂၀၁၄)ကို ဤဥပဒေဖြင့် ရုပ်သိမ်းလိုက်သည်။​&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Journal |first=Popular |date=2026-03-12 |title=၂၀၂၆ ခုနှစ် ငွေကြေးခဝါချမှုတို-က်ဖျ-က်ရေးဥပဒေ ပြဋ္ဌာန်း |url=https://www.popularmyanmar.com/%E1%81%82%E1%81%80%E1%81%82%E1%81%86-%E1%80%81%E1%80%AF%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%85%E1%80%BA-%E1%80%84%E1%80%BD%E1%80%B1%E1%80%80%E1%80%BC%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%81%E1%80%9D%E1%80%AB%E1%80%81%E1%80%BB/ |access-date=2026-03-12 |website=Popular |language=en-US}}&lt;/ref&gt;
** [[ဒီမိုကရက်တစ် ကရင်အကျိုးပြုတပ်မတော်|ဒီမိုကရေစီအကျိုးပြုကရင်တပ်မတော်]] (D.K.B.A) မှ အမှတ်(၁) စစ်ကွပ်ကဲရေးလက်အောက်ခံ အမှတ်(၉၁၅) တပ်ရင်းတွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသည့် အရာရှိ ၂ ဦးအား ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး (KNU) ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့တွေထံ ပူးပေါင်းပါဝင်မှုကြောင့် တပ်ဖွဲ့ဝင်အဖြစ်မှ အပြီးအပိုင် ထုတ်ပယ်လိုက်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=၂၀၂၆ မတ် ၁၂ ရက် ဘီဘီစီ သတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု - ရှမ်းမြောက်က ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်ထဲ TNLA နဲ့ MNDAA အင်အားတိုးနေ|url=https://www.bbc.com/burmese/live/cj326geenvrt|website=BBC News မြန်မာ|date=2026-03-12|access-date=2026-03-12|language=my}}&lt;/ref&gt;
** စက်သုံးဆီရောင်းချမှုများအပေါ် စိစစ်ကြပ်မတ်နိုင်ရေးဆောင်ရွက်သွားမည့်အစီအမံသစ်အဖြစ် စက်သုံးဆီ ပြတ်လပ်မှုနှင့် ဆီဆိုင်များတွင် အကြိမ်ကြိမ် တန်းစီဝယ်ယူမှုများကို ထိန်းချုပ်ရန်အတွက် နေပြည်တော်၊ ရန်ကုန်၊ မန္တလေးနှင့် တောင်ကြီးမြို့တို့ရှိ စက်သုံးဆီအရောင်းဆိုင်များတွင် တယ်လီဖုန်း Application အသုံးပြု၍ အလိုအလျောက် စိစစ်ရောင်းချသည့်စနစ်ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၂ ရက်နေ့မှစတင်ကာ စမ်းသပ်အသုံးပြုမည်ဟု စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာနက ကြေညာထားသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=စက်သုံးဆီရောင်းချမှုများအပေါ် စိစစ်ကြပ်မတ်နိုင်ရေးဆောင်ရွက်သွားမည့်အစီအမံ အသိပေးထုတ်ပြန်ခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80768 |access-date=2026-03-12 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ရန်ကုန်မြို့ရှိ စက်သုံးဆီဆိုင်များတွင် မော်တော်ယာဉ်များကို QR Code ဖြင့် စက်သုံးဆီ စမ်းသပ်ရောင်းချ |url=https://news-eleven.com/article/310451 |access-date=2026-03-12 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
** တနင်္သာရီတိုင်း၊ [[သရက်ချောင်းမြို့နယ်]]၊ [[မင်းဒပ်ရွာ၊ သရက်ချောင်းမြို့နယ်|မင်းဒပ်ကျေးရွာ]]ရှိ နှစ်ပေါင်း ၃၀ ကျော် အခြေချခဲ့သည့် မြန်မာ့တပ်မတော်၏ ဝင်းဝတပ်စခန်းကို KNLA နှင့် PDF တော်လှန်ရေး ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့များက တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=၂၀၂၆ မတ် ၁၂ ရက် ဘီဘီစီ သတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု - ရှမ်းမြောက်က ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်ထဲ TNLA နဲ့ MNDAA အင်အားတိုးနေ|url=https://www.bbc.com/burmese/live/cj326geenvrt|website=BBC News မြန်မာ|date=2026-03-12|access-date=2026-03-12|language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=သရက်ချောင်းနှင့် ပလောက်မြို့ကြား တစ်ခုတည်းသော စစ်ကော်မရှင်စခန်းကို သိမ်းယူ|url=https://myanmar-now.org/mm/news/73294/|website=Myanmar Now|date=2026-03-12|access-date=2026-03-12|language=en-US|last=သူရအောင်}}&lt;/ref&gt;

* [[၁၃ မတ်]] - [[ရန်ကုန်ယူနိုက်တက် ဘောလုံးအသင်း|ရန်ကုန်ယူနိုက်တက်အသင်း]]၏ ကစားသမားဖြစ်သူ [[မောင်မောင်လွင် (ဘောလုံးသမား)|မောင်မောင်လွင်]]သည် ပွဲကြည့်စင်ရှိ အမျိုးသမီးပရိသတ်တစ်ဦးအပေါ် ကိုယ်ထိလက်ရောက် ကျူးလွန်ခဲ့သည့်အတွက် ၎င်းအား ၆ လ ပွဲပယ်ပြစ်ဒဏ်နှင့် ဒဏ်ကြေးငွေ ကျပ်သိန်း ၃၀ ပေးဆောင်ရန် [[မြန်မာ နေရှင်နယ် လိဂ်|မြန်မာနေရှင်နယ်လိဂ်]] (MNL) က ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=အမျိုးသမီးပရိသတ် ၁ ဦးအပေါ် ကိုယ်ထိလက်ရောက်ကျူးမှုဖြင့် မောင်မောင်လွင်ကို ၆ လ ကစားခွင့်ပိတ်|url=https://burmese.dvb.no/post/750191|website=အမျိုးသမီး ပရိသတ်တယောက်အပေါ် ပွဲကြည့်စဉ်မှာ ကိုယ်ထိလက် ရောက်ကျူးလွန်ခဲ့တဲ့ ရန်ကုန်ယူနိုက်တက်အသင်းရဲ့ ကစားသမား မောင်မောင်လွင်ကို ၆ လ ပွဲပယ်နဲ့ ဒဏ်ကြေး‌ ငွေ ကျပ် သိန်း ၃၀ ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်လိုက်တယ်လို့ မြန်…|access-date=2026-03-13|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=အမျိုးသမီးပရိသတ်ကို ကိုယ်ထိလက်ရောက်တွန်းထိုးခဲ့သည့် မောင်မောင်လွင်ကို ပွဲပယ်ပြစ်ဒဏ် ခြောက်လနှင့် ဒဏ်ငွေကျပ်သိန်း ၃၀ ချမှတ်|url=https://news-eleven.com/article/310472|website=Eleven Media Group Co., Ltd|access-date=2026-03-13|language=my}}&lt;/ref&gt;

* [[၁၄ မတ်]] - အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ ဥပဒေအမှတ် ၁၇/၂၀၂၆ ဖြင့် [[အာကာသသိပ္ပံနှင့် နည်းပညာဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးကော်မရှင်]]ဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=အာကာသသိပ္ပံနှင့်နည်းပညာဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးကော်မရှင်ဥပဒေပြဋ္ဌာန်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80825 |access-date=2026-03-15 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
* [[၁၅ မတ်]] 
** အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ ဥပဒေအမှတ် ၁၈/၂၀၂၆ ဖြင့် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ပြည်ထောင်စု၏ [[အခွန်အခ|အခွန်အကောက်]] ဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် စတင်အကျိုးသက်ရောက်မည်ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ပြည်ထောင်စု၏ အခွန်အကောက်ဥပဒေ ပြဋ္ဌာန်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80851 |access-date=2026-03-16 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt; 
** အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီရုံး အမိန့်အမှတ် ၁၃/၂၀၂၆ ဖြင့် [[ကရင်ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|ကရင်ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့]]၊ လုံခြုံရေးနှင့် နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီးကို ကြည်း ၂၇၂၃၈ ဗိုလ်မှူးကြီး မင်းသူကျော် အစား ကြည်း ၃၂၈၃၅ ဗိုလ်မှူးကြီး စိုးမိုးဝင်း ဖြင့်လည်းကောင်း၊ [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့၊]] လုံခြုံရေးနှင့် နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီးကို ကြည်း ၃၀၁၀၇ ဗိုလ်မှူးကြီး ခန့်မွန်ဆွေ အစား ကြည်း ၃၀၃၃၉ ဗိုလ်မှူးကြီး စိုးမင်းဦး ဖြင့် အစားထိုးခန့်အပ်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=လုံခြုံရေးနှင့်နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီးများ အစားထိုးခန့်အပ်ခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80839 |access-date=2026-03-16 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt; 
*[[၁၆ မတ်]] 
**[[တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်|တတိယအကြိမ် ပြည့်သူလွှတ်တော်]]ကို ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးကို ခေါ်ယူကျင်းပပြီး၊ [[ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ|ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]]အဖြစ် [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီ]] ဥက္ကဋ္ဌ ဦး[[ခင်ရီ]]ကို ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခဲ့သည်။ ထို့နောက်၊ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဦး[[မောင်မောင်အုန်း]]ကို ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=■တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးများ စတင်ကျင်းပ|url=https://news-eleven.com/article/310534|website=Eleven Media Group Co., Ltd|access-date=2026-03-16|language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=၂၀၂၆ မတ်လ ၁၆ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု - ပြည်သူ့လွှတ်တော်စတင်ကျင်းပ၊ လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဦးခင်ရီ ရေပန်းစားနေ|url=https://www.bbc.com/burmese/live/ckg352l0jz6t|website=BBC News မြန်မာ|date=2026-03-16|access-date=2026-03-16|language=my}}&lt;/ref&gt; 
** ကွတ်ခိုင်မြို့ ထိန်းချုပ်ရေးနှင့်ပတ်သက်၍ ကိုးကန့်တပ် (MNDAA) နှင့် တအာင်းတပ် (TNLA) တို့အကြား နှစ်ဖက်တင်းမာမှုများ နှစ်ရက်ဆက်တိုက် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပြီးနောက် [[ကွတ်ခိုင်မြို့]]အား MNDAA က အပြီးအပိုင် ထိန်းချုပ်လိုက်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-03-17 |title=ရှမ်းမြောက်အရေး MNDAA နဲ့ TNLA ခေါင်းဆောင်တွေ လောက်ကိုင်မှာ တွေ့ဆုံ - ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၇ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများ တိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု |url=https://www.bbc.com/burmese/live/cvgk20p4k6pt |access-date=2026-03-17 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt; 
** [[နတ်တလင်းမြို့နယ်]]၊ [[ဖလံပင်ရွာမရွာ၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်|ဖလံပင်ကျေးရွာမှ]] စစ်တပ် စစ်ကြောင်းက ပစ်ခတ်ခဲ့တာကြောင့် ပြည်သူ ၃ ဦး သေဆုံးပြီး ၅ ဦးဖမ်းဆီးခံထားရသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ကျော်ကြီး |date=2026-03-17 |title=နတ်တလင်းမှာ စစ်တပ်ကပစ်ခတ်လို့ ပြည်သူ ၃ ဦးသေဆုံးပြီး ၅ ဦးဖမ်းခံရ |url=https://myaelattathan.com/news/23027/ |access-date=2026-03-19 |website=Myaelatt Athan |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=mmblogmaster |date=2026-03-17 |title=နတ်တလင်းတွင် အကြမ်းဖက်စစ်တပ်စစ်ကြောင်းက ပြည်သူ ၃ ဦးကို သတ်ဖြတ်ကာ နေအိမ် ၁၆၀ ကျော်ကို မီးရှို့ |url=https://maun-mm.com/2026/03/17/nattalin-3/ |access-date=2026-03-19 |website=Maun |language=en-US}}&lt;/ref&gt;ဖလံပင်ရွာက နေအိမ် ၁၅၀ လုံးနှင့် [[ရှားစီးဘို (အထက်စု)ရွာ၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်|ရှားစီးဘို]]ရွာက နေအိမ် ၁၅ လုံးတို့ကို မီးရှို့ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-03-19 |title=ရန်ကုန် - ပြည်လမ်းပေါ် က နတ်တလင်းမြို့စစ်ရေး |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cvglee9j7xzo |access-date=2026-03-19 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt; 

* [[၁၇ မတ်]] 
** အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ ဥပဒေအမှတ် ၁၉/၂၀၂၆ ဖြင့် [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံကူးလက်မှတ်|မြန်မာနိုင်ငံကူးလက်မှတ်]]ဆိုင်ရာဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=မြန်မာနိုင်ငံကူးလက်မှတ်ဆိုင်ရာဥပဒေ ပြဋ္ဌာန်း |url=https://www.myanmardigitalnewspaper.com/my/mnmaaniungngnkuulkmttchiungraaupde-ptttthaan |access-date=2026-03-18 |website=MDN - Myanmar DigitalNews |language=my}}&lt;/ref&gt;
** &quot;သမီးလှကျွန်း တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်ဘေးမဲ့တော&quot; အား [[သမီးလှကျွန်းအဏ္ဏဝါအမျိုးသားဥယျာဉ်|သမီးလှကျွန်း အဏ္ဏဝါအမျိုးသားဥယျာဉ်]] သို့  ဧရိယာတိုးချဲ့ပြင်ဆင်၍ အဏ္ဏဝါအမျိုးသားဥယျာဉ်အဖြစ် အဆင့်မြှင့်တင် သတ်မှတ်ခဲ့။

* [[၁၈ မတ်]]
** [[တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]]၏ ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးကို စတင်ကျင်းပခဲ့ရာ ဦး[[အောင်လင်းဒွေး]]အား ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ဦး [[Jeng Phang နော်တောင်]]အား ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ်လည်းကောင်း အသီးသီး ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခဲ့ကြသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-03-18 |title=၂၀၂၆ မတ်လ ၁၈ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများ တိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု - ကာလုံအမှုဆောင်ချုပ် ဦးအောင်လင်းဒွေး အမျိုးသားလွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ်ရွေးချယ်ခံရ |url=https://www.bbc.com/burmese/live/clygyzg0396t |access-date=2026-03-18 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;
** အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ ဥပဒေအမှတ် ၂၀/၂၀၂၆ ဖြင့် ပြည်ထောင်စုတရားစီရင်ရေးဥပဒေကို ပဉ္စမအကြိမ် ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းသည်။​&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုတရားစီရင်ရေးဥပဒေကို ပဉ္စမအကြိမ် ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80929 |access-date=2026-03-18 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;

* [[၁၉ မတ်]] - [[၂၀၂၆ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား အကျပ်အတည်း]]: လေယာဉ်ဆီအကန့်အသတ်ဖြစ်မှုကြောင့် ခရီးသည်တစ်ဦးကို ၁၀ ကီလိုသာ ထပ်တိုးသယ်ယူခွင့်ပြုမည်ဟု [[အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာမြန်မာလေကြောင်း|အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာမြန်မာလေကြောင်းလိုင်း]] (MAI)နှင့် [[မြန်မာအမျိုးသား လေကြောင်းလိုင်း|မြန်မာအမျိုးသာလေကြောင်းလိုင်း]] (MNA) တို့က အသီးသီးကြေညာခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ် ၂၀ ရက်- မတ် ၃၀ မှာ သမ္မတ တင်မြှောက်ဖို့လျာထား|url=https://www.bbc.com/burmese/live/c77ml61nz4gt|website=BBC News မြန်မာ|date=2026-03-20|access-date=2026-03-20|language=my}}&lt;/ref&gt;
* [[၂၀ မတ်]] - 
** [[တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးကို စတင်ကျင်းပသည်။  ဒုတိယသမ္မတများ ရွေးချယ်တင်မြှောက်နိုင်ရန်အတွက် သက်ဆိုင်ရာ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အလိုက် အစည်းအဝေးများကို မတ်လ ၂၃ ရက်တွင် ကျင်းပမည် ဖြစ်ပြီး၊ ဒုသမ္မတသုံးယောက်ကို မတ်လ ၂၅ ရက်မှာ စိစစ်မှာဖြစ်ပြီး မတ်လ ၃၀ ရက်နေ့မှာ ရွေးချယ်တင်မြှောက်မှုပြုလုပ်မည်ဟု ကြေညာခဲ့သည်။​&lt;ref&gt;{{Cite web|title=၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ် ၂၀ ရက်- မတ် ၃၀ မှာ သမ္မတ တင်မြှောက်ဖို့လျာထား|url=https://www.bbc.com/burmese/live/c77ml61nz4gt|website=BBC News မြန်မာ|date=2026-03-20|access-date=2026-03-20|language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=ဒုတိယသမ္မတလောင်းများအမည်စာရင်း မတ် ၃၀ ရက် တင်သွင်းမည်|url=https://burmese.dvb.no/post/261196|website=DVB Burmese|access-date=2026-03-20|language=en}}&lt;/ref&gt;
** တတိယအကြိမ် [[ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်များ|ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်များ]] အသီးသီးကျင်းပပြီး၊ တိုင်းဒသေကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လွှတ်တော်အကြီးအကဲများကို ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခဲ့ကြသည်။​
**[[၂၀၂၆ ကွတ်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲ]]: လောက်ကိုင်မြို့၌ [[အာရက္ခတပ်တော်]] (AA) ပါဝင်သော တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုတစ်ရပ် ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး အပစ်အခတ်ရပ်စဲရန် သဘောတူညီမှု ရရှိခဲ့သည်။ အဆိုပါ သဘောတူညီချက်များအရ ကွတ်ခိုင်မြို့ကို MNDAA က ဆက်လက်ထိန်းချုပ်သွားမည်ဖြစ်ပြီး [[ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့|ညီနောင်မဟာမိတ်]]များအဖြစ် ဆက်လက်ရပ်တည်ရေး၊ နယ်မြေသတ်မှတ်မှု ထားရှိရေးနှင့် ဖမ်းဆီးထားသူများကို ပြန်လည်လွှတ်ပေးရေးတို့ ပါဝင်ကြောင်း TNLA ပြန်ကြားရေးတာဝန်ရှိသူ လွေးယေဦးက ပြောကြားခဲ့ရာ၊ MNDAA က ဖမ်းဆီးထားသည့် TNLA တပ်ဖွဲ့ဝင် ၁၀၀ ခန့်အား ပြန်လည်လွှတ်ပေးရန် စီစဉ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=မတ် ၂၁ ရက် နိုင်ငံတဝန်းသတင်းများအနှစ်ချုပ်-ကသာ လေကြောင်းဗုံးကြဲ ဆယ်ချီသေဆုံး|url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c70530ylpgro|website=BBC News မြန်မာ|date=2026-03-21|access-date=2026-03-21|language=my}}&lt;/ref&gt;
**[[၂၀၂၆ ချင်းပြည်နယ်လွှတ်တော် တိုက်ခိုက်ခံရမှု]]: ချင်းပြည်နယ်၊ ဟားခါးမြို့၌ ကျင်းပနေသည့် တတိယအကြိမ် ချင်းပြည်နယ် လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးကို [[ချင်းဒေသကာကွယ်ရေးတပ်မတော်|ချင်းလဲန်းကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့]] (ဟားခါး)(CDF-Hakha)က ဒရုန်းဖြင့် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-03-21 |title=မတ် ၂၁ ရက် နိုင်ငံတဝန်းသတင်းများအနှစ်ချုပ်-ကသာ လေကြောင်းဗုံးကြဲ ဆယ်ချီသေဆုံး |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c70530ylpgro |access-date=2026-03-21 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;
**စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ [[ကသာမြို့]]မှာ တိုက်လေယာဉ်နှင့် ဗုံးကြဲမှုကြောင့် မဟာလေးထပ်ဘုန်းကြီးကျောင်းက သံဃာအပါအဝင် စစ်ဘေးရှောင်နှင့် ဒေသခံများ လူအယောက် ၅၀ ကျော် သေဆုံးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-03-21 |title=မတ် ၂၁ ရက် နိုင်ငံတဝန်းသတင်းများအနှစ်ချုပ်-ကသာ လေကြောင်းဗုံးကြဲ ဆယ်ချီသေဆုံး |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c70530ylpgro |access-date=2026-03-22 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=KNG |date=2026-03-20 |title=ကသာမြို့လယ်ခေါင် ဗုံးကြဲခံရ၊ သေဆုံးဒဏ်ရာရသူတွေများနိုင်တယ်လို့ဆို |url=https://burmese.kachinnews.com/2026/03/20/am1-388/ |access-date=2026-03-22 |website=Kachin News Group (KNG) |language=en-GB}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ကသာမြို့တွင် စစ်ရှောင်များနေသည့်ဘုန်းကြီးကျောင်း ဗုံးကြဲခံရ၍ ၆၀ ထက်မနည်းသေဆုံး |url=https://burmese.narinjara.com/local-news/detail/69be6b725ec101b7a780ccc4 |access-date=2026-03-22 |website=burmese.narinjara.com |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ludunwayoo |date=2026-03-21 |title=စစ်တပ်လွှတ်​တော်​ငါးရက်​မြောက်​နေ့မှာ ကသာမြို့ကစစ်ဘေးရှောင်​တွေခိုလှုံတဲ့ဘုန်းကြီးကျောင်းကို စစ်​ကောင်စီ ဗုံးကြဲ |url=https://www.ludunwayoo.com/news-mm/2026/03/22/151892/ |access-date=2026-03-22 |website=LuduNwayOo |language=my-MM }}{{Dead link|date=May 2026 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Lin |first=Editor Htein |date=2026-03-21 |title=ကသာနဲ့ မြောင်မှာ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်ခံရပြီး သေဆုံးသူအများပြားနဲ့ ဒဏ်ရာရသူတွေရှိခဲ့ |url=https://voiceofmyanmarnews.com/news/2026/03/21/%e1%80%80%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%94%e1%80%b2%e1%80%b7-%e1%80%99%e1%80%bc%e1%80%b1%e1%80%ac%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%99%e1%80%be%e1%80%ac-%e1%80%9c%e1%80%b1%e1%80%80%e1%80%bc%e1%80%b1%e1%80%ac%e1%80%84/ |access-date=2026-03-22 |website=Voice of Myanmar |language=en-US}}&lt;/ref&gt;
**၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ချင်းတော်လှန်ရေးနေ့တွင် ချင်းအမျိုးသားတရပ်လုံး အမျိုးသားရေးအသိဖြင့် စစ်မှုထမ်းပါဝင်ကြရန် [[ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး]]က တိုက်တွန်းထုတ်ပြန်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=ချင်းလူငယ်များ အမျိုးသားရေးအသိဖြင့် စစ်မှုထမ်းရန် CNF တိုက်တွန်းနေ|url=https://myanmar-now.org/mm/news/73449/|website=Myanmar Now|date=2026-03-20|access-date=2026-03-22|language=en-US|first=Myanmar|last=Now}}&lt;/ref&gt;

* [[၂၂ မတ်]] -
** အရှေ့အလယ်ပိုင်း ပဋိပက္ခကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော စက်သုံးဆီပြတ်လပ်မှုကို ကြိုတင်ကာကွယ်သည့်အနေဖြင့် အစိုးရရုံးများမှ ဝန်ထမ်းများသည် ရုံးသို့လာရောက်ခြင်းမပြုဘဲ မိမိတို့၏နေအိမ် သို့မဟုတ် အဆောင်များတွင်သာ လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ရန် သတ်မှတ်လိုက်ကြောင်း အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ၊ သတင်းထုတ်ပြန်ရေးအဖွဲ့က ထုတ်ပြန်သည်။ ယင်းသို့ အိမ်မှအလုပ်လုပ်ခြင်း (work from home) စနစ်ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက်မှစတင်၍ အပတ်စဉ် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တိုင်း ဆောင်ရွက်သွားရမည်ဖြစ်ပြီး ပုဂ္ဂလိကအလုပ်ဌာနများအနေဖြင့်လည်း အလားတူ အိမ်မှအလုပ်လုပ်ခြင်းစနစ်ကို အတတ်နိုင်ဆုံး လိုက်နာဆောင်ရွက်သွားရန် ထုတ်ပြန်ထားသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=အပတ်စဉ်ဗုဒ္ဓဟူးနေ့အား အစိုးရရုံးဌာနများ၏ ရုံးလုပ်ငန်းများကို နေအိမ်မှသာဆောင်ရွက်ကြရန် သတ်မှတ်ကြေညာ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/81059 |access-date=2026-03-23 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;

* [[၂၃ မတ်]] - ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် ခါးကျီးပေါင်းရောဂါကြောင့် အာရုံကြောညပ်ခြင်း ဝေဒနာ ခံစားခဲ့ရသဖြင့် ၂ နာရီကြာ ခွဲစိတ်မှုအောင်မြင်ကြောင်း စစ်ကော်မရှင်က ထုတ်ပြန်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=သတင်းထုတ်ပြန်ချက် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/81078 |access-date=2026-03-24 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
*[[၂၈ မတ်]] - ၂၀၂၅ မြန်မာနိုင်ငံငလျင်ကြီးလှုပ်ခတ်မှု (၁) နှစ်ပြည့်အခမ်းအနားကို နေပြည်တော်၌ ကျင်းပခဲ့ပြီး၊ ငလျင်ကြီးကြောင့် နေပြည်တော်အပါအဝင် တိုင်းဒေသကြီး၊ ပြည်နယ် (၁၀) ခု၌ သေဆုံးသူ ၃၈၁၈ ဦး၊ ပျောက်ဆုံးသူ ငါးဦး၊ ဒဏ်ရာရသူ ၅၁၀၄ ဦး၊ ဘေးသင့်အိမ်ထောင်စု ၁၆၂၅၆၃ စု၊ ဘေးသင့်လူဦးရေ ၄၂၄၀၆၃ ဦးနှင့် ယာယီရွှေ့ပြောင်း လူဦးရေ ၂၇၉၁၁၁ ဦးရှိခဲ့ကြောင်း၊ ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုအနေဖြင့် စုစုပေါင်း တန်ဖိုးကျပ် ၇၉၇၉ ဘီလီယံကျော်ရှိကြောင်း  နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌက ပြောကြားသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=မန္တလေးငလျင်ကြီးလှုပ်ခတ်မှု (၁)နှစ်ပြည့်အခမ်းအနားကျင်းပ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/81220 |access-date=2026-03-30 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
*[[၃၀ မတ်]] -
**[[၂၀၂၆ မြန်မာတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ရာထူးအပြောင်းအလဲ]] 
*** ဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[ရဲဝင်းဦး|ရဲဝင်ဦး]]သည် [[တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်]]ဖြစ်လာပြီး၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[ကျော်စွာလင်း]]သည် [[ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်]] ဖြစ်လာသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ် ၃၀ ရက် ဘီဘီစီတိုက်ရိုက်သတင်းထုတ်လွှင့်ချက် - ပြည်သူ့လွှတ်တော်က စစ်ခေါင်းဆောင်ကို ဒုသမ္မတ အမည်စာရင်းတင်သွင်း|url=https://www.bbc.com/burmese/live/cx290r3lvm0t|website=BBC News မြန်မာ|date=2026-03-30|access-date=2026-03-30|language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၊ မြန်မာ့တပ်မတော်၏ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် တာဝန်လွှဲပြောင်းလက်ခံခြင်း ဂုဏ်ပြုစစ်ရေးပြအခမ်းအနား ကျင်းပပြုလုပ် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81247 |access-date=2026-03-30 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
*** [[၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံ သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း|၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံသမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း]]: ပြည်သူ့လွှတ်တော်အစုအဖွဲ့က ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်နှင့် တစညပါတီမှ ဒေါက်တာကျော်ဆွေကို ဒုသမ္မတလောင်းအဖြစ် တင်သွင်းခဲ့ပြီး&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Journal |first=Popular |date=2026-03-30 |title=ပြည်သူ့လွှတ်တော်က ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်နှင့် ဒေါက်တာ ကျော်ဆွေကို ဒုသမ္မတလောင်း အမည်စာရင်း တင်သွင်း |url=https://www.popularmyanmar.com/%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%8A%E1%80%BA%E1%80%9E%E1%80%B0%E1%80%B7%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%BE%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%BA%E1%80%80-%E1%80%97%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%9C%E1%80%BA/ |access-date=2026-03-30 |website=Popular |language=en-US}}&lt;/ref&gt;၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်အစုအဖွဲ့က ကချင်ပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီဥက္ကဋ္ဌ ဒေါက်တာတူးဂျာနှင့် ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီကိုယ်စားပြု ကရင်ပြည်နယ်လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် [[နန်းနီနီအေး]] အား ရွေးချယ်တင်သွင်းခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Journal |first=Popular |date=2026-03-30 |title=အမျိုးသားလွှတ်တော်မှ ဒေါက်တာ တူးဂျာနှင့် ဒေါ်နန်းနီနီအေးတို့အား ဒုသမ္မတလောင်းအဖြစ် အမည်စာရင်းတင်သွင်း |url=https://www.popularmyanmar.com/%E1%80%A1%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%BE%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BE-%E1%80%92%E1%80%B1/ |access-date=2026-03-30 |website=Popular |language=en-US}}&lt;/ref&gt;
*** ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ကိုယ်စားပြုကော်မတီက ဦး[[ဌေးငွေ]] အား အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ၏ ပြည်ထဲရေးနှင့် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဒုတိယဝန်ကြီးအဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။
*** KIO ၊ KNU ၊ CNF ၊ KSIEC၊ CRPH နှင့် NUG တို့ပါဝင်သော [[ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီပြည်ထောင်စုပေါ်ထွန်းရေး ဦးဆောင်ကောင်စီ|ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီ ပြည်ထောင်စုပေါ်ထွန်းရေး ဦးဆောင်ကောင်စီ]]ကို ဖွဲ့စည်းလိုက်ကြောင်း ထုတ်ပြန်လိုက်သည်။

* ၃၁ မတ်
** [[၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံ သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း|၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံသမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း]]: သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေးအဖွဲ့ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များအစုအဖွဲ့က ဒုတိယသမ္မတလောင်းအဖြစ် [[နန်းနီနီအေး]]ကို ရွေးချယ်ခဲ့ကြပြီး၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များအစုအဖွဲ့ကမူ ဦး[[မင်းအောင်လှိုင်]]ကို ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခဲ့ကြသည်။ &lt;br /&gt;

=== ဧပြီ ===

* [[၂ ဧပြီ]] - 
** ထိုင်း-မြန်မာနယ်စပ် ကော့ကရိတ်-မြဝတီ အာရှလမ်းမကြီးကို တိုက်ပွဲများကြောင့် ပိတ်ထားရာမှ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂ ရက်နေ့တွင် ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-04-02 |title=လကမ္ဘာဆီသွားမယ့် Artemis II ယာဉ် ကမ္ဘာပတ်လမ်းပေါ်ရောက်ပြီ - ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီ ၂ ရက် ဘီဘီစီမြန်မာပိုင်းသတင်းတိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်ချက် |url=https://www.bbc.com/burmese/live/c3ex5eq4nypt |access-date=2026-04-02 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-04-02 |title=မြဝတီ-ကော့ကရိတ် အာရှလမ်း ပြန်ဖွင့် - New Day Myanmar |url=https://newdaymyanmar.com/%e1%80%99%e1%80%bc%e1%80%9d%e1%80%90%e1%80%ae-%e1%80%80%e1%80%b1%e1%80%ac%e1%80%b7%e1%80%80%e1%80%9b%e1%80%ad%e1%80%90%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ac%e1%80%9b%e1%80%be%e1%80%9c%e1%80%99%e1%80%ba%e1%80%b8/ |access-date=2026-04-02 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ကုန်သွယ်မှုပမာဏအများဆုံးစီးဆင်းရာ ဘားအံ-ကော့ကရိတ်-မြဝတီ (အာရှလမ်းပိုင်း) ပြန်လည်ဖွင့်လှစ် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81336 |access-date=2026-04-03 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
** [[အမျိုးသား ကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ|အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ]] ဥပဒေအမှတ် ၅၁/၂၀၂၆ ဖြင့် [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်းဥပဒေ|ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်းဥပဒေ]]ကိုပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်းဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81337 |access-date=2026-04-03 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;

* [[၃ ဧပြီ]] 
** [[၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံ သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း|၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံသမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း]]: ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး [[မင်းအောင်လှိုင်]] အား မြန်မာနိုင်ငံ၏ ၁၁ ဦးမြောက် [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ|နိုင်ငံတော်သမ္မတ]] အဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခဲ့ပြီး၊ ဒုတိယသမ္မတ (၁) အဖြစ် ဦး[[ညိုစော]]၊ ဒုတိယသမ္မတ (၂) အဖြစ် [[နန်းနီနီအေး]] အဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=၂၀၂၆ ဧပြီ ၃ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု - ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်သမ္မတအိပ်မက်ပြည့်ဝ|url=https://www.bbc.com/burmese/live/czrey4p725jt|website=BBC News မြန်မာ|date=2026-04-03|access-date=2026-04-03|language=my}}&lt;/ref&gt;
** အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ ဥပဒေအမှတ် ၅၂/၂၀၂၆ ဖြင့် ငွေချေးသက်သေခံလက်မှတ်များ လဲလှယ်ရောင်းဝယ်ရေးဥပဒေကို ပြင်ဆင်သည့် ဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းသည်။ 
** အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ ဥပဒေအမှတ် ၅၃/၂၀၂၆ ဖြင့် 
** ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂၆ ရက်နေ့တွင် စစ်ဆေးတွေ့ရှိချက်အရ (၁-၁-၂၀၂၁) မှ (၃၁-၃-၂၀၂၅) ရက်နေ့အထိ ကာလအတွင်း ပို့ကုန်များ တင်ပို့ပြီးဖြစ်သော်လည်း ပို့ကုန်ရငွေ ပြန်လည်မဝင်ရောက်သေးသည့် ကုမ္ပဏီပေါင်း (၂၈၇) ခုသည် နိုင်ငံခြားသုံးငွေ စီမံခန့်ခွဲမှုဥပဒေ၊ စည်းမျဉ်းများနှင့် အမိန့်ကြော်ငြာစာများပါ ပြဋ္ဌာန်းချက်များကို လိုက်နာခြင်းမရှိသောကြောင့် အဆိုပါကုမ္ပဏီများနှင့် ၎င်းတို့၏ ဒါရိုက်တာအဖွဲ့ဝင်များအား အမည်ပျက်စာရင်းသွင်းလိုက်ကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်က ထုတ်ပြန်ကြေညာသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=ပို့ကုန်ရငွေပြန်လည်ဝင်ရောက်ရန် ကျန်ရှိသည့်ကုမ္ပဏီ (၂၈၇) ခု၏ ကုမ္ပဏီနှင့်ကုမ္ပဏီ၏ ဒါရို-က်တာအဖွဲ့ဝင်များအား အမည်မည်းစာရင်း ထည့်သွင်းကြောင်း ဗဟိုဘဏ်က ထုတ်ပြန်|url=https://www.popularmyanmar.com/%E1%80%95%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7%E1%80%80%E1%80%AF%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%9B%E1%80%84%E1%80%BD%E1%80%B1%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%8A%E1%80%BA%E1%80%9D%E1%80%84%E1%80%BA-2/|website=Popular|date=2026-04-04|access-date=2026-04-04|language=en-US|first=Popular|last=Journal}}&lt;/ref&gt;

* [[၄ ဧပြီ]] - ဖေဖော်ဝါရီ ၂၁ ရက်မှစတင်၍ ရပ်နားထားခဲ့ရာမှ ဧပြီ ၄ ရက် နံနက်ပိုင်းတွင် [[မြစ်ကြီးနားလေဆိပ်]]၌ ခရီးသည်တင်လေကြောင်းလိုင်းများ စတင်၍ ပြန်လည်ပြေးဆွဲနေပြီဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ကချင်ပြည်နယ် မြစ်ကြီးနားလေဆိပ်၌ လေကြောင်းလိုင်းများဆင်းသက်မှု ရက်ပေါင်း ၄၀ ကျော် ရပ်နားထားခဲ့ပြီး ယနေ့မှစ၍ ပြန်လည်ပြေးဆွဲ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/81429 |access-date=2026-04-06 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
* [[၆ ဧပြီ]] - 
** ရိုဟင်ဂျာများအား လူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှု ကျူးလွန်ခဲ့သည်ဟူသော စွဲဆိုချက်နှင့် အဆိုပါအခင်းအဖြစ်အပျက်ဖြစ်ပွားစဉ်က [[တပ်မတော်]]၏ ရာထူးအကြီးဆုံးဖြစ်သည့် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး [[မင်းအောင်လှိုင်]]အပေါ် အရေးယူရန် တိုင်တန်းချက်ကို [[အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ|အင်ဒိုနီးရှား]]တရားစီရင်ရေး အာဏာပိုင်များက တရားဝင် လက်ခံလိုက်ပြီဖြစ်ကြောင်း ယူကေအခြေစိုက် တာဝန်ခံမှုရှိစေရေး-မြန်မာ (MAP) အဖွဲ့ကို ဦးဆောင်သူ ခရစ္စ ဂန်းနက်စ်က ပြောကြားခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=2026-04-06 |title=ရိုဟင်ဂျာ ဂျီနိုဆိုက်အမှုနဲ့ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ကို အရေးယူဖို့ တိုင်တန်းချက်ကို အင်ဒိုနီးရှား လက်ခံ - ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၆ ရက် ဘီဘီစီမြန်မာပိုင်းသတင်းများ တိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်ချက် |url=https://www.bbc.com/burmese/live/c7470nv11l7t |access-date=2026-04-06 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;
** မကွေးတိုင်း၊ ဆောမြို့တွင် ပြီးခဲ့သောနှစ် အောက်တိုဘာလ၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် သက်ငယ်မုဒိမ်းမှုနှင့် လူသတ်ကာ အလောင်းဖျောက်မှုကျူးလွန်သူအား အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) ၏ ဆောမြို့နယ်တရားရုံးနှင့် မြို့နယ်တရားရေးအဖွဲ့က သေဒဏ်ချမှတ်လိုက်ကြောင်း မြို့နယ်တရားရေးအဖွဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ ဦးလင်းထက်က ဘီဘီစီသို့ ပြောကြားခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;
** [[တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး တတိယနေ့တွင် ၂၀၀၈ ခုနှစ် နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေနှင့် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ဆိုင်ရာ နည်းဥပဒေများအရ ခန့်အပ်မည့် ပြည်ထောင်စုအဆင့်ရာထူးများအတွက် နိုင်ငံတော်သမ္မတအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံထားရသူက အဆိုပြုတင်ပြချက်များကို ဖတ်ကြားခြင်း ပြုလုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး တတိယနေ့ ကျင်းပ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/81463 |access-date=2026-04-07 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
*[[၇ ဧပြီ]]
**တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးစတုတ္ထနေ့တွင် ပြည်ထောင်စုတရားလွှတ်တော်ချုပ် ဥက္ကဋ္ဌ ဦး[[သာဌေး]]အပါအဝင် တရားသူကြီး ၉ ဦးပါ ဖွဲ့စည်းမှုကို လွှတ်တော်က အတည်ပြုသည်။ ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ ဦးသန်းစိုးအပါအဝင် အဖွဲ့ဝင် ၁၅ ဦးကို လွှတ်တော်က အတည်ပြုသည်။ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာန အရေအတွက် (၃၁ ခု)နှင့် အမည်သတ်မှတ်ချက်ကို လွှတ်တော်က အတည်ပြုသည်။ ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါက်တာခင်နိုင်ဦးအား ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ခန့်အပ်ရန် လွှတ်တော်က သဘောတူသည်။ [[အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက်ရေး ကော်မရှင်|အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင်]] (အသစ်) ဥက္ကဋ္ဌ ဦးစိုးသိန်းအပါအဝင် အဖွဲ့ဝင် ၉ ဦးကို အတည်ပြုသည်။ ဝန်ကြီးများနှင့် ကျန်တရားသူကြီးများ အမည်စာရင်းများကို ဖတ်ကြားတင်ပြခဲ့ပြီး ဧပြီ ၉ ရက် အစည်းအဝေးတွင် ကန့်ကွက်မှုများ လက်ခံမည်ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတုတ္ထနေ့ကျင်းပ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/81500 |access-date=2026-04-08 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
**[[၂၀၂၆ ပန်ဆန်း ပေါက်ကွဲမှု]]

* [[၈ ဧပြီ]]
** အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အဘတ်စ် အာရတ်ချီ (Abbas Araghchi) က အီရန်နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတို့အကြား [[ဟော်မုဇ် ရေလက်ကြား]] ကို ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ရန် အပါအဝင် နှစ်ပတ်ကြာ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီမှုကို အတည်ပြုပြောကြားခဲ့သည်။ အဆိုပါ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကို အီရန်အမျိုးသားလုံခြုံရေးဆိုင်ရာ အဆင့်မြင့်ကောင်စီ (Supreme National Security Council) က အတည်ပြုချက်ပေးထားသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Iran agrees to ceasefire, offers conditional Hormuz passage |url=https://shafaq.com/en/Middle-East/Iran-agrees-to-ceasefire-offers-conditional-Hormuz-passage |access-date=2026-04-09 |website=Shafaq News |language=en}}&lt;/ref&gt;
** [[တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်]] ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ပဉ္စမနေ့ကို ကျင်းပခဲ့ပြီး၊ ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ပြီးစီးကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-04-08 |title=ပြည်သူကိုကိုယ်စားပြုရေး ဆောင်ရွက်ရန် ပြည်သူ့ |url=https://onenewstvchannel.com/politic/people-hluttaw/%e1%80%95%e1%80%bc%e1%80%8a%e1%80%ba%e1%80%9e%e1%80%b0%e1%80%80%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%80%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%9a%e1%80%ba%e1%80%85%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%95%e1%80%bc%e1%80%af%e1%80%9b%e1%80%b1/ |access-date=2026-04-09 |website=One News Myanmar |language=my-MM}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး အောင်မြင်စွာကျင်းပပြီးစီး {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81524 |access-date=2026-04-09 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
** [[တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]] ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတုတ္ထနေ့ကို ကျင်းပခဲ့ပြီး၊ ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ပြီးစီးကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး အောင်မြင်စွာ ကျင်းပပြီးစီး {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81525 |access-date=2026-04-09 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;

* [[၉ ဧပြီ]]
** ပြည်ထောင်စုတရားလွှတ်တော်ချုပ်တရားသူကြီးများအဖြစ် ဦးသောင်းနိုင်၊ ဦးသိန်းကိုကို၊ ဒေါ်သင်းသင်းနွဲ့၊ ဒေါ်ပြုံးပြုံးအေး၊ ဒေါက်တာကိုကိုနိုင်၊ ဦးဝင်းမြင့်၊ ဒေါ်စိုးခက်ခက်၊ ဒေါ်သင်းသင်းချိုတို့ကို ခန့်အပ်ရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က သဘောတူအတည်ပြုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=ပြည်ထောင်စုတရားလွှတ်တော်ချုပ်တရားသူကြီးရှစ်ဦးအား ခန့်အပ်ရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က သဘောတူအတည်ပြု|url=https://news-eleven.com/article/311163|website=Eleven Media Group Co., Ltd|access-date=2026-04-09|language=my}}&lt;/ref&gt;
** [[အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက်ရေး ကော်မရှင်|အဂတိလိုက်စားမှုတိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင်]]ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဦးစိုးသိန်းအပါအဝင် အဖွဲ့ဝင်များအဖြစ် ဦးကျော်ဝင်းသိန်း၊ ဒုတိယရဲဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဝင်းဇော်မိုး၊ ဒေါက်တာထွန်းထွန်းဦး၊ ဦးလွန်းဘော်၊ ဦးကျော်စိုးညွန့်၊ ဦးတိုးရီ၊ ဦးတင်အောင်ဝင်း၊ ဦးမင်းဟန်တို့ကို ခန့်အပ်ရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က သဘောတူအတည်ပြုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=အဂတိလိုက်စားမှုတိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဦးစိုးသိန်းအပါအဝင် အဖွဲ့ဝင်ကိုးဦးအား ခန့်အပ်ရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က သဘောတူအတည်ပြု |url=https://news-eleven.com/article/311162 |access-date=2026-04-09 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
** နိုင်ငံတော်သမ္မတအဖြစ်ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံရသူက အဆိုပြုတင်ပြထားသည့် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ၃၀ ဦး ခန့်အပ်ရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က သဘောတူအတည်ပြုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=နိုင်ငံတော်သမ္မတအဖြစ်ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံရသူက အဆိုပြုတင်ပြထားသည့် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ၃၀ ဦး ခန့်အပ်ရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က သဘောတူအတည်ပြု |url=https://news-eleven.com/article/311161 |access-date=2026-04-09 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
** ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဒေါက်တာခင်နိုင်ဦး၊ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌများအဖြစ် ဦးဇော်မြင့်နိုင်၊ ဦးသက်ထွန်းအောင်၊ ဒေါက်တာစန္ဒာဦးနှင့် ဒါရိုက်တာအဖွဲ့ဝင်များအဖြစ်  ဒေါက်တာရီရီအး၊ ဦးတင်မြင့်၊ ဒေါက်တာလှညွန့်၊ ဒေါက်တာဇော်ဦး၊ ဒေါက်တာဖြူဖြူအိတို့ကို ခန့်အပ်ရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က သဘောတူအတည်ပြုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ် ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဒေါက်တာခင်နိုင်ဦးနှင့် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌများ၊ ဒါရိုက်တာအဖွဲ့ဝင်များအား ခန့်အပ်ရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က သဘောတူအတည်ပြု |url=https://news-eleven.com/article/311160 |access-date=2026-04-09 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
** ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ်အဖြစ် ဒေါက်တာသီတာဦးနှင့် ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်အဖြစ် ဒေါ်နိုင်သက်ဦးတို့ကို ခန့်အပ်ရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က သဘောတူအတည်ပြုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ်အဖြစ် ဒေါက်တာသီတာဦးနှင့် ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်အဖြစ် ဒေါ်နိုင်သက်ဦးတို့အား ခန့်အပ်ရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က သဘောတူအတည်ပြု |url=https://news-eleven.com/article/311159 |access-date=2026-04-09 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
** [[နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံး|ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံး]]ဥက္ကဋ္ဌ ဦး[[အောင်ဇော်သိန်း]]အပါအဝင် အဖွဲ့ဝင်များအဖြစ် ဦးဉာဏ်ထွန်း၊ ဦးမျိုးတင့်၊  ဦးကျော်ဆန်း၊ ဦးတူးမော်၊ ဒေါ်စုစုဝင်း၊ ဒေါ်ဥမ္မာအေး၊ ဦးတင့်ဝေ၊ ဒေါက်တာမာလာမော်တို့ကို ခန့်အပ်ရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က သဘောတူအတည်ပြုခဲ့။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=နိုင်ငံတော်သမ္မတအဖြစ်ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံရသူက တင်ပြထားသည့် နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံး ဥက္ကဋ္ဌဦးအောင်ဇော်သိန်း အပါအဝင် အဖွဲ့ဝင်ကိုးဦးအား ခန့်အပ်ရန် ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော်အတည်ပြု |url=https://news-eleven.com/article/311158 |access-date=2026-04-09 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
** ဆိုက်ဘာရာဇဝတ်မှု တစ်မျိုးဖြစ်သည့် [[ဧရာဝတီဘဏ်]] Visa Prepaid Card မှ transaction များဖြတ်တောက်ခံရမှု သုံးစွဲသူ အများအပြား ခံခဲ့ရသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=■ AYA Visa Prepaid Card မှ transaction များဖြတ်တောက်ခံရမှုများ ဖြစ်ပွား |url=https://news-eleven.com/article/311181 |access-date=2026-04-10 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;

* [[၁၀ ဧပြီ]]
** [[အမျိုးသား ကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ|အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီ]] ကြေညာချက်အမှတ် ၃/၂၀၂၆ ဖြင့် ကြေညာချက်တွင် ပြည်ထောင်စုအဆင့်ပုဂ္ဂိုလ်များအား ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်တွင် ကတိသစ္စာပြုပြီး သည့်အချိန်မှစ၍ ပြည်ထောင်စုသမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပုဒ်မ ၄၂၇ အရ အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီက ကျင့်သုံးလျက်ရှိသည့် ဥပဒေပြုရေး၊အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် တရားစီရင်ရေး အာဏာများကို လွှဲပြောင်းပေးအပ်လိုက်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီ ကြေညာချက်အမှတ် ၃ / ၂၀၂၆ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81654 |access-date=2026-04-10 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
** နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်နှင့် ဒုတိယသမ္မတများဖြစ်ကြသည့် ဦးညိုစော၊ ဒေါ်နန်းနီနီအေးတို့သည် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်နာယကရှေ့မှောက်၌ ကတိသစ္စာပြုပြီး ကတိသစ္စာပြုလွှာပေါ်တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Journal |first=Popular |date=2026-04-10 |title=မြန်မာနိုင်ငံတော်သမ္မတသစ်နှင့် ဒု-သမ္မတများ ကတိသစ္စာပြု |url=https://www.popularmyanmar.com/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%AC%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%BA%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%B9%E1%80%99%E1%80%90-3/ |access-date=2026-04-10 |website=Popular |language=en-US}}&lt;/ref&gt;
** နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်မည့် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့သစ်ကို အဖွဲ့ဝင် ၃၄ ဦး၊ ဝန်ကြီးဌာန (၃၁) ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းလိုက်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ ဖွဲ့စည်းခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81565 |access-date=2026-04-10 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
** တော်လှန်ရေးကာလ ကော်သူးလေပဋိညာဉ်ကို အတည်ပြုခဲ့ပြီး [[ကော်သူးလေအတိုင်ပင်ခံကောင်စီ]] (KCC) နဲ့ [[ကော်သူးလေအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] (KGC) ကို ဖွဲ့စည်းလိုက်ကြောင်း ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံးက ကြေညာသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |last=DVB TV News |date=2026-04-11 |title=ကော်သူးလေ အတိုင်ပင်ခံကောင်စီနဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီကို KNU ဖွဲ့စည်း- DVB News |url=https://www.youtube.com/watch?v=CZEAY59xewI |access-date=2026-04-12}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=KNU က ကော်သူးလေပဋိညာဉ်ကို အတည်ပြုပြီး ကော်သူးလေ အတိုင်ပင်ခံကောင်စီနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ ဖွဲ့စည်း |url=https://bur.mizzima.com/2026/04/10/87297 |url-status=live |access-date=၁၂ ဧပြီ ၂၀၂၆ |website=Mizzima}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;

* [[၁၂ ဧပြီ|၁၂]] - မကွေးတိုင်း၊ [[ပခုက္ကူမြို့နယ်]]၊ ပန်းတိုင်းခြုံကျေးရွာအုပ်စု၊ မြောက်လူးကံရွာကို စစ်တပ်က မီးရှို့တဲ့အတွက် အိမ် ၄၀၀ ကျော်မီးလောင်ကျွမ်းပြာကျသွားကြောင်း ဒေသခံတွေကပြောသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burmese|first=R. F. A.|date=2026-04-13|title=ပခုက္ကူလေဆိပ်နားက မြောက်လူးကံရွာ မီးရှို့ဖျက်ဆီးခံရ|url=https://www.rfa.org/burmese/news/2026/04/13/myauklukan-village-burnt-down/|access-date=2026-04-14|website=မြန်မာဌာန|language=my}}&lt;/ref&gt;
* ၁၃ ဧပြီ - [[ကရင်ပြည်နယ်]]၊ [[လှိုင်းဘွဲ့မြို့နယ်]]ရှိ မြိုင်ကြီးငူ-မဲသဝေါဒေသအတွင်းတည်ရှိသော စစ်တပ်၏ ကြယ်ပြောင်ကုန်း တပ်စခန်းအား [[ကရင်အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|ကရင်အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်]] (KNLA) နှင့် ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့များက ဧပြီလ ၁၃ ရက်နေ့တွင် သိမ်းပိုက်လိုက်ပြီဖြစ်ကြောင်း မြေပြင်သတင်းရင်းမြစ်အချို့က အတည်ပြုပြောကြားသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-04-13 |title=၂၀၂၆ ဧပြီ ၁၃ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု - မြန်မာလူထုနဲ့ အတူရှိနေကြောင်း အမေရိကန်နဲ့ ယူကေက သင်္ကြန်ဆုတောင်းပေးပို့ |url=https://www.bbc.com/burmese/live/cx2dg3z017mt |access-date=2026-04-13 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;

* [[၁၄ ဧပြီ]] - ချင်းပြည် (Chinland) ကောင်စီနှင့် [[ချင်းပြည်အစိုးရ]]အဖွဲ့၏ လက်အောက်ရှိ ချင်းပြည်ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနမှ တည်ထောင်သည့် Chinland Jordan School of Medicine ဆေးတက္ကသိုလ်အား ချင်းပြည်နယ်၊ ချင်းလုံမြို့၌ ၂၀၂၆ ဧပြီလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=၂၀၂၆ ဧပြီ ၁၅ ရက် - ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရမှု ရက်ပေါင်း ၁,၉၀၀ ရှိလာ|url=https://www.bbc.com/burmese/live/c1mkk7p1j5jt|website=BBC News မြန်မာ|date=2026-04-15|access-date=2026-04-15|language=my}}&lt;/ref&gt;

* ၁၆ ဧပြီ - အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများ၏ လွှမ်းမိုးမှုများကြောင့် တော်လှန်ရေးအင်အားစုများအကြား ညီညွတ်ရေးတွင် အတားအဆီးများ ရှိနေသည်ဟု [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ]]၏ ယာယီသမ္မတ [[ဒူဝါလရှီးလ]]က အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ ငါးနှစ်ပြည့် မိန့်ခွန်းတွင် ပြောကြားလိုက်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-04-16 |title=၂၀၂၆ ဧပြီ ၁၆ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု - အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံတွေရဲ့ လွှမ်းမိုးမှုကြောင့် ညီညွတ်ရေးမှာ အတားအဆီးရှိနေတယ်လို့ NUG ၅ နှစ်ပြည့်မှာ ယာယီသမ္မတ ပြော |url=https://www.bbc.com/burmese/live/cx2d1vrj7jmt |access-date=2026-04-16 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;

* ၁၇ ဧပြီ - 
** နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံး အမိန့်အမှတ် ၄၀/၂၀၂၆ ဖြင့် အကျဉ်းသား/သူ ၄,၃၃၅ ဦးကို ပြစ်ဒဏ်လွတ်ငြိမ်းခွင့်လိုက်ပြီး&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြစ်ဒဏ်လွတ်ငြိမ်းခွင့်အမိန့် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81788 |access-date=2026-04-17 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;၊ အမိန့်အမှတ် ၄၁/၂၀၂၆ ဖြင့် နိုင်ငံခြားသား အကျဉ်းသူ/သား ၁၇၉ ဦးကို ပြစ်ဒဏ်လွတ်ငြိမ်းခွင့်ပြု၍ ပြည်နှင်ဒဏ်ပေးလိုက်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြစ်ဒဏ်လွတ်ငြိမ်းခွင့်အမိန့် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81789 |access-date=2026-04-17 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
*** အဂတိလိုက်စားမှုဆိုင်ရာ ပုဒ်မများနှင့် ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၁၃၀ (က) တို့ဖြင့် စွဲဆိုတရားစွဲခဲ့ပြီး စုစုပေါင်း ထောင်ဒဏ် ၉ နှစ်နှင့် ၆ လ ချမှတ်ကာ အကျဉ်းချခဲ့ရသည့် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦး[[ဝင်းမြင့် (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|ဝင်းမြင့်]]အား တောင်ငူအကျဉ်းထောင်မှ မိသားစုထံသို့ ပြန်လည်စေလွှတ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-04-17 |title=၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီ ၁၇ ရက် ဘီဘီစီမြန်မာပိုင်းသတင်းတိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်ချက် -ဒေါ်‌အောင်ဆန်းစုကြည်ကို နေအိမ်အကျယ်ချုပ်ပြောင်းရွှေ့မယ်လို့ သတင်းထွက်ပေါ် |url=https://www.bbc.com/burmese/live/c8r488z2lm3t |access-date=2026-04-17 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;

* [[၁၈ ဧပြီ]] - စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ မင်းကွန်းဒေသရှိ အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရလက်အောက်ခံ ပြည်သူ့လုံခြုံရေးအဖွဲ့ (ပလဖ) မှ ဒုတိယတာဝန်ခံအပါအဝင် အဖွဲ့ဝင် ၁၅ ဦးတို့သည် စစ်ကောင်စီထံ လက်နက်စွန့်လွှတ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-04-19 |title=ဧပြီ ၁၉ ရက် သတင်းများအနှစ်ချုပ် - မင်းကွန်းတိုက်နယ် ပလဖ ဒုတာဝန်ခံအပါ ၁၅ ဦး စစ်တပ်ထံ လက်နက်ချ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cg543ry1ggdo |access-date=2026-04-19 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;

* [[၂၀ ဧပြီ|ဧပြီ ၂၀]] - ရန်ကုန်လေဆိပ်မှာ MNA ATR-72 ပြေးလမ်းပေါ်ထွက်ခွာနေချိန် ဘရိတ်စနစ်ချို့ယွင်းမှု ဖြစ်ပွားခဲ့းပြီး ရပ်နားထားသည့် [[အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာမြန်မာလေကြောင်း|အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာမြန်မာ့လေကြောင်း]] (MAI) ၏ Airbus A319 လေယာဉ် အမြီးပိုင်းကို ဝင်တိုက်မိခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=ရန်ကုန်လေဆိပ်မှာ MNA ATR-72 ဘရိတ်ချို့ယွင်းပြီး MAI Airbus A319 ကို ဝင်တိုက်မှုဖြစ် - New Day Myanmar|url=https://newdaymyanmar.com/%e1%80%9b%e1%80%94%e1%80%ba%e1%80%80%e1%80%af%e1%80%94%e1%80%ba%e1%80%9c%e1%80%b1%e1%80%86%e1%80%ad%e1%80%95%e1%80%ba%e1%80%99%e1%80%be%e1%80%ac-mna-atr-72-%e1%80%98%e1%80%9b%e1%80%ad%e1%80%90/|date=2026-04-20|access-date=2026-04-20|language=en-US}}&lt;/ref&gt;

* [[၂၁ ဧပြီ]] - စစ်ဦးစီးအရာရှိချုပ်(လေ) ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[ထွန်းဝင်း]] သည် [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(လေ)]] ဖြစ်လာသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-04-21 |title=အေအေ ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်ထွန်းမြတ်နိုင်နဲ့ ချင်း CPU ခေါင်းဆောင်တွေ ရခိုင်မှာတွေ့ဆုံ -၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၁ ရက် ဘီဘီစီမြန်မာပိုင်း တိုက်ရိုက်သတင်းထုတ်လွှင့်ချက် |url=https://www.bbc.com/burmese/live/clyxrv7g29gt |access-date=2026-04-21 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;
* ၂၅ ဧပြီ - ချင်းညီနောင် (CB) အဖွဲ့က တစ်နှစ်ကျော်ကြာ သိမ်းပိုက်ထားရှိသည့် ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းမြို့ပေါ်ရှိ နေရာအချို့ကို စစ်တပ်က ပြန်လည်သိမ်းယူနိုင်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=ဧပြီ ၂၅ ရက် သတင်းအနှစ်ချုပ် - နေပြည်တော်မှာငလျင်လှုပ်|url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cn8d05qq6edo|website=BBC News မြန်မာ|date=2026-04-25|access-date=2026-04-25|language=my}}&lt;/ref&gt;
* ၂၇ ဧပြီ - အမျိုးသားစာပေဆုရှင် ဦး[[တင်ညွန့်]]နှင့် သားဖြစ်သူအပါအဝင် ၃ ဦးအား ဖမ်းဆီးခံထားရသည်။ 

* [[၃၀ ဧပြီ]] - 
** ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ (၃၀) ရက်နေ့တွင် ကျရောက်သော [[ကဆုန်လပြည့် ဗုဒ္ဓနေ့|ကဆုန်လပြည့်နေ့]] အထိမ်းအမှတ်အဖြင့် နိုင်ငံသား အကျဉ်းသား၊ အကျဉ်းသူ ၁,၅၀၈ ဦး&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြစ်ဒဏ်လွတ်ငြိမ်းခွင့်အမိန့် {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/82285|access-date=2026-04-30|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt;နှင့် နိုင်ငံခြားသား အကျဉ်းသား၊ အကျဉ်းသူ ၁၁ ဦး&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြစ်ဒဏ်လွတ်ငြိမ်းခွင့်အမိန့် {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/82287|access-date=2026-04-30|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt;၊ စုစုပေါင်း ၁,၅၁၉ ဦးတို့ကို ပြစ်ဒဏ်လွတ်ငြိမ်းခွင့်ပြုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=■ အကျဉ်း​ထောင် အချုပ်​ထောင်အသီးသီးတွင် အကျဉ်းကျခံ​နေရသည့် အကျဉ်းသား အကျဉ်းသာသူ ၁၅၀၈ ဦးကို ပြစ်ဒဏ်လွတ်ငြိမ်းခွင့်​ပေး|url=https://news-eleven.com/article/311564|access-date=2026-04-30|website=Eleven Media Group Co., Ltd|language=my}}&lt;/ref&gt; ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၃ဝ ရက် မတိုင်မီ ကျူးလွန်ခဲ့သော ပြစ်မှုတစ်ခုခုနှင့်စပ်လျဉ်း၍ ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခြင်းခံရပြီး အကျဉ်း ထောင်/အချုပ်ထောင်/စခန်းအသီးသီးတွင် ပြစ်ဒဏ်ကျခံလျက်ရှိသော အကျဉ်းသား၊ သူများကို ရာဇဝတ်ကျင့်ထုံးဥပဒေ ပုဒ်မ ၄၀၁၊ ပုဒ်မခွဲ (၁) အရ ယင်းတို့ကျခံရန်ကျန်ရှိသောပြစ်ဒဏ်၏ ခြောက်ပုံတစ်ပုံကို လွတ်ငြိမ်းသက်သာခွင့်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြစ်ဒဏ်လွတ်ငြိမ်းသက်သာခွင့်အမိန့် {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/82283|access-date=2026-04-30|website=www.moi.gov.mm|language=en}}&lt;/ref&gt;
*** [[အောင်ဆန်းစုကြည်|ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်]]အား ကျန်ရှိနေသေးသည့် ပြစ်ဒဏ်များကို သတ်မှတ်ထားသည့် နေအိမ်တွင်သာ ဆက်လက်ကျခံစေရန် အကျဉ်းထောင်မှ နေအိမ်အကျယ်ချုပ်သို့ ပြောင်းရွှေ့လိုက်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို နေအိမ်အကျယ်ချုပ် ပြောင်းရွှေ့၊ ဓားစာခံအဖြစ် ဖမ်းဆီးထားဆဲဟု ကိုထိန်လင်းပြော |url=https://burmese.dvb.no/post/542191 |access-date=2026-05-01 |website=DVB Burmese |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;

=== မေ ===

* ၁ မေ - အိန္ဒိယ-မြန်မာ နယ်စပ်အနီး [[ချင်းပြည်နယ်]]၊ ဟွာလ်းငိုးရမ်းဒေသ၊ [[ဖလမ်းမြို့နယ်]]၊ ခေါ်ပွီချစ်ပ် (Khawpuichhip) ကျေးရွာကို စစ်လေတပ်က လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ ၁၀ နှစ်အောက် ကလေး ငါးဦးနှင့် လူကြီး တဦး စုစုပေါင်း ခြောက်ဦး သေဆုံးပြီး၊ ကိုးဦး ဒဏ်ရာရရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=အိန္ဒိယ-မြန်မာနယ်စပ်အနီး ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှု ၊ ကလေး ၅ ဦး အပါအဝင် ၆ ဦး သေဆုံး |url=https://bur.mizzima.com/2026/05/01/89167 |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=Mizzima}}&lt;/ref&gt;
* ၄ - ဦး[[မင်းအောင်လှိုင်]]အား စစ်ရာဇဝတ်မှုများနှင့် လူသားမျိုးနွယ်အပေါ် ကျူးလွန်သည့် ရာဇဝတ်မှုများဖြင့် စွဲဆိုထားသည့် အမှုအတွက် [[တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ]]၏ တရားရုံးသို့ တရားဝင် အမှုတင်သွင်းလိုက်ပြီဖြစ်ကြောင်း တရားစွဲဆိုသည့် အဖွဲ့အစည်းများက မေလ ၄ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=စစ်အာဏာရှင်မင်းအောင်လှိုင်ကို စစ်ရာဇဝတ်မှုဖြင့် တရားစွဲသည့်အမှု တီမောတရားရုံးသို့ တင်သွင်း |url=https://burmese.dvb.no/post/204215 |access-date=2026-05-04 |website=DVB Burmese |language=en}}&lt;/ref&gt;
* ၅ - တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့များက ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလမှ စတင်ကာ ထိန်းချုပ်ထားခဲ့သော အင်းတော်မြို့၏ မြို့နယ်ခွဲဖြစ်သည့် [[မော်လူးမြို့]]ကို မြန်မာစစ်တပ်က မေလ ၅ ရက်နေ့တွင် ထိန်းချုပ်လိုက်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-05-05 |title=၂၀၂၆ မေ ၅ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု - အိန္ဒိယ-မြန်မာ နှစ်နိုင်ငံနယ်စပ်မှာ လက်နက်ကိုင်တပ်တွေ မရှိရေး နေပြည်တော်နဲ့ ဒေလီဆွေးနွေး |url=https://www.bbc.com/burmese/live/cm2p15nvdm6t |access-date=2026-05-05 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;
* ၆ မေ - မတ္တရာ၊ သပိတ်ကျင်း၊ တကောင်း၊ ထီးချိုင့်၊ ကသာ၊ အင်းတော်နှင့် မော်လူးတို့ကို စစ်တပ်က ပြီးခဲ့သည့် လများအတွင်း ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ပြီးနောက် မန္တလေး-မတ္တရာ-သပိတ်ကျင်း-တကောင်း-ထီးချိုင့်-ကသာ-အင်းတော်-မော်လူး-နန့်စီးအောင်-မိုးညှင်း-မိုးကောင်း-မြစ်ကြီးနား လမ်းကြောင်းတစ်လျှောက်အား အပြည့်အဝ ထိန်းချုပ်နိုင်ပြီး၊ ဖွင့်လှစ်လိုက်ကြောင်း နိုင်ငံပိုင်သတင်းစာများမှ ကြေညာသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web|title=၂၀၂၆ မေ၇ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု - မန္တလေး-မြစ်ကြီးနား ကားလမ်းတစ်ခုလုံးကို ထိန်းချုပ်နိုင်ပြီလို့ စစ်တပ်ကြေညာ|url=https://www.bbc.com/burmese/live/c3r2n458gw2t|website=BBC News မြန်မာ|date=2026-05-07|access-date=2026-05-07|language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=တပ်မတော်စစ်ကြောင်းများက အကြမ်းဖက်သောင်းကျန်းသူများ ယာယီစိုးမိုးထားသည့် နေရာများအား ပြန်လည်တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ပြီး မန္တလေး - မတ္တရာ - သပိတ်ကျင်း-တကောင်း- ထီးချိုင့် - ကသာ - အင်းတော် - မော်လူး - နန့်စီးအောင် - မိုးညှင်း - မိုးကောင်း - မြစ်ကြီးနား ဆက်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းအား ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ပေးနိုင်ခဲ့ {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/82465|website=www.moi.gov.mm|access-date=2026-05-07|language=en}}&lt;/ref&gt;
* [[၇ မေ]] - မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ [[မိုးကုတ်မြို့နယ်|မိုးကုတ်]]ရတနာမြေမှ အလေးချိန် ၂,၂၀၀ ဂရမ် (၁၁,၀၀၀ ကရက်) အရွယ်အစားကြီးမားသည့် ပတ္တမြားတစ်ပွင့် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၊ နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် မိုးကုတ်ရတနာမြေမှ ရှာဖွေတွေ့ရှိသည့် ထူးခြားလှပပြီး အရွယ်အစားကြီးမားသော ပတ္တမြားကြီးအား ကြည့်ရှု {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/82498 |access-date=2026-05-08 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;

* ၉ မေ - UFC 328 ၏ Co-Main Event ပွဲဖြစ်သည့် ဖလိုင်းဝိတ်တန်း ချန်ပီယံရှစ်ပွဲတွင် လက်ရှိချန်ပီယံ မြန်မာ MMA ကစားသမား [[ဂျော့ရှုအာဗန်|ဂျိုရှူအာဗန်]]က ပြိုင်ဘက် ဂျပန်ကစားသမား တက်ဆူရို တိုင်ရာအား အလဲထိုးနည်းဖြင့် အနိုင်ရရှိကာ ဖလိုင်းဝိတ်တန်း ချန်ပီယံခါးပတ်ကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းနိုင်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=■ဂျိုရှူအာဗန် တက်ဆူရိုတိုင်ရာကို ငါးချီမြောက်တွင် အနိုင်ရပြီး ဖလိုင်းဝိတ်ချန်ပီယံကာကွယ် |url=https://news-eleven.com/article/311821 |access-date=2026-05-10 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
* ၁၁ မေ - ဦးရဲသွင်ဟိန်း၏ [[မြေလတ်အသံ]](Myaelatt Athan)၊ ဦးဝင်းဇော်နိုင်၏ Red News Agency နှင့် ဦးဇင်မင်းထက်၏ Asia Citizens (အာရှနိုင်ငံသားများ) သတင်းအေဂျင်စီ ၃ ခုကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂၃ ရက်နေ့မှစ၍ ပိတ်သိမ်းလိုက်ကြောင်း ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်သည်။  &lt;ref&gt;{{Cite web|title=သတင်းအေဂျင်စီလုပ်ငန်း ပိတ်သိမ်းကြောင်း အသိပေးကြေညာချက် {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/82656|website=www.moi.gov.mm|access-date=2026-05-12|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=သတင်းဌာန ၃ ခုကို စစ်အာဏာရှင်က ထပ်မံပိတ်သိမ်း|url=https://burmese.dvb.no/post/566989|website=DVB Burmese|access-date=2026-05-12|language=en}}&lt;/ref&gt;
* ၁၄ မေ - အမေရိကန်သမ္မတ [[ဒေါ်နယ်လ် ထရမ့်|ဒေါ်နယ်ထရမ့်]] (Donald Trump) သည် တရုတ်ခေါင်းဆောင် [[ရှီကျင့်ဖျင်]] (Xi Jinping) နှင့် တွေ့ဆုံရန်အတွက် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ [[ပေကျင်းမြို့]]သို့ ရောက်ရှိလာသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=■ အမေရိကန်သမ္မတထရန့်နှင့် တရုတ်သမ္မတရှီတို့ တွေ့ဆုံ |url=https://news-eleven.com/article/311904 |access-date=2026-05-14 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
* ၁၈ မေ - [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး|ရန်ကုန်တိုင်း]]၊ [[ကျောက်တန်းမြို့]]အနီး မြန်မာ့ကမ်းရိုးတန်းကို ဗဟိုပြုပြီး မနက် ၈ နာရီ ၃၅ မိနစ်ဝန်းကျင်က အင်အားရစ်ချ်တာစကေး ၅ ဒသမ ၂ အဆင့်ရှိတဲ့ အင်အားအတော်အသင့်ပြင်းထန်တဲ့ မြေငလျင်တခု လှုပ်ခတ်သွားခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ကျောက်တန်းမြို့အနီး ဗဟိုပြုပြီး အင်အား ၅ ဒသမ ၃ ရှိ ငလျင်လှုပ် |url=https://burmese.dvb.no/post/359449 |access-date=2026-05-18 |website=DVB Burmese |language=en}}&lt;/ref&gt;
** စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ [[ဒီပဲယင်းမြို့နယ်]]ရှိ မုံရွာ-ရေဦး အဝေးပြေးလမ်းမကြီးဘေးတွင် တည်ရှိသော [[စိုင်ပြင်မြို့]]ကို &quot;Operation OTT&quot; စစ်ဆင်ရေးအဖြစ် တိုက်ခိုက်သိမ်းယူခဲ့ကြောင်း [[ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော်]] (PDF)၊ အမှတ် (၁) ရွှေဘိုခရိုင် စစ်ဌာနက သတင်းထုတ်ပြန်လိုက်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|title=၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မေ ၁၉ ရက် ဘီဘီစီတိုက်ရိုက်သတင်းထုတ်လွှင့်ချက် - လွတ်လပ်ရေးနှစ် ၂၅၀ ပြည့် အိမ်ဖြူတော် UFC ပွဲမှာ မြန်မာဖိုက်တာ ဗန် ပါဝင်|url=https://www.bbc.com/burmese/live/cgrp1972qent|website=BBC News မြန်မာ|date=2026-05-19|access-date=2026-05-19|language=my}}&lt;/ref&gt;
*၁၉ မေ - ၂၀၂၅ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၁၄ ရက်တွင် KNU၊ KNLA နှင့် PDF တို့က သိမ်းပိုက်ထားသည့် [[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး|တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊]] [[မြိတ်ခရိုင်]]၊ [[တနင်္သာရီမြို့နယ်]]၊ [[မောတောင်မြို့]]ကို စစ်အုပ်စုက ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၅ ရက်မှစတင်သည့် စစ်ကြောင်းဖြင့် သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တပ်မတော်စစ်ကြောင်းများက KNU၊ KNLA နှင့် PDF အမည်ခံ ကိုယ်ကျိုးရှာအကြမ်းဖက်သောင်းကျန်းသူ ပူးပေါင်းအဖွဲ့များ ယာယီစိုးမိုးထားသော မောတောင်မြို့အား အလုံးစုံပြန်လည်သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/82973 |access-date=2026-05-20 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;
*မေ ၂၆ - [[၂၀၂၆ ကျောင်းသားတော်လှန်ရေးတပ်တော် အဖွဲ့ဝင်များ ဖမ်းဆီးခံရမှု]]
*၂၈ မေ - ကိုးလကြာ ပိတ်ထားခဲ့သော [[ထိုင်း-မြန်မာ နယ်စပ်]] ကုန်သွယ်ရေးတွင် အရေးပါသည့် မြဝတီ-မဲဆောက် [[မြန်မာ - ထိုင်း အမှတ် (၁) ချစ်ကြည်ရေးတံတား|အမှတ် ၂ ချစ်ကြည်ရေးတံတား]]အား ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်လိုက်ပြီဖြစ်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-05-28 |title=၂၀၂၆ခုနှစ် မေ ၂၈-ဘန်ကောက်မှာ ကလေးငယ်တွေကို ညှဉ်းပန်းပြီး ပန်းရောင်းခိုင်းတဲ့မြန်မာ ၃ ဦးကို ရဲဖမ်း |url=https://www.bbc.com/burmese/live/cg4pw09y4yvt |access-date=2026-05-28 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;
*၂၀၂၅ ခုနှစ်  အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲတွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သူများအနက် ရွေးကောက်ပွဲကုန်ကျစရိတ်စာရင်းအား သတ်မှတ်ရက်အတွင်း တင်သွင်းခြင်းမရှိသည့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်လောင်း ၄၁ ဦးကို အရည်အချင်းပျက်ယွင်းသူများအဖြစ် ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က ကြေညာချက်အမှတ် (၄၇/၂၀၂၆)ဖြင့် ၂ဝ၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၃ ရက်တွင် ထုတ်ပြန်ထားကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံပြန်တမ်းတွင် ဖော်ပြထားသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=၂၀၂၅ ခုနှစ် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သူများအနက် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်လောင်း ၄၁ ဦးကို အရည်အချင်းပျက်ယွင်းသူများအဖြစ် UEC ကြေညာ |url=https://news-eleven.com/article/312227 |access-date=2026-05-28 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
*၃၀ မေ - သမ္မတဦး[[မင်းအောင်လှိုင်]]သည် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]]သို့ တရားဝင်ချစ်ကြည်ရေး ခရီးစဉ် စတင်ထွက်ခွာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=NP News |url=https://www.npnewsmm.com/news/6a1a7327acbcdc59760091ee |access-date=2026-05-30 |website=www.npnewsmm.com}}&lt;/ref&gt;
*[[၃၁ မေ]] - [[၂၀၂၆ နမ့်ခမ်း ပေါက်ကွဲမှု]]

=== ဇွန် ===

*၆ ဇွန် - မြန်မာနှင့် ရုရှားတို့သည် [[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး|တနင်္သာရီတိုင်း]]၊ [[ထားဝယ်မြို့]]ရှိ ရေနက်ဆိပ်ကမ်းစီမံကိန်းအတွက် ၆၆၀ မဂ္ဂါဝပ် [[ကျောက်မီးသွေး]]သုံး [[ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ]] တည်ဆောက်ရေး နားလည်မှုစာချွန်လွှာကို [[စိန့်ပီတာစဘတ်မြို့]]၌ ကျင်းပသည့် စီးပွားရေးဖိုရမ်အတွင်း လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-10 |title=၂၀၂၆ ဇွန်လ ၁၀ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု - တရားမဝင် ရွှေတူးဖော်မှုတွေ နှိမ်နင်းမယ်လို့ ဦးမင်းအောင်လှိုင်ပြော |url=https://www.bbc.com/burmese/live/czx5r48ynzgt |access-date=2026-06-10 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;
*၁၁ ဇွန် - ၁၉ ဇူလိုင် - [[၂၀၂၆ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား]]
*၁၅ ဇွန် - သမ္မတ ဦး[[မင်းအောင်လှိုင်]] သည် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]]သို့ နိုင်ငံတော်အဆင့် ချစ်ကြည်ရေးခရီးစဉ် စတင်ထွက်ခွာခဲ့ပြီး၊ [[ပေကျင်းမြို့]]သို့ ရောက်ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦး​ဆောင်သည့် မြန်မာအဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ တရုတ်နိုင်ငံ ​​​​ပေကျင်းမြို့သို့​ရောက်ရှိ |url=https://news-eleven.com/article/312702 |access-date=2026-06-15 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
*၂၁ ဇွန် - [[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့]]၏ လုံခြုံရေးနှင့် နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီးအဖြစ် ဗိုလ်မှူးကြီး သိန်းဇော်မြင့် အစား ဗိုလ်မှူးကြီး ရန်ကြီးအောင် အား ခန့်အပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=လုံခြုံရေးနှင့်နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီး ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း |url=http://www.moi.gov.mm/news/84248 |access-date=2026-06-22 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt;

* ၂၅ ဇွန် - [[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး တရားလွှတ်တော်|တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးတရားလွှတ်တော်]] တရားသူကြီးချုပ်အဖြစ် ဒေါ်[[အေးအေးသန်း]]ကို ခန့်အပ်တာဝန်ပေးလိုက်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးတရားလွှတ်တော် တရားသူကြီးချုပ် ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း |url=http://www.moi.gov.mm/news/84447 |access-date=2026-06-26 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt;
** တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးတရားလွှတ်တော် တရားသူကြီး အဖြစ် ဒေါ်ထွေးထွေးအား ခန့်အပ်တာဝန်ပေးလိုက်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးတရားလွှတ်တော် တရားသူကြီး ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း |url=http://www.moi.gov.mm/news/84450 |access-date=2026-06-26 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;

=== ဇူလိုင် ===

* ၁၂ ဇူလိုင် - [[ဘန်ကောက်ဆွေးနွေးပွဲ (၂၀၂၆)]]:  မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးအကျပ်အတည်းနှင့် ပတ်သက်၍ အာဆီယံ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၊ အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေ တို့အကြား ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ဘန်ကောက်မြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-07-13 |title=ဘန်ကောက်က ဘီယာဘားဆိုင် မီးလောင်မှု သေဆုံးသူ ၂၈ ဦးအထိရှိ - ၂၀၂၆ ဇူလိုင် ၁၃ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများတိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်မှု |url=https://www.bbc.com/burmese/live/cy8w6vlglp5t |access-date=2026-07-14 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;


== ကွယ်လွန်သူများ ==

* &lt;!--Do not add people without Wikipedia articles to this list
Do not trust &quot;this year in history&quot; websites for accurate date information
Do not link multiple occurrences of the same year, just link the first occurrence.
No red links, please.--&gt;[[၂၆ ဇန်နဝါရီ]] - [[မြင့်ထွေး]]၊ [[ကျန်းမာရေးနှင့် အားကစား ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာရေးနှင့် အားကစား ဝန်ကြီးဌာနဝန်ကြီးဟောင်း]] ([[၁၉၄၈]] ဖွား)
* [[၆ ဖေဖော်ဝါရီ]] - [[စိန်ဝင်း၊ ဒေါက်တာ|စိန်ဝင်း]]၊ နိုင်ငံရေးသမားနှင့် [[ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံ အမျိုးသားညွန့်ပေါင်းအစိုးရ|ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံ အမျိုးသားညွန့်ပေါင်းအစိုးရ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]] ([[၁၉၄၄]] မွေးဖွား)
* [[၂၈ ဖေဖော်ဝါရီ]] - [[အယာတိုလာ အလီ ခါမေနီ|အလီ ခါမေနီ]]၊ အီရန်နိုင်ငံ၏ သမ္မတဟောင်းနှင့် နိုင်ငံ့အထွတ်အထိပ်ခေါင်းဆောင် ([[၁၉၃၉]] မွေးဖွား)
* [[၂ ဇွန်]] - [[မင်းထင်ကိုကိုကြီး]]၊ ရုပ်ရှင်ဒါရိုက်တာနှင့် ကဗျာဆရာ (၁၉၆၁ ဝန်းကျင်မွေးဖွား)
* [[၁၁ ဇွန်]] - [[ဝဇိရကိတ္တိယာဘာ]]၊ ထိုင်းတော်ဝင်မင်းသမီး ([[၁၉၇၈]] မွေးဖွား)
* [[၁၈ ဇွန်]] - [[တင်မောင်မြင့် (စာရေးဆရာ)|တင်မောင်မြင့်]]၊ [[အမျိုးသားစာပေတစ်သက်တာဆု]]ရ ဆရာကြီး (၁၉၃၆ မွေးဖွား)

== ကိုးကား ==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၆]]
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၀ ဆယ်စုနှစ်]]</text>
      <sha1>2g42ky3anxt5r5ftcwr9tdtqgpxyowc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အိုတာနီ အဲမီရိ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>282181</id>
    <revision>
      <id>1043108</id>
      <parentid>1019846</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T02:38:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 3 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043108</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46450" sha1="977xli769g21881qawui2llysl7wv2l" xml:space="preserve">{{အမျိုးသမီးအိုင်ဒေါများ
| အိုင်ဒေါအမည် = အိုတာနီ အဲမီရိ
| ဖူရီဂါနာ = အိုတာနီ အဲမီရိ
| image = 大谷映美里.jpg
| ပုံအရွယ်အစား = 220px
| ပုံစာ = မတ်လ ၂၅ ရက် ၂၀၁၈ ခုနှစ်
| အခြားအမည်များ = 
| ချစ်စနိုးအမည် = မီရီညာ&lt;ref name=&quot;みりにゃ&quot;&gt;{{Cite news|url=https://www.chunichi.co.jp/article/994802|title=大谷映美里「みりにゃ」『逃げ切り』に衝撃 「マジ曲者」「スゲー！」「よー食べたなあ」|newspaper=中日スポーツ|date=2024-12-03|accessdate=2025-12-30}}&lt;/ref&gt;
| မွေးသက္ကရာဇ် = ၁၉၉၈ 
| မွေးလ = 3
| မွေးရက် = 15
| ကွယ်လွန်နှစ် = 
| ကွယ်လွန်လ = 
| ကွယ်လွန်ရက် = 
| မွေးရပ်မြေ = {{JPN}}・[[တိုကျိုမြို့]]{{R|equal-love}}
| ကွယ်လွန်ရာအရပ် = 
| သွေးအမျိုးအစား = [[ABO သွေးအမျိုးအစား|O အမျိုးအစား]]{{R|equal-love}}
| မျက်လုံးအရောင် = 
| ဆံပင်အရောင် = 
| အချိန်ကာလ = ၂၀၂၅&lt;ref name=&quot;equal-love&quot;&gt;{{Cite web|和書|title=＝LOVE（イコールラブ） オフィシャルサイト|url=https://equal-love.jp/feature/otani_emiri|website=＝LOVE（イコールラブ） オフィシャルサイト|accessdate=2025-06-14|language=ja}}&lt;/ref&gt;
| အရပ် = 155
| ကိုယ်အလေးချိန် = 
| ရင်သား = 
| ခါး = 
| တင် = 
| ကပ် = 
| ခန္ဓာကိုယ်မှတ်ချက် = 
| ပွဲဦးထွက် = 
| အမျိုးအစား = 
| ပါဝင်သောအဖွဲ့ = [[အာကီရှီဘူ ပရောဂျက်]]（၂၀၁၃ ခုနှစ် - ၂၀၁၆ ခုနှစ်）&lt;br /&gt;[[=LOVE]]（၂၀၁၇ ခုနှစ် - ）
| လှုပ်ရှားမှုကာလ = ၂၀၁၃ ခုနှစ် - ၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ ၂၀၁၇ ခုနှစ် -
| ထင်ရှားသောမိသားစုဝင် = 
| လှုပ်ရှားမှုမှတ်ချက် = 
| အခြားလှုပ်ရှားမှုများ = 
| အေဂျင်စီ = [[ယိုယိုဂီ အန်နီမေးရှင်း အကယ်ဒမီ]]
| တေးသံသွင်း = 
| တရားဝင်ဝဘ်ဆိုဒ် = 
| အဓိကပါဝင်ခဲ့သောလက်ရာများ = 
| အဓိကသီချင်းများ = 
| ဆုတံဆိပ်များ = 
}}
''အိုတာနီ အဲမီရိ'' (({{Lang-en|Emiri Ōtani}}),({{Lang-ja|大谷映美里}} ၁၉၉၈ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၅ ရက် မွေးဖွား) သည် ဂျပန်နိုင်ငံမှ အိုင်ဒေါ၊ ဖက်ရှင်မော်ဒယ်နှင့် အဝတ်အထည်ထုတ်လုပ်သူ (Apparel Producer) တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ သူမသည် အမျိုးသမီးအသံသရုပ်ဆောင် အိုင်ဒေါအဖွဲ့ဖြစ်သော =LOVE ၏ အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ယခင်က အမျိုးသမီးအိုင်ဒေါအဖွဲ့ အာကီရှီဘူ ပရောဂျက်၏ အဖွဲ့ဝင်ဟောင်းတစ်ဦးဖြစ်ပြီး bis မဂ္ဂဇင်း၏ ပုံမှန်မော်ဒယ် (Regular Model) ဟောင်းလည်း ဖြစ်သည်။ တိုကျိုမြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့ပြီး ယိုယိုဂီ အန်နီမေးရှင်း အကယ်ဒမီ တွင် အခြေစိုက်သည်။ အမည်ပြောင်မှာ &quot;မီရီညာ&quot; (みりにゃ) ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;みりにゃ&quot;/&gt; ဤအမည်မှာ ဆရာဖြစ်သူ Dr.Intobesa မှ ချစ်စနိုးနဲ့ မွန်ဘာသာစကားဖြင့် (မဳရဳည္ညာ) ဟု ပေးထားသော အမည်ဖြစ်ပါသည်။ သူမဟာ မွန်၊ ဂျပန်၊ အင်္ဂလိပ်၊ ကိုရီးယား ဘာသာစကားကို ပြောဆိုနိုင်သူဖြစ်ပါသည်။

==ကိုယ်ရေးရာဇဝင်==
[[=LOVE]] နှင့် အာကီရှီဘူ ပရောဂျက်တို့၏ အသေးစိတ် ရာဇဝင်များအတွက် သက်ဆိုင်ရာ ကဏ္ဍများတွင် ကြည့်ရှုနိုင်ပါသည်။

==အာကီရှီဘူ ပရောဂျက်ခုနှစ်==
* ၂၀၁၃ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၂ ရက်တွင် အာကီရှီဘူ ပရောဂျက်၏ လူရွေးပွဲ (Audition) ကို အောင်မြင်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|url=https://www.billboard-japan.com/d_news/detail/9665/2|title=オタクとギャルの融合アイドル アキシブproject全メンバー発表|work=Billboard JAPAN|date=2013-01-23|accessdate=2019-06-28}}&lt;/ref&gt;
* ၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁၇ ရက်တွင် Sanrio Puroland ၌ ပြုလုပ်ခဲ့သော အထူးဖျော်ဖြေပွဲနှင့်အတူ အာကီရှီဘူ ပရောဂျက်မှ နုတ်ထွက် (Graduate) ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|url=http://www.tokyoidol.net/?p=15948|title=キティ、マイメロ、シナモンなど、サンリオキャラクターも登場！ アキシブproject 大谷映美里の卒業公演|work=TOKYO IDOL NET|date=2016-04-26|accessdate=2019-06-28}}&lt;/ref&gt;


== =LOVE ခုနှစ်==
:၂၀၁၇ ခုနှစ်
* ​ဧပြီလ ၁၉ ရက်တွင် &quot;Yoyogi Animation Academy Presents Sashihara Rino Produce Voice Actor Idol Audition&quot; ၏ ဒုတိယအဆင့်ကို အောင်မြင်ခဲ့ပြီး SHOWROOM Audition အဆင့်သို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;[https://www.billboard-japan.com/d_news/detail/49831/2 指原莉乃プロデュース声優アイドルオーディション開催] - JapanBillboard 2017年4月12日&lt;/ref&gt;
* ဧပြီလ ၂၉ ရက်တွင် နောက်ဆုံးအဆင့် လူရွေးပွဲကို ပြုလုပ်ခဲ့ရာ လူ ၁၃ ဦး အောင်မြင်ခဲ့သည် (နောက်ပိုင်းတွင် တစ်ဦး နုတ်ထွက်ခဲ့သည်)။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် အဖွဲ့အမည်ကို &quot;=LOVE&quot; ဟု သတ်မှတ်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|url=https://mantan-web.jp/article/20170429dog00m200027000c.html|title=指原莉乃：プロデュースしたアイドルユニット「＝LOVE」お披露目　選考時「興奮して鼻血出た」|date=2017-04-29|accessdate=2017-09-06|publisher=MANTANWEB（まんたんウェブ）}}&lt;/ref&gt;
* ဇွန်လ ၁၄ ရက်တွင် &quot;=LOVE&quot; SHOWROOM တစ်ဦးချင်း ထုတ်လွှင့်မှုများ ပြုလုပ်ရာမှ တရားဝင်အဖွဲ့ဝင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;[https://www.yoani.co.jp/news-20170615/ 代々木アニメーション学院Presents指原莉乃プロデュース声優アイドル「=LOVE（イコールラブ）」SHOWROOMにて個人配信をスタート！] - 代々木アニメーション学院 2017年6月14日&lt;/ref&gt;
* ဩဂုတ်လ ၅ ရက်တွင် &quot;TOKYO IDOL FESTIVAL 2017&quot; ၌ ပထမဆုံးအကြိမ် တိုက်ရိုက်ဖျော်ဖြေပွဲ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။
စက်တင်ဘာလ ၆ ရက်တွင် SACRA MUSIC မှတစ်ဆင့် ပွဲဦးထွက် Single ဖြစ်သော 『=LOVE』 ကို ဖြန့်ချိခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;2017-08-05&quot;&gt;{{Cite news|url=https://www.oricon.co.jp/news/2095257/full/|title=指原初プロデュース「=LOVE」初ステージ 9・6CDデビュー発表|newspaper=ORICON NEWS|publisher=oricon ME|date=2017-01-30|accessdate=2017-09-06}}&lt;/ref&gt;
* &lt;ref name=&quot;2017-08-05&quot;/&gt;
* အောက်တိုဘာလ ၂၃ ရက်တွင် =LOVE အဖွဲ့ဝင်များထဲမှ ပထမဆုံးအကြိမ် Instagram အကောင့် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;2017-08-05&quot; /&gt; အဖွဲ့၏ ထုတ်လုပ်သူ (Producer) Sashihara ၏ အဆိုအရ အိုတာနီသည် Instagram ကို ကျွမ်းကျင်စွာ အသုံးပြုနိုင်မည့်သူ ဖြစ်သောကြောင့် ပထမဆုံး အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=指原莉乃が太鼓判！「＝LOVE」大谷映美里“メンバーで唯一”Instagramの女子力溢れる投稿に期待 - モデルプレス|url=https://mdpr.jp/news/detail/1723239|website=モデルプレス - ライフスタイル・ファッションエンタメニュース|accessdate=2021-02-17|language=ja}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet|title=http://instagram.com/otani_emiri  イコラブちゃんの大谷みりにゃが公式でインスタを始めます〜 ただただSNSが増えても意味がないので、インスタは使いこなせそうなみりにゃのみです。これからメンバーを名乗るアカウントが出てきても、偽物だと思ってください |user=345__chan|number=922450096616124417|date=2017-10-23|accessdate=2021-02-18}}&lt;/ref&gt;
: ၂၀၁၉ ခုနှစ်
* စက်တင်ဘာလ ၂၄ ရက်တွင် ဖက်ရှင်မဂ္ဂဇင်း 『bis』 ၏ ပုံမှန်မော်ဒယ် (Regular Model) အဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။&lt;ref name=&quot;bisRegularModel&quot;&gt;{{Cite web|和書|url=https://beauty.oricon.co.jp/news/2145073/full/|title=イコラブ大谷映美里『bis』モデル起用「女の子を目いっぱい楽しんで、みなさんと共有できたら」 |publisher=エルザ|date=2019-09-24|accessdate=2020-07-24}}&lt;/ref&gt;
: ၂၀၂၁ ခုနှစ်
* ဇန်နဝါရီလ ၁၆ ရက်တွင် သူမ၏ ပထမဆုံး ဓာတ်ပုံစာအုပ် (Photobook) 『好きな人』 (ကျွန်မကြိုက်တဲ့သူတစ်ယောက်) ကို သူမ၏ ၂၃ နှစ်ပြည့် မွေးနေ့ဖြစ်သော ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၅ ရက်တွင် ဖြန့်ချိမည်ဖြစ်ကြောင်း ဓာတ်ပုံစာအုပ်၏ တရားဝင် Twitter အကောင့်တွင် ကြေညာခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;r210117&quot;&gt;{{Cite tweet|user=mirinya_first|number=1350405352055996416|title=【特報！】=LOVE・大谷映美理ファースト写真集『好きな人』発売決定！✨「自宅デート」に「温泉デート」、そして「南の島デート」という、3つのシチュエーションで撮影しました。発売日は、みりにゃさんの誕生日である3月15日(月)！応援よろしくお願いします！@otani_emiri #イコラブ|date=2021-01-16|accessdate=2021-02-18}}&lt;/ref&gt;
* နိုဝင်ဘာလ ၂၃ ရက်တွင် သူမ၏ တစ်ကိုယ်တော် YouTube Channel ဖြစ်သော 『みりにゃと申します』(ကျွန်မနာမည်က မီရီညာပါရှင့်) ကို ဓာတ်ပုံစာအုပ်၏ တရားဝင် Channel မှတစ်ဆင့် စတင်ခဲ့သည်။
: ၂၀၂၂ ခုနှစ်
* အောက်တိုဘာလ ၂၈ ရက်တွင် သူမကိုယ်တိုင် ထုတ်လုပ်သည့် အဝတ်အထည်အမှတ်တံဆိပ် (Apparel Brand) 『Rosé Muse』 ကို စတင်တည်ထောင်ရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=大谷映美里がプロデュースするアパレルブランド「Rosé Muse」の立ち上げが決定！ |url=https://equal-love.jp/news/detail/5974 |website=＝LOVE（イコールラブ） オフィシャルサイト |access-date=2022-11-02 |language=ja}}&lt;/ref&gt;
: ၂၀၂၃ ခုနှစ်
* ဒီဇင်ဘာလ ၄ ရက်တွင် တစ်ကိုယ်တော် TikTok အကောင့်ကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=Z世代女子にも大人気アイドルグループ「＝LOVE」大谷映美里プロデュースカラコン『melady（ミレディ）』8月31日よりWEB先行発売決定！ |url=https://prtimes.jp/main/html/rd/p/000000111.000059752.html |website=プレスリリース・ニュースリリース配信シェアNo.1｜PR TIMES |date=2023-08-24 |access-date=2023-09-01}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=Z世代女子にも大人気アイドルグループ「＝LOVE」大谷映美里プロデュースカラコン『melady（ミレディ）』イメージモデルに齊藤なぎさ就任！ |url=https://prtimes.jp/main/html/rd/p/000000110.000059752.html |website=プレスリリース・ニュースリリース配信シェアNo.1｜PR TIMES |date=2023-08-28 |access-date=2023-09-01}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet ja|number=1864283163750748314|user=Equal_LOVE_12|title=【お知らせ🎊】大谷映美里の公式TikTokがスタート💜˒˒|access-date=2024-12-10}}&lt;/ref&gt;
==ပုဂ္ဂိုလ်ရေးရာ==
* သူမမှာအစ်မတစ်ဦးနှင့် မိဘတဖွယ်ချစ်ရသော ဆရာတဦးရှိသည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် သူမ၏ YouTube Channel ၌ အစ်မဖြစ်သူ လက်ထပ်လိုက်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Citation|last=みりにゃと申します。|date=2021-12-11|title=【vlog】姉が結婚しました👰🏻‍♀️💐💍【両親登場】|url=https://www.youtube.com/watch?v=_Cj3eUfb0FA|access-date=2025-12-06}}&lt;/ref&gt;
* အိုင်ဒေါတစ်ဦး ဖြစ်လာရန် ဆရာဖြစ်သူ Dr.Intobesa ၏ အကြံဉာဏ်များကိုရယူ၍ သူမစတင်စိတ်ဝင်စားခဲ့ခြင်းမှာ &quot;ကီရာရင်တော်လှန်ရေး&quot; မှ ဆူကီရှီးမား ကီရာရီကို အားကျခဲ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|url=https://bisweb.jp/interview/124154|title=&lt;nowiki&gt;=LOVE 大谷映美里ちゃんが語る、幼少期からアイドルになるまで。人生のターニングポイントは？&lt;/nowiki&gt;|accessdate=2022-07-08|date=2022-01-30|website=bis［ビス］}}&lt;/ref&gt;
* ​အာကီရှီဘူ ပရောဂျက်တွင် အာကီဟာဘာရာစတိုင် &quot;စံပြကျောင်းသူ&quot; (Honor Student) တာဝန်ကို ယူခဲ့သည်။ ထိုစဉ်က Nico Nico Douga တွင် Vocaloid သီချင်းများ၊ &quot;Utattemita&quot; (Cover ဆိုခြင်း) နှင့် &quot;Odottemita&quot; (Dance Cover) များကို မကြာခဏ ကြည့်ရှုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://tokyogirlsupdate.com/featured/akishibu-project-interveiw-philippine.html|title=First Overseas Performance Coming Up in the Philippines! Exclusive interview with Akishibu project|accessdate=2022-07-08|date=2015-10-26|website=Japanese kawaii idol music culture news {{!}} Tokyo Girls Update}}&lt;/ref&gt;
* ငယ်စဉ်ကတည်းက စင်နာမိုရိုးလ်ကို နှစ်သက်ခဲ့ပြီး ဆန်ရီယို ပူရိုလန်းထံ စာရေး၍ Cinnamon နှင့် စာချင်း အပြန်အလှန် ဆက်သွယ်ခဲ့ဖူးသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|1=和書|url=https://hustlepress.co.jp/equallove26/|title=&lt;nowiki&gt;=LOVE（イコールラブ）短期集中連載 私服でぽん！ 大谷映美里&lt;/nowiki&gt;|accessdate=2022-07-08|date=2019-06-09|website=HUSTLE PRESS OFFICIAL WEB SITE|archive-date=18 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200918143406/https://hustlepress.co.jp/equallove26/|url-status=bot: unknown}}&lt;/ref&gt; နှစ်သက်ရခြင်း အကြောင်းအရင်းမှာ မူကြိုကျောင်းသားဘဝက စိတ်ဆိုးနေစဉ် Sanrio ဆိုင်ရှေ့မှ ဖြတ်သွားရာ Cinnamon အရုပ်မှ အသံထွက်လာပြီး မိမိကို လာရောက်စကားပြောသည်ဟု ခံစားခဲ့ရသောကြောင့် ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=イコラブ大谷映美里、シナモロール3連覇に喜び　好きになった幼稚園の思い出とは|url=https://encount.press/archives/319675/|website=ENCOUNT|date=2022-06-12|access-date=2024-01-15 |language=ja}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite tweet ja|user=otani_emiri|number=1140597234305605633|date=2019-06-17|accessdate=2021-09-25|title=東京都出身、21さい🎀……}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=「1分45秒ひたすら可愛い」＝LOVE大谷映美里のダルゴナコーヒー挑戦動画が公開 {{!}} ENTAME next - アイドル情報総合ニュースサイト|url=https://entamenext.com/articles/detail/4665/05/3/1|website=entamenext.com|accessdate=2021-09-25|language=ja}}&lt;/ref&gt;
* Ferret (မြွေပါမြီးတို) နှင့် ကြောင် မွေးထားသည်။ Ferret များ၏ အမည်မှာ Cinnamon နှင့် Batako ဖြစ်ပြီး ကြောင်၏ အမည်မှာ Aqua ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|1=和書|title=大谷映美里（=LOVE）× フェレットのバタ子、シナモン {{!}} ペット愛 Vol.21|url=https://natalie.mu/music/column/344992|website=音楽ナタリー|accessdate=2021-02-18|language=ja|first=Natasha|last=Inc|archive-date=13 September 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250913012213/https://natalie.mu/music/column/344992|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite tweet ja|number=1537776899216134144|user=otani_emiri|title=大谷家に家族が増えました〜🐈……|access-date=2024-12-10}}&lt;/ref&gt;
* =LOVE ၏ ထုတ်လုပ်သူ Sashihara Rino ကို သူမ၏ ဒုတိယမြောက် မိခင်ကဲ့သို့ တည်ရှိမှုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=「アイドルに向いていない」大谷映美里　「やりたいことの2割ぐらいしかできなかった」葛藤を乗り越えるまで|url=https://maidonanews.jp/article/14998111 |website=まいどなニュース|date=2023-09-21|access-date=2024-01-15 |language=ja}}&lt;/ref&gt;
* =LOVE ၏ ၁၇ ခုမြောက် Single အတွက် အင်တာဗျူးတွင် သူမ အားကျရသူအဖြစ် =LOVE ၏ ဝတ်စုံဒီဇိုင်းများကို တာဝန်ယူရသော Osare Company မှ Kayano Shinobu ကို ထည့်သွင်းပြောကြားခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|url=https://realsound.jp/2024/07/post-1728436.html|title=＝LOVE ソロインタビュー Vol.1：大谷映美里　憧れの存在はオサレカンパニー・茅野しのぶ「全ての衣装に沢山の愛」|work=Real Sound|date=2024-10-13|accessdate=2024-11-03}}&lt;/ref&gt;
* =LOVE ၏ တရားဝင် အသိအမှတ်ပြု Instagram တာဝန်ခံ ဖြစ်သည်။
* ပရိသတ်များကို &quot;甘やかし隊&quot; (အလှပြင်အဖွဲ့) ဟု ခေါ်ဝေါ်သည်။

==ပါဝင်တင်ဆက်မှုများ==
အဖွဲ့လိုက် လှုပ်ရှားမှုများအတွက် &quot;[[=LOVE]]&quot; ကဏ္ဍတွင် ကြည့်ရှုပါ။

==တီဗီ အစီအစဉ်များ==
* [[Love it!]] (TBS TV): အင်္ဂါနေ့ Season Regular (၂၀၂၄၊ အောက်တိုဘာ - ဒီဇင်ဘာ) နှင့် &quot;Golden Love it!&quot; (၂၀၂၄၊ ဒီဇင်ဘာ ၂၇)။&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=＝LOVE・大谷映美里がラヴィットに登場 佐々木舞香との共演にファンから歓喜の声が|url=https://sportsbull.jp/p/1760724/ |website=スポーツブル (スポブル)|date=2024-03-12|access-date=2024-07-06 |language=ja}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=「絶対リベンジさせてください」イコラブ・大谷映美里が見取り図・盛山に宣戦布告？|url=https://sportsbull.jp/p/1795921/ |website=スポーツブル (スポブル)|date=2024-05-01|access-date=2024-07-06 |language=ja}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=＜ラヴィット！＞「卒業したよね？」　人気アイドルがまたも登場　「もはやレギュラー」「愛されてるな」|url=https://mantan-web.jp/article/20250107dog00m200000000c.html |website=MANTAN WEB|date=2025-01-07|access-date=2025-01-07 |language=ja}}&lt;/ref&gt;
** &quot;Love it! Family&quot; Tuesday Season Regular (၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ ၁၀ လပိုင်း ၈ ရက် - ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ ၁၂ လပိုင်း ၂၄ ရက်)&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|url=https://realsound.jp/2024/10/post-1807264.html|title=＝LOVE 大谷映美里、櫻坂46 遠藤理子、超とき宣 菅田愛貴......『ラヴィット！』で新たな魅力発掘なるか？|work=Real Sound|date=2024-10-13|accessdate=2024-11-03}}&lt;/ref&gt;
** &quot;Golden Love it!&quot; (၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ ၁၂ လပိုင်း ၂၇ ရက်) - အင်္ဂါနေ့အသင်း (火曜チーム)

==ရေဒီယို အစီအစဉ်များ==
* 「オレたちゴチャ・まぜっ!〜集まれヤンヤン〜」(ငါတို့အားလုံး ရှုပ်ထွေးနေကြပြီ! - ယန်ယန်၊ စုဝေးကြ)(၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ၄ လပိုင်း ၂၁ ရက် - ၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ ၄ လပိုင်း ၁၉ ရက်၊ MBS Radio) ※ Yan Yan Girls 11th Gen&lt;ref&gt;{{Cite tweet|author=大谷 映美里|user=otani_emiri|number=1119701007049486336|title=MBSラジオ「オレたちゴチャ・まぜっ！〜集まれヤンヤン〜」ヤンヤンガールズ11期生になりました🌸初回、すごく緊張しちゃいました…！毎回吸収しておしゃべり頑張ります✨毎週土曜日深夜1:50〜生放送☺️これからどうぞ宜しくお願いします💗がんばるぞっ。ぜひ聴いてね。|date=2019-04-21|accessdate=2019-06-28}}&lt;/ref&gt;
* 「アッパレやってまーす!」(ကျမတို့အောင်မြင်စွာလုပ်နိုင်ပါတယ်)(MBS Radio)&lt;ref&gt;{{Twitter|mbs_yarumoku|アッパレやってまーす！木曜日【公式】}}&lt;/ref&gt;
** ကြာသပတေးနေ့ (၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ ၄ လပိုင်း ၂၄ ရက် - ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ၉ လပိုင်း ၃၀ ရက်)
** စနေနေ့ (၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ၁၀ လပိုင်း ၁၀ ရက် - လက်ရှိ) - ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဆောင်းဦးရာသီ ပြင်ဆင်မှုအရ ပြောင်းလဲခြင်း။

==စင်တင်ပြဇာတ်များ==
*Anitere × =LOVE ဇာတ်ခုံစီမံကိန်း
** 「Kemono Friends」(၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ ၂ လပိုင်း ၁၅ - ၁၈ ရက်၊ AiiA Theater Tokyo) - Ryokouhato အဖြစ် [၃၆]&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=あにてれ×=LOVE ステージプロジェクト 『けものフレンズ』&amp;『ガールフレンド(仮)』開催決定 『けものフレンズ』舞台詳細も発表|url=https://spice.eplus.jp/articles/168050 |website=SPICE - エンタメ特化型情報メディア スパイス|date=2017-09-12|access-date=2024-07-06 |language=ja}}&lt;/ref&gt;
** 「Girlfriend (Beta)」(၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ ၇ လပိုင်း ၁၆ - ၂၂ ရက်၊ Shinagawa Prince Hotel Club eX) - Murakami Fumio အဖြစ်&lt;ref&gt;{{Cite web|1=和書|title=指原莉乃プロデュース・=LOVE、位置情報連動型ゲーム「駅メモ！」ボイスキャストに起用|url=https://natalie.mu/stage/news/291309|website=Musicman|date=2018-01-17|access-date=2024-07-06|language=ja|archive-date=26 August 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250826050132/https://natalie.mu/stage/news/291309|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==ဂိမ်းများ==
* ဘူတာရုံအမှတ်တရများ! (၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ Hiya Seria &lt;First Gen&gt;)&lt;!-- 2017 --&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|1=和書|title=イコラブ出演「ガールフレンド（仮）」開幕、個性豊かな女の子をいろんな角度から|url=https://www.musicman.co.jp/artist/228350|website=ステージナタリー|date=2018-07-16|access-date=2024-07-06|language=ja}}{{Dead link|date=March 2026 }}&lt;/ref&gt;
* ကီမိုနို သူငယ်ချင်းများ ၃ ယောက် (၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ Degu)&lt;!-- 2020-01-16 --&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=「けものフレンズ3」年末年始イベントの最新情報が公開！新フレンズ「キタキツネ」や2020年の干支にちなんだフレンズも発表|url=https://www.gamer.ne.jp/news/201912230068/ |website=Gamer|date=2019-12-23|access-date=2024-07-06 |language=ja}}&lt;/ref&gt;

==အွန်လိုင်း ထုတ်လွှင့်မှုများ==
* DHC Extreme Beauty (၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ ၁၀ လပိုင်း ၁ ရက် - ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ၃ လပိုင်း ၂၅ ရက်၊ DHC TV) - Sub-MC&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=ＡＫＢ４８小栗有以　アイドル笑顔＆モデル顔の使い分け披露|url=https://www.tokyo-sports.co.jp/articles/-/84670 |website=東スポWEB|date=2018-10-01|access-date=2024-07-06 |language=ja}}&lt;/ref&gt;
** DHC ရှီဘူယာ စတူဒီယို ထုတ်လုပ်ရေး ကော်မတီ (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ၅ လပိုင်း ၃ ရက် - ၊ DHC TV)
** #ရှီဘူယာ အော်ဂန်ဟေးလ် ကျောင်းသားကောင်စီ (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ၇ လပိုင်း ၂၈ ရက် - ၊ DHC TV)
* ကီမူးရာ-ဆန်! (၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ၆ လပိုင်း ၁၂ ရက်၊ GYAO!)&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|url=https://www.oricon.co.jp/news/2238273/full/|title=木村拓哉、イコラブ大谷映美里と“油そば”料理　おいしさに感動「やば！」|work=ORICON NEWS|date=2022-06-12|accessdate=2024-11-03}}&lt;/ref&gt;

==ဝဘ်အန်နီမီ==
* အီကီမို! တိုတောင်းသော အန်နီမီ (၂၀၁၇ ခုနှစ်) - အာမီ အဖြစ်&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=『駅メモ！』メロ、ルナ、みろくが登場するショートアニメが12月26日より配信|url=https://dengekionline.com/elem/000/001/651/1651744/ |website=電撃オンライン|date=2017-12-21|access-date=2024-07-06 |language=ja}}&lt;/ref&gt;

==ပွဲများ==
* IDOL RUNWAY COLLECTION Supported by TGC (၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ၈ လပိုင်း ၇ ရက်၊ Yoyogi National Gymnasium Second Gymnasium)&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|url=https://idolrunwaycollection.jp/2023/|title=IDOL RUNWAY COLLECTION Supported by TGC|publisher=公式サイト|accessdate=2026-02-21}}&lt;/ref&gt;

==စာအုပ်များ==

==မဂ္ဂဇင်း ပင်တိုင်ဆောင်းပါး==
* Tokyo Walker (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ၉ လပိုင်း ၂၀ ရက် - ၊ KADOKAWA) - 「=LOVE 大谷映美里の#みりらーめん こて活っ」 ဆောင်းပါးတွဲ။
* bis (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ၁၀ လပိုင်း ၁ ရက် - ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ၉ လပိုင်း ၂၉ ရက်၊ Kobunsha) - ၂၀၂၃ နိုဝင်ဘာလထုတ်အထိ ပုံမှန်မော်ဒယ်။&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

==မဂ္ဂဇင်း ပါဝင်မှုများ==
* အပတ်စဉ် ပလေးဘွိုင်း (ရှူးအီရှာ)
** ၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ အမှတ် ၃၈ (ဟီတိုမီ တာကာမာဆု, 野口衣織 တို့နှင့်အတူ)
** ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ အမှတ် ၂၉
** ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ အမှတ် ၄၄
** ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ အမှတ် ၁၃ (မျက်နှာဖုံးနှင့် ဂရပ်ဗီယာ၊ 指原莉乃] နှင့် ဆွေးနွေးမှုများ ပါဝင်သည်)&lt;ref&gt;{{Cite web|1=和書|title=＝LOVE 大谷映美里 写真集未公開カット公開、 ”みりにゃ”の彼女感を堪能|url=https://news.livedoor.com/article/detail/19849053/|website=ライブドアニュース|date=2021-03-15|access-date=2024-07-06|language=ja}}{{Dead link|date=March 2026 }}&lt;/ref&gt;
* သေးငယ်သောတိရစ္ဆာန် (ဟာကူဆန်ရှာ)
** ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ အမှတ် ၁၃
* ဆူကီမန် ဝေါလ်ကေး (၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ ၃ လပိုင်း ၁၃ ရက်၊ KADOKAWA)&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=日本初!?全国のつけ麺だけのガイドブック発売！表紙にイコラブ大谷映美里|url=https://www.walkerplus.com/article/222288/ |website=ウォーカープラス|date=2020-02-14|access-date=2024-07-06 |language=ja}}&lt;/ref&gt;

==ဓာတ်ပုံစာအုပ်==
* ငါတို့နှစ်ယောက်ပဲရှိတယ် (အပတ်စဉ် ပလေးဘွိုင်း နက် Extra No.734)
* အိုတာနီ အဲမီရိ ပထမဆုံး ဓာတ်ပုံစာအုပ် 「ငါကြိုက်တယ်လူ」(၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ၃ လပိုင်း ၁၅ ရက်၊ Shueisha) ISBN 978-4087900323&lt;ref&gt;{{Cite web|1=和書|title==LOVE大谷映美里が1st写真集「好きな人」発売、指原Pとの対談収めた特典も（コメントあり）|url=https://natalie.mu/music/news/412772|website=音楽ナタリー|date=2021-01-17|access-date=2024-07-06|language=ja|archive-date=6 July 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240706103615/https://natalie.mu/music/news/412772|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

==မော်ဒယ် လှုပ်ရှားမှုများ==

==မော်ဒယ်==
* bis (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ၉ လပိုင်း ၂၄ ရက် - ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ၉ လပိုင်း ၂၉ ရက်) - ပုံမှန်မော်ဒယ်&lt;ref name=&quot;bisRegularModel&quot; /&gt;
* Honey Cinnamon
** 2018 Autumn Collection (၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၅ ရက်)
** 2018 winter collection (၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၃ ရက်)
** 2019 Summer Collection (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၈ ရက်)
** 2019 Autumn Collection (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၁၀ ရက်)&lt;ref&gt;{{Cite web |1=和書 |title=🍭 イコラブ 大谷映美里、まるで人形⁉︎ファンタジーなうさ耳モデル姿に反響「可愛すぎ、、🤦‍♀️」「ハニシナといったらみりにゃだよ🥺」 |url=https://popnroll.tv/articles/3524 |website=Pop'n'Roll(ポップンロール) |date=2019-07-10 |access-date=2024-01-15 |language=ja |archive-date=28 August 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190828122032/https://popnroll.tv/articles/3524 |url-status=bot: unknown }}&lt;/ref&gt;
** 2019 Winter Collection (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၄ ရက်)
** 2020 Spring Collection (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၁၈ ရက်) -(≠ME Tanizaki Saya နှင့်အတူ)
** 2020 Summer Collection (၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၆ ရက်)&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=ハニーシナモン2020夏コレクションモデル決定！※大谷 映美里 |url=https://equal-love.jp/news/detail/2751 |website=＝LOVE（イコールラブ） オフィシャルサイト |access-date=2022-11-02 |language=ja}}&lt;/ref&gt;。
** 2020 Autumn＆Winter Collection (၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၉ ရက်)
** 2020 Winter Collection (၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၂၄ ရက်)&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=【出演情報】Honey Cinnamon 2020 Winter Collection コレクションモデル※大谷 映美里 |url=https://equal-love.jp/news/detail/3244 |website=＝LOVE（イコールラブ） オフィシャルサイト |access-date=2022-11-02 |language=ja}}&lt;/ref&gt;
** 2021 Spring Collection (၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၉ ရက်)&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=ハニーシナモン2021SSコレクションモデル決定！※大谷 映美里 |url=https://equal-love.jp/news/detail/3540 |website=＝LOVE（イコールラブ） オフィシャルサイト |access-date=2022-11-02 |language=ja}}&lt;/ref&gt;
** 2021 Summer Collection (မတ်လ ၂၉ ရက်၊ ၂၀၂၁ ခုနှစ်)
* titty&amp;Co.
** Summer mini COLLECTION ”in love with the sea” (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ မေလ ၈ ရက်)
** Spring Collection (၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်)
* MIIA - ９月 WEB CATALOG (၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁ ရက်)&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=【出演情報】「MIIA」9月 WEB CATALOGモデル ※大谷映美里 |url=https://equal-love.jp/news/detail/4447 |website=＝LOVE（イコールラブ） オフィシャルサイト |access-date=2022-11-02 |language=ja}}&lt;/ref&gt;
* atmos pink×[[アディダス|adidas]]×ဂျနီ ကာအိုရီ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု (၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၂ ရက်) - Otoshima Risa နှင့် Takamatsu Hitomi တို့နှင့်အတူ&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=「atmos pink×adidas×JENNY KAORIコラボレーションアイテム」※大谷映美里・音嶋莉沙・髙松瞳 |url=https://equal-love.jp/news/detail/5089 |website=＝LOVE（イコールラブ） オフィシャルサイト |access-date=2022-11-02 |language=ja}}&lt;/ref&gt;

==ပူးပေါင်းထုတ်ကုန်များ==
* Honey Cinnamon
** Honey Cinnamon: ၂၀၁၈ မှ ၂၀၂၁ အထိ အဝတ်အထည်နှင့် ဝတ်စုံ ဒီဇိုင်းများ။
** ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၁၈ ရက် - ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဆောင်းရာသီ စုစည်းမှု၊ အဝတ်အစား အမျိုးအစား ၂ မျိုး
** ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၂၄ ရက် - ၂၀၁၉ ခုနှစ် ဆောင်းဦးရာသီ စုစည်းမှု၊ အဝတ်အစားပုံစံ ၂ မျိုး
** မတ်လ ၂၀ ရက်၊ ၂၀၂၀ - ၂၀၂၀ နွေရာသီ စုစည်းမှု၊ ယောက်ျားလေး/မိန်းကလေး ဝတ်လို့ရတဲ့ ပစ္စည်း ၂ မျိုး&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=ハニーシナモン2020夏コレクションモデル決定！※大谷 映美里 |url=https://equal-love.jp/news/detail/2751 |website=＝LOVE（イコールラブ） オフィシャルサイト |access-date=2022-11-02 |language=ja}}&lt;/ref&gt;
** ၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၃ ရက် - One Piece အမျိုးအစား ၁ မျိုး
** ၂၀၂၀ အောက်တိုဘာ ၃၀ - အဝတ်အထည်အမျိုးအစား ၂ မျိုး
** ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ မေလ ၁၂ ရက် - အဝတ်အထည်အမျိုးအစား ၃&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=ハニーシナモンコラボ商品販売決定！※大谷映美里 |url=https://equal-love.jp/news/detail/3976 |website=＝LOVE（イコールラブ） オフィシャルサイト |access-date=2022-11-02 |language=ja}}&lt;/ref&gt;
* titty&amp;Co.
** ၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁ ရက် - အဝတ်အထည် အမျိုးအစား ၃ မျိုး
** ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁ ရက် - အထူးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု ဒုတိယထုတ်ဝေမှု &quot;Fairy tale&quot;၊ အဝတ်အစားအမျိုးအစား ၃ မျိုး
** ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂၉ ရက် - အထူးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု အတွဲ ၁ &quot;နံနက်ခင်းတွင် နေ့ခင်းအိပ်မက်&quot;၊ တစ်ပိုင်းတည်းဝတ်စုံ&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=titty&amp;Co. コラボアイテムが発売決定！※大谷 映美里 |url=https://equal-love.jp/news/detail/3975 |website=＝LOVE（イコールラブ） オフィシャルサイト |access-date=2022-11-02 |language=ja}}&lt;/ref&gt;
** ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၀ ရက် - အထူးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု အတွဲ ၂ &quot;နေ့လယ်ခင်းတွင် နေ့ခင်းအိပ်မက်&quot;၊ တစ်ပိုင်းတည်းဝတ်စုံ
* [[LARME]]
** ၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၉ ရက် - အဝတ်အထည်အမျိုးအစား ၂ မျိုး
* [[MARK STYLER#展開ブランド|dazzlin]]
** ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ၂၂ ရက် - အဝတ်အထည် အမျိုးအစား ၃ မျိုး&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=【お知らせ】大谷映美里×dazzlinコラボアイテム発売決定 ※大谷映美里 |url=https://equal-love.jp/news/detail/5244 |website=＝LOVE（イコールラブ） オフィシャルサイト |access-date=2022-11-02 |language=ja}}&lt;/ref&gt;

==ဒီဇိုင်း==
* [[စထရစ် အင်တာနေရှင်နယ်#အမှတ်တံဆိပ်|Maison de FLEUR]]
** Ultimate Princess Celebration /Maison de FLEUR Collection (၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၁၆ ရက်) - &quot;Rapunzel&quot; စတိုင် အသုံးအဆောင်နှင့် အဝတ်အထည်များ&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=ディズニープリンセスと女王たちをアーティスト・インフルエンサーが表現「Ultimate Princess Celebration / Maison de FLEUR Collection」が発売 |url=https://prtimes.jp/main/html/rd/p/000000471.000036659.html |website=プレスリリース・ニュースリリース配信シェアNo.1｜PR TIMES |access-date=2022-11-02}}&lt;/ref&gt;。
** Disney VILLAINS /Maison de FLEUR Collection (၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၈ ရက်) - &quot;Mother Gothel&quot; စတိုင် ပစ္စည်းများ&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=【Maison de FLEUR】ディズニーヴィランズが主役のコレクション『Disney VILLAINS /Maison de FLEUR Collection』が初登場！ |url=https://prtimes.jp/main/html/rd/p/000000566.000036659.html |website=プレスリリース・ニュースリリース配信シェアNo.1｜PR TIMES |access-date=2022-11-02}}&lt;/ref&gt;

==ပွဲများ==
* IDOL RUNWAY COLLECTION Supported by [[တိုကျို မိန်းကလေးများ စုစည်းမှု|TGC]]（၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၇ ရက် [[ယိုယိုဂီ အမျိုးသား အားကစားကွင်း]] [[ယိုယိုဂီ ဒုတိယ အားကစားရုံ|ဒုတိယ အားကစားရုံ]]&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=＝LOVE大谷映美里、セクシーワンピで色気放出 “投げキス”で会場を虜に＜IDOL RUNWAY COLLECTION Supported by TGC＞ |url=https://mdpr.jp/news/detail/3886778 |website=モデルプレス|date=2023-08-07|access-date=2024-01-15 |language=ja}}&lt;/ref&gt;
* [[ရာကူတန် အုပ်စု|Rakuten]] [[GirlsAward]] 2024 SPRING/SUMMER（၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ ၅ လပိုင်း ၃ ရက်[[ယိုယိုဂီ အမျိုးသား အားကစားကွင်း]] [[ယိုယိုဂီ အမျိုးသား အားကစားရုံ အမှတ် ၁|ပထမဆုံး အားကစားရုံ]]&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|title=＝LOVE大谷映美里、あざとウインクにドキッ【GirlsAward 2024 S／S】|url=https://mdpr.jp/news/detail/4268134 |website=モデルプレス|date=2024-05-03|access-date=2024-07-06 |language=ja}}&lt;/ref&gt;
* Rakuten GirlsAward 2025 AUTUMN/WINTER（၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ၁၀ လပိုင်း ၁၈ ရက် [[မာကူဟာရီ မက်ဆီ]]အပေါက် ၉-၁၁）&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|url=https://mdpr.jp/news/detail/4640882|title=「ガルアワ」宮世琉弥・DXTEEN・=LOVEメンバーら追加出演者解禁【GirlsAward 2025AW】|website=モデルプレス|publisher=ネットネイティブ|language=ja|date=2025-09-08|accessdate=2025-09-08}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|和書|url=https://mdpr.jp/news/detail/4664665|title=＝LOVE大谷映美里、オフショルワンピで美デコルテ輝く あざと可愛いピンクコーデ【ガルアワ2025AW】|website=モデルプレス|publisher=ネットネイティブ|date=2025-10-18|accessdate=2025-10-18}}&lt;/ref&gt;

==အောက်ခြေမှတ်စု==
==မှတ်ချက်==
{{Reflist|group=မှတ်ချက်}}
:ရာသီပုံမှန် မဖြစ်မီနှင့် ပြီးနောက်ပိုင်းတွင်လည်း အစီအစဉ်သို့ ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ ဧည့်သည်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သည်။

==ကိုးကားချက်==
{{Reflist|2}}

==ပြင်ပလင့်ခ်များ==
* {{official|https://equal-love.jp/feature/otani_emiri|{{=}}LOVE 公式プロフィール}}
* {{Twitter|otani_emiri|大谷 映美里}}
* {{Twitter|mirinya_first|大谷映美里ファースト写真集『好きな人』公式}}
* {{SHOWROOM|LOVE_EMIRI_OTANI}}
* {{Instagram|otani_emiri|大谷映美里}}
* {{TikTok|equal_love_emiri}}
* {{YouTube|channel=UCGxaJ2y2Le9jST3Me2aMPrw|みりにゃと申します。}}
* [https://bunnyapartment.com/rosemuse/ Rosé Muse official web store]
** {{Twitter|rosemuse_|Rosé Muse}}
** {{Instagram|rosemuse_official|Rosé Muse}}
*[https://www.melady.jp/ melady公式ブランドサイト]
** {{Twitter|meladyofficial|𝒎𝒆𝒍𝒂𝒅𝒚（ミレディ）𝒐𝒇𝒇𝒊𝒄𝒊𝒂𝒍 }}
** {{Instagram|melady.official|𝒎𝒆𝒍𝒂𝒅𝒚（ミレディ）𝒐𝒇𝒇𝒊𝒄𝒊𝒂𝒍}}

{{=LOVE}}
{{ယန်ယန် မိန်းကလေးများ}}
{{Lovett!}}
{{Normdaten}}
{{actor-stub}}
{{Idol-stub}}
{{voice-stub}}
{{မူရင်းစီရန်- အိုတာနီ အဲမီရိ}}
[[Category:ဂျပန်အမျိုးသမီးအိုင်ဒေါများ]]
[[Category:၂၀ ရာစု ဂျပန်မင်းသမီးများ]]
[[Category:ဂျပန်ဇာတ်ခုံမင်းသမီး]]
[[Category:အိုင်ဒေါကနေ သရုပ်ဆောင်ဖြစ်လာသူ]]
[[Category:ဂျပန်အမျိုးသမီးအသံသရုပ်ဆောင်များ]]
[[Category:=LOVE အဖွဲ့ဝင်များ]]
[[Category:ဂရာဗူအိုင်ဒေါ]]
[[Category:ဂျပန်အမျိုးသမီး ဖက်ရှင်မော်ဒယ်]]
[[Category:ဂျပန်အမျိုးသမီး YouTuber များ]]
[[Category:TWIN PLANET အဖွဲ့ဝင်ဟောင်းများ]]
[[Category:တိုကျိုမှလူများ]]
[[Category:၁၉၉၈ ခုနှစ်မွေးဖွားသူများ]]
[[Category:အသက်ရှင်သောလူများ]]</text>
      <sha1>977xli769g21881qawui2llysl7wv2l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>၂၀၂၆ မြန်မာတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ရာထူးအပြောင်းအလဲ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>283618</id>
    <revision>
      <id>1043131</id>
      <parentid>1027192</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T05:14:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043131</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16272" sha1="lx1yyjmdrfbqr1e58ltvo8wuh6letrr" xml:space="preserve">{{Infobox news event
| title           = ၂၀၂၆ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် တာဝန်လွှဲပြောင်းမှု
| image           = Flag of the Commander-in-Chief of Defence Services (Myanmar).svg
| image_size      = 150px
| alt             = တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် အလံ
| caption         = တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် အလံ
| date            = ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၀ ရက်
| time            = နံနက်ပိုင်း
| location        = ဇေယျသီရိဗိမာန်၊ [[နေပြည်တော်]]
| participants    = [[မင်းအောင်လှိုင်|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်]]&lt;br&gt;[[ရဲဝင်းဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦး]]
| result          = ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦးမှ တာဝန်လွှဲပြောင်းလက်ခံသည်
| notes           = * တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် တာဝန်လွှဲပြောင်းမှုကို ပထမဦးဆုံးအကြိမ်အဖြစ်  တရားဝင် ထုတ်လွှင့်ပြသခဲ့သည်။
* ဂုဏ်ပြုအမြောက် ၁၉ ချက် ပစ်ဖောက်၍ အခမ်းအနားဖြင့် ဂုဏ်ပြုခဲ့သည်။
}}
'''၂၀၂၆ မြန်မာတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ရာထူးအပြောင်းအလဲ''' သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၀ ရက်နေ့တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော မြန်မာ့တပ်မတော်၏ အဆင့်မြင့်ဆုံး စစ်ဘက်ရာထူး လွှဲပြောင်းခြင်း ဖြစ်စဉ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အဆိုပါနေ့ နံနက်ပိုင်းတွင် နေပြည်တော်ရှိ ဇေယျသီရိဗိမာန်၌ [[တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်]] တာဝန်လွှဲပြောင်းလက်ခံခြင်း ဂုဏ်ပြုစစ်ရေးပြအခမ်းအနားကို ကျင်းပခဲ့ပြီး၊ လက်ရှိ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး  [[မင်းအောင်လှိုင်]] ထံမှ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် (ကြည်း) ဗိုလ်ချုပ်ကြီး  [[ရဲဝင်းဦး]] ထံသို့ တာဝန်များ လွှဲပြောင်းပေးအပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-03-30 |title=၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ် ၃၀ ရက် ဘီဘီစီတိုက်ရိုက်သတင်းထုတ်လွှင့်ချက် - ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် ဒုသမ္မတလောင်းအမည်စာရင်းတင်သွင်းခံရ၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးရဲဝင်းဦး တပ်ချုပ်သစ်ဖြစ်လာ |url=https://www.bbc.com/burmese/live/cx290r3lvm0t |access-date=2026-03-30 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;

ဤရာထူးအပြောင်းအလဲသည် မြန်မာ့တပ်မတော် သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် တာဝန်လွှဲပြောင်းမှုကို ပထမဦးဆုံးအကြိမ်အဖြစ်  ပြည်သူလူထုထံသို့ တရားဝင် ထုတ်လွှင့်ပြသခဲ့သည့် ထူးခြားသော သမိုင်းဝင်ဖြစ်စဉ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အခမ်းအနားတွင် ဂုဏ်ပြုအမြောက် ၁၉ ချက် ပစ်ဖောက်၍ ဂုဏ်ပြုခဲ့ကြသည်။ ဤအပြောင်းအလဲသည် [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆|၂၀၂၅-၂၀၂၆ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ]]အပြီး နိုင်ငံတော်၏ အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားသစ်သို့ ကူးပြောင်းရန် ပြင်ဆင်နေချိန်တွင် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၊ မြန်မာ့တပ်မတော်၏ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် တာဝန်လွှဲပြောင်းလက်ခံခြင်း ဂုဏ်ပြုစစ်ရေးပြအခမ်းအနား ကျင်းပပြုလုပ် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/81247 |access-date=2026-03-30 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}&lt;/ref&gt;

== အခမ်းအနား ကျင်းပပုံ ==
၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ ရက်နေ့ နံနက်ပိုင်းတွင် နေပြည်တော်ရှိ '''ဇေယျသီရိဗိမာန်'''၌ ကျင်းပသော အခမ်းအနားသို့ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်နှင့် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦးတို့သည် ရှေ့ဆောင်အရာရှိနှစ်ဦး ခြံရံလျက် ရောက်ရှိလာကြသည်။ ထို့နောက် အလေးပြုခံစင်မြင့်တွင် နေရာယူကာ ဂုဏ်ပြုတပ်ခွဲ၏ အလေးပြုခြင်းကို ခံယူခဲ့ကြသည်။ ထိုသို့ အလေးပြုခံယူနေစဉ်အတွင်း ဂုဏ်ပြုအမြောက်တပ်ဖွဲ့မှ '''အမြောက် ၁၉ ချက်''' ပစ်ဖောက်၍ စစ်ရေးပြအခမ်းအနားဖြင့် ဂုဏ်ပြုခဲ့သည်။ အခမ်းအနားအစီအစဉ်အရ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် ဂုဏ်ပြုတပ်ခွဲအား လှည့်လည်စစ်ဆေးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၊ မြန်မာ့တပ်မတော်၏ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် တာဝန် လွှဲပြောင်းလက်ခံခြင်း ဂုဏ်ပြုစစ်ရေးပြအခမ်းအနားကျင်းပပြုလုပ် |url=http://www.mdn.gov.mm/my/pnnytheaangcusmmttmnmaaniungngntteaa-mnmaattpmtteaae-ttpmtteaakaakyreuuciikhup-ttaawn |access-date=2026-03-30 |website=MDN - Myanmar DigitalNews |language=my }}{{Dead link|date=April 2026 }}&lt;/ref&gt;

ဂုဏ်ပြုတပ်ခွဲကို စစ်ဆေးပြီးနောက် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က ဂုဏ်ပြုမိန့်ခွန်း ပြောကြားသည်။ ဆက်လက်၍ စစ်ရာထူးခန့်ချုပ် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထိန်ဝင်းက ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦးအား တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်အဖြစ် ခန့်အပ်သည့် ခန့်အပ်လွှာကို ဖတ်ကြားခဲ့သည်။ ထို့နောက် တာဝန်ထမ်းဆောင်လျက်ရှိသည့် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် တာဝန်လွှဲပြောင်းလက်ခံမည့် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် (ကြည်း) ဗိုလ်ချုပ်ကြီး  ရဲဝင်းဦးထံသို့ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်၏ အဆောင်အယောင်ဓားနှင့် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ရုံး အလံတို့ကို လွှဲပြောင်းပေးအပ်ခဲ့ပြီး တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်၏ ဦးစီးကွပ်ကဲမှုတံဆိပ်ကို တပ်ဆင်ပေးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Myanmar military chief Min Aung Hlaing steps down, eyes presidency |url=https://asia.nikkei.com/politics/myanmar-military-chief-min-aung-hlaing-steps-down-eyes-presidency |access-date=2026-03-30 |website=Nikkei Asia |language=en |archive-date=30 March 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260330092116/https://asia.nikkei.com/politics/myanmar-military-chief-min-aung-hlaing-steps-down-eyes-presidency |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Ye Win Oo appointed Myanmar's commander-in-chief of defence services |url=https://english.news.cn/asiapacific/20260330/4796442d0a2847f8a95fc6fee1677b02/c.html |access-date=2026-03-30 |website=english.news.cn}}&lt;/ref&gt;

တာဝန်လက်ခံထမ်းဆောင်သည့် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး  ရဲဝင်းဦးကလည်း တာဝန်လွှဲပြောင်းပေးအပ်ခဲ့သည့် ယခင်တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်ထံသို့ ဂုဏ်ပြုအဆောင်အယောင်ဓားကို ဂါရဝပြု ပြန်လည်ပေးအပ်သည်။ ၎င်းနောက် မြန်မာ့တပ်မတော်၏ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် တာဝန်များကို လွှဲပြောင်းလက်ခံသူ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦးက မိန့်ခွန်းပြောကြားခဲ့သည်။ အခမ်းအနားအပြီးတွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်နှင့် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦးတို့သည် ဂုဏ်ပြုတပ်ခွဲ၏ အလေးပြုခြင်းကို ခံယူကြရာ ဂုဏ်ပြုတပ်ခွဲက စစ်ကြောင်းပုံပြု ချီတက်အလေးပြု၍ ပြန်လည်ထွက်ခွာခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Parade honoring transfer of duties: Military Parade honoring transfer of duties of C-in-CDS {{!}} Myanmar International TV |url=https://www.myanmaritv.com/news/parade-honoring-transfer-duties-military-parade-honoring-transfer-duties-c-cds |access-date=2026-03-30 |website=www.myanmaritv.com}}&lt;/ref&gt;

== ပြည်တွင်းအဖွဲ့အစည်းများ၏ တုံ့ပြန်မှု ==

* [[File:United Wa State Army flag.png|25px|border]] [[ဝပြည် သွေးစည်းညီညွတ်ရေး တပ်မတော်|ဝပြည်သွေးစည်းညီညွတ်ရေးတပ်မတော်]] ''':'''
: ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၀ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ရာထူး လွှဲပြောင်းပေးအပ်ပွဲ အခမ်းအနားနှင့် ပတ်သက်၍ &quot;ဝ&quot; ပြည်သူ့အစိုးရအဖွဲ့က ဂုဏ်ပြုသဝဏ်လွှာ ပေးပို့ခဲ့သည်။ အနားယူတော့မည့် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး [[မင်းအောင်လှိုင်]]သည် ၎င်း၏တာဝန်များကို အောင်မြင်စွာ ထမ်းဆောင်နိုင်ခဲ့ကြောင်းနှင့် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်သစ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[ရဲဝင်းဦး]]အား စိတ်ရင်းမှန်ဖြင့် ဂုဏ်ယူဝမ်းမြောက်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-04-03 |title=ဗိုလ်ချုပ်ကြီးရဲဝင်းဦး-တပ်ချုပ်အသစ်၊ ထောက်လှမ်းရေးအကြီးအကဲအဟောင်း |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/ckgwxvdwpeko |access-date=2026-04-03 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=■ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်သစ်ဖြစ်လာသည့် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးရဲဝင်းဦးကို UWSA ဂုဏ်ပြုလွှာပေးပို့ |url=https://news-eleven.com/article/310904 |access-date=2026-04-03 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;
* [[File:Flag of the National Democratic Alliance Army.svg|22px|border]] [[အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်]]''':'''
: အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော် (မိုင်းလားအဖွဲ့) ကလည်း တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်သစ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[ရဲဝင်းဦး]]ထံသို့ ရာထူးတာဝန်များ လွှဲပြောင်းရယူခြင်းအတွက် ဝမ်းမြောက်ဂုဏ်ယူကြောင်း သဝဏ်လွှာ ပေးပို့ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ဧရာဝတီ |date=2026-04-03 |title=သမ္မတသစ်နဲ့ တပ်ချုပ်သစ်ကို ဦးဦးဖျားဖျား ဂုဏ်ပြုတဲ့ “ဝ” နဲ့ မိုင်းလား |url=https://burma.irrawaddy.com/article/2026/04/03/412342.html |access-date=2026-04-03 |website=ဧရာဝတီ |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကား ==
{{Reflist}}
[[Category:၂၀၂၆]]
[[Category:တပ်မတော်]]
[[ကဏ္ဍ:တပ်မတော်၏ စစ်ဘက်ရာထူးတာဝန်ခန့်အပ်မှုများ]]</text>
      <sha1>lx1yyjmdrfbqr1e58ltvo8wuh6letrr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>လက်ထုတ္တော အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု</title>
    <ns>0</ns>
    <id>285212</id>
    <revision>
      <id>1043084</id>
      <parentid>1041784</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T19:23:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 2 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043084</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17557" sha1="1w9pvpksnckdgfqpn0vnnauondm1oth" xml:space="preserve">{{Infobox civilian attack
| title        = လက်ထုတ္တောရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်ခံရမှု
| partof       = [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ)]]
| coordinates  = {{Coord|21.8951|95.5398|display=inline,title}}
| map          = {{Location map | Myanmar
                  | lat      = 21.8951
                  | long     = 95.5398
                  | width    = 250
                  | label    = လက်ထုတ္တောရွာ
                  | position = right
                  | caption  = မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း တည်နေရာပြမြေပုံ
                  }}
| location     = [[လက်ထုတ္တောရွာ၊ မြင်းမူမြို့နယ်|လက်ထုတ္တောရွာ]]၊ [[မြင်းမူမြို့နယ်]]၊ [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]
| date         = ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ မေလ ၁၁ ရက်
| time         = နံနက် ၅:၀၀ နာရီ မှ ၈:၃၀ နာရီ ခန့်
| timezone     = [[မြန်မာစံတော်ချိန်|UTC+6:30]]
| type         = အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု၊ [[စစ်ရာဇဝတ်မှု]]
| weapons      = လက်နက်ကြီး၊ လက်နက်ငယ်၊ ဒရုန်းဗုံး
| fatalities   = ၃၃ ဦး
| injuries     = ၁၇ ဦး
| targets      = PDF နှင့် ရွာသူရွာသားများ
| perpetrators = အမှတ် (၁၃) ခြေမြန်တပ်ရင်း၊ အမှတ် (၉၀၉) စစ်မြေပြင်အင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း၊ အမှတ် (၉၂၉) ထောက်ပံ့ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေးတပ်ရင်း နှင့် ပျူစောထီး ပူးပေါင်းအင်အားများ
| notes        = မန္တလေးတိုင်း [[ဆုံရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု|ဆုံရွာတိုက်ခိုက်ခံရမှု]]အပြီး တစ်ရက်ကျော်အကြာတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဧရာဝတီမြစ်တစ်ဖက်ကမ်းစီရှိ စစ်တပ်ထောက်ခံသူများပြားရာ ဆုံရွာ (မေ ၉) နှင့် တော်လှန်ရေးအားကောင်းရာ လက်ထုတ္တောရွာ (မေ ၁၁) တို့တွင် ၂ ရက်အတွင်း လူပေါင်း ၆၀ ကျော် သေဆုံးခဲ့သည်။
}}
{{Campaignbox Myanmar Civil War (2021-present)}}

'''လက်ထုတ္တောရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်ခံရမှု''' သည် ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ မေလ ၁၁ ရက်နေ့တွင် [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မြင်းမူမြို့နယ်]]၊ [[လက်ထုတ္တောရွာ၊ မြင်းမူမြို့နယ်|လက်ထုတ္တောကျေးရွာ]]၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သော အရပ်သားများအပေါ် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုတစ်ခု ဖြစ်သည်။ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်းမရှိဘဲ [[တပ်မတော်]] က ကျေးရွာအတွင်းသို့ စီးနင်းခဲ့သည့်အတွက်  အရပ်သား ၃၃ ဦးအထိ အစုလိုက်အပြုံလိုက် အသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=သတင်းဆောင်းပါး |first=Cherry {{!}} Thomas Lynn in ဆောင်းပါး {{!}} |title=သွေးချောင်းစီးခဲ့သည့် လက်ထုတ္တောရွာလူသတ်ပွဲ (ဆောင်းပါး) |url=https://www.myaelattathan.org/articles/%E1%80%9E%E1%80%BD%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%85%E1%80%AE%E1%80%B8%E1%80%81%E1%80%B2%E1%80%B7%E1%80%9E%E1%80%8A%E1%80%B7%E1%80%BA_%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%91%E1%80%AF%E1%80%90%E1%80%B9%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%9B%E1%80%BD%E1%80%AC%E1%80%9C%E1%80%B0%E1%80%9E%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%95%E1%80%BD%E1%80%B2 |access-date=2026-05-03 |website=www.myaelattathan.org |language=en |archive-date=15 February 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260215110000/https://www.myaelattathan.org/articles/%E1%80%9E%E1%80%BD%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%85%E1%80%AE%E1%80%B8%E1%80%81%E1%80%B2%E1%80%B7%E1%80%9E%E1%80%8A%E1%80%B7%E1%80%BA_%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%91%E1%80%AF%E1%80%90%E1%80%B9%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%9B%E1%80%BD%E1%80%AC%E1%80%9C%E1%80%B0%E1%80%9E%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%95%E1%80%BD%E1%80%B2 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=DVB TV News |date=2024-05-12 |title=မြင်းမူမြို့နယ် လက်ထုတ္တောရွာမှာ ပစ်ခတ်မှု ပြည်သူ ၃၃ ယောက် သေဆုံး - DVB News |url=https://www.youtube.com/watch?v=l9oaccHdDDU |access-date=2026-05-03}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ludunwayoo |date=2025-01-12 |title=&quot;နွေမပေါက်ခင် ရေပျောက်တော့မယ့် လက်ထုတ္တောရွာ&quot; |url=https://www.ludunwayoo.com/feature-mm/2025/01/13/108930/ |access-date=2026-05-03 |website=LuduNwayOo |language=my-MM |archive-date=9 February 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250209204338/https://www.ludunwayoo.com/feature-mm/2025/01/13/108930/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ဟန်သစ် |first=မိုးဦး, အောင်နိုင် |date=2024-05-15 |title=လက်ထုတ္တောရွာလူသတ်ပွဲ စစ်တပ်ဘယ်လိုကျူးလွန်ခဲ့သလဲ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/52409/ |access-date=2026-05-03 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=19 April 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250419141400/https://myanmar-now.org/mm/news/52409/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ဖြစ်စဉ်ဖြစ်ပွားခြင်း ==
{{main|ဆုံရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု}}
မန္တလေးတိုင်း၊ မြင်းခြံမြို့နယ်ရှိ စစ်ကောင်စီကို ထောက်ခံသူများပြားရာ [[ဆုံရွာ၊ မြင်းခြံမြို့နယ်|ဆုံရွာ]]၌ ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ မေလ ၉ ရက်နေ့က လူ ၃၂ ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီးနောက်၊ တစ်ရက်ကျော်အကြာ မေလ ၁၁ ရက် နံနက် ၅ နာရီခန့်တွင် စစ်ကောင်စီတပ်များသည် စစ်ကိုင်းဘက်ခြမ်း၊ မြင်းမူမြို့နယ်ရှိ လက်ထုတ္တောကျေးရွာကို လက်နက်ကြီး၊ လက်နက်ငယ်များနှင့် ဒရုန်းဗုံးများအသုံးပြု၍ စတင်စီးနင်းခဲ့သည်။မေလ ၁၁ ရက် နံနက် ၅ နာရီခန့်တွင် စီးနင်းခဲ့သည့် စစ်ကောင်စီတပ်များသည် လက်ထုတ္တောကျေးရွာကို လက်နက်ကြီး၊ လက်နက်ငယ်များနှင့် ဒရုန်းဗုံး ၃၀ ခန့် အသုံးပြု၍ ပိတ်ဆို့ပစ်ခတ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် စစ်အင်အား ၇၀ ခန့်ပါဝင်သော စစ်ကြောင်းသည် ကျေးရွာအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။စစ်ကြောင်းဝင်လာပြီးနောက်  သေဆုံးသူဦးရေသည် စုစုပေါင်း သေဆုံးသူ ၃၃ ဦးအထိ ရှိခဲ့သည်။ သေဆုံးသူများထဲတွင် [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီ]]ဝင်အချို့လည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-05-12 |title=၂ ရက်အတွင်း လူ ၆၀ ကျော်သေဆုံးမှု သို့မဟုတ် မြင်းမူနဲ့ မြင်းခြံက အစုလိုက်သတ်ဖြတ်ခံရမှု |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/ckkev7v911zo |access-date=2026-05-03 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;

ထိုဖြစ်ရပ် မတိုင်ခင်  ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ မေလ ၆ ရက်နေ့တွင် စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ မြင်းမူမြို့နယ် လက်ထုတ္တောရွာ နှင့်တစ်မိုင်ဝန်းကျင်ခန့်တွင်  ဒေသခံကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ နှင့် စစ်တပ် တို့ ထိတွေ့ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့ပြီးနောက်   အိမ်ခြေ ၆၀၀ ဝန်းကျင်ရှိ လက်ထုတ္တောရွာ တွင် နေအိမ် ၅၀၀ ကျော် အထိ မီးလောင်ပျက်စီးသွားခဲ့ရသည်။ ထိုဖြစ်စဉ်အတွင်း အသက် ၄၀ ဝန်းကျင်ရှိ ရွာခံအမျိုးသား ကိုအောင်စိုးသည် နေအိမ်အတွင်း မီးထဲပါ၍ သေဆုံးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2023-05-07 |title=မြင်းမူမြို့နယ် လက်ထုတ္တောရွာမှာ နေအိမ်ငါးရာကျော် မီးရှို့ခံရပြီး ဒေသခံတစ်ဦး သေဆုံး |url=https://www.rfa.org/burmese/news/500-houses-were-burned-myinmu-05072023033304.html |access-date=2026-05-03 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=သတင်းတို |first=Nan Khan in သတင်း {{!}} |title=မြင်းမူနယ်၊ လက်ထုတ္တောရွာက အိမ်ခြေ ၆၀၀ လောက်ကို မသင်္ကာလို့ဆိုပြီး စစ်တပ်ကမီးရှို့ |url=https://www.myaelattathan.org/articles/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B0%E1%80%94%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%91%E1%80%AF%E1%80%90%E1%80%B9%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%9B%E1%80%BD%E1%80%AC%E1%80%80_%E1%80%A1%E1%80%AD%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%81%E1%80%BC%E1%80%B1_%E1%81%86%E1%81%80%E1%81%80_%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%AD%E1%80%AF_%E1%80%99%E1%80%9E%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B9%E1%80%80%E1%80%AC%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7%E1%80%86%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%AE%E1%80%B8_%E1%80%85%E1%80%85%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%95%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%99%E1%80%AE%E1%80%B8%E1%80%9B%E1%80%BE%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7 |access-date=2026-05-03 |website=www.myaelattathan.org |language=en |archive-date=20 April 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260420034933/https://www.myaelattathan.org/articles/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B0%E1%80%94%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%91%E1%80%AF%E1%80%90%E1%80%B9%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%9B%E1%80%BD%E1%80%AC%E1%80%80_%E1%80%A1%E1%80%AD%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%81%E1%80%BC%E1%80%B1_%E1%81%86%E1%81%80%E1%81%80_%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%AD%E1%80%AF_%E1%80%99%E1%80%9E%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B9%E1%80%80%E1%80%AC%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7%E1%80%86%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%AE%E1%80%B8_%E1%80%85%E1%80%85%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%95%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%99%E1%80%AE%E1%80%B8%E1%80%9B%E1%80%BE%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 

== စစ်ကြောင်း တပ်ဖွဲ့များ ==
[[အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ]] (NUG) နှင့် အမှတ် ၁ စစ်ဒေသတို့၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ စစ်ကြောင်းတွင်  အမှတ် (၁၃) ခြေမြန်တပ်ရင်း (ခမရ-၁၃)၊ အမှတ် (၉၀၉) စစ်မြေပြင်အင်ဂျင်နီယာတပ်ရင်း (စအရ-၉၀၉)၊အမှတ် (၉၂၉) ထောက်ပံ့ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေးတပ်ရင်း (ထပရ-၉၂၉)၊စစ်မှုထမ်းဟောင်းများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော လှုပ်ရှားတပ်ဖွဲ့နှင့် ပျူစောထီး ပူးပေါင်းအင်အားများပါဝင်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Agency |first=Yangon Khit Thit News |date=2024-05-11 |title=မြင်းမူမြို့နယ်၊ လက်ထုတ္တောရွာတွင် စစ်တပ်က ကြံ့ဖွတ်ပါတီဝင်အချို့ အပါအဝင် ပြည်သူ ၃၁ ဦးကို အစုံလိုက် အပြုံလိုက် ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်ပြီး အမျိုးသမီး ၂၀ ဦးခန့်ကို ဖမ်းဆီး ခေါ်ဆောင်သွား |url=https://yktnews.com/2024/05/161940/ |access-date=2026-05-03 |website=Khit Thit Media |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== တုံ့ပြန်မှုများ ==
အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) က ဤဖြစ်စဉ်သည် စစ်ရာဇဝတ်မှုနှင့် လူသားမျိုးနွယ်အပေါ် ကျူးလွန်သည့် ရာဇဝတ်မှုဖြစ်ကြောင်း မေလ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။ နေအိမ်များ မီးရှို့ဖျက်ဆီးခံရမှုကြောင့် ကျေးရွာတစ်ခုလုံးနီးပါး ပြာကျသွားခဲ့ရကြောင်းလည်း ဖော်ပြထားသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-05-12 |title=လက်ထုတ္တောရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက်သတ်ဖြတ်မှု စစ်ရာဇဝတ်မှုမြောက်ကြောင်း NUG ပြော |url=https://www.rfa.org/burmese/news/myinmu-massacre-junta-warcrime-05122024085708.html |access-date=2026-05-03 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=မြင်းမူမြို့နယ်၊ လက်ထုတ္တောရွာတွင် ကျူးလွန်သည့် အကြမ်းဖက်စစ်အုပ်စု၏ စစ်ရာဇဝတ်မှုများ၊ လူသားမျိုးနွယ်အပေါ် ကျူးလွန်သည့် ရာဇဝတ်မှုများနှင့် ပတ်သက်သည့် ထုတ်ပြန်ချက် – National Unity Government of Myanmar |url=https://nugmyanmar.org/mm/myinmu-township-the-war-crimes-committed-by-the-terrorist-group-in-the-village-of-letuttaw-statement-on-crimes-against-humanity/ |access-date=2026-05-03 |language=my-MM}}&lt;/ref&gt;
== ကိုးကား ==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၄ ပဋိပက္ခများ]]
[[ကဏ္ဍ:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးရှိ တိုက်ပွဲများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လူသတ်ပွဲများ စာရင်း]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုများ]]</text>
      <sha1>1w9pvpksnckdgfqpn0vnnauondm1oth</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အကြည်ပန်းပလွန်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု</title>
    <ns>0</ns>
    <id>285249</id>
    <revision>
      <id>1043096</id>
      <parentid>1041782</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T23:34:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043096</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12620" sha1="lk5cbv05sbhjmub990lqcwcuqcvdwb1" xml:space="preserve">
{{Infobox civilian attack
| title        = အကြည်ပန်းပလွန်းရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်ခံရမှု
| location     = [[အကြည်ပန်းပလွန်းရွာ၊ ဆောမြို့နယ်|အကြည်ပန်းပလွန်းကျေးရွာ]]၊ကျောက်ထုတိုက်နယ်၊ [[ဆောမြို့နယ်]]၊ [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]]
| date         = ၉ မေ ၂၀၂၄
| time         = နံနက် ၁၁ နာရီခန့်
| partof       = [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ)]]
| coordinates  = {{Coord|21.449499130249|94.1630020141602|region:MM|format=dms|display=inline,title}}
| map          = {{Location map | Myanmar
                  | lat      = 21.449499130249
                  | long     = 94.1630020141602
                  | width    = 250
                  | label    = အကြည်ပန်းပလွန်း
                  | position = right
                  | caption  = 
                  }}
| map_caption  = ဆောမြို့နယ်အတွင်း အကြည်ပန်းပလွန်းကျေးရွာ တည်နေရာ
| fatalities   = ၁၆ ဦး (၁၂ နှစ်အရွယ် ကလေးတစ်ဦး အပါအဝင်)
| injuries     = ၃၃ ဦး
| perpetrators = [[တပ်မတော် (လေ)|တပ်မတော်(လေ)]]
| notes        = {{Bulleted list |ကျေးရွာဘုန်းကြီးကျောင်းအတွင်း ဒေသခံများ စုဝေး၍ ယာဉ်လိုင်းစနစ်တကျပြေးဆွဲနိုင်ရေးနှင့် ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေး အစည်းအဝေးပြုလုပ်နေစဉ် လေကြောင်းမှ တိုက်ခိုက်ခံရခြင်းဖြစ်သည်။
|ဒေသကာကွယ်ရေးအဖွဲ့က အစည်းအဝေးလုပ်သည်ဆိုသော မှတ်တမ်းလည်းရှိခဲ့သည်။
|တပ်မတော်(လေ)သည် လေယာဉ်ဖြင့် ဗုံးနှစ်ကြိမ်ကြဲချခဲ့သည်။
|တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ကျေးရွာဘုန်းကြီးကျောင်းမှာ လုံးဝပျက်စီးသွားခဲ့ပြီး ယင်းဖြစ်စဉ်သည် ယောဒေသအတွင်း လူထိခိုက်သေဆုံးမှု အများဆုံး လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု ဖြစ်သည်။ }}
}}
{{Campaignbox Myanmar Civil War (2021-present)}}

'''အကြည်ပန်းပလွန်းကျေးရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်ခံရမှု''' သည် [[၂၀၂၄]] ခုနှစ်၊ မေလ ၉ ရက်နေ့တွင် [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဆောမြို့နယ်]]၊ ကျောက်ထုတိုက်နယ်အတွင်းရှိ [[အကြည်ပန်းပလွန်းရွာ၊ ဆောမြို့နယ်|အကြည်ပန်းပလွန်းကျေးရွာ]]၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သော ဖြစ်စဉ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ကျေးရွာဘုန်းကြီးကျောင်းအတွင်း စုဝေး၍ အစည်းအဝေးတစ်ခု ပြုလုပ်နေစဉ် တပ်မတော်(လေ)က လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ယင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ၁၂ နှစ်အရွယ် ကလေးငယ်တစ်ဦး အပါအဝင် အရပ်သား ၁၆ ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး ၃၃ ဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။ဤဖြစ်စဉ်သည် ၂၀၂၁ [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|မြန်မာပြည်တွင်းစစ်ကာလ]]အတွင်း [[ယောဒေသ]]၌ လူထိခိုက်သေဆုံးမှု အများဆုံးဖြစ်ပွားခဲ့သည့် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=သတင်းတို |first=Nan Khan in သတင်း {{!}} |title=ဆောနယ်မှာ လေယာဉ်ဗုံးကြဲခံရလို့ လူသေဆုံးမှုရှိပြီး ဘုန်းကြီးတပါးပျောက်နေ |url=https://www.myaelattathan.org/articles/%E1%80%86%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%94%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BE%E1%80%AC_%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%9A%E1%80%AC%E1%80%A5%E1%80%BA%E1%80%97%E1%80%AF%E1%80%B6%E1%80%B8%E1%80%80%E1%80%BC%E1%80%B2%E1%80%81%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7%E1%80%9C%E1%80%B0%E1%80%9E%E1%80%B1%E1%80%86%E1%80%AF%E1%80%B6%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%BE%E1%80%AF%E1%80%9B%E1%80%BE%E1%80%AD%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%AE%E1%80%B8_%E1%80%98%E1%80%AF%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%80%E1%80%BC%E1%80%AE%E1%80%B8%E1%80%90%E1%80%95%E1%80%AB%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%BB%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%B1 |access-date=2026-05-04 |website=www.myaelattathan.org |language=en |archive-date=16 December 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251216155406/https://www.myaelattathan.org/articles/%E1%80%86%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%94%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BE%E1%80%AC_%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%9A%E1%80%AC%E1%80%A5%E1%80%BA%E1%80%97%E1%80%AF%E1%80%B6%E1%80%B8%E1%80%80%E1%80%BC%E1%80%B2%E1%80%81%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7%E1%80%9C%E1%80%B0%E1%80%9E%E1%80%B1%E1%80%86%E1%80%AF%E1%80%B6%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%BE%E1%80%AF%E1%80%9B%E1%80%BE%E1%80%AD%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%AE%E1%80%B8_%E1%80%98%E1%80%AF%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%80%E1%80%BC%E1%80%AE%E1%80%B8%E1%80%90%E1%80%95%E1%80%AB%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%BB%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%B1 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=စထွန်းအောင် |date=2024-05-10 |title=လူဒါဇင်နှင့်ချီ သေဆုံးခဲ့သည့် အကြည်ပန်းပလွန်းရွာ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်ခံရမှု |url=https://myanmar-now.org/mm/news/52208/ |access-date=2026-05-04 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=14 January 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260114101441/https://myanmar-now.org/mm/news/52208/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-05-10 |title=ဆောမြို့နယ် အကြည်ပန်းပလွန်းရွာ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု သေဆုံးသူထပ်တိုးနိုင် |url=https://www.rfa.org/burmese/program_2/saw-ahkyipanpalun-airstrikes-killed-05102024062647.html |access-date=2026-05-04 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;

== ဖြစ်စဉ်အကျဉ်း ==
၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ မေလ ၉ ရက်နေ့ နံနက် ၁၁ နာရီခန့်တွင် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ဆောမြို့နယ်၊ ကျောက်ထုတိုက်နယ်အတွင်းရှိ အကြည်ပန်းပလွန်းကျေးရွာ ဘုန်းကြီးကျောင်းကို တပ်မတော်(လေ)က လေကြောင်းဖြင့် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ ထိုစဉ်က ဘုန်းကြီးကျောင်းအတွင်း၌ ကျောက်ထုနယ်မှ ဒေသခံ ၇၀ နီးပါးခန့်သည် ယောဒေသအတွင်း ယာဉ်လိုင်းများ စနစ်တကျပြေးဆွဲနိုင်ရေးနှင့် ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးအတွက် အစည်းအဝေးပြုလုပ်နေချိန် ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ဗွီအိုအေ (မြန်မာဌာန) |date=2024-05-10 |title=မကွေးတိုင်း၊ ကျောက်ထုမှာ စစ်ကောင်စီလေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ၁၅ ဦးထက်အနည်း သေဆုံး |url=https://burmese.voanews.com/a/airstrike-in-magway/7605817.html |access-date=2026-05-04 |website=ဗွီအိုအေ |language=my}}&lt;/ref&gt;

ဖြစ်စဉ်ကြောင့် ကျောင်းထိုင်ဆရာတော် ပျံလွန်တော်မူသွားခဲ့သည့်အပြင်  ကျေးရွာဘုန်းကြီးကျောင်းမှာ လုံးဝပျက်စီးသွားခဲ့သည်။နောက်ဆက်တွဲအနေဖြင့် ဒေသခံအများစု ရွာလုံးကျွတ်နီးပါး ဘေးလွတ်ရာထွက်ပြေးခဲ့ကြရသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ကျောက်ထုတွင် ဘုန်းကြီးကျောင်းကို စစ်တပ်ကဗုံးကြဲ၊ ၂၀ ကျော်သေဆုံးပြီး ၃၀ ကျော်ဒဏ်ရာရ |url=https://burmese.dvb.no/post/651490 |access-date=2026-05-04 |website=DVB Burmese |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ကျောက်ထုတိုက်နယ်ကို စစ်ကောင်စီက လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ပြည်သူ ၂၀ ဦးခန့် သေဆုံး၊ ၃၀ ဦးကျော် ထိခိုက်ဒဏ်ရာများရရှိ၊ ရွာလုံးကျွတ် ထွက်ပြေးနေရ |url=https://www.bnionline.net/mm/news-104489 |access-date=2026-05-04 |website=နိုင်ငံတကာမြန်မာ့သတင်း |language=my}}&lt;/ref&gt;

== ထိခိုက်သေဆုံးမှုများ ==
ဤတိုက်ခိုက်မှုအတွင်း ၁၂ နှစ်အရွယ် ကလေးငယ်တစ်ဦး အပါအဝင် အသက် ၃၀ နှင့် ၆၀ ကြားရှိ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီး စုစုပေါင်း ၁၆ ဦး သေဆုံးခဲ့ရသည်။ ထို့ပြင် ဒေသခံ ၃၃ ဦးလည်း ပြင်းထန်သော ထိခိုက်ဒဏ်ရာများ ရရှိခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Now |first=Myanmar |date=2024-05-13 |title=ဘုန်းကြီးကျောင်းကို ပစ်မှတ်ထားသည့် ယောဒေသ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု |url=https://myanmar-now.org/mm/news/52280/ |access-date=2026-05-04 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=8 February 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260208014352/https://myanmar-now.org/mm/news/52280/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 
== ကိုးကား ==
{{reflist}}
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၄ ပဋိပက္ခများ]]
[[ကဏ္ဍ:မကွေးတိုင်းဒေသကြီးရှိ တိုက်ပွဲများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လူသတ်ပွဲများ စာရင်း]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုများ]]</text>
      <sha1>lk5cbv05sbhjmub990lqcwcuqcvdwb1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဝေဘူလ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု</title>
    <ns>0</ns>
    <id>285541</id>
    <revision>
      <id>1043090</id>
      <parentid>1041766</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T21:23:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043090</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11617" sha1="81amftny2ma8h5ytmxzgjo5a5uxmfhn" xml:space="preserve">{{Infobox civilian attack
| title        = ဝေဘူလ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု
| image        = {{Location map | Myanmar
 | lat      = 23.0169
 | long     = 93.9114
 | width    = 250
 | float    = center
 | label    = ဝေဘူလမြို့
 | caption  = 
 }}
| caption      = မြန်မာနိုင်ငံမြေပုံပေါ်ရှိ ဝေဘူလမြို့ တည်နေရာ
| location     = [[ဝေဘူလမြို့]]၊ [[ဖလမ်းမြို့နယ်]]၊ [[ချင်းပြည်နယ်]]
| date         = ၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၃
| partof       = [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ)]] နှင့် [[ချင်း စစ်မြေပြင်]]
| fatalities   = ၉ ဦး
| injuries     = ၄ ဦး
| perpetrators = [[ဖိုင်:Flag of the Armed Forces (Tatmadaw) of Myanmar.svg|23px]] [[တပ်မတော် (လေ)]]
| notes        = အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းအနီးသို့ ဂျက်တိုက်လေယာဉ်ဖြင့် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
}}
{{Campaignbox Myanmar Civil War (2021-present)}}
'''ဝေဘူလ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု'''သည် [[၂၀၂၃]] ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် [[ချင်းပြည်နယ်]]၊ [[ဖလမ်းမြို့နယ်]]၊ [[ဝေဘူလမြို့]]ရှိ အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းအနီးသို့ [[တပ်မတော် (လေ)|တပ်မတော်(လေ)]]က လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့သည့် ဖြစ်စဉ်ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ကျောင်းအုပ်ဆရာကြီးနှင့် ဇနီးဖြစ်သူ အပါအဝင် ဒေသခံ ၉ ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး ၄ ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ရုပ်သံ |first=Danger in သတင်း {{!}} |title=လူသူကင်းမဲ့သွားတဲ့ ချင်းပြည်နယ်က ဝေဘူလမြို့လေး (ရုပ်/သံ) |url=https://www.myaelattathan.org/articles/%E1%80%9C%E1%80%B0%E1%80%9E%E1%80%B0%E1%80%80%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B2%E1%80%B7%E1%80%9E%E1%80%BD%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%90%E1%80%B2%E1%80%B7_%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%8A%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%80_%E1%80%9D%E1%80%B1%E1%80%98%E1%80%B0%E1%80%9C%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8 |access-date=2026-05-10 |website=www.myaelattathan.org |language=en |archive-date=20 April 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260420215630/https://www.myaelattathan.org/articles/%E1%80%9C%E1%80%B0%E1%80%9E%E1%80%B0%E1%80%80%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B2%E1%80%B7%E1%80%9E%E1%80%BD%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%90%E1%80%B2%E1%80%B7_%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%8A%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%80_%E1%80%9D%E1%80%B1%E1%80%98%E1%80%B0%E1%80%9C%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://burma.irrawaddy.com/news/2023/04/10/334298.html|title=ဗားရ်စခန်း အသိမ်းခံရပြီးနောက် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်သဖြင့် အရပ်သား ၈ဦးသေဆုံး|work=The Irrawaddy|access-date=၁၀ မေ ၂၀၂၆|date=၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၃}}&lt;/ref&gt;

== ဖြစ်စဉ် ==
၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁၀ ရက်နေ့ နံနက် ၉ နာရီဝန်းကျင်တွင် [[ဖလမ်းမြို့နယ်]] [[ဗာရန်ရွာ၊ ဖလမ်းမြို့နယ်|ဗာရန်ရွာ]]ရှိ ရဲကင်းစခန်းကို ချင်းဒေသကာကွယ်ရေးအဖွဲ့များက ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီးနောက် တပ်မတော်(လေ)က လေကြောင်းမှ တုံ့ပြန်တိုက်ခိုက်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ထိုစခန်းသိမ်းတိုက်ပွဲအတွင်း စစ်ကောင်စီဘက်က ဗိုလ်ကြီးတစ်ဦးအပါအဝင် ၁၄ ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး နောက်ထပ် ၁၁ ဦးသည် အရှင်ဖမ်းဆီး ခံခဲ့ရသည်ဟု ချင်းအမျိုးသား ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ CNDF အဖွဲ့က ပြောကြားခဲ့သည်။ထိုနေ့ နံနက် ၁၀ နာရီဝန်းကျင်အချိန်တွင် ဝေဘူလမြို့ရှိ အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းအနီးသို့ တပ်မတော်(လေ)က ဂျက်တိုက်လေယာဉ်တစ်စီးဖြင့် ဗုံးလေးလုံး ကြဲချခဲ့ရာ ကျောင်းဝန်းအတွင်းရှိ ကျောင်းပျာတာအိမ် ၂ လုံး ပျက်စီးခဲ့ပြီး အရပ်သားနေအိမ် ၃ လုံး မီးလောင်ပျက်စီးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2023-04-11 |title=ချင်းပြည်နယ် ဝေဘူလမှာ လေကြောင်းဗုံးကြောင့် အရပ်သားကိုးဦးသေဆုံး |url=https://www.rfa.org/burmese/program_2/webula-airstrike-04112023064856.html |access-date=2026-05-10 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt; 

ယင်းနေ့တွင်ပင် စစ်ကောင်စီတပ်သည် ဗာရန်ရွာအနီးသို့  ဗုံး ၆ လုံးနှင့် ညနေပိုင်းတွင် ရမ်ထလိုရွာအနီးသို့ ဗုံး ၆ လုံးစီကိုလည်း ဂျက်တိုက်လေယာဉ်ဖြင့် ကြဲချခဲ့သည်။ ဝေဘူလမြို့ တိုက်ခိုက်ခံရမှုအတွင်း သေဆုံးသူများကို ဧပြီလ ၁၁ ရက်နေ့ နံနက်ပိုင်းတွင် သင်္ဂြိုဟ်ခဲ့ပြီး ဒဏ်ရာရရှိသူများကို ဝေဘူလမြို့ရှိ ဆေးခန်းတစ်ခုတွင် ဆေးကုသမှု ပေးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ဆလိုင်းဘိုဘို |first=ခင်ရီရီဇော် |date=2023-04-10 |title=ချင်းမြောက်ပိုင်းတွင် စာသင်ကျောင်း ဗုံးကြဲခံရ၊ ၉ ဦးထက်မနည်း သေဆုံး |url=https://myanmar-now.org/mm/news/30968/ |access-date=2026-05-10 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=10 December 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251210203637/https://myanmar-now.org/mm/news/30968/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ထိခိုက်သေဆုံးသူများ ==
အဆိုပါ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုအတွင်း သေဆုံးခဲ့ရသူ ၉ ဦးနှင့် ဒဏ်ရာရရှိသူ ၄ ဦး၏ စာရင်းမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=စစ်ကောင်စီက ဝေဘူလမြို့ကို ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်၊ အရပ်သားပြည်သူ ၉ ဦးသေဆုံးဟုဆို |url=https://www.bnionline.net/mm/news-98881 |access-date=2026-05-10 |website=နိုင်ငံတကာမြန်မာ့သတင်း |language=my}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ '''ဝေဘူလ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုအတွင်း ထိခိုက်သေဆုံးသူများစာရင်း'''
|-
! စဉ် !! အမည် !! အသက် !! အခြေအနေ !! မှတ်ချက်
|-
| ၁ || သိက္ခာတော်ရဆရာတော် ဂျေစောဇာထန်း || - || သေဆုံး || ခရစ်ယာန်ဓမ္မဆရာ
|-
| ၂ || ဦးထောင်းဇအုပ် || - || သေဆုံး || ကျောင်းအုပ်ဆရာကြီး
|-
| ၃ || ဒေါ်ထီးယန်းဆုန်း || - || သေဆုံး || ကျောင်းအုပ်ကြီး၏ဇနီး
|-
| ၄ || ဒေါ်ဇာနှဲမ်ကိမ်း || - || သေဆုံး || အလယ်တန်းပြဆရာမ
|-
| ၅ || ဆလိုင်းဗျက်လှယ်ကျဲအို || ၁၂ နှစ် || သေဆုံး || ကျောင်းသား
|-
| ၆ || ဆလိုင်းနာထန်ဟရင်းဆန်း || - || သေဆုံး || အရပ်သား
|-
| ၇ || ဆလိုင်းနောအဆန်းလျန်း || - || သေဆုံး || အရပ်သား
|-
| ၈ || ဒေါ်စေလှယ်ကိမ်း || - || သေဆုံး || အရပ်သား
|-
| ၉ || မောင်ချစ်မင်းသူ || - || သေဆုံး || အရပ်သား
|-
| ၁၀ || အမည်မဖော်ပြနိုင်သူ (၁) || - || ဒဏ်ရာရ || ဒဏ်ရာပြင်းထန်
|-
| ၁၁ || အမည်မဖော်ပြနိုင်သူ (၂) || - || ဒဏ်ရာရ || 
|-
| ၁၂ || အမည်မဖော်ပြနိုင်သူ (၃) || - || ဒဏ်ရာရ || 
|-
| ၁၃ || အမည်မဖော်ပြနိုင်သူ (၄) || - || ဒဏ်ရာရ || 
|-
| colspan=&quot;5&quot; style=&quot;text-align: left; font-size: 90%;&quot; | '''ရင်းမြစ်:''' RFA သတင်းထုတ်ပြန်ချက် (၁၁ ဧပြီ ၂၀၂၃)
|}
== ကိုးကား ==
{{reflist}}
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၃ ပဋိပက္ခများ]]
[[ကဏ္ဍ:ချင်းပြည်နယ်ရှိ တိုက်ပွဲများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လူသတ်ပွဲများ စာရင်း]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုများ]]</text>
      <sha1>81amftny2ma8h5ytmxzgjo5a5uxmfhn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>၂၀၂၆ ကျောင်းသားတော်လှန်ရေးတပ်တော် အဖွဲ့ဝင်များ ဖမ်းဆီးခံရမှု</title>
    <ns>0</ns>
    <id>286733</id>
    <revision>
      <id>1043123</id>
      <parentid>1039102</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T04:56:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zawzawaungthwin</username>
        <id>100038</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ဖမ်းဆီးခံထားရခြင်းမှ ထွက်ပြေးခြင်း</comment>
      <origin>1043123</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="41724" sha1="knpjjgj0kcw01wgk6q34y1yaj4wseno" xml:space="preserve">{{Infobox military conflict
| conflict     = ၂၀၂၆ ကျောင်းသားတော်လှန်ရေးတပ်တော် အဖွဲ့ဝင်များ ဖမ်းဆီးခံရမှု
| partof       = [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း]]၊ [[ပြည်သူ့ခုခံတော်လှန်စစ်]] နှင့် [[အညာ စစ်မြေပြင်]]
| image        = Mingin Township.svg
| caption      = ဖြစ်စဉ်ဖြစ်ပွားရာ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မင်းကင်းမြို့နယ် တည်နေရာပြမြေပုံ
| date         = ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၈ ရက် – ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၂၇ ရက် &lt;br&gt;{{small|(တင်းမာမှု ဖြစ်ပွားသည့်ကာလ)}}
| place        = [[မင်းကင်းမြို့နယ်]]၊ [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]
| result       = 
* NUG လက်အောက်ခံ ပူးပေါင်းတပ်များက SRF ဥက္ကဋ္ဌ ကိုစံတင်ထွန်း အပါအဝင် အဖွဲ့ဝင် ၁၆ ဦးကို ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်း
* SRF ၏ ရှေ့တန်းပွိုင့်ကုန်းစခန်း တစ်ခု စီးနင်းခံရပြီး လက်နက်ခဲယမ်းများ သိမ်းဆည်းခံရ
| status       = နှစ်ဖက်စစ်ရေးနှင့် နိုင်ငံရေး တင်းမာမှုများ ပြင်းထန်နေဆဲ
| combatant1   = [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ]] (NUG)
* မင်းကင်းမြို့နယ် ပအဖ
* မင်းကင်းမြို့နယ် ပကဖ
* မြို့နယ် PDF တပ်ရင်း (၄)
| combatant2   = ကြားဝင်ဖြန်ဖြေရန် တောင်းဆိုသူများနှင့် မဟာမိတ်များ
* [[ပြည်သူ့တော်လှန်ရေးတပ်ဦး]] (PRF)
* [[ပြည်သူ့ဒီမိုကရက်တစ်တပ်တော်]] (PDO/PDA)
| combatant3   = [[ကျောင်းသားတော်လှန်ရေးတပ်တော်]] (SRF)
| commander1   = [[ကျော်နီ]] &lt;br&gt;{{small|(NUG ပြည်ထဲရေး ဒုဝန်ကြီး)}}
| commander2   = - 
| commander3   = စံတင်ထွန်း {{small|(ဖမ်းဆီးခံရ)}}&lt;br&gt;{{small|(ဗဟိုအလုပ်အမှုဆောင် ဥက္ကဋ္ဌ)}}
| strength1    = မြို့နယ် ပသုံးလုံးနှင့် ခရိုင်ကွပ်ကဲရေး ပူးပေါင်းစစ်ဘက်အင်အား
| strength2    = -
| strength3    = ဒေသခံ ကာကွယ်ရေးအင်အား
| casualties1  = မရှိသလောက်
| casualties2  = အရပ်သား ထိခိုက်မှု
*၂ ဦး သေနတ်ကျည်ထိမှန် ဒဏ်ရာရ &lt;br&gt;{{small|(အမျိုးသား ၁ ဦး၊ အမျိုးသမီး ၁ ဦး)}}
| casualties3  =  *၁၆ ဦး ဖမ်းဆီးခံရ &lt;br&gt;{{small|(ဥက္ကဋ္ဌ ကိုစံတင်ထွန်း အပါအဝင်)}}
* ရှေ့တန်းလက်နက်ခဲယမ်းအချို့ ဆုံးရှုံး
| notes        = ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ရေဂိတ်စခန်းစီးနင်းမှုနှင့် ပညာရေးဘုတ်အဖွဲ့ အငြင်းပွားမှုများမှစတင်ကာ ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလတွင် ဥက္ကဋ္ဌဖြစ်သူ လမ်းခုလတ်၌ ဖမ်းဆီးခံရသည်အထိ တင်းမာမှု မြင့်တက်ခဲ့သော ဖြစ်စဉ်ဖြစ်သည်။
}}
'''၂၀၂၆ ကျောင်းသားတော်လှန်ရေးတပ်တော် အဖွဲ့ဝင်များ ဖမ်းဆီးခံရမှု''' သည် [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊[[မင်းကင်းမြို့နယ်]] အ တွင်း လှုပ်ရှားနေသော ဒေသခံတော်လှန်ရေး အင်အားစုများအကြား နယ်မြေစိုးမိုးမှု၊ အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် လုပ်ပိုင်ခွင့် အငြင်းပွားမှုများကြောင့် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ပဋိပက္ခ ဖြစ်စဉ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လမှစတင်၍ ကာလရှည်ကြာ ဖြစ်ပွားခဲ့သော ပွတ်တိုက်မှုများ၏ နောက်ဆက်တွဲအဖြစ် ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလတွင် [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ]] (NUG) လက်အောက်ခံ မင်းကင်းမြို့နယ် ပြည်သူ့အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ (ပအဖ) နှင့် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ (ပကဖ) ပူးပေါင်းတပ်များက [[ကျောင်းသားတော်လှန်ရေးတပ်တော်]] (SRF) ၏ ဗဟိုအလုပ်အမှုဆောင်ကော်မတီ ဥက္ကဋ္ဌ ကိုစံတင်ထွန်း အပါအဝင် တပ်ဖွဲ့ဝင် ၁၆ ဦးထက်မနည်းကို အင်အားသုံး ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Myanmar Now |date=2026-05-27 |title=SRF ခေါင်းဆောင်နှင့် ၁၂ ဦးကို ပြစ်မှုကျူးလွန်သူဟု စွပ်စွဲပြီး NUG ဖမ်းထား |url=https://myanmar-now.org/mm/news/78701/ |access-date=2026-05-28 |website=Myanmar Now |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== အစောပိုင်းပဋိပက္ခများ (၂၀၂၅ ) ==
မင်းကင်းမြို့နယ်အတွင်း နယ်မြေထိန်းချုပ်မှုနှင့် ပတ်သက်၍ NUG လက်အောက်ခံ အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ကျောင်းသားတော်လှန်ရေးတပ်တော် (SRF) အကြား ၂၀၂၅ ခုနှစ်ကတည်းက အငြင်းပွားမှုများ စတင်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၈ ရက်နေ့ ညပိုင်းတွင် မင်းကင်းမြို့နယ် PDF တပ်ရင်း (၄) နှင့် မြို့နယ် ပကဖ လှုပ်ရှားတပ်ဖွဲ့ အပါအဝင် ကျေးရွာ ပကဖ ပူးပေါင်းအဖွဲ့များက SRF ၏ ငအုံးရွာအနီးရှိ ရေဂိတ်စစ်ဆေးရေးစခန်းကို လက်နက်အင်အားဖြင့် ဝင်ရောက်စီးနင်းခဲ့ရာ SRF ဘက်မှ တာဝန်မှူး ရဲဘော် ET နှင့် ရဲဘော် ယက္ခတို့အပြင် အရပ်သားနှစ်ဦး ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရပြီး လက်နက်ခဲယမ်းနှင့် ပစ္စည်းအချို့ သိမ်းဆည်းဖျက်ဆီးခံခဲ့ရသည်။ ထိုစဉ်က ကလေးခရိုင်ကွဲကဲရေးရုံး၏ ညွှန်ကြားချက်အရ ဖမ်းဆီးခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပကဖ ဘက်က ဆိုခဲ့သော်လည်း၊ အင်အားသုံးဖြေရှင်းမှုအပေါ် ဒေသခံပြည်သူများက ချက်ချင်းပြန်လွှတ်ပေးရန် ဆန္ဒပြကန့်ကွက်ခဲ့ကြသည်။
ထို့ပြင် ၂၀၂၅ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလအတွင်း၌လည်း မင်းကင်းမြို့နယ် ပညာရေးဘုတ်အဖွဲ့ (ယာယီ) က ကြားကာလ ပြည်သူ့အခြေပြုကျောင်း အ.ထ.က (အူ) ကို အသိအမှတ်ပြုမှု ပယ်ဖျက်ရန် NUG ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနသို့ စာပေးပို့ခဲ့သည်။ ထိုလုပ်ရပ်အပေါ် SRF ဗဟိုအလုပ်အမှုဆောင်ကော်မတီက ပြင်းထန်စွာ ရှုတ်ချခဲ့ပြီး၊ ၎င်းကျောင်းသည် ကိုယ်ထူကိုယ်ထကျောင်းဖြစ်ကာ မြေပြင်ရှိ CDM နှင့် စေတနာ့ဝန်ထမ်း ဆရာ/ဆရာမများ၏ အသံကို မျက်ကွယ်ပြု၍ ရပ်ကျေး ပအဖ၊ ပကဖ များက နှောင့်ယှက်နေခြင်းဖြစ်ကြောင်း သဘောထားထုတ်ပြန်ခဲ့သဖြင့် အဖွဲ့အစည်းများအကြား တင်းမာမှု ပိုမိုနက်ရှိုင်းလာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Myanmar Now |date=2026-05-27 |title=NUG တပ်များနှင့် ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းရန်သွားသည့် SRF ခေါင်းဆောင် ဖမ်းဆီးခံရ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/78657/ |access-date=2026-05-28 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=29 May 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260529025736/https://myanmar-now.org/mm/news/78657/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== တင်းမာမှု မြင့်တက်လာခြင်းနှင့် ဒေသခံများ၏ ဆန္ဒပြမှုများ ==
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် မင်းကင်းမြို့နယ် ရှမ်းတောကျေးရွာ၌ ဒေသခံအချို့က SRF အဖွဲ့ကို ဆန့်ကျင်သော ဆန္ဒပြပွဲတစ်ခု ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ဆန္ဒပြသူများက SRF အနေဖြင့် တော်လှန်ရေးခေါင်းစဉ်တပ်ကာ ပြည်သူကို အဓမ္မစစ်မှုထမ်းခိုင်းခြင်း၊ မြေယာသိမ်းဆည်းခြင်းနှင့် ဆက်ကြေးကောက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်နေသည်ဟု စွပ်စွဲခဲ့ကြပြီး၊ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လကတည်းက SRF ၏ ဖမ်းဆီးခြင်းခံထားရသော မုံဒင်းကျေးရွာ ပအဖ တာဝန်ခံ ဦးမြဝင်း အပါအဝင် ဒေသခံ သုံးဦးကို ပြန်လွှတ်ပေးရန် ကြွေးကြော်တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။ယင်းစွပ်စွဲချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ SRF ပြန်ကြားရေးတာဝန်ခံက ချက်ချင်းငြင်းဆိုခဲ့ပြီး အဆိုပါဆန္ဒပြပွဲသည် လူနည်းစုက တစုံတဦး၏ တိုက်တွန်းချက်အရ ပြုလုပ်ခြင်းသာဖြစ်ကြောင်း တုံ့ပြန်ခဲ့သည်။ မြေယာကိစ္စမှာ ပိုင်ရှင်ပြောင်းရွှေ့သဖြင့် ပကဖက ပြည်သူပိုင်သိမ်းဆည်းခြင်းဖြစ်ကြောင်း၊ ရဲဘော်သစ်စုဆောင်းရာတွင် အဓမ္မခေါ်ယူခြင်းမရှိဘဲ ရပ်ကျေးအဖွဲ့များနှင့် တိုင်ပင်ခြင်းသာဖြစ်ကြောင်းနှင့် ဖမ်းဆီးထားသူများသည် စစ်ကောင်စီထောက်ပို့နှင့် ပတ်သက်၍ သံသယရှိသဖြင့် စစ်ဆေးနေခြင်းသာဖြစ်ကြောင်း ရှင်းလင်းခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bur.mizzima.com/2026/02/01/80559|title=စစ်မှုထမ်းနှင့် မတရားဖမ်းဆီးမှုများကြောင့် SRF ကို ဒေသခံများ ဆန္ဒပြ ၊ စွပ်စွဲချက်ကို SRF ငြင်းဆို|work=Mizzima Burmese|access-date=၂၈ မေ ၂၀၂၆|date=၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆}}&lt;/ref&gt;

=== စစ်ရေးတင်းမာမှုနှင့် ယာယီတပ်ဆုတ်ခြင်း ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၂၂ ရက်နေ့မှ စတင်၍ မင်းကင်းမြို့အနောက်မြောက်ဘက် ချင်းတွင်းမြစ်အနီးရှိ ကျေးရွာအချို့တွင် နယ်မြေအုပ်ချုပ်ရေး ထူထောင်မှုနှင့် ပတ်သက်၍ ကျောင်းသားတော်လှန်ရေးတပ်တော် (SRF) နှင့် အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) ၏ မင်းကင်းမြို့နယ် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ (ပကဖ) တို့အကြား အခြေအနေများ တင်းမာလာခဲ့သည်။ အဆိုပါ အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ အငြင်းပွားမှုများကြောင့် နှစ်ဖက်တပ်များအကြား တပ်ဆိုင်ထားသည့် အနေအထားအထိ စစ်ရေးအရ ထိပ်တိုက်တွေ့ဆုံမှုများ ရှိခဲ့သည်။ထိုသို့ တင်းမာမှုများ မြင့်တက်လာပြီးနောက် ဇန်နဝါရီလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် ဒေသခံပြည်သူများက နှစ်ဖက်တပ်များ ကျေးရွာများအတွင်းမှ ထွက်ခွာပေးရန်နှင့် ပဋိပက္ခကို ညှိနှိုင်းဖြေရှင်းပေးရန် အိတ်ဖွင့်စာပေးပို့ တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=စောရယ် |date=2026-02-05 |title=မင်းကင်းတွင် ထိပ်တိုက်တွေ့နေသည့် နှစ်ဖက်တပ်များနောက်ဆုတ်ရန် NUG နှင့် ကျောင်းသားတပ် SRF တို့သဘောတူ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/72166/ |access-date=2026-05-28 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=6 March 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260306235158/https://myanmar-now.org/mm/news/72166/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ယင်းတောင်းဆိုမှုအရ မြို့နယ် ပကဖနှင့် ညှိနှိုင်း၍ အဆင်မပြေဖြစ်ခဲ့သဖြင့် NUG ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန လက်အောက်ခံ ကလေးခရိုင်ကွပ်ကဲရေးမှူး ဦးဆောင်သည့်အဖွဲ့နှင့် SRF ၏ မဟာမိတ်ဆက်ဆံရေးဌာနမှ တာဝန်ရှိသူများသည် ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်နေ့တွင် မင်းကင်းမြို့နယ်အတွင်းရှိ နေရာတစ်ခု၌ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ ဆွေးနွေးပွဲတွင် စစ်ကောင်စီ၏ လေကြောင်းရန် (Air Strike) စိုးရိမ်ရမှုနှင့် တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အစည်းများ၏ ဂုဏ်သိက္ခာ ထိခိုက်နိုင်မှုတို့ကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားကာ ယင်းနေ့ ညနေ ၆ နာရီမှစတင်၍ နှစ်ဖက်တပ်များ ကျေးရွာများအတွင်းမှ ပြန်လည်ဆုတ်ခွာပေးရန် သဘောတူညီမှု ရရှိခဲ့ကြောင်း SRF ဥက္ကဋ္ဌ ကိုစံတင်ထွန်း၏ ပြောကြားချက်ကို ကိုးကား၍ သတင်းမီဒီယာများက ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ludunwayoo |date=2026-05-28 |title=မင်းကင်းက အတွင်းလှိုက်လောင်နေတဲ့မီး ဘယ်လိုငြှိမ်းမလဲ |url=https://www.ludunwayoo.com/feature-mm/2026/05/28/158377/ |access-date=2026-05-28 |website=LuduNwayOo |language=my-MM }}{{Dead link|date=June 2026 }}&lt;/ref&gt;

==== ပဋိပက္ခဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းအရင်းများနှင့် နှစ်ဖက်စွပ်စွဲချက်များ ====
ဒေသခံများနှင့် မြေပြင်သတင်းရင်းမြစ်များ၏ အဆိုအရ ပဋိပက္ခသည် SRF ဘက်က ၂၀၂၅ ခုနှစ်မှစတင်၍ ကာကွယ်ရေးစရိတ်ခေါင်းစဉ်ဖြင့် အိမ်ထောင်စုအလိုက် လစဉ်ငွေကြေး (ကျပ် ၁၅,၀၀၀ မှ ၆၀,၀၀၀ အထိ) ဖိအားပေးတောင်းခံခြင်း၊ ငွေမပေးနိုင်ပါက ရွာမှနှင်ထုတ်မည်ဟု ခြိမ်းခြောက်ခြင်းနှင့် ရပ်ကျေးအုပ်ချုပ်ရေးမှူးများမှတစ်ဆင့် ဖိအားပေးကာ အဓမ္မတပ်သားသစ်စုဆောင်းခြင်း (ရွာ ၃ ရွာမှ ဒေသခံ ၄၀ ထက်မနည်း) စသည်တို့ ပြုလုပ်ခဲ့သည်ဟူသော လူထုတိုင်ကြားချက်များကြောင့် မြို့နယ်ပကဖအဖွဲ့က ဝင်ရောက်ဖြေရှင်းရာမှ စတင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ဒေသတွင်းရှိ &quot;ကမ်းပြည့်ရွှေမျှော&quot; လုပ်ကွက်မှ ရရှိသော စီးပွားရေးအကျိုးအမြတ် ခွဲဝေမှုအပေါ် လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများအကြား အဝေမတည့်ဘဲ နယ်မြေချုပ်ကိုင်လိုသည့် လောဘကြောင့်လည်း ပြဿနာများ ပိုမိုကြီးထွားလာခဲ့ကြောင်း ဒေသခံအချို့က ဆိုသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-02-10 |title=မင်းကင်းက NUG နဲ့ ကျောင်းသားတပ် SRF တို့တင်းမာမှု ဘယ်လိုဖြေရှင်းနေလဲ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cy05rj23rrxo |access-date=2026-05-28 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;

ယင်းစွပ်စွဲချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ SRF ၏ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ မသူသူကျော်ကမူ မိမိတို့အနေဖြင့် အတင်းအကျပ် တပ်သားစုဆောင်းခြင်းမရှိဘဲ စစ်ရေး၊ နိုင်ငံရေးဗျူဟာများကို ပွင့်လင်းစွာရှင်းပြ၍ ရပ်ကျေးအုပ်ချုပ်ရေးမှူးများထံ လူတောင်းခံခဲ့ခြင်းသာဖြစ်ကြောင်း၊ အောက်ခြေတွင် ဆက်သွယ်ရေးလွဲမှားမှုများ ရှိနိုင်ကြောင်း ချေပခဲ့သည်။ ငွေကြေးတောင်းခံမှုနှင့် ပတ်သက်၍လည်း ဗဟိုမှ ညွှန်ကြားချက်မရှိဘဲ ဒေသခံများနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများက ကာကွယ်ရေးအတွက် အဆင်ပြေအောင် စီစဉ်ပေးခြင်းသာဖြစ်ကြောင်းနှင့် ရွှေမျှောလုပ်ကွက်များကိုလည်း မိမိတို့ တိုက်ရိုက်ထိန်းချုပ်ထားခြင်း မရှိကြောင်း ပြန်လည်ငြင်းဆိုခဲ့သည်။ တစ်ဖက်တွင်လည်း SRF က မြို့နယ်ပကဖအဖွဲ့သည် ၎င်းတို့ထိန်းချုပ်ထားရာ ရှမ်းတောရွာအတွင်းသို့ အင်အားတိုးချဲ့ရန်နှင့် တပ်သားစုဆောင်းရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ကျူးကျော်ဝင်ရောက်လာခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြန်လည်စွပ်စွဲခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=BVJ |date=2026-05-27 |title=SRFဥက္ကဋ္ဌကို မင်းကင်းပအဖအဖွဲ့အင်အားသုံးဖမ်းဆီးမှုအပေါ် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့တွေ ရှုတ်ချ |url=https://www.bvjnews.com/post/srfminkin |access-date=2026-05-28 |website=BVJ |language=en}}&lt;/ref&gt;

== နှစ်ဖက်စွပ်စွဲချက်များနှင့် ဖမ်းဆီးမှုများ ထပ်မံဖြစ်ပွားခြင်း (၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ) ==
၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလအတွင်း မင်းကင်းမြို့နယ် ပကဖနှင့် တပ်ရင်းများက SRF အဖွဲ့ဝင်များကို ဆက်တိုက် ဖမ်းဆီးခဲ့သည်။ မေလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် လူနာရဲဘော်အကြိုသွားသည့် ရဲဘော်နှံကောင်နှင့် ရဲဘော်အောင်ကိုလတ်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ မေလ ၂၁ ရက်နေ့တွင် ခွင့်ယူပြန်လာသည့် ရဲဘော်နေလင်းဦးနှင့် ရဲဘော်ဂျိုးလေးတို့ကိုလည်းကောင်း ထပ်မံဖမ်းဆီးခဲ့သည်။မင်းကင်းမြို့နယ် ပအဖ၏ ကြေညာချက်အမှတ် (၃/၂၀၂၆) အရ SRF တပ်ဖွဲ့သည် ၎င်းတို့လှုပ်ရှားရာဒေသတွင် ၂၀၂၃ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၆ ခုနှစ်အတွင်း ပကဖ ရဲဘော်နှစ်ဦးနှင့် အမျိုးသမီးတစ်ဦးအား သတ်ဖြတ်မှု၊ ပြန်ပေးဆွဲမှု အပါအဝင် အခြားသော ပြစ်မှုကျူးလွန်မှု အနည်းဆုံး ၈ မှု ရှိကြောင်း တိုင်ကြားချက်များကြောင့် ဥပဒေအတိုင်း လာရောက်ဖြေရှင်းရန် အကြိမ်ကြိမ် အကြောင်းကြားခဲ့သော်လည်း လာရောက်ခြင်းမရှိဟု စွပ်စွဲခဲ့သည်။ ယင်းအပေါ် SRF ဘက်က မေလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် သဘောထားပြန်လည်ထုတ်ပြန်ခဲ့ရာ၌ မိမိတို့သည် စင်ပြိုင်အုပ်ချုပ်ရေး တည်ဆောက်နေခြင်းမရှိဘဲ ဒေသခံများ တောင်းဆို၍ ကျန်းမာရေးနှင့် ပညာရေးကို ဝန်းရံပေးနေခြင်းသာဖြစ်ကြောင်း၊ စွပ်စွဲထားသည့် အမှု ၈ ခုကို သမာသမတ်ကျသည့် ဥပဒေပညာရှင်များနှင့် တရားဝင်ဖြေရှင်းရန် ဆန္ဒရှိကြောင်းနှင့် ဖမ်းဆီးခံထားရသည့် ရဲဘော် ၆ ဦးကို အမှုနှင့် ပတ်သက်လျှင် တရားရုံးတင်ရန်၊ မဟုတ်ပါက ပြန်လွှတ်ပေးရန် တုံ့ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ကျော်စွာ |date=2026-05-27 |title=SRF တပ်ရင်းမှူးအပါ ဖမ်းဆီးခံထားရသူတွေကိုပြန်လွှတ်ဖို့ ဒေသခံတွေဆန္ဒပြ |url=https://myaelattathan.com/news/24669/ |access-date=2026-05-28 |website=Myaelatt Athan |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== SRF ဥက္ကဋ္ဌ ကိုစံတင်ထွန်း ဖမ်းဆီးခံရမှု ==
၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၂၆ ရက်နေ့ နေ့လယ် ၂ နာရီတွင် SRF ဥက္ကဋ္ဌ ကိုစံတင်ထွန်း၊ မင်းကင်းမြို့နယ် ပကဖ စစ်ရေးတာဝန်ခံနှင့် စစ်ကိုင်းယူနစ် ကြားကာလအစိုးရ ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးတို့သည် Zoom မှတစ်ဆင့် အွန်လိုင်းဆွေးနွေးမှု ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ဆွေးနွေးပွဲအပြီး တိုင်းတာဝန်ခံများ၏ လုံခြုံရေးအာမခံချက်ဖြင့် အညာလည်ရွာသို့ လူချင်းတွေ့ဆုံရန်အသွား ညနေ ၅ နာရီခန့်တွင် မင်းကင်းမြို့နယ် ပအဖ၊ ပကဖ နှင့် ပူးပေါင်းတပ်များက လမ်းခုလတ်၌ သဘောတူညီချက်ကို ချိုးဖောက်ကာ အင်အားသုံး ဖြတ်တောက်ဖမ်းဆီးခဲ့ကြောင်း SRF ဘက်က စွပ်စွဲသည်။ ထိုသို့ ဖမ်းဆီးစဉ် ဒေသခံပြည်သူများက ဝိုင်းဝန်းကာကွယ်ခဲ့ကြသဖြင့် ပူးပေါင်းတပ်များက သေနတ်ပစ်ဖောက် လူစုခွဲခဲ့ရာ အမျိုးသားတစ်ဦးနှင့် အမျိုးသမီးတစ်ဦး ကျည်ထိမှန် ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။ NUG ပြည်ထဲရေးနှင့် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဒုတိယဝန်ကြီး [[ကျော်နီ|ဦးကျော်နီ]]ကမူ SRF ဥက္ကဋ္ဌအား ဖမ်းဆီးခြင်းသည် ယခင်ကတည်းက တိုင်ကြားထားသည့် လူသတ်မှု၊ ပြန်ပေးဆွဲမှု တရားခံကို လွှဲအပ်ရန် ငြင်းဆန်ခဲ့သဖြင့် ခရိုင်ကွပ်ကဲရေးအဖွဲ့၏ စစ်ဘက်အကူအညီဖြင့် ဥပဒေအတိုင်း ဖမ်းဆီးခြင်းဖြစ်ကြောင်း မဇ္ဈိမသို့ ပြောကြားခဲ့သည်။မေလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် မင်းကင်းမြို့နယ် ပကဖသည် SRF ၏ စစ်ရေးနယ်မြေ ဒေသ (၄) ရှိ ရှေ့တန်းပွိုင့်ကုန်းစခန်းကို ထပ်မံပစ်ခတ်စီးနင်းခဲ့ပြီး ရဲဘော် ၉ ဦးကို လက်နက်ခဲယမ်းများနှင့်အတူ ထပ်မံဖမ်းဆီးခဲ့သဖြင့် ဥက္ကဋ္ဌ အပါအဝင် ဖမ်းဆီးခံရသူ စုစုပေါင်း ၁၆ ဦးအထိ ရှိလာခဲ့သည်။ ထို့ပြင် အဆိုပါဒေသရှိ ကျေးရွာများတွင် Starlink အင်တာနက်လိုင်းများ ဖြတ်တောက်ခံရပြီး သတင်းအမှောင်ချခံထားရကြောင်း၊ တိမ်းရှောင်နေရသည့် ရဲဘော်များကို ဒရုန်းများဖြင့် လိုက်လံရှာဖွေနေကြောင်း SRF က ထုတ်ပြန်ကာ ဤလုပ်ရပ်များသည် ဖက်ဆစ်စစ်တပ်၏ လုပ်ဟန်များဖြစ်၍ ပြင်းထန်စွာ ရှုတ်ချကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bur.mizzima.com/2026/05/27/91551|title=SRF ခေါင်းဆောင်ကို တိုင်ကြားမှုများကြောင့် ဖမ်းဆီးဟု NUG ပြော|work=Mizzima Burmese|access-date=၂၈ မေ ၂၀၂၆|date=၂၇ မေ ၂၀၂၆}}&lt;/ref&gt;

ယခုကဲ့သို့ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အစည်းအချင်းချင်း အင်အားသုံး ဖမ်းဆီးမှုအပေါ် ပြည်သူ့တော်လှန်ရေးတပ်ဦး (PRF) နှင့် ပြည်သူ့ဒီမိုကရက်တစ်တပ်တော် (PDO/PDA) စသည့် မိတ်ဖက်အဖွဲ့အစည်းများက လက်နက်မဲ့ပြည်သူများ ထိခိုက်စေသည့် လုပ်ရပ်အဖြစ် ပြင်းထန်စွာ ကန့်ကွက်ရှုတ်ချခဲ့ကြပြီး ဖမ်းဆီးထားသူများကို ချက်ချင်းလွှတ်ပေးရန် တောင်းဆိုထားသည်။ SRF ဘက်ကမူ ၎င်းတို့အနေဖြင့် NUG ၏ ကြားဝင်စေ့စပ်မှုကို လိုလားပြီး မိတ်ဖက်ပဋိပက္ခကို လက်နက်ကိုင်ဖြေရှင်းမည့်အစား သမာသမတ်ကျသော နည်းဥပဒေအတိုင်း စားပွဲဝိုင်းတွင် ငြိမ်းချမ်းစွာ ဆွေးနွေးရန် အသင့်ရှိကြောင်း တောင်းဆိုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=mmblogmaster |date=2026-05-27 |title=ကျောင်းသားတော်လှန်ရေးတပ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ ရဲဘော်စံတင်ထွန်းကို မင်းကင်းပအဖ ဖမ်းဆီးမှုအပေါ် PRF နဲ့ PDO/PDA ရှုတ်ချ |url=https://maun-mm.com/2026/05/27/pdo-pda/ |access-date=2026-05-28 |website=Maun |language=en-US}}&lt;/ref&gt;
== ပဋိပက္ခအဆုံးသတ်မှု ==
ကျောင်းသားတော်လှန်ရေးတပ်တော် (SRF) နှင့် မင်းကင်းမြို့နယ် ပြည်သူ့အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ (ပအဖ) တို့အကြား ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ပဋိပက္ခကို နှစ်ဖက်မြေပြင်တွေ့ဆုံ၍ စားပွဲဝိုင်းတွင် ညှိနှိုင်းဖြေရှင်းနိုင်ခဲ့ပြီး ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် သဘောတူညီချက် ၃ ချက်ဖြင့် ပူးတွဲထုတ်ပြန် ကြေညာခဲ့သည်။ အဆိုပါ သဘောတူညီချက်များတွင် ဖမ်းဆီးထားသည့် SRF ရဲဘော်များအနက် အပြစ်မရှိသူများကို ပြန်လွှတ်ပေးရန်၊ အမှုဖွင့်ခံထားရသူများကို အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) ၏ ဥပဒေဘောင်အတွင်းမှ ဖြေရှင်းရန်နှင့် SRF အနေဖြင့် NUG ၏ စစ်ရေးကွပ်ကဲမှုစနစ် (COC) အောက်သို့ ဝင်ရောက်ကာ တော်လှန်ရေးလုပ်ငန်းများ ဆက်လက်ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်သွားရန်တို့ ပါဝင်သည်။ဤဖြစ်စဉ်ကို ဒေသတွင်း မိတ်ဘက်တပ်ဖွဲ့များ ဖြစ်ကြသည့် ပြည်သူ့တော်လှန်ရေးတပ်ဦး (PRF)၊ ပြည်သူ့ဒီမိုကရက်တစ်တပ်တော် (PDA/PDO) တို့နှင့်အတူ စစ်အာဏာရှင်စနစ်တိုက်ဖျက်ရေး အထွေထွေသပိတ်ကော်မတီ (GSC) အပါအဝင် တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အစည်း ၁၆ ဖွဲ့က လက်နက်ဖြင့် မဖြေရှင်းဘဲ စားပွဲဝိုင်းတွင် ညှိနှိုင်းရန်နှင့် NUG အနေဖြင့် ဝင်ရောက်ဖြေရှင်းပေးရန် ကန့်ကွက်တွန်းအားပေးမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ယခုဖြစ်စဉ်သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လအတွင်းက တမူးအခြေစိုက် [[အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်တော်]] (NLA) ခေါင်းဆောင်ပိုင်း ဖမ်းဆီးခံရပြီးနောက် NUG, MOD အောက်သို့ PDF အဖြစ် ကူးပြောင်းခဲ့သည့် ဖြစ်စဉ်ကဲ့သို့ပင် NUG အစိုးရအနေဖြင့် စစ်ကိုင်းတိုင်းအတွင်းရှိ ဒေသခံကာကွယ်ရေးအဖွဲ့အစည်းများကို တစ်ခုတည်းသော စစ်ရေးကွပ်ကဲမှုအောက်သို့ စုစည်းသိမ်းသွင်းနေသည့် ဖြစ်စဉ်တစ်ခုလည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bur.mizzima.com/2026/05/29/91685|title=ပြစ်မှုမကျူးလွန်ထားသည့် ရဲဘော်များပြန်လွှတ်ရန်နှင့် တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရန် SRF နှင့် NUG သဘောတူညီချက်ရရှိ|work=Mizzima Burmese|access-date=၂၉ မေ ၂၀၂၆|date=၂၉ မေ ၂၀၂၆}}&lt;/ref&gt;

== ဖမ်းဆီးခံထားရခြင်းမှ ထွက်ပြေးခြင်း ==
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၇ ရက်နေ့တွင် SRF တပ်ဖွဲ့ခေါင်းဆောင် ကိုစံတင်ထွန်း သည်  မင်းကင်းမြို့နယ် ပြည်သူ့လုံခြုံရေးအဖွဲ့ (ပ.ပ.ပ/ပသုံးလုံး) ၏ ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံထားခြင်းမှ ထွက်ပြေးလွတ်မြောက်ခဲ့သည်။နောက်ဆက်တွဲအဖြစ် ကိုစံတင်ထွန်း၏ ချစ်သူဖြစ်သူ မဇွန်ပွင့်ဖြူကို မင်းကင်းမြို့နယ် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ (ပ.က.ဖ) က ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခဲ့သည်။မဖွန်ပွင့်ဖြူ သည်  မင်းကင်းမြို့နယ်ကျောင်းသားသမဂ္ဂ၏ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးဟောင်းလည်းဖြစ်ပြီး၊ ဇူလိုင်လ ၁၁ ရက် နေ့လယ်ပိုင်းတွင်  ပသေးရွာ ရှိ ၎င်း၏နေအိမ်၌ မြို့နယ် ပ.က.ဖ၊ ပ.အ.ဖ နှင့် တပ်ရင်း (၂) တို့က အမျိုးသမီးရဲဘော် ပါဝင်ခြင်းမရှိဘဲ ဖမ်းဆီးသွားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ကျော်စွာ |date=2026-07-13 |title=⁨ပသုံးလုံးက ဖမ်းဆီးထားတဲ့ SRF ခေါင်းဆောင် ထွက်ပြေးလွတ်မြောက် |url=https://myaelattathan.com/news/25309/ |access-date=2026-07-14 |website=Myaelatt Athan |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် ==

* [[၂၀၂၂ မူဆယ် လက်နက်ကိုင်အချင်းချင်း ပစ်ခတ်မှု]]
* [[ချင်းလက်နက်ကိုင်အချင်းချင်း တိုက်ပွဲ (၂၀၂၄-၂၀၂၅)]]
* [[၂၀၂၆ ယောဒေသ တော်လှန်ရေးအင်အားစု အချင်းချင်း ပစ်ခတ်မှု]]
* [[၂၀၂၆ မိုးဗြဲတော်လှန်ရေးအင်အားစုအချင်းချင်း ပစ်ခတ်မှု]]

== ကိုးကား ==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၆ ပဋိပက္ခများ]]
[[ကဏ္ဍ:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးရှိ တိုက်ပွဲများ]]
[[ကဏ္ဍ:တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အချင်းချင်း ပဋိပက္ခများ]]</text>
      <sha1>knpjjgj0kcw01wgk6q34y1yaj4wseno</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ကျိုက်ပဒိုင်စေတီတော်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>287086</id>
    <revision>
      <id>1043069</id>
      <parentid>1041281</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:54:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043069</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4592" sha1="1my9scum740jns2r2epvthubmc83y7a" xml:space="preserve">'''ကျိုက်ပဒိုင်စေတီတော်''' (သို့မဟုတ်) '''ကျိုက်ပဒိုင်ရွှေတိဂုံလေးစေတီတော်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[သနပ္ပင်မြို့နယ်|သနပ်ပင်မြို့နယ်]]၊ [[ကျိုက်ပဒိုင်ကြီးရွာ၊ သနပ်ပင်မြို့နယ်|ကျိုက်ပဒိုင်ကြီးရွာ]]တွင်ရှိသည့် စေတီတော်တစ်ဆူ ဖြစ်သည်။ [[တာတိုင်ဘုရားများ|တာတိုင်ဘုရား (၁၁) ဆူ]]တွင် ပါဝင်သည့် စေတီလည်း ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;dir&quot;&gt;https://pddbago.net/?page_id=145&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;moi&quot;&gt;https://www.moi.gov.mm/npe/saareaakphuumeaakmnny-ttaattiungbhuraamaachii&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;mrtv&quot;&gt;{{Cite web |url=https://mrtv.gov.mm/en/radioprogram/paikhuumiu-kiukpdiungkeraa-reheaangsmiungwng-rettigunlechntteaarng-chutteaangpnny |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |access-date=2 June 2026 |archive-date=8 February 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260208021046/https://www.mrtv.gov.mm/en/radioprogram/paikhuumiu-kiukpdiungkeraa-reheaangsmiungwng-rettigunlechntteaarng-chutteaangpnny |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==သမိုင်းကြောင်း==
မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၉ ခုနှစ်တွင် ဂန္ဓဝါရီရသေ့သည် သုဝဏ္ဏပဗ္ဗတောင်တွင် မြတ်စွာဘုရား၏ ဆံတော်မြတ်သုံးဆူကို ဌာပနာက တည်ထားခဲ့သည်။ အုတ်ကျောက်တို့ဖြင့် ဖုံးလွှမ်းကာ စေတီကဲ့သို့ တည်ထားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ သက္ကရာဇ် ၂၆၄ ခုနှစ်တွင် ဟံသာဝတီခေတ် (၆) ဆက်မြောက်ဘုရင်ဖြစ်သည့် ဂိန္ဒရာဇာမြင်းသည် စေတီတော်ကို ဉာဏ်တော် ၇ တောင်ရှိသည့် စေတီတော်အဖြစ် တည်ကာ ရတနာ (၇) ပါးစီခြယ်ထားသည့် ရွှေထီးတော်ကို လှူဒါန်းခဲ့သည်။ ထို့နောက်ပိုင်းတွင် ဒုတိယဟံသာဝတီခေတ်၊ တတိယဟံသာဝတီခေတ်များ ကုန်ဆုံးသည့်အချိန်အထိ စေတီတော်ကို ပြုပြင်မွမ်းမံမည့်သူ မရှိခဲ့ပေ။

နောင်အခါ ကလိပ္ပတံလက်ပံဖြူဆရာတော်သည် စေတီအနီးဝန်းကျင်ရှိ ရွာသူရွာသားများကို ဟောပြောစည်းရုံးကာ စေတီတော်အား ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ စေတီတော်သည် ဉာဏ်တော် ၇၂ တောင် (၁၀၈ ပေ) ရှိလာခဲ့သည်။ စေတီတော်၏ ပရဝဏ်သည် တစ်ဧကခွဲ ရှိသည်။ &lt;ref name=&quot;mrtv&quot;/&gt;

==ဘုရားပွဲတော်==
ကျိုက်ပဒိုင်ရွှေတိဂုံလေးစေတီတော်ကို နှစ်စဉ် တပေါင်းလပြည့်နေ့တွင် ကျင်းပသည်။&lt;ref name=&quot;dir&quot;/&gt;

==လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး==
ပဲခူးမြို့ ရွှေမော်ဓော်ဘုရားကြီး၏ တောင်ဘက်မုခ်ရှိ ဆံတော်တွင်း လမ်းမကြီးအတိုင်း သွားရောက်နိုင်သည်။&lt;ref name=&quot;dir&quot;/&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.253545580955237|96.5075318226803|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[ကဏ္ဍ:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]]
[[ကဏ္ဍ:တာတိုင်ဘုရားများ]]</text>
      <sha1>1my9scum740jns2r2epvthubmc83y7a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Renamed user 4ef7cc523804cb853f83511aeb157a39</title>
    <ns>3</ns>
    <id>287880</id>
    <revision>
      <id>1043156</id>
      <parentid>1037867</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T09:51:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dr-Taher</username>
        <id>57899</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:濱田 桂輔]] မှ [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Renamed user 4ef7cc523804cb853f83511aeb157a39]] သို့ စာမျက်နှာကို ပြန်ညွှန်းချန်မထားဘဲ Dr-Taher က ရွှေ့ခဲ့သည်: အသုံးပြုသူ &quot;[[Special:CentralAuth/濱田 桂輔|濱田 桂輔]]&quot; ကို &quot;[[Special:CentralAuth/Renamed user 4ef7cc523804cb853f83511aeb157a39|Renamed user 4ef7cc523804cb853f83511aeb157a39]]&quot; သို့ အမည်ပြောင်းလဲစဉ် စာမျက်နှာအား အလိုအလျောက် ရွှေ့ပြောင်းခြင်း</comment>
      <origin>1037867</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8534" sha1="tg40y2qnzf090qfj45a59be6kcsycu5" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် 濱田 桂輔 ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၀၇:၃၉၊ ၁၃ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>tg40y2qnzf090qfj45a59be6kcsycu5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Radiantyouthassociation</title>
    <ns>3</ns>
    <id>288688</id>
    <revision>
      <id>1043099</id>
      <parentid>1041103</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T00:04:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Superpes15</username>
        <id>82037</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/Radiantyouthassociation|Radiantyouthassociation]] ([[User talk:Radiantyouthassociation|ဆွေးနွေး]]) ၏ ပြင်ဆင်မှုကို [[User:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ၏ နောက်ဆုံးတည်းဖြတ်မူသို့ နောက်ပြန် ပြန်ပြင်ခဲ့သည်</comment>
      <origin>1041098</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8544" sha1="g2mbayi89mhjfewxgcvsqtq1ghpa5td" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Radiantyouthassociation ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၀၆:၂၃၊ ၂၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>g2mbayi89mhjfewxgcvsqtq1ghpa5td</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ရှိဂခရိုင်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>288848</id>
    <revision>
      <id>1043083</id>
      <parentid>1042575</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T19:04:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043083</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37625" sha1="fj4xvvtxeb4h5o513s3i2eoutlq57c7" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
&lt;!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --&gt;| name = ရှိဂခရိုင်
| native_name = {{nobold|{{lang|ja|滋賀県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|滋賀県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Shiga-ken}}
| image_skyline = Mangetsuji Otsu Shiga02n4500.jpg
| image_caption = The floating pavilion of [[Mangetsu-ji]] on the shores of [[Lake Biwa]], the largest freshwater lake in Japan, located in [[Ōtsu|Otsu]] City, Shiga Prefecture
| image_flag = Flag of Shiga Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Shiga Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 25 Shiga prefecture.svg
| coordinates = 
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = Japan
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Kansai region|Kansai]]
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Honshu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Ōtsu]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 3
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 19
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Taizō Mikazuki]]
| area_total_km2 = 4,017.38
| area_water_percent = 14.0
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|38th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 1,412,916
| population_as_of = October 1, 2015
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|28th]]
| population_density_km2 = auto
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]] 7,006 billion&lt;br /&gt;[[US$]] 51.7 billion (2022)
| iso_code = JP-25
| website = {{URL|http://www.pref.shiga.lg.jp/multilingual/english/index.html|http://www.pref.shiga.lg.jp}}
| module = {{Infobox place symbols| embedded=yes
| country  = Japan
| bird     = [[Little grebe]] (''Tachybaptus&amp;nbsp;ruficollis'')
| fish     = 
| flower   = [[Rhododendron]] (''Rhododendron&amp;nbsp;metternichii'' var.&amp;nbsp;''hondoense'')
| tree     = Japanese&amp;nbsp;[[maple]] (''Acer palmatum'')
}}
| anthem = [[:ja:滋賀県民の歌|Shiga kenmin no uta]]
}}

'''ရှိဂခရိုင်''' (滋賀県, ရှိဂခန်း) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟွန်းရှူးကျွန်း]]၊ [[ခန်းဆိုင်းဒေသ]]ရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). &quot;Shiga-ken&quot; in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 853|page=853}}; &quot;Kansai&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 477|page=477}}.&lt;/ref&gt; ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့အရ လူဦးရေ ၁,၃၉၈,၉၇၂ ဦး နေထိုင်သည်။ မြေဧရိယာ ၄၀၁၇ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁၅၅၁ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းသည်။ ရှိဂခရိုင်သည် မြောက်ဘက်တွင် [[ဖုခုအိခရိုင်]]၊ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် [[ဂိဖုခရိုင်]]၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် [[မိအဲခရိုင်]]၊ အနောက်ဘက်တွင် [[ကျိုတိုစီရင်စု]] စသည်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။

အိုးဆွတ်မြို့သည် ရှိဂခရိုင်၏ မြို့တော်ဖြစ်ကာ အကြီးဆုံးမြို့လည်း ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကမြို့များမှာ ခုဆဆွတ်မြို့၊ နဂဟမမြို့နှင့် ဟိဂရှိအိုးမိမြို့တို့ ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, &quot;Ōtsu&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 765|page=765}}.&lt;/ref&gt; ရှိဂခရိုင်သည် [[ဘိဝရေကန်]]ကို ဝိုင်းပတ်ကာ တည်ရှိနေသည်။ ဘိဝခိုသည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ အကြီးဆုံးရေချိုကန် ဖြစ်သည်။ ခရိုင်၏ ၃၇ ရာခိုင်နှုန်းသော မြေဧရိယာကို သဘာဝဥယျာဉ်များ အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ ဤမြေဧရိယာသည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အမြင့်ဆုံး ဖြစ်သည်။ ရှိဂခရိုင်၏ တောင်ဘက်ပိုင်းထက်ဝက်သည် ယခင်မြို့တော်ဟောင်းဖြစ်ခဲ့သည့် [[ကျိုတိုမြို့]]နှင့် ကပ်လျက်တည်ရှိသည်။ ထိုသို့ ကပ်လျက်တည်ရှိသဖြင့် &quot;ကြီးမားသည့် ကျိုတိုမြို့ပြဧရိယာ&quot; ကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ဤမြို့ပြဧရိယာသည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် လေးခုမြောက် အကြီးဆုံး မြို့ပြဧရိယာ ဖြစ်သည်။ ရှိဂခရိုင်တွင် အိုးမိအမဲသား၊ အိုးမိရှုခင်းရှစ်ခု၊ ဟိုခိုနဲရဲတိုက်တို့ တည်ရှိသည်။

==သမိုင်းကြောင်း==
{{main|ရှိဂခရိုင်ရှိ သမိုင်းဝင်နေရာများ}}
ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ခရိုင်စီရင်စုစနစ်များ မသတ်မှတ်ရသေးမီအထိ ရှိဂခရိုင်ကို &quot;အိုးမိပြည်နယ်&quot; သို့မဟုတ် &quot;ဂိုးရှူး&quot; ဟူသည့် အမည်ဖြင့် သိခဲ့ကြသည်။ အိုးမိပြည်နယ်သည် နာရနှင့် ကျိုတို၏ အနီးအနားတွင် တည်ရှိခဲ့ကာ ဂျပန်နိုင်ငံ အရှေ့ပိုင်းနှင့် အနောက်ပိုင်း၏ လမ်းဆုံနေရာလည်း ဖြစ်သည်။ ၆၆၇ ခုနှစ်မှ ၆၇၂ ကာလအတွင်း ဘုရင်းတန်းဂျိသည် အိုးဆွတ်မြို့တွင် နန်းတော်တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ၇၄၂ ခုနှစ်တွင် ဘုရင်ရှောမုသည် ရှိဂရခိမြို့တွင် နန်းတော်တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ဟဲအိအန်ခေတ်အစောပိုင်းအချိန်များတွင် ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းဖြစ်သည့် ဆိုင်းချော ကို အိုးဆွတ်မြို့မြောက်ပိုင်းတွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ သူသည် အန်းရခုဂျိကျောင်းတော်ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းကျောင်းတော်သည် တန်းဒိုင်းမဟာယာနဗုဒ္ဓဘာသာ၏ အချက်အချာနေရာဖြစ်ရုံသာမက ယူနက်စကိုကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင်နေရာလည်း ဖြစ်သည်။ ဤကျောင်းတာ်သည် ဟိအဲတောင်တွင် တည်ရှိကာ ကျိုတိုမြို့ကို အပေါ်စီးမှ ကြည့်ရှုနိုင်သည်။

ဟဲအိအန်ခေတ်တွင် ဆဆခိမိသားစုသည် အိုးမိပြည်နယ်ကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက်တွင် ရော့ခခုမိသားစု၊ ခယောဂိုခုမိသားစုနှင့် အဇအိမိသားစုများသည် အိုးမိကို အုပ်ချုပ်ခဲ့ကြသည်။ အဇုချိ - မိမိယမခေတ်ကာလအတွင်းတွင် အိုဒနိုဘုနဂ (Oda Nobunaga) သည် အိုးမိကို လက်အောက်ခံအဖြစ် သွတ်သွင်းအုပ်ချုပ်ခဲ့ပြီး ၁၅၇၉ ခုနှစ်တွင် ဘိဝရေကန်၏ အရှေ့ဘက်ကမ်းခြေတွင် အဇုချိရဲတိုက်ကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ထိုခေတ်ကာလအတွင်း တိုးဒိုးတခတိုရ၊ ဂမိုးအုဂျိဆတို၊ အိုအိချိ၊ ယောဒိုဒိုနိ၊ အိုဟဆွတ်နှင့် အိုအဲယောတို့သည် အိုးမိတွင် ထင်ရှားသူများ ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။

၁၆၀၀ ခုနှစ်တွင် အိရှိဒမိဆွတ်နရိသည် နဂဟမမြို့၏ အရှေ့ဘက်တွင် မွေးဖွားလာခဲ့သည်။ သူသည် ဆဝယမရဲက်တိုကို အခြေပြုကာ စစ်ပွဲဖန်တီးပြီး ဂိဖုခရိုင်၊ ဆဲခိဂဟရတွင် တိုခုဂဝအိအဲယဆုကို တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ စစ်ပွဲပြီးဆုံးပြီးနောက်တွင် အိအဲယဆုသည် ဆဝယမ၏ သခင်အသစ်အဖြစ် အိအိနအိုမဆကို ထားရှိခဲ့သည်။ နအိုမဆသည် ဟိခိုနဲဒေသကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် သူ့ကို &quot;အိအိနအိုဆုခဲ&quot; ဟူသည့် အမည်ဖြင့် သိခဲ့ကြသည်။ အိအိနအိုဆွတ်ခဲသည် တိုခုဂဝရှောဂွန်းအတဲ၏ တိုင်းရိုး (Tairō) ဖြစ်လာခဲ့သည်။ သူသည် အနောက်နိုင်ငံများနှင့် စီးပွားရေးဆက်ဆံမှုများ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်းဖြင့် ၁၉ ရာစုခေတ်တွင် ဂျပန်နိုင်ငံကို ကမ္ဘာတွင် အထီးကျန်တည်ရှိနေမှုကို အဆုံးသတ်ပေးခဲ့သည်။ ဟိခိုနဲဒေသအပြင် &quot;ဇဲဇဲ&quot; ကဲ့သို့သော ဒေသများကိုလည်း အိုးမိတိုင်းပြည်သည် အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။
[[File:Complete map of Shiga Prefecture, 1880.jpg|thumb|ရှိဂခရိုင်မြေပုံ၊ ၁၈၈၀ ခုနှစ်]]

ပိုင်နက်ဒေသသတ်မှတ်အုပ်ချုပ်သည့် စနစ်ကို ဖျက်သိမ်းပြီးနောက်တွင် အိုးမိတွင် ခရိုင်ရှစ်ခုဖြင့် အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ၁၈၇၂ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ၎င်းရှစ်ခုကို ပေါင်းစည်းကာ &quot;ရှိဂခရိုင်&quot; အဖြစ် ထားရှိခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite news | url = http://www.japantimes.co.jp/news/2015/04/28/national/shiga-prefecture-mulls-name-change-draw-visitors/#.VmV_xct961s | title = Shiga Prefecture mulls name change to draw more visitors | newspaper = [[The Japan Times]]}}&lt;/ref&gt;

==ပထဝီသွင်ပြင်==
[[File:Lake biwa.jpg|thumb|အာကာသမှ မြင်ရသည့် ရှိဂခရိုင်နှင့် ဘိဝရေကန်]]

ရှိဂခရိုင်၏ မြောက်ဘက်တွင် ဖုခုအိခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် ဂိဖုခရိုင်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် မိအဲခရိုင်နှင့် အနောက်ဘက်တွင် ကျိုတိုစီရင်စုတို့ တည်ရှိသည်။

ဘိဝရေကန်သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အကြီးဆုံးရေကန်ဖြစ်ကာ ခရိုင်၏ အလယ်ဗဟိုတွင် တည်ရှိနေသည်။ ရေကန်သည် ခရိုင်တစ်ခုလုံးစာ ဧရိယာ၏ ခြောက်ပုံတစ်ပုံ ရှိသည်။ ဘိဝရေကန်မှ ရေများသည် ဆဲတမြစ်မှတဆင့် စီးဆင်းကာ ကျိုတိုစီရင်စုကို ဖြတ်သန်းပြီးနောက် အိုဆာကာပင်လယ်အော်အတွင်း စီးဝင်သွားသည်။ ဆဲတမြစ်သည် ကန်အတွင်းမှ စီးထွက်လာသည့် ရေများဖြင့် စီးဆင်းနေသည့် တစ်ခုတည်းသော မြစ်ဖြစ်သည်။ မြစ်အများစုသည် သဘာဝရေများကို ကန်အတွင်းသို့ စီးဝင်စေလျက်ရှိသည်။ ကန်ပတ်ဝန်းကျင်တွင် များစွာသော ရေအိုင်များ ရှိသည်။ ထိုရေအိုင်များထဲမှ အများစုကို ၁၉၄၀ ခုနှစ်များတွင် ဆယ်ယူတူးဖော်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ထိုရေအိုင်များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည့် အိုမိဟချိမန်းတွင် ရှိသည့် ဆုအိုဂိုး  (水郷, suigō) သည် ၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် ပထမဆုံးအဖြစ် အရေးကြီးသည့် ယဉ်ကျေးမှုနေရာအဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။

ဘိဝရေကန်သည် ခရိုင်ကို အပိုင်းလေးခုအဖြစ် ပိုင်းခြားပေးထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ နဂဟမမြို့ကို ဗဟိုပြုတည်ရှိသည့် ခိုဟိုခု (湖北; ကန်မြောက်ဘက်ပိုင်း)။ အိမဇုမြို့ကို ဗဟိုပြုတည်ရှိသည့် ခိုဆဲအိ (湖西; ကန်အနောက်ဘက်ပိုင်း)၊ ဟိခိုနဲမြို့ကို ဗဟိုပြုတည်ရှိသည့် ခိုတိုး (湖東, ကန်အရှေ့ဘက်ပိုင်း) နှင့် အိုးဆွတ်မြို့ကို ဗဟိုပြုတည်ရှိသည့် ခိုနန်း (湖南, ကန်တောင်ဘက်ပိုင်း) တို့ ဖြစ်သည်။

ဘိဝကန်၏ အရှေ့ဘက်ကမ်းခြေသည် လွင်ပြင်များ ဖြန့်ကျက်တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်ကို တောင်များသည် ဝန်းရံထားသည်။ အနောက်ဘက်တွင် ဟိအဲတောင်နှင့် ဟိရတောင်တန်း၊ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် အိဘုခိတောင်တန်း၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ဆုဇုခတောင်တန်းတို့ တည်ရှိသည်။ အိဘုခိတောင်သည် ရှိဂခရိုင်တွင် အမြင့်ဆုံးတောင် ဖြစ်သည်။ ခရိုင်တွင် &quot;ယောဂို&quot; ဟူအမည်ရှိသည့် ကန်ငယ်တစ်ခုရှိသည်။ ထိုကန်သည် ဒဏ္ဍာရီလာ ကောင်းကင်နတ်သမီး၏ ဝတ်ရုံ (天女の羽衣, tennyo no hagoromo) ဟူသည့် ဇာတ်လမ်းဖြင့် လူသိများသည်။&lt;ref&gt;{{cite web | author = Shiga Prefecture | script-title = ja:余呉湖・天女の衣掛柳 | trans-title = Lake Yogo - a willow hung a celestial robe | url = http://www.pref.shiga.lg.jp/minwa/41/41-movie.html | access-date = 2011-05-13 | language = ja | archive-date = 31 July 2016 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160731204910/http://www.pref.shiga.lg.jp/minwa/41/41-movie.html | url-status = dead }}&lt;/ref&gt;

ရှိဂခရိုင်၏ ရာသီဥတုသည် ခရိုင်မြောက်ပိုင်းနှင့် တောင်ပိုင်းတွင် ကွာခြားမှု ရှိသည်။ တောင်ပိုင်းသည် အမြဲတမ်းနွေးထွေးနေသော်လည်း မြောက်ပိုင်းသည် များသောအားဖြင့် အေးကာ နှင်းကျဆင်းမှု များပြားသည်။ ခရိုင်မြောက်ပိုင်းတွင် နှင်းလျှောစီးရန်နေရာများစွာ ရှိသည်။ နခနိုခဝချိသည် ရှိဂခရိုင်၏ မြောက်ဘက်အစွန်ဆုံး ရွာဖြစ်သည်။ ၁၉၃၆ ခုနှစ် ထိုရွာတွင် နှင်းသည် ၅.၆ မီတာ (၁၈ ပေ) အထိ ကျဆင်းခဲ့သည်။&lt;ref&gt;Encyclopedia Shiga. p436.&lt;/ref&gt;

၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့အရ ခရိုင်၏ စုစုပေါင်းကုန်းမြေဧရိယာ၏ ၃၁ ရာခိုင်နှုန်းကို အမျိုးသားပန်းခြံများအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ ဤပမာဏသည် အခြားသောဒေသများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက အမြင့်ဆုံး ဖြစ်သည်။ ၎င်းနေရာများတွင် ဘိဝရေကန်၊ ဆုဇုခအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ခိုတိုး၊ ခုဆွတ်ခိ - ခဆွတ်ရဂဝ၊ မိခမိ - တနခမိ - ရှိဂရခိစီရင်စုအမျိုးသားဥယျာဉ်တို့ ပါဝင်ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=3 July 2015}}&lt;/ref&gt;

==မြို့ပြဒေသများ==
{{main|ရှိဂခရိုင်ရှိ လူဦးရေအလိုက် မြို့များစာရင်း}}
===မြို့ပြများ===

[[File:Map of Shiga Prefecture Ja.svg|thumb|right|Map of Shiga Prefecture&lt;br /&gt;{{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]]
[[Image:Hikonecity center area No,1.JPG|thumb|right|ဟိခိုနဲမြို့]]
[[Image:View from Nagahama-castle.JPG|thumb|right|နဂဟမမြို့]]

ရှိဂခရိုတွင် မြို့ပြဒေသသည် ၁၃ ခု ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ(km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေသိပ်သည်းဆ (per km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]
|-
|[[File:Flag of Higashiomi, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Higashiōmi]]
|東近江市
|388.58
|113,460
|291.99
|[[File:Higashiomi in Shiga prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Hikone, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Hikone, Shiga|Hikone]]
|彦根市
|196.84
|113,349
|575.84
|[[File:Hikone in Shiga prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Kōka, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Kōka, Shiga|Kōka]]
|甲賀市
|481.62
|89,202
|185.21
|[[File:Koka in Shiga prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Konan Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Konan, Shiga|Konan]]
|湖南市
|70.4
|54,240
|770.46
|[[File:Konan in Shiga prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Kusatsu, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Kusatsu, Shiga|Kusatsu]]
|草津市
|67.82
|141,945
|2092.97
|[[File:Kusatsu in Shiga prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Maibara Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Maibara, Shiga|Maibara]]
|米原市
|250.46
|38,473
|153.61
|[[File:Maibara in Shiga prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Moriyama, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Moriyama, Shiga|Moriyama]]
|守山市
|55.73
|80,768
|1449.27
|[[File:Moriyama in Shiga prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Nagahama, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Nagahama, Shiga|Nagahama]]
|長浜市
|680.79
|119,043
|174.86
|[[File:Nagahama in Shiga prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Omihachiman, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Ōmihachiman]]
|近江八幡市
|177.45
|82,116
|462.76
|[[File:Omihachiman in Shiga prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Otsu, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Ōtsu]] (capital)
|大津市
|464.51 
|341,187
|734.51
|[[File:Otsu in Shiga Prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Ritto, Shiga (no text).svg|frameless|25x25px]] [[Rittō, Shiga|Rittō]]
|栗東市
|52.75
|67,149
|1272.97
|[[File:Ritto in Shiga prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Takashima, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Takashima, Shiga|Takashima]]
|高島市
|693
|49,168
|70.95
|[[File:Takashima in Shiga prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Yasu, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Yasu, Shiga|Yasu]]
|野洲市
|80.15
|50,233
|626.74
|[[File:Yasu in Shiga prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|}

===မြို့များ===
ခရိုင်အတွင်းရှီ ဒေသတစ်ခုချင်းစီတွင် အောက်ပါမြို့များ တည်ရှိကြသည်။

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ(km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေသိပ်သည်းဆ(per km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |ဒေသ
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Aisho Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Aishō, Shiga|Aishō]]
|愛荘町
|37.98
|20,730
|545.81
|[[Echi District, Shiga|Echi District]]
|[[File:Aisho in Shiga Prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Hino Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Hino, Shiga|Hino]]
|日野町
|117.63
|21,677
|184.28
|[[Gamō District, Shiga|Gamō District]]
|[[File:Hino in Shiga Prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Kōra, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Kōra, Shiga|Kōra]]
|甲良町
|13.66
|6,932
|507.47
|[[Inukami District, Shiga|Inukami District]]
|[[File:Kora in Shiga Prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Ryuo, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Ryūō, Shiga|Ryūō]]
|竜王町
|44.52
|12,130
|272.46
|[[Gamō District, Shiga|Gamō District]]
|[[File:Ryuo in Shiga Prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Taga, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Taga, Shiga|Taga]]
|多賀町
|135.93
|7,382
|54.31
|[[Inukami District, Shiga|Inukami District]]
|[[File:Taga in Shiga Prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|-
|[[File:Flag of Toyosato, Shiga.svg|frameless|25x25px]] [[Toyosato, Shiga|Toyosato]]
|豊郷町
|7.78
|7,588
|975.32
|[[Inukami District, Shiga|Inukami District]]
|[[File:Toyosato in Shiga Prefecture Ja.svg|frameless|78x78px]]
|}

==ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ==
{{main|ရှိဂခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}}

==စီးပွားရေး==
၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ပြန်သည့် အုပ်ချုပ်ရေးရုံး၏ အချက်အလက်များအရ ခရိုင်၏ ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းသည် ခရိုင်စီးပွားရေး၏ ၃၅.၄ ရာခိုင်နှုန်း ရှိခဲ့သည်။ ဤရာခိုင်နှုန်းသည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အမြင့်ဆုံးလည်း ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;best scores&quot;&gt;{{cite web | author = Shiga Prefecture | script-title = ja:滋賀県の紹介（滋賀県なんでも一番） | trans-title = Introduction of Shiga prefecture; Best scores of Shiga | url = http://www.pref.shiga.lg.jp/profile/seikatsu/index.html | access-date = 2011-05-08 | language = ja | archive-date = 8 June 2013 | archive-url = https://web.archive.org/web/20130608011013/http://www.pref.shiga.lg.jp/profile/seikatsu/index.html | url-status = dead }}&lt;/ref&gt;

==လူဦးရေ==

[[File:Shiga prefecture population pyramid in 2020.svg|thumb|ရှိဂခရိုင်လူဦးရေပိရမစ်၊ ၂၀၂၀ ခုနှစ်]]
[[File:Percentage Surviving to Certain Ages in Shiga Prefecture.png|thumb|၂၀၂၀ ခုနှစ်တွင် ရှိဂခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ၈၅.၇၁ နှစ်ဖြင့် မျှော်လင့်နိုင်သည့် လူ့သက်တမ်းအမြင့်ဆုံး ဖြစ်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{cite web|title=The Japanese Mortality Database: Shiga Prefecture |url=https://www.ipss.go.jp/p-toukei/JMD/25/index.html |publisher=[[National Institute of Population and Social Security Research]] |language=en |date=30 March 2025}}&lt;/ref&gt;]]

{{Historical populations
| 1920 |651050
| 1930 |691631
| 1940 |703679
| 1950 |861180
| 1960 |842695
| 1970 |889768
| 1980 |1079898
| 1990 |1222411
| 2000 |1342832
| 2010 |1410777
| 2015 |1412916
| source = [http://www.pref.shiga.lg.jp/data/population/renew/index.html#nenp]
}}

ရှိဂခရိုင်လူဦးရေသည် ကန်၏ တောင်ဘက်ကမ်းခြေရှိ အိုးဆွတ်မြို့ (ကျိုတိုမြို့နှင့် ကပ်လျက်) နှင့် ကန်၏ အရှေ့ဘက်ကမ်းခြေရှိ ခုဆဆွတ်မြို့၊ မိရိယမမြို့တို့တွင် အဓိကနေထိုင်ကြသည်။ ခုဆဆွတ်မြို့နှင့် မိုရိယမမြို့တို့သည် ကျိုတိုမြို့မှ အလှမ်းကွာဝေးသည်။ ကန်၏ မြောက်ဘက်ကမ်းခြေသည် ကျေးလက်ဒေသနှင့် သဲဖြူကမ်းခြေများ ရှိသည့် အပန်းဖြေစခန်းများ ရှိကြသည်။ မကြာသေးမီနှစ်များအတွင်း ဘရာဇီးလူမျိုးများသည် ရှိဂခရိုင်အနီးရှိ စက်ရုံများတွင် အလုပ်လုပ်ကိုင်ရန် အခြေချနေထိုင်လာခဲ့ကြသည်။ ရှိဂခရိုင်တွင် နိုင်ငံခြားသား ၂၅,၀၄၀ ဦး ရှိသည်။ ၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလအချက်အလက်အရ နိုင်ငံခြားသားများထဲတွင် ဘရာဇီးလူမျိုးသည် ၃၀ ရာခိုင်နှုန်း ရှိသည်။

==ယဉ်ကျေးမှု==
ဘိဝမြို့ (နဂဟမမြို့၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု) သည် တွန်းဒရိုးရာဘွန်းရခုရုပ်သေးသဘင်အဖွဲ့၏ မွေးဖွားရာနေရာ ဖြစ်သည်။{{cn|date=May 2025}} 

မိုရိယမမြို့တွင် ဆဂဝအနုပညာပြတိုက်၊ ခုဆဆွတ်မြို့တွင် ဘိဝရေကန်ပြတိုက်နှင့် ခိုးခမြို့တွင် မိဟိုပြတိုက်တို့ ရှိကြသည်။ ခိုးခမြို့တွင် နင်ဂျာနေအိမ်တစ်ခုရှိပြီး ၎င်းနေရာသည် ခရီးသွားများကြည့်ရှုလေ့လာရန် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ထားသည်။&lt;ref&gt;{{cite web | author = Biwako Visitors Bureau | title = Experiencing Ninjutsu (Ninja's techniques) at the ninja's native place – Koka Ninjutsu Yashiki | url = http://en.biwako-visitors.jp/reports/ninja2/ | access-date = 2011-05-13 | archive-date = 29 November 2011 | archive-url = https://web.archive.org/web/20111129041637/http://en.biwako-visitors.jp/reports/ninja2/ | url-status = dead }}&lt;/ref&gt;

===ပညာရေး===
ရှိဂခရိုင်တွင် တက္ကသိုလ် ၁၀ ခု၊ ကောလိပ် ၂ ခု၊ ဂျပန်နိုင်ငံအများပြည်သူတက္ကသိုလ် (The Open University of Japan) ၏ လေ့လာရင်းစင်တာတစ်ခု ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{cite web | author = Shiga Prefecture | script-title = ja:滋賀県内の大学・短期大学 | trans-title = Universities and junior colleges in Shiga prefecture | url = http://www.pref.shiga.lg.jp/b/sigaku_daigaku/daigaku/index.html | access-date = 2011-05-08 | language = ja | archive-date = 7 November 2017 | archive-url = https://web.archive.org/web/20171107222532/http://www.pref.shiga.lg.jp/b/sigaku_daigaku/daigaku/index.html | url-status = dead }}&lt;/ref&gt;
* [[Newton College (Japan)|Biwako-Gakuin University]] (Higashiomi)
* [[Biwako Seikei Sport College]] (Otsu)
* [[Nagahama Institute of Bio-Science and Technology]] (Nagahama)
* [[Ritsumeikan University]] (Kyoto and Kusatsu)
* [[Ryukoku University]] (Kyoto and Otsu)
* [[Seian University of Art and Design]] (Otsu)
* [[Seisen University (Shiga)|Seisen University]] (Hikone)
* [[Shiga Bunkyo Junior College]] (Nagahama)
* [[Shiga Junior College]] (Otsu)
* [[Shiga University]] (Hikone and [[Ōtsu]])
* [[Shiga University of Medical Science]] (Otsu)
* [[University of Shiga Prefecture]] (Hikone)

ရှိဂခရိုင်ရှိ ဘိဝခိုရေပေါ်ကျောင်းသည် အခြားသော ပညာရေးနေရာများနှင့် မတူကွဲပြားလျက်ရှိသည်။ ဘိဝခိုရေပေါ်ကျောင်းသည် မူလတန်း ပဉ္စမနှစ်တန်းကျောင်းသားများအတွက် ရည်ရွယ်ထားသည့် သင်္ဘောဖြင့် ဘိဝခိုကန်အတွင်း လှည့်လည်ကာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် ကန်၏ ဂေဟစနစ်ကို လေ့လာရသည်။ ဤရေပေါ်ကျောင်းကို &quot;အုမိနော့ခိုး&quot; ဟု သိကြသည်။&lt;ref name=&quot;Yoshikawa (2008)&quot;&gt;吉川 宏, 就航25周年を迎えた学習船「うみのこ」での体験学習(第2章 海洋教育活動の事例紹介,&lt;特集&gt;日本の海洋教育活動), 日本船舶海洋工学会誌　KANRIN（咸臨）, 2008, 21 巻, p. 27-, 公開日 2018/03/30, Online ISSN 2424-161X, Print ISSN 1880-3725, https://doi.org/10.14856/kanrin.21.0_27, https://www.jstage.jst.go.jp/article/kanrin/21/0/21_KJ00005082122/_article/-char/ja&lt;/ref&gt;

===အားကစား===
အောက်ပါအားကစားအသင်းများသည် ရှိဂခရိုင်အတွင်း တည်ရှိသည်။

*ဘတ်စကတ်ဘော -  Shiga LakeStars
*ဘောလုံး - [[Lagend Shiga FC|Lagend Shiga]] (Moriyama), MIO Biwako Kusastsu (later [[Reilac Shiga FC|Reilac Shiga]]) (Kusatsu), [[Sagawa Shiga F.C.]] (Moriyama).
*တင်းနစ် - SHRIGGA AKA UVEAL
*ဘောလီဘော -  [[Toray Arrows (women's volleyball team)]] (အိုးဆွတ်)

===ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး===
ရှိဂခရိုင်အတွင်းတွင် လေယာဉ်ကွင်း မရှိပေ။ သို့သော် ခရိုင်အတွင်းရှိ ခရီးသွားသူများသည် ချူးဘုနိုင်ငံတကာလေဆိပ်၊ အိတမိလေဆိပ်နှင့် ခန်းဆိုင်းနိုင်ငံတကာလေဆိပ်များကို အသုံးပြုကြသည်။
==ခရီးသွားလုပ်ငန်း==
၂၀၀၀ ခုနှစ်တွင် ရှိဂခရိုင်သို့ ခရီးသွား ခြောက်သောင်းခွဲ လာရောက်ခဲ့သည်။

နှစ်စဉ် ဧပြီလရောက်တိုင်း နဂဟမမမြို့အပါအဝင် နေရာ ၁၀ ခုတွင် ဟိခိယမပွဲတော် (曳山祭)  ကို ကျင်းပကြသည်။ ဤပွဲတော်သည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ အဓိကကျသည့် ဟိခိယမပွဲတော်သုံးခုတွင် တစ်ခုအဖြစ် ပါဝင်သည်။ ၁၉၇၉ ခုနှစ်တွင် အရေးကြီးသည့် ဒြပ်ရှိယဉ်ကျေးမှုအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

==ညီအစ်မပြည်နယ်နှင့် ဒေသများ==
ရှိဂခရိုင်သည် အခြားသော နိုင်ငံများရှိ ပြည်နယ်များနှင့် အောက်ပါအတိုင်း ညီအစ်မဆက်ဆံရေးကို ထူထောင်ထားသည်။&lt;ref&gt;{{cite web | author = Shiga Prefecture | script-title = ja:滋賀県の紹介（滋賀県の国際交流 姉妹・友好都市） | trans-title = Introduction of Shiga prefecture; International exchanges of Shiga, friendship sister cities | url = http://www.pref.shiga.lg.jp/b/kokusai/koryu/shimai/ken/index.html | access-date = 2010-11-25 | language = ja | archive-date = 15 September 2016 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160915190436/http://www.pref.shiga.lg.jp/b/kokusai/koryu/shimai/ken/index.html | url-status = dead }}&lt;/ref&gt;
*{{flagicon|People's Republic of China}} [[Hunan]], China
*{{flagicon|USA}} [[Michigan]], United States, since 1968
*{{flagicon|Brazil}} [[Rio Grande do Sul]], Brazil

==ပြင်ပလင့်များ==
==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>fj4xvvtxeb4h5o513s3i2eoutlq57c7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ရွှေလှန်ရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု</title>
    <ns>0</ns>
    <id>288883</id>
    <revision>
      <id>1043082</id>
      <parentid>1041903</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T18:40:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043082</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9237" sha1="f3ltlcvxbnmd2atur5hxyllxa5u5xz6" xml:space="preserve">{{Infobox military conflict
| conflict    = ရွှေလှန်ရွာ စီးနင်းမှု
| partof      = [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]]
| date        = ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၂၁ ရက်
| place       = ရွှေလှန်ရွာ, [[ယင်းမာပင်မြို့နယ်]], [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]
| result      = ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ဝင်များနှင့် ဒေသခံ ၁၀ ဦး သေဆုံး
| combatant1  = {{flagicon|Myanmar|military}} [[တပ်မတော်]]
| combatant2  = [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ]] (မုံရွာခရိုင် တပ်ရင်း ၁၃၊ ပခုက္ကူခရိုင် တပ်ရင်း ၂)
| casualties1 = မသိရှိရ
| casualties2 = ၁၀ ဦး သေဆုံး၊ ၂ ဦး ဒဏ်ရာရ၊ ၂ ဦး ပျောက်ဆုံး
| notes       = ရဟတ်ယာဉ်များအသုံးပြု၍ အလစ်အငိုက် ဝင်ရောက်စီးနင်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
| campaignbox = {{Campaignbox Myanmar Civil War (2021-present)}}
}}

'''ရွှေလှန်ရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု''' သည် [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] ကာလအတွင်း ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၂၁ ရက်နေ့ နံနက်ပိုင်းတွင် [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ယင်းမာပင်မြို့နယ်]]၊ ရွှေလှန်ကျေးရွာ၌ [[တပ်မတော်]]က [[ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့|ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ (PDF)]] များအား ရဟတ်ယာဉ်များအသုံးပြု၍ အလစ်အငိုက် ဝင်ရောက်စီးနင်းခဲ့သော ဖြစ်စဉ်ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ခင်ရီရီဇော် |date=2022-10-21 |title=ယင်းမာပင်တွင် မီးရှို့ခံထားရသည့် ရုပ်အလောင်း ၁၀ လောင်းတွေ့ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/12995/ |access-date=2026-07-02 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=2 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260702062849/https://myanmar-now.org/mm/news/12995/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ဖြစ်စဉ်အကျဉ်း ==
{{main|ရင်ပေါင်တိုင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု}}
၂၀၂၂ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် တပ်မတော်သည် ရင်ပေါင်တိုင်ကျေးရွာအနီးသို့ ရဟတ်ယာဉ်များဖြင့် အင်အားချကာ စီးနင်းတိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီးနောက် အောက်တိုဘာလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် ရွှေလှန်ရွာသို့ ဆက်လက်စစ်ကြောင်းထိုးခဲ့သည်။ အောက်တိုဘာလ ၂၁ ရက် နံနက် ၅ နာရီခန့်တွင် တပ်မတော်သည် ရွှေလှန်ရွာအတွင်းသို့ အင်အား ၁၀၀ နီးပါးဖြင့် ရုတ်တရက် ဝင်ရောက်စီးနင်းခဲ့သည်။ အဆိုပါနေအိမ်၌ ခေတ္တတည်းခိုနေထိုင်သည့် မုံရွာခရိုင် တပ်ရင်း ၁၃ နှင့် ပခုက္ကူခရိုင် တပ်ရင်း ၂ မှ ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်များမှာ အလစ်အငိုက် တိုက်ခိုက်ခံခဲ့ရသဖြင့် အကျအဆုံးများပြားခဲ့သည်။ စီးနင်းမှုအပြီးတွင် တပ်မတော်သည် ရဟတ်ယာဉ်များဖြင့် ပြန်လည်ဆုတ်ခွာသွားခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-10-22 |title=ယင်းမာပင်မြို့နယ် ရွှေလှံရွာ စီးနင်းခံရပြီး ဒေသခံနဲ့ PDF ၁၀ ဦးသေဆုံး |url=https://www.rfa.org/burmese/news/10-local-pdf-dead-in-yinmarbin-10222022035857.html |access-date=2026-07-02 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;

== ထိခိုက်သေဆုံးမှုများ ==
စီးနင်းမှုအပြီးနောက်ပိုင်းတွင်  နေအိမ်အတွင်း၌ပင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် မီးရှို့သတ်ဖြတ်ခဲ့သည့်အလောင်းများကို တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။ရုပ်အလောင်း ၁၀ လောင်း တွေ့ရှိခဲ့ရမှုနှင့်စပ်လျဉ်းပြီး  ၎င်းတို့မှာ မုံရွာခရိုင် တပ်ရင်း ၁၃ မှ အဖွဲ့ဝင် ၈ ဦး၊ ပခုက္ကူခရိုင် တပ်ရင်း ၂ မှ အဖွဲ့ဝင် ၁ ဦးနှင့် ဒေသခံ အရပ်သား ၁ ဦးတို့ ဖြစ်ကြကြောင်း တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များက ဓာတ်ပုံမှတ်တမ်းများဖြင့် ထုတ်ပြန်ခဲ့ကြသည်။ ထို့အပြင် ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင် ၂ ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီး ၂ ဦးမှာ ပျောက်ဆုံးလျက်ရှိကာ စီးနင်းမှုအတွင်း နေအိမ် ၈ လုံး မီးရှို့ဖျက်ဆီးခံခဲ့ရကြောင်း ဆိုသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=စစ်ကောင်စီတပ်က ရွှေလှံရွာကို ဝင်ရောက်စီးနင်းထားပြီး ဒေသခံများအား ဖမ်းဆီးနှိပ်စက်နေ |url=https://cjplatform.com/%e1%80%85%e1%80%85%e1%80%ba%e1%80%80%e1%80%b1%e1%80%ac%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%85%e1%80%ae%e1%80%90%e1%80%95%e1%80%ba%e1%80%80-%e1%80%9b%e1%80%bd%e1%80%be%e1%80%b1%e1%80%9c%e1%80%be%e1%80%b6%e1%80%9b/ |access-date=2026-07-02 |website=cjplatform.com |language=en}}&lt;/ref&gt;

== ဝေဖန်မှုများ ==
ဤဖြစ်စဉ်နှင့်ပတ်သက်၍ နှစ်ဖက်အဖွဲ့အစည်းများ၏ သုံးနှုန်းပုံမှာ ကွဲပြားလျက်ရှိသည်။ တပ်မတော်ဘက်ကမူ ၎င်းတို့၏ လုပ်ဆောင်ချက်များကို အကြမ်းဖက်မှု တိုက်ဖျက်ရေးဆိုင်ရာ စစ်ဆင်ရေးများအဖြစ် ဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ ဆန့်ကျင်ဘက်တွင် တော်လှန်ရေးအင်အားစုများကမူ ဤလုပ်ရပ်များကို &quot;ဖမ်းဆီးသတ်ဖြတ်မှု&quot; နှင့် &quot;အစုလိုက်အပြုံလိုက် မီးရှို့သတ်ဖြတ်မှု&quot; အဖြစ် သတ်မှတ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ဧရာဝတီ |date=2022-10-20 |title=ရင်ပေါင်တိုင်ရွာပစ်ခတ်မှု အမျိုးသမီး ၂ ဦးသေဆုံး၊ လူ၄၀ကို ဓားစာခံ ဖမ်းထား |url=https://burma.irrawaddy.com/news/2022/10/20/255417.html |access-date=2026-07-02 |website=ဧရာဝတီ |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကား ==
{{Reflist}}

[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၂ ပဋိပက္ခများ]]
[[ကဏ္ဍ:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးရှိ တိုက်ပွဲများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လူသတ်ပွဲများ စာရင်း]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုများ]]</text>
      <sha1>f3ltlcvxbnmd2atur5hxyllxa5u5xz6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ရင်ပေါင်တိုင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု</title>
    <ns>0</ns>
    <id>288884</id>
    <revision>
      <id>1043077</id>
      <parentid>1042113</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T17:12:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 5 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043077</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20546" sha1="bj47vnnuznsovwrq81y8ksuh61doats" xml:space="preserve">{{Infobox military conflict
| conflict    = ရင်ပေါင်တိုင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု
| partof      = [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]]
| date        = ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁၁ ရက်မှ ၁၄ ရက်အထိ
| place       = [[ရင်ပေါင်တိုင်ရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်|ရင်ပေါင်တိုင်ရွာ]], [[ယင်းမာပင်မြို့နယ်]], [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]
| map_type    = Myanmar
| latitude    = 22.1800
| longitude   = 94.9500
| map_size    = 250
| map_caption = ရင်ပေါင်တိုင်ရွာ၏ တည်နေရာပြမြေပုံ
| map_label   = ရင်ပေါင်တိုင်ရွာ
| result      = အရပ်သား ၁၈ ဦးနှင့် CDF တပ်ဖွဲ့ဝင် ၁ ဦး သေဆုံး၊ ရွာသူရွာသား ၂၀ ကျော် ဖမ်းဆီးခံရ
| combatant1  = {{flagicon|Myanmar|military}} [[တပ်မတော်]]
| combatant2  = [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ]] (မဟာမိတ်တပ်ဖွဲ့များ)
| casualties1 = မသိရှိရ
| casualties2 = ၁၉ ဦး သေဆုံး
| notes       = ရဟတ်ယာဉ် ၄ စီး အသုံးပြု၍ ၃ ရက်ဆက်တိုက် လေကြောင်းမှ ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
| campaignbox = {{Campaignbox Myanmar Civil War (2021-present)}}
}}

'''ရင်ပေါင်တိုင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု''' သည် [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] ကာလအတွင်း ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁၁ ရက်မှ ၁၄ ရက်အထိ [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ယင်းမာပင်မြို့နယ်]]၊ [[ရင်ပေါင်တိုင်ရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်|ရင်ပေါင်တိုင်ရွာ]]တွင် [[တပ်မတော်]]က လေကြောင်းနှင့် ကြည်းကြောင်းဖြင့် ပူးတွဲစီးနင်းကာ အရပ်သားပြည်သူအများအပြား အသက်ဆုံးခဲ့ရသည့် ဖြစ်စဉ်ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=The Irrawaddy News |date=2022-08-16 |title=ရင်ပေါင်တိုင်ရွာသားများပျောက်ဆုံး |url=https://www.youtube.com/watch?v=y1mblYFsfwc |access-date=2026-07-02}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=LuduNwayOo |date=2022-08-18 |title=◉ ရင်​ပေါင်တိုင်ရွာမှာဘာ​ဖြစ်ခဲ့သလဲ |url=https://www.ludunwayoo.com/interviews-mm/2022/08/18/49089/ |access-date=2026-07-02 |website=LuduNwayOo |language=my-MM |archive-date=28 January 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230128205927/https://www.ludunwayoo.com/interviews-mm/2022/08/18/49089/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Editor |date=2022-08-14 |title=ရင်ပေါင်တိုင်ရွာနားမှာ ဖြစ်ခဲ့တဲ့ ထိတွေ့တိုက်ပွဲမှာ ဒေသခံအရပ်သား သေဆုံးတာတွေရှိခဲ့ |url=https://voiceofmyanmarnews.com/news/2022/08/14/%e1%80%9b%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%95%e1%80%b1%e1%80%ab%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%90%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%9b%e1%80%bd%e1%80%ac%e1%80%94%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%99%e1%80%be%e1%80%ac/ |access-date=2026-07-02 |website=Voice of Myanmar |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ယင်းမာပင်မြို့နယ် ရင်ပေါင်တိုင်ရွာတွင် စစ်ကောင်စီတပ်နှင့် PDF တိုက်ပွဲဖြစ် |url=https://burmese.dvb.no/post/548568 |access-date=2026-07-02 |website=DVB Burmese |language=en}}&lt;/ref&gt;

== ဖြစ်စဉ်အကျဉ်း ==
ရင်ပေါင်တိုင်ရွာတွင် [[ချင်းပြည်နယ်]]မှ CDF တပ်ဖွဲ့ဝင်များ ရောက်ရှိနေသည်ဟူသော သတင်းကြောင့် တပ်မတော်က ဩဂုတ်လ ၁၁ ရက်နေ့တွင် ရဟတ်ယာဉ် ၄ စီးဖြင့် စတင်ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ တပ်မတော်သည် ၃ ရက်ဆက်တိုက် ရွာအတွင်း တပ်စွဲ၍ လေကြောင်းမှ စက်သေနတ်များဖြင့် ပစ်ခတ်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ပြီးနောက် ဩဂုတ်လ ၁၄ ရက်နေ့တွင် ပြန်လည်ဆုတ်ခွာသွားခဲ့သည်။ စီးနင်းမှုအတွင်း ရွာအတွင်းရှိ နေအိမ်များ မီးရှို့ဖျက်ဆီးခံခဲ့ရသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-08-12 |title=ယင်းမာပင် ရင်ပေါင်တိုင်ရွာ ပစ်ခတ်ခံရမှု အရပ်သားနှစ်ဦး၊ PDF တစ်ဦး သေဆုံး |url=https://www.rfa.org/burmese/news/two-civilians-were-shot-in-yinmarpin-08122022054627.html |access-date=2026-07-02 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Mandalay Free Press - MFP |date=2022-08-14 |title=ရင်ပေါင်တိုင်ရွာ နောက်ဆုံး အခြေအနေနှင့် ပုလဲ - ယင်းမာပင် နယ်စပ် တိုက်ပွဲအကြောင်း မေးမြန်းချက်၊ |url=https://www.youtube.com/watch?v=EEBqC7qrXJU |access-date=2026-07-02}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Agency |first=Yangon Khit Thit News |date=2022-08-14 |title=ယင်းမာပင်၊ ရင်ပေါင်တိုင်ကျေးရွာအနီးကို ရဟတ်ယာဉ်ဖြင့် ပစ်ခတ်ပြီး စစ်ကူများ ချထားပေး၊ စစ်တပ်က ပြည်သူ ၂ ဦးထက်မနည်းကို သတ်ဖြတ်ပြီး ရွာကိုမီးရှို့ ၊ PDF များနှင့် တိုက်ပွဲဖြစ် |url=https://yktnews.com/2022/08/27080/ |access-date=2026-07-02 |website=Khit Thit Media |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=admin |date=2022-08-18 |title=ရင်ပေါင်တိုင်ရွာမှာ စစ်ကောင်စီတပ်တွေက ဒေသခံ ၂၂ ဦးထက်မနည်းသတ်ဖြတ်ခဲ့ပြီး နေအိမ်တွေကို မီးရှို့ကာ ဘုရားစေတီတွေပါ လေယာဉ်နဲ့ပစ်ခတ်ခဲ့ |url=https://ayartimes.com/?p=4646 |access-date=2026-07-02 |website=Ayeyarwaddy Times |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=MAWKUN |date=2022-08-15 |title=ရင်ပေါင်တိုင်ရွာတွင် မီးရှို့ခံထားရသည့် အသက် ခုနှစ်နှစ်ဝန်းကျင်အရွယ်အလောင်းအပါအဝင် ရုပ်အလောင်းများတွေ့ရှိ - MAWKUN |url=https://mawkun.com/%e1%80%9b%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%95%e1%80%b1%e1%80%ab%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%90%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%9b%e1%80%bd%e1%80%ac%e1%80%90%e1%80%bd%e1%80%84%e1%80%ba-%e1%80%99%e1%80%ae/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20221221032943/https://mawkun.com/%e1%80%9b%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%95%e1%80%b1%e1%80%ab%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%90%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%9b%e1%80%bd%e1%80%ac%e1%80%90%e1%80%bd%e1%80%84%e1%80%ba-%e1%80%99%e1%80%ae/ |archive-date=21 December 2022 |access-date=2026-07-02 |work=MAWKUN |language=en-US |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=LuduNwayOo |date=2022-08-14 |title=ယင်းမာပင် ရင်ပေါင်တိုင်ရွာတွင် နှစ်ရက်ဆက်တိုက်ပွဲဖြစ်ပြီး စစ်ကောင်စီတပ် သေဆုံးထိခိုက်များ |url=https://www.ludunwayoo.com/news-mm/2022/08/14/48434/ |access-date=2026-07-02 |website=LuduNwayOo |language=my-MM |archive-date=26 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220826001653/https://www.ludunwayoo.com/news-mm/2022/08/14/48434/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ထိခိုက်သေဆုံးမှုများ ==
တပ်မတော် ပြန်လည်ထွက်ခွာသွားပြီးနောက် ဒေသခံများ ရွာအတွင်း ဝင်ရောက်ရှင်းလင်းရာတွင် စုစုပေါင်း ရုပ်အလောင်း ၁၉ လောင်းကို တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။ ၎င်းတို့အနက် ၁ ဦးမှာ CDF တပ်ဖွဲ့ဝင်ဖြစ်ပြီး ကျန် ၁၈ ဦးမှာ အရပ်သားများ ဖြစ်ကြသည်။ သေဆုံးသူများတွင် အသက် ၁၀ နှစ်အရွယ် မိန်းကလေးငယ်နှင့် ၁၇ နှစ်အရွယ် ကျောင်းသားတစ်ဦးအပါအဝင် အသက်ကြီးရွယ်အို ၃ ဦး ပါဝင်သည်။ ရုပ်အလောင်းအချို့ကို လမ်းမများပေါ်တွင် တွေ့ရှိရပြီး အချို့ကိုမူ မီးရှို့ခံထားရသော အဆောက်အဦများ၏ ပြာပုံကြားမှ အရိုးစုများအဖြစ် တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။ ထို့အပြင် ရွာသူရွာသား ၂၀ ကျော်ကိုလည်း ဓားစာခံအဖြစ် ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားခြင်းခံခဲ့ရသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-08-15 |title=ယင်းမာပင် ရင်ပေါင်တိုင်ရွာ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်ခံရပြီး ၁၇ ဦး သေဆုံး |url=https://www.rfa.org/burmese/program_2/airstrike-yinmarpin-village-08152022084616.html |access-date=2026-07-02 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ဧရာဝတီ |date=2022-08-17 |title=ရင်ပေါင်တိုင်ရွာသားများကို စစ်တပ် အစုလိုက်အပြုံလိုက်သတ်ဖြတ်ခဲ့ |url=https://burma.irrawaddy.com/news/2022/08/17/253930.html |access-date=2026-07-02 |website=ဧရာဝတီ |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== ဝေဖန်မှုများ ==
ဒေသခံများနှင့် တော်လှန်ရေးအင်အားစုများက ဤလုပ်ရပ်ကို &quot;အရပ်သားပြည်သူများအား အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်ခြင်း&quot; နှင့် &quot;စစ်ရာဇဝတ်မှု ကျူးလွန်ခြင်း&quot; အဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ အရပ်သားများအပေါ် လေကြောင်းမှ ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်ခြင်းမှာ လက်ခံနိုင်စရာမရှိကြောင်းနှင့် ကျေးရွာတစ်ရွာလုံးအား သုသာန်တစပြင်ကဲ့သို့ ဖြစ်စေခဲ့ကြောင်း ပြင်းထန်စွာ ဝေဖန်ခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-08-15 |title=ရင်ပေါင်တိုင်ရွာမှာ ရုပ်အလောင်းတွေ ပြန့်ကျဲနေ |url=https://www.bbc.com/burmese/media-62554672 |access-date=2026-07-02 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ခင်ရီရီဇော် |date=0001-11-30 |title=ရင်ပေါင်တိုင်ရွာသားများကို သတ်ဖြတ်ပြီးနောက် စစ်တပ်က အနီးရှိရွာများကို ဆက်မီးရှို့ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/12327/ |access-date=2026-07-02 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=12 February 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260212041140/https://myanmar-now.org/mm/news/12327/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== နောက်ဆက်တွဲ ဖြစ်ရပ်များ ==
ရင်ပေါင်တိုင်ကျေးရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု ဖြစ်ပွားပြီးနောက်ပိုင်းတွင်လည်း စစ်တပ်သည် အဆိုပါဒေသတစ်ဝိုက်တွင် စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုများကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၁၉ ရက်နေ့ နံနက်ပိုင်းတွင် တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်းမရှိဘဲ ယင်းမာပင်နှင့် ပုလဲမြို့နယ်အစပ်ရှိ ကျေးရွာများကို တပ်မတော်က လေကြောင်းမှ ထပ်မံပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ထိုရက် နံနက် ၁၀ နာရီခန့်တွင် ယင်းမာပင်မြို့နယ်၊ ရင်ပေါင်တိုင်ရွာနှင့် ကပ်လျက်ရှိ ပုလဲမြို့နယ်၊ ပုထိုးသာရွာတို့ကို Mi-35 တိုက်ခိုက်ရေးရဟတ်ယာဉ် ၂ စီးဖြင့် ပစ်ခတ်ခဲ့ပြီးနောက် ရဟတ်ယာဉ် ၄ စီးဖြင့် စစ်သည်များကို ချထားပေးခဲ့သည်။ အဆိုပါ စစ်ဆင်ရေးတွင် စုစုပေါင်း ရဟတ်ယာဉ် ၆ စီးအထိ ပါဝင်ခဲ့ပြီး မြေပြင်နှင့် ဝေဟင် နှစ်ဖက်ညှပ်၍ ထိုးစစ်ဆင်ခဲ့ကြောင်း ဒေသခံကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့များက ဆိုသည်။ ဤလှုပ်ရှားမှုများသည် ရင်ပေါင်တိုင်ရွာနှင့် အနီးတစ်ဝိုက်ရှိ ကျေးရွာများကို ပစ်မှတ်ထားကာ ဆက်လက်ဖိအားပေး လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ခင်ရီရီဇော် |date=0001-11-30 |title=ရင်ပေါင်တိုင်ရွာအနီးတစ်ဝိုက် စစ်တပ်က လေကြောင်းမှလာပစ်နေ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/12949/ |access-date=2026-07-02 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=20 October 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221020004633/https://www.myanmar-now.org/mm/news/12949 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=အလိမ္မာ |date=2022-10-19 |title=ယင်းမာပင်-ရင်ပေါင်တိုင်ရွာ မြန်မာစစ်တပ်က ဝေဟင်နဲ့မြေပြင် ထိုးစစ်ဆင်နေ |url=https://burmese.voanews.com/a/%E1%80%9A%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%AC%E1%80%95%E1%80%84%E1%80%BA-%E1%80%9B%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%95%E1%80%B1%E1%80%AB%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9B%E1%80%BD%E1%80%AC-%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%80%E1%80%BC%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%91%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B8%E1%80%85%E1%80%85%E1%80%BA-%E1%80%85%E1%80%85%E1%80%BA%E1%80%98%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9B%E1%80%BE%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA-%E1%80%85%E1%80%85%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%85%E1%80%AE%E1%80%90%E1%80%95%E1%80%BA/6796269.html |access-date=2026-07-02 |website=ဗွီအိုအေ |language=my}}&lt;/ref&gt;

အောက်တိုဘာလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် ရင်ပေါင်တိုင်တံတားအနီး၌ ဒေသခံပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ (PDF) ဖြစ်သည့် &quot;ဒေါင်းမင်းတပ်ရင်း&quot; က စစ်ကောင်စီတပ်ကို မိုင်းဆွဲတိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ ယင်းတိုက်ပွဲအတွင်း အပြန်အလှန် ပစ်ခတ်မှုဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး တပ်ရင်းမှူးဖြစ်သူ ဗိုလ်စက္ကနှင့် ရဲဘော်တစ်ဦးတို့ ကျည်ကုန်သွားသည့်တိုင် ခံစစ်ဖြင့် တိုက်ပွဲဝင်ရင်း ကျဆုံးခဲ့ရသည်။ ဒေသခံ PDF များ၏ ပြောကြားချက်အရ စစ်ကောင်စီတပ်သည် ကျဆုံးသွားသည့် တပ်ရင်းမှူး ဗိုလ်စက္ကအား ခေါင်းဖြတ်သတ်ဖြတ်ခဲ့သည်။ယင်းမာပင်မြို့နယ်အတွင်း ၂ ရက်အတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သော တိုက်ပွဲများနှင့် စီးနင်းမှုများကြောင့် ဒေသခံ PDF တပ်ဖွဲ့ဝင် ၁၂ ဦးခန့် ကျဆုံးခဲ့ရကြောင်း တပ်ဖွဲ့တာဝန်ရှိသူများက အတည်ပြုပြောဆိုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=LuduNwayOo |date=2022-10-21 |title=ယင်းမာပင်နယ် ရင်ပေါင်တိုင်ရွာ လေကြောင်းမှစီးနင်းသည့်ထိုးစစ်အတွင်း ဒေသတွင်း PDF ၁၂ဦးခန့်ကျဆုံး၊ အရပ်သားသေဆုံးဖမ်းဆီးခံရမှုရှိ |url=https://www.ludunwayoo.com/news-mm/2022/10/21/57187/ |access-date=2026-07-02 |website=LuduNwayOo |language=my-MM |archive-date=2 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221102040756/https://www.ludunwayoo.com/news-mm/2022/10/21/57187/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကား ==
{{Reflist}}

[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၂ ပဋိပက္ခများ]]
[[ကဏ္ဍ:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးရှိ တိုက်ပွဲများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လူသတ်ပွဲများ စာရင်း]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုများ]]</text>
      <sha1>bj47vnnuznsovwrq81y8ksuh61doats</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မြို့လှမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>288898</id>
    <revision>
      <id>1043074</id>
      <parentid>1041899</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T16:13:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043074</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16038" sha1="8mn8ek92doevubxfxs52hu2b56bf7r9" xml:space="preserve">{{Infobox military conflict
| conflict    = မြို့လှမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ
| partof      = [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] မှ [[ကချင်ပြည်နယ် တိုက်ပွဲများ (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] နှင့် [[ကချင်ထိုးစစ် (၂၀၂၄)]]
| date        = ဖေဖော်ဝါရီ ၂၂၊ ၂၀၂၄
| place       = [[မြို့လှမြို့]]၊ [[ရွှေကူမြို့နယ်]]၊ [[ကချင်ပြည်နယ်]]
| result      = KIA ပူးပေါင်းတပ်များ အောင်မြင်စွာ ထိန်းချုပ်
| combatant1  = {{flagicon|Myanmar|military}} [[တပ်မတော်]] (စစ်ကောင်စီ)
| combatant2  = [[ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်]] (KIA)
| units1      = ခမရ ၃၈၇
| units2      = [[ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်|KIA]]
| map_type    = Myanmar
| latitude    = 24.1167
| longitude   = 96.6500
| map_label   = မြို့လှမြို့
| map_caption = ကချင်ပြည်နယ်၊ မြို့လှမြို့၏ တည်နေရာ
| campaignbox = {{Campaignbox Myanmar Civil War (2021-present)}}
}}

'''မြို့လှမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ'''သည်  [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] မှ [[ကချင်ပြည်နယ် တိုက်ပွဲများ (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] နှင့် [[ကချင်ထိုးစစ် (၂၀၂၄)]] တို့၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး [[ကချင်ပြည်နယ်]]၊ [[ရွှေကူမြို့နယ်]]၊ [[မြို့လှမြို့]]၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သော တိုက်ပွဲဖြစ်သည်။ ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလအတွင်း [[ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်]] (KIA) က အဆိုပါမြို့ရှိ စစ်စခန်းအား ထိုးစစ်ဆင် မတိုက်ခိုက်ရဘဲ စစ်တပ်၏စခန်းစွန့်ခွာမှုကြောင့်  မြို့ကို အပြည့်အဝ ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=မင်းမောင် |date=2024-02-23 |title=ရွှေကူမြို့နယ်မှ စခန်းတစ်ခုကို စစ်ကောင်စီတပ် စွန့်ခွာ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/49566/ |access-date=2026-07-02 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=6 March 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260306233603/https://myanmar-now.org/mm/news/49566/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=DVB TV News |date=2024-02-23 |title=KIA နဲ့ ပူးပေါင်းတပ်တွေ မြို့လှ စခန်းကုန်းနဲ့ မြို့လှမြို့ကို ထိန်းချုပ် - DVB News |url=https://www.youtube.com/watch?v=umz_YXa_MCI |access-date=2026-07-02}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=KNG |date=2024-02-23 |title=မြို့လှ ဗျူဟာကုန်းတပ်စခန်းက စစ်ကောင်စီတပ်သားတွေ ရွှေကူဘက်ကိုပြောင်းရွှေ့ |url=https://burmese.kachinnews.com/2024/02/23/am1-99/ |access-date=2026-07-02 |website=Kachin News Group (KNG) |language=en-GB}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=News |first=Mekong |date=2024-02-23 |title=မြို့လှမြို့က စစ်ကောင်စီစွန့်သွားတဲ့ ဗျူဟာစခန်းကုန်းကို KIA နဲ့ PDF တို့ ပြန်ထိန်းချုပ် |url=https://mekongnewsmm.com/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%AC%E1%80%B7%E1%80%94%E1%80%BD%E1%80%B1%E1%80%A6%E1%80%B8/12508/ |access-date=2026-07-02 |website=Mekong News Myanmar |language=my-MM}}&lt;/ref&gt;

== နောက်ခံအကျဉ်းချုပ် ==
မြို့လှမြို့နယ်ခွဲသည်  စစ်ကိုင်း– ကချင်အစပ် တွင် ရှိပြီး ၂၀၂၁ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် မြို့လှသည်  KPDF ကာကွယ်ရေးတပ်များ အားကောင်းရာ နေရာတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။ယင်းအပြင် ကသာဒေသခံများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့တစ်ခုဖြစ်သည့် မြို့လှ PDF အဖွဲ့လည်း ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=KNG |date=2022-03-14 |title=မြို့လှ PDF ခေါင်းဆောင်ကို KIA ဖမ်းဆီးထားသည်ဆိုသော သတင်းအမှား |url=https://burmese.kachinnews.com/2022/03/14/mar-14-z-2/ |access-date=2026-07-02 |website=Kachin News Group (KNG) |language=en-GB}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=KNG |date=2023-09-11 |title=တပ်မ ၈၈ လက်အောက်ခံ တပ်သား ၃ ဦး မြို့လှ KPDF တပ်ရင်းဆီမှာ အလင်းဝင်လာ |url=https://burmese.kachinnews.com/2023/09/11/zm1-109/ |access-date=2026-07-02 |website=Kachin News Group (KNG) |language=en-GB}}&lt;/ref&gt;

=== ကနဦးတိုက်ပွဲများ ===
၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် ရွှေကူမြို့နယ်၊ သာယာကုန်းရွာအနီးရှိ လုပ်တိုင်းချောင်းကူးတံတား၌ စစ်ကောင်စီတပ်နှင့် မြို့လှ PDF တို့အကြား တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ဒီဇင်ဘာလ ၉ ရက်နေ့က ဂျိုအင်းတွင် ဝင်ရောက်နေထိုင်ခဲ့သည့် တပ်မ (၈၈) လက်အောက်ခံ ခလရ (၄၁၆) တပ်ဖွဲ့သည် အုတ်ချီဖက်ရွာမှတစ်ဆင့် သာယာကုန်းရွာဘက်သို့ ထွက်ခွာလာစဉ် မြို့လှ PDF ပူးပေါင်းတပ်က မိုင်းဆွဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ၁၅ မိနစ်ခန့် ကြာမြင့်ခဲ့သည့် အဆိုပါတိုက်ပွဲအတွင်း စစ်ကောင်စီဘက်မှ ၁၅ ဦးထက်မနည်း ကျဆုံးပြီး အများအပြား ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ကြောင်း မြို့လှ PDF က သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=KNG |date=2021-12-10 |title=မြို့လှ PDF နှင့် စစ်ကောင်စီ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွား စစ်ကောင်စီဘက်မှ ၁၄ ဦးထက်မနည်း သေဆုံး |url=https://burmese.kachinnews.com/2021/12/10/dec-10-z-2/ |access-date=2026-07-02 |website=Kachin News Group (KNG) |language=en-GB}}&lt;/ref&gt;

ယင်းနောက် ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁၅ ရက်နေ့ နံနက် ၇ နာရီခန့်တွင် ကသာမြို့နယ်၊ ချောင်းဝကျေးရွာအနီး၌ စစ်ကောင်စီ၏ တပ်ရင်း (၁၀၁) နှင့် ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော် (KIA)၊ မြို့လှ PDF တပ်ခွဲ (၂) ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့တို့အကြား တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့သည် သင်္ဘောလုံခြုံရေးအတွက် ချောင်းဝရွာမှ ထွက်ခွာလာစဉ် ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့က မိုင်းဆွဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ တိုက်ပွဲမှာ နာရီဝက်ခန့်ကြာမြင့်ခဲ့ပြီး နှစ်ဖက်ထိခိုက်မှု အခြေအနေများကို မထုတ်ပြန်ခဲ့ကြပေ။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=KNG |date=2022-01-15 |title=ချောင်းဝရွာအနီး မြို့လှ PDF ပူးးပေါင်းတပ်ဖွဲ့နှင့် စစ်ကောင်စီတပ်တို့ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့ |url=https://burmese.kachinnews.com/2022/01/15/jan-15-z2/ |access-date=2026-07-02 |website=Kachin News Group (KNG) |language=en-GB}}&lt;/ref&gt;

၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂၃ ရက်နေ့တွင်လည်း အဆိုပါ ချောင်းဝရွာအနီး၌ပင် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင် အင်အား ၅၀ ခန့်ပါဝင်သော စစ်ကြောင်းကို ဗိုလ်မိုဃ်းကြိုး ဦးဆောင်သည့် မြို့လှ PDF တပ်ဖွဲ့က မိုင်း ၈ လုံးဖြင့် စောင့်ကြိုတိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ စစ်ကောင်စီဘက်မှ ၂ ဦးသေဆုံးပြီး ၅ ဦးထက်မနည်း ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။ ထိုကာလအတွင်း စစ်ကောင်စီသည် ကသာအထက်ပိုင်း၊ ရွှေကူနှင့် ဗန်းမော်ဘက်သို့ ရေကြောင်းမှတစ်ဆင့် စစ်အင်အားနှင့် ရိက္ခာများ ပိုမိုဖြည့်တင်းလာခဲ့ပြီး လုံခြုံရေးလုပ်ဆောင်ချက်များကို တိုးမြှင့်လုပ်ဆောင်နေချိန် ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=KNG |date=2022-03-23 |title=စစ်ကောင်စီ ခြေလျှင်တပ်အား မြို့လှ PDF တပ်မှ မိုင်းဆွဲတိုက်ခိုက်၊ ထိခိုက်သေဆုံးမူရှိနိုင် |url=https://burmese.kachinnews.com/2022/03/23/mar-23-z-1/ |access-date=2026-07-02 |website=Kachin News Group (KNG) |language=en-GB}}&lt;/ref&gt;

ထို့အပြင် ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၂ ရက်နေ့ နံနက် ၉ နာရီခန့်တွင် ရွှေကူမြို့နယ်၊ ရွှေငြိမ်းချမ်းရွာမှ ကျောက်ကြီးရွာဘက်သို့ ခြေလျင်စစ်ကြောင်း ထိုးလာသည့် စစ်ကောင်စီ၏ ခမရ (၄၁၅) တပ်ဖွဲ့ (အင်အား ၈၀ ကျော်) ကို မြို့လှ KPDF တပ်ဖွဲ့က မိုင်း ၈ လုံးဖြင့် စောင့်ကြိုတိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ မြို့လှ KPDF တပ်ဖွဲ့မှ တာဝန်ရှိသူ၏ အဆိုအရ မီတာ ၅၀ ခန့်အကွာမှ မိုင်းဆွဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီးနောက် နောက်ဆုတ်၍ ပြန်လည်ပစ်ခတ်ခဲ့ရာ စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များ ထိခိုက်သေဆုံးမှုများပြားနိုင်ကြောင်း မျက်မြင်တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=KNG |date=2022-06-13 |title=စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့၏ ခြေလျှင်စစ်ကြောင်းကို မြို့လှ KPDF စောင့်ကြိုတိုက်ခိုက် |url=https://burmese.kachinnews.com/2022/06/13/jun13-sm2/ |access-date=2026-07-02 |website=Kachin News Group (KNG) |language=en-GB}}&lt;/ref&gt;

== ဖြစ်စဉ်အကျဉ်း ==
ရွှေကူမြို့နယ်၊ မြို့လှမြို့တွင် တပ်စွဲထားသောခြေမြန်တပ်ရင်း (ခမရ ၃၈၇) အား လက်နက်ချရန် ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် KIA က သတိပေးစာ ပေးပို့ခဲ့သည်။ သတ်မှတ်ရက် ကျော်လွန်ပြီးနောက် တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၂ ရက်နေ့တွင် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များ မြို့မှ ဆုတ်ခွာသွားခဲ့သည်။ တပ်မတော် ဆုတ်ခွာသွားပြီးနောက် KIA က မြို့တစ်ခုလုံးကို အပြည့်အဝ ထိန်းချုပ်လိုက်ပြီဖြစ်ကြောင်း KIA သတင်းနှင့် ပြန်ကြားရေးတာဝန်ခံ ဗိုလ်မှူးကြီး နော်ဘူက အတည်ပြု ပြောကြားခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-02-24 |title=မြို့လှမြို့ကို KIA ထိန်းချုပ်၊ ဆင်ဘိုမြို့မှာလည်း တိုက်ပွဲပြင်းထန်နေ |url=https://www.rfa.org/burmese/news/battle-in-kachin-02242024055655.html |access-date=2026-07-02 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;

အဆိုပါ ဗျူဟာကုန်းတပ်စခန်း တွင်  တပ်မ ၈၈ လက်အောက်ခံ ခမရ ၃၈၇ တပ်ရင်းနှင့်  ဗျူဟာမှူး ဗိုလ်မှူး ဝင်းသူရအောင် ဦးစီးကွပ်ကဲသည့်  တပ်စခန်းဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=KNG |date=2024-02-23 |title=၃ ရက်အတွင်း လက်နက်ချဖို့ KIA ကစာပို့ခဲ့လို့မြို့လှတပ် စခန်းစွန့်ခွာ |url=https://burmese.kachinnews.com/2024/02/23/zz2-30/ |access-date=2026-07-02 |website=Kachin News Group (KNG) |language=en-GB}}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကား ==
{{Reflist}}

[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၄ ပဋိပက္ခများ]]
[[ကဏ္ဍ:ကချင်ပြည်နယ်ရှိ တိုက်ပွဲများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ) အတွင်း မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ]]</text>
      <sha1>8mn8ek92doevubxfxs52hu2b56bf7r9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အင်ဂျင်းယန်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>288899</id>
    <revision>
      <id>1043098</id>
      <parentid>1042134</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T23:50:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043098</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10902" sha1="1c6zfj0osclh1n1db2zuipk3f4llshf" xml:space="preserve">{{Infobox military conflict
| conflict    = အင်ဂျန်းယန်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ
| partof      = [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] မှ [[ကချင်ပြည်နယ် တိုက်ပွဲများ (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]]
| date        = နိုဝင်ဘာ ၂၁၊ ၂၀၂၃
| place       = [[အင်ဂျန်းယန်မြို့]]၊ [[ကချင်ပြည်နယ်]]
| result      = တပ်မတော် က တပ်စခန်းစွန့်ခွာ၊ KIA သွေးမြေမကျဘဲ သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့
| combatant1  = {{flagicon|Myanmar|military}} [[တပ်မတော်]]
| combatant2  = [[ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော်]] (KIA)
| units1      = [[အမှတ်(၄၀) ခြေလျင်တပ်ရင်း|ခလရ (၄၀)]]၊ မြစ်ဆုံစခန်း၊ ၁၆ မိုင်စခန်း
| units2      = [[ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော်]]
| map_type    = Myanmar
| latitude    = 25.7500
| longitude   = 97.6667
| map_label   = အင်ဂျန်းယန်မြို့
| map_caption = ကချင်ပြည်နယ်၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့၏ တည်နေရာ
| campaignbox = {{Campaignbox Myanmar Civil War (2021-present)}}
}}

'''အင်ဂျန်းယန်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ'''သည်   [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] မှ [[ကချင်ပြည်နယ် တိုက်ပွဲများ (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး  [[ကချင်ပြည်နယ်]]၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သော စစ်ရေးဖြစ်စဉ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၁ ရက်နေ့တွင် အင်ဂျန်းယန်မြို့ရှိ တပ်မတော်တပ်စခန်းများမှ တပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်းမရှိဘဲ စခန်းများကို စွန့်ခွာ၍ မြစ်ကြီးနားမြို့ဘက်သို့ ဆုတ်ခွာသွားခဲ့သည်။ယင်းဖြစ်စဉ်သည် ကချင်ပြည်နယ် တိုက်ပွဲများ (၂၀၂၁-လက်ရှိ) ကာလအတွင်း [[ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော်]] (KIA) အနေဖြင့် တိုက်ပွဲမဖြစ်ပွားဘဲ သိမ်းပိုက်ရရှိခဲ့သည့် ပထမဦးဆုံးသော မြို့ဖြစ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-02-03 |title=စစ်အာဏာသိမ်းလေးနှစ်ပြည့် - သိမ်းပိုက်ထားတဲ့မြို့တွေနဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရား |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/clye4y7l7rpo |access-date=2026-07-02 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt; 

== နောက်ခံအခြေအနေ ==
အင်ဂျန်းယန်မြို့သည် ဧရာဝတီမြစ်ဆုံ၏ အရှေ့မြောက်ဘက် ၃၃ မိုင်ခန့်အကွာတွင် တည်ရှိပြီး မြစ်ကြီးနား၊ ချီဖွေ၊ ဝိုင်းမော်၊ ဆော့လော်နှင့် ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည့် မဟာဗျူဟာကျသော မြို့ဖြစ်သည်။ အဆိုပါမြို့ရှိ စစ်ကောင်စီတပ်စခန်းများသည် ၁၀ နှစ်ကျော်ကြာ အထိုင်ချ တပ်စွဲထားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=အေးချမ်းဆု |date=2025-10-09 |title=သူ့အတွေး သူ့အမြင် {{!}} စကမ ထိုးစစ်အပေါ် ဆိုက်ဝါးမဟုတ်သော သုံးသပ်ချက် |url=https://burma.irrawaddy.com/opinion/viewpoint/2025/10/09/406618.html |access-date=2026-07-02 |website=ဧရာဝတီ |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== ဆုတ်ခွာမှုနှင့် မြို့သိမ်းခြင်း ==
၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၁ ရက်နေ့တွင် အင်ဂျန်းယန်မြို့ရှိ ခလရ (၄၀)၊ ၁၆ မိုင်စခန်းနှင့် မြစ်ဆုံစခန်းတို့မှ စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များနှင့် ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် တိုက်ပွဲတစ်စုံတစ်ရာ ဖြစ်ပွားခြင်းမရှိဘဲ မြစ်ကြီးနားမြို့ဘက်သို့ တပ်ဆုတ်သွားခဲ့သည်။ ယင်းသို့ ဆုတ်ခွာသွားမှုနှင့် ပတ်သက်၍ KIA ပြန်ကြားရေးတာဝန်ခံ ဗိုလ်မှူးကြီး နော်ဘူက &quot;တိုက်ပွဲတွေ ဘာတွေတော့ မရှိဘူး။ သူတို့ဘာသာပဲ ဆုတ်ခွာသွားတာ ဖြစ်ပါတယ်&quot; ဟု အတည်ပြု ပြောကြားခဲ့သည်။ထိုနေ့တွင်ပင် မြို့ပေါ်ရှိ စစ်ကောင်စီ၏ အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားများ ရပ်ဆိုင်းသွားခဲ့ပြီး ဌာနဆိုင်ရာ ဝန်ထမ်းများလည်း မြို့မှ ထွက်ခွာသွားခဲ့သည်။ အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) ၏ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး [[တူးခေါင်|ဒေါက်တာတူးခေါင်]] က လည်း အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်အား &quot;သွေးမစွန်းဘဲ အပ်လိုက်ပြီ&quot; ဟု ဖော်ပြခဲ့ပြီး KIA အနေဖြင့် တိုက်ပွဲမဖြစ်ပွားဘဲ မြို့ကို အောင်မြင်စွာ သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သည်။တိုက်ပွဲမဖြစ်ဘဲ ဆုတ်ခွာရသည့် အကြောင်းရင်းကိုမူ တပ်မတော် ဘက်က တုံ့ပြန်ချက် မပေးခဲ့ပေ။ &lt;ref&gt;{{Cite news |last=Editor |first=Mizzima |date=2023-11-23 |title=အင်ဂျန်းယန်မြို့မှ စစ်ကောင်စီနှင့် ရဲများ စခန်းစွန့် ခွာသွားဟု KIA ပြော - BUR.MIZZIMA.COM |url=https://bur.mizzima.com/2023/11/23/8047 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251205051616/https://bur.mizzima.com/2023/11/23/8047 |archive-date=5 December 2025 |access-date=2026-07-02 |work=BUR.MIZZIMA.COM |language=en-US |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

== နောက်ဆက်တွဲ ဖြစ်ရပ်များ ==
KIA က ၎င်းတို့ သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်ထားသော နယ်မြေများတွင် KIO ပညာရေးဌာန၏ စီစဉ်မှုဖြင့် ကျောင်းများ ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်ရေး ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး  အထူးသဖြင့် အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်၌ ၂၀၂၄-၂၅ ပညာသင်နှစ်မှစ၍ KIO ပညာရေးစနစ်ကို စတင်ကျင့်သုံးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=KIA သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ ဒေသတွေမှာ ကျောင်းဖွင့်နိုင်ရေး KIO ပညာရေးဌာနက စတင်စီစဉ်နေ |url=https://www.bnionline.net/mm/news-104588 |access-date=2026-07-02 |website=နိုင်ငံတကာမြန်မာ့သတင်း |language=my}}&lt;/ref&gt;

၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့ ညပိုင်းတွင် အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်၊ တန်ဘောင်ယာန်ရွာကို တပ်မတော်(လေ)က ဂျက်တိုက်လေယာဉ်ဖြင့် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ ပြည်သူ ၄ ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီး နေအိမ် ၂ လုံး ပျက်စီးခဲ့ရသည်။ အဆိုပါတိုက်ခိုက်မှုမှာ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်းမရှိဘဲ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ဒေသခံများက ဆိုသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ludunwayoo |date=2025-12-29 |title=KIA ထိန်းချုပ် အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်ကို စစ်တပ် ဗုံးကြဲလို့ ပြည်သူ ၄ဦး ဒဏ်ရာရ |url=https://www.ludunwayoo.com/news-mm/2025/12/29/144222/ |access-date=2026-07-02 |website=LuduNwayOo |language=my-MM |archive-date=2 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260702221737/https://www.ludunwayoo.com/news-mm/2025/12/29/144222/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကား ==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၃ ပဋိပက္ခများ]]
[[ကဏ္ဍ:ကချင်ပြည်နယ်ရှိ တိုက်ပွဲများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ) အတွင်း မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ]]</text>
      <sha1>1c6zfj0osclh1n1db2zuipk3f4llshf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မူးအန်း ဗိသနုလောက်ခရိုင်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>288901</id>
    <revision>
      <id>1043042</id>
      <parentid>1042371</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T13:13:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 2 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043042</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25475" sha1="nc7zj9g8qwe3elbzx4ws8nis7aqwmag" xml:space="preserve">'''မူးအန်း ဗိသနုလောက်'''( {{Langx|th|เมืองพิษณุโลก}}  )သည် ထိုင်းနိုင်ငံမြောက်ပိုင်း၏ အောက်ဘက်ပိုင်း‌ဒေသဖြစ်သော ဗိသနုလောက်ပြည်နယ် ၏ ခရိုင်မြို့တော် ( ''[[အမ်ဖေါ|အမ်ဖိုးမူအန်]]'' )ဖြစ်သည်။

== သမိုင်း ==
''မူးအန်း ဗိ''သနုလောက်မြို့သည် ၁၇၆၇ခုနှစ် နိုင်ငံတော် ပျက်သုဉ်းချိန်အထိ အယုဒ္ဓယနိုင်ငံတော်၏ မြောက်ပိုင်းတွင် ပထမတန်းစားမြို့ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဘုရင်မဟာ[[တာကသိန|တပ်ဆင်]]လက်ထက်တွင်လည်း ဗိသနုလောက်မြို့သည် ပထမတန်းစားမြို့ဖြစ်ခဲ့သည်။ [[ရာမ ၅|ချူလာလောင်ကွန်း]]ဘုရင် (ရာမ ၅)၏ ''ထေဆာဖိဘန်'' အုပ်ချုပ်ရေးပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများနောက်တွင် ဗိသနုလောက်မြို့သည် ဗဟိုချက်ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဤပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများအတွင်း ၁၈၉၈ ခုနှစ်၌ ဤခရိုင်ကိုဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ''လူအန်'' ဥဒုံခက်ဘိုရီဟန်သည် ပထမဆုံးခရိုင်မှူးဖြစ်လာခဲ့သည်။

== ပထဝီဝင် ==

=== တည်နေရာ ===
အနီးနားရှိ ခရိုင်များမှာ) ဖရွန်ဖီရမ် ၊ ဝပ်ဘုတ်၊ ဝမ်ထောင်၊ ဘန်ကရထုံနှင့် ဘန်ပါရာကမ်တို့ဖြစ်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite report|date=5 October 2020|title=บรรยายสรุปอำเภอเมืองพิษณุโลก|language=th|page=3}}&lt;/ref&gt;

=== မြေမျက်နှာသွင်ပြင် ===
မူးအန်း ဗိသနုလောက်သည် နန်ချိုင့်ဝှမ်း အတွင်းတည်ရှိပြီး ခရိုင်၏အနောက်ဘက်နယ်နိမိတ်မှာ ဘန်ရာခမ်ခရိုင်နှင့် အကြမ်းဖျဉ်းအနားသတ်မှာ နန်ချိုင့်ဝှမ်းနှင့် ယွန်ချိုင့်ဝှမ်းကြား နယ်နိမိတ်လည်း ဖြစ်သည်။ ဤဒေသတွင် ချိုင့်ဝှမ်းများကြား မြေမျက်နှာအနေအထားမှာ အမျိုးမျိုးဖြစ်နေသည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် မြေပြင်အနေအထားသည် ပြန့်ပြူးနေပြီး ဒေသခံများသည် နှစ်ပေါင်းများစွာ ရေစီးဆင်းမှုအများစုကို စိုက်ပျိုးရေးအတွက် လမ်းကြောင်းပြောင်းခဲ့ကြသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ချိုင့်ဝှမ်းနှစ်ခုစလုံးသည် [[ကျောက်ဖယားမြစ်|ကျောက်ဖယားရေဝေရေလဲ]]ဒေသ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ အဓိကရေးပါဆုံးသော ရေအရင်းအမြစ်မှာနန်မြစ် ဖြစ်ပြီး ခွာနွိုင်းမြစ်သည်လည်း ခရိုင်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသွားသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite report|date=5 October 2020|title=บรรยายสรุปอำเภอเมืองพิษณุโลก|language=th|page=3}}&lt;/ref&gt;

=== ရာသီဥတု ===

=== သဘာဝတရား ===
သစ်တောဧရိယာမှာ ခရိုင်စုစုပေါင်းဧရိယာ၏ ၆.၈ ရာခိုင်နှုန်းခန့်  {{Convert|53|km2}}ရှိပါသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite report|date=5 October 2020|title=บรรยายสรุปอำเภอเมืองพิษณุโลก|language=th|page=3}}&lt;/ref&gt; ခရီးအရမ်းမဝေးသောနေရာတွင် ၁,၂၆၂ ကီလိုမီတာ (၄၈၇ စတုရန်းမိုင်)ကျယ်ဝန်းသောထုံသလင်လွမ်အမျိုးသားပန်းခြံ ( Thung Salaeng Luang National Park )ရှိသည်။   

== ဘာသာတရား ==
၂၀၁၉ ခုနှစ်စာရင်းများအရ မူးအန်း ဗိသနုလောက်ခရိုင်ရှိ လူဦးရေ၏ ၉၅ ရာခိုင်နှုန်းသည် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များဖြစ်ကြပြီး ဝပ်ကျောင်း ၈၃ကျောင်းနှင့် မှတ်ပုံမတင်ထားသော သံဃာကျောင်း၂၆ကျောင်း ရှိပါသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite report|title=Phitsanulok Provincial Statistical Report 2562-2019|page=51}}&lt;/ref&gt;မူးအန်း ဗိသနုလောက်ခရိုင်တွင် ခရစ်ယာန်ဘုရားကျောင်း ၁၁ ကျောင်း၊ [[မွတ်စလင်မ်|မွတ်စလင်]]မာစဂျစ် အဗူဗက် ပါကစ္စတန်( Masjid Abubak Pakistan) ဗလီ တခုရှိပါသည်။

== အုပ်ချုပ်ရေး ==

=== ပြည်နယ်အစိုးရ ===
ခရိုင်ကို ခရိုင်ခွဲ ၂၀ ( ''[[တမ်ဘွန်]]'' )အဖြစ် ပိုင်းခြားသတ်မှတ်ပြီး၊ ၎င်းတို့ကို ထပ်မံကာ ရွာ ၁၇၅ ရွာ ( ''[[မူးဘန်|မူဘန်]]'' )အဖြစ် ထပ်မံခွဲခြားထားသည်။ 

=== ဒေသန္တရအစိုးရ ===
{{Clear}}
[[ဖိုင်:Mueang_Phitsanulok_district_EN.svg|left|thumb|600x600px|မူအန်း ဗိသနုလောက်ခရိုင်ကို ဒေသဆိုင်ရာ နယ်မြေ ၂၁ ခုအဖြစ် ပိုင်းခြားထားသည်ပုံ။]]

== လူဦးရေစာရင်း ==

=== လူဦးရေ ===
မူးအန်း ဗိသနုလောက်ခရိုင်သည် လူဦးရေ ၂၇၉,၇၇၄ဦးရှိရာ ဗိသနုလောက်ပြည်နယ်၏ လူဦးရေအထူထပ်ဆုံးခရိုင်လည်းဖြစ်ပါသည်။ အခြား ကျန်ခရိုင်ရှစ်ခု၏ လူဦးရေ စုစုပေါင်းမှာ ၂၇၆,၉၃၆ ဦးရှိပါသည်။

=== မြို့ပြဧရိယာ ===
မူးအန်း ဗိသနုလောက်ခရိုင်ရှိ မြို့ပြလူဦးရေမှာ ၁၅၈,၅၃၄ ဦး (၅၄.၄ ရာခိုင်နှုန်း) ရှိသည်။ ဗိသနုလောက်မြို့တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ပြဧရိယာတွင် ၁၅၆,၅၄၇ ဦးနှင့် ဘန်မိုင်တစ်ဝိုက်တွင် ၁၉၈၇ ဦးရှိပြီး ခရိုင်ရှိ လူဦးရေ၏ ၅၄.၄ ရာခိုင်နှုန်းသည် မြူနီစပယ်ဧရိယာတွင် နေထိုင်ကြပြီး ၁၃၂,၂၇၇ ဦး (၄၅.၆ ရာခိုင်နှုန်း) သည် မြူနီစပယ်ဧရိယာမဟုတ်သော ဧရိယာတွင် နေထိုင်ကြသည်။

== စီးပွားရေး ==
မူးအန်း ဗိသနုလောက်ခရိုင်သည် ဗိသနုလောက်ပြည်နယ်၏ ဈေးဝယ်ခြင်းနှင့် ဝန်ဆောင်မှုကဏ္ဍတို့၏ ဗဟိုချက်ဖြစ်ပါသည်။

=== ကုန်တိုက်များ ===

* Big C စူပါစင်တာ
* စင်ထရယ်ပလာဇာ ဗိသနုလောက်
* Lotus နှင့် Lotus Extra
* မက်ခရို ၁ နှင့် ၂ [http://www.siammakro.co.th]
* ထိုင်းဝပ်ဆာဒူး ဗိသနုလောက် [https://www.thaiwatsadu.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20260212163748/https://www.thaiwatsadu.com/ |date=12 February 2026 }}

=== ဝန်ဆောင်မှု အထောက်အကူပြုပစ္စည်းများ ===

* ဟွာရို - မူး ၄နှင့် ၅ရှိ အစိုးရ၏ ဝန်ဆောင်မှု အဆောက်အအုံ ၁၅ ခု။
* ဘဏ်နှင့် ငွေကြေးအဖွဲ့အစည်းများ ၄၉ ခု။ &lt;ref&gt;{{Cite report|date=5 October 2020|title=บรรยายสรุปอำเภอเมืองพิษณุโลก|language=th|page=7}}&lt;/ref&gt;
* ဟိုတယ် ၁၀၂ ခု။ &lt;ref&gt;{{Cite report|date=5 October 2020|title=บรรยายสรุปอำเภอเมืองพิษณุโลก|language=th|page=7}}&lt;/ref&gt;
* &quot;တစ်မြို့နယ် - တစ်ထုတ်ကုန်&quot; (OTOP) အဖွဲ့ ၂၁၀ ဖွဲ့။ &lt;ref&gt;{{Cite report|date=5 October 2020|title=บรรยายสรุปอำเภอเมืองพิษณุโลก|language=th|page=8}}&lt;/ref&gt;

=== စိုက်ပျိုးရေး ===

==== အဓိကသီးနှံလေးမျိုး ====

* [[ဆန်]]သည်အဓိကထွက်ကုန်ဖြစ်ပြီး ၁၉၆,၄၉၇ တန် (ပြည်နယ်၏၁၅.၃ ရာခိုင်နှုန်း၊၁,၂၈၄,၁၆၄တန်) ထုတ်လုပ်မှုရှိသည်။ &lt;ref name=&quot;AGRI&quot;&gt;{{Cite report|title=Phitsanulok Provincial Statistical Report 2562-2019: Agriculture and Fishery Statistics}}&lt;/ref&gt; {{Rp|105–107}}။ အိမ်ထောင်စု ၇,၂၈၄ စုသည် ကောက်ပဲသီးနှံ ဧရိယာမှာ {{Convert|24,553|ha}} သို့မဟုတ် ပြည်နယ်တွင်း သီးနှံစိုက်ဧရိယာ၏ ၇.၃ ရာခိုင်နှုန်းတွင် စိုက်ပျိုးကြသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite report|date=5 October 2020|title=บรรยายสรุปอำเภอเมืองพิษณุโลก|language=th|page=7}}&lt;/ref&gt;
* [[ပီလောပီနံ]] နှင့် [[ပြောင်းဖူး]]စိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်မှုကို အိမ်ထောင်စု ၄၉၁ စုက {{Convert|1,509|ha}}တွင် စိုက်ပျိုးကြသည်။ သီးနှံဧရိယာသည် ပြည်နယ် သီးနှံဧရိယာ၏ ၂.၀ ရာခိုင်နှုန်းသာ ရှိပါသည်။
* [[ဆူးခြို့|ကြံသကြား]]ထုတ်လုပ်မှုကို အိမ်ထောင်စု ၂၀၂ စုက {{Convert|838|ha}}တွင် ပြုလုပ်ကြသည်။ သီးနှံဧရိယာသည် ပြည်နယ်၏ သီးနှံဧရိယာ၏ ၃.၃ ရာခိုင်နှုန်းသာ ရှိသည်။

==== သစ်သီးပင်များနှင့် သစ်ပင်သီးနှံများ ====

* [[သရက်သီး]]၊ [[ငှက်ပျော|ငှက်ပျောသီး]]၊ [[သံပရာ|သံပရာသီး]]၊ [[တောကြက်မောက်|လောင်ဂန်သီး]]၊ [[မန်ကျည်း|မန်ကျည်းသီး]]နှင့် [[ကျွဲကောပင်|ရှောက်သီး]]ထုတ်လုပ်မှုသည်အိမ်ထောင်စု ၃၀၇ စုက {{Convert|155|ha}} သို့မဟုတ် ပြည်နယ်၏ ရိတ်သိမ်းဧရိယာ၏ ၀.၃ ရာခိုင်နှုန်းတွင် လုပ်ကိုင်ကြသည်။ရာခိုင်နှုန်းသာရှိ

==== ဟင်းသီးဟင်းရွက်သီးနှံများ ====

* [[ဖရဲပင်|ဖရဲသီး]]၊ တရုတ်ဂေါ်ဖီထုပ်၊ [[ဂေါ်ဖီထုပ်]]၊ [[သခွားပင်|သခွားသီး]]နှင့် ရွှေဖရုံသီး ထုတ်လုပ်မှုသည် အိမ်ထောင်စု ၁၉၈ စုကပြည်နယ်၏ သီးနှံဧရိယာ၏ ၅.၈ ရာခိုင်နှုန်းဖြစ်သော {{Convert|91|ha}}တွင် စိုက်ပျိုးကြသည်။

==== မွေးမြူရေးခြံ ====
မွေးမြူရေးခြံများသည် [[ကြက်]] ၅၉၇,၄၉၇ ကောင်၊ [[ဘဲ]] ၁၀၁,၂၅၂ ကောင်၊ [[ဝက်]] ၁၆,၇၃၂ ကောင်၊ [[နွား]] ၃,၅၄၀ ကောင်၊ ကျွဲ ၁,၇၃၆ ကောင်၊ [[ဆိတ်]] ၂၄၄၆ ကောင်နှင့် ငန်း ၁၄၁ ကောင်မှ ကုန်စည်များကို ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။ &lt;ref name=&quot;AGRI&quot;/&gt; {{Rp|111}}

==== ငါးလုပ်ငန်း ====
ဗိသနုလောက်ခရိုင်မှ ရေချိုငါးမွေးမြူရေးမှ စုစုပေါင်းဖမ်းဆီးရမိမှုမှာ ၁၁၄၄ တန် သို့မဟုတ် ၁၂၁၆၉ တန်၏ ၉.၄ ရာခိုင်နှုန်းဖြစ်သည်။ &lt;ref name=&quot;AGRI&quot;/&gt; {{Rp|111}}

== ပညာရေး ==
မူးအန်း ဗိသနုလောက်ခရိုင်သည် ဗိသနုလောက်ပြည်နယ်၏ ပညာရေးဗဟိုချက်ဖြစ်သည်။ အစိုးရနှင့် ပုဂ္ဂလိက နှစ်မျိုးလုံးတွင် သူငယ်တန်းမှ တက္ကသိုလ်အဆင့်အထိ အဆင့်အားလုံးတွင် ပညာရေးအဖွဲ့အစည်းများစွာ ရှိပါသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite report|title=Phitsanulok Provincial Statistical Report 2562-2019: Education Statistics|pages=33–45}}&lt;/ref&gt;

=== အဆင့်မြင့်ပညာရေး ===
ခရိုင်အတွင်း သို့မဟုတ် အနီးတစ်ဝိုက်တွင် အဆင့်မြင့်ပညာရေးဌာန ခြောက်ခုရှိပြီး ကျောင်းသား ၃၈,၅၅၃ ဦး ရှိသည်။

* ဌာန ၁၆ခု၊ ဘာသာရပ် ၁၈၄ခုနှင့် ကျောင်းသား ၂၂၀၀၀ ကျော်ရှိသော နရေစွမ်တက္ကသိုလ် သည် ဗိသနုလောက်ပြည်နယ်ရှိ တက္ကသိုလ်များ၏ ဦးဆောင်တက္ကသိုလ်ဖြစ်သည်။
* ပီဘူဆွန်ခရမ် ရာဇဘတ် တက္ကသိုလ်တွင်ဌာန ၆ ခု ရှိသည်။
* ရာဇမင်္ဂလနည်းပညာတက္ကသိုလ်၊ လန်နာ၊ ဗိသနုလောက်ကျောင်းဝင်းတွင် ဌာန ၃ ခုရှိသည်။
* ဗိသနုလောက်တက္ကသိုလ်သည် နောက်ဆုံးအဆင့်ဖြစ်ပြီး ဌာန ၅ ခုပါရှိသော ပုဂ္ဂလိကတက္ကသိုလ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ [http://www.pluniversity.com]
* သီရိန်ဓိုရ်ပြည်သူ့ကျန်းမာရေးကောလိပ်၊ ဗိသနုလောက်ပြည်နယ်။ [https://www.scphpl.ac.th/main/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210513160423/https://www.scphpl.ac.th/main/ |date=13 May 2021 }}
* သူနာပြု ဗုဒ္ဓဆီနာရာဇ် ပြမရာဇောနာနီကောလိပ် [http://www.bcnb.ac.th/bcnb/www]

=== အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းပညာရေး ===

* ကျောင်းသား ၁၁,၀၂၃ ဦးရှိသော အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းကောလိပ် ခုနစ်ခု။ &lt;ref&gt;{{Cite report|title=Phitsanulok Provincial Statistical Report 2562-2019: Education Statistics|page=45}}&lt;/ref&gt;

=== အလယ်တန်းပညာရေး ===

* ကျောင်းသား ၉၂၃၀ဦးရှိသော အထက်တန်းကျောင်း ၁၂ကျောင်း။
* စုစုပေါင်း ၂၃ယောက် လျော့သွားတယ်&amp;nbsp;ကျောင်းသား ၁၂,၅၉၀ ဦးရှိသော အလယ်တန်းကျောင်းများ။

=== မူလတန်းပညာရေး ===

* ကျောင်းသားဦးရေ ၂၀,၈၇၇ ဦးရှိသော မူလတန်းကျောင်း ၈၇ ကျောင်း။

== ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ==

=== အစိုးရဆေးရုံများ ===
မူးအန်း ဗိသနုလောက်ခရိုင်တွင် အစိုးရဆေးရုံ လေးခုရှိသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite report|title=Phitsanulok Provincial Statistical Report 2562-2019: Health Statistics|pages=59–60}}&lt;/ref&gt;

* ဗုဒ္ဓဆီနာရာဇ် ဗိသနုလောက်ဆေးရုံ သည် ပြည်နယ်နှင့် မြို့တော်၏အဓိက အစိုးရဆေးရုံဖြစ်ပြီး ကုတင် ၁၀၀၀ ဆံ့သည်။
* နရေဆွမ်တက္ကသိုလ် ဆေးရုံ သည် ဒေသတွင်း တတိယအဆင့် စောင့်ရှောက်မှု ဆေးရုံဖြစ်သည်။
* သမ္တေစဗြနရေစွမ်မဟာရာဇ် ခံတပ်ဆေးရုံသည် အများပြည်သူအတွက် ဖွင့်လှစ်ထားသော တပ်မတော်ဆေးရုံဖြစ်သည်။ [http://nah.rta.mi.th]{{Dead link|date=July 2026 }}
* ထိုင်းတော်ဝင်လေတပ် ၄၆ တန်းဆေးရုံသည် လေတပ်ဆေးရုံဖြစ်ပြီး အများပြည်သူအတွက်လည်း ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ [https://www.wing46.rtaf.mi.th] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20260124053418/https://wing46.rtaf.mi.th/ |date=24 January 2026 }}

=== ပုဂ္ဂလိကဆေးရုံများ ===
မူးအန်း ဗိသနုလောက်ခရိုင်တွင် ပုဂ္ဂလိကဆေးရုံငါးရုံရှိပြီး စုစုပေါင်းကုတင် ၄၀၀ ဆံ့သည်။

* ဘန်ကောက်ဆေးရုံ ဗိသနုလောက် [https://www.bangkokhospitalphitsanulok.com]
* ဗိသနုလောက်ဆေးရုံ [https://www.phitsanulok-hospital.com]
* ပိတ်သနုဝေတ် ဆေးရုံ [https://www.pitsanuvej.com]
* ရူအမ်ဖက်ဆေးရုံ
* ရေဒီယိုဓာတ်ရောင်ခြည်ကုထုံးနှင့် နျူကလီးယားဆေးပညာဆေးရုံ

=== ကျန်းမာရေးမြှင့်တင်ရေးဆေးရုံများ ===
မူးအန်း ဗိသနုလောက်တွင် ကျန်းမာရေးမြှင့်တင်ဆေးရုံ ၂၄ ခုရှိသည်။

== အခြေခံအဆောက်အအုံ ==

=== လမ်းများ ===
၁၂၆လမ်းသည် ဘက်စုံသုံး ရှောင်ကွင်းလမ်းဖြစ်ပြီး မြောက်ဘက်တွင် ဥတ္တရာဒိတနှင့် [[လံပင်မြို့|လမ်ပန်း]]သို့ အဝေးပြေး လမ်းမကြီး ၁၁၊ '''အရှေ့ဘက်'''တွင် ဖက်ချဘွန်သို့ အဝေးပြေးလမ်းမကြီး ၁၂၊ '''တောင်ဘက်'''တွင် ဆင်းဘူရီသို့ အဝေးပြေးလမ်းမကြီး ၁၁၊ '''တောင်ဘက်'''တွင် နခွန်ဆဝမ်သို့ အဝေးပြေးလမ်းမကြီး ၁၁၇၊ '''အနောက်ဘက်'''တွင် ဆူခိုထိုင်း၊ တာ့ခ်နှင့် [[မဲဆောက်မြို့|မဲဆောက်]]အဝေးပြေးလမ်းမကြီးနှင့် ဆက်သွယ် '''ပေးပါသည်''' ။

=== ဘတ်စ်ကားများ ===
ဗိသနုလောက် ဂိတ် ၁ (စန်ဖွန်ဖိုင်) နှင့် ဂိတ် ၂ ( စမိုခေး ) တို့သည် ဗိသနုလောက်

=== လေဆိပ် ===
မြို့လယ် (အာရန်ယစ်)နှင့်နီးသော ဗိသနုလောက်လေဆိပ်သည် ဘန်ကောက်မှ တစ်နေ့လျှင် လေယာဉ်ခြောက်စင်းအထိ (ပျံသန်းချိန် ၆၀ မိနစ်ခန့်) ပျံသန်းပြီး လေကြောင်းလိုင်းသုံးခုဖြစ်သည့် Nok Air၊ Thai Air Asia နှင့် Thai Lion Air မှ ပြေးဆွဲပါသည်။

=== ရထားလမ်း ===
မြို့လယ်ခေါင်ရှိ ဗိသနုလောက် ရထားဘူတာ တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ ပြည်နယ်ရထားလမ်း မှ လည်ပတ်သော မြောက်ပိုင်းလိုင်း ရှိ မြို့တွင်းရထားများကို အဓိကထား ပြေးဆွဲပြီး နေ့စဉ် ရထား ဆယ်ဂဏန်းကျော်သည် ဦးတည်ရာတစ်ခုစီသို့ ပြေးဆွဲလျက်ရှိသည်။

=== ရေဒီယို ===
ခရိုင်တွင် ရေဒီယိုလိုင်း ရှစ်လိုင်းရှိသည်- 

== ရေကြီးခြင်း ==
၂၀၀၆ ခုနှစ်၌ မူးအန်း ဗိသနုလောက်မြို့ရှိနေထိုင်သူများတွင် ရေဝပ်ခြင်းကြောင့် ကူးစက်ခံရတတ်သော [[လက်ပ်တို စပီရိုးစစ်|လက်ပတိုစပိုင်ရိုးစစ်ရောဂါ]]များ ဖြစ်ပွားမှုရှိခဲ့ကြောင်း သတင်းများ ထွက်ပေါ်ခဲ့ပါသည်။ 

== ကိုးကားချက်များ ==
&lt;div style=&quot;overflow:scroll;Height:300px;&quot;&gt;
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist}}
&lt;/div&gt;

== ပြင်ပလင့်ခ်များ ==

* [https://web.archive.org/web/20070927233808/http://www.amphoe.com/menu.php?am=414&amp;pv=36 Amphoe.com] (ထိုင်း)
{{Amphoe Phitsanulok}}
[[ကဏ္ဍ:ဝီကီဒေတာနှင့် ကွဲပြားသော ဖော်ပြချက်တိုများ]]
[[ကဏ္ဍ:ဖော်ပြချက်တို ပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ]]
[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]</text>
      <sha1>nc7zj9g8qwe3elbzx4ws8nis7aqwmag</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>လိုင်လင်းပီမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>288941</id>
    <revision>
      <id>1043086</id>
      <parentid>1042068</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T20:04:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 2 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043086</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13486" sha1="ssg17l2cpvl9afizjcfepyhzx2kqxae" xml:space="preserve">{{Infobox military conflict 
| conflict = လိုင်လင်းပီမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ 
| partof = [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]]၏ [[ချင်း စစ်မြေပြင်]] 
| date = ၂၀ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ – ၂၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ 
| place = [[လိုင်လင်းပီမြို့]]၊ [[မတူပီမြို့နယ်]]၊ [[ချင်းပြည်နယ်]] 
| coordinates = {{coord|22.0667|N|92.8333|E|display=inline,title}} 
| map_type = Myanmar
| latitude = 22.0667
| longitude = 92.8333
| map_size = 250
| map_caption = မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း လိုင်လင်းပီမြို့၏ တည်နေရာ 
| map_label = လိုင်လင်းပီ
| result = ချင်းတော်လှန်ရေးတပ်ပေါင်းစုများ အောင်မြင် (မြို့အား သိမ်းပိုက်နိုင်) 
| combatant1 = {{flagdeco|MYA}} [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] 
* {{flagicon image|Shoulder Sleeve of Myanmar Army.svg}} [[တပ်မတော် (ကြည်း)]] 
** ခလရ ၃၀၄
| combatant2 = 
* {{flagicon image|Flag of the Chin National Front.svg}} [[ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး]] (CNF) 
* {{flagicon image|Chin National Army Flag.svg}} [[ချင်းအမျိုးသားတပ်မတော်]] (CNA/CNF) 
* {{flagicon image|Flag of Chin State.svg}}[[ချင်းဒေသကာကွယ်ရေးတပ်မတော်|ချင်းဒေသကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့များ]](CDF) 
** CDF-Mara 
** CDF-Matupi 
** CDF-Lautu 
** CDF-Zophei 
| commander1 = ဗိုလ်မှူး စိုးဝင်းထိုက် (ကျဆုံး) 
| commander2 = မသိရှိရ 
| strength1 = မသိရှိရ 
| strength2 = မသိရှိရ 
| casualties1 = အနည်းဆုံး ၁ ဦးသေဆုံး 
| casualties2 = မသိရှိရ 
| notes = လိုင်လင်းပီမြို့အား သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် ပြည်သူ့အုပ်ချုပ်ရေးစတင် နိုင်ခဲ့သည်။
| campaignbox = {{Campaignbox Myanmar Civil War (2021-2023)}} 
}}
'''လိုင်လင်းပီမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ''' သည်  [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ)]] ကာလ [[ချင်း စစ်မြေပြင်]] အတွင်း [[ချင်းပြည်နယ်]]၊ [[မတူပီမြို့နယ်]]၊ [[လိုင်လင်းပီမြို့]]တွင် [[တပ်မတော်]]နှင့် [[ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး]] (CNF) ဦးဆောင်သော ချင်းတော်လှန်ရေးတပ်ပေါင်းစုတို့အကြား ဖြစ်ပွားခဲ့သော တိုက်ပွဲဖြစ်သည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် စတင်ခဲ့ပြီး ၄ ရက်အကြာ နိုဝင်ဘာလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များက မြို့အား အပြီးသတ်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ရန်နိုင် |date=2023-11-24 |title=မတူပီမြို့နယ် လိုင်လင်းပီမြို့ကို ချင်းကာကွယ်ရေးတပ်တွေ သိမ်းယူ |url=https://burmese.voanews.com/a/7368524.html |access-date=2026-07-04 |website=ဗွီအိုအေ |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Myanmar Now News |date=2023-11-24 |title=ချင်းပြည်နယ်၊ လိုင်လင်းပီမြို့ကို တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များ သိမ်းပိုက် |url=https://www.youtube.com/watch?v=tjaeKvZp8Ws |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=DVB TV News |date=2023-11-24 |title=မတူပီမြို့နယ် လိုင်လင်းပီမြို့ကို ချင်းတော်လှန်ရေးတပ်တွေ သိမ်းပိုက် - DVB News |url=https://www.youtube.com/watch?v=eS0xbk3GXqY |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt;

== နောက်ခံသမိုင်းကြောင်း ==
လိုင်လင်းပီမြို့သည် အိန္ဒိယ-မြန်မာ နယ်စပ်တွင် တည်ရှိပြီး [[မီဇိုရမ်ပြည်နယ်]]နှင့် ချင်းပြည်နယ်တို့အကြား စစ်ရေး၊ လုံခြုံရေးနှင့် စစ်ဘေးရှောင်များ သွားလာရေးတို့အတွက် မဟာဗျူဟာကျသည့် မြို့တစ်မြို့ဖြစ်သည်။ အဆိုပါမြို့တွင် [[တပ်မတော်]] ၏ ခလရ ၃၀၄ တပ်ရင်းလက်အောက်ခံ တပ်စခန်းနှစ်ခု အခြေစိုက်ထားရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2023-11-24 |title=လိုင်လင်းပီမြို့ကိုသိမ်းပိုက်ခဲ့ကြောင်း CNF ပြော |url=https://www.rfa.org/burmese/news/lailenpi-11242023045851.html |access-date=2026-07-04 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;

အိန္ဒိယ-မြန်မာနယ်စပ်ရှိ [[ရိဒ်ခေါဒါရ်မြို့|ရိခေါဒါရ်မြို့]]ကို ချင်းတော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များက ၂၀၂၃ ခုနှစ်  နိုဝင်ဘာ ၁၆ ရက်နေ့တွင် သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ပြီးနောက်  လိုင်လင်းပီမြို့သည် ချင်းပြည်နယ်တွင် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်နိုင်သည့် ဒုတိယမြောက်မြို့ ဖြစ်လာသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ခင်ရီရီဇော် |date=2023-11-24 |title=ချင်းပြည်နယ်၊ လိုင်လင်းပီမြို့ကို တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များ သိမ်းပိုက် |url=https://myanmar-now.org/mm/news/45959/ |access-date=2026-07-04 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=4 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260704093132/https://myanmar-now.org/mm/news/45959/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; 

== တိုက်ပွဲဖြစ်စဉ် ==
[[ချင်းအမျိုးသားတပ်မတော်]] (CNA)၊ မရာနယ်မြေအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (Maraland Council)၊ CDF-Mara၊ CDF-Matupi၊ CDF-Lautu နှင့် CDF-Zophei ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့တို့သည် ၂၀၂၃ ခုနှစ်  နိုဝင်ဘာလ ၁၉/၂၀ ရက်နေ့မှစတင်ကာ လိုင်လင်းပီမြို့ရှိ စစ်ကောင်စီတပ်စခန်းများကို ပိုက်ဆို့တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ တိုက်ပွဲကာလအတွင်း တပ်မတော်(လေ)က လေကြောင်းပစ်ကူများဖြင့် ၄ ရက်ဆက်တိုက် ပြင်းထန်စွာ တန်ပြန်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Now |first=Myanmar |date=2023-11-24 |title=ချင်းပြည်နယ်ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့များ မြို့တစ်မြို့ ထပ်မံရရှိ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/45972/ |access-date=2026-07-04 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=4 July 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260704093618/https://myanmar-now.org/mm/news/45972/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

၂၀၂၃ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၂၄ ရက်နေ့ နံနက်ပိုင်းတွင် တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့များက စစ်ကောင်စီတပ်စခန်းများကို အပြီးသတ်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ပြီး ချင်းအမျိုးသားအလံကို လွှင့်ထူနိုင်ခဲ့သည်။ တိုက်ပွဲအတွင်း စစ်ကောင်စီဘက်မှ တစ်ဦးသေဆုံးပြီး ကျန်တပ်သားများမှာ စခန်းစွန့်ခွာ ထွက်ပြေးသွားခဲ့ကြသည်။ တိုက်ပွဲတွင် ၂၀၂၂ ခုနှစ်က ဒေသခံအရပ်သား ၁၀ ဦးကို သတ်ဖြတ်မှု၌ ပါဝင်ခဲ့သည့် ခမရ ၃၀၄ မှ ဒုတပ်ရင်းမှူး ဗိုလ်မှူးစိုးဝင်းထိုက် သေဆုံးခဲ့ကြောင်း တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=admin |date=2023-11-25 |title=လိုင်လင်းပီမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲတွင် မတူပီဒေသခံ ၁၀ ဦးကို ရက်ရက်စက်စက်သတ်ဖြတ်ခဲ့သော ဗိုလ်မှူးစိုးဝင်းထိုက် သေဆုံး |url=https://ayartimes.com/?p=28634 |access-date=2026-07-04 |website=Ayeyarwaddy Times |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ayeyarwaddy Times |date=2023-11-25 |title=လိုင်လင်းပီမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲမှာ ဗိုလ်မှူးတစ်ဦးအပါအဝင် စစ်ကောင်စီသား ၃ ဦးသေဆုံးပြီး အလံဖြူထောင် |url=https://www.youtube.com/watch?v=33exzoxoJb8 |access-date=2026-07-04}}&lt;/ref&gt;

== နောက်ဆက်တွဲဖြစ်ရပ်များ ==
မြို့အား သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး (CNF) နှင့် မရာနယ်မြေအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီတို့က လိုင်လင်းပီမြို့တွင် ပြည်သူ့အုပ်ချုပ်ရေးစနစ်ကို စတင်အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့သည်။ တိုက်ပွဲအတွင်း တပ်မတော်(လေ)၏ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများကြောင့် အရပ်သား ၄ ဦးသေဆုံးခဲ့ပြီး ဘုရားကျောင်းနှင့် နေအိမ်အဆောက်အအုံ ၁၀ လုံးကျော် ပျက်စီးခဲ့ရသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ထပ်မံသိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့တဲ့ လိုင်လင်းပီမြို့ကို ပြည်သူ့အုပ်ချုပ်ရေး အကောင်အထည်ဖော်မယ်လို့ CNF ထုတ်ပြန် – Era's Eye Channel |url=https://eraseye.com/2023/29/18207/ |access-date=2026-07-04 |website=eraseye.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Agency |first=Yangon Khit Thit News |date=2023-11-29 |title=ချင်းတော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များ သိမ်းပိုက်ထားသည့် လိုင်လင်းပီမြို့ကို နယ်မြေရှင်းလင်းရေးလုပ် နေပြီး ပြည်သူများ နေရပ်ပြန်နိုင်ရန် စီစဉ် |url=https://yktnews.com/2023/11/133667/ |access-date=2026-07-04 |website=Khit Thit Media |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကား ==
{{reflist}}
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၃ ပဋိပက္ခများ]]
[[ကဏ္ဍ:ချင်းပြည်နယ်ရှိ တိုက်ပွဲများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ) အတွင်း မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ]]</text>
      <sha1>ssg17l2cpvl9afizjcfepyhzx2kqxae</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>လာတာ မန်ဂက်ရှ်ကာ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>288949</id>
    <revision>
      <id>1043085</id>
      <parentid>1042093</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T19:49:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 0 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 1 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043085</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15362" sha1="fftqqipjr7e4pao5ypdggo2a6r61ybc" xml:space="preserve">
{{Infobox person|image=Lata-Mangeshkar.jpg|caption=Lata Mangeshkar at a concert in 2011|native_name=|birth_name=လာတာ ဒီနာနတ် မန်ဂက်ရှ်ကာ|birth_date={{birth date|df=y|၁၉၂၄|၀၉|၂၈}}|resting_place=Ashes scattered in the [[Godavari River]] at Ramkund, [[Nashik]], Maharashtra, India|death_date={{death date and age|2022|02|06|1929|09|28|df=y}}|birth_place=[[အင်ဒိုး]], [[အင်ဒိုးပြည်]], [[ဗိတိသျှ အိန္ဒိယ]] (present{{endash}}day [[မဓျပရာဒေ့ရှ်]], အိန္ဒိယ)|death_place=[[Mumbai]], Maharashtra, India|other_names={{plainlist|
* ''Queen of Melody''
* ''Voice of the Millennium''
* Swar Kokila (Vocal Nightingale)
* ''Lata Didi''
  }}|occupation={{flatlist|
* [[Playback singer]]
* [[composer]]
* [[film producer]]
  }}|years_active=1942–2022|relatives=[[List of Hindi film families#Mangeshkar-Hardikar-Abhisheki-Kolhapure extended family|See list]]|signature=Signature of Lata Mangeshkar.svg|awards=[[List of awards received by Lata Mangeshkar|See list]]|module={{Infobox officeholder
| embed        = yes
| office       = [[Member of Parliament, Rajya Sabha|Member of Parliament]], [[Rajya Sabha]]
| constituency = [[List of nominated members of the Rajya Sabha|Nominated (Arts)]]
| predecessor  = [[Nirmala Deshpande]]
| successor    =
| nominator    = [[K. R. Narayanan]]
| term_start   = 22 November 1999
| term_end     = 21 November 2005 
}}|name=}}

'''လာတာ ဒီနာနတ် မန်ဂက်ရှ်ကာ''' ( ; မွေးဖွား '''Hemalata Dinanath Mangeshkar''' ; ၁၉၂၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၈ ရက် - ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၆ ရက်) &lt;ref&gt;{{Cite news |last=Bhagat |first=Shalini Venugopal |date=2022-02-06 |title=Lata Mangeshkar, Bollywood's Most Beloved Voice, Dies at 91 |url=https://www.nytimes.com/2022/02/05/world/asia/lata-mangeshkar-dead.html |url-access=subscription |access-date=2022-04-27 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt; သည် အိန္ဒိယ တေးဂီတအဆိုတော်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ရံဖန်ရံခါ [[ဂီတစာဆို|ဂီတတေးရေးဆရာ]]တစ်ဦးဖြစ်သည်။ သူမသည် အိန္ဒိယတိုက်ငယ်၏ အကြီးကျယ်ဆုံးနှင့် ဩဇာအရှိဆုံး အဆိုတော်များထဲမှ ဂန္ထဝင်တစ်ဦးအဖြစ် သတ်မှတ်ခံထားရသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite news |title=Lata Mangeshkar was the soundtrack of newly independent India |url=https://www.economist.com/obituary/lata-mangeshkar-was-the-soundtrack-of-the-newly-independent-country/21807600 |work=The Economist}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite news |date=10 December 2002 |title=Lata Mangeshkar |url=http://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/30899862.cms |access-date=22 July 2009 |work=[[The Times of India]]}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite news |last=Yasmeen, Afshan |date=21 September 2004 |title=Music show to celebrate birthday of melody queen |url=http://www.hindu.com/lf/2004/09/21/stories/2004092114010200.htm |url-access=subscription |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20041103120451/http://www.hindu.com/lf/2004/09/21/stories/2004092114010200.htm |archive-date=3 November 2004 |access-date=14 October 2019 |work=[[The Hindu]]}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite news |date=2022-02-07 |title=Lata Mangeshkar: 'Why I loved the Indian singer as much as The Beatles' |url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-60257952 |access-date=2023-03-30 |work=BBC News |language=en-GB}}&lt;/ref&gt; ဆယ်စုနှစ် ရှစ်ခုကြာ အနုပညာသက်တမ်းတွင် အိန္ဒိယဂီတလုပ်ငန်းအတွက် သူမ၏ပံ့ပိုးကူညီမှုကြောင့် &quot;Queen of Melody&quot; နှင့် &quot;Voice of the Millennium&quot; ကဲ့သို့သော ဂုဏ်ထူးဆောင်ဘွဲ့များ ရရှိခဲ့ပါသည်။ &lt;ref name=&quot;hindustantimes.com&quot;&gt;{{Cite web |date=14 October 2019 |title=Lata Mangeshkar: The Queen of Melody |url=https://www.hindustantimes.com/inspiring-lives/lata-mangeshkar-the-queen-of-melody/story-TBN6Pq9c9wktF7ptW0gBmN.html |access-date=5 February 2022 |website=Hindustan Times |language=en}}&lt;/ref&gt;

မန်ဂက်ရှ်ကာသည် သီချင်းများကို အိန္ဒိယဘာသာစကား ၃၆မျိုးကျော်နှင့် နိုင်ငံခြားဘာသာစကားအနည်းငယ်ဖြင့် မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ပြီး အဓိကအားဖြင့် [[ဟင်ဒီ-အူရဒူဘာသာစကား|ဟိန္ဒူစတန်နီ]] ၊ [[ဘင်္ဂါလီဘာသာစကား|ဘင်္ဂါလီ]] နှင့် မာရသီဘာသာစကားများဖြင့် မှတ်တမ်းတင်နိုင်ခဲ့ပါသည်။ &lt;ref name=&quot;hindustantimes.com&quot;/&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |title='Nightingale of India' Lata Mangeshkar has died |url=https://www.aljazeera.com/news/2022/2/6/obituary-nightingale-of-india-lata-mangeshkar-dies-aged-92 |access-date=25 February 2022 |publisher=Al Jazeera |language=en}}&lt;/ref&gt;

မန်ဂက်ရှ်ကာသည် သူမ၏ စည်းကမ်းကြီးမှုကြောင့် လူသိများထင်ရှားပြီး သီချင်းအသံသွင်းရာတွင် အသံသွင်းစတူဒီယိုကို ဘုရားကျောင်းကဲ့သို့ သန့်ရှင်းမြင့်မြတ်သောနေရာအဖြစ် သတ်မှတ်ကာ အမြဲတမ်း ခြေဗလာဖြင့်သာ သီချင်းဆို အသံသွင်းလေ့ရှိသည်။ သူမသည် အနုပညာ၌ အပြစ်အနာအဆာကင်းမဲ့အောင် အစဉ်တစိုက် အားထုတ်တတ်သူ ဖြစ်သော်လည်း သီချင်းများ ဖြန့်ချိပြီးနောက်ပိုင်းတွင် မိမိ၏ သီချင်းများကို ပြန်လည်နားထောင်လေ့မရှိခြင်းမှာလည်း လူသိများသည့် အချက်တစ်ချက် ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ပြန်လည်နားမထောင်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ သူမက 'မိမိသီချင်းကို ပြန်နားထောင်မိပါက မိမိသီဆိုမှုအတွင်းရှိ အမှားများကိုသာ လိုက်လံရှာဖွေမိနေလိမ့်မည် ဖြစ်သောကြောင့်' ဟု လူတွေ့မေးမြန်းခန်းများတွင် ဖြေကြားပြောဆိုခဲ့ဖူးပါ။သည် &lt;ref name=&quot;Recording_Habits&quot;&gt;{{Cite news |date=6 February 2022 |title=Lata Mangeshkar: The 'Nightingale' who silenced the radio |url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-46342171 |work=BBC News }}{{Dead link|date=July 2026 }}&lt;/ref&gt;

== ဘဝအစပိုင်း ==
[[ဖိုင်:LataMangeshkar14.jpg|left|thumb|399x399px|မန်ဂက်ရှ်ကာရဲ့ ငယ်ဘဝဓာတ်ပုံ]]
မန်ဂက်ရှ်ကာကို ၁၉၂၉ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားခဲ့ပါသည် &lt;ref name=&quot;hai&quot;&gt;{{Cite book |last=hai Na BBB |year=1995 |title=In search of Lata Mangeshkar |url=https://archive.org/details/insearchoflatama00bhim/page/55/mode/2up?q=Yesubai |publisher=Indus |isbn=978-81-7223-170-5 |page=49 |quote=I may be a Brahmin by Karma, but by birth I am both a Brahmin and a Maratha&quot;, he would say, for his mother Yesubai (Rane) was a 'Maratha'}}&lt;/ref&gt;။ အင်ဒိုး  (ယခုအခါ [[မဇ္ဈပဒေသပြည်နယ်|မဓျပရာဒေ့ရှ်ပြည်နယ်]]၏ အင်ဒိုးခရိုင်) ထိုစဉ်က [[ဗြိတိသျှရာဇ|ဗြိတိသျှအိန္ဒိယရှိ]]ဗဟိုအိန္ဒိယအေဂျင်စီ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သော အင်ဒိုး မင်းသားပြည်နယ်၏ မြို့တော်တွင်မွေးဖွားခဲ့ပါသည်။
[[ဖိုင်:Lata_Mangeshkar_family.jpg|thumb|229x229px|မန်ဂက်ရှ်ကာ မိသားစု]]
[[ဖိုင်:Lata-Meena.jpg|thumb|ဂုရုကူလ်တီးမှုတ်စဉ်တွင် ညီမဖြစ်သူ မီနာ မက်ဂက်ရှ်ကာ-ခါဒိကာ(ဆူဒါမာ အဖြစ်) နှင့်အတူ မြင်ရသော လာတာ မက်ဂက်ရှ်ကာ  (ကရစ်သျှနားအဖြစ်)။]]
[[ဖိုင်:Lata_Mangeshkar_(Pahili_Mangalagaur).jpg|thumb|ပါဟီလီ မန်ဂါလာဂေါရ်ရှိ မက်ဂက်ရှ်ကာ]]
၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် မန်ဂက်ရှ်ကာသည် Filmfare ဆုပေးပွဲတွင် playback singer အမျိုးအစား မရှိခြင်းကို ကန့်ကွက်ဆန္ဒပြခဲ့သည်။ စီစဉ်သူများက playback singerများကို ၎င်းတို့၏ကိုယ်ပိုင်ဆုအမျိုးအစားဖြင့် အသိအမှတ်ပြုရန် သဘောတူညီသည်အထိ သူမသည် အခမ်းအနားတွင် &quot;Rasik Balma&quot; သီချင်းကို ဖျော်ဖြေရန် ငြင်းဆိုခဲ့ပြီး နောက်ဆုံးတွင် ၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ &lt;ref name=&quot;Filmfare_Protest&quot;&gt;{{Cite web |date=8 February 2022 |title=How Lata Mangeshkar's protest led to Filmfare's playback category |url=https://www.musicplus.in/five-lesser-known-facts-about-lata-mangeshkar/ |publisher=Musicplus}}&lt;/ref&gt;
[[ဖိုင်:Lata_Mangeshkar_black-and-white.jpg|thumb|၁၉၆၀ ပြည့်လွန်နှစ်များက မန်ဂက်ရှ်ကာ]]

== ရောဂါနှင့်သေခြင်း ==
၂၀၂၂ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၈ ရက်နေ့တွင် မန်ဂက်ရှ်ကာသည် [[ကိုဗစ် ၁၉|COVID-19]] ရောဂါပိုး တွေ့ရှိခဲ့ပြီး အပျော့စား ရောဂါလက္ခဏာများဖြင့် [[မွမ်ဘိုင်းမြို့|မွန်ဘိုင်း]] ရှိ Breach Candy ဆေးရုံ ၏ အထူးကြပ်မတ်ကုသဆောင်တွင် ကုသမှုခံယူခဲ့ရသည်။ သူမသည် ကျန်းမာရေး &quot;အနည်းငယ်သာ တိုးတက်မှု&quot; လက္ခဏာများဖြင့် ICU တွင် ဆက်လက်ရှိနေခဲ့သည်။ သူမကို ကုသပေးသော ဆရာဝန်များသည် သူမ၏ ကျန်းမာရေး &quot;အနည်းငယ်သာ တိုးတက်လာပြီးနောက်&quot; ဇန်နဝါရီလ ၂၈ ရက်နေ့တွင် အသက်ရှူစက်ကို ဖြုတ်ခဲ့ကြသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite news |date=6 February 2022 |title=Lata Mangeshkar is stable now, says Asha Bhosle |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/lata-mangeshkar-health-critical-condition-deteriorated-7758174/ |access-date=6 February 2022 |work=The Indian Express |language=en}}&lt;/ref&gt; သို့သော် သူမ၏ ကျန်းမာရေး ယိုယွင်းလာပြီးနောက် ဖေဖော်ဝါရီလ ၅ ရက်နေ့တွင် အသက်ရှူစက်ကို ပြန်လည်အသုံးပြုခဲ့ပြီး &quot;ပြင်းထန်သော ကုထုံး&quot; ခံယူနေခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite news |title=Lata Mangeshkar is undergoing aggressive therapy and tolerating procedures: Doctor Pratit Samdani |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/lata-mangeshkar-is-undergoing-aggressive-therapy-and-tolerating-procedures-doctor-pratit-samdani/articleshow/89367774.cms |work=The Times of India}}&lt;/ref&gt;
[[ဖိုင်:Photos-Celebs-attend-Lata-Mangeshkars-state-funeral-3_(1).jpg|right|thumb|မန်ဂက်ရှ်ကာ၏ နိုင်ငံတော်ဈာပန]]
မန်ဂက်ရှ်ကာသည် ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၆ ရက်နေ့တွင် အင်္ဂါများစွာ လုပ်ဆောင်ချက်ချို့ယွင်းသည့် ရောဂါလက္ခဏာစုကြောင့် အသက် ၉၂ နှစ်အရွယ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ သူမသည် အဆုတ်ရောင်ရောဂါ နှင့် COVID-19 အတွက် ၂၈ ရက်ကြာ စဉ်ဆက်မပြတ် ကုသမှုခံယူခဲ့ရသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite news |date=6 February 2022 |title=Lata Mangeshkar: India singing legend dies at 92 |url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-60094193 |access-date=6 February 2022 |work=BBC News |language=en-GB}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite news |last=Banerjee |first=Shoumojit |date=6 February 2022 |title='Nightingale' Lata Mangeshkar passes away at 92 |url=https://www.thehindu.com/news/national/lata-mangeshkar-legendary-singer-dies-at-92/article38387404.ece |access-date=6 February 2022 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X |agency=Press Trust of India}}&lt;/ref&gt;

== စက်မှုလုပ်ငန်းလွှမ်းမိုးမှု ==

== အောက်ခြေမှတ်စုများ ==

== ပြင်ပလင့်ခ်များ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Sister project/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt;{{Commons category}}
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၂ ကွယ်လွန်သူများ]]
[[ကဏ္ဍ:၁၉၂၉ မွေးဖွားသူများ]]
[[ကဏ္ဍ:Webarchive template wayback links]]
[[ကဏ္ဍ:ဝီကီဒေတာနှင့် ကွဲပြားသော ဖော်ပြချက်တိုများ]]
[[ကဏ္ဍ:ဖော်ပြချက်တို ပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ]]</text>
      <sha1>fftqqipjr7e4pao5ypdggo2a6r61ybc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဝပ် ပုရဏာဝါသ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289018</id>
    <revision>
      <id>1043088</id>
      <parentid>1042305</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T21:08:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043088</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6111" sha1="gwbqm3ex2wjqxsin1b2usxowg4mxa07" xml:space="preserve">ဝပ် ပုရာဏာဝသ် ( {{Langx|th|วัดปุรณาวาส}}) သည် [[ဘန်ကောက်မြို့|ဘန်ကောက်]] ဆင်ခြေဖုံးရှိ [[ဝတ်ကျောင်း|ပုဂ္ဂလိက ဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်းတိုက်]] တစ်ခုဖြစ်ပြီး သာဝီ ဝပ် သာနာခရိုင်၊ ဆာလာ သမဆော့ပ် ဒေသရှိ ဂလုံမဟာဆဝပ်ကမ်းနားတွင် တည်ရှိပြီး ဘန်ကောက်မြို့၏ အနောက်မြောက်ဘက်အစွန်ဆုံးရှိ ဘုရားကျောင်းတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံထားရသည်။ ဂလုံမဟာဆဝပ်၏ တစ်ဖက်ကမ်းတွင် [[နန္ဒပုရီပြည်နယ်]]၊ ဘန်ကရူအိုင်ခရိုင်၊ တန်ဘွန် ဆာလာကလန်ဒေသရှိပြီး နခွန်ပထုံပြည်နယ်၊ ဗုဒ္ဓမွန်ထုံခရိုင်၊ တန်ဘွန် ဆာလာယာသည် ဤနေရာမှ မဝေးပါ။

[[ရာမ ၄]]လက်ထက် ၁၈၅၄ ခုနှစ်တွင် ဘုန်းကြီးကျောင်းကိုတည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ယခင်က ဝပ်နောက် (วัดนก)ဟုခေါ်ပြီး တစ်ခါတစ်ရံ ဝပ်ကလန်ဂလုံ(วัดกลางคลอง) ဟုခေါ်တွင်သည့် အဆိုပါဘုရားကျောင်းကို ဘုရင်မင်းမြတ်က ဂလုံ(တူးမြောင်း)မဟာစဝေါ် တူးဖော်ပြီး ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းခွင်သို့ သွားရောက်လေ့လာကာ ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းဆောက်လုပ်ရန်အတွက် Mr. Bun ဟုခေါ်သော လူနှင့်ပူးပေါင်းကာ ဘုရားကျောင်းကို ဝပ်ရာဇပုဉ်ဓမ္မ (วัดราชบุญธรรม) ဟု အမည်ပေးခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဝပ်ပုညာဝါသ်ရာဇသရဒ္ဓါဓမ္မ(วัดบุญญาวาสราชศรัทธาธรรม)ဟု ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ ၁၉၃၇ ခုနှစ်တွင် ဘုရားကျောင်းကို ယနေ့ခေတ်တွင် ဝပ်ပုရဏာဝါသ်ဟု အမည်ပြောင်းပြန်သည်။

စေတီတော်တွင် လူအန်ဖော့အိန္ဒြာ (หลวงพ่ออินทร์)နှင့် လူအန်ဖော့စန္ဒြ (หลวงพ่อจันทร์) ဟုခေါ်သော အဖိုးတန် ရှေးဟောင်း ဆင်းတုတော် ၃ ဆူရှိပြီး ဗိမာန်တော်တွင် ခဲယဉ်းလှသော ကုသိုလ်တရားများ ကိန်းဝပ်ရာ ဘုရားရုပ်ပွားတော်များ ရှိသည်။ ဘုရားကျောင်းကို ယုံချိုင်ယုဓ်မိသားစုမှ ကြီးကြီးမားမား ပြုပြင်မွမ်းမံခဲ့ပြီး မိသားစုဝင်များထဲတွင် [[ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|ထိုင်းနိုင်ငံ၏ 22 ယောက်မြောက် ၀န်ကြီးချုပ်]] ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချာဝါလိတ် ယုံခိုင်ယုဓ်ပါဝင်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |date=22 April 2018 |title=วัดปุรณาวาส (วัดราชบุญธรรม) แขวงศาลาธรรมสพน์ เขตทวีวัฒนา กรุงเทพมหานคร |trans-title=Wat Puranawat (Wat Ratchabuntham) Sala Thammasop Subdistrict, Thawi Watthana District, Bangkok |url=https://tourwatthai.com/region/central/bangkok/watpuranawas/ |website=TOUR....WAT...THAI |language=thai |access-date=7 July 2026 |archive-date=5 June 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220605124036/https://tourwatthai.com/region/central/bangkok/watpuranawas/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ထို့အပြင် ဘုရားကျောင်းမြေပေါ်ရှိ အလယ်တန်းကျောင်းတစ်ခုဖြစ်သော ဝပ်ပုရဏာဝါသ်ကျောင်းသည် ဘန်ကောက်ဒေသခံပြတိုက် ထဝီ ဝဍ္ဎနခရိုင်၏ နေအိမ်လည်းဖြစ်သည်။ ကျောင်းနှင့် ပြတိုက်နှစ်ခုစလုံးသည် ဘုရားကျောင်း၏ ဆန့်ကျင်ဘက်တွင်ရှိပြီး တောင်ဘက်ရထားလမ်းဖြင့် ပိုင်းခြားထားသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Bangkok Local Museum Thawi Watthana District |url=https://www.museumthailand.com/en/museum/Bangkok-Local-Museum-Thawi-Watthana-District |website=MUSEUM THAILAND}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |last=Lim |first=Eric |title=Thawi Watthana Museum the road to Phutthamonthon |url=https://www.tour-bangkok-legacies.com/thawi-watthana-museum.html |website=Tour Bangkok Legacies}}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကားချက်များ ==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:ဝပ် ပုရာဏာဝသ်]]
[[ကဏ္ဍ:နန္ဒပုရီပြည်နယ်]]</text>
      <sha1>gwbqm3ex2wjqxsin1b2usxowg4mxa07</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မာဆု ကျွန်ယန်ဒီကုလ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289097</id>
    <revision>
      <id>1043036</id>
      <parentid>1042543</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T12:15:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 1 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043036</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5563" sha1="kk23o7l2ij4dylvmb9chhuv4bef8pkc" xml:space="preserve">
{{Infobox person|name=မာဆု ကျွန်ယန်ဒီကုလ်|native_name=มาสุ จรรยางค์ดีกุล|native_name_lang=th|image=|caption=|image_size=|birth_name=မာဆု ကျွန်ယန်ဒီကုလ်|birth_date={{Birth date and age|1994|06|9}}|birth_place=[[ဘန်ကောက်]], [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]|other_names=Masu|education=[[Bangkok University]] {{nowrap|(Faculty of Communication Arts)}}|occupation={{hlist|[[Actor]]|[[DJ]]}}|years_active={{Start date|2011}}–present|agent=[[Channel 3 (Thailand)|Channel 3]] (2015–present)|height={{height|m=1.82}}&lt;ref&gt;{{cite web|url= http://www.okmagazine-thai.com/%E0%B8%84%E0%B8%A5%E0%B8%B7%E0%B9%88%E0%B8%99%E0%B8%8A%E0%B8%B5%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%95/|title=ใจละลาย! 10 คำถามกับ 'มาสุ จรรยางค์ดีกุล' หนุ่มหน้าใสจากเรื่องคลื่นชีวิต|website=okmagazine|language=Thai|accessdate=28 June 2019}}&lt;/ref&gt;}}
[[ဖိုင်:มาสุ_จรรยางค์ดีกุล_(มาสุ)_Happy_New_Year_2023.png|right|thumb]]
'''မာဆု ကျွန်ယန်ဒီကုလ်''' ({{Langx|th|มาสุ จรรยางค์ดีกุล}}; ၁၉၉၄ ဇွန်လ၉ ရက်တွင်မွေးဖွားခဲ့သည်) အမည်ပြောင်မှာ '''မာဆု''' ( {{Langx|th|มาสุ}})ဖြစ်ခါ သူသည် ထိုင်း သရုပ်ဆောင်နှင့် DJ တစ်ဦးဖြစ်ပါသည်။

== ငယ်ဘဝနှင့်ပညာရေး ==
မာဆုကို ၁၉၉၄ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၉ ရက်နေ့တွင် [[ထိုင်းနိုင်ငံ]] ၊ [[ဘန်ကောက်မြို့|ဘန်ကောက်မြို့တွင်]] မွေးဖွားခဲ့သည်။

မာဆုသည် ရိုအွန်းအရွန်းကျောင်းမှာ အလယ်တန်းကျောင်းနှင့် ဝပ်ဆုထီဝါရာမ်ကျောင်းမှ အထက်တန်းကျောင်းအောင်လက်မှတ်ကို ရရှိခဲ့ပါသည်။ သူသည် [[ဘန်ကောက် တက္ကသိုလ်|ဘန်ကောက်တက္ကသိုလ်]]၊ ဆက်သွယ်ရေးအနုပညာဌာနတွင် ဘွဲ့ကြိုအဆင့်ကို ဆက်လက်သင်ယူခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=สะดุดความหล่อใส มาสุ จรรยางค์ดีกุล |url=https://teen.mthai.com/the_boy/93921.html |access-date=28 June 2019 |website=teen.mthai |language=Thai |archive-date=28 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201128114019/https://teen.mthai.com/the_boy/93921.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

== အလုပ်အကိုင် ==
မာဆုသည် DJ Matoomနှင့်အတူ Pynk98 wave တွင် DJ တစ်ဦးဖြစ်လာခြင်းနှင့် Channel 5တွင် Marvin အဖြစ် သရုပ်ဆောင်သည့် ''Clear Siwaypink'' ရှိုး sitcom ဖြင့် ပထမဆုံးအကြိမ် ဖျော်ဖြေရေးလောကသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;[http://webboard.yenta4.com/topic/503660 9 ดีเจแมนเหมียว Pynk98fm]{{Dead link|date=January 2026}}&lt;/ref&gt;

အဲသည့်နောက် ၂၀၁၄ ခုနှစ်မှာ မာဆုဟာ [[ချန်နယ် ၃ (ထိုင်း)|Channel 3]] နှင့် သရုပ်ဆောင်စာချုပ် ချုပ်ဆိုခဲ့ပါတယ်။

၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် သူ၏ ပထမဆုံးလက်ရာမှာ ''Mafia Luerd Mungkorn Series'' ဖြစ်ပြီး Zhou Kae-sung (ငယ်ရွယ်သူ) အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 August 2015 |title=หล่อยกแผง! รุ่นพ่อ(ตอนหนุ่ม) ซีรีส์เลือดมังกร ขึ้นแท่นดาวรุ่งดวงใหม่ |url=https://praew.com/people/17440.html |access-date=28 June 2019 |website=praew.com |language=Thai}}&lt;/ref&gt; နောက်ပိုင်းတွင် သူသည် ''Kor Pen Jaosao Suk Krung Hai Cheun Jai'' တွင် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ သူ၏ ပထမဆုံး ခေါင်းဆောင်မင်းသား ဇာတ်ရုပ်ဖြစ်သော ''Bu Ram Pram Pra'' ဒရာမာတွင်လည်း သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=มาสุ จรรยางค์ดีกุล ชิมลางบทพระเอกเต็มตัว ลงละครแฟนตาซีใน บุรำปรัมปรา |url=https://dara.trueid.net/detail/0DGlXV56GQo2 |access-date=28 June 2019 |website=trueid |language=Thai}}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကားချက်များ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;
[[ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ]]
[[ကဏ္ဍ:၁၉၉၄ မွေးဖွားသူများ]]</text>
      <sha1>kk23o7l2ij4dylvmb9chhuv4bef8pkc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>သိန်းရှင် (သရုပ်ဆောင်)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289152</id>
    <revision>
      <id>1043071</id>
      <parentid>1042861</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T15:39:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Naingli</username>
        <id>144794</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1043071</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8075" sha1="p2w3tn8djvmatxv794b1qrm0nix1nls" xml:space="preserve">== ဒေါ်သိန်းရှင် (အကယ်ဒမီဇာတ်ပို့မင်းသမီးကြီး) ==
{{Infobox person
| name          = ဒေါ်သိန်းရှင်
| image         = [[File:Njj ddd.jpg|thumb|အကယ်ဒမီ ဒေါ်သိန်းရှင်]]
| caption       = 
| birth_name    = 
| birth_date    = 
| birth_place   = ကျွဲသာယာရွာ၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး
| death_date    = 
| death_place   = 
| nationality   = မြန်မာ
| occupation    = ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် (ဇာတ်ပို့)
| years_active  = 
| notable_works = အသက်ကိုနှင်း၍
| spouse        = 
| parents       = ဦးဖိုးရင် (ဖခင်)၊ ဒေါ်အုံးကြွေ (မိခင်)
| relatives     = ကြည်ကြည်ဌေး (ညီမ)၊ နွဲ့နွဲ့မူ (သမီး)
| awards        = အမျိုးသမီးဇာတ်ပို့ဆု (၁၉၆၉)
}}

ဒေါ်သိန်းရှင်သည် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်လောကတွင် ပီပြင်သော &quot;အမေ&quot; ဇာတ်ရုပ်များကို ပုံဖော်နိုင်ခဲ့သည့် ထူးချွန်သော အနုပညာရှင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။ သဘာဝကျပြီး ကရုဏာသက်ဖွယ်ကောင်းသော ဟန်ပန်များဖြင့် ပရိသတ်၏ ရင်ကိုထိမိစေနိုင်သူဖြစ်ပြီး၊ အနုပညာမျိုးရိုးမှ ဆင်းသက်လာသည့်အားလျော်စွာ မြန်မာ့ဇာတ်သဘင်လောက၏ အရည်အသွေးများကို ရုပ်ရှင်လောကသို့ ကူးပြောင်းသယ်ဆောင်ပေးနိုင်ခဲ့သူဖြစ်သည်။

== ကိုယ်ရေးအချက်အလက်နှင့် မျိုးရိုးစဉ်ဆက် ==
ဒေါ်သိန်းရှင်ကို ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်၊ ကျွဲသာယာရွာတွင် အဖ ဦးဖိုးရင်နှင့် အမိ ဒေါ်အုံးကြွေ  တို့မှ ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အနုပညာမိသားစုမှ ဆင်းသက်လာသူဖြစ်ပြီး၊ မြန်မာ့ရုပ်ရှင်လောက၏ ဂုဏ်ဆောင် အကယ်ဒမီများရှင် မင်းသမီးကြီး ကြည်ကြည်ဌေး၏ အစ်မအရင်း ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ၎င်း၏သမီးမှာလည်း အကယ်ဒမီဆုရှင် မင်းသမီးကြီး နွဲ့နွဲ့မူ ဖြစ်သည်။

== အနုပညာခရီးလမ်းနှင့် အကယ်ဒမီဆု ==
ဒေါ်သိန်းရှင်၏ သရုပ်ဆောင်မှုများသည် အလှအပကို ဦးစားပေးခြင်းထက် သဘာဝကျပြီး ဇာတ်လမ်း၏ လိုအပ်ချက်ကို ပီပြင်စွာ ပုံဖော်နိုင်မှုအပေါ် အခြေခံသည်။ ပြောဟန်၊ ဆိုဟန်၊ ဝတ်စားဆင်ယင်မှုတို့တွင်ပင် ဇာတ်ကောင်စရိုက်အတိုင်း စေ့စပ်သေချာစွာ ပြင်ဆင်လေ့ရှိသူဖြစ်သည်။

== အကယ်ဒမီမှတ်တိုင် == 
 ၁၉၆၉ ခုနှစ်တွင် ဒါရိုက်တာ မောင်မောင်မြင့် ရိုက်ကူးသည့် “အသက်ကိုနှင်း၍” ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားတွင် ပီပြင်ထိမိသော သရုပ်ဆောင်မှုများဖြင့် အမျိုးသမီးဇာတ်ပို့ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။ ဤဇာတ်ကားတွင် တွံတေးသိန်းတန်,ခင်သန်းနု,ဘေဘီနွဲ့ တို့ပါဝင်သည်။

== ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သော ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ==
ဒေါ်သိန်းရှင်သည် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားပေါင်းများစွာတွင် အမေ ဇာတ်ရုပ်များကို အသက်ဝင်အောင် သရုပ်ဖော်ခဲ့သည်။ ၎င်း၏ မှတ်တမ်းဝင် လက်ရာများထဲမှ အချို့မှာ -
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ ဒေါ်သိန်းရှင် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သော ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ
|-
! စဉ် !! ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားအမည် !! မှတ်ချက်
|-
| ၁ || တောင်နန်းဒေဝီ || 
|-
| ၂ || အသက်ကိုနှင်း၍ || ၁၉၆၉ ခုနှစ် အမျိုးသမီးဇာတ်ပို့ထူးချွန်ဆု
|-
| ၃ || ဆယ်ကျော်သက်ခက်တဲ့အရွယ် || 
|-
| ၄ || ဖူးစာတစ်ရေးနိုး || 
|-
| ၅ || မမုန်းသာသည် || 
|-
| ၆ || မုန်းတဲ့ချစ်သူ || 
|-
| ၇ || မုန်းစိတ်မရည်ရွယ် || 
|-
| ၈ || မေတ္တာစိမ်းစိမ်း || 
|-
| ၉ || မှန်းတစ်လှည့်ပြုံးတစ်လှည့် || 
|-
| ၁၀ || ကေသွယ်ရယ် ကော့မိုင်ရယ် || 
|-
| ၁၁ || မိုက်တယ်ဆိုတာလွယ်ပါတယ် || 
|-
| ၁၂ || အားနွဲ့သူပါရှင် || 
|-
| ၁၃ || မှုန်နံ့သာခြယ်ကာသပါလို့ || 
|-
| ၁၄ || လကွယ်မိုးနှောင်း || 
|}


== အနုပညာမျိုးဆက်နှင့် ဆက်နွှယ်မှု ==
မြန်မာ့ရုပ်ရှင်လောကတွင် ဒေါ်သိန်းရှင်တို့ မိသားစုသည် ထင်ရှားသော အနုပညာမျိုးဆက်တစ်ခုဖြစ်သည်။
# ကြည်ကြည်ဌေး (ညီမ): ၁၉၅၂ နှင့် ၁၉၅၆ ခုနှစ်တွင် အမျိုးသမီးပညာသည်ဆု၊ ၁၉၇၀ နှင့် ၁၉၇၈ ခုနှစ်များတွင် အမျိုးသမီးဇာတ်ပို့ဆုများ ရရှိခဲ့သည်။
# နွဲ့နွဲ့မူ (သမီး): ၁၉၇၃ ခုနှစ်တွင် &quot;နော်ကူးမ&quot; ရုပ်ရှင်ဖြင့် အမျိုးသမီးဇာတ်‌ဆောင်ဆု ရရှိခဲ့သည်။

== ကိုးကား ==
* ရင်းမြစ် - ( စာရေးဆရာ တင်နိုင်တိုး ရေးသားသော ပါလီမန်ခေတ် ထင်ပေါ်ကျော်ကြား မြန်မာအမျိုးသမီးများ စာအုပ်မှ ဖော်ပြသည်။ )</text>
      <sha1>p2w3tn8djvmatxv794b1qrm0nix1nls</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>သဘာဝဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှု</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289213</id>
    <revision>
      <id>1043092</id>
      <parentid>1042926</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T22:07:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61272</id>
      </contributor>
      <comment>ရင်းမြစ် 3 ခုကို ကယ်ဆယ်ပြီး 0 ခုကို လင့်ခ်သေအဖြစ် စာတွဲပြီးပါပြီ) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1043092</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="166127" sha1="m2fe1ip8wm21bcfwtfjp8r743hrio7c" xml:space="preserve">
'''သဘာဝဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှု''' ({{lang-en|Natural language processing - NLP}}) (သို့မဟုတ်) '''လူသားဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှု''' ဆိုသည်မှာ လူသားတို့ အသုံးပြုသည့် ဘာသာစကားဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ကွန်ပျူတာဖြင့် စနစ်တကျ ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာ ဆောင်ရွက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤနေရာတွင် &quot;[[သဘာဝဘာသာစကား]]&quot; (Natural Language) ဆိုသည်မှာ လူသားတို့အချင်းချင်း ဆက်သွယ်ပြောဆိုရန်အတွက် သမိုင်းအစဉ်အဆက် သဘာဝအလျောက် ဖြစ်ပေါ်တိုးတက်လာသည့် [[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာစကား]]၊ [[အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား|အင်္ဂလိပ်စကား]]၊ [[ဂျပန်ဘာသာစကား|ဂျပန်စကား]] စသည့် လူသားဘာသာစကားများကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ကွန်ပျူတာကုဒ်များ ရေးသားရာတွင် အသုံးပြုသည့် [[C++]], [[ဂျာဗား (ပရိုဂရမ်မင်းဘာသာစကား)|Java]], [[Python (programming language)|Python]] စသော စနစ်တကျ သတ်မှတ်ထားသည့် &quot;[[ပရိုဂရမ်မင်းဘာသာစကား|ကွန်ပျူတာ ပရိုဂရမ်မင်း ဘာသာစကားများ]]&quot; (Formal/Programming Languages) နှင့် ကွဲပြားခြားနားပါသည်။ ဤနည်းပညာသည် [[ကွန်ပျူတာသိပ္ပံပညာ|ကွန်ပျူတာသိပ္ပံပညာရပ်]]၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး [[ဉာဏ်ရည်တု]] (AI) နည်းပညာနှင့်လည်း တိုက်ရိုက် ဆက်နွှယ်နေပါသည်။ NLP ၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ကွန်ပျူတာများအား လူသားတို့၏ ဘာသာစကားကို နားလည်ခြင်း၊ ဘာသာပြန်ဆိုခြင်းနှင့် တုံ့ပြန်ခြင်းများ ပြုလုပ်နိုင်စေရန် ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် အချက်အလက် ရှာဖွေထုတ်ယူခြင်း၊ ဗဟုသုတများကို စနစ်တကျ ဖော်ပြခြင်း၊ [[ကွန်ပျူတာသုံး ဘာသာဗေဒ]]နှင့် အထွေထွေ [[ဘာသာဗေဒ]] ပညာရပ်များနှင့်လည်း များစွာ သက်ဆိုင်ပါသည်။&lt;ref name=&quot;nlpintro&quot;&gt;{{cite book |last=Eisenstein |first=Jacob |date=October 1, 2019 |title=Introduction to Natural Language Processing |url=https://mitpress.mit.edu/9780262042840/introduction-to-natural-language-processing/ |publisher=The MIT Press |isbn=978-0-262-04284-0 |location= |page=1}}&lt;/ref&gt;

NLP စနစ်တစ်ခု၏ အဓိက လုပ်ဆောင်ရမည့် လုပ်ငန်းစဉ်ကြီးများတွင် အောက်ပါတို့ ပါဝင်ပါသည် -

* စကားပြောသံကို ကွန်ပျူတာက မှတ်မိအောင် လုပ်ဆောင်ခြင်း (Speech Recognition)
* စာသားများကို အမျိုးအစား ခွဲခြားခြင်း (Text Classification)
* သဘာဝဘာသာစကားကို နားလည်အောင် လုပ်ဆောင်ခြင်း (Natural Language Understanding)
* သဘာဝဘာသာစကားကို ပြန်လည် ထုတ်လုပ်ပေးခြင်း (Natural Language Generation)

== သမိုင်းကြောင်း နောက်ခံ ==
သဘာဝဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှု နည်းပညာသည် ၁၉၅၀ ပြည့်လွန်နှစ်များကတည်းက စတင် မြစ်ဖျားခံခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=NLP |url=https://cs.stanford.edu/people/eroberts/courses/soco/projects/2004-05/nlp/overview_history.html}}&lt;/ref&gt; ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်တွင် အလန် ကျူးရင်း (Alan Turing) က &quot;Computing Machinery and Intelligence&quot; အမည်ရှိ ဆောင်းပါးတစ်စောင်ကို ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ၎င်းဆောင်းပါးတွင် စက်ပစ္စည်းများ၏ ဉာဏ်ရည်ဉာဏ်သွေးကို တိုင်းတာရန်အတွက် ယခုအခါ &quot;ကျူးရင်း စစ်ဆေးမှု&quot; (Turing test) ဟု ခေါ်ဆိုသည့် စံနှုန်းတစ်ခုကို အဆိုပြုခဲ့သည်။ ထိုစဉ်က ဤစစ်ဆေးမှုကို [[ဉာဏ်ရည်တု]] နည်းပညာနှင့် သီးခြားခွဲထုတ်ပြီး ပြဿနာတစ်ခုအနေဖြင့် အတိအကျ သတ်မှတ်ထားခြင်း မရှိသေးသော်လည်း၊ သူအဆိုပြုခဲ့သည့် စစ်ဆေးမှုတွင် သဘာဝဘာသာစကားကို အလိုအလျောက် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုခြင်းနှင့် ပြန်လည်ထုတ်လုပ်ခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်များ ပါဝင်နေပြီ ဖြစ်သည်။

=== သင်္ကေတအခြေပြု သဘာဝဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှု (Symbolic NLP) - ၁၉၅၀ ပြည့်လွန်နှစ်များမှ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအစောပိုင်းအထိ ===
[[ဖိုင်:AST_Document.svg|class=skin-invert-image|thumb|စာရွက်စာတမ်းတစ်ခုကို Abstract Syntax Tree အဖြစ် ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း]]
သင်္ကေတအခြေပြု NLP (Symbolic NLP) ၏ အခြေခံသဘောတရားကို ဂျွန်ဆားလ် (John Searle) ၏ &quot;တရုတ်စာအခန်း&quot; (Chinese room) စိတ်ကူးပုံဖော် စမ်းသပ်ချက်ဖြင့် ထင်ရှားစွာ သရုပ်ဖော်လေ့ရှိသည်။ ၎င်းသဘောတရားမှာ ကွန်ပျူတာတစ်ခုအား မေးခွန်းနှင့် ကိုက်ညီမည့် အဖြေများပါဝင်သော စည်းကမ်းချက်များ (ဥပမာ- တရုတ်စကားပြောလမ်းညွှန်စာအုပ်) ပေးထားပါက၊ ကွန်ပျူတာသည် မိမိထံရောက်ရှိလာသော အချက်အလက်များကို ထိုစည်းကမ်းချက်များနှင့် တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးပြီး အသုံးချခြင်းဖြင့် လူသားတို့၏ ဘာသာစကားကို နားလည်သကဲ့သို့ (သို့မဟုတ် အခြား NLP လုပ်ငန်းစဉ်များကို လုပ်ဆောင်နိုင်သကဲ့သို့) ပုံတူမျိုးပွား လုပ်ဆောင်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။

* '''၁၉၅၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ''' ၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော ဂျော့ခ်ျတောင်း စမ်းသပ်ချက် (Georgetown experiment) ၌ ရုရှားဘာသာစကား စာကြောင်း ၆၀ ကျော်ကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားသို့ အလိုအလျောက် အပြည့်အဝ ဘာသာပြန်ဆိုနိုင်ခဲ့သည်။ ထိုစဉ်က သုတေသီများက နောက်ထပ် ၃ နှစ်မှ ၅ နှစ်အတွင်း စက်ဖြင့် ဘာသာပြန်ဆိုခြင်း (Machine Translation) ပြဿနာကို အပြီးသတ် ဖြေရှင်းနိုင်လိမ့်မည်ဟု ကြွေးကြော်ခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web |author=Hutchins, J. |year=2005 |title=The history of machine translation in a nutshell |url=http://www.hutchinsweb.me.uk/Nutshell-2005.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20190713103044/http://www.hutchinsweb.me.uk/Nutshell-2005.pdf |archive-date=2019-07-13 |access-date=2019-02-04}}{{self-published source|date=December 2013}}&lt;/ref&gt; သို့သော်လည်း လက်တွေ့တိုးတက်မှုမှာ အလွန်နှေးကွေးခဲ့ပြီး ၁၉၆၆ ခုနှစ်တွင် ထွက်ရှိလာသော ALPAC အစီရင်ခံစာ၌ ဆယ်စုနှစ်တစ်ခုကြာ သုတေသနပြုမှုသည် မျှော်မှန်းချက်များကို ပြည့်မီအောင် မစွမ်းဆောင်နိုင်ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့ပြီးနောက် စက်ဖြင့်ဘာသာပြန်ဆိုခြင်း လုပ်ငန်းများအတွက် ရန်ပုံငွေ ထောက်ပံ့မှု သိသိသာသာ လျော့ကျသွားခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအနှောင်းပိုင်း ပထမဆုံးသော ကိန်းဂဏန်းအခြေပြု စက်မှုဘာသာပြန်စနစ်များ (Statistical Machine Translation Systems) ပေါ်ပေါက်မလာခင်အထိ အမေရိကန်နိုင်ငံတွင် စက်ဖြင့်ဘာသာပြန်ဆိုခြင်း သုတေသနလုပ်ငန်းများ လုံးဝနီးပါး ရပ်ဆိုင်းသွားခဲ့ရသည်။ (သို့သော် ဂျပန်နှင့် ဥရောပကဲ့သို့ အခြားဒေသများတွင်မူ သုတေသနအချို့ ဆက်လက်ရှိနေခဲ့သည်။&lt;ref&gt;&quot;ALPAC: the (in)famous report&quot;, John Hutchins, MT News International, no. 14, June 1996, pp. 9–12.&lt;/ref&gt;)
* '''၁၉၆၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ''' ၁၉၆၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအတွင်း ထူးခြားစွာ အောင်မြင်ခဲ့သော NLP စနစ်အချို့ ပေါ်ထွက်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့မှာ ကန့်သတ်ထားသော ဝေါဟာရများဖြင့် ဂျီသြမေတြီပုံစံကမ္ဘာငယ်လေး (Blocks Worlds) ထဲတွင် လုပ်ဆောင်နိုင်သည့် SHRDLU အမည်ရှိ သဘာဝဘာသာစကားစနစ်နှင့် ၁၉၆၄ ခုနှစ်မှ ၁၉၆၆ ခုနှစ်အတွင်း ဂျိုးဇက် ဝိုက်ဇင်ဘမ်း (Joseph Weizenbaum) ရေးသားခဲ့သော ရော်ဂျာရီယန် စိတ်ဓာတ်ရေးရာ ကုထုံးပညာရှင်အဖြစ် ပုံတူဖန်တီးထားသည့် ELIZA စနစ်တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ELIZA စနစ်သည် လူသားတို့၏ အတွေးအခေါ် သို့မဟုတ် ခံစားချက်ဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို အနည်းငယ်မျှသာ အသုံးပြုထားသော်လည်း လူသားအချင်းချင်း ဆက်သွယ်ပြောဆိုနေသကဲ့သို့ ထင်မှတ်ရသော အပြန်အလှန် တုံ့ပြန်မှုများကို ဖန်တီးနိုင်ခဲ့သည်။ စမ်းသပ်သူ (လူနာ) က ELIZA တွင် သိုလှောင်ထားသော အလွန်နည်းပါးသည့် ဗဟုသုတအခြေခံထက် ကျော်လွန်ပြီး ပြောဆိုလာသည့်အခါတွင်မူ ယေဘုယျဆန်သော တုံ့ပြန်မှုမျိုးကိုသာ ပေးနိုင်တော့သည်။ ဥပမာအားဖြင့် &quot;ကျွန်တော့်ခေါင်းကိုက်နေတယ်&quot; ဟု ပြောပါက ELIZA က &quot;မင်းခေါင်းကိုက်နေတယ်လို့ ဘာလို့ပြောတာလဲ&quot; ဟု ပြန်လည်မေးခွန်းထုတ်သည့် ပုံစံမျိုး ဖြစ်သည်။ ထိုခေတ်ကာလက ရော့စ် ကွီလီယန် (Ross Quillian) ၏ သဘာဝဘာသာစကားဆိုင်ရာ အောင်မြင်သော သုတေသနလုပ်ငန်းတစ်ခုတွင် ဝေါဟာရလုံးရေ ၂၀ မျှသာ အသုံးပြုပြသနိုင်ခဲ့ခြင်းမှာ ထိုအချိန်က ကွန်ပျူတာ၏ မှတ်ဉာဏ် (Memory) ထဲတွင် ထိုမျှသာ ဆံ့ဝင်နိုင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Harvnb|Crevier|1993|pp=146–148}}, see also {{Harvnb|Buchanan|2005|p=56}}: &quot;Early programs were necessarily limited in scope by the size and speed of memory&quot;&lt;/ref&gt;
* '''၁၉၇၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ''' ၁၉၇၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအတွင်း ပရိုဂရမ်မာ အများအပြားသည် ပြင်ပကမ္ဘာမှ အချက်အလက်များကို ကွန်ပျူတာ နားလည်နိုင်သော အချက်အလက်ပုံစံအဖြစ် စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပေးသည့် &quot;သဘောတရားအခြေခံ အလွှာအဆင့်ဆင့်ဆိုင်ရာစနစ်များ&quot; (Conceptual Ontologies) ကို စတင်ရေးသားခဲ့ကြသည်။ ထင်ရှားသော နမူနာများမှာ MARGIE (Schank, 1975)၊ SAM (Cullingford, 1978)၊ PAM (Wilensky, 1978)၊ TaleSpin (Meehan, 1976)၊ QUALM (Lehnert, 1977)၊ Politics (Carbonell, 1979) နှင့် Plot Units (Lehnert 1981) တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဤကာလအတွင်းမှာပင် PARRY ကဲ့သို့သော ကနဦး စကားပြောစက်ရုပ် (Chatterbots) များကို စတင်ရေးသားခဲ့ကြသည်။
* '''၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ''' ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များနှင့် ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအစောပိုင်းသည် NLP တွင် သင်္ကေတအခြေပြု နည်းလမ်းများ (Symbolic Methods) အရှိန်အဟုန်အကောင်းဆုံး ရွှေခေတ်ကာလ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထိုခေတ်က အဓိကအာရုံစိုက်ခဲ့သော နယ်ပယ်များတွင် စည်းကမ်းချက်အခြေပြု စာကြောင်းခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း သုတေသနများ (ဥပမာ- Generative Grammar ကို ကွန်ပျူတာတွင် လက်တွေ့အသုံးချနိုင်ရန် မွေးဖွားလာသော HPSG စနစ်)၊ စကားလုံးတည်ဆောက်ပုံစနစ် (Morphology) (ဥပမာ- အဆင့်နှစ်ဆင့် စကားလုံးတည်ဆောက်ပုံစနစ်&lt;ref&gt;{{citation|last=Koskenniemi|first=Kimmo|title=Two-level morphology: A general computational model of word-form recognition and production|url=http://www.ling.helsinki.fi/~koskenni/doc/Two-LevelMorphology.pdf|year=1983|publisher=Department of General Linguistics, [[University of Helsinki]]|author-link=Kimmo Koskenniemi|access-date=2020-08-20|archive-date=2018-12-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20181221032913/http://www.ling.helsinki.fi/~koskenni/doc/Two-LevelMorphology.pdf}}&lt;/ref&gt;)၊ အဓိပ္ပာယ်ဗေဒ (Semantics) (ဥပမာ- Lesk Algorithm)၊ ညွှန်းဆိုမှုစနစ် (Reference) (ဥပမာ- Centering Theory အတွင်းရှိ လေ့လာမှုများ&lt;ref&gt;Joshi, A. K., &amp; Weinstein, S. (1981, August). [https://www.ijcai.org/Proceedings/81-1/Papers/071.pdf Control of Inference: Role of Some Aspects of Discourse Structure-Centering]. In ''IJCAI'' (pp. 385–387).&lt;/ref&gt;) နှင့် သဘာဝဘာသာစကား နားလည်မှုဆိုင်ရာ အခြားနယ်ပယ်များ (ဥပမာ- Rhetorical Structure Theory) တို့ ပါဝင်သည်။ ထို့အပြင် Racter နှင့် Jabberwacky ကဲ့သို့သော စကားပြောစက်ရုပ်များကို ဆက်လက်ဖော်ထုတ်သည့် အခြားသုတေသနလမ်းကြောင်းများလည်း ရှိခဲ့သည်။ ဤကာလအတွင်း (နောက်ပိုင်း ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် ကိန်းဂဏန်းအခြေပြုစနစ်သို့ ကူးပြောင်းသွားစေရန် လမ်းခင်းပေးခဲ့သည့်) အရေးကြီးသော တိုးတက်မှုတစ်ခုမှာ အရေအတွက်အခြေပြု အကဲဖြတ်ခြင်းစနစ် (Quantitative Evaluation) ကို ပိုမိုအလေးထား အသုံးပြုလာခြင်းပင် ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite journal |last1=Guida |first1=G. |date=July 1986 |title=Evaluation of natural language processing systems: Issues and approaches |journal=Proceedings of the IEEE |volume=74 |issue=7 |pages=1026–1035 |bibcode=1986IEEEP..74.1026G |doi=10.1109/PROC.1986.13580 |issn=1558-2256 |s2cid=30688575 |last2=Mauri |first2=G.}}&lt;/ref&gt;

=== ကိန်းဂဏန်းအခြေပြု သဘာဝဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှု (Statistical NLP) - ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များမှ ယနေ့ခေတ်အထိ ===
၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအထိ သဘာဝဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှုစနစ် အများစုကို လူသားတို့ ကိုယ်တိုင် လက်ဖြင့် ရေးသားထားသော ရှုပ်ထွေးသည့် စည်းကမ်းချက်များအပေါ် အခြေခံ၍ တည်ဆောက်ခဲ့ကြသည်။ သို့သော်လည်း ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အနှောင်းပိုင်းမှ စတင်ကာ ဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှု ကဏ္ဍတွင် [[ဒေတာအခြေပြုသင်ယူမှုစနစ်]] (Machine Learning) Algorithm များကို စတင်မိတ်ဆက် အသုံးပြုခဲ့သဖြင့် ကြီးမားသော တော်လှန်ပြောင်းလဲမှုတစ်ရပ် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ ဤကဲ့သို့ ကူးပြောင်းလာခြင်းသည် ကွန်ပျူတာများ၏ တွက်ချက်နိုင်စွမ်းအား ပိုမိုမြင့်မားလာခြင်း (မိုး၏နိယာမ - Moore's law ကိုကြည့်ပါ) နှင့် နာအွန် ချုမ်းစကီး (Chomsky) ၏ ဘာသာဗေဒ သီအိုရီများ (ဥပမာ- ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းမှု သဒ္ဒါသီအိုရီ) လွှမ်းမိုးမှု လျော့ကျလာခြင်းတို့ကြောင့် ဖြစ်သည်။ ချုမ်းစကီး၏ သီအိုရီ အခြေခံများသည် စက်သင်ယူမှုစနစ်ဖြင့် ဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် &quot;ဘာသာစကား အချက်အလက်စုဆောင်းမှုအခြေပြု ဘာသာဗေဒ&quot; (Corpus Linguistics) နည်းလမ်းကို အားမပေးခဲ့ပေ။&lt;ref&gt;Chomskyan linguistics encourages the investigation of &quot;[[Corner case|corner cases]]&quot; that stress the limits of its theoretical models (comparable to [[Pathological (mathematics)|pathological]] phenomena in mathematics), typically created using [[Thought experiment|thought experiments]], rather than the systematic investigation of typical phenomena that occur in real-world data, as is the case in [[corpus linguistics]].  The creation and use of such [[Text corpus|corpora]] of real-world data is a fundamental part of machine-learning algorithms for natural language processing.  In addition, theoretical underpinnings of Chomskyan linguistics such as the so-called &quot;[[poverty of the stimulus]]&quot; argument entail that general learning algorithms, as are typically used in machine learning, cannot be successful in language processing.  As a result, the Chomskyan paradigm discouraged the application of such models to language processing.&lt;/ref&gt;

* '''၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ''' သဘာဝဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှုတွင် ကိန်းဂဏန်းအခြေပြု နည်းလမ်းများ၏ ကနဦး ထူးခြားသော အောင်မြင်မှု အများစုသည် စက်ဖြင့် ဘာသာပြန်ဆိုခြင်း (Machine Translation) နယ်ပယ်တွင် ဖြစ်ထွန်းခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် IBM Research ၏ IBM စာကြောင်း ညှိနှိုင်းမှုမော်ဒယ်များ (IBM alignment models) ကဲ့သို့သော လုပ်ဆောင်ချက်များကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဤစနစ်များသည် ကနေဒါ လွှတ်တော်နှင့် ဥရောပသမဂ္ဂတို့က အစိုးရ၏ လုပ်ငန်းစဉ် အားလုံးကို တရားဝင် ဘာသာစကားအားလုံးသို့ ဘာသာပြန်ဆိုရမည်ဟူသော ဥပဒေများကြောင့် ပေါ်ထွက်လာသည့် ဘာသာစကားမျိုးစုံသုံး စာသားအချက်အလက်စုကြီး (Multilingual Textual Corpora) ကို အကျိုးရှိရှိ အသုံးချနိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း စနစ်အများစုမှာ ၎င်းတို့ လုပ်ဆောင်ရန် သီးသန့်ရည်ရွယ် တည်ဆောက်ထားသော ဘာသာစကား အချက်အလက်စုများအပေါ်တွင်သာ မှီခိုနေခဲ့ရသည်။ ဤသို့ မှီခိုနေရခြင်းသည် နည်းပညာကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့်နှင့် ထိရောက်စွာ အသုံးချနိုင်မှု အပိုင်းတွင် အဓိက အကန့်အသတ်တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့ပြီး ယနေ့တိုင် အလားတူစနစ်များအပေါ် သက်ရောက်မှု ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အချက်အလက် ပမာဏ အကန့်အသတ်ရှိသော နေရာများတွင် ထိရောက်စွာ သင်ယူနိုင်မည့် နည်းလမ်းများ ရှာဖွေရေးအတွက် သုတေသနလုပ်ငန်းများကို အလေးထား လုပ်ဆောင်လာကြသည်။
* '''၂၀၀၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ''' ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အလယ်ပိုင်းမှ စတင်ကာ အင်တာနက် ကွန်ရက်ကြီး ကြီးထွားလာသည်နှင့်အမျှ ပြုပြင်မွမ်းမံထားခြင်း မရှိသော (အညွှန်းတပ်မထားသော) ဘာသာစကား အချက်အလက် အကြမ်း အမြောက်အမြားကို ရရှိလာနိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် သုတေသနလုပ်ငန်းများသည် လမ်းညွှန်မှုမဲ့ စက်သင်ယူမှုစနစ် (Unsupervised Learning) နှင့် လမ်းညွှန်မှုတစ်ဝက်တစ်ပျက် စက်သင်ယူမှုစနစ် (Semi-supervised Learning) များဆီသို့ ပိုမိုအာရုံစိုက်လာခဲ့သည်။ ဤစနစ်များသည် လူသားတို့က အဖြေများကို လက်ဖြင့် အညွှန်းတပ်ပေးထားခြင်း မရှိသည့် အချက်အလက်များမှ သော်လည်းကောင်း၊ အညွှန်းတပ်ထားသော အချက်အလက်နှင့် အညွှန်းမတပ်ထားသော အချက်အလက် နှစ်မျိုးလုံးကို တွဲဖက်၍သော်လည်းကောင်း အလိုအလျောက် သင်ယူနိုင်စွမ်း ရှိကြသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် လမ်းညွှန်မှုပါသော စက်သင်ယူမှုစနစ် (Supervised Learning) ထက် များစွာ ပိုမိုခက်ခဲပြီး သတ်မှတ်ထားသည့် အချက်အလက် ပမာဏတစ်ခုပေါ်တွင် တွက်ချက်ရာ၌ တိကျမှု ပိုမိုနည်းပါးလေ့ရှိသည်။ သို့သော်လည်း အင်တာနက်စာမျက်နှာတစ်ခုလုံးရှိ အကြောင်းအရာများ အပါအဝင် အညွှန်းမတပ်ထားသော အချက်အလက် အမြောက်အမြားကို အလွယ်တကူ ရရှိနိုင်ခြင်းကြောင့်၊ အသုံးပြုသည့် စနစ်သည် လက်တွေ့ကျကျနှင့် အချိန်တိုတိုအတွင်း တွက်ချက်နိုင်စွမ်းရှိပါက နိမ့်ကျသော ထိရောက်မှုကို အချက်အလက် ပမာဏအင်အားဖြင့် ပြန်လည်ကာမိစေနိုင်သည်။
* '''၂၀၀၃ ခုနှစ်''' ထိုခေတ်ကာလက အကောင်းဆုံး ကိန်းဂဏန်းအခြေပြု စနစ်ဖြစ်သည့် စကားလုံး n-gram မော်ဒယ် (Word n-gram model) ကို ဘန်ဂျီအို (Bengio) နှင့် အဖွဲ့က တီထွင်လိုက်သော အလွှာစုံ ပါဆက်ထရွန် စနစ် (Multi-layer Perceptron) က သာလွန်ကျော်ဖြတ်သွားခဲ့သည်။ ၎င်းစနစ်သည် ဝှက်ထားသောအလွှာ (Hidden Layer) တစ်ခုတည်း ပါဝင်ပြီး စကားလုံးအချို့၏ ရှေ့နောက်အကြောင်းအရာ အလျားကို အသုံးပြုကာ စကားလုံးပေါင်း ၁၄ သန်းအထိ လေ့ကျင့်သင်ကြားပေးထားသော စနစ်ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite journal |last1=Bengio |first1=Yoshua |date=March 1, 2003 |title=A neural probabilistic language model |url=https://dl.acm.org/doi/10.5555/944919.944966 |journal=The Journal of Machine Learning Research |volume=3 |pages=1137–1155 |via=ACM Digital Library |first2=Réjean |last2=Ducharme |first3=Pascal |last3=Vincent |first4=Christian |last4=Janvin}}&lt;/ref&gt;
* '''၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်''' တိုမတ်စ် မီကိုလော့ဗ် (Tomáš Mikolov - ထိုစဉ်က Brno နည်းပညာတက္ကသိုလ်မှ ပါရဂူဘွဲ့သင်တန်းသား) နှင့် အဖွဲ့သည် ဝှက်ထားသောအလွှာတစ်ခုတည်း ပါဝင်သည့် ရိုးရှင်းသော ထပ်တလဲလဲဖြစ် အာရုံကြောပုံတူကွန်ရက် (Simple Recurrent Neural Network) ကို [[ဘာသာစကားမော်ဒယ်]]ဖန်တီးမှု (Language Modeling)&lt;ref&gt;{{cite book |last1=Mikolov |first1=Tomáš |date=26 September 2010 |title=Interspeech 2010 |last2=Karafiát |first2=Martin |last3=Burget |first3=Lukáš |last4=Černocký |first4=Jan |last5=Khudanpur |first5=Sanjeev |journal=Proceedings of the 11th Annual Conference of the International Speech Communication Association, INTERSPEECH 2010 |pages=1045–1048 |language=en |chapter=Recurrent neural network based language model |doi=10.21437/Interspeech.2010-343 |chapter-url=https://gwern.net/doc/ai/nn/rnn/2010-mikolov.pdf |s2cid=17048224}}&lt;/ref&gt; တွင် အသုံးချခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းနှစ်များတွင် Word2vec စနစ်ကို ဆက်လက် တီထွင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် သဘာဝဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှု ကဏ္ဍ၌ အချက်အလက်များကို ကိုယ်စားပြုသင်ယူခြင်း (Representation Learning) နှင့် (ဝှက်ထားသောအလွှာ အများအပြား ပါဝင်သည့်) နက်ရှိုင်းသော အာရုံကြောပုံတူကွန်ရက်ပုံစံ (Deep Neural Network-style) စက်သင်ယူမှု နည်းလမ်းများကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် အသုံးပြုလာကြသည်။ ဤကဲ့သို့ ပြောင်းလဲလာခြင်းသည် အဆိုပါ နည်းပညာများသည် [[ဘာသာစကားမော်ဒယ်]]ဖန်တီးမှုနှင့် စာကြောင်းခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာမှု ကဲ့သို့သော သဘာဝဘာသာစကားဆိုင်ရာ လုပ်ငန်း အမြောက်အမြားတွင် အကောင်းဆုံးသော ရလဒ်များကို စွမ်းဆောင်နိုင်ကြောင်း သက်သေပြနိုင်ခဲ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;goldberg:nnlp17&quot;&gt;{{cite journal |last=Goldberg |first=Yoav |year=2016 |title=A Primer on Neural Network Models for Natural Language Processing |journal=Journal of Artificial Intelligence Research |volume=57 |pages=345–420 |arxiv=1807.10854 |doi=10.1613/jair.4992 |s2cid=8273530 |doi-access=free}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;goodfellow:book16&quot;&gt;{{cite book |last1=Goodfellow |first1=Ian |year=2016 |title=Deep Learning |url=http://www.deeplearningbook.org/ |last2=Bengio |first2=Yoshua |last3=Courville |first3=Aaron |publisher=MIT Press}}&lt;/ref&gt; ဤနည်းပညာသည် ဆေးပညာနှင့် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ကဏ္ဍများတွင် ပိုမိုအရေးပါလာပြီး၊ လူနာများအား ကုသမှု ပိုမိုကောင်းမွန်အောင် အဆင့်မြှင့်တင်ရာတွင် သော်လည်းကောင်း၊ လူနာ၏ ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ အချက်အလက်များကို ကာကွယ်ရာတွင် သော်လည်းကောင်း၊ အခြားနည်းလမ်းဖြင့် လေ့လာရန် ခက်ခဲသော လျှပ်စစ်ကျန်းမာရေး မှတ်တမ်းများ (Electronic Health Records) ထဲရှိ ဆရာဝန်များ၏ မှတ်စုများနှင့် စာသားများကို ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာ လေ့လာရန်အတွက် NLP က များစွာ အထောက်အကူပြုလျက် ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;jozefowicz:lm16&quot;&gt;{{cite book |last1=Jozefowicz |first1=Rafal |year=2016 |title=Exploring the Limits of Language Modeling |last2=Vinyals |first2=Oriol |last3=Schuster |first3=Mike |last4=Shazeer |first4=Noam |last5=Wu |first5=Yonghui |bibcode=2016arXiv160202410J |arxiv=1602.02410}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;choe:emnlp16&quot;&gt;{{cite journal |last1=Choe |first1=Do Kook |title=Parsing as Language Modeling |url=https://aclanthology.coli.uni-saarland.de/papers/D16-1257/d16-1257 |journal=Emnlp 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181023034804/https://aclanthology.coli.uni-saarland.de/papers/D16-1257/d16-1257 |archive-date=2018-10-23 |access-date=2018-10-22 |first2=Eugene |last2=Charniak}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;vinyals:nips15&quot;&gt;{{cite journal |last1=Vinyals |first1=Oriol |display-authors=1 |year=2014 |title=Grammar as a Foreign Language |url=https://papers.nips.cc/paper/5635-grammar-as-a-foreign-language.pdf |journal=Nips2015 |arxiv=1412.7449 |bibcode=2014arXiv1412.7449V |last2=Kaiser |first2=Lukasz}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal |last1=Turchin |first1=Alexander |date=2021-03-19 |title=Using Natural Language Processing to Measure and Improve Quality of Diabetes Care: A Systematic Review |journal=Journal of Diabetes Science and Technology |language=en |volume=15 |issue=3 |pages=553–560 |doi=10.1177/19322968211000831 |issn=1932-2968 |pmc=8120048 |pmid=33736486 |last2=Florez Builes |first2=Luisa F.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal |last1=Lee |first1=Jennifer |date=2022-06-10 |title=Prevalence of Sensitive Terms in Clinical Notes Using Natural Language Processing Techniques: Observational Study |journal=JMIR Medical Informatics |language=en |volume=10 |issue=6 |doi=10.2196/38482 |issn=2291-9694 |pmc=9233261 |pmid=35687381 |doi-access=free |article-number=e38482 |last2=Yang |first2=Samuel |last3=Holland-Hall |first3=Cynthia |last4=Sezgin |first4=Emre |last5=Gill |first5=Manjot |last6=Linwood |first6=Simon |last7=Huang |first7=Yungui |last8=Hoffman |first8=Jeffrey}}&lt;/ref&gt;

== အသုံးပြုသည့် နည်းလမ်းများ - သင်္ကေတအခြေပြုနည်းလမ်း၊ ကိန်းဂဏန်းအခြေပြုနည်းလမ်းနှင့် [[အာရုံကြောပုံတူကွန်ရက်]]နည်းလမ်းများ ==
သမိုင်းကြောင်းအရ အထွေထွေဉာဏ်ရည်တု (AI) ကဏ္ဍနှင့် သဘာဝဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှု (NLP) ကဏ္ဍနှစ်ခုလုံးတွင် အစောဆုံး စတင်အသုံးပြုခဲ့သည့် နည်းလမ်းမှာ သင်္ကေတအခြေပြုနည်းလမ်း (Symbolic approach) ဖြစ်သည်။ ဤနည်းလမ်းသည် သင်္ကေတများကို စီမံခန့်ခွဲရန်အတွက် စည်းကမ်းချက်များကို လူကိုယ်တိုင် အပင်ပန်းခံ ရေးသားခြင်းဖြစ်ပြီး ၎င်းကို အဘိဓာန်တွင် ရှာဖွေတိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးသည့် စနစ်နှင့် တွဲဖက်အသုံးပြုသည်။ ဥပမာအားဖြင့် သဒ္ဒါစည်းကမ်းများကို ရေးသားခြင်း သို့မဟုတ် စကားလုံးများ၏ အခြေခံရင်းမြစ်ကို ရှာဖွေရန်အတွက် ဗေဒင်ကိန်းဂဏန်းကဲ့သို့ မှန်းဆချက်စည်းကမ်းများ (Heuristic rules for stemming) ကို ဖန်တီးခြင်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။&lt;ref name=&quot;winograd:shrdlu71&quot;&gt;{{cite thesis|last=Winograd|first=Terry|year=1971|title=Procedures as a Representation for Data in a Computer Program for Understanding Natural Language|url=http://hci.stanford.edu/winograd/shrdlu/|access-date=12 July 2026|archive-date=16 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200816033418/http://hci.stanford.edu/winograd/shrdlu/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;schank77&quot;&gt;{{cite book |last1=Schank |first1=Roger C. |year=1977 |title=Scripts, Plans, Goals, and Understanding: An Inquiry Into Human Knowledge Structures |last2=Abelson |first2=Robert P. |publisher=Erlbaum |isbn=0-470-99033-3 |location=Hillsdale}}&lt;/ref&gt;

အခြားတစ်ဖက်တွင်မူ ကိန်းဂဏန်းအခြေပြုနည်းလမ်းနှင့် အာရုံကြောပုံတူကွန်ရက်နည်းလမ်း နှစ်မျိုးလုံး ပါဝင်သော  [[ဒေတာအခြေပြုသင်ယူမှုစနစ်]]နည်းလမ်းများ (Machine learning approaches) သည် သင်္ကေတအခြေပြုနည်းလမ်းထက် အောက်ပါအတိုင်း များစွာ ပိုမိုအားသာချက်ရှိပါသည် -

* ကိန်းဂဏန်းအခြေပြုနည်းလမ်းနှင့် အာရုံကြောပုံတူကွန်ရက်နည်းလမ်းများသည် စာသားအချက်အလက်စုကြီးများ (Corpus) ဆီမှ ထုတ်နုတ်ရရှိသော အသုံးအများဆုံး အခြေအနေများကို ပိုမိုအာရုံစိုက် လေ့လာကြသည်။ စည်းကမ်းချက်အခြေပြုနည်းလမ်း (Rule-based approach) တွင်မူ အသုံးနည်းသော အခြေအနေနှင့် အသုံးများသော အခြေအနေ နှစ်ခုလုံးအတွက် စည်းကမ်းချက်များကို တန်းတူရည်တူ ထည့်သွင်းရေးသားပေးရန် လိုအပ်သည်။
* ကိန်းဂဏန်းအခြေပြုနည်းလမ်း သို့မဟုတ် အာရုံကြောပုံတူကွန်ရက်နည်းလမ်းများဖြင့် တည်ဆောက်ထားသော [[ဘာသာစကားမော်ဒယ်|ဘာသာစကားမော်ဒယ်များ]] (Language models) သည် စည်းကမ်းချက်အခြေပြုစနစ်များနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက စိမ်းနေသော အချက်အလက်များ (ဥပမာ- ယခင်က မမြင်ဖူးသော စကားလုံး သို့မဟုတ် ဝါကျတည်ဆောက်ပုံများ) နှင့် မှားယွင်းနေသော အချက်အလက်များ (ဥပမာ- စာလုံးပေါင်းမှားခြင်း သို့မဟုတ် စကားလုံးအချို့ မတော်တဆ ကျန်ရစ်ခဲ့ခြင်း) ကို ပိုမိုခံနိုင်ရည်ရှိပြီး တုံ့ပြန်ဆောင်ရွက်နိုင်သည်။ ထို့ပြင် စည်းကမ်းချက်အခြေပြုစနစ်များကို တည်ဆောက်ရန်အတွက် ကုန်ကျစရိတ် ပိုမိုများပြားသည်။
* ဖြစ်တန်စွမ်းအခြေပြု (Probabilistic) ဘာသာစကားမော်ဒယ်များသည် ပမာဏပိုမိုကြီးမားလာလေလေ တိကျမှု ပိုမိုမြင့်မားလာလေလေ ဖြစ်သည်။ စည်းကမ်းချက်အခြေပြုစနစ်များတွင်မူ စည်းကမ်းချက် အရေအတွက်နှင့် ရှုပ်ထွေးမှုများကို တိုးမြှင့်မှသာ တိကျမှု အနည်းငယ် တက်လာနိုင်မည်ဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် နောက်ဆုံးတွင် စနစ်တစ်ခုလုံးကို ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းရန် မဖြစ်နိုင်တော့သည့် ပြဿနာများ (Intractability problems) ဆီသို့ ဦးတည်သွားစေသည်။

စည်းကမ်းချက်အခြေပြုစနစ်များကို အောက်ပါအခြေအနေများတွင် ယေဘုယျအားဖြင့် အသုံးပြုလေ့ရှိပါသည် -

* [[ဒေတာအခြေပြုသင်ယူမှုစနစ်|ဒေတာအခြေပြုသင်ယူမှု]]နည်းလမ်းများကို အောင်မြင်စွာ အသုံးချနိုင်ရန်အတွက် လေ့ကျင့်ပေးမည့် ဒေတာအချက်အလက် (Training data) ပမာဏ မလုံလောက်သည့် အခြေအနေမျိုးတွင် အသုံးပြုသည်။ ဥပမာအားဖြင့် Apertium စနစ်ကဲ့သို့သော အရင်းအမြစ်နည်းပါးသည့် ဘာသာစကားများ (Low-resource languages) ကို စက်ဖြင့် ဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် အသုံးပြုခြင်း ဖြစ်သည်။ 
* NLP လုပ်ငန်းစဉ်လမ်းကြောင်းများ (NLP pipelines) တွင် ရှေ့ပြေးပြင်ဆင်မှုလုပ်ငန်းများ (Preprocessing) အတွက် အသုံးပြုသည်။ ဥပမာအားဖြင့် စာသားများကို အစိတ်အပိုင်းအသေးလေးများအဖြစ် ပိုင်းဖြတ်ခြင်း (Tokenization) ကဲ့သို့သော လုပ်ငန်းများ ဖြစ်သည်။
* NLP လုပ်ငန်းစဉ်လမ်းကြောင်းများမှ ထွက်ပေါ်လာသော ရလဒ်များကို နောက်ဆက်တွဲ ပြုပြင်မွမ်းမံရန်နှင့် ပြောင်းလဲရန် (Post-processing) အတွက် အသုံးပြုသည်။ ဥပမာအားဖြင့် သဒ္ဒါဖွဲ့စည်းပုံ ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာချက်များထဲမှ ဗဟုသုတနှင့် အချက်အလက်များကို ထုတ်ယူခြင်း (Knowledge extraction) ကဲ့သို့သော လုပ်ငန်းများ ဖြစ်သည်။

=== ကိန်းဂဏန်းအခြေပြုနည်းလမ်း (Statistical approach) ===
၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အနှောင်းပိုင်းနှင့် ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အလယ်ပိုင်းတွင် ကိန်းဂဏန်းအခြေပြုနည်းလမ်းသည် [[ဉာဏ်ရည်တု]]နည်းပညာ၏ ဆောင်းရာသီ (AI winter) ဟုခေါ်သော သုတေသနများ အေးခဲရပ်ဆိုင်းနေသည့် ကာလကို အဆုံးသတ်ပေးခဲ့သည်။ ထိုဆောင်းရာသီကာလသည် စည်းကမ်းချက်အခြေပြုနည်းလမ်းများ၏ စွမ်းဆောင်ရည် ညံ့ဖျင်းမှုများကြောင့် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ရခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;johnson:eacl:ilcl09&quot;&gt;[http://www.aclweb.org/anthology/W09-0103 Mark Johnson. How the statistical revolution changes (computational) linguistics.] Proceedings of the EACL 2009 Workshop on the Interaction between Linguistics and Computational Linguistics.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;resnik:langlog11&quot;&gt;[http://languagelog.ldc.upenn.edu/nll/?p=2946 Philip Resnik. Four revolutions.] Language Log, February 5, 2011.&lt;/ref&gt;

&quot;အကယ်၍... သို့ဖြစ်လျှင်&quot; (If-then) ဟူသော ပုံသေစည်းကမ်းချက်စနစ်များကို ထုတ်လုပ်ပေးသည့် အစောဆုံး ဆုံးဖြတ်ချက်သစ်ပင်ပုံစံများ (Decision trees) သည် ရှေးဟောင်း စည်းကမ်းချက်အခြေပြုနည်းလမ်းများနှင့် အလွန်တူညီနေသေးသည်။ စကားလုံး ဝါစင်္ဂအမျိုးအစား အညွှန်းတပ်ခြင်း (Part-of-speech tagging) လုပ်ငန်းတွင် ဝှက်ထားသော မာကော့ဗ်မော်ဒယ်များ (Hidden Markov models) ကို စတင်ထည့်သွင်း အသုံးချနိုင်ခဲ့သည့် အချိန်မှသာ ရှေးဟောင်း စည်းကမ်းချက်အခြေပြုနည်းလမ်းများ၏ ခေတ်စနစ် အပြီးသတ် ချုပ်ငြိမ်းသွားခဲ့သည်။

=== အာရုံကြောပုံတူကွန်ရက်နည်းလမ်းများ ===
ကိန်းဂဏန်းအခြေပြုနည်းလမ်းများ (Statistical methods) ၏ အဓိကအားနည်းချက်မှာ ရှုပ်ထွေးဆန်းပြားသော အချက်အလက်အင်္ဂါရပ်များကို လူကိုယ်တိုင် စနစ်တကျ စီမံဖန်တီးပေးရခြင်း (Feature engineering) ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်မှစတင်၍&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Socher |first=Richard |title=Deep Learning For NLP-ACL 2012 Tutorial |url=https://www.socher.org/index.php/Main/DeepLearningForNLP-ACL2012Tutorial |archive-url=https://web.archive.org/web/20210414054126/https://www.socher.org/index.php/Main/DeepLearningForNLP-ACL2012Tutorial |archive-date=2021-04-14 |access-date=2020-08-17 |website=www.socher.org}} This was an early Deep Learning tutorial at the ACL 2012 and met with both interest and (at the time) skepticism by most participants. Until then, neural learning was basically rejected because of its lack of statistical interpretability. Until 2015, deep learning had evolved into the major framework of NLP. [Link is broken, try http://web.stanford.edu/class/cs224n/]&lt;/ref&gt; အာရုံကြောပုံတူကွန်ရက်အခြေပြုနည်းလမ်းများသည် ရှေးရိုးသုံး ကိန်းဂဏန်းအခြေပြုနည်းလမ်းများ၏နေရာတွင် အစားထိုးကာ ပိုမိုခေတ်စားလာခဲ့သည်။ ဤနည်းလမ်းများသည် စကားလုံးများ၏ အဓိပ္ပာယ်ဆိုင်ရာ ဝိသေသလက္ခဏာများကို ဖမ်းယူနိုင်ရန်အတွက် အဓိပ္ပာယ်ဗေဒကွန်ရက်များ (Semantic networks)&lt;ref&gt;{{cite book |last1=Segev |first1=Elad |date=2022 |title=Semantic Network Analysis in Social Sciences |url=https://www.routledge.com/Semantic-Network-Analysis-in-Social-Sciences/Segev/p/book/9780367636524 |publisher=Routledge |isbn=978-0-367-63652-4 |location=London |access-date=5 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211205140726/https://www.routledge.com/Semantic-Network-Analysis-in-Social-Sciences/Segev/p/book/9780367636524 |archive-date=5 December 2021 |url-status=live}}&lt;/ref&gt; နှင့် စကားလုံးမြှုပ်နှံမှုစနစ် (Word embeddings) များကို အသုံးပြုကြသည်။

ထို့ကြောင့် စကားလုံး ဝါစင်္ဂအမျိုးအစား အညွှန်းတပ်ခြင်း (Part-of-speech tagging) နှင့် ဝါကျဖွဲ့စည်းပုံခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း (Dependency parsing) ကဲ့သို့သော ကြားခံလုပ်ငန်းစဉ်များကို လုပ်ဆောင်ရန် မလိုအပ်တော့ပေ။

ထိုစဉ်က အသစ်ထွင်ခဲ့သော အစီအစဉ်လိုက်ပြောင်းလဲခြင်းစနစ် (Sequence-to-sequence transformations) ပေါ်တွင် အခြေခံထားသည့် အာရုံကြောပုံတူကွန်ရက်သုံး စက်မှုဘာသာပြန်စနစ် (Neural machine translation) သည် ယခင်က ကိန်းဂဏန်းအခြေပြုစက်မှုဘာသာပြန်စနစ်တွင် မဖြစ်မနေလိုအပ်ခဲ့သော စကားလုံးအနက်ညှိခြင်း (Word alignment) ကဲ့သို့သော ကြားခံအဆင့်များကို လုံးဝအသုံးမလိုတော့အောင် လုပ်ဆောင်ပေးခဲ့သည်။

== အများဆုံးလုပ်ဆောင်လေ့ရှိသော NLP လုပ်ငန်းစဉ်များ ==
အောက်ပါတို့သည် သဘာဝဘာသာစကားစီမံဆောင်ရွက်မှုကဏ္ဍတွင် အများဆုံး သုတေသနပြုလုပ်လေ့ရှိသော လုပ်ငန်းစဉ်အချို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်အချို့ကို ပြင်ပကမ္ဘာတွင် တိုက်ရိုက်လက်တွေ့အသုံးချနိုင်ပြီး အချို့လုပ်ငန်းစဉ်များကိုမူ ပိုမိုကြီးမားသော လုပ်ငန်းစဉ်ကြီးများကို ဖြေရှင်းရာတွင် အထောက်အကူပြုမည့် ကြားခံလုပ်ငန်းစဉ်ငယ်များအဖြစ် အများဆုံး အသုံးပြုကြသည်။

သဘာဝဘာသာစကားစီမံဆောင်ရွက်မှုလုပ်ငန်းစဉ်များသည် အချင်းချင်း အလွန်နီးကပ်စွာ ဆက်နွှယ်နေသော်လည်း လေ့လာရလွယ်ကူစေရန်အတွက် ၎င်းတို့ကို ကဏ္ဍအလိုက် ထပ်မံခွဲခြားနိုင်သည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် ခွဲခြားထားသော ကဏ္ဍများကို အောက်တွင် ဖော်ပြပေးထားပါသည်။

=== စာသားနှင့် စကားပြောသံ စီမံဆောင်ရွက်မှု ===
[[ဖိုင်:Hebrew_stop_words_word_cloud.png|thumb|ဟီဘရူးဘာသာစကားရှိ Stop words များကို စကားလုံးတိမ်တိုက်  ဖြင့် သရုပ်ဖော်ထားပုံ]]
'''စာလုံးပုံရိပ်ဖတ်စနစ် (Optical character recognition - OCR)'''

* ဤစနစ်သည် စာရိုက်နှိပ်ထားသော စာသားများပါဝင်သည့် ပုံရိပ် (Image) တစ်ခုကို ကွန်ပျူတာထဲသို့ ထည့်သွင်းပေးလိုက်သည့်အခါ၊ ၎င်းပုံရိပ်ထဲမှ စာသားများကို ကွန်ပျူတာက အလိုအလျောက် မှတ်မိဖတ်ရှုပြီး တည်းဖြတ်၍ရသော စာသားအစစ်အမှန် (Text) အဖြစ် ပြောင်းလဲပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ယနေ့ခေတ်တွင် ဤနည်းပညာကို ကတ်ပြားများ၊ စာရွက်စာတမ်းများနှင့် လမ်းညွှန်ဆိုင်းဘုတ်များကို ဖုန်းကင်မရာဖြင့် ဖတ်ရှုဘာသာပြန်ဆိုရာ၌ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် အသုံးပြုနေကြပြီ ဖြစ်သည်။

'''စကားပြောသံကို စာသားအဖြစ် ပြောင်းလဲခြင်း (Speech recognition)'''

* ဤစနစ်သည် လူတစ်ဦး သို့မဟုတ် လူအများ ဆက်တိုက်ပြောဆိုထားသည့် အသံဖိုင် (Sound clip) ကို နားထောင်ပြီး ၎င်းစကားပြောသံများကို စာသားအဖြစ်သို့ အလိုအလျောက် ပြန်လည်ဖော်ထုတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် စာသားကို အသံပြောင်းသည့်စနစ် (Text-to-speech) ၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်ပြီး၊ ဉာဏ်ရည်တုနည်းပညာတွင် အလွန်တရာ ဖြေရှင်းရခက်ခဲသောကြောင့် &quot;AI-complete&quot; (ဉာဏ်ရည်တု အပြည့်အဝရမှသာ ဖြေရှင်းနိုင်မည့် ပြဿနာ) ဟု အလွတ်သဘော တင်စားခေါ်ဆိုကြသည့် ပြဿနာရပ်ကြီးများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။
* လူသားတို့သည် သဘာဝအတိုင်း စကားပြောသည့်အခါ စကားလုံးတစ်လုံးနှင့်တစ်လုံးကြားတွင် ရပ်နားလေ့မရှိဘဲ ဆက်တိုက်ပြောဆိုကြသဖြင့် စကားပြောသံကို စကားလုံးအလိုက် ပိုင်းဖြတ်ခြင်း (Speech segmentation) လုပ်ငန်းစဉ်ကို မဖြစ်မနေ ကြားခံလုပ်ဆောင်ပေးရသည်။ ထို့ပြင် ဘာသာစကားအများစုတွင် ရှေ့စကားလုံးနှင့် နောက်စကားလုံးတို့၏ အသံများသည် အချင်းချင်း ရောယှက်ပေါင်းစပ်သွားလေ့ရှိသောကြောင့် (၎င်းကို Coarticulation ဟု ခေါ်သည်)၊ လှိုင်းပုံသဏ္ဌာန်ရှိသော အင်နာလော့အသံလှိုင်း (Analog signal) များကို တိကျပြတ်သားသော ဒီဂျစ်တယ်စာလုံးများအဖြစ် ပြောင်းလဲရန် အလွန်ခက်ခဲလှသည်။ ထို့အပြင် လူတစ်ဦးနှင့်တစ်ဦးသည် ဒေသန္တရလေသံ (Accent) နှင့် စကားပြောနှုန်း မတူညီကြသော်လည်း၊ စကားပြောသံဖတ်စနစ်သည် ထိုကွဲပြားခြားနားလှသော အသံပေါင်းစုံကို နားလည်ပြီး တူညီသော စာသားအဓိပ္ပာယ်ထွက်အောင် တိကျစွာ မှတ်မိနိုင်စွမ်း ရှိရမည်ဖြစ်သည်။

'''စကားပြောသံကို စကားလုံးအလိုက် ပိုင်းဖြတ်ခြင်း (Speech segmentation)'''

* ဤစနစ်သည် လူသားတို့ ပြောဆိုထားသည့် အသံဖိုင်ကို နားထောင်ပြီး ၎င်းအသံလှိုင်းထဲမှ စကားလုံးတစ်လုံးချင်းစီကို သီးခြားစီ အပိုင်းပိုင်း ပြတ်တောက်သွားအောင် ခွဲထုတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် စကားပြောသံကို စာသားအဖြစ်ပြောင်းလဲခြင်း (Speech recognition) ၏ ကြားခံလုပ်ငန်းငယ်တစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ ပုံမှန်အားဖြင့် ၎င်းနှင့် တစ်စုတစ်စည်းတည်း တွဲဖက်လုပ်ဆောင်လေ့ရှိသည်။

'''စာသားကို စကားပြောသံအဖြစ် ပြောင်းလဲခြင်း (Text-to-speech)'''

* ဤစနစ်သည် ကွန်ပျူတာထဲရှိ စာသားများကို စနစ်တကျ ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာပြီး လူသားတို့ အသံထွက် ပြောဆိုသကဲ့သို့ သဘာဝကျသော စကားပြောသံအဖြစ် ပြောင်းလဲထုတ်လုပ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ စာသားကို အသံပြောင်းပေးသည့် ဤနည်းပညာသည် မျက်စိမမြင်ရသူများနှင့် အမြင်အာရုံ ချို့တဲ့သူများ စာပေဖတ်ရှုနိုင်စေရန် သို့မဟုတ် ဖုန်းနှင့် ကွန်ပျူတာများကို အသံဖြင့် အလွယ်တကူ အသုံးပြုနိုင်စေရန်အတွက် ကြီးမားသော အထောက်အကူပြု ကိရိယာတစ်ခုအဖြစ် သုံးစွဲနိုင်ပါသည်။&lt;ref&gt;{{Citation|last1=Yi|first1=Chucai|title=Assistive Text Reading from Complex Background for Blind Persons|date=2012|work=Camera-Based Document Analysis and Recognition|pages=15–28|publisher=Springer Berlin Heidelberg|language=en|citeseerx=10.1.1.668.869|doi=10.1007/978-3-642-29364-1_2|isbn=978-3-642-29363-4|last2=Tian|first2=Yingli|author2-link=Yingli Tian|series=Lecture Notes in Computer Science|volume=7139}}&lt;/ref&gt;

'''စကားလုံးအလိုက် ပိုင်းဖြတ်ခြင်း (Word segmentation / Tokenization)'''

* တိုကင်ပြုလုပ်ခြင်း (Tokenization) ဆိုသည်မှာ စာသားများကို ကွန်ပျူတာက ပိုမိုကိုင်တွယ်ရ လွယ်ကူစေရန်အတွက် စကားလုံးတစ်လုံးချင်းစီ သို့မဟုတ် စကားလုံးအပိုင်းအစလေးများအဖြစ် စနစ်တကျ ပိုင်းဖြတ်ပေးသည့် စာသားစီမံဆောင်ရွက်မှု နည်းပညာတစ်ခု ဖြစ်သည်။  ဤနည်းပညာကို လုပ်ဆောင်ပြီးပါက အဓိက အစိတ်အပိုင်းနှစ်ခု ရရှိလာမည်ဖြစ်သည် - ၎င်းတို့မှာ '''စကားလုံးအညွှန်း''' (Word index) နှင့် '''တိုကင်ခွဲထားသောစာသား''' (Tokenized text) တို့ ဖြစ်ကြသည်။ '''စကားလုံးအညွှန်း''' ဆိုသည်မှာ ထပ်မနေသော စကားလုံးတစ်လုံးချင်းစီကို သီးသန့်ကိန်းဂဏန်း ကုဒ်နံပါတ်များအဖြစ် သတ်မှတ်ပေးထားသည့် စာရင်း ဖြစ်သည်။ '''တိုကင်ခွဲထားသောစာသား''' တွင်မူ မူလစာသားထဲရှိ စကားလုံးများနေရာတွင် ၎င်းတို့နှင့် ကိုက်ညီသော ကိန်းဂဏန်းကုဒ် (Numerical token) များဖြင့် အစားထိုးလဲလှယ်ပေးလိုက်သည်။ အဆိုပါ ကိန်းဂဏန်းတိုကင်များကို [[အလွှာစုံသင်ယူမှုစနစ်]]နည်းလမ်း (Deep learning methods) အမျိုးမျိုးတွင် သင်္ချာနည်းအရ တွက်ချက်ရန်အတွက် ဆက်လက်အသုံးပြုကြသည်။&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=2023-01-11 |title=Natural Language Processing (NLP) - A Complete Guide |url=https://www.deeplearning.ai/resources/natural-language-processing/ |access-date=2024-05-05 |website=www.deeplearning.ai |language=en}}&lt;/ref&gt;
* အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားကဲ့သို့ စာလုံးများအတွက်မူ စကားလုံးတစ်လုံးနှင့်တစ်လုံးကြားတွင် &quot;Space&quot;  ပါဝင်ပြီးသားဖြစ်၍ ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် အလွန်လွယ်ကူလှသည်။ သို့သော်လည်း [[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာ]]၊ [[တရုတ်ဘာသာစကား|တရုတ်]]၊ [[ဂျပန်ဘာသာစကား|ဂျပန်]]နှင့် [[ထိုင်းဘာသာစကား]]ကဲ့သို့သော စာရေးစနစ်များတွင်မူ စကားလုံးများအကြား ထင်ရှားသော စာလုံးခြားသင်္ကေတများ ( Spaces ) မသုံးဘဲ ဆက်တိုက်ရေးသားလေ့ရှိကြသည်။ ထို့ကြောင့် အဆိုပါ ဘာသာစကားများအတွက် စာသားများကို စကားလုံးအလိုက် မှန်ကန်စွာ ပိုင်းဖြတ်နိုင်ရန်မှာ ထိုဘာသာစကား၏ ဝေါဟာရဗဟုသုတနှင့် စကားလုံးတည်ဆောက်ပုံ (Morphology) တို့ကို အထူးတလည် နားလည်ထားရန် လိုအပ်သဖြင့် အလွန်အရေးကြီးပြီး ခက်ခဲသော လုပ်ငန်းစဉ်ကြီးတစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် အချက်အလက်တူးဖော်ခြင်း (Data mining) ကဏ္ဍ၌ စကားလုံးအိတ်ပုံစံ (Bag of words - BOW) တည်ဆောက်ခြင်းကဲ့သို့သော လုပ်ငန်းစဉ်များတွင်လည်း ဤနည်းလမ်းကို အသုံးချကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite journal |last= |first= |date=25 June 2024 |title=GeeksforGeeks. (n.d.). Tokenization in natural language processing (NLP). GeeksforGeeks. |url=https://www.geeksforgeeks.org/nlp/tokenization-in-natural-language-processing-nlp/ |journal=Geeksforgeeks |pages= |doi=}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal |last1=Torabi |first1=Mohhamadreza |title=Integrating data augmentation and BERT-based deep learning for predicting alpha-glucosidase inhibitors derived from Black Cohosh |journal=Scientific Reports |language=en |volume=1 |issue=1 |pages=1–15 |doi=10.1038/s41598-025-14699-1 |pmc=12391535 |last2=Ghasemi |first2=Fahimeh}}&lt;/ref&gt;

=== စကားလုံးတည်ဆောက်ပုံ ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း ===
[[ဖိုင်:Eustagger_euskal_lematizatzailearen_adibidea.png|thumb|ဘတ်စ်ခ် (Basque) ဘာသာစကားရှိ စကားလုံးများကို အခြေခံအနက်ဖွင့်ပုံစံပြောင်းလဲခြင်း (Lemmatization)]]
'''မူလစကားလုံးပုံစံသို့ ပြောင်းလဲခြင်း (Lemmatization)'''

* ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် စကားလုံးများ၏ အဆုံးတွင် ပုံသဏ္ဌာန်အမျိုးမျိုး ပြောင်းလဲနေသော ဝိဘတ်နှင့် နောက်ဆက်တွဲများကို ဖယ်ရှားပြီး၊ အဘိဓာန်တွင် ရှာဖွေနိုင်သည့် မူလအခြေခံစကားလုံးပုံစံ (Lemma) သို့ ပြန်လည်ပြောင်းလဲပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် စကားလုံးများကို စံနှုန်းတစ်ခုတည်းအတွင်းသို့ ရောက်ရှိစေရန် လျှော့ချပေးသည့် နည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ အခြားနည်းလမ်းများနှင့် မတူညီသည့်အချက်မှာ ဤနည်းလမ်းသည် စကားလုံးများကို မူလအစစ်အမှန်ပုံစံသို့ ပြန်လည်ပြောင်းလဲရန်အတွက် အဘိဓာန် (Dictionary) သို့မဟုတ် ဘာသာဗေဒဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို အသုံးပြု၍ စနစ်တကျ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2020-12-06 |title=What is Natural Language Processing? Intro to NLP in Machine Learning |url=https://www.gyansetu.in/what-is-natural-language-processing/ |access-date=2021-01-09 |website=GyanSetu! |language=en-US}}&lt;/ref&gt;
* မြန်မာဘာသာစကားတွင် ဥပမာပြရလျှင် &quot;သွားခဲ့သည်&quot;၊ &quot;သွားနေသည်&quot;၊ &quot;သွားလိမ့်မည်&quot; စသည့် စကားလုံးများမှ နောက်ဆက်တွဲများကို ဖြုတ်ချ၍ အခြေခံစကားလုံးဖြစ်သည့် &quot;သွား&quot; ဟူ၍ ပြန်လည်ဖော်ထုတ်ယူခြင်းမျိုး ဖြစ်သည်။

'''စကားလုံးအစိတ်အပိုင်းအလိုက် ပိုင်းဖြတ်ခြင်း (Morphological segmentation)'''

* ဤစနစ်သည် စကားလုံးတစ်လုံးချင်းစီကို အဓိပ္ပာယ်သက်ရောက်မှုရှိသော အသေးငယ်ဆုံးသော စကားလုံးအစိတ်အပိုင်းလေးများ (Morphemes) အဖြစ် သီးခြားစီ ခွဲထုတ်ပြီး၊ ၎င်းအစိတ်အပိုင်းတစ်ခုချင်းစီ၏ အမျိုးအစားကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်၏ ခက်ခဲနက်နဲမှုသည် လေ့လာနေသော ဘာသာစကား၏ စကားလုံးတည်ဆောက်ပုံ (Morphology) ရှုပ်ထွေးမှုအပေါ်တွင် များစွာ တည်မှီနေသည်။
* အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားသည် စကားလုံးတည်ဆောက်ပုံ (အထူးသဖြင့် ဝိဘတ်ပြောင်းလဲမှုပုံစံ) အလွန်ရိုးရှင်းသောကြောင့် ဤလုပ်ငန်းစဉ်ကို လုံးဝကျော်ဖြတ်သွားလေ့ရှိပြီး စကားလုံးတစ်လုံး၏ ပြောင်းလဲနေသော ပုံစံအားလုံး (ဥပမာ- &quot;open, opens, opened, opening&quot;) ကို သီးခြားစကားလုံးများအဖြစ် တိုက်ရိုက် သတ်မှတ်သုံးစွဲနိုင်သည်။ သို့သော်လည်း စကားလုံးတစ်ခုတည်းတွင် အစိတ်အပိုင်းများစွာကို ဆက်တိုက်ကပ်၍ သုံးစွဲလေ့ရှိသော (Highly agglutinated) တူရကီဘာသာစကား သို့မဟုတ် အိန္ဒိယနိုင်ငံသုံး မိတေး (Meitei) ဘာသာစကားများနှင့် မြန်မာဘာသာစကားကဲ့သို့သော နေရာမျိုးတွင်မူ ထိုသို့လုပ်ဆောင်ရန် မဖြစ်နိုင်ပေ။ အကြောင်းမှာ အဆိုပါဘာသာစကားများတွင် အဘိဓာန်၌ပါသော မူလစကားလုံးတစ်လုံးချင်းစီမှနေ၍ နောက်ဆက်တွဲ ဝိဘတ်များစွာ ပေါင်းစပ်ပြီး ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သော စကားလုံးပုံသဏ္ဌာန် အမျိုးအစားပေါင်း ထောင်ချီ၍ ရှိနေနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite journal |last1=Kishorjit |first1=N. |year=2012 |title=Manipuri Morpheme Identification |url=http://aclweb.org/anthology//W/W12/W12-5008.pdf |journal=Proceedings of the 3rd Workshop on South and Southeast Asian Natural Language Processing (SANLP) |location=COLING 2012, Mumbai, December 2012 |pages=95–108 |last2=Vidya |first2=Raj RK. |last3=Nirmal |first3=Y. |last4=Sivaji |first4=B.}}&lt;/ref&gt;

'''စကားလုံးဝါစင်္ဂအမျိုးအစား အညွှန်းတပ်ခြင်း (Part-of-speech tagging)'''

* ဤစနစ်သည် ဝါကျတစ်ခုအတွင်းရှိ စကားလုံးတစ်လုံးချင်းစီကို ကြည့်ရှုပြီး ၎င်းတို့သည် နာမ်၊ နာမ်စား၊ ကြိယာ၊ နာမဝိသေသန စသည့် မည်သည့်သဒ္ဒါဆိုင်ရာ ဝါစင်္ဂအမျိုးအစား (Part of speech - POS) ဖြစ်သည်ကို တိကျစွာ ခွဲခြားသတ်မှတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ဘာသာစကားတစ်ခုတွင် စကားလုံးအတော်များများ (အထူးသဖြင့် အသုံးများသော စကားလုံးများ) သည် ရှေ့နောက်စကားစပ်အပေါ် မူတည်ပြီး စကားလုံးအမျိုးအစား အများအပြားအဖြစ် ကူးပြောင်းအသုံးတော်ခံနိုင်သည်။
* ဥပမာအားဖြင့် အင်္ဂလိပ်စာလုံး &quot;book&quot; သည် နာမ်အဖြစ် (&quot;the book on the table&quot; - စာအုပ်) သုံးနိုင်သကဲ့သို့ ကြိယာအဖြစ် (&quot;to book a flight&quot; - ကြိုတင်မှာယူသည်) လည်း သုံးနိုင်သည်။ ထို့အတူ &quot;set&quot; ဟူသော စကားလုံးသည် နာမ်၊ ကြိယာ သို့မဟုတ် နာမဝိသေသန ဖြစ်နိုင်ပြီး &quot;out&quot; ဆိုလျှင် အနည်းဆုံး မတူညီသော သဒ္ဒါအမျိုးအစား ၅ မျိုးအထိ ဖြစ်နိုင်သည်။ မြန်မာဘာသာစကားတွင်လည်း '''&lt;nowiki/&gt;'က'&lt;nowiki/&gt;''' ဟူသော စကားလုံးသည် ကြိယာအဖြစ် ('''&lt;nowiki/&gt;'သူ ကသည်။'&lt;nowiki/&gt;''' - ကခုန်သည်) သုံးနိုင်သကဲ့သို့၊ ကတ္တားဝိဘတ် (နောက်ဆက်တွဲ သဒ္ဒါစကားလုံး) အနေဖြင့် '''&lt;nowiki/&gt;'သူက ကျောင်းသား ဖြစ်သည်။'''' - လူပုဂ္ဂိုလ်ကို ညွှန်းဆိုသည်) လည်း ဖြစ်နိုင်သဖြင့် စနစ်သည် ဝါကျတစ်ခုချင်းစီ၏ ရှေ့နောက်စကားစပ်ကို ကြည့်ရှုကာ စကားလုံးများ၏ အဓိပ္ပာယ်မှန်ကို တိကျစွာ ဖော်ထုတ်ရန်အတွက် အလွန်အရေးကြီးသည်။

'''စကားလုံးရင်းမြစ် ရှာဖွေခြင်း (Stemming)'''
* ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် ပုံသဏ္ဌာန်ပြောင်းလဲနေသော (သို့မဟုတ် တွဲဖက်နောက်ဆက်တွဲများကြောင့် ရှည်လျားနေသော) စကားလုံးများကို ၎င်းတို့၏ အခြေခံ ပင်မမြစ်ဖျားခံရာ စာလုံးပုံစံ (Root/Stem) သို့ စည်းကမ်းချက်များအတိုင်း ဖြတ်တောက်လျှော့ချပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် အင်္ဂလိပ်စာလုံး &quot;closed&quot;၊ &quot;closing&quot;၊ &quot;closes&quot; စသည့် စကားလုံးများအားလုံးကို ၎င်းတို့၏ ပင်မရင်းမြစ် &quot;close&quot; ဟူသော စာလုံးပုံစံသို့ ဖြတ်တောက်ပြောင်းလဲပစ်ခြင်း ဖြစ်သည်။
* '''မြန်မာဘာသာစကားတွင်မူ''' စကားလုံးနောက်၌ ကပ်ပါလာတတ်သည့် ပစ္စည်းများ၊ ဝိဘတ်များနှင့် ကူညီကြိယာများကို ဖြတ်တောက်ရာတွင် ဤနည်းလမ်းကို အသုံးပြုသည်။ ဥပမာအားဖြင့် &quot;စားခဲ့သည်&quot;၊ &quot;စားနေသည်&quot;၊ &quot;စားကြစို့&quot; စသည့် စကားလုံးများမှ နောက်ဆက်တွဲများကို ဖြတ်တောက်ပြီး ပင်မအခြေခံအဓိပ္ပာယ်ဖြစ်သော '''&quot;စား&quot;''' ဟူသည့် ကြိယာရင်းမြစ်ကို ထုတ်ယူခြင်း ဖြစ်သည်။
* စကားလုံးရင်းမြစ် ရှာဖွေခြင်း (Stemming) သည် စာလုံးအဓိပ္ပာယ်အခြေခံ ရှာဖွေခြင်း (Lemmatization) နှင့် ရလဒ်ချင်း ဆင်တူသော်လည်း၊ ၎င်းသည် အဘိဓာန် (Lexicon) ကို အသုံးမပြုဘဲ စာလုံးဖြတ်တောက်မှုဆိုင်ရာ စနစ်တကျ သတ်မှတ်ထားသော ပုံသေစည်းကမ်းချက်များ (Rules/Algorithms) အပေါ်တွင်သာ အခြေခံ၍ စာလုံးအဆုံးသတ်များကို စက်မှုဆန်ဆန် ဖြတ်တောက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် တစ်ခါတစ်ရံတွင် အဘိဓာန်ထဲ၌ သီးခြားအဓိပ္ပာယ်မရှိသော စာလုံးအကြွင်းအကျန်များ ထွက်ပေါ်လာတတ်သည့် အားနည်းချက် ရှိသည်။ (ဥပမာ- အင်္ဂလိပ်စာလုံး &quot;studies&quot; ကို ဖြတ်တောက်ရာတွင် အဘိဓာန်၌ အဓိပ္ပာယ်မရှိသည့် &quot;studi&quot; ဟူသော စာလုံးပုံစံမျိုး ထွက်လာတတ်ခြင်း ဖြစ်သည်။)

=== ဝါကျဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း ===
'''သဒ္ဒါစည်းကမ်းချက် ပျိုးထောင်ခြင်း&lt;ref&gt;{{cite journal |last1=Klein |first1=Dan |year=2002 |title=Natural language grammar induction using a constituent-context model |url=http://papers.nips.cc/paper/1945-natural-language-grammar-induction-using-a-constituent-context-model.pdf |journal=Advances in Neural Information Processing Systems |last2=Manning |first2=Christopher D.}}&lt;/ref&gt; (Grammar induction)'''
ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် ဘာသာစကားတစ်ခု၏ ဝါကျဖွဲ့စည်းပုံနှင့် သဒ္ဒါစနစ်ကို အတိအကျ ဖော်ပြနိုင်မည့် ပုံသေ သဒ္ဒါစည်းကမ်းချက်စနစ် (Formal grammar) တစ်ခုကို ကွန်ပျူတာက အလိုအလျောက် ရှာဖွေဖော်ထုတ် တည်ဆောက်ခြင်း ဖြစ်သည်။

'''ဝါကျအဆုံးသတ် ပိုင်းဖြတ်ခြင်း (Sentence breaking / Sentence boundary disambiguation)'''

ဤစနစ်သည် စာသားအမြောက်အမြား (Chunk of text) ထဲမှ ဝါကျတစ်ခုနှင့်တစ်ခုကြား နယ်နိမိတ် သို့မဟုတ် ဝါကျအဆုံးသတ်များကို တိကျစွာ ရှာဖွေပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ အင်္ဂလိပ်စာတွင် ဝါကျအဆုံးသတ်များကို ပုံမှန်အားဖြင့် အစက် (Periods - &quot;.&quot;) သို့မဟုတ် အခြားပုဒ်ဖြတ်ပုဒ်ရပ်သင်္ကေတများဖြင့် မှတ်သားလေ့ရှိသော်လည်း၊ အဆိုပါသင်္ကေတများသည် အခြားနေရာများ (ဥပမာ- စာလုံးအက္ခရာအကျဉ်းများ ဖော်ပြခြင်း) တွင်လည်း အသုံးပြုနေသောကြောင့် ဝါကျအစစ်အမှန် ပြီးဆုံးခြင်း ဟုတ်မဟုတ်ကို စနစ်တကျ ခွဲခြားသတ်မှတ်ပေးရသည်။ မြန်မာဘာသာစကားတွင်မူ &quot;။&quot; (ပုဒ်မ) သင်္ကေတကို ကြည့်၍ ဝါကျအဆုံးသတ်ကို ခွဲခြားရသည်။

'''ဝါကျခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း (Parsing)'''

* ဤစနစ်သည် ပေးထားသော ဝါကျတစ်ခု၏ သဒ္ဒါဆိုင်ရာ ဖွဲ့စည်းပုံသစ်ပင် (Parse tree) ကို ရှာဖွေဖော်ထုတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ လူသားတို့အသုံးပြုသည့် သဘာဝဘာသာစကားများ၏ သဒ္ဒါစနစ်သည် ရှေ့နောက်စကားစပ်အပေါ် မူတည်၍ အဓိပ္ပာယ် ကွဲပြားဝေဝါးတတ်သဖြင့် ပုံမှန်ဝါကျတစ်ခုတွင်ပင် ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော ခွဲမ်းစိပ်ဖြာမှုပုံစံ အမြောက်အမြား ရှိနေနိုင်သည်။ အံ့ဩစရာကောင်းသည်မှာ သာမန်ဝါကျတစ်ကြောင်းအတွက်ပင် ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော သဒ္ဒါဖွဲ့စည်းပုံပေါင်း ထောင်ချီ၍ ရှိနေနိုင်ပြီး ၎င်းတို့ထဲမှ အများစုမှာ လူသားတစ်ဦးအတွက် လုံးဝ အဓိပ္ပာယ်မရှိသော ပုံစံများ ဖြစ်နေတတ်သည်။

* ဝါကျခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း (Parsing) တွင် အဓိကအားဖြင့် အောက်ပါအတိုင်း နည်းလမ်းနှစ်မျိုး ရှိပါသည် - 
** '''မှီခိုမှုအခြေပြု ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း (Dependency parsing):''' ဤနည်းလမ်းသည် ဝါကျတစ်ခုအတွင်းရှိ စကားလုံးအချင်းချင်း ဆက်နွှယ်မှုအပေါ်တွင်သာ အဓိကအာရုံစိုက်ပြီး ပင်မကံပုဒ် (Primary objects) နှင့် ကြိယာပုဒ် (Predicates) ကဲ့သို့သော အစိတ်အပိုင်းများကို အမှတ်အသားပြု ခွဲခြားပေးသည်။
** '''အစိတ်အပိုင်းအခြေပြု ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း (Constituency parsing):''' ဤနည်းလမ်းသည် ဖြစ်တန်စွမ်းအခြေပြု ရှေ့နောက်ကင်းလွတ်သဒ္ဒါစနစ် (Probabilistic context-free grammar - PCFG) ကို အသုံးပြု၍ ဝါကျ၏ သဒ္ဒါဖွဲ့စည်းပုံသစ်ပင်ကြီးတစ်ခုလုံးကို အဆင့်ဆင့် တည်ဆောက်ပေးခြင်းအပေါ် အာရုံစိုက်သည်။

=== စကားလုံးအဓိပ္ပာယ်ဗေဒ (Lexical semantics - စာသားနောက်ခံအတွင်းရှိ စကားလုံးတစ်လုံးချင်းစီ၏ အဓိပ္ပာယ်) ===
[[ဖိုင်:Entity_Linking_-_Example_of_pipeline.png|thumb|An entity linking pipeline]]
'''စကားလုံးအဓိပ္ပာယ်ဗေဒ (Lexical semantics)'''
* ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် ရှေ့နောက်စကားစပ် (Context) အတွင်းရှိ စကားလုံးတစ်လုံးချင်းစီ၏ ကွန်ပျူတာသုံး တွက်ချက်မှုဆိုင်ရာ အဓိပ္ပာယ်အစစ်အမှန် (Computational meaning) မှာ မည်သို့ဖြစ်သည်ကို ဖော်ထုတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။

'''ဖြန့်ကျက်မှုအခြေပြု အဓိပ္ပာယ်ဗေဒ (Distributional semantics)'''

* ဤစနစ်သည် ဘာသာစကားဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ (Data) ထဲမှနေ၍ စကားလုံးများ၏ အဓိပ္ပာယ်ဆိုင်ရာ ကိုယ်စားပြုမှုပုံစံ (Semantic representations) များကို စက်က အလိုအလျောက် မည်သို့လေ့လာသင်ယူနိုင်မည်နည်း ဟူသောအချက်ကို လုပ်ဆောင်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။

'''အမည်နာမများအား ခွဲခြားမှတ်မိခြင်း (Named entity recognition - NER)'''

* ဤစနစ်သည် စာသားအဆက်မပြတ် စီးဆင်းလာမှု (Stream of text) အတွင်းရှိ မည်သည့်အချက်အလက်များသည် လူပုဂ္ဂိုလ်၊ နေရာဒေသ သို့မဟုတ် အဖွဲ့အစည်း စသည့် ကိုယ်ပိုင်နာမ် (Proper names) များ ဖြစ်ကြသည်ကို ခွဲခြားပေးပြီး၊ ၎င်းတို့သည် မည်သည့်အမျိုးအစား ဖြစ်သည် (ဥပမာ- လူပုဂ္ဂိုလ်၊ တည်နေရာ သို့မဟုတ် ကုမ္ပဏီ/အဖွဲ့အစည်း) ကိုပါ တိကျစွာ သတ်မှတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။
* အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားကဲ့သို့ စာရေးစနစ်များတွင် စာလုံးကြီး (Capitalization) ဖြင့် ရေးသားခြင်းသည် အမည်နာမများကို ရှာဖွေရန် အထောက်အကူပြုနိုင်သော်လည်း၊ ၎င်းသည် အမည်နာမ၏ အမျိုးအစား (လူလား၊ နေရာလား) ကို တိကျစွာ မခွဲခြားပေးနိုင်သည့်အပြင်၊ အမြဲတမ်းလည်း မမှန်ကန် သို့မဟုတ် မလုံလောက်နိုင်ပေ။ ဥပမာအားဖြင့် ဝါကျတစ်ကြောင်း၏ အစဦးဆုံး စာလုံးကိုလည်း စာလုံးကြီးဖြင့် ရေးသားလေ့ရှိပြီး ကိုယ်ပိုင်နာမ်အမည်များသည် စကားလုံးအတော်များများအထိ ရှည်လျားနိုင်ကာ အချို့စာလုံးများကိုသာ စာလုံးကြီးဖြင့် ရေးသားထားတတ်သည်။ ထို့အပြင် အနောက်တိုင်းစာရေးစနစ်မဟုတ်သော အခြားဘာသာစကားအများစု (ဥပမာ- မြန်မာ၊ တရုတ် သို့မဟုတ် အာရပ်) တွင် စာလုံးကြီး/စာလုံးသေး ဟူ၍ လုံးဝမရှိကြဘဲ၊ စာလုံးကြီးစနစ်ရှိသော ဘာသာစကားအချို့တွင်လည်း အမည်နာမများကို ခွဲခြားရန်အတွက် ၎င်းစနစ်ကို ပုံမှန်တစိုက်မတ်မတ် အသုံးမပြုကြပေ။ ဥပမာအားဖြင့် ဂျာမန်ဘာသာစကားသည် အမည်နာမ ဟုတ်ဟုတ် မဟုတ်ဟုတ် နာမ် (Nouns) အားလုံးကို စာလုံးကြီးဖြင့် ရေးသားလေ့ရှိပြီး၊ ပြင်သစ်နှင့် စပိန်ဘာသာစကားများတွင်မူ နာမဝိသေသနအဖြစ် အသုံးတော်ခံသော အမည်နာမများကို စာလုံးကြီးဖြင့် မရေးသားကြပေ။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်ကို တိုကင်အမျိုးအစား ခွဲခြားခြင်း (Token classification) ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite journal |last1=Kariampuzha |first1=William |date=2023 |title=Precision information extraction for rare disease epidemiology at scale |journal=Journal of Translational Medicine |language=en |volume=21 |issue=1 |page=157 |doi=10.1186/s12967-023-04011-y |pmc=9972634 |pmid=36855134 |doi-access=free |last2=Alyea |first2=Gioconda |last3=Qu |first3=Sue |last4=Sanjak |first4=Jaleal |last5=Mathé |first5=Ewy |last6=Sid |first6=Eric |last7=Chatelaine |first7=Haley |last8=Yadaw |first8=Arjun |last9=Xu |first9=Yanji |last10=Zhu |first10=Qian}}&lt;/ref&gt;

'''စိတ်ခံစားမှု ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း (Sentiment analysis)'''
* စိတ်ခံစားမှု ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း ဆိုသည်မှာ စာသားများအတွင်း ဖော်ပြထားသော စိတ်ခံစားမှု သို့မဟုတ် လေသံကို ရှာဖွေဖော်ထုတ်ပြီး အမျိုးအစား ခွဲခြားသတ်မှတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤနည်းပညာသည် ရေးသားထားသော စာသားကို ကြည့်ရှုစစ်ဆေးပြီး ၎င်းစာသားသည် အကောင်းမြင်သဘော (Positive)၊ အဆိုးမြင်သဘော (Negative) သို့မဟုတ် ကြားနေသဘော (Neutral) မည်သည့် စိတ်ခံစားမှုကို ဖော်ပြနေသည်ကို ဆုံးဖြတ်ပေးသည်။
* စိတ်ခံစားမှုကို အမျိုးအစားခွဲခြားသည့် မော်ဒယ် (Models) များသည် ပုံမှန်အားဖြင့် စကားလုံး n-grams များ၊ စကားလုံးကြိမ်နှုန်းနှင့် ပြောင်းပြန်စာရွက်စာတမ်းကြိမ်နှုန်း အင်္ဂါရပ်များ (TF-IDF features)၊ လူကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားသော အင်္ဂါရပ်များကို အသုံးပြုကြသည် သို့မဟုတ် စာသားအစီအစဉ်များအတွင်းရှိ ရေရှည်နှင့် ရေတိုဆက်နွှယ်မှု နှစ်မျိုးလုံးကို မှတ်မိနိုင်စွမ်းရှိစေရန် ဒီဇိုင်းဆွဲထားသည့် Deep learning models ကို အသုံးပြု၍ တွက်ချက်ကြသည်။ စိတ်ခံစားမှု ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်းကို အွန်လိုင်းလူမှုကွန်ရက်နှင့် ပလက်ဖောင်းအမျိုးမျိုးပေါ်ရှိ သုံးစွဲသူများ၏ ကုန်ပစ္စည်းသုံးသပ်ချက် ဝေဖန်ချက် (Customer reviews) များကို အလိုအလျောက် အမျိုးအစားခွဲခြားခြင်းကဲ့သို့သော လုပ်ငန်းကဏ္ဍ အမြောက်အမြားတွင် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် လက်တွေ့အသုံးချလျက် ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

'''နည်းပညာသုံး ဝေါဟာရများ ထုတ်ယူခြင်း (Terminology extraction)'''

* ဤလုပ်ငန်းစဉ်၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ပေးထားသော စာသားအချက်အလက်စုကြီး (Corpus) ထဲမှနေ၍ ဆက်စပ်မှုရှိသော နည်းပညာသုံး ဝေါဟာရများနှင့် အခေါ်အဝေါ်များကို ကွန်ပျူတာက အလိုအလျောက် ရှာဖွေထုတ်ယူပေးရန် ဖြစ်သည်။

'''စကားလုံးအဓိပ္ပာယ် ကွဲပြားမှု ဖြေရှင်းခြင်း (Word-sense disambiguation - WSD)'''

* ဘာသာစကားတစ်ခုတွင် စကားလုံးအတော်များများ၌ အဓိပ္ပာယ်တစ်ခုထက်မက ရှိနေတတ်ကြသဖြင့်၊ ကွန်ပျူတာသည် ရှေ့နောက်စကားစပ်အတွင်း အကိုက်ညီဆုံးနှင့် အဓိပ္ပာယ်အရှိဆုံး ဖြစ်မည့် အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို တိကျစွာ ရွေးချယ်ပေးရသည့် လုပ်ငန်းစဉ် ဖြစ်သည်။ ဤပြဿနာကို ဖြေရှင်းရန်အတွက် ပုံမှန်အားဖြင့် စကားလုံးများနှင့် ၎င်းတို့နှင့် သက်ဆိုင်သည့် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် စာရင်းများကို အဘိဓာန် သို့မဟုတ် WordNet ကဲ့သို့သော အွန်လိုင်း သတင်းအချက်အလက် အရင်းအမြစ်များဆီမှ ရယူအသုံးပြုကြသည်။

'''အမည်နာမ ချိတ်ဆက်ခြင်း (Entity linking)'''

* ဝါကျအတွင်းရှိ စကားလုံးအတော်များများ (အထူးသဖြင့် ကိုယ်ပိုင်နာမ်များ) သည် ပြင်သစ်ကမ္ဘာရှိ တကယ့် အမည်နာမများနှင့် သက်ဆိုင်နေတတ်သည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် ရှေ့နောက်စကားစပ်အတွင်း ညွှန်းဆိုထားသော အဆိုပါစကားလုံးသည် မည်သည့်ထင်ရှားကျော်ကြားသူ၊ မည်သည့်နေရာဒေသ သို့မဟုတ် မည်သည့်ကုမ္ပဏီအဖွဲ့အစည်း (Entity) ကို အတိအကျ ဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်ကို ရွေးချယ်ချိတ်ဆက်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။

=== ဆက်နွှယ်မှုဆိုင်ရာ အဓိပ္ပာယ်ဗေဒ (Relational semantics - ဝါကျတစ်ကြောင်းချင်းစီ၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်) ===
'''ပတ်သက်ဆက်နွှယ်မှု ထုတ်ယူခြင်း (Relationship extraction)'''

* ဤစနစ်သည် စာသားအမြောက်အမြား (Chunk of text) ထဲမှနေ၍ ရှာဖွေတွေ့ရှိထားသော အမည်နာမများ (Named entities) အကြား မည်သို့ ပတ်သက်ဆက်နွှယ်နေကြသည်ကို ဖော်ထုတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် ပေးထားသော စာသားကို ဖတ်ရှုပြီး &quot;မည်သူက မည်သူနှင့် အိမ်ထောင်ပြုထားသနည်း&quot; သို့မဟုတ် &quot;မည်သူက မည်သည့်ကုမ္ပဏီတွင် အလုပ်လုပ်သနည်း&quot; စသည့် ဆက်စပ်မှုများကို ရှာဖွေပေးသည်။

'''အဓိပ္ပာယ်ဗေဒဆိုင်ရာ ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း (Semantic parsing)'''

* ဤစနစ်သည် စာသားတစ်ခု (ပုံမှန်အားဖြင့် ဝါကျတစ်ကြောင်း) ကို ရယူပြီး ၎င်း၏ အဓိပ္ပာယ်အစစ်အမှန်ကို ကွန်ပျူတာ နားလည်နိုင်သော ပုံသေကိုယ်စားပြုစနစ် (Formal representation) အဖြစ် ပြောင်းလဲထုတ်လုပ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ရုပ်ပြဂရပ်ဖ်ပုံစံ (ဥပမာ- AMR ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာမှု) သို့မဟုတ် သင်္ချာနည်းကျ ယုတ္တိဗေဒစနစ် (ဥပမာ- DRT ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာမှု) များဖြင့် ဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ ဤစိန်ခေါ်မှုတွင် အခြေခံကျသော အခြားအဓိပ္ပာယ်ဗေဒဆိုင်ရာ NLP လုပ်ငန်းစဉ်အချို့ (ဥပမာ- ကဏ္ဍအလိုက် အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ခြင်း၊ စကားလုံးအဓိပ္ပာယ် ကွဲပြားမှုဖြေရှင်းခြင်း) ပါဝင်လေ့ရှိပြီး စာပိုဒ်တစ်ခုလုံး၏ အကြောင်းအရာကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာလေ့လာသည့် စကားပြောဆိုမှု/စာသားခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း (Discourse analysis) အထိလည်း တိုးချဲ့အသုံးချနိုင်သည်။

'''ကဏ္ဍအလိုက် အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ခြင်း (Semantic role labelling)'''

* ဤစနစ်သည် ဝါကျတစ်ကြောင်းချင်းစီကို ကြည့်ရှုပြီး အဓိပ္ပာယ်ဗေဒဆိုင်ရာ ကြိယာအမျိုးအစားနှင့် အပြုအမူပုံစံများ (Semantic predicates / Verbal frames) ကို ရှာဖွေဖော်ထုတ်သည်။ ထို့နောက် ၎င်းအပြုအမူတွင် ပါဝင်ပတ်သက်နေကြသည့် အစိတ်အပိုင်းများကို အဓိပ္ပာယ်ဗေဒဆိုင်ရာ ကဏ္ဍများအလိုက် (ဥပမာ- မည်သူက ပြုလုပ်သူ (Agent) ဖြစ်သည်၊ မည်သူက အပြုခံရသူ (Patient) ဖြစ်သည် စသည်ဖြင့်) တိကျစွာ ခွဲခြားသတ်မှတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။

=== စာသားနှင့် စကားပြောဆိုမှုဗေဒ (Discourse - ဝါကျတစ်ကြောင်းထက်ကျော်လွန်သော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်) ===
'''ပူးတွဲညွှန်းဆိုမှု ဖြေရှင်းခြင်း (Coreference resolution)'''

* ဤစနစ်သည် ဝါကျတစ်ကြောင်း သို့မဟုတ် စာသားအမြောက်အမြားကို ကြည့်ရှုပြီး မည်သည့်စကားလုံးများ (&quot;Mentions&quot;) သည် ပြင်ပကမ္ဘာရှိ တူညီသောအရာဝတ္ထု သို့မဟုတ် တူညီသောပုဂ္ဂိုလ် (&quot;Entities&quot;) ကို ရည်ညွှန်းနေကြသည်ကို ဆုံးဖြတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ နာမ်စားညွှန်းဆိုမှု ဖြေရှင်းခြင်း (Anaphora resolution) သည် ဤလုပ်ငန်းစဉ်၏ ထင်ရှားသော နမူနာတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် အနက်အဓိပ္ပာယ် ပေါ်လွင်စေရန် နာမ်စား (Pronouns) များကို ၎င်းတို့ ရည်ညွှန်းသည့် နာမ် သို့မဟုတ် အမည်များနှင့် အတိအကျ ပြန်လည်တွဲဖက်ပေးသည်။
* ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော ပူးတွဲညွှန်းဆိုမှု ဖြေရှင်းခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်တွင် ညွှန်းဆိုပြသသော အသုံးအနှုန်းများအကြား ဆက်စပ်နေသည့် &quot;ပေါင်းကူးဆက်နွှယ်မှုများ&quot; (Bridging relationships) ကို ရှာဖွေခြင်းလည်း ပါဝင်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် &quot;သူသည် ဂျွန်၏အိမ်ထဲသို့ ရှေ့တံခါးမှတစ်ဆင့် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်&quot; ဟူသော ဝါကျတွင် &quot;ရှေ့တံခါး&quot; သည် ညွှန်းဆိုပြသသော အသုံးအနှုန်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤနေရာတွင် ကွန်ပျူတာက ရှာဖွေဖော်ထုတ်ရမည့် ပေါင်းကူးဆက်နွှယ်မှုမှာ ၎င်းတံခါးသည် အခြားအဆောက်အအုံတစ်ခုခု၏ တံခါးမဟုတ်ဘဲ &quot;ဂျွန်၏အိမ်၏ ရှေ့တံခါး&quot; ဖြစ်သည်ဟူသော အချက်အလက်အစစ်အမှန်ပင် ဖြစ်သည်။

'''စာသားနှင့် စကားပြောဆိုမှု ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း (Discourse analysis)'''

* ဤကဏ္ဍတွင် ဆက်စပ်နေသော လုပ်ငန်းစဉ်အချို့ ပါဝင်သည်။ ပထမလုပ်ငန်းစဉ်မှာ စကားပြောဆိုမှုဆိုင်ရာ ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း (Discourse parsing) ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် ဆက်စပ်နေသော စာသားတစ်ခု၏ တည်ဆောက်ပုံကို ရှာဖွေပေးသည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် ဝါကျတစ်ကြောင်းနှင့်တစ်ကြောင်းကြား ရှိနေသည့် ဆက်စပ်မှုသဘောသဘာဝများ (ဥပမာ- အသေးစိတ်ချဲ့ထွင်ရှင်းလင်းခြင်း၊ အကြောင်းပြချက်ပေးခြင်း၊ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖော်ပြခြင်း) ကို ဖော်ထုတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ အခြားလုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခုမှာ စာသားတစ်ခုအတွင်း ပါဝင်သော &quot;စကားပြောဆိုမှုဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက်များ&quot; (Speech acts) ကို မှတ်မိခွဲခြားခြင်း ဖြစ်သည်။ (ဥပမာ- ဟုတ်မဟုတ် မေးခွန်း၊ အကြောင်းအရာမေးခွန်း၊ သာမန်ပြောဆိုချက် သို့မဟုတ် အခိုင်အမာပြောဆိုချက် စသည်ဖြင့် အမျိုးအစား ခွဲခြားခြင်း ဖြစ်သည်။)

'''သွယ်ဝိုက်သော ကဏ္ဍအလိုက် အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ခြင်း (Implicit semantic role labelling)'''

* ဤစနစ်သည် ဝါကျတစ်ကြောင်းအတွင်းရှိ အဓိပ္ပာယ်ဗေဒဆိုင်ရာ ကြိယာအမျိုးအစားများနှင့် ၎င်းဝါကျထဲတွင် အထင်အရှား ပါဝင်နေသည့် အဓိပ္ပာယ်ဗေဒဆိုင်ရာ ကဏ္ဍများကို ရှာဖွေခွဲခြားသည် (အထက်ပါ &quot;ကဏ္ဍအလိုက် အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ခြင်း&quot; ကို ကြည့်ပါ)။ ထို့နောက် ၎င်းဝါကျထဲတွင် တိုက်ရိုက်ထည့်သွင်း ဖော်ပြထားခြင်း မရှိသော်လည်း သွယ်ဝိုက်၍ ပါဝင်နေသည့် အဓိပ္ပာယ်ဆိုင်ရာ ကဏ္ဍများကို ထပ်မံရှာဖွေသည်။ ၎င်းတို့ကို စာသား၏ အခြားနေရာတစ်ခုခုတွင် အထင်အရှား ဖော်ပြထားသော အချက်အလက်များနှင့် လုံးဝသတ်မှတ်ဖော်ပြထားခြင်း မရှိသော အချက်အလက်များဟူ၍ အမျိုးအစား ခွဲခြားပြီး၊ အခြားနေရာတွင် ပါဝင်နေသော အချက်အလက်များကို လက်ရှိဝါကျနောက်ခံနှင့် တိုက်ဆိုင်ကာ အဓိပ္ပာယ်ကို ဖြေရှင်းပေးသည်။ ဤလုပ်ငန်းနှင့် အလွန်နီးစပ်သော အခြားလုပ်ငန်းတစ်ခုမှာ Zero anaphora resolution ဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် ကတ္တား သို့မဟုတ် ကံပုဒ်များကို မြှုပ်၍ ရေးသားလေ့ရှိသော ဘာသာစကားများ (Pro-drop languages - ဥပမာ- မြန်မာ၊ ဂျပန်ဘာသာစကားများ) အတွက် ပူးတွဲညွှန်းဆိုမှု ဖြေရှင်းခြင်းကို တိုးချဲ့လုပ်ဆောင်ပေးသည့် စနစ်ဖြစ်သည်။

'''စာသားချင်း ဆီလျော်မှု ရှိမရှိ ဆုံးဖြတ်ခြင်း (Recognizing textual entailment)'''

* ဤစနစ်သည် စာသားအပိုင်းအစ နှစ်ခုကို ရယူပြီး၊ စာသားတစ်ခု မှန်ကန်နေခြင်းသည် အခြားစာသားတစ်ခုကိုလည်း မှန်ကန်စေရန် တိုက်ရိုက်အကြောင်းပြချက် (Entails) ဖြစ်နေပါသလား၊ သို့မဟုတ် အခြားစာသား၏ ဆန့်ကျင်ဘက်အဓိပ္ပာယ်ကို မှန်ကန်စေပါသလား၊ သို့မဟုတ် အခြားစာသားကို မှန်သည်ဖြစ်စေ မှားသည်ဖြစ်စေ ဖြစ်ခွင့်ပေးထားပါသလား စသည်ဖြင့် စာသားနှစ်ခု၏ ဆက်စပ်ထွက်ပေါ်လာမည့် ယုတ္တိဗေဒကို ဆုံးဖြတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;rte:11&quot;&gt;PASCAL Recognizing Textual Entailment Challenge (RTE-7) https://tac.nist.gov//2011/RTE/&lt;/ref&gt;

'''အကြောင်းအရာအလိုက် ပိုင်းဖြတ်ခြင်းနှင့် မှတ်မိခြင်း (Topic segmentation and recognition)'''

* ဤစနစ်သည် စာသားအမြောက်အမြားကို ဖတ်ရှုပြီး ၎င်းတို့ကို သီးသန့်အကြောင်းအရာ (Topic) တစ်ခုချင်းစီအလိုက် စာပိုဒ်ကဏ္ဍများအဖြစ် အပိုင်းပိုင်း ခွဲထုတ်ပေးကာ၊ ၎င်းခွဲထုတ်လိုက်သော ကဏ္ဍတစ်ခုချင်းစီသည် မည်သည့်အကြောင်းအရာကို ဖော်ပြနေသည်ကိုပါ အလိုအလျောက် သတ်မှတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။

'''ဆွေးနွေးတင်ပြချက်ဆိုင်ရာ အချက်အလက်တူးဖော်ခြင်း (Argument mining)'''
ဤလုပ်ငန်းစဉ်၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ကွန်ပျူတာပရိုဂရမ်များ၏ အကူအညီဖြင့် သဘာဝဘာသာစကား စာသားများထဲမှနေ၍ အချက်အလက် အခြေအတင် ဆွေးနွေးတင်ပြချက် တည်ဆောက်ပုံများ (Argumentative structures) ကို အလိုအလျောက် ရှာဖွေထုတ်ယူပြီး ဖော်ထုတ်ရန် ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite journal |last1=Lippi |first1=Marco |date=2016-04-20 |title=Argumentation Mining: State of the Art and Emerging Trends |url=https://dl.acm.org/doi/10.1145/2850417 |journal=ACM Transactions on Internet Technology |language=en |volume=16 |issue=2 |pages=1–25 |doi=10.1145/2850417 |hdl=11585/523460 |issn=1533-5399 |s2cid=9561587 |hdl-access=free |last2=Torroni |first2=Paolo}}&lt;/ref&gt; အဆိုပါ ဆွေးနွေးတင်ပြချက် တည်ဆောက်ပုံများတွင် အခြေခံအကြောင်းရင်းခံများ (Premise)၊ ကောက်ချက်များ (Conclusions)၊ ဆွေးနွေးတင်ပြချက်စနစ်နှင့် ပင်မဆွေးနွေးချက်နှင့် နောက်ဆက်တွဲဆွေးနွေးချက်တို့အကြား ဆက်နွှယ်မှုများ၊ သို့မဟုတ် စကားပြောဆိုမှုအတွင်းရှိ ပင်မဆွေးနွေးချက်နှင့် တန်ပြန်ချေပချက် (Counter-argument) တို့အကြား ဆက်စပ်မှုများ ပါဝင်ပါသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Argument Mining – IJCAI2016 Tutorial |url=https://www.i3s.unice.fr/~villata/tutorialIJCAI2016.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20210418083659/https://www.i3s.unice.fr/~villata/tutorialIJCAI2016.html |archive-date=2021-04-18 |access-date=2021-03-09 |website=www.i3s.unice.fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=NLP Approaches to Computational Argumentation – ACL 2016, Berlin |url=http://acl2016tutorial.arg.tech/ |access-date=2021-03-09 |language=en-GB}}&lt;/ref&gt;

=== အဆင့်မြင့် သဘာဝဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှု အသုံးချလုပ်ငန်းများ (Higher-level NLP applications) ===
[[ဖိုင်:Use_of_Firefox'_'Translate_selection_to_English'_machine_translation_on_Commons_talk_meta_pages_02.png|thumb|Machine translation in Firefox]]
'''အလိုအလျောက် အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြခြင်း (Automatic summarization / Text summarization)'''
* ဤစနစ်သည် စာသားအမြောက်အမြား (Chunk of text) ကို ဖတ်ရှုပြီး ဖတ်ရှုရလွယ်ကူကာ အဓိပ္ပာယ်ပေါ်လွင်သော အကျဉ်းချုပ်ကို အလိုအလျောက် ထုတ်လုပ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤနည်းပညာကို သုတေသနစာတမ်းများ သို့မဟုတ် သတင်းစာများရှိ စီးပွားရေးနှင့် ဘဏ္ဍာရေးကဏ္ဍမှ ဆောင်းပါးများကဲ့သို့ ပုံစံသတ်မှတ်ချက်ရှိပြီးသား စာသားများကို အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြရန်အတွက် အများဆုံး အသုံးပြုကြသည်။

'''သဒ္ဒါအမှား ပြင်ဆင်ခြင်း (Grammatical error correction)'''

* သဒ္ဒါအမှားများကို ရှာဖွေခြင်းနှင့် ပြင်ဆင်ခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်တွင် ဘာသာစကားဆိုင်ရာ ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာမှု အဆင့်အားလုံး (အသံဗေဒ/အက္ခရာအရေးအသား၊ စကားလုံးတည်ဆောက်ပုံ၊ ဝါကျဖွဲ့စည်းပုံ၊ အဓိပ္ပာယ်ဗေဒနှင့် အသုံးချဘာသာဗေဒ) ပါဝင်သဖြင့် ဖြေရှင်းရမည့် ပြဿနာအကွာအဝေး အလွန်ကျယ်ပြန့်သည်။ အင်္ဂလိပ်စာကို ဒုတိယဘာသာစကားအဖြစ် အသုံးပြုနေသူ သို့မဟုတ် လေ့လာနေသူ သန်းပေါင်းရာချီအပေါ် တိုက်ရိုက်သက်ရောက်မှုရှိသဖြင့် ဤနည်းပညာသည် အလွန်အကျိုးသက်ရောက်မှု ရှိလှသည်။ ထို့ကြောင့် ၂၀၁၁ ခုနှစ်ကတည်းက ဤနယ်ပယ်တွင် ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်ရမည့် သုတေသနလုပ်ငန်း အမြောက်အမြား ရှိခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Administration |title=Centre for Language Technology (CLT) |url=https://www.mq.edu.au/research/research-centres-groups-and-facilities/innovative-technologies/centres/centre-for-language-technology-clt |access-date=2021-01-11 |website=Macquarie University |language=en-au |archive-date=13 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210113024726/https://www.mq.edu.au/research/research-centres-groups-and-facilities/innovative-technologies/centres/centre-for-language-technology-clt |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Shared Task: Grammatical Error Correction |url=https://www.comp.nus.edu.sg/~nlp/conll13st.html |access-date=2021-01-11 |website=www.comp.nus.edu.sg}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Shared Task: Grammatical Error Correction |url=https://www.comp.nus.edu.sg/~nlp/conll14st.html |access-date=2021-01-11 |website=www.comp.nus.edu.sg}}&lt;/ref&gt; အက္ခရာအရေးအသား၊ စကားလုံးတည်ဆောက်ပုံ၊ ဝါကျဖွဲ့စည်းပုံနှင့် အဓိပ္ပာယ်ဗေဒဆိုင်ရာ အချို့သော အစိတ်အပိုင်းများတွင် GPT-2 ကဲ့သို့သော အစွမ်းထက်သည့် အာရုံကြောကွန်ရက်သုံး ဘာသာစကားမော်ဒယ်များ တိုးတက်လာမှုကြောင့်၊ ဤပြဿနာကို ၂၀၁၉ ခုနှစ်ကတည်းက အများအားဖြင့် ဖြေရှင်းပြီးသား ပြဿနာတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်နိုင်ခဲ့ပြီး ယခုအခါ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းသုံး အသုံးချဆော့ဖ်ဝဲလ်အမျိုးမျိုး (ဥပမာ- Grammarly ကဲ့သို့သော စနစ်များ) တွင် ထည့်သွင်းရောင်းချနေပြီ ဖြစ်သည်။

'''ယုတ္တိဗေဒဘာသာစကားသို့ ပြောင်းလဲခြင်း (Logic translation)'''

* ဤစနစ်သည် လူသားတို့ပြောဆိုသော သဘာဝဘာသာစကားဖြင့် ရေးသားထားသည့် စာသားများကို ကွန်ပျူတာသင်္ချာနည်းကျ ပုံသေယုတ္တိဗေဒစနစ် (Formal logic) သို့ ပြောင်းလဲပေးခြင်း ဖြစ်သည်။

'''စက်မှုဘာသာပြန်စနစ် (Machine translation - MT)'''

* ဤစနစ်သည် လူသားဘာသာစကားတစ်ခုမှ အခြားလူသားဘာသာစကားတစ်ခုသို့ စာသားများကို အလိုအလျောက် ပြန်ဆိုပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် အခက်ခဲဆုံး ပြဿနာများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပြီး &quot;AI-complete&quot; (ဉာဏ်ရည်တု အပြည့်အဝရမှသာ ဖြေရှင်းနိုင်မည့် ပြဿနာ) အုပ်စုတွင် ပါဝင်သည်။ အကြောင်းမှာ ဘာသာပြန်ခြင်းကို မှန်ကန်စွာ လုပ်ဆောင်နိုင်ရန်အတွက် လူသားတို့ ပိုင်ဆိုင်ထားသော အသိပညာ ဗဟုသုတအမျိုးအစားအားလုံး (သဒ္ဒါစနစ်၊ အဓိပ္ပာယ်ဗေဒနှင့် ပြင်ပကမ္ဘာမှ တကယ့်အချက်အလက်များ) ကို ကွန်ပျူတာက သိရှိနားလည်ထားရန် လိုအပ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။

'''သဘာဝဘာသာစကားကို နားလည်အောင်လုပ်ဆောင်ခြင်း (Natural language understanding - NLU)'''

* ဤစနစ်သည် စာသားအမြောက်အမြားကို ကွန်ပျူတာပရိုဂရမ်များက ပိုမိုလွယ်ကူစွာ စီမံခန့်ခွဲနိုင်မည့် ပထမအဆင့် ယုတ္တိဗေဒတည်ဆောက်ပုံများ (First-order logic structures) ကဲ့သို့သော ပုံသေကိုယ်စားပြုစနစ်များသို့ ပြောင်းလဲပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ သဘာဝဘာသာစကားကို နားလည်အောင်လုပ်ဆောင်ခြင်း (NLU) တွင် ပုံမှန်အားဖြင့် သဘာဝဘာသာစကားအယူအဆများကို စနစ်တကျ မှတ်တမ်းတင်ထားသော အသုံးအနှုန်းများဆီမှ ထွက်ပေါ်လာနိုင်သည့် ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော အဓိပ္ပာယ်အမြောက်အမြားထဲမှနေ၍ အမှန်တကယ် ဆိုလိုရင်းဖြစ်သော စိတ်ကူးအဓိပ္ပာယ်ကို ရှာဖွေဖော်ထုတ်ပေးရသည်။ ဘာသာစကားဆိုင်ရာ မေတာမော်ဒယ်များ (Language metamodels) နှင့် ဗဟုသုတအလွှာအဆင့်ဆင့်စနစ်များ (Ontologies) ကို မိတ်ဆက်တည်ဆောက်ခြင်းသည် ထိရောက်သော်လည်း လက်တွေ့စမ်းသပ်ချက်အပေါ် အခြေခံသော ဖြေရှင်းနည်းများ ဖြစ်သည်။ အဓိပ္ပာယ်ဗေဒဆိုင်ရာ အခြေခံအုတ်မြစ်တစ်ခု တည်ဆောက်ရန်အတွက် သဘာဝဘာသာစကား၏ အဓိပ္ပာယ်ကို သွယ်ဝိုက်သောယူဆချက်များ (ဥပမာ- ကမ္ဘာပိတ်ယူဆချက် (Closed-world assumption) နှင့် ကမ္ဘာဖွင့်ယူဆချက် သို့မဟုတ် ပုဂ္ဂလဓိဋ္ဌာန်ကျသော ဟုတ်/မဟုတ် နှင့် ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျသော မှန်/မှား) နှင့် ရောထွေးမှုမရှိစေဘဲ အတိအကျ ပုံသေဖော်ထုတ်နိုင်ရန် မျှော်မှန်းလုပ်ဆောင်လျက် ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{cite journal |last1=Duan |first1=Yucong |year=2011 |title=Formalizing Semantic of Natural Language through Conceptualization from Existence |url=http://www.ijimt.org/abstract/100-E00187.htm |journal=International Journal of Innovation, Management and Technology |volume=2 |issue=1 |pages=37–42 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111009135952/http://www.ijimt.org/abstract/100-E00187.htm |archive-date=2011-10-09 |last2=Cruz |first2=Christophe}}&lt;/ref&gt;

'''သဘာဝဘာသာစကားကို ပြန်လည်ထုတ်လုပ်ပေးခြင်း (Natural language generation - NLG)'''

* ဤစနစ်သည် ကွန်ပျူတာဒေတာဘေ့စ်များထဲရှိ အချက်အလက်များ သို့မဟုတ် အဓိပ္ပာယ်ဗေဒဆိုင်ရာ ရည်ရွယ်ချက်များကို လူသားတို့ ဖတ်ရှုရလွယ်ကူသော ဘာသာစကားအဖြစ်သို့ ပြန်လည်ပြောင်းလဲ ထုတ်လုပ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။

'''စာအုပ်များ အလိုအလျောက် ရေးသားထုတ်လုပ်ခြင်း (Book generation)'''

* ဤလုပ်ငန်းသည် စင်စစ်အားဖြင့် NLP သီးသန့်လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခု မဟုတ်သော်လည်း သဘာဝဘာသာစကား ပြန်လည်ထုတ်လုပ်ပေးခြင်း (NLG) နှင့် အခြား NLP လုပ်ငန်းစဉ်များကို တိုးချဲ့ကာ စာအုပ်တစ်အုပ်လုံးကို အစအဆုံး ဖန်တီးပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ၁၉၈၄ ခုနှစ်တွင် စည်းကမ်းချက်အခြေပြုစနစ် (Rule-based system) ကို အသုံးပြု၍ ပထမဆုံး စက်မှုဖန်တီးမှုစာအုပ် ဖြစ်သော &quot;Racter, The policeman's beard is half-constructed&quot; ကို ရေးသားခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=U B U W E B :: Racter |url=http://www.ubu.com/historical/racter/index.html |access-date=2020-08-17 |website=www.ubu.com}}&lt;/ref&gt; ၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် အာရုံကြောကွန်ရက်ဖြင့် ပထမဆုံး ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့သည့် &quot;1 the Road&quot; စာအုပ်သည် စကားလုံးပေါင်း သန်း ၆၀ ကျော် ပါဝင်ပြီး ၎င်းကို ဝတ္ထုတစ်ပုဒ်အဖြစ် ဈေးကွက်တင်ခဲ့သည်။ ဤစနစ်နှစ်ခုလုံးသည် အခြေခံအားဖြင့် ဆန်းပြားသော်လည်း အတွင်းစိတ်အဓိပ္ပာယ် လုံးဝမပါဝင်သော (Semantics-free) ဘာသာစကားမော်ဒယ်များသာ ဖြစ်ကြသည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင်မူ သိပ္ပာယ်ဆိုင်ရာ ပထမဆုံး စက်မှုဖန်တီးမှုစာအုပ် ဖြစ်သော &quot;Beta Writer, Lithium-Ion Batteries, Springer, Cham&quot; ကို ထုတ်ဝေနိုင်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Writer |first=Beta |date=2019 |title=Lithium-Ion Batteries |isbn=978-3-030-16799-8 |language=en-gb |doi=10.1007/978-3-030-16800-1 |s2cid=155818532}}&lt;/ref&gt; ၎င်းစာအုပ်သည် ယခင်စာအုပ်များနှင့်မတူဘဲ တကယ့်ပြင်ပကမ္ဘာမှ အချက်အလက်အစစ်အမှန်များအပေါ် အခြေခံထားပြီး စာသားအကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြခြင်း နည်းပညာကို အသုံးပြု၍ ရေးသားထားခြင်း ဖြစ်သည်။

'''စာရွက်စာတမ်းဆိုင်ရာ ဉာဏ်ရည်တုစနစ် (Document AI)'''

* စာရွက်စာတမ်းဆိုင်ရာ ဉာဏ်ရည်တု ပလက်ဖောင်း (Document AI platform) သည် NLP နည်းပညာ၏ အပေါ်တွင် ထပ်ဆင့်တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ဉာဏ်ရည်တု၊ စက်သင်ယူမှု သို့မဟုတ် NLP ဆိုင်ရာ ကြိုတင်အတွေ့အကြုံ လုံးဝမရှိသော သာမန်အသုံးပြုသူများကိုပင် မတူညီသော စာရွက်စာတမ်းအမျိုးအစားများထဲမှ မိမိတို့လိုအပ်သည့် သီးသန့်အချက်အလက်များကို ထုတ်ယူနိုင်စေရန် ကွန်ပျူတာကို အလွယ်တကူ လေ့ကျင့်သင်ကြားပေးနိုင်သည်။ NLP စွမ်းအင်သုံး Document AI သည် နည်းပညာပိုင်း ကျွမ်းကျင်မှုမရှိသော လုပ်ငန်းခွင်အဖွဲ့များ (ဥပမာ- ရှေ့နေများ၊ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းဆိုင်ရာ ခွဲမ်းစိပ်ဖြာသူများနှင့် စာရင်းကိုင်များ) အနေဖြင့် စာရွက်စာတမ်းများထဲတွင် ဝှက်ကွယ်နေသည့် အချက်အလက်များကို လျင်မြန်စွာ ရှာဖွေကြည့်ရှုနိုင်အောင် စွမ်းဆောင်ပေးသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=11 April 2019 |title=Document Understanding AI on Google Cloud (Cloud Next '19) – YouTube |url=https://www.youtube.com/watch?v=7dtl650D0y0 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260113024419/https://www.youtube.com/watch?v=7dtl650D0y0&amp;feature=youtu.be |archive-date=13 January 2026 |access-date=2021-01-11 |website=www.youtube.com |url-status=bot: unknown }}&lt;/ref&gt;

'''အပြန်အလှန် စကားပြောဆိုမှု စီမံခန့်ခွဲခြင်း (Dialogue management)'''

* ဤစနစ်သည် လူသားတစ်ဦးနှင့် အပြန်အလှန် စကားပြောဆို ဆက်သွယ်နိုင်ရန်အတွက် ရည်ရွယ်တည်ဆောက်ထားသော ကွန်ပျူတာစနစ်များ (ဥပမာ- Chatbots များနှင့် Voice assistants များ) ဖြစ်ကြသည်။

'''မေးခွန်းနှင့်အဖြေစနစ် (Question answering)'''

* ဤစနစ်သည် လူသားဘာသာစကားဖြင့် မေးမြန်းထားသော မေးခွန်းတစ်ခုကို ဖတ်ရှုပြီး ၎င်းနှင့်ကိုက်ညီမည့် အဖြေမှန်ကို ရှာဖွေဖော်ထုတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ပုံမှန်မေးခွန်းများတွင် အတိအကျ မှန်ကန်သော အဖြေတစ်ခု ရှိတတ်ကြသော်လည်း (ဥပမာ- &quot;ကနေဒါနိုင်ငံ၏ မြို့တော်မှာ ဘာလဲ?&quot;)၊ တစ်ခါတစ်ရံတွင် အဖြေအတိအကျမရှိဘဲ ကျယ်ပြန့်စွာ တွေးတောရသော မေးခွန်းများကိုလည်း ထည့်သွင်းတွက်ချက်ကြသည် (ဥပမာ- &quot;ဘဝရဲ့ အဓိပ္ပာယ်က ဘာလဲ?&quot;)။

'''စာသားမှ ပုံရိပ်ဖန်တီးခြင်း (Text-to-image generation)'''

* ဤစနစ်သည် ပေးထားသော ပုံရိပ်တစ်ခု၏ ဖော်ပြချက်စာသားကို ဖတ်ရှုပြီး၊ ၎င်းဖော်ပြချက်နှင့် အတိအကျ ကိုက်ညီမည့် ပုံရိပ် (Image) တစ်ခုကို အလိုအလျောက် ထုတ်လုပ်ဖန်တီးပေးခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Robertson |first=Adi |date=2022-04-06 |title=OpenAI's DALL-E AI image generator can now edit pictures, too |url=https://www.theverge.com/2022/4/6/23012123/openai-clip-dalle-2-ai-text-to-image-generator-testing |access-date=2022-06-07 |website=The Verge |language=en}}&lt;/ref&gt;

'''စာသားမှ မြင်ကွင်းဖန်တီးခြင်း (Text-to-scene generation)'''

* ဤစနစ်သည် ပေးထားသော မြင်ကွင်းတစ်ခု၏ ဖော်ပြချက်စာသားကို အခြေခံ၍ ၎င်းမြင်ကွင်း၏ သုံးဖက်မြင်မော်ဒယ် (3D model of the scene) တစ်ခုကို အလိုအလျောက် တည်ဆောက်ထုတ်လုပ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=The Stanford Natural Language Processing Group |url=https://nlp.stanford.edu/projects/text2scene.shtml |access-date=2022-06-07 |website=nlp.stanford.edu}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |last1=Coyne |first1=Bob |date=2001-08-01 |title=Proceedings of the 28th annual conference on Computer graphics and interactive techniques |last2=Sproat |first2=Richard |publisher=Association for Computing Machinery |isbn=978-1-58113-374-5 |series=SIGGRAPH '01 |location=New York, NY, USA |pages=487–496 |chapter=WordsEye |doi=10.1145/383259.383316 |chapter-url=https://doi.org/10.1145/383259.383316 |s2cid=3842372}}&lt;/ref&gt;

'''စာသားမှ ဗီဒီယိုဖန်တီးခြင်း (Text-to-video)'''

* ဤစနစ်သည် ပေးထားသော ဗီဒီယိုတစ်ခု၏ ဖော်ပြချက်စာသားကို ဖတ်ရှုပြီး၊ ၎င်းဖော်ပြချက်နှင့် ကိုက်ညီမည့် ဗီဒီယို (Video) တစ်ခုကို အလိုအလျောက် ဖန်တီးပေးခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-11-02 |title=Google announces AI advances in text-to-video, language translation, more |url=https://venturebeat.com/ai/google-announces-ai-advances-in-text-to-video-language-translation-more/ |access-date=2022-11-09 |website=VentureBeat |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Vincent |first=James |date=2022-09-29 |title=Meta's new text-to-video AI generator is like DALL-E for video |url=https://www.theverge.com/2022/9/29/23378210/meta-text-to-video-ai-generation-make-a-video-model-dall-e |access-date=2022-11-09 |website=The Verge |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== ယေဘုယျ ဦးတည်ချက်များနှင့် (ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော) အနာဂတ်လမ်းကြောင်းများ (General tendencies and future directions) ==
ဤနယ်ပယ်တွင် ရေရှည်ဖြစ်ထွန်းခဲ့သော ဖြစ်စဉ်များအပေါ် အခြေခံ၍ NLP ၏ အနာဂတ်ဦးတည်ချက်များကို ခန့်မှန်းတွက်ချက်နိုင်သည်။ CoNLL Shared Tasks ၏ ရေရှည်သုတေသန စီးရီးများအရ ဦးတည်ချက် သုံးခုကို အောက်ပါအတိုင်း တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Previous shared tasks {{!}} CoNLL |url=https://www.conll.org/previous-tasks |access-date=2021-01-11 |website=www.conll.org}}&lt;/ref&gt; -

* '''သဘာဝဘာသာစကား၏ ပိုမိုနက်ရှိုင်းပြီး စိတ္တဇဆန်သော &quot;သိမြင်မှု&quot; (Cognitive) ဆိုင်ရာ အစိတ်အပိုင်းများကို ပိုမိုအာရုံစိုက်လာခြင်း:''' (၁၉၉၉-၂၀၀၁ တွင် အပေါ်ယံစာကြောင်းခွဲခြင်း၊ ၂၀၀၂-၀၃ တွင် အမည်နာမများအား ခွဲခြားမှတ်မိခြင်း၊ ၂၀၀၆-၀၉/၂၀၁၇-၁၈ တွင် မှီခိုမှုဝါကျဖွဲ့စည်းပုံ၊ ၂၀၀၄-၀၅/၂၀၀၈-၀၉ တွင် ကဏ္ဍအလိုက် အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ခြင်း၊ ၂၀၁၁-၁၂ တွင် ပူးတွဲညွှန်းဆိုမှုဖြေရှင်းခြင်း၊ ၂၀၁၅-၁၆ တွင် စကားပြောဆိုမှုဆိုင်ရာ ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း၊ ၂၀၁၉ တွင် အဓိပ္ပာယ်ဗေဒဆိုင်ရာ ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာခြင်း စသည်ဖြင့် အဆင့်ဆင့် တိုးတက်လာခဲ့သည်။)
* '''ဘာသာစကားမျိုးစုံသုံးစနစ် (Multilinguality) နှင့် ပုံစံမျိုးစုံသုံးစနစ် (Multimodality) များအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှု တိုးပွားလာခြင်း:''' (၁၉၉၉ ကတည်းက အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား၊ ၂၀၀၂ မှစ၍ စပိန်နှင့် ဒတ်ခ်ျ၊ ၂၀၀၃ မှစ၍ ဂျာမန်၊ ၂၀၀၆ မှစ၍ ဘူဂေးရီးယား၊ ဒိန်းမတ်၊ ဂျပန်၊ ပေါ်တူဂီ၊ ဆလိုဗေးနီးယား၊ ဆွီဒင်နှင့် တူရကီ၊ ၂၀၀၇ မှစ၍ ဘတ်စ်ခ်၊ ကာတာလန်၊ တရုတ်၊ ဂရိ၊ ဟန်ဂေရီ၊ အီတလီ၊ တူရကီ၊ ၂၀၀၉ မှစ၍ ချက်၊ ၂၀၁၂ မှစ၍ အာရပ်၊ ၂၀၁၇ တွင် ဘာသာစကား ၄၀ ကျော်၊ ၂၀၁၈ တွင် ဘာသာစကား ၆၀ ကျော်မှ ၁၀၀ ကျော်အထိ တိုးချဲ့ သုတေသနပြုလာနိုင်ခဲ့သည်။)
* '''သင်္ကေတအခြေပြု ကိုယ်စားပြုစနစ်များကို ဖယ်ရှားပစ်ခြင်း:''' (စည်းကမ်းချက်အခြေပြုစနစ်များမှတစ်ဆင့် လမ်းညွှန်မှုပါသော စက်သင်ယူမှုစနစ်များဆီသို့၊ ၎င်းမှတစ်ဆင့် လမ်းညွှန်မှုအားနည်းသော စက်သင်ယူမှုနည်းလမ်းများ၊ အချက်အလက်များကို ကိုယ်စားပြုသင်ယူခြင်း (Representation learning) နှင့် အစမှအဆုံး တိုက်ရိုက်တွက်ချက်သော စနစ်များ (End-to-end systems) ဆီသို့ ကူးပြောင်းလာခြင်း ဖြစ်သည်။)

=== သိမြင်နားလည်မှုစွမ်းရည် (Cognition) ===
အဆင့်မြင့် သဘာဝဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှု (NLP) အသုံးချလုပ်ငန်း အများစုတွင် လူသားတို့၏ ဉာဏ်ရည်ထက်မြက်သော အပြုအမူများနှင့် သဘာဝဘာသာစကားကို အမှန်တကယ် နားလည်သဘောပေါက်သည့် ပုံစံမျိုးကို တုပလုပ်ဆောင်သော အစိတ်အပိုင်းများ ပါဝင်ကြသည်။ ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာ ပြောရလျှင် ပိုမိုအဆင့်မြင့်လာသော သိမြင်နားလည်မှုဆိုင်ရာ အပြုအမူများကို နည်းပညာအရ လက်တွေ့အသုံးချနိုင်အောင် ဖန်တီးခြင်းသည် NLP ၏ အဓိက တိုးတက်ပြောင်းလဲလာသည့် လမ်းကြောင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည် (အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သော CoNLL shared tasks များ၏ ဦးတည်ချက်များကို ကြည့်ပါ)။

&quot;သိမြင်နားလည်မှုစွမ်းရည်&quot; (Cognition) ဆိုသည်မှာ &quot;အတွေးအခေါ်၊ အတွေ့အကြုံနှင့် အာရုံခံစားမှုများမှတစ်ဆင့် ဗဟုသုတနှင့် နားလည်သဘောပေါက်မှုများကို ရယူဆည်းပူးသည့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက် သို့မဟုတ် လုပ်ငန်းစဉ်&quot; ကို ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Cognition |url=https://www.lexico.com/definition/cognition |archive-url=https://web.archive.org/web/20200715113427/https://www.lexico.com/definition/cognition |archive-date=July 15, 2020 |access-date=6 May 2020 |website=Lexico |publisher=[[Oxford University Press]] and [[Dictionary.com]]}}&lt;/ref&gt; သိမြင်မှုသိပ္ပာယ်ပညာရပ် (Cognitive science) ဆိုသည်မှာ လူသားတို့၏ စိတ်နှင့် ၎င်း၏လုပ်ငန်းစဉ်များကို နယ်ပယ်စုံပညာရပ်များ ပေါင်းစပ်၍ သိပ္ပာယ်နည်းကျ သိပ္ပံပညာရပ်ဆိုင်ရာ လေ့လာခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |date=8 August 2014 |title=Ask the Cognitive Scientist |url=http://www.aft.org/newspubs/periodicals/ae/summer2002/willingham.cfm |website=American Federation of Teachers |quote=Cognitive science is an interdisciplinary field of researchers from Linguistics, psychology, neuroscience, philosophy, computer science, and anthropology that seek to understand the mind.}}&lt;/ref&gt; သိမြင်မှုဘာသာဗေဒ (Cognitive linguistics) ဆိုသည်မှာ စိတ်ပညာနှင့် ဘာသာဗေဒ နယ်ပယ်နှစ်ခုလုံးမှ ဗဟုသုတနှင့် သုတေသနများကို ပေါင်းစပ်ထားသော ဘာသာဗေဒ၏ နယ်ပယ်စုံခွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Robinson |first=Peter |year=2008 |title=Handbook of Cognitive Linguistics and Second Language Acquisition |publisher=Routledge |isbn=978-0-805-85352-0 |pages=3–8}}&lt;/ref&gt; အထူးသဖြင့် သင်္ကေတအခြေပြု NLP (Symbolic NLP) ခေတ်ကာလအတွင်း၌ ကွန်ပျူတာသုံး ဘာသာဗေဒ နယ်ပယ်သည် သိမြင်မှုဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများနှင့် အလွန်ခိုင်မာသော ဆက်ဆံရေး ရှိခဲ့သည်။

ဥပမာအားဖြင့် ဂျော့ခ်ျ လေကော့ဗ် (George Lakoff) သည် သိမြင်မှုသိပ္ပာယ်ပညာရပ်ဆိုင်ရာ အမြင်နှင့် သိမြင်မှုဘာသာဗေဒ၏ ရှာဖွေတွေ့ရှိချက်များကို အသုံးပြု၍&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Lakoff |first=George |year=1999 |title=Philosophy in the Flesh: The Embodied Mind and Its Challenge to Western Philosophy; Appendix: The Neural Theory of Language Paradigm |publisher=New York Basic Books |isbn=978-0-465-05674-3 |pages=569–583}}&lt;/ref&gt; NLP အယ်လ်ဂိုရီသမ်များ တည်ဆောက်နိုင်မည့် နည်းလမ်းတစ်ခုကို အောက်ပါအတိုင်း အဓိကအချက် နှစ်ချက်ဖြင့် အဆိုပြုခဲ့သည် -

# '''သဘောတရားအခြေခံ တင်စားချက်သီအိုရီ (Theory of conceptual metaphor) ကို အသုံးချခြင်း''' လေကော့ဗ်က ဤသီအိုရီကို &quot;စိတ်ကူးတစ်ခုအား အခြားစိတ်ကူးတစ်ခု၏ အသုံးအနှုန်းများဖြင့် နားလည်ခြင်း&quot; ဟု ရှင်းပြထားပြီး ၎င်းသည် စာရေးသူ၏ ဆိုလိုရင်းရည်ရွယ်ချက်ကို သိရှိစေရန် အထောက်အကူပြုသည်။&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Strauss |first=Claudia |year=1999 |title=A Cognitive Theory of Cultural Meaning |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-59541-4 |pages=156–164}}&lt;/ref&gt; ဥပမာအားဖြင့် အင်္ဂလိပ်စကားလုံး &quot;big&quot; (ကြီးမားသော) ကို နှိုင်းယှဉ်မှုတစ်ခုတွင် အသုံးပြုသည့်အခါ (&quot;That is a big tree&quot; - ထိုအပင်သည် ကြီးမားသောအပင် ဖြစ်သည်) စာရေးသူသည် ၎င်းအပင်သည် အခြားအပင်များနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် သို့မဟုတ် မိမိအတွေ့အကြုံအရ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ ထွားကျိုင်းကြီးမားသည်ဟု ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်သည်။ သို့သော် ၎င်းကို တင်စားချက်အဖြစ် သုံးစွဲသည့်အခါတွင်မူ (&quot;Tomorrow is a big day&quot; - မနက်ဖြန်သည် နေ့ထူးနေ့မြတ်ကြီး ဖြစ်သည်) စာရေးသူသည် အရေးကြီးမှုသဘောကို ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းအပြင် &quot;She is a big person&quot; (သူမသည် ကြီးမြတ်သူ/ကြီးမားသူ ဖြစ်သည်) ဟူသော အခြားအသုံးအနှုန်းများ၏ နောက်ကွယ်မှ ရည်ရွယ်ချက်မှာမူ နောက်ထပ် အချက်အလက်များ ထပ်မံမရရှိပါက လူသားတစ်ဦးအတွက်ဖြစ်စေ၊ သိမြင်မှုအခြေပြု NLP စနစ်အတွက်ဖြစ်စေ အဓိပ္ပာယ် အနည်းငယ် ဝေဝါးနေဦးမည် ဖြစ်သည်။
# '''စကားလုံးတစ်လုံးချင်းစီ၊ စာသား၊ ဝါကျ သို့မဟုတ် စာပိုဒ်တစ်ခု၏ ဆက်စပ်အဓိပ္ပာယ်ကို တိုင်းတာခြင်း''' ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာမည့် စာသား၏ ရှေ့နှင့်နောက်တွင် ပါရှိသော အချက်အလက်များအပေါ် အခြေခံ၍ ၎င်းစာသား၏ &quot;ဆက်စပ်အဓိပ္ပာယ် တိုင်းတာမှုနှုန်း&quot; (Relative measure of meaning) ကို သတ်မှတ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ဖြစ်တန်စွမ်းအခြေပြု ရှေ့နောက်ကင်းလွတ်သဒ္ဒါစနစ် (PCFG) ကဲ့သို့သော နည်းလမ်းများဖြင့် လုပ်ဆောင်သည်။ အဆိုပါ အယ်လ်ဂိုရီသမ်များအတွက် သင်္ချာညီမျှခြင်းကို [https://worldwide.espacenet.com/patent/search/family/055314712/publication/US9269353B1?q=pn%3DUS9269353 အမေရိကန် မူပိုင်ခွင့်အမှတ် ၉၂၆၉၃၅၃] ([https://worldwide.espacenet.com/patent/search/family/055314712/publication/US9269353B1?q=pn%3DUS9269353 US Patent 9269353]) တွင် အောက်ပါအတိုင်း တင်ပြထားသည်&lt;ref&gt;{{cite patent|country=US|number=9269353|status=patent}}&lt;/ref&gt; -

:: &lt;math&gt; {RMM(token_N)}
=
{PMM(token_N)} 
\times  
\frac{1}{2d}
\left (\sum_{i=-d}^d {((PMM(token_{N})} \times {PF(token_{N-i},token_N,token_{N+i}))_i}\right )
&lt;/math&gt;

:: ''ယင်းညီမျှခြင်းတွင် -''
:::* '''RMM''' သည် ဆက်စပ်အဓိပ္ပာယ် တိုင်းတာမှုနှုန်း (Relative measure of meaning) ဖြစ်သည်။
:::* '''token''' သည် စာသားအပိုင်းအစ၊ ဝါကျ၊ စာသားစု သို့မဟုတ် စကားလုံးတစ်လုံးချင်းစီ ဖြစ်သည်။
:::* '''N''' သည် ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာနေသော တိုကင် (Tokens) အရေအတွက် ဖြစ်သည်။
:::* '''PMM''' သည် ဘာသာစကားအချက်အလက်စု (Corpora) အပေါ် အခြေခံ၍ တွက်ချက်ထားသော အဓိပ္ပာယ် ဖြစ်နိုင်ခြေနှုန်း ဖြစ်သည်။
:::* '''d''' သည် တိုကင်ပေါင်း N အရေအတွက်အတွင်း အဆိုပါတိုကင် တည်ရှိနေသော သုညမဟုတ်သည့် တည်နေရာ (Location) ဖြစ်သည်။
:::* '''PF''' သည် ထိုဘာသာစကားအတွက် သီးသန့်သတ်မှတ်ထားသော ဖြစ်တန်စွမ်း လုပ်ဆောင်ချက် (Probability function) ဖြစ်သည်။

သိမြင်မှုဘာသာဗေဒနှင့် ဆက်နွှယ်မှုများသည် NLP ၏ သမိုင်းဝင် အမွေအနှစ်များဖြစ်သော်လည်း ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအတွင်း ကိန်းဂဏန်းအခြေပြုစနစ်သို့ ကူးပြောင်းသွားခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်းတွင် ၎င်းတို့ကို ထည့်သွင်းဆွေးနွေးမှု နည်းပါးသွားခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း နည်းပညာအရ လက်တွေ့အသုံးချနိုင်မည့် သိမြင်မှုဆိုင်ရာ စံနမူနာမော်ဒယ်များ (Cognitive models) ကို တည်ဆောက်ရန်အတွက် သိမြင်မှုသဒ္ဒါ (Cognitive grammar)&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Universal Conceptual Cognitive Annotation (UCCA) |url=https://universalconceptualcognitiveannotation.github.io/ |access-date=2021-01-11 |website=Universal Conceptual Cognitive Annotation (UCCA) |language=en-US}}&lt;/ref&gt;၊ လုပ်ငန်းဆောင်တာအခြေပြုသဒ္ဒါ (Functional grammar)&lt;ref&gt;Rodríguez, F. C., &amp; Mairal-Usón, R. (2016). [https://www.redalyc.org/pdf/1345/134549291020.pdf Building an RRG computational grammar]. ''Onomazein'', (34), 86–117.&lt;/ref&gt;၊ တည်ဆောက်ပုံအခြေပြုသဒ္ဒါ (Construction grammar)&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Fluid Construction Grammar – A fully operational processing system for construction grammars |url=https://www.fcg-net.org/ |access-date=2021-01-11 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;၊ ကွန်ပျူတာသုံး စိတ်ပညာဘာသာဗေဒနှင့် သိမြင်မှုဆိုင်ရာ အာရုံကြောသိပ္ပာယ်ပညာရပ် (ဥပမာ- ACT-R) စသည့် မူဘောင်အမျိုးမျိုးအတွင်း ဆက်လက်ကြိုးပမ်းခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ACL Member Portal {{!}} The Association for Computational Linguistics Member Portal |url=https://www.aclweb.org/portal/ |access-date=2021-01-11 |website=www.aclweb.org}}&lt;/ref&gt; သို့သော် ၎င်းတို့သည် ပင်မရေစီးကြောင်း NLP နယ်ပယ် (ACL ၏ အဓိကညီလာခံကြီးများတွင် ပါဝင်မှုအပေါ် တိုင်းတာချက်အရ) တွင် အကန့်အသတ်ဖြင့်သာ လက်ခံခြင်း ခံခဲ့ရသည်။

မကြာသေးမီကမှ သိမြင်မှုအခြေပြု NLP ၏ အတွေးအခေါ်များကို နည်းပညာ၏ အလုပ်လုပ်ပုံကို ပြန်လည်ရှင်းပြနိုင်စွမ်း (Explainability) ရရှိစေရန်အတွက် &quot;သိမြင်မှုအခြေပြု ဉာဏ်ရည်တု&quot;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Chunks and Rules |url=https://www.w3.org/Data/demos/chunks/chunks.html |access-date=2021-01-11 |website=W3C |language=en}}&lt;/ref&gt; (Cognitive AI) ဟူသော အယူအဆအောက်တွင် ပြန်လည်အသက်သွင်းလာခဲ့သည်။ ထို့အတူ သိမြင်မှုအခြေပြု NLP ၏ အတွေးအခေါ်များသည် ပုံစံမျိုးစုံသုံး နည်းပညာ (Multimodal NLP) ဆိုင်ရာ အာရုံကြောကွန်ရက် မော်ဒယ်များတွင်လည်း (အထင်အရှား ထုတ်ဖော်ပြောဆိုလေ့ မရှိသော်လည်း&lt;ref&gt;{{Cite journal |last1=Socher |first1=Richard |year=2014 |title=Grounded Compositional Semantics for Finding and Describing Images with Sentences |journal=Transactions of the Association for Computational Linguistics |volume=2 |pages=207–218 |doi=10.1162/tacl_a_00177 |s2cid=2317858 |doi-access=free |last2=Karpathy |first2=Andrej |last3=Le |first3=Quoc V. |last4=Manning |first4=Christopher D. |last5=Ng |first5=Andrew Y.}}&lt;/ref&gt;) သဘာဝအတိုင်း ကိန်းဝပ်လျက် ရှိသည်။ ၎င်းအပြင် ဉာဏ်ရည်တုနည်းပညာ တိုးတက်လာမှု၊ အထူးသဖြင့် အဆင့်မြင့် [[ဘာသာစကားမော်ဒယ်ကြီး|ဘာသာစကားမော်ဒယ်ကြီးများ]] (Large language models) ကို အသုံးပြုထားသည့်&lt;ref&gt;{{Cite arXiv|title=Language models show human-like content effects on reasoning, Dasgupta, Lampinen et al|eprint=2207.07051|language=en|last1=Dasgupta|first1=Ishita|last2=Lampinen|first2=Andrew K.|last3=Chan|first3=Stephanie C. Y.|last4=Creswell|first4=Antonia|last5=Kumaran|first5=Dharshan|last6=McClelland|first6=James L.|last7=Hill|first7=Felix|year=2022|class=cs.CL}}&lt;/ref&gt; ကိရိယာများနှင့် နည်းပညာများ၊ လန်ဒန်တက္ကသိုလ်ကောလိပ် (University College London) မှ ဗြိတိန်အာရုံကြောသိပ္ပာယ်ပညာရှင်နှင့် သီအိုရီပညာရှင် ကားလ် ဂျေ ဖရစ္စတန် (Karl J. Friston) ၏ စွမ်းအင်လွတ်နိယာမ (Free energy principle)&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Friston |first=Karl J. |year=2022 |title=Active Inference: The Free Energy Principle in Mind, Brain, and Behavior; Chapter 4 The Generative Models of Active Inference |publisher=The MIT Press |isbn=978-0-262-36997-8}}&lt;/ref&gt; အပေါ် အခြေခံထားသော အထွေထွေဉာဏ်ရည်တု (Artificial general intelligence - AGI) ဆိုင်ရာ အနာဂတ်ဦးတည်ချက်သစ်များတွင်လည်း ဤသိမြင်မှုအယူအဆများကို ထည့်သွင်းအသုံးပြုနေကြပြီ ဖြစ်သည်။

== အခြားကြည့်ရန် ==

* [[ဒေတာအခြေပြုသင်ယူမှုစနစ်]]
* [[အလွှာစုံသင်ယူမှုစနစ်]]
* [[ဉာဏ်ရည်တု အင်ဂျင်နီယာပညာ]]

== ကိုးကားချက်များ ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{Reflist|30em}}

== နောက်ထပ်ဖတ်ရှုရန် ==
&lt;templatestyles src=&quot;Refbegin/styles.css&quot; /&gt;{{Refbegin}}
* {{Cite journal |last1=Bates |first1=M |year=1995 |title=Models of natural language understanding |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America |volume=92 |issue=22 |pages=9977–9982 |bibcode=1995PNAS...92.9977B |doi=10.1073/pnas.92.22.9977 |pmc=40721 |pmid=7479812 |doi-access=free}}
* Steven Bird, Ewan Klein, and Edward Loper (2009). ''Natural Language Processing with Python''. O'Reilly Media. {{ISBN|978-0-596-51649-9}}.
* [[Kenna Hughes-Castleberry]], &quot;A Murder Mystery Puzzle: The literary puzzle ''[[Cain's Jawbone]]'', which has stumped humans for decades, reveals the limitations of natural-language-processing algorithms&quot;, ''[[Scientific American]]'', vol. 329, no. 4 (November 2023), pp.&amp;nbsp;81–82. &quot;This murder mystery competition has revealed that although NLP ([[natural-language processing]]) models are capable of incredible feats, their abilities are very much limited by the amount of [[context (linguistics)|context]] they receive. This [...] could cause [difficulties] for researchers who hope to use them to do things such as analyze [[ancient language]]s. In some cases, there are few historical records on long-gone [[civilization]]s to serve as [[training data]] for such a purpose.&quot; (p.&amp;nbsp;82.)
* Daniel Jurafsky and James H. Martin (2008). ''Speech and Language Processing'', 2nd edition. Pearson Prentice Hall. {{ISBN|978-0-13-187321-6}}.
* Mohamed Zakaria Kurdi (2016). ''Natural Language Processing and Computational Linguistics: speech, morphology, and syntax'', Volume 1. ISTE-Wiley. {{ISBN|978-1848218482}}.
* Mohamed Zakaria Kurdi (2017). ''Natural Language Processing and Computational Linguistics: semantics, discourse, and applications'', Volume 2. ISTE-Wiley. {{ISBN|978-1848219212}}.
* Christopher D. Manning, Prabhakar Raghavan, and Hinrich Schütze (2008). ''Introduction to Information Retrieval''. Cambridge University Press. {{ISBN|978-0-521-86571-5}}. [http://nlp.stanford.edu/IR-book/ Official html and pdf versions available without charge.]
* Christopher D. Manning and Hinrich Schütze (1999). ''Foundations of Statistical Natural Language Processing''. The MIT Press. {{ISBN|978-0-262-13360-9}}.
* David M. W. Powers and Christopher C. R. Turk (1989). ''Machine Learning of Natural Language''. Springer-Verlag. {{ISBN|978-0-387-19557-5}}.
{{Refend}}

== ပြင်ပလင့်ခ်များ ==

* {{Commons category-inline}}
[[ကဏ္ဍ:သဘာဝဘာသာစကား စီမံဆောင်ရွက်မှု]]
[[ကဏ္ဍ:ကွန်ပျူတာသုံး ဘာသာဗေဒ]]</text>
      <sha1>m2fe1ip8wm21bcfwtfjp8r743hrio7c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အိုခယမခရိုင်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289219</id>
    <revision>
      <id>1043043</id>
      <parentid>1042997</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T13:53:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* လူဦးရေဆိုင်ရာ */</comment>
      <origin>1043043</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19652" sha1="4ql1yb9ehro1yd1yda1j7lfn4zj6uhs" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
&lt;!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --&gt;| name = အိုခယမခရိုင်
| native_name = {{nobold|{{lang|ja|岡山県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|岡山県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Okayama-ken}}
| image_skyline = Christmas tree lighting (6471182605).jpg
| image_caption = A street in [[Okayama City]], Okayama Prefecture at night
| image_flag = Flag of Okayama Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Okayama Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 33 Okayama prefecture.svg
| coordinates = {{Coord|scale:500000|format=dms|display=inline,title}}
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flag|Japan}}
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'yō region|Sanyō]])
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Honshu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Okayama]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 10
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 27
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Ryūta Ibaragi]]
| area_total_km2 = 7,114.50
| area_water_percent = 0.3
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|17th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 1,815165
| population_as_of = 1 October 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|20th]]
| population_density_km2 = auto
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=18 May 2023 |website=内閣府ホームページ |language=ja |archive-date=24 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230924062316/https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]] 7,345 billion&lt;br /&gt;[[US$]] 54.2 billion (2022)
| iso_code = JP-33
| anthem = [[:ja:岡山県の歌|Okayama-ken no uta]]
| website = {{URL|www.pref.okayama.jp}}
| module = {{Infobox place symbols
 |embedded = yes
 |country  = Japan
 |bird     = Lesser cuckoo (''[[Cuculus poliocephalus]]'')
 |fish     = 
 |flower   = [[Peach]]&amp;nbsp;[[blossom]] (''Prunus&amp;nbsp;persica'' var.&amp;nbsp;''vulgaris'')
 |tree     = Red pine (''[[Pinus densiflora]]'')
 }}
}}

'''အိုခယမခရိုင်''' (岡山県, အိုခယမခန်း) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟွန်းရှူးကျွန်း]]၊ [[ချူးဂိုခုဒေသ]]ရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အိုခယမခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၈၁၅,၁၆၅ ဦး ရှိသည်။ ဧရိယာ ၇,၁၁၄ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂၇၄၆ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းသည်။ အိုခယမခရိုင်သည် မြောက်ဘက်တွင် [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ အရှေ့ဘက်တွင် [[ဟယောဂိုခရိုင်]]၊ အနောက်ဘက်တွင် [[ဟီရိုရှီးမားခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). &quot;Okayama-ken&quot; in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 745|page=745}}; &quot;Chūgoku&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 127|page=127}}.&lt;/ref&gt;

အိုခယမမြို့သည် အိုခယမခရိုင်၏ မြို့တော် ဖြစ်ကာ ခရိုင်တွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကမြို့များမှာ ခုရရှိခိမြို့၊ ဆွတ်ယမမြို့နှင့် ဆိုးဂျမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ အိုခယမခရိုင်သည် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းပေါ်တွင် တည်ရှိနေသည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, &quot;Okayama&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 745|page=745}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;enc&quot;&gt;{{cite encyclopedia |encyclopedia=Encyclopedia of Japan |title=Okayama Prefecture |url=http://rekishi.jkn21.com/ |access-date=1 August 2012 |year=2012 |publisher=Shogakukan |location=Tokyo |oclc=56431036 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070825113418/http://rekishi.jkn21.com/ |archive-date=25 August 2007}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;nipponika&quot;&gt;{{cite encyclopedia |encyclopedia=Nihon Daihyakka Zensho (Nipponika) |title=岡山（県） |url=http://rekishi.jkn21.com/ |access-date=15 August 2012 |year=2012 |publisher=Shogakukan |location=Tokyo |language=ja |trans-title=Okayama Prefecture |oclc=153301537 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070825113418/http://rekishi.jkn21.com/ |archive-date=25 August 2007}}&lt;/ref&gt;

==သမိုင်းကြောင်း==
{{See also|အိုခယမခရိုင်ရှိ သမိုင်းဝင်နေရာများ}}

၁၈၆၈ ခုနှစ် မဲဂျိခေတ်ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများမလုပ်ဆောင်မီ လက်ရှိခေတ် အိုခယမခရိုင်ဧရိယာကို ဘစ်ချူး၊ ဘိဇန်းနှင့် မိမဆခပြည်နယ်များအဖြစ် ခွဲခြားထားသည်။ ၁၈၇၁ ခုနှစ်တွင် အိုခယမခရိုင်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ၁၈၇၆ ခုနှစ်တွင် ခရိုင်၏ နယ်နိမိတ်များကို သတ်မှတ်ခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;enc&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Nussbaum, &quot;Provinces and prefectures&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 780|page=780}}.&lt;/ref&gt;

==ပထဝီသွင်ပြင်==
[[File:Map of Okayama Prefecture Ja.svg|thumb|Map of Okayama Prefecture&lt;br /&gt;{{legend0|#D8E|Government Ordinance Designated City}} {{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}} {{legend0|#BFE|Village}}]]
အိုခယမခရိုင်သည် [[ဟယောဂိုခရိုင်]]၊ [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ [[ဟီရိုရှီးမားခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အိုခယမခရိုင်သည် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်တစ်လျှောက်တွင် ရှိခိုခုဒေသရှိ ခဂဝခရိုင်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင် တည်ရှိသည်။ ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်အတွင်းတွင် ကျွန်းပေါင်း ၉၀ တည်ရှိသည်။&lt;ref&gt;[http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html Okayama official website] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130102235712/http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html |date=2 January 2013 }} accessed November 2007&lt;/ref&gt;

အိုခယမခရိုင်တွင် သမိုင်းဝင် ခုရရှိခိမြို့ ရှိသည်။ ခရိုင်လူဦးရေအများစုသည် ခုရရှိခမြို့နှင့် အိုခယမမြို့တို့တွင် အဓိကနေထိုင်ကြသည်။ မြောက်ဘက်ပိုင်းတောင်တန်းများရှိ ရွာငယ်များတွင် သက်ကြီးရွယ်အိုများ များပြားပြီး လူဦးရေကျဆင်းမှုများ ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ ထက်ဝက်ကျော်ရှိ မြို့ပြဒေသများသည် လူဦးရေသိပ်သည်းမှုမရှိသည့် ဒေသများဖြစ်သည်ဟု တရားဝင်သတ်မှတ်ထားသည်။&lt;ref&gt;[http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html Okayama official website] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130102235712/http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html |date=2 January 2013 }} accessed November 2007&lt;/ref&gt;

၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်မြေဧရိယာစုစုပေါင်း၏ ၁၁ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့မှာ ဒိုင်းဆန်း - အိုခိနှင့် ဆဲတိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟယောနိုဆန်း - အုရှိရိုယမ - နဂအိဆန်အမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ် ၇ ခု တို့ ဖြစ်ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=19 February 2015 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20120421180819/http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |archive-date=21 April 2012}}&lt;/ref&gt;

===မြို့များ===
{{See also|အိုခယမခရိုင်၏ လူဦးရေအလိုက် မြို့များ}}
[[File:Okayama city view from Sankunjinja remains.JPG|thumb|Okayama City]]
[[File:Tsuyama Castle01s5s5000.jpg|thumb|Tsuyama]]
[[File:Takahashi -01.jpg|thumb|Takahashi]]
[[File:Niimi city.jpg|thumb|Niimi]]
အိုခယမခရိုင်တွင် မြို့ ၁၅ ခု ပါဝင်သည်။ ၎င်းတို့မှာ -
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ (km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Akaiwa, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Akaiwa]]
|{{lang|ja|赤磐市}}
|209.43
|44,498
|[[File:Akaiwa in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Asakuchi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Asakuchi]]
|{{lang|ja|浅口市}}
|66.46
|35,022
|[[File:Asakuchi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Bizen, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Bizen, Okayama|Bizen]]
|{{lang|ja|備前市}}
|258.23
|35,610
|[[File:Bizen in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Ibara, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Ibara]]
|{{lang|ja|井原市}}
|243.36
|41,460
|[[File:Ibara in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kasaoka, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kasaoka]]
|{{lang|ja|笠岡市}}
|136.03
|50,160
|[[File:Kasaoka in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kurashiki, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kurashiki]]
|{{lang|ja|倉敷市}}
|355.63
|483,576
|[[File:Kurashiki in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Maniwa, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Maniwa]]
|{{lang|ja|真庭市}}
|828.43
|44,265
|[[File:Maniwa in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Mimasaka, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Mimasaka, Okayama|Mimasaka]]
|{{lang|ja|美作市}}
|429.19
|28,502
|[[File:Mimasaka in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Niimi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Niimi]]
|{{lang|ja|新見市}}
|793.27
|30,583
|[[File:Niimi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Okayama, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Okayama]] (capital)
|{{lang|ja|岡山市}}
|789.92
|720,841
|[[File:Okayama in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Setouchi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Setouchi, Okayama|Setouchi]]
|{{lang|ja|瀬戸内市}}
|125.51
|37,934
|[[File:Setouchi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Sōja, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Sōja]]
|{{lang|ja|総社市}}
|212
|67,059
|[[File:Soja in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Takahashi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Takahashi, Okayama|Takahashi]]
|{{lang|ja|高梁市}}
|547.01
|31,556
|[[File:Takahashi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Tamano, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Tamano]]
|{{lang|ja|玉野市}}
|103.61
|60,101
|[[File:Tamano in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Tsuyama, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Tsuyama]]
|{{lang|ja|津山市}}
|506.36
|102,294
|[[File:Tsuyama in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|}

===မြို့ငယ်များနှင့် ရွာများ===
အိုခယမခရိုင်ရှိ ဒေသတစ်ခုချင်းစီတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များနှင့် ရွာများ တည်ရှိသည်။
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ(km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |ဒေသ
! rowspan=&quot;2&quot; |အမျိုးအစား
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Hayashima Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Hayashima]]
|{{lang|ja|早島町}}
|7.62
|12,671
|[[Tsukubo District, Okayama|Tsukubo District]]
|Town
|[[File:Hayashima in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kagamino, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kagamino]]
|{{lang|ja|鏡野町}}
|419.69
|14,651
|[[Tomata District, Okayama|Tomata District]]
|Town
|[[File:Kagamino in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kibichūō, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kibichūō]]
|{{lang|ja|吉備中央町}}
|268.73
|11,989
|[[Kaga District, Okayama|Kaga District]]
|Town
|[[File:Kibichuo in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kumenan, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kumenan]]
|{{lang|ja|久米南町}}
|78.65
|4,962
|[[Kume District, Okayama|Kume District]]
|Town
|[[File:Kumenan in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Misaki, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Misaki, Okayama|Misaki]]
|{{lang|ja|美咲町}}
|232.15
|17,776
|[[Kume District, Okayama|Kume District]]
|Town
|[[File:Misaki in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Nagi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Nagi, Okayama|Nagi]]
|{{lang|ja|奈義町}}
|69.54
|5,861
|[[Katsuta District, Okayama|Katsuta District]]
|Town
|[[File:Nagi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Nishiawakura, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Nishiawakura]]
|{{lang|ja|西粟倉村}}
|57.93
|1,437
|[[Aida District, Okayama|Aida District]]
|Village
|[[File:Nishiawakura in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Satosho, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Satoshō]]
|{{lang|ja|里庄町}}
|12.23
|11,204
|[[Asakuchi District, Okayama|Asakuchi District]]
|Town
|[[File:Satosho in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Shinjō, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Shinjō, Okayama|Shinjō]]
|{{lang|ja|新庄村}}
|67.1
|951
|[[Maniwa District, Okayama|Maniwa District]]
|Village
|[[File:Shinjo in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Shoo, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Shōō]]
|{{lang|ja|勝央町}}
|54.09
|11,237
|[[Katsuta District, Okayama|Katsuta District]]
|Town
|[[File:Shouou in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Wake Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Wake, Okayama|Wake]]
|{{lang|ja|和気町}}
|144.21
|14,191
|[[Wake District, Okayama|Wake District]]
|Town
|[[File:Wake in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Yakage, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Yakage, Okayama|Yakage]]
|{{lang|ja|矢掛町}}
|90.62
|14,041
|[[Oda District, Okayama|Oda District]]
|Town
|[[File:Yakage in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|}

===ပေါင်းစပ်မှုများ===
{{Main|အိုခယမခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}}

==လူဦးရေဆိုင်ရာ==
[[File:Okayama prefecture population pyramid in 2020.svg|thumb|အိုခယမခရိုင်လူဦးရေပိရမစ်၊ ၂၀၂၀ ခုနှစ်]]
ဂျပန်နိုင်ငံ၏ လူဦးရေစာရင်းအချက်အလက်များအရ အိုခယမခရိုင်၏ လူဦးရေသည် ၂၀၀၅ ခုနှစ်ကတည်းက ဆက်တိုက်ကျဆင်းလျက်ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.citypopulation.de/en/japan/cities/okayama/ |title=Okayama (Japan): Prefecture, Major Cities &amp; Towns - Population Statistics, Maps, Charts, Weather and Web Information |website=www.citypopulation.de |access-date=2022-05-12 |archive-date=2022-05-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220512013633/https://www.citypopulation.de/en/japan/cities/okayama/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.demographia.com/db-japanpref.htm |title=Japan Prefectures Population from 1920 and Area |website=www.demographia.com |access-date=2020-11-25 |archive-date=2017-04-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170429232102/http://www.demographia.com/db-japanpref.htm |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

{{Historical populations
| 1920 | 1,218,000
| 1930 | 1,284,000
| 1940 | 1,329,000
| 1950 | 1,661,000
| 1960 | 1,670,000
| 1970 | 1,707,000
| 1980 | 1,871,000
| 1990 | 1,926,000
| 2000 | 1,950,828
| 2010 | 1,945,276
| 2020 | 1,920,739
| align = none
| footnote = 
}}

==ပညာရေး==
==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး==
==ခရီးသွားလာရေး==
==ပြင်ပလင့်များ==
{{Commons category|Okayama prefecture}}
{{Wikivoyage|Okayama (prefecture)|Okayama prefecture}}
* {{Official website|http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/}}
* [http://www.okayama-japan.jp/en/ Official tourism site]
* {{YouTube|user=okayamapref|Official account}}

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>4ql1yb9ehro1yd1yda1j7lfn4zj6uhs</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043044</id>
      <parentid>1043043</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T13:54:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ပညာရေး */</comment>
      <origin>1043044</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20996" sha1="blrn8tnyo636lr4zrpu55fglz3ng6qz" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
&lt;!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --&gt;| name = အိုခယမခရိုင်
| native_name = {{nobold|{{lang|ja|岡山県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|岡山県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Okayama-ken}}
| image_skyline = Christmas tree lighting (6471182605).jpg
| image_caption = A street in [[Okayama City]], Okayama Prefecture at night
| image_flag = Flag of Okayama Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Okayama Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 33 Okayama prefecture.svg
| coordinates = {{Coord|scale:500000|format=dms|display=inline,title}}
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flag|Japan}}
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'yō region|Sanyō]])
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Honshu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Okayama]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 10
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 27
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Ryūta Ibaragi]]
| area_total_km2 = 7,114.50
| area_water_percent = 0.3
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|17th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 1,815165
| population_as_of = 1 October 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|20th]]
| population_density_km2 = auto
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=18 May 2023 |website=内閣府ホームページ |language=ja |archive-date=24 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230924062316/https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]] 7,345 billion&lt;br /&gt;[[US$]] 54.2 billion (2022)
| iso_code = JP-33
| anthem = [[:ja:岡山県の歌|Okayama-ken no uta]]
| website = {{URL|www.pref.okayama.jp}}
| module = {{Infobox place symbols
 |embedded = yes
 |country  = Japan
 |bird     = Lesser cuckoo (''[[Cuculus poliocephalus]]'')
 |fish     = 
 |flower   = [[Peach]]&amp;nbsp;[[blossom]] (''Prunus&amp;nbsp;persica'' var.&amp;nbsp;''vulgaris'')
 |tree     = Red pine (''[[Pinus densiflora]]'')
 }}
}}

'''အိုခယမခရိုင်''' (岡山県, အိုခယမခန်း) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟွန်းရှူးကျွန်း]]၊ [[ချူးဂိုခုဒေသ]]ရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အိုခယမခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၈၁၅,၁၆၅ ဦး ရှိသည်။ ဧရိယာ ၇,၁၁၄ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂၇၄၆ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းသည်။ အိုခယမခရိုင်သည် မြောက်ဘက်တွင် [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ အရှေ့ဘက်တွင် [[ဟယောဂိုခရိုင်]]၊ အနောက်ဘက်တွင် [[ဟီရိုရှီးမားခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). &quot;Okayama-ken&quot; in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 745|page=745}}; &quot;Chūgoku&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 127|page=127}}.&lt;/ref&gt;

အိုခယမမြို့သည် အိုခယမခရိုင်၏ မြို့တော် ဖြစ်ကာ ခရိုင်တွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကမြို့များမှာ ခုရရှိခိမြို့၊ ဆွတ်ယမမြို့နှင့် ဆိုးဂျမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ အိုခယမခရိုင်သည် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းပေါ်တွင် တည်ရှိနေသည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, &quot;Okayama&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 745|page=745}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;enc&quot;&gt;{{cite encyclopedia |encyclopedia=Encyclopedia of Japan |title=Okayama Prefecture |url=http://rekishi.jkn21.com/ |access-date=1 August 2012 |year=2012 |publisher=Shogakukan |location=Tokyo |oclc=56431036 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070825113418/http://rekishi.jkn21.com/ |archive-date=25 August 2007}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;nipponika&quot;&gt;{{cite encyclopedia |encyclopedia=Nihon Daihyakka Zensho (Nipponika) |title=岡山（県） |url=http://rekishi.jkn21.com/ |access-date=15 August 2012 |year=2012 |publisher=Shogakukan |location=Tokyo |language=ja |trans-title=Okayama Prefecture |oclc=153301537 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070825113418/http://rekishi.jkn21.com/ |archive-date=25 August 2007}}&lt;/ref&gt;

==သမိုင်းကြောင်း==
{{See also|အိုခယမခရိုင်ရှိ သမိုင်းဝင်နေရာများ}}

၁၈၆၈ ခုနှစ် မဲဂျိခေတ်ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများမလုပ်ဆောင်မီ လက်ရှိခေတ် အိုခယမခရိုင်ဧရိယာကို ဘစ်ချူး၊ ဘိဇန်းနှင့် မိမဆခပြည်နယ်များအဖြစ် ခွဲခြားထားသည်။ ၁၈၇၁ ခုနှစ်တွင် အိုခယမခရိုင်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ၁၈၇၆ ခုနှစ်တွင် ခရိုင်၏ နယ်နိမိတ်များကို သတ်မှတ်ခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;enc&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Nussbaum, &quot;Provinces and prefectures&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 780|page=780}}.&lt;/ref&gt;

==ပထဝီသွင်ပြင်==
[[File:Map of Okayama Prefecture Ja.svg|thumb|Map of Okayama Prefecture&lt;br /&gt;{{legend0|#D8E|Government Ordinance Designated City}} {{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}} {{legend0|#BFE|Village}}]]
အိုခယမခရိုင်သည် [[ဟယောဂိုခရိုင်]]၊ [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ [[ဟီရိုရှီးမားခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အိုခယမခရိုင်သည် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်တစ်လျှောက်တွင် ရှိခိုခုဒေသရှိ ခဂဝခရိုင်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင် တည်ရှိသည်။ ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်အတွင်းတွင် ကျွန်းပေါင်း ၉၀ တည်ရှိသည်။&lt;ref&gt;[http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html Okayama official website] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130102235712/http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html |date=2 January 2013 }} accessed November 2007&lt;/ref&gt;

အိုခယမခရိုင်တွင် သမိုင်းဝင် ခုရရှိခိမြို့ ရှိသည်။ ခရိုင်လူဦးရေအများစုသည် ခုရရှိခမြို့နှင့် အိုခယမမြို့တို့တွင် အဓိကနေထိုင်ကြသည်။ မြောက်ဘက်ပိုင်းတောင်တန်းများရှိ ရွာငယ်များတွင် သက်ကြီးရွယ်အိုများ များပြားပြီး လူဦးရေကျဆင်းမှုများ ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ ထက်ဝက်ကျော်ရှိ မြို့ပြဒေသများသည် လူဦးရေသိပ်သည်းမှုမရှိသည့် ဒေသများဖြစ်သည်ဟု တရားဝင်သတ်မှတ်ထားသည်။&lt;ref&gt;[http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html Okayama official website] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130102235712/http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html |date=2 January 2013 }} accessed November 2007&lt;/ref&gt;

၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်မြေဧရိယာစုစုပေါင်း၏ ၁၁ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့မှာ ဒိုင်းဆန်း - အိုခိနှင့် ဆဲတိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟယောနိုဆန်း - အုရှိရိုယမ - နဂအိဆန်အမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ် ၇ ခု တို့ ဖြစ်ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=19 February 2015 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20120421180819/http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |archive-date=21 April 2012}}&lt;/ref&gt;

===မြို့များ===
{{See also|အိုခယမခရိုင်၏ လူဦးရေအလိုက် မြို့များ}}
[[File:Okayama city view from Sankunjinja remains.JPG|thumb|Okayama City]]
[[File:Tsuyama Castle01s5s5000.jpg|thumb|Tsuyama]]
[[File:Takahashi -01.jpg|thumb|Takahashi]]
[[File:Niimi city.jpg|thumb|Niimi]]
အိုခယမခရိုင်တွင် မြို့ ၁၅ ခု ပါဝင်သည်။ ၎င်းတို့မှာ -
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ (km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Akaiwa, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Akaiwa]]
|{{lang|ja|赤磐市}}
|209.43
|44,498
|[[File:Akaiwa in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Asakuchi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Asakuchi]]
|{{lang|ja|浅口市}}
|66.46
|35,022
|[[File:Asakuchi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Bizen, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Bizen, Okayama|Bizen]]
|{{lang|ja|備前市}}
|258.23
|35,610
|[[File:Bizen in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Ibara, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Ibara]]
|{{lang|ja|井原市}}
|243.36
|41,460
|[[File:Ibara in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kasaoka, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kasaoka]]
|{{lang|ja|笠岡市}}
|136.03
|50,160
|[[File:Kasaoka in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kurashiki, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kurashiki]]
|{{lang|ja|倉敷市}}
|355.63
|483,576
|[[File:Kurashiki in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Maniwa, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Maniwa]]
|{{lang|ja|真庭市}}
|828.43
|44,265
|[[File:Maniwa in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Mimasaka, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Mimasaka, Okayama|Mimasaka]]
|{{lang|ja|美作市}}
|429.19
|28,502
|[[File:Mimasaka in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Niimi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Niimi]]
|{{lang|ja|新見市}}
|793.27
|30,583
|[[File:Niimi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Okayama, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Okayama]] (capital)
|{{lang|ja|岡山市}}
|789.92
|720,841
|[[File:Okayama in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Setouchi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Setouchi, Okayama|Setouchi]]
|{{lang|ja|瀬戸内市}}
|125.51
|37,934
|[[File:Setouchi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Sōja, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Sōja]]
|{{lang|ja|総社市}}
|212
|67,059
|[[File:Soja in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Takahashi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Takahashi, Okayama|Takahashi]]
|{{lang|ja|高梁市}}
|547.01
|31,556
|[[File:Takahashi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Tamano, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Tamano]]
|{{lang|ja|玉野市}}
|103.61
|60,101
|[[File:Tamano in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Tsuyama, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Tsuyama]]
|{{lang|ja|津山市}}
|506.36
|102,294
|[[File:Tsuyama in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|}

===မြို့ငယ်များနှင့် ရွာများ===
အိုခယမခရိုင်ရှိ ဒေသတစ်ခုချင်းစီတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များနှင့် ရွာများ တည်ရှိသည်။
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ(km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |ဒေသ
! rowspan=&quot;2&quot; |အမျိုးအစား
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Hayashima Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Hayashima]]
|{{lang|ja|早島町}}
|7.62
|12,671
|[[Tsukubo District, Okayama|Tsukubo District]]
|Town
|[[File:Hayashima in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kagamino, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kagamino]]
|{{lang|ja|鏡野町}}
|419.69
|14,651
|[[Tomata District, Okayama|Tomata District]]
|Town
|[[File:Kagamino in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kibichūō, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kibichūō]]
|{{lang|ja|吉備中央町}}
|268.73
|11,989
|[[Kaga District, Okayama|Kaga District]]
|Town
|[[File:Kibichuo in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kumenan, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kumenan]]
|{{lang|ja|久米南町}}
|78.65
|4,962
|[[Kume District, Okayama|Kume District]]
|Town
|[[File:Kumenan in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Misaki, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Misaki, Okayama|Misaki]]
|{{lang|ja|美咲町}}
|232.15
|17,776
|[[Kume District, Okayama|Kume District]]
|Town
|[[File:Misaki in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Nagi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Nagi, Okayama|Nagi]]
|{{lang|ja|奈義町}}
|69.54
|5,861
|[[Katsuta District, Okayama|Katsuta District]]
|Town
|[[File:Nagi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Nishiawakura, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Nishiawakura]]
|{{lang|ja|西粟倉村}}
|57.93
|1,437
|[[Aida District, Okayama|Aida District]]
|Village
|[[File:Nishiawakura in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Satosho, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Satoshō]]
|{{lang|ja|里庄町}}
|12.23
|11,204
|[[Asakuchi District, Okayama|Asakuchi District]]
|Town
|[[File:Satosho in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Shinjō, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Shinjō, Okayama|Shinjō]]
|{{lang|ja|新庄村}}
|67.1
|951
|[[Maniwa District, Okayama|Maniwa District]]
|Village
|[[File:Shinjo in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Shoo, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Shōō]]
|{{lang|ja|勝央町}}
|54.09
|11,237
|[[Katsuta District, Okayama|Katsuta District]]
|Town
|[[File:Shouou in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Wake Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Wake, Okayama|Wake]]
|{{lang|ja|和気町}}
|144.21
|14,191
|[[Wake District, Okayama|Wake District]]
|Town
|[[File:Wake in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Yakage, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Yakage, Okayama|Yakage]]
|{{lang|ja|矢掛町}}
|90.62
|14,041
|[[Oda District, Okayama|Oda District]]
|Town
|[[File:Yakage in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|}

===ပေါင်းစပ်မှုများ===
{{Main|အိုခယမခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}}

==လူဦးရေဆိုင်ရာ==
[[File:Okayama prefecture population pyramid in 2020.svg|thumb|အိုခယမခရိုင်လူဦးရေပိရမစ်၊ ၂၀၂၀ ခုနှစ်]]
ဂျပန်နိုင်ငံ၏ လူဦးရေစာရင်းအချက်အလက်များအရ အိုခယမခရိုင်၏ လူဦးရေသည် ၂၀၀၅ ခုနှစ်ကတည်းက ဆက်တိုက်ကျဆင်းလျက်ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.citypopulation.de/en/japan/cities/okayama/ |title=Okayama (Japan): Prefecture, Major Cities &amp; Towns - Population Statistics, Maps, Charts, Weather and Web Information |website=www.citypopulation.de |access-date=2022-05-12 |archive-date=2022-05-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220512013633/https://www.citypopulation.de/en/japan/cities/okayama/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.demographia.com/db-japanpref.htm |title=Japan Prefectures Population from 1920 and Area |website=www.demographia.com |access-date=2020-11-25 |archive-date=2017-04-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170429232102/http://www.demographia.com/db-japanpref.htm |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

{{Historical populations
| 1920 | 1,218,000
| 1930 | 1,284,000
| 1940 | 1,329,000
| 1950 | 1,661,000
| 1960 | 1,670,000
| 1970 | 1,707,000
| 1980 | 1,871,000
| 1990 | 1,926,000
| 2000 | 1,950,828
| 2010 | 1,945,276
| 2020 | 1,920,739
| align = none
| footnote = 
}}

==ပညာရေး==
=== တက္ကသိုလ်များ===
* အိုခယမမြို့
** [[Notre Dame Seishin University]]
** [[Okayama Shoka University]]
** [[Okayama University]]
** [[Okayama University of Science]]
** [[Sanyo Gakuen University]]
**[[Shujitsu University]]
**[[Shujitsu Junior College]]
* ခုရရှိခိမြို့
** [[Kawasaki University of Medical Welfare]]
** [[Kurashiki Sakuyo University]]
** [[Okayama Gakuin University]]
* ဆိုဂျမြို့
** [[Okayama Prefectural University]]
* ဆွတ်ယမမြို့
** [[Mimasaka University]]
* နိအိမိမြို့
** Niimi Public University

=== အထက်တန်းကျောင်းများ ===
* အိုခယမမြို့
**Kurashiki High School
**Okayama Asahi Senior High School
**[[Okayama Prefectural Takahashi High School|Okayama Takahashi High School]]
**Okayama Ichinomiya Senior High School
**Okayama Hosen Senior High School
**Okayama Joto Senior High School
**Okayama Sakuyo High School&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.sakuyo-h.ed.jp/ |title=岡山県作陽高等学校 |website=www.sakuyo-h.ed.jp |access-date=24 April 2018 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180111190411/http://www.sakuyo-h.ed.jp/ |archive-date=11 January 2018}}&lt;/ref&gt;
**Okayama Sozan Senior High School

==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး==
==ခရီးသွားလာရေး==
==ပြင်ပလင့်များ==
{{Commons category|Okayama prefecture}}
{{Wikivoyage|Okayama (prefecture)|Okayama prefecture}}
* {{Official website|http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/}}
* [http://www.okayama-japan.jp/en/ Official tourism site]
* {{YouTube|user=okayamapref|Official account}}

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>blrn8tnyo636lr4zrpu55fglz3ng6qz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043045</id>
      <parentid>1043044</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T13:56:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး */</comment>
      <origin>1043045</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22847" sha1="pvdz7voyizq5tepf1ywmbanb3y32cfh" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
&lt;!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --&gt;| name = အိုခယမခရိုင်
| native_name = {{nobold|{{lang|ja|岡山県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|岡山県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Okayama-ken}}
| image_skyline = Christmas tree lighting (6471182605).jpg
| image_caption = A street in [[Okayama City]], Okayama Prefecture at night
| image_flag = Flag of Okayama Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Okayama Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 33 Okayama prefecture.svg
| coordinates = {{Coord|scale:500000|format=dms|display=inline,title}}
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flag|Japan}}
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'yō region|Sanyō]])
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Honshu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Okayama]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 10
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 27
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Ryūta Ibaragi]]
| area_total_km2 = 7,114.50
| area_water_percent = 0.3
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|17th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 1,815165
| population_as_of = 1 October 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|20th]]
| population_density_km2 = auto
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=18 May 2023 |website=内閣府ホームページ |language=ja |archive-date=24 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230924062316/https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]] 7,345 billion&lt;br /&gt;[[US$]] 54.2 billion (2022)
| iso_code = JP-33
| anthem = [[:ja:岡山県の歌|Okayama-ken no uta]]
| website = {{URL|www.pref.okayama.jp}}
| module = {{Infobox place symbols
 |embedded = yes
 |country  = Japan
 |bird     = Lesser cuckoo (''[[Cuculus poliocephalus]]'')
 |fish     = 
 |flower   = [[Peach]]&amp;nbsp;[[blossom]] (''Prunus&amp;nbsp;persica'' var.&amp;nbsp;''vulgaris'')
 |tree     = Red pine (''[[Pinus densiflora]]'')
 }}
}}

'''အိုခယမခရိုင်''' (岡山県, အိုခယမခန်း) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟွန်းရှူးကျွန်း]]၊ [[ချူးဂိုခုဒေသ]]ရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အိုခယမခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၈၁၅,၁၆၅ ဦး ရှိသည်။ ဧရိယာ ၇,၁၁၄ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂၇၄၆ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းသည်။ အိုခယမခရိုင်သည် မြောက်ဘက်တွင် [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ အရှေ့ဘက်တွင် [[ဟယောဂိုခရိုင်]]၊ အနောက်ဘက်တွင် [[ဟီရိုရှီးမားခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). &quot;Okayama-ken&quot; in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 745|page=745}}; &quot;Chūgoku&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 127|page=127}}.&lt;/ref&gt;

အိုခယမမြို့သည် အိုခယမခရိုင်၏ မြို့တော် ဖြစ်ကာ ခရိုင်တွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကမြို့များမှာ ခုရရှိခိမြို့၊ ဆွတ်ယမမြို့နှင့် ဆိုးဂျမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ အိုခယမခရိုင်သည် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းပေါ်တွင် တည်ရှိနေသည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, &quot;Okayama&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 745|page=745}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;enc&quot;&gt;{{cite encyclopedia |encyclopedia=Encyclopedia of Japan |title=Okayama Prefecture |url=http://rekishi.jkn21.com/ |access-date=1 August 2012 |year=2012 |publisher=Shogakukan |location=Tokyo |oclc=56431036 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070825113418/http://rekishi.jkn21.com/ |archive-date=25 August 2007}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;nipponika&quot;&gt;{{cite encyclopedia |encyclopedia=Nihon Daihyakka Zensho (Nipponika) |title=岡山（県） |url=http://rekishi.jkn21.com/ |access-date=15 August 2012 |year=2012 |publisher=Shogakukan |location=Tokyo |language=ja |trans-title=Okayama Prefecture |oclc=153301537 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070825113418/http://rekishi.jkn21.com/ |archive-date=25 August 2007}}&lt;/ref&gt;

==သမိုင်းကြောင်း==
{{See also|အိုခယမခရိုင်ရှိ သမိုင်းဝင်နေရာများ}}

၁၈၆၈ ခုနှစ် မဲဂျိခေတ်ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများမလုပ်ဆောင်မီ လက်ရှိခေတ် အိုခယမခရိုင်ဧရိယာကို ဘစ်ချူး၊ ဘိဇန်းနှင့် မိမဆခပြည်နယ်များအဖြစ် ခွဲခြားထားသည်။ ၁၈၇၁ ခုနှစ်တွင် အိုခယမခရိုင်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ၁၈၇၆ ခုနှစ်တွင် ခရိုင်၏ နယ်နိမိတ်များကို သတ်မှတ်ခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;enc&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Nussbaum, &quot;Provinces and prefectures&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 780|page=780}}.&lt;/ref&gt;

==ပထဝီသွင်ပြင်==
[[File:Map of Okayama Prefecture Ja.svg|thumb|Map of Okayama Prefecture&lt;br /&gt;{{legend0|#D8E|Government Ordinance Designated City}} {{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}} {{legend0|#BFE|Village}}]]
အိုခယမခရိုင်သည် [[ဟယောဂိုခရိုင်]]၊ [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ [[ဟီရိုရှီးမားခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အိုခယမခရိုင်သည် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်တစ်လျှောက်တွင် ရှိခိုခုဒေသရှိ ခဂဝခရိုင်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင် တည်ရှိသည်။ ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်အတွင်းတွင် ကျွန်းပေါင်း ၉၀ တည်ရှိသည်။&lt;ref&gt;[http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html Okayama official website] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130102235712/http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html |date=2 January 2013 }} accessed November 2007&lt;/ref&gt;

အိုခယမခရိုင်တွင် သမိုင်းဝင် ခုရရှိခိမြို့ ရှိသည်။ ခရိုင်လူဦးရေအများစုသည် ခုရရှိခမြို့နှင့် အိုခယမမြို့တို့တွင် အဓိကနေထိုင်ကြသည်။ မြောက်ဘက်ပိုင်းတောင်တန်းများရှိ ရွာငယ်များတွင် သက်ကြီးရွယ်အိုများ များပြားပြီး လူဦးရေကျဆင်းမှုများ ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ ထက်ဝက်ကျော်ရှိ မြို့ပြဒေသများသည် လူဦးရေသိပ်သည်းမှုမရှိသည့် ဒေသများဖြစ်သည်ဟု တရားဝင်သတ်မှတ်ထားသည်။&lt;ref&gt;[http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html Okayama official website] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130102235712/http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html |date=2 January 2013 }} accessed November 2007&lt;/ref&gt;

၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်မြေဧရိယာစုစုပေါင်း၏ ၁၁ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့မှာ ဒိုင်းဆန်း - အိုခိနှင့် ဆဲတိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟယောနိုဆန်း - အုရှိရိုယမ - နဂအိဆန်အမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ် ၇ ခု တို့ ဖြစ်ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=19 February 2015 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20120421180819/http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |archive-date=21 April 2012}}&lt;/ref&gt;

===မြို့များ===
{{See also|အိုခယမခရိုင်၏ လူဦးရေအလိုက် မြို့များ}}
[[File:Okayama city view from Sankunjinja remains.JPG|thumb|Okayama City]]
[[File:Tsuyama Castle01s5s5000.jpg|thumb|Tsuyama]]
[[File:Takahashi -01.jpg|thumb|Takahashi]]
[[File:Niimi city.jpg|thumb|Niimi]]
အိုခယမခရိုင်တွင် မြို့ ၁၅ ခု ပါဝင်သည်။ ၎င်းတို့မှာ -
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ (km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Akaiwa, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Akaiwa]]
|{{lang|ja|赤磐市}}
|209.43
|44,498
|[[File:Akaiwa in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Asakuchi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Asakuchi]]
|{{lang|ja|浅口市}}
|66.46
|35,022
|[[File:Asakuchi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Bizen, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Bizen, Okayama|Bizen]]
|{{lang|ja|備前市}}
|258.23
|35,610
|[[File:Bizen in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Ibara, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Ibara]]
|{{lang|ja|井原市}}
|243.36
|41,460
|[[File:Ibara in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kasaoka, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kasaoka]]
|{{lang|ja|笠岡市}}
|136.03
|50,160
|[[File:Kasaoka in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kurashiki, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kurashiki]]
|{{lang|ja|倉敷市}}
|355.63
|483,576
|[[File:Kurashiki in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Maniwa, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Maniwa]]
|{{lang|ja|真庭市}}
|828.43
|44,265
|[[File:Maniwa in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Mimasaka, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Mimasaka, Okayama|Mimasaka]]
|{{lang|ja|美作市}}
|429.19
|28,502
|[[File:Mimasaka in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Niimi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Niimi]]
|{{lang|ja|新見市}}
|793.27
|30,583
|[[File:Niimi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Okayama, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Okayama]] (capital)
|{{lang|ja|岡山市}}
|789.92
|720,841
|[[File:Okayama in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Setouchi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Setouchi, Okayama|Setouchi]]
|{{lang|ja|瀬戸内市}}
|125.51
|37,934
|[[File:Setouchi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Sōja, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Sōja]]
|{{lang|ja|総社市}}
|212
|67,059
|[[File:Soja in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Takahashi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Takahashi, Okayama|Takahashi]]
|{{lang|ja|高梁市}}
|547.01
|31,556
|[[File:Takahashi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Tamano, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Tamano]]
|{{lang|ja|玉野市}}
|103.61
|60,101
|[[File:Tamano in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Tsuyama, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Tsuyama]]
|{{lang|ja|津山市}}
|506.36
|102,294
|[[File:Tsuyama in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|}

===မြို့ငယ်များနှင့် ရွာများ===
အိုခယမခရိုင်ရှိ ဒေသတစ်ခုချင်းစီတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များနှင့် ရွာများ တည်ရှိသည်။
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ(km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |ဒေသ
! rowspan=&quot;2&quot; |အမျိုးအစား
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Hayashima Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Hayashima]]
|{{lang|ja|早島町}}
|7.62
|12,671
|[[Tsukubo District, Okayama|Tsukubo District]]
|Town
|[[File:Hayashima in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kagamino, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kagamino]]
|{{lang|ja|鏡野町}}
|419.69
|14,651
|[[Tomata District, Okayama|Tomata District]]
|Town
|[[File:Kagamino in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kibichūō, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kibichūō]]
|{{lang|ja|吉備中央町}}
|268.73
|11,989
|[[Kaga District, Okayama|Kaga District]]
|Town
|[[File:Kibichuo in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kumenan, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kumenan]]
|{{lang|ja|久米南町}}
|78.65
|4,962
|[[Kume District, Okayama|Kume District]]
|Town
|[[File:Kumenan in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Misaki, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Misaki, Okayama|Misaki]]
|{{lang|ja|美咲町}}
|232.15
|17,776
|[[Kume District, Okayama|Kume District]]
|Town
|[[File:Misaki in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Nagi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Nagi, Okayama|Nagi]]
|{{lang|ja|奈義町}}
|69.54
|5,861
|[[Katsuta District, Okayama|Katsuta District]]
|Town
|[[File:Nagi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Nishiawakura, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Nishiawakura]]
|{{lang|ja|西粟倉村}}
|57.93
|1,437
|[[Aida District, Okayama|Aida District]]
|Village
|[[File:Nishiawakura in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Satosho, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Satoshō]]
|{{lang|ja|里庄町}}
|12.23
|11,204
|[[Asakuchi District, Okayama|Asakuchi District]]
|Town
|[[File:Satosho in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Shinjō, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Shinjō, Okayama|Shinjō]]
|{{lang|ja|新庄村}}
|67.1
|951
|[[Maniwa District, Okayama|Maniwa District]]
|Village
|[[File:Shinjo in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Shoo, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Shōō]]
|{{lang|ja|勝央町}}
|54.09
|11,237
|[[Katsuta District, Okayama|Katsuta District]]
|Town
|[[File:Shouou in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Wake Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Wake, Okayama|Wake]]
|{{lang|ja|和気町}}
|144.21
|14,191
|[[Wake District, Okayama|Wake District]]
|Town
|[[File:Wake in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Yakage, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Yakage, Okayama|Yakage]]
|{{lang|ja|矢掛町}}
|90.62
|14,041
|[[Oda District, Okayama|Oda District]]
|Town
|[[File:Yakage in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|}

===ပေါင်းစပ်မှုများ===
{{Main|အိုခယမခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}}

==လူဦးရေဆိုင်ရာ==
[[File:Okayama prefecture population pyramid in 2020.svg|thumb|အိုခယမခရိုင်လူဦးရေပိရမစ်၊ ၂၀၂၀ ခုနှစ်]]
ဂျပန်နိုင်ငံ၏ လူဦးရေစာရင်းအချက်အလက်များအရ အိုခယမခရိုင်၏ လူဦးရေသည် ၂၀၀၅ ခုနှစ်ကတည်းက ဆက်တိုက်ကျဆင်းလျက်ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.citypopulation.de/en/japan/cities/okayama/ |title=Okayama (Japan): Prefecture, Major Cities &amp; Towns - Population Statistics, Maps, Charts, Weather and Web Information |website=www.citypopulation.de |access-date=2022-05-12 |archive-date=2022-05-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220512013633/https://www.citypopulation.de/en/japan/cities/okayama/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.demographia.com/db-japanpref.htm |title=Japan Prefectures Population from 1920 and Area |website=www.demographia.com |access-date=2020-11-25 |archive-date=2017-04-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170429232102/http://www.demographia.com/db-japanpref.htm |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

{{Historical populations
| 1920 | 1,218,000
| 1930 | 1,284,000
| 1940 | 1,329,000
| 1950 | 1,661,000
| 1960 | 1,670,000
| 1970 | 1,707,000
| 1980 | 1,871,000
| 1990 | 1,926,000
| 2000 | 1,950,828
| 2010 | 1,945,276
| 2020 | 1,920,739
| align = none
| footnote = 
}}

==ပညာရေး==
=== တက္ကသိုလ်များ===
* အိုခယမမြို့
** [[Notre Dame Seishin University]]
** [[Okayama Shoka University]]
** [[Okayama University]]
** [[Okayama University of Science]]
** [[Sanyo Gakuen University]]
**[[Shujitsu University]]
**[[Shujitsu Junior College]]
* ခုရရှိခိမြို့
** [[Kawasaki University of Medical Welfare]]
** [[Kurashiki Sakuyo University]]
** [[Okayama Gakuin University]]
* ဆိုဂျမြို့
** [[Okayama Prefectural University]]
* ဆွတ်ယမမြို့
** [[Mimasaka University]]
* နိအိမိမြို့
** Niimi Public University

=== အထက်တန်းကျောင်းများ ===
* အိုခယမမြို့
**Kurashiki High School
**Okayama Asahi Senior High School
**[[Okayama Prefectural Takahashi High School|Okayama Takahashi High School]]
**Okayama Ichinomiya Senior High School
**Okayama Hosen Senior High School
**Okayama Joto Senior High School
**Okayama Sakuyo High School&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.sakuyo-h.ed.jp/ |title=岡山県作陽高等学校 |website=www.sakuyo-h.ed.jp |access-date=24 April 2018 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180111190411/http://www.sakuyo-h.ed.jp/ |archive-date=11 January 2018}}&lt;/ref&gt;
**Okayama Sozan Senior High School

==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး==
[[File:岡山駅 東口 2022.jpg|thumb|[[Okayama Station|JR Okayama Station]]]]
[[File:Okayama Airport 2017-10-29 (38496563031).jpg|thumb|[[Okayama Airport|Okayama Momotarō Airport]]]]
===မီးရထားလမ်း===
* [[JR West]]
** [[Ako Line]]
** [[Geibi Line]]
** [[Inbi Line]]
** [[Hakubi Line]]
** [[Kibi Line]]
** [[Kishin Line]]
** [[Sanyo Shinkansen]]
** [[Sanyo Line]]
** [[Tsuyama Line]]
** [[Uno Line]]

* JR West နှင့်  JR ရှိခိုခု
** [[Honshi-bisan Line]]
** [[Seto-Ōhashi Line]]
* ချိဇုအမြန်ရထား
* [[Ibara Railway]]
* [[Mizushima Rinkai Railway]]

===ဓာတ်ရထား===
* [[Okayama Electric Tramway]]

===ကားလမ်းများ===

====အဝေးပြေးလမ်းများ====
* [[Chugoku Expressway]]
* [[Okayama Expressway]]
* [[Sanyo Expressway]]
* Seto Central Expressway
* [[Tottori Expressway]]
* [[Yonago Expressway]]

====နိုင်ငံအဆင့်အဝေးပြေးလမ်းများ====
* Route 2 ([[Osaka]]-[[Kobe]]-[[Himeji]]-Bizen-Okayama-Kurashiki-Asakuchi-[[Onomichi]]-[[Hiroshima]]-[[Shūnan]]-[[Shimonoseki]]-[[Kitakyushu]])
* Route 30 (Okayama-Uno-[[Takamatsu]]
* Route 53 (Okayama-Tsuyama-[[Tottori (city)|Tottori]])
* Route 179
* Route 180 (Okayama-Takahashi-Niimi)
* Route 181 (Tsuyama-Maniwa-[[Yonago]]-[[Yasugi]]-[[Matsue]])
* Route 182
* Route 183
* Route 250 (Okayama-Setouchi-[[Akō, Hyōgo|Ako]]-[[Aioi, Hyōgo|Aioi]]-[[Takasago, Hyōgo|Takasago]]-[[Akashi, Hyōgo|Akashi]])
* Route 313 ([[Fukuyama, Hiroshima|Fukuyama]]-Takahashi-Maniwa-[[Kurayoshi]])
* Route 373
* Route 374
* Route 429
* Route 430
* Route 482 ([[Kyotango]]-[[Toyooka]]-[[Wakasa, Tottori|Wakasa]]-Kagamino-Maniwa-[[Kōfu, Tottori|Kōfu of Tottori]]
* Route 484

===လေဆိပ်များ===
* [[Okayama Airport]]

==ခရီးသွားလာရေး==
==ပြင်ပလင့်များ==
{{Commons category|Okayama prefecture}}
{{Wikivoyage|Okayama (prefecture)|Okayama prefecture}}
* {{Official website|http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/}}
* [http://www.okayama-japan.jp/en/ Official tourism site]
* {{YouTube|user=okayamapref|Official account}}

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>pvdz7voyizq5tepf1ywmbanb3y32cfh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043046</id>
      <parentid>1043045</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T13:57:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ခရီးသွားလာရေး */</comment>
      <origin>1043046</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23917" sha1="19llmoxx2i5jvpep4wuopgedvckahfz" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
&lt;!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --&gt;| name = အိုခယမခရိုင်
| native_name = {{nobold|{{lang|ja|岡山県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|岡山県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Okayama-ken}}
| image_skyline = Christmas tree lighting (6471182605).jpg
| image_caption = A street in [[Okayama City]], Okayama Prefecture at night
| image_flag = Flag of Okayama Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Okayama Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 33 Okayama prefecture.svg
| coordinates = {{Coord|scale:500000|format=dms|display=inline,title}}
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flag|Japan}}
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'yō region|Sanyō]])
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Honshu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Okayama]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 10
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 27
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Ryūta Ibaragi]]
| area_total_km2 = 7,114.50
| area_water_percent = 0.3
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|17th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 1,815165
| population_as_of = 1 October 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|20th]]
| population_density_km2 = auto
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=18 May 2023 |website=内閣府ホームページ |language=ja |archive-date=24 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230924062316/https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]] 7,345 billion&lt;br /&gt;[[US$]] 54.2 billion (2022)
| iso_code = JP-33
| anthem = [[:ja:岡山県の歌|Okayama-ken no uta]]
| website = {{URL|www.pref.okayama.jp}}
| module = {{Infobox place symbols
 |embedded = yes
 |country  = Japan
 |bird     = Lesser cuckoo (''[[Cuculus poliocephalus]]'')
 |fish     = 
 |flower   = [[Peach]]&amp;nbsp;[[blossom]] (''Prunus&amp;nbsp;persica'' var.&amp;nbsp;''vulgaris'')
 |tree     = Red pine (''[[Pinus densiflora]]'')
 }}
}}

'''အိုခယမခရိုင်''' (岡山県, အိုခယမခန်း) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟွန်းရှူးကျွန်း]]၊ [[ချူးဂိုခုဒေသ]]ရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အိုခယမခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၈၁၅,၁၆၅ ဦး ရှိသည်။ ဧရိယာ ၇,၁၁၄ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂၇၄၆ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းသည်။ အိုခယမခရိုင်သည် မြောက်ဘက်တွင် [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ အရှေ့ဘက်တွင် [[ဟယောဂိုခရိုင်]]၊ အနောက်ဘက်တွင် [[ဟီရိုရှီးမားခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). &quot;Okayama-ken&quot; in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 745|page=745}}; &quot;Chūgoku&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 127|page=127}}.&lt;/ref&gt;

အိုခယမမြို့သည် အိုခယမခရိုင်၏ မြို့တော် ဖြစ်ကာ ခရိုင်တွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကမြို့များမှာ ခုရရှိခိမြို့၊ ဆွတ်ယမမြို့နှင့် ဆိုးဂျမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ အိုခယမခရိုင်သည် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းပေါ်တွင် တည်ရှိနေသည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, &quot;Okayama&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 745|page=745}}.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;enc&quot;&gt;{{cite encyclopedia |encyclopedia=Encyclopedia of Japan |title=Okayama Prefecture |url=http://rekishi.jkn21.com/ |access-date=1 August 2012 |year=2012 |publisher=Shogakukan |location=Tokyo |oclc=56431036 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070825113418/http://rekishi.jkn21.com/ |archive-date=25 August 2007}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;nipponika&quot;&gt;{{cite encyclopedia |encyclopedia=Nihon Daihyakka Zensho (Nipponika) |title=岡山（県） |url=http://rekishi.jkn21.com/ |access-date=15 August 2012 |year=2012 |publisher=Shogakukan |location=Tokyo |language=ja |trans-title=Okayama Prefecture |oclc=153301537 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070825113418/http://rekishi.jkn21.com/ |archive-date=25 August 2007}}&lt;/ref&gt;

==သမိုင်းကြောင်း==
{{See also|အိုခယမခရိုင်ရှိ သမိုင်းဝင်နေရာများ}}

၁၈၆၈ ခုနှစ် မဲဂျိခေတ်ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများမလုပ်ဆောင်မီ လက်ရှိခေတ် အိုခယမခရိုင်ဧရိယာကို ဘစ်ချူး၊ ဘိဇန်းနှင့် မိမဆခပြည်နယ်များအဖြစ် ခွဲခြားထားသည်။ ၁၈၇၁ ခုနှစ်တွင် အိုခယမခရိုင်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ၁၈၇၆ ခုနှစ်တွင် ခရိုင်၏ နယ်နိမိတ်များကို သတ်မှတ်ခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;enc&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Nussbaum, &quot;Provinces and prefectures&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 780|page=780}}.&lt;/ref&gt;

==ပထဝီသွင်ပြင်==
[[File:Map of Okayama Prefecture Ja.svg|thumb|Map of Okayama Prefecture&lt;br /&gt;{{legend0|#D8E|Government Ordinance Designated City}} {{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}} {{legend0|#BFE|Village}}]]
အိုခယမခရိုင်သည် [[ဟယောဂိုခရိုင်]]၊ [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ [[ဟီရိုရှီးမားခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အိုခယမခရိုင်သည် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်တစ်လျှောက်တွင် ရှိခိုခုဒေသရှိ ခဂဝခရိုင်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင် တည်ရှိသည်။ ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်အတွင်းတွင် ကျွန်းပေါင်း ၉၀ တည်ရှိသည်။&lt;ref&gt;[http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html Okayama official website] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130102235712/http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html |date=2 January 2013 }} accessed November 2007&lt;/ref&gt;

အိုခယမခရိုင်တွင် သမိုင်းဝင် ခုရရှိခိမြို့ ရှိသည်။ ခရိုင်လူဦးရေအများစုသည် ခုရရှိခမြို့နှင့် အိုခယမမြို့တို့တွင် အဓိကနေထိုင်ကြသည်။ မြောက်ဘက်ပိုင်းတောင်တန်းများရှိ ရွာငယ်များတွင် သက်ကြီးရွယ်အိုများ များပြားပြီး လူဦးရေကျဆင်းမှုများ ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ ထက်ဝက်ကျော်ရှိ မြို့ပြဒေသများသည် လူဦးရေသိပ်သည်းမှုမရှိသည့် ဒေသများဖြစ်သည်ဟု တရားဝင်သတ်မှတ်ထားသည်။&lt;ref&gt;[http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html Okayama official website] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130102235712/http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/gaiyou/gaiyou.html |date=2 January 2013 }} accessed November 2007&lt;/ref&gt;

၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်မြေဧရိယာစုစုပေါင်း၏ ၁၁ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့မှာ ဒိုင်းဆန်း - အိုခိနှင့် ဆဲတိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟယောနိုဆန်း - အုရှိရိုယမ - နဂအိဆန်အမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ် ၇ ခု တို့ ဖြစ်ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=19 February 2015 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20120421180819/http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |archive-date=21 April 2012}}&lt;/ref&gt;

===မြို့များ===
{{See also|အိုခယမခရိုင်၏ လူဦးရေအလိုက် မြို့များ}}
[[File:Okayama city view from Sankunjinja remains.JPG|thumb|Okayama City]]
[[File:Tsuyama Castle01s5s5000.jpg|thumb|Tsuyama]]
[[File:Takahashi -01.jpg|thumb|Takahashi]]
[[File:Niimi city.jpg|thumb|Niimi]]
အိုခယမခရိုင်တွင် မြို့ ၁၅ ခု ပါဝင်သည်။ ၎င်းတို့မှာ -
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ (km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Akaiwa, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Akaiwa]]
|{{lang|ja|赤磐市}}
|209.43
|44,498
|[[File:Akaiwa in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Asakuchi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Asakuchi]]
|{{lang|ja|浅口市}}
|66.46
|35,022
|[[File:Asakuchi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Bizen, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Bizen, Okayama|Bizen]]
|{{lang|ja|備前市}}
|258.23
|35,610
|[[File:Bizen in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Ibara, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Ibara]]
|{{lang|ja|井原市}}
|243.36
|41,460
|[[File:Ibara in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kasaoka, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kasaoka]]
|{{lang|ja|笠岡市}}
|136.03
|50,160
|[[File:Kasaoka in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kurashiki, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kurashiki]]
|{{lang|ja|倉敷市}}
|355.63
|483,576
|[[File:Kurashiki in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Maniwa, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Maniwa]]
|{{lang|ja|真庭市}}
|828.43
|44,265
|[[File:Maniwa in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Mimasaka, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Mimasaka, Okayama|Mimasaka]]
|{{lang|ja|美作市}}
|429.19
|28,502
|[[File:Mimasaka in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Niimi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Niimi]]
|{{lang|ja|新見市}}
|793.27
|30,583
|[[File:Niimi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Okayama, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Okayama]] (capital)
|{{lang|ja|岡山市}}
|789.92
|720,841
|[[File:Okayama in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Setouchi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Setouchi, Okayama|Setouchi]]
|{{lang|ja|瀬戸内市}}
|125.51
|37,934
|[[File:Setouchi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Sōja, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Sōja]]
|{{lang|ja|総社市}}
|212
|67,059
|[[File:Soja in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Takahashi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Takahashi, Okayama|Takahashi]]
|{{lang|ja|高梁市}}
|547.01
|31,556
|[[File:Takahashi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Tamano, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Tamano]]
|{{lang|ja|玉野市}}
|103.61
|60,101
|[[File:Tamano in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Tsuyama, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Tsuyama]]
|{{lang|ja|津山市}}
|506.36
|102,294
|[[File:Tsuyama in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|}

===မြို့ငယ်များနှင့် ရွာများ===
အိုခယမခရိုင်ရှိ ဒေသတစ်ခုချင်းစီတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များနှင့် ရွာများ တည်ရှိသည်။
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ(km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |ဒေသ
! rowspan=&quot;2&quot; |အမျိုးအစား
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Hayashima Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Hayashima]]
|{{lang|ja|早島町}}
|7.62
|12,671
|[[Tsukubo District, Okayama|Tsukubo District]]
|Town
|[[File:Hayashima in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kagamino, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kagamino]]
|{{lang|ja|鏡野町}}
|419.69
|14,651
|[[Tomata District, Okayama|Tomata District]]
|Town
|[[File:Kagamino in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kibichūō, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kibichūō]]
|{{lang|ja|吉備中央町}}
|268.73
|11,989
|[[Kaga District, Okayama|Kaga District]]
|Town
|[[File:Kibichuo in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Kumenan, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Kumenan]]
|{{lang|ja|久米南町}}
|78.65
|4,962
|[[Kume District, Okayama|Kume District]]
|Town
|[[File:Kumenan in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Misaki, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Misaki, Okayama|Misaki]]
|{{lang|ja|美咲町}}
|232.15
|17,776
|[[Kume District, Okayama|Kume District]]
|Town
|[[File:Misaki in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Nagi, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Nagi, Okayama|Nagi]]
|{{lang|ja|奈義町}}
|69.54
|5,861
|[[Katsuta District, Okayama|Katsuta District]]
|Town
|[[File:Nagi in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Nishiawakura, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Nishiawakura]]
|{{lang|ja|西粟倉村}}
|57.93
|1,437
|[[Aida District, Okayama|Aida District]]
|Village
|[[File:Nishiawakura in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Satosho, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Satoshō]]
|{{lang|ja|里庄町}}
|12.23
|11,204
|[[Asakuchi District, Okayama|Asakuchi District]]
|Town
|[[File:Satosho in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Shinjō, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Shinjō, Okayama|Shinjō]]
|{{lang|ja|新庄村}}
|67.1
|951
|[[Maniwa District, Okayama|Maniwa District]]
|Village
|[[File:Shinjo in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Shoo, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Shōō]]
|{{lang|ja|勝央町}}
|54.09
|11,237
|[[Katsuta District, Okayama|Katsuta District]]
|Town
|[[File:Shouou in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Wake Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Wake, Okayama|Wake]]
|{{lang|ja|和気町}}
|144.21
|14,191
|[[Wake District, Okayama|Wake District]]
|Town
|[[File:Wake in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|-
|[[File:Flag of Yakage, Okayama.svg|frameless|25x25px]] [[Yakage, Okayama|Yakage]]
|{{lang|ja|矢掛町}}
|90.62
|14,041
|[[Oda District, Okayama|Oda District]]
|Town
|[[File:Yakage in Okayama Prefecture Ja.svg|frameless|59x59px]]
|}

===ပေါင်းစပ်မှုများ===
{{Main|အိုခယမခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}}

==လူဦးရေဆိုင်ရာ==
[[File:Okayama prefecture population pyramid in 2020.svg|thumb|အိုခယမခရိုင်လူဦးရေပိရမစ်၊ ၂၀၂၀ ခုနှစ်]]
ဂျပန်နိုင်ငံ၏ လူဦးရေစာရင်းအချက်အလက်များအရ အိုခယမခရိုင်၏ လူဦးရေသည် ၂၀၀၅ ခုနှစ်ကတည်းက ဆက်တိုက်ကျဆင်းလျက်ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.citypopulation.de/en/japan/cities/okayama/ |title=Okayama (Japan): Prefecture, Major Cities &amp; Towns - Population Statistics, Maps, Charts, Weather and Web Information |website=www.citypopulation.de |access-date=2022-05-12 |archive-date=2022-05-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220512013633/https://www.citypopulation.de/en/japan/cities/okayama/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.demographia.com/db-japanpref.htm |title=Japan Prefectures Population from 1920 and Area |website=www.demographia.com |access-date=2020-11-25 |archive-date=2017-04-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170429232102/http://www.demographia.com/db-japanpref.htm |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

{{Historical populations
| 1920 | 1,218,000
| 1930 | 1,284,000
| 1940 | 1,329,000
| 1950 | 1,661,000
| 1960 | 1,670,000
| 1970 | 1,707,000
| 1980 | 1,871,000
| 1990 | 1,926,000
| 2000 | 1,950,828
| 2010 | 1,945,276
| 2020 | 1,920,739
| align = none
| footnote = 
}}

==ပညာရေး==
=== တက္ကသိုလ်များ===
* အိုခယမမြို့
** [[Notre Dame Seishin University]]
** [[Okayama Shoka University]]
** [[Okayama University]]
** [[Okayama University of Science]]
** [[Sanyo Gakuen University]]
**[[Shujitsu University]]
**[[Shujitsu Junior College]]
* ခုရရှိခိမြို့
** [[Kawasaki University of Medical Welfare]]
** [[Kurashiki Sakuyo University]]
** [[Okayama Gakuin University]]
* ဆိုဂျမြို့
** [[Okayama Prefectural University]]
* ဆွတ်ယမမြို့
** [[Mimasaka University]]
* နိအိမိမြို့
** Niimi Public University

=== အထက်တန်းကျောင်းများ ===
* အိုခယမမြို့
**Kurashiki High School
**Okayama Asahi Senior High School
**[[Okayama Prefectural Takahashi High School|Okayama Takahashi High School]]
**Okayama Ichinomiya Senior High School
**Okayama Hosen Senior High School
**Okayama Joto Senior High School
**Okayama Sakuyo High School&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.sakuyo-h.ed.jp/ |title=岡山県作陽高等学校 |website=www.sakuyo-h.ed.jp |access-date=24 April 2018 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180111190411/http://www.sakuyo-h.ed.jp/ |archive-date=11 January 2018}}&lt;/ref&gt;
**Okayama Sozan Senior High School

==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး==
[[File:岡山駅 東口 2022.jpg|thumb|[[Okayama Station|JR Okayama Station]]]]
[[File:Okayama Airport 2017-10-29 (38496563031).jpg|thumb|[[Okayama Airport|Okayama Momotarō Airport]]]]
===မီးရထားလမ်း===
* [[JR West]]
** [[Ako Line]]
** [[Geibi Line]]
** [[Inbi Line]]
** [[Hakubi Line]]
** [[Kibi Line]]
** [[Kishin Line]]
** [[Sanyo Shinkansen]]
** [[Sanyo Line]]
** [[Tsuyama Line]]
** [[Uno Line]]

* JR West နှင့်  JR ရှိခိုခု
** [[Honshi-bisan Line]]
** [[Seto-Ōhashi Line]]
* ချိဇုအမြန်ရထား
* [[Ibara Railway]]
* [[Mizushima Rinkai Railway]]

===ဓာတ်ရထား===
* [[Okayama Electric Tramway]]

===ကားလမ်းများ===

====အဝေးပြေးလမ်းများ====
* [[Chugoku Expressway]]
* [[Okayama Expressway]]
* [[Sanyo Expressway]]
* Seto Central Expressway
* [[Tottori Expressway]]
* [[Yonago Expressway]]

====နိုင်ငံအဆင့်အဝေးပြေးလမ်းများ====
* Route 2 ([[Osaka]]-[[Kobe]]-[[Himeji]]-Bizen-Okayama-Kurashiki-Asakuchi-[[Onomichi]]-[[Hiroshima]]-[[Shūnan]]-[[Shimonoseki]]-[[Kitakyushu]])
* Route 30 (Okayama-Uno-[[Takamatsu]]
* Route 53 (Okayama-Tsuyama-[[Tottori (city)|Tottori]])
* Route 179
* Route 180 (Okayama-Takahashi-Niimi)
* Route 181 (Tsuyama-Maniwa-[[Yonago]]-[[Yasugi]]-[[Matsue]])
* Route 182
* Route 183
* Route 250 (Okayama-Setouchi-[[Akō, Hyōgo|Ako]]-[[Aioi, Hyōgo|Aioi]]-[[Takasago, Hyōgo|Takasago]]-[[Akashi, Hyōgo|Akashi]])
* Route 313 ([[Fukuyama, Hiroshima|Fukuyama]]-Takahashi-Maniwa-[[Kurayoshi]])
* Route 373
* Route 374
* Route 429
* Route 430
* Route 482 ([[Kyotango]]-[[Toyooka]]-[[Wakasa, Tottori|Wakasa]]-Kagamino-Maniwa-[[Kōfu, Tottori|Kōfu of Tottori]]
* Route 484

===လေဆိပ်များ===
* [[Okayama Airport]]

==ခရီးသွားလာရေး==
[[Image:Okayama Korakuen Garden01.jpg|thumb|right|Okayama Korakuen Park and Okayama Castle]]
[[Image:Joyful Park 01.jpg|thumb|right|Hiruzen Plateau and Hiruzen Joyful Park in Maniwa]]
[[Image:Harbor View Park Hinase Bizen Okayama Pref Japan03bs.jpg|thumb|right|Hinase Island and Seto Inlandsea in Bizen]]
[[Image:Bitchu Matsuyama Casle observatory202111-1.jpg|thumb|right|Bitchu Matsuyama Castle in Takahashi]]
ခရီးသွားနေရာအချို့မှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။
* {{nihongo|Bikan Historical Area|倉敷美観地区|Kurashiki Bikan Chiku}}, Kurashiki
* {{nihongo|Bisei Astronomical Observatory|美星天文台|Bisei Tenmondai}}, Ibara Town (following dissolution of Bisei Town)
* [[Bitchu Matsuyama Castle]], Takahashi
* [[Brazilian Park Washuzan Highland]], Kurashiki
* [[Kakuzan Park]], Tsuyama
* [[Koraku-en]] Japanese garden in Okayama
* [[Ki Castle]], Sōja
* [[Maki-do Cave]], in Niimi
* [[Ohara Museum of Art]], Kurashiki
* [[Okayama Castle]], Okayama
* [[Shizutani School]], Bizen

==ပြင်ပလင့်များ==
{{Commons category|Okayama prefecture}}
{{Wikivoyage|Okayama (prefecture)|Okayama prefecture}}
* {{Official website|http://www.pref.okayama.jp/kikaku/kokusai/momo/e/}}
* [http://www.okayama-japan.jp/en/ Official tourism site]
* {{YouTube|user=okayamapref|Official account}}

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>19llmoxx2i5jvpep4wuopgedvckahfz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ရှိမနဲခရိုင်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289238</id>
    <revision>
      <id>1043047</id>
      <timestamp>2026-07-13T14:01:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot; '''ရှိမနဲခရိုင်''' (島根県, ရှိမနဲခန်း) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ ချူးဂိုခုဒေသတွင်ရှိသည့် ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂျပန်နို...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043047</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1209" sha1="0a0tefw3j2keeuixb57eecxrwo03miz" xml:space="preserve">
'''ရှိမနဲခရိုင်''' (島根県, ရှိမနဲခန်း) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ ချူးဂိုခုဒေသတွင်ရှိသည့် ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ဒုတိယမြောက် လူဦးရေအနည်းဆုံးခရိုင် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင် လူဦးရေသည် ၆၆၅,၂၀၅ ဦး ရှိသည်။ ဧရိယာ ၆၇၀၈.၂၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ ကျယ်ဝန်းသည်။ အနောက်တောင်ဘက်တွင် ယမဂုချိခရိုင်၊ တောင်ဘက်တွင် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် တော့တိုရိခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}</text>
      <sha1>0a0tefw3j2keeuixb57eecxrwo03miz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043048</id>
      <parentid>1043047</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:02:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည်</comment>
      <origin>1043048</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1304" sha1="inc8mrie2vhdh5a8kdflt9jmq0ijdrf" xml:space="preserve">
'''ရှိမနဲခရိုင်''' (島根県, ရှိမနဲခန်း) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ ချူးဂိုခုဒေသတွင်ရှိသည့် ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ဒုတိယမြောက် လူဦးရေအနည်းဆုံးခရိုင် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင် လူဦးရေသည် ၆၆၅,၂၀၅ ဦး ရှိသည်။ ဧရိယာ ၆၇၀၈.၂၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ ကျယ်ဝန်းသည်။ အနောက်တောင်ဘက်တွင် ယမဂုချိခရိုင်၊ တောင်ဘက်တွင် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် တော့တိုရိခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>inc8mrie2vhdh5a8kdflt9jmq0ijdrf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043049</id>
      <parentid>1043048</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:03:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043049</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4982" sha1="b5mkac9itr838tiqpx8l5shz0vd4bh6" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name = ရှိမနဲခရိုင်
| native_name = {{nobold|{{lang|ja|島根県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|島根県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Shimane-ken}}
| image_skyline = {{multiple image
  | border      = infobox
  | total_width = 290
  | image_style = border:1;
  | perrow      = 1/2/2
  | image1      = Izumo-Taisha Haiden.jpg
  | caption1    = [[Izumo Taisha]]
  | image2      = Matsue Castle (51821560071).jpg
  | caption2    = [[Matsue Castle]]
  | image3      = Lake-Shinji Yomegashima sunset.jpg
  | caption3    = [[Lake Shinji]]
  | image4      = Shimizudani Refinery Ruins at Iwami Ginzan Silver Mine 001.jpg
  | caption4    = [[Iwami Ginzan Silver Mine|Iwami Silver Mine (WHS)]] 
  | image5      = Rosoku-is.jpg
  | caption5    = [[Okinoshima, Shimane|Okinoshima]]

}}
| image_flag = Flag of Shimane Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Shimane Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 32 Shimane prefecture.svg
| coordinates = 
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = [[Japan]]
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'in region|San'in]])
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Honshu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Matsue]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 5
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 19
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Tatsuya Maruyama]]
| area_total_km2 = 6,708.26
| area_water_percent = 2.7
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|19th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 638499
| population_as_of = February 1, 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|46th]]
| population_density_km2 = 95.2
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]] 2,753 billion&lt;br /&gt;[[US$]] 20.3 billion (2022)
| iso_code = JP-32
| website = {{URL|http://www1.pref.shimane.lg.jp/contents/kokusai/kokusai-e/index.html}}
| module = {{Infobox place symbols| embedded=yes
| country  = Japan
| bird     = [[Whooper swan]] (''Cygnus&amp;nbsp;cygnus'')
| fish     = [[Flying Fish]]
| flower   = Moutan [[peony]] (''Paeonia&amp;nbsp;suffruticosa'')
| tree     = [[Japanese black pine]] (''Pinus&amp;nbsp;thunbergii'')
}}
| anthem = [[:ja:薄紫の山脈|Usu-murasaki no yamanami]]
}}
[[File:IWAMI OSAKI HANA.JPG|thumb|right|The coast of [[Gōtsu, Shimane|Gōtsu]] City, Shimane Prefecture seen from the [[Osakihana lighthouse]]]]

'''ရှိမနဲခရိုင်''' (島根県, ရှိမနဲခန်း&lt;ref&gt;{{cite book|script-title=ja:NHK日本語発音アクセント新辞典|publisher=NHK Publishing|editor=NHK Broadcasting Culture Research Institute|date=24 May 2016|lang=ja}}&lt;/ref&gt;) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ ချူးဂိုခုဒေသတွင်ရှိသည့် ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ဒုတိယမြောက် လူဦးရေအနည်းဆုံးခရိုင် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင် လူဦးရေသည် ၆၆၅,၂၀၅ ဦး ရှိသည်။ ဧရိယာ ၆၇၀၈.၂၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ ကျယ်ဝန်းသည်။ အနောက်တောင်ဘက်တွင် ယမဂုချိခရိုင်၊ တောင်ဘက်တွင် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် တော့တိုရိခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). &quot;Shimane Province&quot; in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 859|page=859}}; &quot;Chūgoku&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC| p. 127|page=127}}&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>b5mkac9itr838tiqpx8l5shz0vd4bh6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043050</id>
      <parentid>1043049</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:03:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043050</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4994" sha1="d5os2sl1v7r3f9p1mr1sh2nhpl9rb39" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name = ရှိမနဲခရိုင်
| native_name = {{nobold|{{lang|ja|島根県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|島根県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Shimane-ken}}
| image_skyline = {{multiple image
  | border      = infobox
  | total_width = 290
  | image_style = border:1;
  | perrow      = 1/2/2
  | image1      = Izumo-Taisha Haiden.jpg
  | caption1    = [[Izumo Taisha]]
  | image2      = Matsue Castle (51821560071).jpg
  | caption2    = [[Matsue Castle]]
  | image3      = Lake-Shinji Yomegashima sunset.jpg
  | caption3    = [[Lake Shinji]]
  | image4      = Shimizudani Refinery Ruins at Iwami Ginzan Silver Mine 001.jpg
  | caption4    = [[Iwami Ginzan Silver Mine|Iwami Silver Mine (WHS)]] 
  | image5      = Rosoku-is.jpg
  | caption5    = [[Okinoshima, Shimane|Okinoshima]]

}}
| image_flag = Flag of Shimane Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Shimane Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 32 Shimane prefecture.svg
| coordinates = 
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = [[Japan]]
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'in region|San'in]])
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Honshu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Matsue]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 5
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 19
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Tatsuya Maruyama]]
| area_total_km2 = 6,708.26
| area_water_percent = 2.7
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|19th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 638499
| population_as_of = February 1, 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|46th]]
| population_density_km2 = 95.2
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]] 2,753 billion&lt;br /&gt;[[US$]] 20.3 billion (2022)
| iso_code = JP-32
| website = {{URL|http://www1.pref.shimane.lg.jp/contents/kokusai/kokusai-e/index.html}}
| module = {{Infobox place symbols| embedded=yes
| country  = Japan
| bird     = [[Whooper swan]] (''Cygnus&amp;nbsp;cygnus'')
| fish     = [[Flying Fish]]
| flower   = Moutan [[peony]] (''Paeonia&amp;nbsp;suffruticosa'')
| tree     = [[Japanese black pine]] (''Pinus&amp;nbsp;thunbergii'')
}}
| anthem = [[:ja:薄紫の山脈|Usu-murasaki no yamanami]]
}}
[[File:IWAMI OSAKI HANA.JPG|thumb|right|The coast of [[Gōtsu, Shimane|Gōtsu]] City, Shimane Prefecture seen from the [[Osakihana lighthouse]]]]

'''ရှိမနဲခရိုင်''' (島根県, ရှိမနဲခန်း&lt;ref&gt;{{cite book|script-title=ja:NHK日本語発音アクセント新辞典|publisher=NHK Publishing|editor=NHK Broadcasting Culture Research Institute|date=24 May 2016|lang=ja}}&lt;/ref&gt;) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ ချူးဂိုခုဒေသတွင်ရှိသည့် ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ဒုတိယမြောက် လူဦးရေအနည်းဆုံးခရိုင် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင် လူဦးရေသည် ၆၆၅,၂၀၅ ဦး ရှိသည်။ ဧရိယာ ၆၇၀၈.၂၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ ကျယ်ဝန်းသည်။ အနောက်တောင်ဘက်တွင် [[ယမဂုချိခရိုင်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ဟီရိုရှီးမားခရိုင်]]၊ အရှေ့ဘက်တွင် [[တော့တိုရိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). &quot;Shimane Province&quot; in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 859|page=859}}; &quot;Chūgoku&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC| p. 127|page=127}}&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>d5os2sl1v7r3f9p1mr1sh2nhpl9rb39</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043121</id>
      <parentid>1043050</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T04:50:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043121</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7054" sha1="0ozwsetah1bo7qft74lut21r8pcrf61" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name = ရှိမနဲခရိုင်
| native_name = {{nobold|{{lang|ja|島根県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|島根県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Shimane-ken}}
| image_skyline = {{multiple image
  | border      = infobox
  | total_width = 290
  | image_style = border:1;
  | perrow      = 1/2/2
  | image1      = Izumo-Taisha Haiden.jpg
  | caption1    = [[Izumo Taisha]]
  | image2      = Matsue Castle (51821560071).jpg
  | caption2    = [[Matsue Castle]]
  | image3      = Lake-Shinji Yomegashima sunset.jpg
  | caption3    = [[Lake Shinji]]
  | image4      = Shimizudani Refinery Ruins at Iwami Ginzan Silver Mine 001.jpg
  | caption4    = [[Iwami Ginzan Silver Mine|Iwami Silver Mine (WHS)]] 
  | image5      = Rosoku-is.jpg
  | caption5    = [[Okinoshima, Shimane|Okinoshima]]

}}
| image_flag = Flag of Shimane Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Shimane Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 32 Shimane prefecture.svg
| coordinates = 
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = [[Japan]]
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'in region|San'in]])
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Honshu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Matsue]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 5
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 19
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Tatsuya Maruyama]]
| area_total_km2 = 6,708.26
| area_water_percent = 2.7
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|19th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 638499
| population_as_of = February 1, 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|46th]]
| population_density_km2 = 95.2
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]] 2,753 billion&lt;br /&gt;[[US$]] 20.3 billion (2022)
| iso_code = JP-32
| website = {{URL|http://www1.pref.shimane.lg.jp/contents/kokusai/kokusai-e/index.html}}
| module = {{Infobox place symbols| embedded=yes
| country  = Japan
| bird     = [[Whooper swan]] (''Cygnus&amp;nbsp;cygnus'')
| fish     = [[Flying Fish]]
| flower   = Moutan [[peony]] (''Paeonia&amp;nbsp;suffruticosa'')
| tree     = [[Japanese black pine]] (''Pinus&amp;nbsp;thunbergii'')
}}
| anthem = [[:ja:薄紫の山脈|Usu-murasaki no yamanami]]
}}
[[File:IWAMI OSAKI HANA.JPG|thumb|right|The coast of [[Gōtsu, Shimane|Gōtsu]] City, Shimane Prefecture seen from the [[Osakihana lighthouse]]]]

'''ရှိမနဲခရိုင်''' (島根県, ရှိမနဲခန်း&lt;ref&gt;{{cite book|script-title=ja:NHK日本語発音アクセント新辞典|publisher=NHK Publishing|editor=NHK Broadcasting Culture Research Institute|date=24 May 2016|lang=ja}}&lt;/ref&gt;) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ ချူးဂိုခုဒေသတွင်ရှိသည့် ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ဒုတိယမြောက် လူဦးရေအနည်းဆုံးခရိုင် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင် လူဦးရေသည် ၆၆၅,၂၀၅ ဦး ရှိသည်။ ဧရိယာ ၆၇၀၈.၂၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ ကျယ်ဝန်းသည်။ အနောက်တောင်ဘက်တွင် [[ယမဂုချိခရိုင်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ဟီရိုရှီးမားခရိုင်]]၊ အရှေ့ဘက်တွင် [[တော့တိုရိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). &quot;Shimane Province&quot; in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 859|page=859}}; &quot;Chūgoku&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC| p. 127|page=127}}&lt;/ref&gt;

မဆွတ်အဲမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ကာ အကြီးဆုံးမြို့လည်း ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ အိုဇုမိုမြို့၊ ဟမဒမြို့၊ မဆုဒမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ ရှိမနဲခရိုင်တွင် မဆွတ်အဲမြို့ကို ဗဟိုပြုတည်ရှိသည့် ရှင်းဂျိ - နခအုမိကန်မြို့ပြဧရိယာ တည်ရှိသည်။ ဤဧရိယာတွင် လူဦးရေခန့်မှန်းခြေ ၆၀၀,၀၀၀ ဦး နေထိုင်ကြသည်။ ဂျပန်ပင်လယ်ပြင်ရှိ မြို့ပြဒေသများထဲတွင် တတိယမြောက်အကြီးမြို့ မြို့ပြဧရိယာလည်း ဖြစ်သည်။ ရှိမနဲခရိုင်သည် မြောက်ဘက်တွင် ဂျပန်ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းဖြင့် ဝန်းရံတည်ရှိသည်။ တောင်ဘက်တွင် ချူးဂိုခုတောင်တန်းများ ရှိသည်။ ရှိမနဲခရိုင်အစိုးရသည် ဂျပန်ပင်လယ်ပြင်ရှိ အိုခိကျွန်းများကိုလည်း စီမံအုပ်ချုပ်သည်။ ခရိုင်တွင် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ရှေးအကျဆုံးနတ်ကျောင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည့် &quot;အိဇုမိုတိုင်းရှ&quot; နှင့် တိုခုဂဝခေတ်ကာလ မဆွတ်အဲရဲတိုက်တို့ တည်ရှိသည်။ 

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>0ozwsetah1bo7qft74lut21r8pcrf61</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043122</id>
      <parentid>1043121</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T04:50:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ကိုးကား */</comment>
      <origin>1043122</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7096" sha1="dfeg0mbzal55f5tu9pablr1v2m2cyxt" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name = ရှိမနဲခရိုင်
| native_name = {{nobold|{{lang|ja|島根県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|島根県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Shimane-ken}}
| image_skyline = {{multiple image
  | border      = infobox
  | total_width = 290
  | image_style = border:1;
  | perrow      = 1/2/2
  | image1      = Izumo-Taisha Haiden.jpg
  | caption1    = [[Izumo Taisha]]
  | image2      = Matsue Castle (51821560071).jpg
  | caption2    = [[Matsue Castle]]
  | image3      = Lake-Shinji Yomegashima sunset.jpg
  | caption3    = [[Lake Shinji]]
  | image4      = Shimizudani Refinery Ruins at Iwami Ginzan Silver Mine 001.jpg
  | caption4    = [[Iwami Ginzan Silver Mine|Iwami Silver Mine (WHS)]] 
  | image5      = Rosoku-is.jpg
  | caption5    = [[Okinoshima, Shimane|Okinoshima]]

}}
| image_flag = Flag of Shimane Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Shimane Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 32 Shimane prefecture.svg
| coordinates = 
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = [[Japan]]
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'in region|San'in]])
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Honshu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Matsue]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 5
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 19
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Tatsuya Maruyama]]
| area_total_km2 = 6,708.26
| area_water_percent = 2.7
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|19th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 638499
| population_as_of = February 1, 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|46th]]
| population_density_km2 = 95.2
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]] 2,753 billion&lt;br /&gt;[[US$]] 20.3 billion (2022)
| iso_code = JP-32
| website = {{URL|http://www1.pref.shimane.lg.jp/contents/kokusai/kokusai-e/index.html}}
| module = {{Infobox place symbols| embedded=yes
| country  = Japan
| bird     = [[Whooper swan]] (''Cygnus&amp;nbsp;cygnus'')
| fish     = [[Flying Fish]]
| flower   = Moutan [[peony]] (''Paeonia&amp;nbsp;suffruticosa'')
| tree     = [[Japanese black pine]] (''Pinus&amp;nbsp;thunbergii'')
}}
| anthem = [[:ja:薄紫の山脈|Usu-murasaki no yamanami]]
}}
[[File:IWAMI OSAKI HANA.JPG|thumb|right|The coast of [[Gōtsu, Shimane|Gōtsu]] City, Shimane Prefecture seen from the [[Osakihana lighthouse]]]]

'''ရှိမနဲခရိုင်''' (島根県, ရှိမနဲခန်း&lt;ref&gt;{{cite book|script-title=ja:NHK日本語発音アクセント新辞典|publisher=NHK Publishing|editor=NHK Broadcasting Culture Research Institute|date=24 May 2016|lang=ja}}&lt;/ref&gt;) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ ချူးဂိုခုဒေသတွင်ရှိသည့် ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ဒုတိယမြောက် လူဦးရေအနည်းဆုံးခရိုင် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင် လူဦးရေသည် ၆၆၅,၂၀၅ ဦး ရှိသည်။ ဧရိယာ ၆၇၀၈.၂၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ ကျယ်ဝန်းသည်။ အနောက်တောင်ဘက်တွင် [[ယမဂုချိခရိုင်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ဟီရိုရှီးမားခရိုင်]]၊ အရှေ့ဘက်တွင် [[တော့တိုရိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). &quot;Shimane Province&quot; in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 859|page=859}}; &quot;Chūgoku&quot; at {{Google books|p2QnPijAEmEC| p. 127|page=127}}&lt;/ref&gt;

မဆွတ်အဲမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ကာ အကြီးဆုံးမြို့လည်း ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ အိုဇုမိုမြို့၊ ဟမဒမြို့၊ မဆုဒမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ ရှိမနဲခရိုင်တွင် မဆွတ်အဲမြို့ကို ဗဟိုပြုတည်ရှိသည့် ရှင်းဂျိ - နခအုမိကန်မြို့ပြဧရိယာ တည်ရှိသည်။ ဤဧရိယာတွင် လူဦးရေခန့်မှန်းခြေ ၆၀၀,၀၀၀ ဦး နေထိုင်ကြသည်။ ဂျပန်ပင်လယ်ပြင်ရှိ မြို့ပြဒေသများထဲတွင် တတိယမြောက်အကြီးမြို့ မြို့ပြဧရိယာလည်း ဖြစ်သည်။ ရှိမနဲခရိုင်သည် မြောက်ဘက်တွင် ဂျပန်ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းဖြင့် ဝန်းရံတည်ရှိသည်။ တောင်ဘက်တွင် ချူးဂိုခုတောင်တန်းများ ရှိသည်။ ရှိမနဲခရိုင်အစိုးရသည် ဂျပန်ပင်လယ်ပြင်ရှိ အိုခိကျွန်းများကိုလည်း စီမံအုပ်ချုပ်သည်။ ခရိုင်တွင် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ရှေးအကျဆုံးနတ်ကျောင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည့် &quot;အိဇုမိုတိုင်းရှ&quot; နှင့် တိုခုဂဝခေတ်ကာလ မဆွတ်အဲရဲတိုက်တို့ တည်ရှိသည်။ 

==ပထဝီသွင်ပြင်==

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>dfeg0mbzal55f5tu9pablr1v2m2cyxt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က (ခွဲ) မကျက်ကြီး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289239</id>
    <revision>
      <id>1043057</id>
      <timestamp>2026-07-13T14:21:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>[[အ.ထ.က (ခွဲ) မကျက်ကြီး]] စာမျက်နှာကို [[အ.ထ.က - မကျက်ကြီး]] သို့ ခင်မောင်မောင်လွင်က ရွှေ့ခဲ့သည်: အထက်တန်းကျောင်းသို့ ပြောင်းလဲပြီး။</comment>
      <origin>1043057</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="0k3u5diipbgldw48kxtmvzklbhcqmqb" xml:space="preserve">#REDIRECT [[အ.ထ.က - မကျက်ကြီး]]</text>
      <sha1>0k3u5diipbgldw48kxtmvzklbhcqmqb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043058</id>
      <parentid>1043057</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T14:21:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>စာမျက်နှာကို ဗလာလုပ်လိုက်သည်</comment>
      <origin>1043058</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="0" sha1="phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1" />
      <sha1>phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-39587-44</title>
    <ns>3</ns>
    <id>289240</id>
    <revision>
      <id>1043081</id>
      <timestamp>2026-07-13T18:10:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1043081</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8549" sha1="6nof9ghe20ozzzrmumgdvzk7kfjrwph" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &amp;#126;2026-39587-44 ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၁၈:၁၀၊ ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>6nof9ghe20ozzzrmumgdvzk7kfjrwph</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-39575-04</title>
    <ns>3</ns>
    <id>289241</id>
    <revision>
      <id>1043089</id>
      <timestamp>2026-07-13T21:10:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1043089</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8549" sha1="glk027wfwb2ppq3g0b36fm614gbl6bi" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &amp;#126;2026-39575-04 ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၂၁:၁၀၊ ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>glk027wfwb2ppq3g0b36fm614gbl6bi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Soekohtet</title>
    <ns>3</ns>
    <id>289242</id>
    <revision>
      <id>1043093</id>
      <timestamp>2026-07-13T22:10:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1043093</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8539" sha1="goaflwv6n445niloj6wefkjw4j6g2so" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Soekohtet ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၂၂:၁၀၊ ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>goaflwv6n445niloj6wefkjw4j6g2so</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043095</id>
      <parentid>1043093</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T22:37:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Soekohtet</username>
        <id>145607</id>
      </contributor>
      <comment>/* my name it */ အပိုင်းသစ်</comment>
      <origin>1043095</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8800" sha1="9qeg5tol1fgj4hd3gqyf3kakpejoimt" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Soekohtet ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၂၂:၁၀၊ ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)

== my name it ==

soekokohtet [[အသုံးပြုသူ:Soekohtet|Soekohtet]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Soekohtet|ဆွေးနွေး]])  ၂၂:၃၇၊ ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>9qeg5tol1fgj4hd3gqyf3kakpejoimt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ:Soekohtet</title>
    <ns>2</ns>
    <id>289243</id>
    <revision>
      <id>1043094</id>
      <timestamp>2026-07-13T22:22:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Soekohtet</username>
        <id>145607</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>1043094</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="69" sha1="rahb38zqdpj7xqjx5473y9uf4gd8zyf" xml:space="preserve">https://en.wikipedia.org/wiki/Kyaiktiyo_Pagoda?utm_source=chatgpt.com</text>
      <sha1>rahb38zqdpj7xqjx5473y9uf4gd8zyf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-39679-11</title>
    <ns>3</ns>
    <id>289244</id>
    <revision>
      <id>1043106</id>
      <timestamp>2026-07-14T02:11:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1043106</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8549" sha1="bcw3ytd7q8jj074t7qlfrb46cq22nrx" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &amp;#126;2026-39679-11 ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၀၂:၁၁၊ ၁၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>bcw3ytd7q8jj074t7qlfrb46cq22nrx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-39540-76</title>
    <ns>3</ns>
    <id>289245</id>
    <revision>
      <id>1043118</id>
      <timestamp>2026-07-14T04:11:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1043118</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8549" sha1="eq9oo6rqqx1bmexqb2k7p8hlhuxoql1" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &amp;#126;2026-39540-76 ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၀၄:၁၁၊ ၁၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>eq9oo6rqqx1bmexqb2k7p8hlhuxoql1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - သက္ကလ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289246</id>
    <revision>
      <id>1043124</id>
      <timestamp>2026-07-14T04:58:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.ထ.က - သက္ကလ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ သက္ကလမြို့တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043124</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="536" sha1="4y2dznrtl8mugun7dz8h4jlczkj63jx" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - သက္ကလ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ သက္ကလမြို့တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၁၁၃၅ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}</text>
      <sha1>4y2dznrtl8mugun7dz8h4jlczkj63jx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043125</id>
      <parentid>1043124</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T05:00:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043125</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="611" sha1="arbwmxi07kjjhl49y1df96n89f5h5eb" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - သက္ကလ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ သက္ကလမြို့တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၁၁၃၅ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}</text>
      <sha1>arbwmxi07kjjhl49y1df96n89f5h5eb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043127</id>
      <parentid>1043125</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T05:05:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ကိုးကား */</comment>
      <origin>1043127</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="802" sha1="otxrvyexylq24efl5h9t3iur0wuls1r" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - သက္ကလ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ သက္ကလမြို့တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၁၁၃၅ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>otxrvyexylq24efl5h9t3iur0wuls1r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043128</id>
      <parentid>1043127</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T05:06:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043128</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="806" sha1="hjqg6g3r4z0k6vj7b3fkpkvnz0saab5" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - သက္ကလ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[သက္ကလမြို့]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၁၁၃၅ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>hjqg6g3r4z0k6vj7b3fkpkvnz0saab5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - အုန်းနှဲ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289247</id>
    <revision>
      <id>1043129</id>
      <timestamp>2026-07-14T05:11:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.ထ.က - အုန်းနှဲ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[အုန်းနှဲရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|အုန်းနှဲရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043129</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="972" sha1="nae0o6iume938zy0z118qq202jggh51" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - အုန်းနှဲ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[အုန်းနှဲရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|အုန်းနှဲရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၈၂၈ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.106431492109618|96.57725618079081|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>nae0o6iume938zy0z118qq202jggh51</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - ရစ်ကန်ကြီး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289248</id>
    <revision>
      <id>1043132</id>
      <timestamp>2026-07-14T05:20:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.ထ.က - ရစ်ကန်ကြီး''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ရစ်ကန်ကြီးရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ရစ်ကန်ကြီးရွာ]]တွင် ရှိသည့် အခြေခံပညာ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043132</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="991" sha1="a7vcx75vw6gi3vb8l8zi83plp61n04y" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - ရစ်ကန်ကြီး''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ရစ်ကန်ကြီးရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ရစ်ကန်ကြီးရွာ]]တွင် ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၆၁၆ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.16076957968712| 96.62684907102846|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>a7vcx75vw6gi3vb8l8zi83plp61n04y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - သရက်ကုန်း</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289249</id>
    <revision>
      <id>1043133</id>
      <timestamp>2026-07-14T05:25:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.ထ.က - သရက်ကုန်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊  [[သရက်ကုန်းရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|သရက်ကုန်းရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043133</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="985" sha1="3jttqwlxd1kr3kd145ngzyaae6mvy4n" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - သရက်ကုန်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊  [[သရက်ကုန်းရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|သရက်ကုန်းရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၁၀၄၄ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.024334955037137|96.72734594077319|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>3jttqwlxd1kr3kd145ngzyaae6mvy4n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - တကောကနုတ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289250</id>
    <revision>
      <id>1043134</id>
      <timestamp>2026-07-14T05:28:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.ထ.က - တကောကနုတ်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[တကောကနုတ်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|တကောကနုတ်ရွာ]] တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043134</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="979" sha1="hhto0ah2cxgb79y3dpkd6scilzm6fop" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - တကောကနုတ်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[တကောကနုတ်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|တကောကနုတ်ရွာ]] တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၇၀၈ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.044342713952|96.65777272323618|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>hhto0ah2cxgb79y3dpkd6scilzm6fop</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - ဖလေး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289251</id>
    <revision>
      <id>1043135</id>
      <timestamp>2026-07-14T05:30:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.ထ.က - ဖလေး''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ဖလေးရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ဖလေးရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043135</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="939" sha1="c7c471xtdjg5owyfohrgtgf5pigebej" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - ဖလေး''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ဖလေးရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ဖလေးရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၁၁၆၈ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.111623629088676|96.50473300960152|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>c7c471xtdjg5owyfohrgtgf5pigebej</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - ဝဲပတန်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289252</id>
    <revision>
      <id>1043136</id>
      <timestamp>2026-07-14T05:33:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.ထ.က - ဝဲပတန်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ဝဲပတန်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ဝဲပတန်ရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043136</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="954" sha1="n7g4nl4tint3cpzyvapganz8adfj7pk" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - ဝဲပတန်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ဝဲပတန်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ဝဲပတန်ရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၈၈၂ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.083076919691248|96.77726181384493|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>n7g4nl4tint3cpzyvapganz8adfj7pk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - ခနာ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289253</id>
    <revision>
      <id>1043137</id>
      <timestamp>2026-07-14T05:35:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.ထ.က - ခနာ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ခနာရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ခနာရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043137</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="926" sha1="qb7lapqm9jigjikmyo4i8zo1fd65u8e" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - ခနာ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ခနာရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ခနာရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၄၃၆ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.01659388796256|96.49587483263552|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>qb7lapqm9jigjikmyo4i8zo1fd65u8e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - ရွှေညောင်ပင်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289254</id>
    <revision>
      <id>1043138</id>
      <timestamp>2026-07-14T05:36:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.ထ.က - ရွှေညောင်ပင်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ရွှေညောင်ပင်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ရွှေညောင်ပင်ရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043138</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="979" sha1="3zz5ooucw5ofw8ilg486fbnemxgbe45" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - ရွှေညောင်ပင်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ရွှေညောင်ပင်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ရွှေညောင်ပင်ရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၉၄ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|xxxxxxx|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>3zz5ooucw5ofw8ilg486fbnemxgbe45</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043139</id>
      <parentid>1043138</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T05:41:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043139</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1008" sha1="lps4bnhgng0qjgn3oot729o3p0hip0i" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - ရွှေညောင်ပင်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ရွှေညောင်ပင်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ရွှေညောင်ပင်ရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၉၄ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|16.941879147921874|96.74271100546338|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>lps4bnhgng0qjgn3oot729o3p0hip0i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - နောင်ဘို</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289255</id>
    <revision>
      <id>1043140</id>
      <timestamp>2026-07-14T05:43:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.ထ.က - နောင်ဘို''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[နောင်ဘိုရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|နောင်ဘိုရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043140</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="971" sha1="t2wfwxajrqf1mco5be4x4oml8waiyy7" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - နောင်ဘို''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[နောင်ဘိုရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|နောင်ဘိုရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၆၀၅ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|17.06818785610072|96.70298961914753|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>t2wfwxajrqf1mco5be4x4oml8waiyy7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - အေးမွန်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289256</id>
    <revision>
      <id>1043141</id>
      <timestamp>2026-07-14T05:45:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.ထ.က - အေးမွန်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[အေးမွန်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|အေးမွန်ရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043141</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="963" sha1="js1rjns0s5rw629v50rkrc80pjn7239" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - အေးမွန်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[အေးမွန်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|အေးမွန်ရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၆၅၉ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|16.970164390164392|96.72746939163595|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>js1rjns0s5rw629v50rkrc80pjn7239</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.ထ.က - သပြေကန်အသင်း</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289257</id>
    <revision>
      <id>1043142</id>
      <timestamp>2026-07-14T05:49:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.ထ.က - သပြေကန်အသင်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[သပြေကန်အသင်းရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|သပြေကန်အသင်းရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043142</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1008" sha1="1z7406581dfr4tagmgv3sxtqgfkszbu" xml:space="preserve">'''အ.ထ.က - သပြေကန်အသင်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[သပြေကန်အသင်းရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|သပြေကန်အသင်းရွာ]]တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၆၀၆ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|16.958146269777163|96.76105129601159|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]
[[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>1z7406581dfr4tagmgv3sxtqgfkszbu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဆခုရ မိုမိုခို</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289258</id>
    <revision>
      <id>1043143</id>
      <timestamp>2026-07-14T06:01:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot; '''မိခိမိအုရ''' (三浦美紀) (၁၉၆၅ မေလ ၈ ရက် - ၂၀၁၈ ဩဂုတ်လ ၁၅ ရက်) သည် ဂျပန်လူမျိုး မန်ဂါအနုပညာရှင်တစ်ယောက် ဖြစ်သည်။ ကလောင်အမည်မှာ  '''ဆခုရ မ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1043143</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="714" sha1="ply887pxdc30lflw60llpyc2vol51b7" xml:space="preserve">
'''မိခိမိအုရ''' (三浦美紀) (၁၉၆၅ မေလ ၈ ရက် - ၂၀၁၈ ဩဂုတ်လ ၁၅ ရက်) သည် ဂျပန်လူမျိုး မန်ဂါအနုပညာရှင်တစ်ယောက် ဖြစ်သည်။ ကလောင်အမည်မှာ  '''ဆခုရ မိုမိုခို''' (さくら もも) ဖြစ်သည်။ &quot;ချိဘိမရုခိုချန်&quot; ဟုအမည်ရှိသည့် မန်ဂါစီးရီးကို ရေးသားဖန်တီးခဲ့သည့်အတွက် လူသိများထင်ရှားသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}</text>
      <sha1>ply887pxdc30lflw60llpyc2vol51b7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043144</id>
      <parentid>1043143</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T06:02:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[မိုမိုခို ဆခုရ]] စာမျက်နှာကို [[ဆခုရ မိုမိုခို]] သို့ ခင်မောင်မောင်လွင်က ရွှေ့ခဲ့သည်</comment>
      <origin>1043143</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="714" sha1="ply887pxdc30lflw60llpyc2vol51b7" xml:space="preserve">
'''မိခိမိအုရ''' (三浦美紀) (၁၉၆၅ မေလ ၈ ရက် - ၂၀၁၈ ဩဂုတ်လ ၁၅ ရက်) သည် ဂျပန်လူမျိုး မန်ဂါအနုပညာရှင်တစ်ယောက် ဖြစ်သည်။ ကလောင်အမည်မှာ  '''ဆခုရ မိုမိုခို''' (さくら もも) ဖြစ်သည်။ &quot;ချိဘိမရုခိုချန်&quot; ဟုအမည်ရှိသည့် မန်ဂါစီးရီးကို ရေးသားဖန်တီးခဲ့သည့်အတွက် လူသိများထင်ရှားသည်။

==ကိုးကား==
{{reflist}}</text>
      <sha1>ply887pxdc30lflw60llpyc2vol51b7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043147</id>
      <parentid>1043144</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T06:03:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ကိုးကား */</comment>
      <origin>1043147</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="826" sha1="hmlfp8u25juohhqyudgbkks3kxblp0p" xml:space="preserve">
'''မိခိမိအုရ''' (三浦美紀) (၁၉၆၅ မေလ ၈ ရက် - ၂၀၁၈ ဩဂုတ်လ ၁၅ ရက်) သည် ဂျပန်လူမျိုး မန်ဂါအနုပညာရှင်တစ်ယောက် ဖြစ်သည်။ ကလောင်အမည်မှာ  '''ဆခုရ မိုမိုခို''' (さくら もも) ဖြစ်သည်။ &quot;ချိဘိမရုခိုချန်&quot; ဟုအမည်ရှိသည့် မန်ဂါစီးရီးကို ရေးသားဖန်တီးခဲ့သည့်အတွက် လူသိများထင်ရှားသည်။

==ဘဝ==
==ကွယ်လွန်ခြင်း==
==ရရှိခဲ့သည့် ဆုများ==
==ကိုးကား==
{{reflist}}</text>
      <sha1>hmlfp8u25juohhqyudgbkks3kxblp0p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043148</id>
      <parentid>1043147</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T06:04:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1043148</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1767" sha1="ewilzion5zulk0v3f69snt4glscl2d2" xml:space="preserve">{{Infobox person
| image              = 
| name               = ဆခုရ မိုမိုခို
| caption            = 
| native_name        = さくら ももこ
| native_name_lang   = ja
| birth_place        = [[Shimizu-ku, Shizuoka]], Japan
| birth_name         = Miki Miura (三浦美紀)
| birth_date         = {{birth date|1965|5|8}}&lt;ref&gt;[https://mainichi.jp/articles/20180828/spn/00m/200/002000c さくらももこさん ：逝く「ちびまる子ちゃん」作者、53歳 国民的キャラ残し...] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180830210157/https://mainichi.jp/articles/20180828/spn/00m/200/002000c |date=2018-08-30 }} {{in lang|ja}}&lt;/ref&gt;
| death_date         = {{death date and age|2018|8|15|1965|5|8}}
| death_place        = 
| known_for          = ''[[Coji-Coji]]'', ''[[Chibi Maruko-chan]]''
| occupation         = [[mangaka|Manga artist]]
| callsign           = JI2EIT
| website            = 
}}

'''မိခိမိအုရ''' (三浦美紀) (၁၉၆၅ မေလ ၈ ရက် - ၂၀၁၈ ဩဂုတ်လ ၁၅ ရက်) သည် ဂျပန်လူမျိုး မန်ဂါအနုပညာရှင်တစ်ယောက် ဖြစ်သည်။ ကလောင်အမည်မှာ  '''ဆခုရ မိုမိုခို''' (さくら もも) ဖြစ်သည်။ &quot;ချိဘိမရုခိုချန်&quot; ဟုအမည်ရှိသည့် မန်ဂါစီးရီးကို ရေးသားဖန်တီးခဲ့သည့်အတွက် လူသိများထင်ရှားသည်။

==ဘဝ==
==ကွယ်လွန်ခြင်း==
==ရရှိခဲ့သည့် ဆုများ==
==ကိုးကား==
{{reflist}}</text>
      <sha1>ewilzion5zulk0v3f69snt4glscl2d2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မိုမိုခို ဆခုရ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289259</id>
    <revision>
      <id>1043145</id>
      <timestamp>2026-07-14T06:02:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>[[မိုမိုခို ဆခုရ]] စာမျက်နှာကို [[ဆခုရ မိုမိုခို]] သို့ ခင်မောင်မောင်လွင်က ရွှေ့ခဲ့သည်</comment>
      <origin>1043145</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="54" sha1="o627buxuq80noo1v77fgmoir82560a9" xml:space="preserve">#REDIRECT [[ဆခုရ မိုမိုခို]]</text>
      <sha1>o627buxuq80noo1v77fgmoir82560a9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043146</id>
      <parentid>1043145</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T06:03:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>စာမျက်နှာကို ဗလာလုပ်လိုက်သည်</comment>
      <origin>1043146</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="0" sha1="phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1" />
      <sha1>phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-39621-47</title>
    <ns>3</ns>
    <id>289260</id>
    <revision>
      <id>1043151</id>
      <timestamp>2026-07-14T09:12:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1043151</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8549" sha1="2k6h2o8851ibl8t06uyucz0tvlqw1rn" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &amp;#126;2026-39621-47 ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၀၉:၁၂၊ ၁၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>2k6h2o8851ibl8t06uyucz0tvlqw1rn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-39685-54</title>
    <ns>3</ns>
    <id>289261</id>
    <revision>
      <id>1043152</id>
      <timestamp>2026-07-14T09:12:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1043152</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8549" sha1="dh9dswvzzi5yhquyo6euj3aunqa4ngc" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &amp;#126;2026-39685-54 ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၀၉:၁၂၊ ၁၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>dh9dswvzzi5yhquyo6euj3aunqa4ngc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဘန်ကောက်ဆွေးနွေးပွဲ (၂၀၂၆)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289262</id>
    <revision>
      <id>1043153</id>
      <timestamp>2026-07-14T09:42:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zawzawaungthwin</username>
        <id>100038</id>
      </contributor>
      <comment>ဘန်ကောက်ဆွေးနွေးပွဲ (၂၀၂၆) (အင်္ဂလိပ်: Bangkok Meeting on Myanmar (2026)) သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးအကျပ်အတည်းနှင့် ပတ်သက်၍ အာဆီယံ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၊ အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေ တို့အကြား</comment>
      <origin>1043153</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="70814" sha1="k8wrppwfgj0nc4oghp9g5alg9ks9q1b" xml:space="preserve">{{Infobox event
| title             = ဘန်ကောက်ဆွေးနွေးပွဲ (၂၀၂၆)
| image             = {{flagicon|ASEAN}} နှင့် {{flagicon|MYA}} 
| caption           = &lt;small&gt;မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ နှင့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအကြား အလွတ်သဘောအစည်းအဝေး&lt;/small&gt;
| date              = ၁၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၆
| location          = [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]၊ [[ဘန်ကောက်မြို့]]
| venue             = Mandarin Oriental Bangkok
| participants      = * '''သဘာပတိ:''' {{flagicon|PHL}} 
** &lt;small&gt;အာဆီယံအထူးကိုယ်စားလှယ်/နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး&lt;/small&gt;
* {{flagicon|ASEAN}} &lt;small&gt;[[အာဆီယံ]]နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များ&lt;/small&gt;
* {{flagicon|MYA}} &lt;small&gt;[[တင်မောင်ဆွေ]]&lt;/small&gt;
| agenda            = * &lt;small&gt;အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် အကောင်အထည်ဖော်ရေး&lt;/small&gt;
* &lt;small&gt;လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ပေးအပ်ရေး&lt;/small&gt;
* &lt;small&gt;နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် မှုခင်းများ တိုက်ဖျက်ရေး&lt;/small&gt;
| outcome           = * &lt;small&gt;ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုများ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရန် သဘောတူညီခြင်း&lt;/small&gt;
* &lt;small&gt;ရလဒ်များကို (၅၉) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးသို့ တင်ပြရန် သဘောတူခြင်း&lt;/small&gt;
}}
'''ဘန်ကောက်ဆွေးနွေးပွဲ (၂၀၂၆)''' (အင်္ဂလိပ်: ''Bangkok Meeting on Myanmar (2026)'') သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးအကျပ်အတည်းနှင့် ပတ်သက်၍ [[အာဆီယံ]] အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၊ အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး [[တင်မောင်ဆွေ|ဦးတင်မောင်ဆွေ]] တို့အကြား [[၂၀၂၆]] ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်တွင် [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]၊ [[ဘန်ကောက်မြို့]]ရှိ Mandarin Oriental Bangkok ဟိုတယ်၌ ကျင်းပခဲ့သော ဆွေးနွေးပွဲဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-07-13 |title=ဖိလစ်ပိုင်နဲ့ထိုင်း ဦးဆောင်တဲ့ဆွေးနွေးပွဲတွေမှာ NUG မပါဝင်တဲ့အပေါ် မေးခွန်းထုတ်မှုတွေရှိ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cgrkez7q9j7o |access-date=2026-07-14 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;

ဤဆွေးနွေးပွဲသည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၀ ရက် တွင် [[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ|ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သော အစိုးရအဖွဲ့သစ်]] တာဝန်ယူပြီးနောက်ပိုင်း ပထမဦးဆုံးအကြိမ် ကျင်းပခဲ့သည့် အာဆီယံနှင့် မြန်မာအစိုးရသစ်တို့အကြား ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုဖြစ်ပြီး၊ အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ၏ အထူးသံတမန် ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးနှင့် အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ ကိုယ်စားလှယ်များအကြား လူကိုယ်တိုင် (In-person) တိုက်ရိုက်တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ကြသည့် ထူးခြားသော သံတမန်ရေးရာ ဖြစ်ရပ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-07-13 |title=Asean calls for ‘concrete’ progress from Myanmar on stalled peace plan |url=https://www.malaymail.com/news/world/2026/07/13/asean-calls-for-concrete-progress-from-myanmar-on-stalled-peace-plan/227362 |access-date=2026-07-14 |website=Malay Mail |language=en}}&lt;/ref&gt;

[[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁ - လက်ရှိ)]] ကို ဖြေရှင်းရန်  အာဆီယံ ၏ ကြိုးပမ်းချက်အနေဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး နှင့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့အကြား  ၅ နှစ်အတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် တွေ့ဆုံမှုလည်းဖြစ်ပြီး၊ထိုတွေ့ဆုံမှုအပြီး မြန်မာ့အရေး၌ တိုက်ရိုက်ပါဝင်နေကြသည့်  အဖွဲ့အစည်းအချို့ဖြစ်သော အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ (NSPNC) ကိုယ်စားလှယ် အချို့အပါအဝင် ထိုင်းနယ်စပ် တွင် အခြေစိုက်သော  တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ (EROs) အချို့တို့နှင့် ဖိလစ်ပိုင်အပါအဝင် ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့ သီးခြားတွေ့ဆုံမှုများလည်း ရှိခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-07-13 |title=အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌနဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တချို့နဲ့ တွေ့ဆုံ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c621pey5kv9o |access-date=2026-07-14 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;

== နောက်ခံသမိုင်း ==
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ စစ်အာဏာသိမ်းမှု ဖြစ်ပွားပြီးနောက်ပိုင်း ဒေသတွင်း တည်ငြိမ်မှုနှင့် မြန်မာ့နိုင်ငံရေးအကျပ်အတည်းကို ဖြေရှင်းနိုင်ရန်အတွက် အာဆီယံအဖွဲ့သည် သံတမန်ရေးရာအရ စတင်ဝင်ရောက် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ ဂျကာတာမြို့ရှိ အာဆီယံအတွင်းရေးမှူးချုပ်ရုံး၌ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၏ အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ ဘရူနိုင်းနိုင်ငံဘုရင် ဆူလ်တန် ဟာဂျီ ဟာဆာနယ်လ် ဘိုကီးယား ၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ &quot;အာဆီယံနိုင်ငံ့ခေါင်းဆောင်များ အလွတ်သဘောအစည်းအဝေး (ASEAN Leaders’ Meeting)&quot; ကို ကျင်းပခဲ့သည်။ အဆိုပါအစည်းအဝေးသို့  နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ  ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် တက်ရောက်ခဲ့သည်။ယင်းအစည်းအဝေးကို အပိုင်း (၃) ပိုင်းခွဲ၍ ကျင်းပခဲ့ပြီး အာဆီယံအသိုက်အဝန်း ထူထောင်ခြင်း၊ အာဆီယံနှင့် ပြင်ပဆက်ဆံရေး၊ ဒေသတွင်းနှင့် နိုင်ငံတကာကိစ္စရပ်များအပေါ် အမြင်ချင်းဖလှယ်ခြင်းတို့ ပါဝင်ခဲ့သည်။ အစည်းအဝေးတွင် မြန်မာနိုင်ငံဘက်က အာဆီယံပဋိညာဉ်စာတမ်းနှင့် အရှေ့တောင်အာရှ ချစ်ကြည်ရေးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးစာချုပ် (TAC) ပါ အခြေခံမူများနှင့်အညီ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားမည်ဟု ကတိပြုခဲ့သည်။သို့သော် အခြားအာဆီယံခေါင်းဆောင်များကမူ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး ပြောင်းလဲမှုများအပေါ် ဝေဖန်အကြံပြုမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်းဆောင် ဘက်က  ၎င်း၏ ရပ်တည်ချက် သုံးချက်ဖြစ်သော အပြုသဘောဆောင်သည့် အကြံပြုချက်များကို မှတ်သားထားရှိရန်၊ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးကို ဦးစားပေးရန်နှင့် အကြံပြုချက်များသည် နိုင်ငံတော်၏ ရှေ့လုပ်ငန်းစဉ် (၅) ရပ်နှင့် အာဆီယံမူဝါဒများအပေါ် အခြေခံပါက ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန်တို့ကို ပြန်လည်တုံ့ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေးနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ |url=http://www.moi.gov.mm/article/18400 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt;

အစည်းအဝေးအပြီးတွင် အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ ကြေညာချက်နောက်ဆက်တွဲအဖြစ် အောက်ပါ အာဆီယံဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည် &lt;ref&gt;{{Cite web |last=News |first={{!}} Indiplomacy |last2=Singapore |title=Vivian Balakrishnan Reaffirms ASEAN Commitment to Myanmar Five-Point Consensus {{!}} Indiplomacy |url=https://indiplomacy.com/2026/07/13/vivian-balakrishnan-reaffirms-asean-commitment-to-myanmar-five-point-consensus/ |access-date=2026-07-14 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;-
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:100%; border: 1px solid #a2a9b1; background-color: #f8f9fa; border-collapse: collapse; font-size: 95%;&quot;
|- style=&quot;background-color: #002B66; color: white; text-align: center; font-weight: bold; font-size: 105%;&quot;
| style=&quot;padding: 8px; width: 10%;&quot; |စဉ်
| style=&quot;padding: 8px; width: 90%;&quot; |အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် (Five-Point Consensus)
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၁
| style=&quot;padding: 8px; border-bottom: 1px solid #a2a9b1;&quot; |'''အကြမ်းဖက်မှုများ ချက်ချင်းရပ်တန့်ရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အကြမ်းဖက်မှုများအားလုံး ချက်ချင်းရပ်တန့်ရန်နှင့် သက်ဆိုင်သူအားလုံးမှ အစွမ်းကုန် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ကြရန်။&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၂
| style=&quot;padding: 8px; border-bottom: 1px solid #a2a9b1;&quot; |'''သက်ဆိုင်သူအားလုံးအကြား အပြုသဘောဆောင်သည့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုများ စတင်ရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;ပြည်သူလူထု၏ အကျိုးစီးပွားအတွက် ငြိမ်းချမ်းစွာ အဖြေရှာနိုင်ရန် သက်ဆိုင်သူအားလုံးအကြား အပြုသဘောဆောင်သည့် ဆွေးနွေးပွဲများ စတင်ရန်။&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၃
| style=&quot;padding: 8px; border-bottom: 1px solid #a2a9b1;&quot; |'''အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ အထူးကိုယ်စားလှယ် ခန့်အပ်ရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းမှု ဖြစ်စဉ်များတွင် အဆင်ပြေချောမွေ့စေရန် အာဆီယံအတွင်းရေးမှူးချုပ်၏ အကူအညီဖြင့် အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ အထူးကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦး ခန့်အပ်ရန်။&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၄
| style=&quot;padding: 8px; border-bottom: 1px solid #a2a9b1;&quot; |'''AHA Centre မှတစ်ဆင့် လူသားချင်းစာနာမှုအကူအညီများ ပေးအပ်ရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;အာဆီယံ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်ရေးဗဟိုဌာန (AHA Centre) မှတစ်ဆင့် လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ပေးအပ်ရန်။&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၅
| style=&quot;padding: 8px;&quot; |'''အာဆီယံအထူးကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ မြန်မာနိုင်ငံသို့ သွားရောက်တွေ့ဆုံရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;ခန့်အပ်ထားသော အထူးကိုယ်စားလှယ်နှင့် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့သည် မြန်မာနိုင်ငံသို့ သွားရောက်၍ သက်ဆိုင်သူအားလုံးနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရန်။&lt;/span&gt;
|}
အာဏာသိမ်း မြန်မာအစိုးရဘက်ကမူ ဤဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်သည် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများကို ကြိုတင်အသိပေး ညှိနှိုင်းခဲ့ခြင်းမရှိဘဲ ဥက္ကဋ္ဌ၏ သီးသန့်ထုတ်ပြန်ချက်အဖြစ် ထွက်ပေါ်လာခြင်းကြောင့် အဖွဲ့ဝင်အားလုံး၏ တူညီဆန္ဒ (Consensus) မဟုတ်ဟု ဆိုခဲ့သော်လည်း၊ အပြုသဘော ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားမည်ဟု ရပ်တည်ခဲ့သည်။ထို့နာက်  ၂၀၂၁ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည့် အာဆီယံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ အထူးအစည်းအဝေးတွင်  အချို့သောအာဆီယံ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများက မြန်မာနိုင်ငံသည် ဧပြီလ ၂၄ ရက်နေ့ အရေးပေါ် ထိပ်သီးအစည်းအဝေးတွင် ချမှတ်ခဲ့သော တူညီဆန္ဒငါးရပ်ကို လိုက်နာရန် နှောင့်နှေး ပျက်ကွက်သည်ဟု စွပ်စွဲကာ မြန်မာနိုင်ငံကို လာမည့်အာဆီယံထိပ်သီး အစည်းအဝေးသို့ မဖိတ်ကြားရန် ဖိအားပေးပြောဆိုခဲ့ကြသည်။ အချို့နိုင်ငံတို့ကမူ အာဆီယံပဋိညာဉ်စာတမ်း၌ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံအား ထိပ်သီးအစည်းအဝေး တက်ရောက်ခွင့် ကန့်သတ်နိုင်သည့် ပြဋ္ဌာန်းချက်မရှိကြောင်း ထောက်ပြခဲ့ကြပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဖြစ်ပေါ်နေသော ပြည်တွင်းအခြေအနေများကိုလည်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန် ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ အာဆီယံရေးရာဦးစီးဌာနမှ ကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦးနှင့် အာဆီယံတူညီဆန္ဒ(၅)ချက်အပေါ် မြန်မာနိုင်ငံ၏ရပ်တည်ချက်နှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ နှင့်စပ်လျဉ်းသည့် အမေးအဖြေကဏ္ဍ |url=http://www.moi.gov.mm/news/35416 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt;

ထိုစဉ်က မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး [[ဝဏ္ဏမောင်လွင်|ဦးဝဏ္ဏမောင်လွင်]]က ဤဆောင်ရွက်ချက်သည် အာဆီယံ၏မူဝါဒ၊ ပဋိညာဉ်တို့တွင် ပါရှိခြင်းမရှိဘဲ တူညီဆန္ဒ (Consensus) မရရှိဘဲ ဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်၍ မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် ပြင်းထန်စွာ ကန့်ကွက်ကြောင်းနှင့် အစည်းအဝေးသဘာပတိ ဘရူနိုင်းနိုင်ငံ၏ ထုတ်ပြန်ချက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သဘောထားကို ထည့်သွင်းဖော်ပြရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။သို့သော်လည်း အဆိုပါအထူးအစည်းအဝေးအပြီးတွင် အာဆီယံအမြဲတမ်းကော်မတီ အလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌဖြစ်သူ ဘရူနိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး (၂) က မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးထံသို့ လာမည့်ထိပ်သီးအစည်းအဝေးတွင် မြန်မာနိုင်ငံဘက်မှ &quot;နိုင်ငံရေးအရ ခန့်အပ်ထားခြင်းမရှိသော&quot; နည်းပညာဆိုင်ရာ ကိုယ်စားလှယ် (Non-political representative) ကိုသာ ဖိတ်ကြားမည်ဖြစ်ကြောင်း အကြောင်းကြားခဲ့သည်။ တရားဝင်ဖိတ်ကြားစာတွင် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အနေဖြင့် ထိပ်သီးအစည်းအဝေး၌ စကားပြောကြားခွင့် အချိန် ၃ မိနစ်သာ ရရှိမည်ဖြစ်ပြီး ပြောကြားမည့်အကြောင်းအရာကိုလည်း ကြိုတင်ပေးပို့ရမည်ဟု ကန့်သတ်ချက်များ ပါရှိခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ အာဆီယံရေးရာဦးစီးဌာနမှ ကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦးနှင့် အာဆီယံတူညီဆန္ဒ (၅) ချက်အပေါ် မြန်မာနိုင်ငံ၏ရပ်တည်ချက်နှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများနှင့် စပ်လျဉ်းသည့် အမေးအဖြေကဏ္ဍ {{!}} News and Periodical Enterprise |url=https://www.moi.gov.mm/npe/niungngnkhaarewnkiitthaan-aaachiiynreraauuciitthaanm-kiuycaalyttcuunng-aaachiiynttuunnyiichnd-5 |access-date=2026-07-14 |website=www.moi.gov.mm}}&lt;/ref&gt;

ဤသို့ဖြင့် အာဆီယံသည် အာဏာသိမ်းအစိုးရ၏  မြန်မာ့နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ ကိုယ်စားလှယ်များကို အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေးများနှင့် တရားဝင် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးများ တက်ရောက်ခွင့်ကို ပိတ်ပင်ထားခဲ့ပြီး၊ နိုင်ငံရေးနှင့် မသက်ဆိုင်သည့် နည်းပညာဆိုင်ရာ ကိုယ်စားလှယ်များကိုသာ တက်ရောက်ရန် ခွင့်ပြုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=(၄၃)ကြိမ်မြောက် အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေးအပြီး ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် တူညီဆန္ဒ(၅)ချက် အကောင်အထည်ဖော်ခြင်းအပေါ် အာဆီယံခေါင်းဆောင်များ၏ ပြန်လည်သုံးသပ်ချက်နှင့် ဆုံးဖြတ်ချက်များကို မြန်မာနိုင်ငံကကန့်ကွက် |url=http://www.moi.gov.mm/news/43813 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt;

[[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆|အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၂၅-၂၀၂၆]] အပြီး [[တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] ပေါ်ပေါက်လာပြီးနောက်  ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် [[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ|ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သော အစိုးရအဖွဲ့သစ်]] စတင်တာဝန်ယူခဲ့သည်။ထို့နောက်  ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေ ၃၀ ရက် မှ ဇွန်လ ၃ ရက်နေ့အထိ  အိန္ဒိယနိုင်ငံ ခရီးစဥ်၊ဇွန်လ ၁၆ ရက်နေ့ မှ ၁၉ ရက်နေ့အထိ တရုတ်နိုင်ငံ ခရီးစဥ် နှင့် ဇူလိုင်လ ၃ ရက်မှ ၅ ရက်နေ့အထိ လာအိုနိုင်ငံ ခရီးစဥ် အပြီး ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ နှင့်  ထိုင်းနိုင်ငံအပါအဝင် သဘောထားပျော့ပြောင်းသော အာဆီယံနိုင်ငံ အချို့သည် မြန်မာ နှင့် ဒေသတွင်းသံတမန်ရေးရာ ထိတွေ့မှုများ ပြန်လည်စတင်ရန် လမ်းစဖော်ခဲ့ကြသည်။ ပထမဦးဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ယခု ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပသော '''ဘန်ကောက်ဆွေးနွေးပွဲ''' ပေါ်ပေါက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2026-06-10 |title=မြန်မာတိုင်းရင်းသားအဖွဲ့တွေနဲ့ မကြာခင်တွေ့ဆုံဖို့ရှိကြောင်း ဖိလစ်ပိုင်‌‌ပြော |url=https://www.rfa.org/burmese/news/2026/06/10/myanmar-military-asean-phillippines-ethnic-groups/ |access-date=2026-07-14 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;

ယင်းမတိုင်မီ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၅ ရက်မှ ၇ ရက်အထိ  အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စမာရီယာ ထရက်ဆာ ပရဲညိုလာဇာရိုသည်  မြန်မာနိုင်ငံသို့ အလုပ်သဘောခရီးစဉ် လာရောက်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=■မြန်မာ- ဖိလစ်ပိုင် နှစ်နိုင်ငံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများတွေ့ဆုံပြီး ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံသားများအပါအဝင် အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှုတွင် ပါဝင်သည့် နိုင်ငံခြားသားများကိုသက်ဆိုင်ရာနိုင်ငံများသို့ ပြန်လည်လွှဲပြောင်းပေး​နေမှုနှင့် နှစ်နိုင်ငံ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု တိုးမြှင့်ရေးဆွေးနွေး |url=https://news-eleven.com/article/308935 |access-date=2026-07-14 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;

== ရှေ့ပြေးဆွေးနွေးမှုများ ==
ဤ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဘန်ကောက် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲ မတိုင်မီကာလများတွင်လည်း မြန်မာ့အရေးနှင့် ပတ်သက်၍ အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအချို့နှင့် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်များအကြား အလွတ်သဘော တွေ့ဆုံမှုများ ရှိခဲ့ဖူးသည်။ယင်းတို့မှာ  ၂၀၂၂ နှင့် ၂၀၂၃ ဘန်ကောက် အလွတ်သဘော ဆွေးနွေးပွဲများဖြစ်ပြီး  ထိုင်းအစိုးရဟောင်း လက်ထက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဟောင်းများ ဖြစ်ကြသည့် ဦးဝဏ္ဏမောင်လွင်၊ ဦးသန်းဆွေ တို့ကို ဖိတ်ကြား၍ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံအချို့နှင့် တွေ့ဆုံမှု (Sideline meetings) အချို့ ပြုလုပ်ခဲ့သော်လည်း အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ အပါအဝင် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအားလုံး တက်ရောက်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ထို့အပြင်  တရုတ်-မြန်မာ အာဆီယံ တွေ့ဆုံမှုများအနေဖြင့်  တရုတ်နိုင်ငံတွင် ကျင်းပသည့် အစည်းအဝေးများအတွင်း မြန်မာနှင့် အာဆီယံသံတမန်အချို့အကြား အလွတ်သဘော ထိတွေ့မှုအချို့ ရှိခဲ့သည်။ယခု ၂၀၂၆ ဇူလိုင်လဆွေးနွေးပွဲသည် အထက်ပါ ရှေ့ပြေးအလွတ်သဘော ထိတွေ့မှုများထက် ပိုမို၍ အဆင့်မြင့်ကာ အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ (ဖိလစ်ပိုင်) ၏ အထူးသံတမန် ကိုယ်တိုင်ဦးဆောင်သည့် အာဆီယံမူဘောင်အောက်မှ တရားဝင်သဏ္ဌာန်တူသော ပထမဆုံးတွေ့ဆုံမှု ဖြစ်လာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-05-06 |title=ဖိလစ်ပိုင်မှာ ကျင်းပမယ့် အာဆီယံအစည်းအဝေး မြန်မာဘက်က ဘယ်သူတက်မလဲ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c62xkwqy6qvo |access-date=2026-07-14 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt; 
== ပါဝင်တက်ရောက်သူများ ==
အဆိုပါ အလွတ်သဘော အစည်းအဝေးသို့ အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များ စုံညီစွာ ပါဝင်တက်ရောက်ခဲ့ကြသည်။ အစည်းအဝေးတွင် အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ ကိုယ်စားလှယ်ဖြစ်သူ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး က သဘာပတိအဖြစ် ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး၊ အိမ်ရှင်ထိုင်းနိုင်ငံဘက်မှ ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ်နှင့် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး Sihasak Phuangketkeow က အစည်းအဝေးကို လက်ခံကျင်းပပေးခဲ့သည်။မြန်မာနိုင်ငံဘက်မှ ပြည်ထောင်စု နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=ASEAN Foreign Ministers Hold ‘Icebreaker’ Meeting With Myanmar Counterpart |url=https://thediplomat.com/2026/07/asean-foreign-ministers-hold-icebreaker-meeting-with-myanmar-counterpart/ |access-date=2026-07-14 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

ဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေသည် အစည်းအဝေးကျင်းပသည့် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ ဝန်ကြီးများနှင့် အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် သီးခြားစီ (Sideline Meetings) တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ဦးစွာ နံနက် ၁၁:၀၀ နာရီတွင် အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ်ဖြစ်သူ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး  နှင့်လည်းကောင်း၊ မွန်းလွဲ ၁၃:၀၀ နာရီတွင် ဘရူနိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး-၂ မိုဟာမက် ယူဆွတ် နှင့်လည်းကောင်း သီးခြားစီ တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ထို့နောက် မွန်းလွဲ ၁၅:၀၀ နာရီတွင် စင်ကာပူနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဒေါက်တာဗီဗီယန် ဘာလာခရစ်ရှ်နန် နှင့်လည်းကောင်း ညနေ ၁၇:၁၀ နာရီတွင် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စတာ လေဟွိုင်ချုံးနှင့်လည်း ထပ်မံတွေ့ဆုံခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mofa.gov.mm/%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%81%e1%80%bc%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%9b%e1%80%b1%e1%80%b8%e1%80%9d%e1%80%94%e1%80%ba%e1%80%80%e1%80%bc%e1%80%ae%e1%80%b8-364/|title=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးသည် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးနှင့် စင်ကာပူနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့ကို သီးခြားစီတွေ့ဆုံဆွေးနွေး|work=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန|access-date=၁၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၆|date=၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၆}}&lt;/ref&gt;

== ဆွေးနွေးခဲ့သည့် အဓိကအချက်များ ==
ဆွေးနွေးပွဲအတွင်း အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် အပြင်  နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် မှုခင်းများ တိုက်ဖျက်ရေး နှင့် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အကူအညီများအား အဓိကထားခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mofa.gov.mm/%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%81%e1%80%bc%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%9b%e1%80%b1%e1%80%b8%e1%80%9d%e1%80%94%e1%80%ba%e1%80%80%e1%80%bc%e1%80%ae%e1%80%b8-363/|title=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးဆောင်သည့် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအကြား အလွတ်သဘောအစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက် (၁၂-၇-၂၀၂၆၊ ဗန်ကောက်)|work=[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန(မြန်မာ)]]|access-date=၁၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၆|date=၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၆}}&lt;/ref&gt;

== မြန်မာဘက်မှ တောင်းဆိုချက် ==
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအကြား အလွတ်သဘောအစည်းအဝေး၌ မြန်မာဘက်က မြန်မာနိုင်ငံ၏ သိမ်မွေ့နက်နဲသည့် နိုင်ငံရေးအခြေအနေကို နားလည်သဘောပေါက်ရန် နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပကတိ မြေပြင်အခြေအနေများနှင့် ကိုက်ညီသည့် အပြုသဘောဆောင်သော ရှုမြင်သုံးသပ်မှုများ ပြုလုပ်ကြရန် တိုက်တွန်းစကားဆိုခဲ့သည်။ယင်းအပြင် အာဆီယံ၌ မြန်မာနိုင်ငံ၏ မူလအခန်းကဏ္ဍနှင့် အခွင့်အရေးများ မကြာမီပြန်လည်ရရှိရန် မျှောလင့်ကြောင်း နှင့်  အာဆီယံ၏ ထုတ်ပြန်ချက် (၅) ရပ်သည် အာဆီယံ၏ အခြေခံမူများနှင့် ကွဲလွဲနေသည့်အပြင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ လက်ရှိပကတိ နိုင်ငံရေးအခြေအနေနှင့် ကိုက်ညီမှုမရှိသည့်အတွက် လိုအပ်သကဲ့သို့ သုံးသပ်ဆောင်ရွက်ပေးရန် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့သို့ တိုက်တွန်းကြောင်း အရေးကြီးအဆိုတစ်ရပ်ကို ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၌ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၉ ရက်နေ့တွင် အတည်ပြုဆုံးဖြတ်ခဲ့ပြီးဖြစ်၍&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး ဆဋ္ဌမနေ့ကျင်းပ |url=http://www.moi.gov.mm/news/84962 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt; အဆိုပါ လွှတ်တော်၏ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်သွားရန် တာဝန်ရှိကြောင်းလည်း ဦးတင်မောင်ဆွေက ပြောကြားခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး ဆဋ္ဌမနေ့ကျင်းပ |url=http://www.moi.gov.mm/news/84962 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt; 

== နောက်ဆက်တွဲသက်ရောက်မှုများ ==
ဤဆွေးနွေးပွဲသည် ကာလရှည်ကြာ ရပ်တန့်နေခဲ့သော မြန်မာ့အရေး သံတမန်ရေးရာ ဆွေးနွေးမှုများ ပြန်လည်ပွင့်လာစေရန် အစပျိုးသည့် ဆွေးနွေးပွဲတစ်ခုအဖြစ် သုံးသပ်ကြသည်။ သို့သော်လည်း စင်ကာပူနှင့် ဖိလစ်ပိုင် အပါအဝင် အချို့သော အာဆီယံနိုင်ငံများက မြန်မာ့အရေးနှင့် ပတ်သက်၍ ပိုမိုထင်ရှားသော အရွေ့များ လိုအပ်နေသေးကြောင်း သဘောထား တင်းမာလျက်ရှိပြီး၊ ထိုင်းနိုင်ငံကဲ့သို့ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများကမူ တိုက်ရိုက်ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုကို ပိုမိုဦးစားပေးလိုကြသည်။ ဤတွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲမှ ရရှိလာသော ရလဒ်များကို ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ မနီလာမြို့တွင် ကျင်းပမည့် ၅၉ ကြိမ်မြောက် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးတွင် ဆက်လက်တင်ပြ ဆွေးနွေးသွားရန် သဘောတူညီခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2026-07-12 |title=ASEAN hopes to see progress on peace plan by Myanmar |url=https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/asean-hopes-to-see-progress-on-peace-plan-by-myanmar |access-date=2026-07-14 |work=The Straits Times |language=en |issn=0585-3923}}&lt;/ref&gt;

=== စင်ကာပူနိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် စင်ကာပူနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် ကြေညာချက်အရ စင်ကာပူနိုင်ငံသည် မြန်မာနိုင်ငံအား အာဆီယံ၏ ခွဲထုတ်၍မရသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် ဆက်လက်ရှုမြင်ပြီး ငြိမ်းချမ်း၊ တည်ငြိမ်၍ သာယာဝပြောသော မြန်မာနိုင်ငံဖြစ်လာသည်ကို မြင်တွေ့လိုကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ သို့ရာတွင် အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်ကို အကောင်အထည်ဖော်ရာ၌ ကန့်သတ်ချက်များဖြင့်သာ တိုးတက်မှုရှိခဲ့ခြင်းအပေါ် စင်ကာပူအနေဖြင့် စိတ်ပျက်မိကြောင်းနှင့် မြန်မာ့အကျပ်အတည်းကို ရေရှည်တည်တံ့ပြီး ငြိမ်းချမ်းစွာ ဖြေရှင်းနိုင်ရန်အတွက် သက်ဆိုင်သူအားလုံးအကြား အပြုသဘောဆောင်သည့် တွေ့ဆွေးဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်ရန် အရေးကြီးကြောင်း ထောက်ပြခဲ့သည်။ထို့အပြင် စင်ကာပူနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဒေါက်တာဗီဗီယန် ဘာလာခရစ်ရှ်နန်သည် လာမည့်အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ယူမည့် စင်ကာပူနိုင်ငံ၏ ကြိုးပမ်းမှုတစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအနေဖြင့် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေ အပါအဝင် မြန်မာ့အရေး၌ အဓိကပါဝင်ပတ်သက်နေသူများနှင့် သီးခြားစီ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့သည်။ စင်ကာပူအပါအဝင် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများသည် ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်အပေါ် ထပ်လောင်းအတည်ပြုခဲ့ကြပြီး အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ်အနေဖြင့် သက်ဆိုင်သူအားလုံးနှင့် တွေ့ဆုံခွင့်ရရှိရေးကို အပြည့်အဝ ထောက်ခံခဲ့ကြသည်။ ၎င်းအပြင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အကြမ်းဖက်မှုများ အပြီးတိုင်ရပ်တန့်ရန်၊ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားအားလုံး လွှတ်ပေးရန်နှင့် ဘေးကင်းပြီး အဟန့်အတားမရှိသော လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ဖြန့်ဝေနိုင်ရေး အပါအဝင် တိကျရေတွက်နိုင်သည့် လက်တွေ့ကျသော အဆင့်များကို လုပ်ဆောင်ရန် တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Informal Meeting of ASEAN Foreign Ministers with Myanmar and the Extended Informal Consultation on Myanmar in Bangkok, Thailand, 12 July 2026 |url=https://www.mfa.gov.sg/newsroom/press-statements-transcripts-and-photos/informal-meeting-of-asean-foreign-ministers-with-myanmar-and-the-extended-informal-consultation-on-myanmar-in-bangkok--thailand--12-july-2026/ |access-date=2026-07-14 |website=Ministry of Foreign Affairs |language=en}}&lt;/ref&gt;

=== ထိုင်းနိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၃ ရက်နေ့တွင် အိမ်ရှင်ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် ကြေညာချက်၌ ဤအလွတ်သဘောဆွေးနွေးပွဲတွင် အာဆီယံနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအကြား ပွင့်လင်းမြင်သာပြီး အပြုသဘောဆောင်သည့် အမြင်ချင်းဖလှယ်မှုများ ပြုလုပ်နိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ဆွေးနွေးမှုများတွင် အာဆီယံနှင့် မြန်မာအကြား အပြန်အလှန်နားလည်မှု ပိုမိုခိုင်မာစေရေး၊ အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်ကို လက်တွေ့ကျကျ အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ရေး ပံ့ပိုးပေးရန်နှင့် မြန်မာပြည်သူများ၏ သာယာဝပြောရေး၊ ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် တည်ငြိမ်ရေးတို့ကို အဓိကထား ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။အစည်းအဝေးတွင် အာဆီယံနှင့် မြန်မာအကြား ယုံကြည်မှုတည်ဆောက်ရန်၊ အဓိပ္ပာယ်ပြည့်ဝသော တိုးတက်မှုများ ရရှိစေရန်နှင့် နှစ်ဦးနှစ်ဖက်အကြား သံတမန်ရေးရာ ပြန်လည်ထိတွေ့ဆက်ဆံနိုင်မည့် အခြေအနေကောင်းများ ဖန်တီးနိုင်ရန်အတွက် တိုက်ရိုက်ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်ကြောင်း အသိအမှတ်ပြုခဲ့ကြသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံနှင့် အာဆီယံအဖွဲ့သည် မြန်မာ့အရေးကို အနီးကပ် ဆက်လက်စောင့်ကြည့်သွားမည်ဖြစ်ပြီး တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရေးနှင့် သဘောတူညီချက်များ တည်ဆောက်ခြင်းမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံ ငြိမ်းချမ်းတည်ငြိမ်ရေးကို ကူညီပေးရန် တညီတညွတ်တည်း ရှိကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ထို့ပြင် ယခုဆွေးနွေးပွဲသည် စဉ်ဆက်မပြတ် လုပ်ဆောင်သွားမည့် သံတမန်ရေးရာ လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခု၏ အစပျိုးမှုဖြစ်ပြီး၊ မြန်မာ့အရေး လက်တွေ့ကျကျ ရှေ့ဆက်ဆောင်ရွက်နိုင်မည့် နည်းလမ်းများကို ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ မနီလာမြို့တွင် ကျင်းပရန် ရှိသည့် (၅၉) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးတွင် ဆက်လက်ဆွေးနွေးသွားရန် မျှော်လင့်ကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Deputy Prime Minister and Minister of Foreign Affairs hosts the Informal Meeting of the ASEAN Foreign Ministers and the Foreign Minister of Myanmar and the Extended Informal Consultation on Myanmar |url=https://www.mfa.go.th/en/content/informal-meeting-asean-fms-myanmar-eic-120726-en?cate=5d5bcb4e15e39c306000683e |access-date=2026-07-14 |website=กระทรวงการต่างประเทศ |language=th}}&lt;/ref&gt;

=== ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၄ ရက်နေ့တွင် အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ်ဖြစ်သူ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စ မာရီယာ ထရက်ဆာ ပရဲညို လာဇာရိုက ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး သီဟဆတ် ဖူကတ်ကယောက်၏ ပံ့ပိုးကူညီမှုဖြင့် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်မှ ၁၃ ရက်အထိ ဘန်ကောက်မြို့နှင့် ပတ္တရားမြို့တို့၌ ကျင်းပခဲ့သော မြန်မာ့နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ နောက်ဆက်တွဲ ဆွေးနွေးပွဲများနှင့် ပတ်သက်၍ သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့ အပြန်အလှန် ဆွေးနွေးပွဲတွင် အထူးကိုယ်စားလှယ် လာဇာရိုသည် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေနှင့် သီးခြားတွေ့ဆုံကာ အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် လက်တွေ့အကောင်အထည်ဖော်ရေးနှင့် အာဆီယံအဖွဲ့အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဆက်ဆံရေး ပုံမှန်ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်လာစေရေးအတွက် အာဆီယံက မည်သို့ကူညီပေးနိုင်မည်ကို ပွင့်လင်းမြင်သာစွာ ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ထို့နောက် ဆက်လက်ကျင်းပသော အလွတ်သဘောအစည်းအဝေး၌ မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက မြန်မာ့နောက်ဆုံးအခြေအနေများနှင့်အတူ အစိုးရ၏ ရက် ၁၀၀ ငြိမ်းချမ်းရေးစီမံကိန်း (100-day Peace Plan)၊ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် မှုခင်းများ တိုက်ဖျက်ရေး ဆောင်ရွက်ချက်များကို ရှင်းလင်းတင်ပြခဲ့သည်။ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများကလည်း ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်သည် မြန်မာ့အရေးဖြေရှင်းရန် အဓိက အခြေခံလမ်းညွှန်ချက်ဖြစ်ကြောင်း ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။ ၎င်းအပြင် အထူးကိုယ်စားလှယ် လာဇာရိုက မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အကူအညီလိုအပ်နေသော ဒေသများသို့ ပိုမိုရောက်ရှိနိုင်စေရန် ရည်ရွယ်၍ ၂၀၂၆ ခုနှစ် စတုတ္ထပတ် (Q4) အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံသို့ လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ ခရီးစဉ်တစ်ခုကို ဦးဆောင်သွားရန် ကတိပြုခဲ့ပြီး အဆိုပါအစီအစဉ်ကို ပါဝင်ပတ်သက်သူအားလုံးက ထောက်ခံခဲ့ကြသည်။ ဤတွေ့ဆုံမှုသည် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ ဆီဘူးမြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည့် (၄၈) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေး၏ ဆုံးဖြတ်ချက်အရ ၂၀၂၁ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်တို့အကြား ပထမဦးဆုံးအကြိမ်အဖြစ် လူကိုယ်တိုင် (In-person) တိုက်ရိုက်တွေ့ဆုံဆွေးနွေးနိုင်ခဲ့သည့် ထူးခြားသော သံတမန်ရေးရာ ဖြစ်ရပ်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ဇူလိုင်လ ၁၃ ရက်နေ့တွင် အာဆီယံအထူးကိုယ်စားလှယ်သည် ပတ္တရားမြို့၌ မြန်မာနိုင်ငံ၏ အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ (NSPNC) ကိုယ်စားလှယ်များ၊ မြန်မာ့တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများ (EAOs) မှ ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ အဆိုပါတွေ့ဆုံပွဲတွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အားလုံးပါဝင်နိုင်သော အမျိုးသားနိုင်ငံရေး ဆွေးနွေးပွဲများ (Inclusive national political dialogue) ရှေ့ဆက်နိုင်မည့် လမ်းစဉ်များကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြပြီး ပါဝင်ပတ်သက်သူအားလုံးက တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရေးလုပ်ငန်းစဉ်အပေါ် လမ်းဖွင့်ကြိုဆိုကြောင်းနှင့် အပြုသဘောဆောင်သည့် ဆွေးနွေးပွဲများအတွက် စနစ်တကျ ကြိုတင်ပြင်ဆင်ရန် အရေးကြီးကြောင်း အလေးအနက် ပြောကြားခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://dfa.gov.ph/secretary-lazaro-convenes-back-to-back-meetings-on-myanmar-in-bangkok-and-pattaya-thailand/?fbclid=IwY2xjawTC2KNleHRuA2FlbQIxMABicmlkETFBMWVwZnNwNlFubm5rcWJrc3J0YwZhcHBfaWQQMjIyMDM5MTc4ODIwMDg5MgABHnzxWxVKDo_umGSuWeIbQMZfqmASrClFW6-g5_HKSW_tSK_HVbbpV6lsdh-J_aem_FUIt3UqsKazuXYetM0zZ0A|title=Secretary Lazaro Convenes Back-to-Back Meetings on Myanmar in Bangkok and Pattaya, Thailand|work=ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန|access-date=14 july 2026|date=14 july 2026}}&lt;/ref&gt;

=== အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်မြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ အလွတ်သဘောအစည်းအဝေးသို့ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ပါဝင်တက်ရောက်ခဲ့သည်။ အဆိုပါအစည်းအဝေးသည် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ ဆီဘူးမြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည့် (၄၈) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေး၊ ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၂၁ ရက်နေ့က ပြုလုပ်ခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ အွန်လိုင်းအစည်းအဝေးနှင့် ဇွန်လ ၈ ရက်နေ့တွင် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး၏ နေပြည်တော်ခရီးစဉ်တို့၏ နောက်ဆက်တွဲ သံတမန်ရေးရာ ကြိုးပမ်းမှုတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ မြန်မာ့အရေးကို ငြိမ်းချမ်းစွာ ဖြေရှင်းနိုင်ရန်အတွက် အာဆီယံ၏ အဓိကမူဘောင်ဖြစ်သော ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် (5PC) ကို ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျနှင့် ဟန်ချက်ညီညီ ပြန်လည်သုံးသပ်ရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲအပြီး ဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုအချို့ ရှိခဲ့သော်လည်း အမျိုးသားပြန်လည်သင့်မြတ်ရေးအတွက် အရေးကြီးသော &quot;အားလုံးပါဝင်နိုင်သည့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲ (Inclusiveness Dialogue)&quot; ပေါ်ပေါက်လာရေး အပါအဝင် ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်ကို အကောင်အထည်ဖော်ရာ၌ စိန်ခေါ်မှုများစွာ ရင်ဆိုင်နေရဆဲဖြစ်ကြောင်း ထောက်ပြခဲ့သည်။ နိုင်ငံရေးအကျပ်အတည်းကို ရေရှည်ဖြေရှင်းနိုင်ရန်အတွက် ပါဝင်ပတ်သက်သူအားလုံး အတူတကွ ပူးပေါင်းဆွေးနွေးကြရန် လိုအပ်ကြောင်းလည်း အလေးအနက် ပြောကြားခဲ့သည်။ထို့အပြင် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံအနေဖြင့် မြန်မာ့ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်သည် &quot;မြန်မာကိုယ်တိုင် ပိုင်ဆိုင်ပြီး မြန်မာကသာ ဦးဆောင်သည့် လုပ်ငန်းစဉ် (Myanmar-owned and Myanmar-led)&quot; ဖြစ်ရမည်ဟူသော ရပ်တည်ချက်ကို ဆက်လက်ထောက်ခံသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ အာဆီယံဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်အတိုင်း အကြမ်းဖက်မှုများ ရပ်တန့်ရေး၊ အားလုံးပါဝင်သော ဆွေးနွေးပွဲများ ဖြစ်ပေါ်လာရေးနှင့် ခွဲခြားမှုမရှိဘဲ ဘေးကင်းလုံခြုံစွာ လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ပေးအပ်နိုင်ရေးတို့ကို အလေးထားကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ ၎င်းအပြင် မြန်မာ့အရေးကို စဉ်ဆက်မပြတ် ကူညီဖြေရှင်းပေးနိုင်ရန်အတွက် အာဆီယံအထူးကိုယ်စားလှယ်၏ သက်တမ်းတိုးမြှင့်ရေး အပါအဝင် အာဆီယံ၏ စုပေါင်းယန္တရားကို မြှင့်တင်ရန် တိုက်တွန်းခဲ့ပြီး အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံအနေဖြင့် မြန်မာ့ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် ကြားခံပေါင်းကူးတံတားတစ်ခုအဖြစ် ကူညီဆောင်ရွက်ပေးရန် အသင့်ရှိကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Portal Kemlu |url=https://kemlu.go.id/berita/menteri-luar-negeri-ri-hadiri-pertemuan-informal-para-menteri-luar-negeri-asean-dengan-myanmar-di-bangkok?type=publication |access-date=2026-07-14 |website=kemlu.go.id}}&lt;/ref&gt;

=== တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်မြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးသစ် ဦးတင်မောင်ဆွေတို့အကြား အလွတ်သဘောအစည်းအဝေးသို့ တီမောလက်စ်တေဒီမိုကရက်တစ်သမ္မတနိုင်ငံ၊ နိုင်ငံခြားရေးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဝန်ကြီး မစ္စတာ ဘင်ဒီတို ဒိုဆန်းတိုစ် ဖရေတပ်စ် (Bendito dos Santos Freitas) ပါဝင်တက်ရောက်ခဲ့သည်။တီမောလက်စ်တေ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ယခုဆွေးနွေးပွဲသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နောက်ဆုံးဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုများနှင့် စပ်လျဉ်း၍ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအကြား အမြင်ချင်းဖလှယ်ခွင့်ရရှိခဲ့သည့် အခွင့်အလမ်းတစ်ရပ်ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ထို့ပြင် အာဆီယံဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်နှင့်အညီ အပြုသဘောဆောင်ပြီး အခြေခံမူဝါဒကျကျ၊ အားလုံးပါဝင်နိုင်သော ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုများ ပြုလုပ်သွားမည့် အာဆီယံ၏ ကတိကဝတ်ကို ထပ်လောင်းအတည်ပြုခဲ့သည်။ဆွေးနွေးပွဲတွင် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အကြမ်းဖက်မှုများ ရပ်တန့်ရေး၊ သက်ဆိုင်သူအားလုံးအကြား အားလုံးပါဝင်နိုင်သည့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲများ ဖြစ်ပေါ်လာရေးနှင့် လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ အကူအညီများ ပေးအပ်ရေးလုပ်ငန်းစဉ်များကို ပိုမိုအားကောင်းလာစေရန် လက်တွေ့ကျသော အစီအမံများကို ရှာဖွေဆွေးနွေးခဲ့ကြပြီး၊ တစ်ချိန်တည်းတွင် ဒေသတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေး၊ တည်ငြိမ်ရေးနှင့် စည်းလုံးညီညွတ်မှုကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရန် အရေးကြီးကြောင်းကိုလည်း အလေးအနက် ထောက်ပြခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ajanapanya |first=Nongluck |title=ASEAN breaks the ice with Myanmar, but skepticism runs deep |url=https://asianews.network/asean-breaks-the-ice-with-myanmar-but-skepticism-runs-deep/ |access-date=2026-07-14 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကားချက်များ ==
&lt;references /&gt;
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၆ ဖြစ်ရပ်များ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သံတမန်ရေးရာ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲများ]] 
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ–အာဆီယံ ဆက်ဆံရေး]] 
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ-ထိုင်း ဆက်ဆံရေး]] 
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ]]</text>
      <sha1>k8wrppwfgj0nc4oghp9g5alg9ks9q1b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043155</id>
      <parentid>1043153</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T09:49:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zawzawaungthwin</username>
        <id>100038</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် ပတ်သက်၍ ဆွေးနွေးပြောကြားချက်</comment>
      <origin>1043155</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="75244" sha1="j1x08xid8vlyff3cgztnevzkldhmyov" xml:space="preserve">{{Infobox event
| title             = ဘန်ကောက်ဆွေးနွေးပွဲ (၂၀၂၆)
| image             = {{flagicon|ASEAN}} နှင့် {{flagicon|MYA}} 
| caption           = &lt;small&gt;မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ နှင့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအကြား အလွတ်သဘောအစည်းအဝေး&lt;/small&gt;
| date              = ၁၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၆
| location          = [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]၊ [[ဘန်ကောက်မြို့]]
| venue             = Mandarin Oriental Bangkok
| participants      = * '''သဘာပတိ:''' {{flagicon|PHL}} 
** &lt;small&gt;အာဆီယံအထူးကိုယ်စားလှယ်/နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး&lt;/small&gt;
* {{flagicon|ASEAN}} &lt;small&gt;[[အာဆီယံ]]နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များ&lt;/small&gt;
* {{flagicon|MYA}} &lt;small&gt;[[တင်မောင်ဆွေ]]&lt;/small&gt;
| agenda            = * &lt;small&gt;အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် အကောင်အထည်ဖော်ရေး&lt;/small&gt;
* &lt;small&gt;လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ပေးအပ်ရေး&lt;/small&gt;
* &lt;small&gt;နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် မှုခင်းများ တိုက်ဖျက်ရေး&lt;/small&gt;
| outcome           = * &lt;small&gt;ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုများ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရန် သဘောတူညီခြင်း&lt;/small&gt;
* &lt;small&gt;ရလဒ်များကို (၅၉) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးသို့ တင်ပြရန် သဘောတူခြင်း&lt;/small&gt;
}}
'''ဘန်ကောက်ဆွေးနွေးပွဲ (၂၀၂၆)''' (အင်္ဂလိပ်: ''Bangkok Meeting on Myanmar (2026)'') သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးအကျပ်အတည်းနှင့် ပတ်သက်၍ [[အာဆီယံ]] အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၊ အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး [[တင်မောင်ဆွေ|ဦးတင်မောင်ဆွေ]] တို့အကြား [[၂၀၂၆]] ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်တွင် [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]၊ [[ဘန်ကောက်မြို့]]ရှိ Mandarin Oriental Bangkok ဟိုတယ်၌ ကျင်းပခဲ့သော ဆွေးနွေးပွဲဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-07-13 |title=ဖိလစ်ပိုင်နဲ့ထိုင်း ဦးဆောင်တဲ့ဆွေးနွေးပွဲတွေမှာ NUG မပါဝင်တဲ့အပေါ် မေးခွန်းထုတ်မှုတွေရှိ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cgrkez7q9j7o |access-date=2026-07-14 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;

ဤဆွေးနွေးပွဲသည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၀ ရက် တွင် [[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ|ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သော အစိုးရအဖွဲ့သစ်]] တာဝန်ယူပြီးနောက်ပိုင်း ပထမဦးဆုံးအကြိမ် ကျင်းပခဲ့သည့် အာဆီယံနှင့် မြန်မာအစိုးရသစ်တို့အကြား ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုဖြစ်ပြီး၊ အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ၏ အထူးသံတမန် ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးနှင့် အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ ကိုယ်စားလှယ်များအကြား လူကိုယ်တိုင် (In-person) တိုက်ရိုက်တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ကြသည့် ထူးခြားသော သံတမန်ရေးရာ ဖြစ်ရပ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-07-13 |title=Asean calls for ‘concrete’ progress from Myanmar on stalled peace plan |url=https://www.malaymail.com/news/world/2026/07/13/asean-calls-for-concrete-progress-from-myanmar-on-stalled-peace-plan/227362 |access-date=2026-07-14 |website=Malay Mail |language=en}}&lt;/ref&gt;

[[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁ - လက်ရှိ)]] ကို ဖြေရှင်းရန်  အာဆီယံ ၏ ကြိုးပမ်းချက်အနေဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး နှင့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့အကြား  ၅ နှစ်အတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် တွေ့ဆုံမှုလည်းဖြစ်ပြီး၊ထိုတွေ့ဆုံမှုအပြီး မြန်မာ့အရေး၌ တိုက်ရိုက်ပါဝင်နေကြသည့်  အဖွဲ့အစည်းအချို့ဖြစ်သော အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ (NSPNC) ကိုယ်စားလှယ် အချို့အပါအဝင် ထိုင်းနယ်စပ် တွင် အခြေစိုက်သော  တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ (EROs) အချို့တို့နှင့် ဖိလစ်ပိုင်အပါအဝင် ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့ သီးခြားတွေ့ဆုံမှုများလည်း ရှိခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-07-13 |title=အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌနဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တချို့နဲ့ တွေ့ဆုံ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c621pey5kv9o |access-date=2026-07-14 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;

== နောက်ခံသမိုင်း ==
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ စစ်အာဏာသိမ်းမှု ဖြစ်ပွားပြီးနောက်ပိုင်း ဒေသတွင်း တည်ငြိမ်မှုနှင့် မြန်မာ့နိုင်ငံရေးအကျပ်အတည်းကို ဖြေရှင်းနိုင်ရန်အတွက် အာဆီယံအဖွဲ့သည် သံတမန်ရေးရာအရ စတင်ဝင်ရောက် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ ဂျကာတာမြို့ရှိ အာဆီယံအတွင်းရေးမှူးချုပ်ရုံး၌ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၏ အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ ဘရူနိုင်းနိုင်ငံဘုရင် ဆူလ်တန် ဟာဂျီ ဟာဆာနယ်လ် ဘိုကီးယား ၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ &quot;အာဆီယံနိုင်ငံ့ခေါင်းဆောင်များ အလွတ်သဘောအစည်းအဝေး (ASEAN Leaders’ Meeting)&quot; ကို ကျင်းပခဲ့သည်။ အဆိုပါအစည်းအဝေးသို့  နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ  ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် တက်ရောက်ခဲ့သည်။ယင်းအစည်းအဝေးကို အပိုင်း (၃) ပိုင်းခွဲ၍ ကျင်းပခဲ့ပြီး အာဆီယံအသိုက်အဝန်း ထူထောင်ခြင်း၊ အာဆီယံနှင့် ပြင်ပဆက်ဆံရေး၊ ဒေသတွင်းနှင့် နိုင်ငံတကာကိစ္စရပ်များအပေါ် အမြင်ချင်းဖလှယ်ခြင်းတို့ ပါဝင်ခဲ့သည်။ အစည်းအဝေးတွင် မြန်မာနိုင်ငံဘက်က အာဆီယံပဋိညာဉ်စာတမ်းနှင့် အရှေ့တောင်အာရှ ချစ်ကြည်ရေးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးစာချုပ် (TAC) ပါ အခြေခံမူများနှင့်အညီ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားမည်ဟု ကတိပြုခဲ့သည်။သို့သော် အခြားအာဆီယံခေါင်းဆောင်များကမူ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး ပြောင်းလဲမှုများအပေါ် ဝေဖန်အကြံပြုမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်းဆောင် ဘက်က  ၎င်း၏ ရပ်တည်ချက် သုံးချက်ဖြစ်သော အပြုသဘောဆောင်သည့် အကြံပြုချက်များကို မှတ်သားထားရှိရန်၊ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးကို ဦးစားပေးရန်နှင့် အကြံပြုချက်များသည် နိုင်ငံတော်၏ ရှေ့လုပ်ငန်းစဉ် (၅) ရပ်နှင့် အာဆီယံမူဝါဒများအပေါ် အခြေခံပါက ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန်တို့ကို ပြန်လည်တုံ့ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေးနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ |url=http://www.moi.gov.mm/article/18400 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt;

အစည်းအဝေးအပြီးတွင် အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ ကြေညာချက်နောက်ဆက်တွဲအဖြစ် အောက်ပါ အာဆီယံဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည် &lt;ref&gt;{{Cite web |last=News |first={{!}} Indiplomacy |last2=Singapore |title=Vivian Balakrishnan Reaffirms ASEAN Commitment to Myanmar Five-Point Consensus {{!}} Indiplomacy |url=https://indiplomacy.com/2026/07/13/vivian-balakrishnan-reaffirms-asean-commitment-to-myanmar-five-point-consensus/ |access-date=2026-07-14 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;-
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:100%; border: 1px solid #a2a9b1; background-color: #f8f9fa; border-collapse: collapse; font-size: 95%;&quot;
|- style=&quot;background-color: #002B66; color: white; text-align: center; font-weight: bold; font-size: 105%;&quot;
| style=&quot;padding: 8px; width: 10%;&quot; |စဉ်
| style=&quot;padding: 8px; width: 90%;&quot; |အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် (Five-Point Consensus)
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၁
| style=&quot;padding: 8px; border-bottom: 1px solid #a2a9b1;&quot; |'''အကြမ်းဖက်မှုများ ချက်ချင်းရပ်တန့်ရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အကြမ်းဖက်မှုများအားလုံး ချက်ချင်းရပ်တန့်ရန်နှင့် သက်ဆိုင်သူအားလုံးမှ အစွမ်းကုန် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ကြရန်။&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၂
| style=&quot;padding: 8px; border-bottom: 1px solid #a2a9b1;&quot; |'''သက်ဆိုင်သူအားလုံးအကြား အပြုသဘောဆောင်သည့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုများ စတင်ရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;ပြည်သူလူထု၏ အကျိုးစီးပွားအတွက် ငြိမ်းချမ်းစွာ အဖြေရှာနိုင်ရန် သက်ဆိုင်သူအားလုံးအကြား အပြုသဘောဆောင်သည့် ဆွေးနွေးပွဲများ စတင်ရန်။&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၃
| style=&quot;padding: 8px; border-bottom: 1px solid #a2a9b1;&quot; |'''အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ အထူးကိုယ်စားလှယ် ခန့်အပ်ရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းမှု ဖြစ်စဉ်များတွင် အဆင်ပြေချောမွေ့စေရန် အာဆီယံအတွင်းရေးမှူးချုပ်၏ အကူအညီဖြင့် အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ အထူးကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦး ခန့်အပ်ရန်။&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၄
| style=&quot;padding: 8px; border-bottom: 1px solid #a2a9b1;&quot; |'''AHA Centre မှတစ်ဆင့် လူသားချင်းစာနာမှုအကူအညီများ ပေးအပ်ရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;အာဆီယံ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်ရေးဗဟိုဌာန (AHA Centre) မှတစ်ဆင့် လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ပေးအပ်ရန်။&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၅
| style=&quot;padding: 8px;&quot; |'''အာဆီယံအထူးကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ မြန်မာနိုင်ငံသို့ သွားရောက်တွေ့ဆုံရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;ခန့်အပ်ထားသော အထူးကိုယ်စားလှယ်နှင့် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့သည် မြန်မာနိုင်ငံသို့ သွားရောက်၍ သက်ဆိုင်သူအားလုံးနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရန်။&lt;/span&gt;
|}
အာဏာသိမ်း မြန်မာအစိုးရဘက်ကမူ ဤဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်သည် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများကို ကြိုတင်အသိပေး ညှိနှိုင်းခဲ့ခြင်းမရှိဘဲ ဥက္ကဋ္ဌ၏ သီးသန့်ထုတ်ပြန်ချက်အဖြစ် ထွက်ပေါ်လာခြင်းကြောင့် အဖွဲ့ဝင်အားလုံး၏ တူညီဆန္ဒ (Consensus) မဟုတ်ဟု ဆိုခဲ့သော်လည်း၊ အပြုသဘော ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားမည်ဟု ရပ်တည်ခဲ့သည်။ထို့နာက်  ၂၀၂၁ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည့် အာဆီယံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ အထူးအစည်းအဝေးတွင်  အချို့သောအာဆီယံ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများက မြန်မာနိုင်ငံသည် ဧပြီလ ၂၄ ရက်နေ့ အရေးပေါ် ထိပ်သီးအစည်းအဝေးတွင် ချမှတ်ခဲ့သော တူညီဆန္ဒငါးရပ်ကို လိုက်နာရန် နှောင့်နှေး ပျက်ကွက်သည်ဟု စွပ်စွဲကာ မြန်မာနိုင်ငံကို လာမည့်အာဆီယံထိပ်သီး အစည်းအဝေးသို့ မဖိတ်ကြားရန် ဖိအားပေးပြောဆိုခဲ့ကြသည်။ အချို့နိုင်ငံတို့ကမူ အာဆီယံပဋိညာဉ်စာတမ်း၌ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံအား ထိပ်သီးအစည်းအဝေး တက်ရောက်ခွင့် ကန့်သတ်နိုင်သည့် ပြဋ္ဌာန်းချက်မရှိကြောင်း ထောက်ပြခဲ့ကြပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဖြစ်ပေါ်နေသော ပြည်တွင်းအခြေအနေများကိုလည်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန် ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ အာဆီယံရေးရာဦးစီးဌာနမှ ကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦးနှင့် အာဆီယံတူညီဆန္ဒ(၅)ချက်အပေါ် မြန်မာနိုင်ငံ၏ရပ်တည်ချက်နှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ နှင့်စပ်လျဉ်းသည့် အမေးအဖြေကဏ္ဍ |url=http://www.moi.gov.mm/news/35416 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt;

ထိုစဉ်က မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး [[ဝဏ္ဏမောင်လွင်|ဦးဝဏ္ဏမောင်လွင်]]က ဤဆောင်ရွက်ချက်သည် အာဆီယံ၏မူဝါဒ၊ ပဋိညာဉ်တို့တွင် ပါရှိခြင်းမရှိဘဲ တူညီဆန္ဒ (Consensus) မရရှိဘဲ ဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်၍ မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် ပြင်းထန်စွာ ကန့်ကွက်ကြောင်းနှင့် အစည်းအဝေးသဘာပတိ ဘရူနိုင်းနိုင်ငံ၏ ထုတ်ပြန်ချက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သဘောထားကို ထည့်သွင်းဖော်ပြရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။သို့သော်လည်း အဆိုပါအထူးအစည်းအဝေးအပြီးတွင် အာဆီယံအမြဲတမ်းကော်မတီ အလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌဖြစ်သူ ဘရူနိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး (၂) က မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးထံသို့ လာမည့်ထိပ်သီးအစည်းအဝေးတွင် မြန်မာနိုင်ငံဘက်မှ &quot;နိုင်ငံရေးအရ ခန့်အပ်ထားခြင်းမရှိသော&quot; နည်းပညာဆိုင်ရာ ကိုယ်စားလှယ် (Non-political representative) ကိုသာ ဖိတ်ကြားမည်ဖြစ်ကြောင်း အကြောင်းကြားခဲ့သည်။ တရားဝင်ဖိတ်ကြားစာတွင် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အနေဖြင့် ထိပ်သီးအစည်းအဝေး၌ စကားပြောကြားခွင့် အချိန် ၃ မိနစ်သာ ရရှိမည်ဖြစ်ပြီး ပြောကြားမည့်အကြောင်းအရာကိုလည်း ကြိုတင်ပေးပို့ရမည်ဟု ကန့်သတ်ချက်များ ပါရှိခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ အာဆီယံရေးရာဦးစီးဌာနမှ ကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦးနှင့် အာဆီယံတူညီဆန္ဒ (၅) ချက်အပေါ် မြန်မာနိုင်ငံ၏ရပ်တည်ချက်နှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများနှင့် စပ်လျဉ်းသည့် အမေးအဖြေကဏ္ဍ {{!}} News and Periodical Enterprise |url=https://www.moi.gov.mm/npe/niungngnkhaarewnkiitthaan-aaachiiynreraauuciitthaanm-kiuycaalyttcuunng-aaachiiynttuunnyiichnd-5 |access-date=2026-07-14 |website=www.moi.gov.mm}}&lt;/ref&gt;

ဤသို့ဖြင့် အာဆီယံသည် အာဏာသိမ်းအစိုးရ၏  မြန်မာ့နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ ကိုယ်စားလှယ်များကို အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေးများနှင့် တရားဝင် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးများ တက်ရောက်ခွင့်ကို ပိတ်ပင်ထားခဲ့ပြီး၊ နိုင်ငံရေးနှင့် မသက်ဆိုင်သည့် နည်းပညာဆိုင်ရာ ကိုယ်စားလှယ်များကိုသာ တက်ရောက်ရန် ခွင့်ပြုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=(၄၃)ကြိမ်မြောက် အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေးအပြီး ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် တူညီဆန္ဒ(၅)ချက် အကောင်အထည်ဖော်ခြင်းအပေါ် အာဆီယံခေါင်းဆောင်များ၏ ပြန်လည်သုံးသပ်ချက်နှင့် ဆုံးဖြတ်ချက်များကို မြန်မာနိုင်ငံကကန့်ကွက် |url=http://www.moi.gov.mm/news/43813 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt;

[[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆|အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၂၅-၂၀၂၆]] အပြီး [[တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] ပေါ်ပေါက်လာပြီးနောက်  ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် [[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ|ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သော အစိုးရအဖွဲ့သစ်]] စတင်တာဝန်ယူခဲ့သည်။ထို့နောက်  ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေ ၃၀ ရက် မှ ဇွန်လ ၃ ရက်နေ့အထိ  အိန္ဒိယနိုင်ငံ ခရီးစဥ်၊ဇွန်လ ၁၆ ရက်နေ့ မှ ၁၉ ရက်နေ့အထိ တရုတ်နိုင်ငံ ခရီးစဥ် နှင့် ဇူလိုင်လ ၃ ရက်မှ ၅ ရက်နေ့အထိ လာအိုနိုင်ငံ ခရီးစဥ် အပြီး ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ နှင့်  ထိုင်းနိုင်ငံအပါအဝင် သဘောထားပျော့ပြောင်းသော အာဆီယံနိုင်ငံ အချို့သည် မြန်မာ နှင့် ဒေသတွင်းသံတမန်ရေးရာ ထိတွေ့မှုများ ပြန်လည်စတင်ရန် လမ်းစဖော်ခဲ့ကြသည်။ ပထမဦးဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ယခု ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပသော '''ဘန်ကောက်ဆွေးနွေးပွဲ''' ပေါ်ပေါက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2026-06-10 |title=မြန်မာတိုင်းရင်းသားအဖွဲ့တွေနဲ့ မကြာခင်တွေ့ဆုံဖို့ရှိကြောင်း ဖိလစ်ပိုင်‌‌ပြော |url=https://www.rfa.org/burmese/news/2026/06/10/myanmar-military-asean-phillippines-ethnic-groups/ |access-date=2026-07-14 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;

ယင်းမတိုင်မီ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၅ ရက်မှ ၇ ရက်အထိ  အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စမာရီယာ ထရက်ဆာ ပရဲညိုလာဇာရိုသည်  မြန်မာနိုင်ငံသို့ အလုပ်သဘောခရီးစဉ် လာရောက်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=■မြန်မာ- ဖိလစ်ပိုင် နှစ်နိုင်ငံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများတွေ့ဆုံပြီး ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံသားများအပါအဝင် အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှုတွင် ပါဝင်သည့် နိုင်ငံခြားသားများကိုသက်ဆိုင်ရာနိုင်ငံများသို့ ပြန်လည်လွှဲပြောင်းပေး​နေမှုနှင့် နှစ်နိုင်ငံ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု တိုးမြှင့်ရေးဆွေးနွေး |url=https://news-eleven.com/article/308935 |access-date=2026-07-14 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;

== ရှေ့ပြေးဆွေးနွေးမှုများ ==
ဤ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဘန်ကောက် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲ မတိုင်မီကာလများတွင်လည်း မြန်မာ့အရေးနှင့် ပတ်သက်၍ အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအချို့နှင့် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်များအကြား အလွတ်သဘော တွေ့ဆုံမှုများ ရှိခဲ့ဖူးသည်။ယင်းတို့မှာ  ၂၀၂၂ နှင့် ၂၀၂၃ ဘန်ကောက် အလွတ်သဘော ဆွေးနွေးပွဲများဖြစ်ပြီး  ထိုင်းအစိုးရဟောင်း လက်ထက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဟောင်းများ ဖြစ်ကြသည့် ဦးဝဏ္ဏမောင်လွင်၊ ဦးသန်းဆွေ တို့ကို ဖိတ်ကြား၍ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံအချို့နှင့် တွေ့ဆုံမှု (Sideline meetings) အချို့ ပြုလုပ်ခဲ့သော်လည်း အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ အပါအဝင် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအားလုံး တက်ရောက်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ထို့အပြင်  တရုတ်-မြန်မာ အာဆီယံ တွေ့ဆုံမှုများအနေဖြင့်  တရုတ်နိုင်ငံတွင် ကျင်းပသည့် အစည်းအဝေးများအတွင်း မြန်မာနှင့် အာဆီယံသံတမန်အချို့အကြား အလွတ်သဘော ထိတွေ့မှုအချို့ ရှိခဲ့သည်။ယခု ၂၀၂၆ ဇူလိုင်လဆွေးနွေးပွဲသည် အထက်ပါ ရှေ့ပြေးအလွတ်သဘော ထိတွေ့မှုများထက် ပိုမို၍ အဆင့်မြင့်ကာ အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ (ဖိလစ်ပိုင်) ၏ အထူးသံတမန် ကိုယ်တိုင်ဦးဆောင်သည့် အာဆီယံမူဘောင်အောက်မှ တရားဝင်သဏ္ဌာန်တူသော ပထမဆုံးတွေ့ဆုံမှု ဖြစ်လာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-05-06 |title=ဖိလစ်ပိုင်မှာ ကျင်းပမယ့် အာဆီယံအစည်းအဝေး မြန်မာဘက်က ဘယ်သူတက်မလဲ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c62xkwqy6qvo |access-date=2026-07-14 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt; 
== ပါဝင်တက်ရောက်သူများ ==
အဆိုပါ အလွတ်သဘော အစည်းအဝေးသို့ အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များ စုံညီစွာ ပါဝင်တက်ရောက်ခဲ့ကြသည်။ အစည်းအဝေးတွင် အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ ကိုယ်စားလှယ်ဖြစ်သူ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး က သဘာပတိအဖြစ် ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး၊ အိမ်ရှင်ထိုင်းနိုင်ငံဘက်မှ ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ်နှင့် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး Sihasak Phuangketkeow က အစည်းအဝေးကို လက်ခံကျင်းပပေးခဲ့သည်။မြန်မာနိုင်ငံဘက်မှ ပြည်ထောင်စု နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=ASEAN Foreign Ministers Hold ‘Icebreaker’ Meeting With Myanmar Counterpart |url=https://thediplomat.com/2026/07/asean-foreign-ministers-hold-icebreaker-meeting-with-myanmar-counterpart/ |access-date=2026-07-14 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

ဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေသည် အစည်းအဝေးကျင်းပသည့် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ ဝန်ကြီးများနှင့် အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် သီးခြားစီ (Sideline Meetings) တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ဦးစွာ နံနက် ၁၁:၀၀ နာရီတွင် အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ်ဖြစ်သူ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး  နှင့်လည်းကောင်း၊ မွန်းလွဲ ၁၃:၀၀ နာရီတွင် ဘရူနိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး-၂ မိုဟာမက် ယူဆွတ် နှင့်လည်းကောင်း သီးခြားစီ တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ထို့နောက် မွန်းလွဲ ၁၅:၀၀ နာရီတွင် စင်ကာပူနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဒေါက်တာဗီဗီယန် ဘာလာခရစ်ရှ်နန် နှင့်လည်းကောင်း ညနေ ၁၇:၁၀ နာရီတွင် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စတာ လေဟွိုင်ချုံးနှင့်လည်း ထပ်မံတွေ့ဆုံခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mofa.gov.mm/%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%81%e1%80%bc%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%9b%e1%80%b1%e1%80%b8%e1%80%9d%e1%80%94%e1%80%ba%e1%80%80%e1%80%bc%e1%80%ae%e1%80%b8-364/|title=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးသည် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးနှင့် စင်ကာပူနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့ကို သီးခြားစီတွေ့ဆုံဆွေးနွေး|work=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန|access-date=၁၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၆|date=၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၆}}&lt;/ref&gt;

== ဆွေးနွေးခဲ့သည့် အဓိကအချက်များ ==
ဆွေးနွေးပွဲအတွင်း အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် အပြင်  နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် မှုခင်းများ တိုက်ဖျက်ရေး နှင့် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အကူအညီများအား အဓိကထားခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mofa.gov.mm/%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%81%e1%80%bc%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%9b%e1%80%b1%e1%80%b8%e1%80%9d%e1%80%94%e1%80%ba%e1%80%80%e1%80%bc%e1%80%ae%e1%80%b8-363/|title=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးဆောင်သည့် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအကြား အလွတ်သဘောအစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက် (၁၂-၇-၂၀၂၆၊ ဗန်ကောက်)|work=[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန(မြန်မာ)]]|access-date=၁၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၆|date=၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၆}}&lt;/ref&gt;

=== ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် ပတ်သက်၍ ဆွေးနွေးပြောကြားချက် ===
ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့က ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်မြို့တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် တွေ့ဆုံပွဲ၌ နိုင်ငံတော်အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ ကျန်းမာရေးအခြေအနေနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ထည့်သွင်းဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ အစည်းအဝေးအပြီး ပြုလုပ်ခဲ့သည့် သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတွင် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စ မာရီယာ ထရက်ဆာ ပရဲညို လာဇာရိုက ပြောကြားရာ၌ မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေက အကျဉ်းကျခံနေရသည့် လူထုခေါင်းဆောင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်သည် ကျန်းမာရေး ကောင်းမွန်လျက်ရှိကြောင်းနှင့် သူ့အား &quot;ဆွေမျိုးတစ်ဦး၊ အစ်မတစ်ဦးကဲ့သို့ သဘောထားကာ ဂရုစိုက်စောင့်ရှောက်သွားမည်&quot; ဟု အာဆီယံဝန်ကြီးများကို ကတိပြုပြောကြားခဲ့ကြောင်း ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခဲ့သည်။သို့ရာတွင် လက်တွေ့မြေပြင်၌မူ နိုင်ငံတော်အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ်၏ အခြေအနေနှင့် ပတ်သက်၍ တရားဝင် သတင်းထုတ်ပြန်ပေးခြင်း မရှိဘဲ သတင်းအမှောင်ချထားခဲ့၍ လူကိုယ်တိုင်တွေ့ဆုံခွင့်ပေးမှ အတည်ပြုနိုင်မည်ဟု အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့က တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2026-07-12 |title=ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကျန်းမာရေးကောင်း၊ အစ်မတစ်ယောက်လို စောင့်‌ရှောက်ထားဟုဆို |url=https://www.rfa.org/burmese/news/2026/07/12/myanmar-military-asean-aung-san-suu-kyi-thailand/ |access-date=2026-07-14 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Agency |first=Yangon Khit Thit News |date=2026-07-12 |title=ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို အစ်မ ဆွေမျိုးကဲ့သို့ စောင့်ရှောက်ပေးထားဟု မြန်မာစစ်တပ်က ပြောဆိုသော်လည်း လူကိုယ်တိုင်တွေ့ဆုံခွင့်ပေးမှ အတည်ပြုနိုင်မည်ဟု အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့က တောင်း ဆို |url=https://yktnews.com/2026/07/254115/ |access-date=2026-07-14 |website=Khit Thit Media |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ ကျန်းမာရေး ကောင်းမွန်ကြောင်းပြောဆိုချက် အာဆီယံ အတည်မပြုနိုင်သေး |url=https://burmese.dvb.no/post/934459 |access-date=2026-07-14 |website=DVB Burmese |language=en}}&lt;/ref&gt;

== မြန်မာဘက်မှ တောင်းဆိုချက် ==
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအကြား အလွတ်သဘောအစည်းအဝေး၌ မြန်မာဘက်က မြန်မာနိုင်ငံ၏ သိမ်မွေ့နက်နဲသည့် နိုင်ငံရေးအခြေအနေကို နားလည်သဘောပေါက်ရန် နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပကတိ မြေပြင်အခြေအနေများနှင့် ကိုက်ညီသည့် အပြုသဘောဆောင်သော ရှုမြင်သုံးသပ်မှုများ ပြုလုပ်ကြရန် တိုက်တွန်းစကားဆိုခဲ့သည်။ယင်းအပြင် အာဆီယံ၌ မြန်မာနိုင်ငံ၏ မူလအခန်းကဏ္ဍနှင့် အခွင့်အရေးများ မကြာမီပြန်လည်ရရှိရန် မျှောလင့်ကြောင်း နှင့်  အာဆီယံ၏ ထုတ်ပြန်ချက် (၅) ရပ်သည် အာဆီယံ၏ အခြေခံမူများနှင့် ကွဲလွဲနေသည့်အပြင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ လက်ရှိပကတိ နိုင်ငံရေးအခြေအနေနှင့် ကိုက်ညီမှုမရှိသည့်အတွက် လိုအပ်သကဲ့သို့ သုံးသပ်ဆောင်ရွက်ပေးရန် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့သို့ တိုက်တွန်းကြောင်း အရေးကြီးအဆိုတစ်ရပ်ကို ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၌ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၉ ရက်နေ့တွင် အတည်ပြုဆုံးဖြတ်ခဲ့ပြီးဖြစ်၍&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး ဆဋ္ဌမနေ့ကျင်းပ |url=http://www.moi.gov.mm/news/84962 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt; အဆိုပါ လွှတ်တော်၏ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်သွားရန် တာဝန်ရှိကြောင်းလည်း ဦးတင်မောင်ဆွေက ပြောကြားခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး ဆဋ္ဌမနေ့ကျင်းပ |url=http://www.moi.gov.mm/news/84962 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt; 

== နောက်ဆက်တွဲသက်ရောက်မှုများ ==
ဤဆွေးနွေးပွဲသည် ကာလရှည်ကြာ ရပ်တန့်နေခဲ့သော မြန်မာ့အရေး သံတမန်ရေးရာ ဆွေးနွေးမှုများ ပြန်လည်ပွင့်လာစေရန် အစပျိုးသည့် ဆွေးနွေးပွဲတစ်ခုအဖြစ် သုံးသပ်ကြသည်။ သို့သော်လည်း စင်ကာပူနှင့် ဖိလစ်ပိုင် အပါအဝင် အချို့သော အာဆီယံနိုင်ငံများက မြန်မာ့အရေးနှင့် ပတ်သက်၍ ပိုမိုထင်ရှားသော အရွေ့များ လိုအပ်နေသေးကြောင်း သဘောထား တင်းမာလျက်ရှိပြီး၊ ထိုင်းနိုင်ငံကဲ့သို့ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများကမူ တိုက်ရိုက်ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုကို ပိုမိုဦးစားပေးလိုကြသည်။ ဤတွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲမှ ရရှိလာသော ရလဒ်များကို ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ မနီလာမြို့တွင် ကျင်းပမည့် ၅၉ ကြိမ်မြောက် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးတွင် ဆက်လက်တင်ပြ ဆွေးနွေးသွားရန် သဘောတူညီခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2026-07-12 |title=ASEAN hopes to see progress on peace plan by Myanmar |url=https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/asean-hopes-to-see-progress-on-peace-plan-by-myanmar |access-date=2026-07-14 |work=The Straits Times |language=en |issn=0585-3923}}&lt;/ref&gt;

=== စင်ကာပူနိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် စင်ကာပူနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် ကြေညာချက်အရ စင်ကာပူနိုင်ငံသည် မြန်မာနိုင်ငံအား အာဆီယံ၏ ခွဲထုတ်၍မရသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် ဆက်လက်ရှုမြင်ပြီး ငြိမ်းချမ်း၊ တည်ငြိမ်၍ သာယာဝပြောသော မြန်မာနိုင်ငံဖြစ်လာသည်ကို မြင်တွေ့လိုကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ သို့ရာတွင် အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်ကို အကောင်အထည်ဖော်ရာ၌ ကန့်သတ်ချက်များဖြင့်သာ တိုးတက်မှုရှိခဲ့ခြင်းအပေါ် စင်ကာပူအနေဖြင့် စိတ်ပျက်မိကြောင်းနှင့် မြန်မာ့အကျပ်အတည်းကို ရေရှည်တည်တံ့ပြီး ငြိမ်းချမ်းစွာ ဖြေရှင်းနိုင်ရန်အတွက် သက်ဆိုင်သူအားလုံးအကြား အပြုသဘောဆောင်သည့် တွေ့ဆွေးဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်ရန် အရေးကြီးကြောင်း ထောက်ပြခဲ့သည်။ထို့အပြင် စင်ကာပူနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဒေါက်တာဗီဗီယန် ဘာလာခရစ်ရှ်နန်သည် လာမည့်အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ယူမည့် စင်ကာပူနိုင်ငံ၏ ကြိုးပမ်းမှုတစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအနေဖြင့် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေ အပါအဝင် မြန်မာ့အရေး၌ အဓိကပါဝင်ပတ်သက်နေသူများနှင့် သီးခြားစီ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့သည်။ စင်ကာပူအပါအဝင် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများသည် ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်အပေါ် ထပ်လောင်းအတည်ပြုခဲ့ကြပြီး အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ်အနေဖြင့် သက်ဆိုင်သူအားလုံးနှင့် တွေ့ဆုံခွင့်ရရှိရေးကို အပြည့်အဝ ထောက်ခံခဲ့ကြသည်။ ၎င်းအပြင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အကြမ်းဖက်မှုများ အပြီးတိုင်ရပ်တန့်ရန်၊ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားအားလုံး လွှတ်ပေးရန်နှင့် ဘေးကင်းပြီး အဟန့်အတားမရှိသော လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ဖြန့်ဝေနိုင်ရေး အပါအဝင် တိကျရေတွက်နိုင်သည့် လက်တွေ့ကျသော အဆင့်များကို လုပ်ဆောင်ရန် တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Informal Meeting of ASEAN Foreign Ministers with Myanmar and the Extended Informal Consultation on Myanmar in Bangkok, Thailand, 12 July 2026 |url=https://www.mfa.gov.sg/newsroom/press-statements-transcripts-and-photos/informal-meeting-of-asean-foreign-ministers-with-myanmar-and-the-extended-informal-consultation-on-myanmar-in-bangkok--thailand--12-july-2026/ |access-date=2026-07-14 |website=Ministry of Foreign Affairs |language=en}}&lt;/ref&gt;

=== ထိုင်းနိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၃ ရက်နေ့တွင် အိမ်ရှင်ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် ကြေညာချက်၌ ဤအလွတ်သဘောဆွေးနွေးပွဲတွင် အာဆီယံနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအကြား ပွင့်လင်းမြင်သာပြီး အပြုသဘောဆောင်သည့် အမြင်ချင်းဖလှယ်မှုများ ပြုလုပ်နိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ဆွေးနွေးမှုများတွင် အာဆီယံနှင့် မြန်မာအကြား အပြန်အလှန်နားလည်မှု ပိုမိုခိုင်မာစေရေး၊ အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်ကို လက်တွေ့ကျကျ အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ရေး ပံ့ပိုးပေးရန်နှင့် မြန်မာပြည်သူများ၏ သာယာဝပြောရေး၊ ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် တည်ငြိမ်ရေးတို့ကို အဓိကထား ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။အစည်းအဝေးတွင် အာဆီယံနှင့် မြန်မာအကြား ယုံကြည်မှုတည်ဆောက်ရန်၊ အဓိပ္ပာယ်ပြည့်ဝသော တိုးတက်မှုများ ရရှိစေရန်နှင့် နှစ်ဦးနှစ်ဖက်အကြား သံတမန်ရေးရာ ပြန်လည်ထိတွေ့ဆက်ဆံနိုင်မည့် အခြေအနေကောင်းများ ဖန်တီးနိုင်ရန်အတွက် တိုက်ရိုက်ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်ကြောင်း အသိအမှတ်ပြုခဲ့ကြသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံနှင့် အာဆီယံအဖွဲ့သည် မြန်မာ့အရေးကို အနီးကပ် ဆက်လက်စောင့်ကြည့်သွားမည်ဖြစ်ပြီး တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရေးနှင့် သဘောတူညီချက်များ တည်ဆောက်ခြင်းမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံ ငြိမ်းချမ်းတည်ငြိမ်ရေးကို ကူညီပေးရန် တညီတညွတ်တည်း ရှိကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ထို့ပြင် ယခုဆွေးနွေးပွဲသည် စဉ်ဆက်မပြတ် လုပ်ဆောင်သွားမည့် သံတမန်ရေးရာ လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခု၏ အစပျိုးမှုဖြစ်ပြီး၊ မြန်မာ့အရေး လက်တွေ့ကျကျ ရှေ့ဆက်ဆောင်ရွက်နိုင်မည့် နည်းလမ်းများကို ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ မနီလာမြို့တွင် ကျင်းပရန် ရှိသည့် (၅၉) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးတွင် ဆက်လက်ဆွေးနွေးသွားရန် မျှော်လင့်ကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Deputy Prime Minister and Minister of Foreign Affairs hosts the Informal Meeting of the ASEAN Foreign Ministers and the Foreign Minister of Myanmar and the Extended Informal Consultation on Myanmar |url=https://www.mfa.go.th/en/content/informal-meeting-asean-fms-myanmar-eic-120726-en?cate=5d5bcb4e15e39c306000683e |access-date=2026-07-14 |website=กระทรวงการต่างประเทศ |language=th}}&lt;/ref&gt;

=== ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၄ ရက်နေ့တွင် အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ်ဖြစ်သူ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စ မာရီယာ ထရက်ဆာ ပရဲညို လာဇာရိုက ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး သီဟဆတ် ဖူကတ်ကယောက်၏ ပံ့ပိုးကူညီမှုဖြင့် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်မှ ၁၃ ရက်အထိ ဘန်ကောက်မြို့နှင့် ပတ္တရားမြို့တို့၌ ကျင်းပခဲ့သော မြန်မာ့နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ နောက်ဆက်တွဲ ဆွေးနွေးပွဲများနှင့် ပတ်သက်၍ သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့ အပြန်အလှန် ဆွေးနွေးပွဲတွင် အထူးကိုယ်စားလှယ် လာဇာရိုသည် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေနှင့် သီးခြားတွေ့ဆုံကာ အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် လက်တွေ့အကောင်အထည်ဖော်ရေးနှင့် အာဆီယံအဖွဲ့အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဆက်ဆံရေး ပုံမှန်ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်လာစေရေးအတွက် အာဆီယံက မည်သို့ကူညီပေးနိုင်မည်ကို ပွင့်လင်းမြင်သာစွာ ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ထို့နောက် ဆက်လက်ကျင်းပသော အလွတ်သဘောအစည်းအဝေး၌ မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက မြန်မာ့နောက်ဆုံးအခြေအနေများနှင့်အတူ အစိုးရ၏ ရက် ၁၀၀ ငြိမ်းချမ်းရေးစီမံကိန်း (100-day Peace Plan)၊ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် မှုခင်းများ တိုက်ဖျက်ရေး ဆောင်ရွက်ချက်များကို ရှင်းလင်းတင်ပြခဲ့သည်။ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများကလည်း ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်သည် မြန်မာ့အရေးဖြေရှင်းရန် အဓိက အခြေခံလမ်းညွှန်ချက်ဖြစ်ကြောင်း ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။ ၎င်းအပြင် အထူးကိုယ်စားလှယ် လာဇာရိုက မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အကူအညီလိုအပ်နေသော ဒေသများသို့ ပိုမိုရောက်ရှိနိုင်စေရန် ရည်ရွယ်၍ ၂၀၂၆ ခုနှစ် စတုတ္ထပတ် (Q4) အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံသို့ လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ ခရီးစဉ်တစ်ခုကို ဦးဆောင်သွားရန် ကတိပြုခဲ့ပြီး အဆိုပါအစီအစဉ်ကို ပါဝင်ပတ်သက်သူအားလုံးက ထောက်ခံခဲ့ကြသည်။ ဤတွေ့ဆုံမှုသည် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ ဆီဘူးမြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည့် (၄၈) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေး၏ ဆုံးဖြတ်ချက်အရ ၂၀၂၁ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်တို့အကြား ပထမဦးဆုံးအကြိမ်အဖြစ် လူကိုယ်တိုင် (In-person) တိုက်ရိုက်တွေ့ဆုံဆွေးနွေးနိုင်ခဲ့သည့် ထူးခြားသော သံတမန်ရေးရာ ဖြစ်ရပ်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ဇူလိုင်လ ၁၃ ရက်နေ့တွင် အာဆီယံအထူးကိုယ်စားလှယ်သည် ပတ္တရားမြို့၌ မြန်မာနိုင်ငံ၏ အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ (NSPNC) ကိုယ်စားလှယ်များ၊ မြန်မာ့တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများ (EAOs) မှ ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ အဆိုပါတွေ့ဆုံပွဲတွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အားလုံးပါဝင်နိုင်သော အမျိုးသားနိုင်ငံရေး ဆွေးနွေးပွဲများ (Inclusive national political dialogue) ရှေ့ဆက်နိုင်မည့် လမ်းစဉ်များကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြပြီး ပါဝင်ပတ်သက်သူအားလုံးက တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရေးလုပ်ငန်းစဉ်အပေါ် လမ်းဖွင့်ကြိုဆိုကြောင်းနှင့် အပြုသဘောဆောင်သည့် ဆွေးနွေးပွဲများအတွက် စနစ်တကျ ကြိုတင်ပြင်ဆင်ရန် အရေးကြီးကြောင်း အလေးအနက် ပြောကြားခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://dfa.gov.ph/secretary-lazaro-convenes-back-to-back-meetings-on-myanmar-in-bangkok-and-pattaya-thailand/?fbclid=IwY2xjawTC2KNleHRuA2FlbQIxMABicmlkETFBMWVwZnNwNlFubm5rcWJrc3J0YwZhcHBfaWQQMjIyMDM5MTc4ODIwMDg5MgABHnzxWxVKDo_umGSuWeIbQMZfqmASrClFW6-g5_HKSW_tSK_HVbbpV6lsdh-J_aem_FUIt3UqsKazuXYetM0zZ0A|title=Secretary Lazaro Convenes Back-to-Back Meetings on Myanmar in Bangkok and Pattaya, Thailand|work=ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန|access-date=14 july 2026|date=14 july 2026}}&lt;/ref&gt;

=== အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်မြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ အလွတ်သဘောအစည်းအဝေးသို့ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ပါဝင်တက်ရောက်ခဲ့သည်။ အဆိုပါအစည်းအဝေးသည် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ ဆီဘူးမြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည့် (၄၈) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေး၊ ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၂၁ ရက်နေ့က ပြုလုပ်ခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ အွန်လိုင်းအစည်းအဝေးနှင့် ဇွန်လ ၈ ရက်နေ့တွင် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး၏ နေပြည်တော်ခရီးစဉ်တို့၏ နောက်ဆက်တွဲ သံတမန်ရေးရာ ကြိုးပမ်းမှုတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ မြန်မာ့အရေးကို ငြိမ်းချမ်းစွာ ဖြေရှင်းနိုင်ရန်အတွက် အာဆီယံ၏ အဓိကမူဘောင်ဖြစ်သော ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် (5PC) ကို ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျနှင့် ဟန်ချက်ညီညီ ပြန်လည်သုံးသပ်ရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲအပြီး ဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုအချို့ ရှိခဲ့သော်လည်း အမျိုးသားပြန်လည်သင့်မြတ်ရေးအတွက် အရေးကြီးသော &quot;အားလုံးပါဝင်နိုင်သည့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲ (Inclusiveness Dialogue)&quot; ပေါ်ပေါက်လာရေး အပါအဝင် ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်ကို အကောင်အထည်ဖော်ရာ၌ စိန်ခေါ်မှုများစွာ ရင်ဆိုင်နေရဆဲဖြစ်ကြောင်း ထောက်ပြခဲ့သည်။ နိုင်ငံရေးအကျပ်အတည်းကို ရေရှည်ဖြေရှင်းနိုင်ရန်အတွက် ပါဝင်ပတ်သက်သူအားလုံး အတူတကွ ပူးပေါင်းဆွေးနွေးကြရန် လိုအပ်ကြောင်းလည်း အလေးအနက် ပြောကြားခဲ့သည်။ထို့အပြင် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံအနေဖြင့် မြန်မာ့ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်သည် &quot;မြန်မာကိုယ်တိုင် ပိုင်ဆိုင်ပြီး မြန်မာကသာ ဦးဆောင်သည့် လုပ်ငန်းစဉ် (Myanmar-owned and Myanmar-led)&quot; ဖြစ်ရမည်ဟူသော ရပ်တည်ချက်ကို ဆက်လက်ထောက်ခံသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ အာဆီယံဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်အတိုင်း အကြမ်းဖက်မှုများ ရပ်တန့်ရေး၊ အားလုံးပါဝင်သော ဆွေးနွေးပွဲများ ဖြစ်ပေါ်လာရေးနှင့် ခွဲခြားမှုမရှိဘဲ ဘေးကင်းလုံခြုံစွာ လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ပေးအပ်နိုင်ရေးတို့ကို အလေးထားကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ ၎င်းအပြင် မြန်မာ့အရေးကို စဉ်ဆက်မပြတ် ကူညီဖြေရှင်းပေးနိုင်ရန်အတွက် အာဆီယံအထူးကိုယ်စားလှယ်၏ သက်တမ်းတိုးမြှင့်ရေး အပါအဝင် အာဆီယံ၏ စုပေါင်းယန္တရားကို မြှင့်တင်ရန် တိုက်တွန်းခဲ့ပြီး အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံအနေဖြင့် မြန်မာ့ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် ကြားခံပေါင်းကူးတံတားတစ်ခုအဖြစ် ကူညီဆောင်ရွက်ပေးရန် အသင့်ရှိကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Portal Kemlu |url=https://kemlu.go.id/berita/menteri-luar-negeri-ri-hadiri-pertemuan-informal-para-menteri-luar-negeri-asean-dengan-myanmar-di-bangkok?type=publication |access-date=2026-07-14 |website=kemlu.go.id}}&lt;/ref&gt;

=== တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်မြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးသစ် ဦးတင်မောင်ဆွေတို့အကြား အလွတ်သဘောအစည်းအဝေးသို့ တီမောလက်စ်တေဒီမိုကရက်တစ်သမ္မတနိုင်ငံ၊ နိုင်ငံခြားရေးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဝန်ကြီး မစ္စတာ ဘင်ဒီတို ဒိုဆန်းတိုစ် ဖရေတပ်စ် (Bendito dos Santos Freitas) ပါဝင်တက်ရောက်ခဲ့သည်။တီမောလက်စ်တေ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ယခုဆွေးနွေးပွဲသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နောက်ဆုံးဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုများနှင့် စပ်လျဉ်း၍ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအကြား အမြင်ချင်းဖလှယ်ခွင့်ရရှိခဲ့သည့် အခွင့်အလမ်းတစ်ရပ်ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ထို့ပြင် အာဆီယံဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်နှင့်အညီ အပြုသဘောဆောင်ပြီး အခြေခံမူဝါဒကျကျ၊ အားလုံးပါဝင်နိုင်သော ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုများ ပြုလုပ်သွားမည့် အာဆီယံ၏ ကတိကဝတ်ကို ထပ်လောင်းအတည်ပြုခဲ့သည်။ဆွေးနွေးပွဲတွင် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အကြမ်းဖက်မှုများ ရပ်တန့်ရေး၊ သက်ဆိုင်သူအားလုံးအကြား အားလုံးပါဝင်နိုင်သည့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲများ ဖြစ်ပေါ်လာရေးနှင့် လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ အကူအညီများ ပေးအပ်ရေးလုပ်ငန်းစဉ်များကို ပိုမိုအားကောင်းလာစေရန် လက်တွေ့ကျသော အစီအမံများကို ရှာဖွေဆွေးနွေးခဲ့ကြပြီး၊ တစ်ချိန်တည်းတွင် ဒေသတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေး၊ တည်ငြိမ်ရေးနှင့် စည်းလုံးညီညွတ်မှုကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရန် အရေးကြီးကြောင်းကိုလည်း အလေးအနက် ထောက်ပြခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ajanapanya |first=Nongluck |title=ASEAN breaks the ice with Myanmar, but skepticism runs deep |url=https://asianews.network/asean-breaks-the-ice-with-myanmar-but-skepticism-runs-deep/ |access-date=2026-07-14 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကားချက်များ ==
&lt;references /&gt;
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၆ ဖြစ်ရပ်များ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သံတမန်ရေးရာ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲများ]] 
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ–အာဆီယံ ဆက်ဆံရေး]] 
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ-ထိုင်း ဆက်ဆံရေး]] 
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ]]</text>
      <sha1>j1x08xid8vlyff3cgztnevzkldhmyov</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1043157</id>
      <parentid>1043155</parentid>
      <timestamp>2026-07-14T09:55:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zawzawaungthwin</username>
        <id>100038</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>နိုင်ငံရေးကို ကိုယ်စားလှယ်ပြုမဟုတ်သည့် နိုင်ငံဝန်ထမ်း</comment>
      <origin>1043157</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="75320" sha1="k68mbvdsi74ajjbncdm0bqmnk1ngwm0" xml:space="preserve">{{Infobox event
| title             = ဘန်ကောက်ဆွေးနွေးပွဲ (၂၀၂၆)
| image             = {{flagicon|ASEAN}} နှင့် {{flagicon|MYA}} 
| caption           = &lt;small&gt;မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ နှင့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအကြား အလွတ်သဘောအစည်းအဝေး&lt;/small&gt;
| date              = ၁၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၆
| location          = [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]၊ [[ဘန်ကောက်မြို့]]
| venue             = Mandarin Oriental Bangkok
| participants      = * '''သဘာပတိ:''' {{flagicon|PHL}} 
** &lt;small&gt;အာဆီယံအထူးကိုယ်စားလှယ်/နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး&lt;/small&gt;
* {{flagicon|ASEAN}} &lt;small&gt;[[အာဆီယံ]]နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များ&lt;/small&gt;
* {{flagicon|MYA}} &lt;small&gt;[[တင်မောင်ဆွေ]]&lt;/small&gt;
| agenda            = * &lt;small&gt;အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် အကောင်အထည်ဖော်ရေး&lt;/small&gt;
* &lt;small&gt;လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ပေးအပ်ရေး&lt;/small&gt;
* &lt;small&gt;နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် မှုခင်းများ တိုက်ဖျက်ရေး&lt;/small&gt;
| outcome           = * &lt;small&gt;ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုများ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရန် သဘောတူညီခြင်း&lt;/small&gt;
* &lt;small&gt;ရလဒ်များကို (၅၉) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးသို့ တင်ပြရန် သဘောတူခြင်း&lt;/small&gt;
}}
'''ဘန်ကောက်ဆွေးနွေးပွဲ (၂၀၂၆)''' (အင်္ဂလိပ်: ''Bangkok Meeting on Myanmar (2026)'') သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးအကျပ်အတည်းနှင့် ပတ်သက်၍ [[အာဆီယံ]] အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၊ အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး [[တင်မောင်ဆွေ|ဦးတင်မောင်ဆွေ]] တို့အကြား [[၂၀၂၆]] ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်တွင် [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]၊ [[ဘန်ကောက်မြို့]]ရှိ Mandarin Oriental Bangkok ဟိုတယ်၌ ကျင်းပခဲ့သော ဆွေးနွေးပွဲဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-07-13 |title=ဖိလစ်ပိုင်နဲ့ထိုင်း ဦးဆောင်တဲ့ဆွေးနွေးပွဲတွေမှာ NUG မပါဝင်တဲ့အပေါ် မေးခွန်းထုတ်မှုတွေရှိ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cgrkez7q9j7o |access-date=2026-07-14 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;

ဤဆွေးနွေးပွဲသည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၀ ရက် တွင် [[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ|ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သော အစိုးရအဖွဲ့သစ်]] တာဝန်ယူပြီးနောက်ပိုင်း ပထမဦးဆုံးအကြိမ် ကျင်းပခဲ့သည့် အာဆီယံနှင့် မြန်မာအစိုးရသစ်တို့အကြား ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုဖြစ်ပြီး၊ အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ၏ အထူးသံတမန် ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးနှင့် အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ ကိုယ်စားလှယ်များအကြား လူကိုယ်တိုင် (In-person) တိုက်ရိုက်တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ကြသည့် ထူးခြားသော သံတမန်ရေးရာ ဖြစ်ရပ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-07-13 |title=Asean calls for ‘concrete’ progress from Myanmar on stalled peace plan |url=https://www.malaymail.com/news/world/2026/07/13/asean-calls-for-concrete-progress-from-myanmar-on-stalled-peace-plan/227362 |access-date=2026-07-14 |website=Malay Mail |language=en}}&lt;/ref&gt;

[[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁ - လက်ရှိ)]] ကို ဖြေရှင်းရန်  အာဆီယံ ၏ ကြိုးပမ်းချက်အနေဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး နှင့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့အကြား  ၅ နှစ်အတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် တွေ့ဆုံမှုလည်းဖြစ်ပြီး၊ထိုတွေ့ဆုံမှုအပြီး မြန်မာ့အရေး၌ တိုက်ရိုက်ပါဝင်နေကြသည့်  အဖွဲ့အစည်းအချို့ဖြစ်သော အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ (NSPNC) ကိုယ်စားလှယ် အချို့အပါအဝင် ထိုင်းနယ်စပ် တွင် အခြေစိုက်သော  တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ (EROs) အချို့တို့နှင့် ဖိလစ်ပိုင်အပါအဝင် ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့ သီးခြားတွေ့ဆုံမှုများလည်း ရှိခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-07-13 |title=အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌနဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တချို့နဲ့ တွေ့ဆုံ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c621pey5kv9o |access-date=2026-07-14 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;

== နောက်ခံသမိုင်း ==
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ စစ်အာဏာသိမ်းမှု ဖြစ်ပွားပြီးနောက်ပိုင်း ဒေသတွင်း တည်ငြိမ်မှုနှင့် မြန်မာ့နိုင်ငံရေးအကျပ်အတည်းကို ဖြေရှင်းနိုင်ရန်အတွက် အာဆီယံအဖွဲ့သည် သံတမန်ရေးရာအရ စတင်ဝင်ရောက် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ ဂျကာတာမြို့ရှိ အာဆီယံအတွင်းရေးမှူးချုပ်ရုံး၌ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၏ အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ ဘရူနိုင်းနိုင်ငံဘုရင် ဆူလ်တန် ဟာဂျီ ဟာဆာနယ်လ် ဘိုကီးယား ၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ &quot;အာဆီယံနိုင်ငံ့ခေါင်းဆောင်များ အလွတ်သဘောအစည်းအဝေး (ASEAN Leaders’ Meeting)&quot; ကို ကျင်းပခဲ့သည်။ အဆိုပါအစည်းအဝေးသို့  နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ  ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် တက်ရောက်ခဲ့သည်။ယင်းအစည်းအဝေးကို အပိုင်း (၃) ပိုင်းခွဲ၍ ကျင်းပခဲ့ပြီး အာဆီယံအသိုက်အဝန်း ထူထောင်ခြင်း၊ အာဆီယံနှင့် ပြင်ပဆက်ဆံရေး၊ ဒေသတွင်းနှင့် နိုင်ငံတကာကိစ္စရပ်များအပေါ် အမြင်ချင်းဖလှယ်ခြင်းတို့ ပါဝင်ခဲ့သည်။ အစည်းအဝေးတွင် မြန်မာနိုင်ငံဘက်က အာဆီယံပဋိညာဉ်စာတမ်းနှင့် အရှေ့တောင်အာရှ ချစ်ကြည်ရေးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးစာချုပ် (TAC) ပါ အခြေခံမူများနှင့်အညီ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားမည်ဟု ကတိပြုခဲ့သည်။သို့သော် အခြားအာဆီယံခေါင်းဆောင်များကမူ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး ပြောင်းလဲမှုများအပေါ် ဝေဖန်အကြံပြုမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်းဆောင် ဘက်က  ၎င်း၏ ရပ်တည်ချက် သုံးချက်ဖြစ်သော အပြုသဘောဆောင်သည့် အကြံပြုချက်များကို မှတ်သားထားရှိရန်၊ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးကို ဦးစားပေးရန်နှင့် အကြံပြုချက်များသည် နိုင်ငံတော်၏ ရှေ့လုပ်ငန်းစဉ် (၅) ရပ်နှင့် အာဆီယံမူဝါဒများအပေါ် အခြေခံပါက ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန်တို့ကို ပြန်လည်တုံ့ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေးနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ |url=http://www.moi.gov.mm/article/18400 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt;

အစည်းအဝေးအပြီးတွင် အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ ကြေညာချက်နောက်ဆက်တွဲအဖြစ် အောက်ပါ အာဆီယံဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည် &lt;ref&gt;{{Cite web |last=News |first={{!}} Indiplomacy |last2=Singapore |title=Vivian Balakrishnan Reaffirms ASEAN Commitment to Myanmar Five-Point Consensus {{!}} Indiplomacy |url=https://indiplomacy.com/2026/07/13/vivian-balakrishnan-reaffirms-asean-commitment-to-myanmar-five-point-consensus/ |access-date=2026-07-14 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;-
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:100%; border: 1px solid #a2a9b1; background-color: #f8f9fa; border-collapse: collapse; font-size: 95%;&quot;
|- style=&quot;background-color: #002B66; color: white; text-align: center; font-weight: bold; font-size: 105%;&quot;
| style=&quot;padding: 8px; width: 10%;&quot; |စဉ်
| style=&quot;padding: 8px; width: 90%;&quot; |အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် (Five-Point Consensus)
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၁
| style=&quot;padding: 8px; border-bottom: 1px solid #a2a9b1;&quot; |'''အကြမ်းဖက်မှုများ ချက်ချင်းရပ်တန့်ရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အကြမ်းဖက်မှုများအားလုံး ချက်ချင်းရပ်တန့်ရန်နှင့် သက်ဆိုင်သူအားလုံးမှ အစွမ်းကုန် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ကြရန်။&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၂
| style=&quot;padding: 8px; border-bottom: 1px solid #a2a9b1;&quot; |'''သက်ဆိုင်သူအားလုံးအကြား အပြုသဘောဆောင်သည့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုများ စတင်ရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;ပြည်သူလူထု၏ အကျိုးစီးပွားအတွက် ငြိမ်းချမ်းစွာ အဖြေရှာနိုင်ရန် သက်ဆိုင်သူအားလုံးအကြား အပြုသဘောဆောင်သည့် ဆွေးနွေးပွဲများ စတင်ရန်။&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၃
| style=&quot;padding: 8px; border-bottom: 1px solid #a2a9b1;&quot; |'''အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ အထူးကိုယ်စားလှယ် ခန့်အပ်ရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းမှု ဖြစ်စဉ်များတွင် အဆင်ပြေချောမွေ့စေရန် အာဆီယံအတွင်းရေးမှူးချုပ်၏ အကူအညီဖြင့် အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ အထူးကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦး ခန့်အပ်ရန်။&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၄
| style=&quot;padding: 8px; border-bottom: 1px solid #a2a9b1;&quot; |'''AHA Centre မှတစ်ဆင့် လူသားချင်းစာနာမှုအကူအညီများ ပေးအပ်ရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;အာဆီယံ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်ရေးဗဟိုဌာန (AHA Centre) မှတစ်ဆင့် လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ပေးအပ်ရန်။&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center; font-weight: bold; background-color: #E6EEFA;&quot; |၅
| style=&quot;padding: 8px;&quot; |'''အာဆီယံအထူးကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ မြန်မာနိုင်ငံသို့ သွားရောက်တွေ့ဆုံရေး''' 
&lt;span style=&quot;color: #555; font-size: 90%;&quot;&gt;ခန့်အပ်ထားသော အထူးကိုယ်စားလှယ်နှင့် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့သည် မြန်မာနိုင်ငံသို့ သွားရောက်၍ သက်ဆိုင်သူအားလုံးနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရန်။&lt;/span&gt;
|}
အာဏာသိမ်း မြန်မာအစိုးရဘက်ကမူ ဤဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်သည် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများကို ကြိုတင်အသိပေး ညှိနှိုင်းခဲ့ခြင်းမရှိဘဲ ဥက္ကဋ္ဌ၏ သီးသန့်ထုတ်ပြန်ချက်အဖြစ် ထွက်ပေါ်လာခြင်းကြောင့် အဖွဲ့ဝင်အားလုံး၏ တူညီဆန္ဒ (Consensus) မဟုတ်ဟု ဆိုခဲ့သော်လည်း၊ အပြုသဘော ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားမည်ဟု ရပ်တည်ခဲ့သည်။ထို့နာက်  ၂၀၂၁ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည့် အာဆီယံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ အထူးအစည်းအဝေးတွင်  အချို့သောအာဆီယံ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများက မြန်မာနိုင်ငံသည် ဧပြီလ ၂၄ ရက်နေ့ အရေးပေါ် ထိပ်သီးအစည်းအဝေးတွင် ချမှတ်ခဲ့သော တူညီဆန္ဒငါးရပ်ကို လိုက်နာရန် နှောင့်နှေး ပျက်ကွက်သည်ဟု စွပ်စွဲကာ မြန်မာနိုင်ငံကို လာမည့်အာဆီယံထိပ်သီး အစည်းအဝေးသို့ မဖိတ်ကြားရန် ဖိအားပေးပြောဆိုခဲ့ကြသည်။ အချို့နိုင်ငံတို့ကမူ အာဆီယံပဋိညာဉ်စာတမ်း၌ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံအား ထိပ်သီးအစည်းအဝေး တက်ရောက်ခွင့် ကန့်သတ်နိုင်သည့် ပြဋ္ဌာန်းချက်မရှိကြောင်း ထောက်ပြခဲ့ကြပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဖြစ်ပေါ်နေသော ပြည်တွင်းအခြေအနေများကိုလည်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန် ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ အာဆီယံရေးရာဦးစီးဌာနမှ ကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦးနှင့် အာဆီယံတူညီဆန္ဒ(၅)ချက်အပေါ် မြန်မာနိုင်ငံ၏ရပ်တည်ချက်နှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ နှင့်စပ်လျဉ်းသည့် အမေးအဖြေကဏ္ဍ |url=http://www.moi.gov.mm/news/35416 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt;

ထိုစဉ်က မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး [[ဝဏ္ဏမောင်လွင်|ဦးဝဏ္ဏမောင်လွင်]]က ဤဆောင်ရွက်ချက်သည် အာဆီယံ၏မူဝါဒ၊ ပဋိညာဉ်တို့တွင် ပါရှိခြင်းမရှိဘဲ တူညီဆန္ဒ (Consensus) မရရှိဘဲ ဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်၍ မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် ပြင်းထန်စွာ ကန့်ကွက်ကြောင်းနှင့် အစည်းအဝေးသဘာပတိ ဘရူနိုင်းနိုင်ငံ၏ ထုတ်ပြန်ချက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သဘောထားကို ထည့်သွင်းဖော်ပြရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။သို့သော်လည်း အဆိုပါအထူးအစည်းအဝေးအပြီးတွင် အာဆီယံအမြဲတမ်းကော်မတီ အလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌဖြစ်သူ ဘရူနိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး (၂) က မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးထံသို့ လာမည့်ထိပ်သီးအစည်းအဝေးတွင် မြန်မာနိုင်ငံဘက်မှ &quot;နိုင်ငံရေးအရ ခန့်အပ်ထားခြင်းမရှိသော&quot; နိုင်ငံရေးကို ကိုယ်စားလှယ်ပြုမဟုတ်သည့် နိုင်ငံဝန်ထမ်း (Non-political representative) ကိုသာ ဖိတ်ကြားမည်ဖြစ်ကြောင်း အကြောင်းကြားခဲ့သည်။ တရားဝင်ဖိတ်ကြားစာတွင် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အနေဖြင့် ထိပ်သီးအစည်းအဝေး၌ စကားပြောကြားခွင့် အချိန် ၃ မိနစ်သာ ရရှိမည်ဖြစ်ပြီး ပြောကြားမည့်အကြောင်းအရာကိုလည်း ကြိုတင်ပေးပို့ရမည်ဟု ကန့်သတ်ချက်များ ပါရှိခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ အာဆီယံရေးရာဦးစီးဌာနမှ ကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦးနှင့် အာဆီယံတူညီဆန္ဒ (၅) ချက်အပေါ် မြန်မာနိုင်ငံ၏ရပ်တည်ချက်နှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများနှင့် စပ်လျဉ်းသည့် အမေးအဖြေကဏ္ဍ {{!}} News and Periodical Enterprise |url=https://www.moi.gov.mm/npe/niungngnkhaarewnkiitthaan-aaachiiynreraauuciitthaanm-kiuycaalyttcuunng-aaachiiynttuunnyiichnd-5 |access-date=2026-07-14 |website=www.moi.gov.mm}}&lt;/ref&gt;

ဤသို့ဖြင့် အာဆီယံသည် အာဏာသိမ်းအစိုးရ၏  မြန်မာ့နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ ကိုယ်စားလှယ်များကို အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေးများနှင့် တရားဝင် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးများ တက်ရောက်ခွင့်ကို ပိတ်ပင်ထားခဲ့ပြီး၊ နိုင်ငံရေးနှင့် မသက်ဆိုင်သည့် နည်းပညာဆိုင်ရာ ကိုယ်စားလှယ်များကိုသာ တက်ရောက်ရန် ခွင့်ပြုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=(၄၃)ကြိမ်မြောက် အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေးအပြီး ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် တူညီဆန္ဒ(၅)ချက် အကောင်အထည်ဖော်ခြင်းအပေါ် အာဆီယံခေါင်းဆောင်များ၏ ပြန်လည်သုံးသပ်ချက်နှင့် ဆုံးဖြတ်ချက်များကို မြန်မာနိုင်ငံကကန့်ကွက် |url=http://www.moi.gov.mm/news/43813 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt;

[[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆|အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၂၅-၂၀၂၆]] အပြီး [[တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] ပေါ်ပေါက်လာပြီးနောက်  ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် [[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ|ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သော အစိုးရအဖွဲ့သစ်]] စတင်တာဝန်ယူခဲ့သည်။ထို့နောက်  ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေ ၃၀ ရက် မှ ဇွန်လ ၃ ရက်နေ့အထိ  အိန္ဒိယနိုင်ငံ ခရီးစဥ်၊ဇွန်လ ၁၆ ရက်နေ့ မှ ၁၉ ရက်နေ့အထိ တရုတ်နိုင်ငံ ခရီးစဥ် နှင့် ဇူလိုင်လ ၃ ရက်မှ ၅ ရက်နေ့အထိ လာအိုနိုင်ငံ ခရီးစဥ် အပြီး ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ နှင့်  ထိုင်းနိုင်ငံအပါအဝင် သဘောထားပျော့ပြောင်းသော အာဆီယံနိုင်ငံ အချို့သည် မြန်မာ နှင့် ဒေသတွင်းသံတမန်ရေးရာ ထိတွေ့မှုများ ပြန်လည်စတင်ရန် လမ်းစဖော်ခဲ့ကြသည်။ ပထမဦးဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ယခု ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပသော '''ဘန်ကောက်ဆွေးနွေးပွဲ''' ပေါ်ပေါက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2026-06-10 |title=မြန်မာတိုင်းရင်းသားအဖွဲ့တွေနဲ့ မကြာခင်တွေ့ဆုံဖို့ရှိကြောင်း ဖိလစ်ပိုင်‌‌ပြော |url=https://www.rfa.org/burmese/news/2026/06/10/myanmar-military-asean-phillippines-ethnic-groups/ |access-date=2026-07-14 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;

ယင်းမတိုင်မီ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၅ ရက်မှ ၇ ရက်အထိ  အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စမာရီယာ ထရက်ဆာ ပရဲညိုလာဇာရိုသည်  မြန်မာနိုင်ငံသို့ အလုပ်သဘောခရီးစဉ် လာရောက်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=■မြန်မာ- ဖိလစ်ပိုင် နှစ်နိုင်ငံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများတွေ့ဆုံပြီး ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံသားများအပါအဝင် အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှုတွင် ပါဝင်သည့် နိုင်ငံခြားသားများကိုသက်ဆိုင်ရာနိုင်ငံများသို့ ပြန်လည်လွှဲပြောင်းပေး​နေမှုနှင့် နှစ်နိုင်ငံ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု တိုးမြှင့်ရေးဆွေးနွေး |url=https://news-eleven.com/article/308935 |access-date=2026-07-14 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;

== ရှေ့ပြေးဆွေးနွေးမှုများ ==
ဤ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဘန်ကောက် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲ မတိုင်မီကာလများတွင်လည်း မြန်မာ့အရေးနှင့် ပတ်သက်၍ အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအချို့နှင့် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်များအကြား အလွတ်သဘော တွေ့ဆုံမှုများ ရှိခဲ့ဖူးသည်။ယင်းတို့မှာ  ၂၀၂၂ နှင့် ၂၀၂၃ ဘန်ကောက် အလွတ်သဘော ဆွေးနွေးပွဲများဖြစ်ပြီး  ထိုင်းအစိုးရဟောင်း လက်ထက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဟောင်းများ ဖြစ်ကြသည့် ဦးဝဏ္ဏမောင်လွင်၊ ဦးသန်းဆွေ တို့ကို ဖိတ်ကြား၍ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံအချို့နှင့် တွေ့ဆုံမှု (Sideline meetings) အချို့ ပြုလုပ်ခဲ့သော်လည်း အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ အပါအဝင် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအားလုံး တက်ရောက်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ထို့အပြင်  တရုတ်-မြန်မာ အာဆီယံ တွေ့ဆုံမှုများအနေဖြင့်  တရုတ်နိုင်ငံတွင် ကျင်းပသည့် အစည်းအဝေးများအတွင်း မြန်မာနှင့် အာဆီယံသံတမန်အချို့အကြား အလွတ်သဘော ထိတွေ့မှုအချို့ ရှိခဲ့သည်။ယခု ၂၀၂၆ ဇူလိုင်လဆွေးနွေးပွဲသည် အထက်ပါ ရှေ့ပြေးအလွတ်သဘော ထိတွေ့မှုများထက် ပိုမို၍ အဆင့်မြင့်ကာ အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ (ဖိလစ်ပိုင်) ၏ အထူးသံတမန် ကိုယ်တိုင်ဦးဆောင်သည့် အာဆီယံမူဘောင်အောက်မှ တရားဝင်သဏ္ဌာန်တူသော ပထမဆုံးတွေ့ဆုံမှု ဖြစ်လာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-05-06 |title=ဖိလစ်ပိုင်မှာ ကျင်းပမယ့် အာဆီယံအစည်းအဝေး မြန်မာဘက်က ဘယ်သူတက်မလဲ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c62xkwqy6qvo |access-date=2026-07-14 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt; 
== ပါဝင်တက်ရောက်သူများ ==
အဆိုပါ အလွတ်သဘော အစည်းအဝေးသို့ အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များ စုံညီစွာ ပါဝင်တက်ရောက်ခဲ့ကြသည်။ အစည်းအဝေးတွင် အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ ကိုယ်စားလှယ်ဖြစ်သူ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး က သဘာပတိအဖြစ် ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး၊ အိမ်ရှင်ထိုင်းနိုင်ငံဘက်မှ ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ်နှင့် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး Sihasak Phuangketkeow က အစည်းအဝေးကို လက်ခံကျင်းပပေးခဲ့သည်။မြန်မာနိုင်ငံဘက်မှ ပြည်ထောင်စု နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=ASEAN Foreign Ministers Hold ‘Icebreaker’ Meeting With Myanmar Counterpart |url=https://thediplomat.com/2026/07/asean-foreign-ministers-hold-icebreaker-meeting-with-myanmar-counterpart/ |access-date=2026-07-14 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

ဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေသည် အစည်းအဝေးကျင်းပသည့် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ ဝန်ကြီးများနှင့် အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် သီးခြားစီ (Sideline Meetings) တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ဦးစွာ နံနက် ၁၁:၀၀ နာရီတွင် အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ်ဖြစ်သူ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး  နှင့်လည်းကောင်း၊ မွန်းလွဲ ၁၃:၀၀ နာရီတွင် ဘရူနိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး-၂ မိုဟာမက် ယူဆွတ် နှင့်လည်းကောင်း သီးခြားစီ တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ထို့နောက် မွန်းလွဲ ၁၅:၀၀ နာရီတွင် စင်ကာပူနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဒေါက်တာဗီဗီယန် ဘာလာခရစ်ရှ်နန် နှင့်လည်းကောင်း ညနေ ၁၇:၁၀ နာရီတွင် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စတာ လေဟွိုင်ချုံးနှင့်လည်း ထပ်မံတွေ့ဆုံခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mofa.gov.mm/%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%81%e1%80%bc%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%9b%e1%80%b1%e1%80%b8%e1%80%9d%e1%80%94%e1%80%ba%e1%80%80%e1%80%bc%e1%80%ae%e1%80%b8-364/|title=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးသည် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးနှင့် စင်ကာပူနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့ကို သီးခြားစီတွေ့ဆုံဆွေးနွေး|work=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန|access-date=၁၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၆|date=၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၆}}&lt;/ref&gt;

== ဆွေးနွေးခဲ့သည့် အဓိကအချက်များ ==
ဆွေးနွေးပွဲအတွင်း အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် အပြင်  နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် မှုခင်းများ တိုက်ဖျက်ရေး နှင့် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အကူအညီများအား အဓိကထားခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mofa.gov.mm/%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%81%e1%80%bc%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%9b%e1%80%b1%e1%80%b8%e1%80%9d%e1%80%94%e1%80%ba%e1%80%80%e1%80%bc%e1%80%ae%e1%80%b8-363/|title=နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးဆောင်သည့် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအကြား အလွတ်သဘောအစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက် (၁၂-၇-၂၀၂၆၊ ဗန်ကောက်)|work=[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန(မြန်မာ)]]|access-date=၁၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၆|date=၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၆}}&lt;/ref&gt;

=== ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် ပတ်သက်၍ ဆွေးနွေးပြောကြားချက် ===
ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့က ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်မြို့တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် တွေ့ဆုံပွဲ၌ နိုင်ငံတော်အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ ကျန်းမာရေးအခြေအနေနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ထည့်သွင်းဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ အစည်းအဝေးအပြီး ပြုလုပ်ခဲ့သည့် သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတွင် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စ မာရီယာ ထရက်ဆာ ပရဲညို လာဇာရိုက ပြောကြားရာ၌ မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေက အကျဉ်းကျခံနေရသည့် လူထုခေါင်းဆောင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်သည် ကျန်းမာရေး ကောင်းမွန်လျက်ရှိကြောင်းနှင့် သူ့အား &quot;ဆွေမျိုးတစ်ဦး၊ အစ်မတစ်ဦးကဲ့သို့ သဘောထားကာ ဂရုစိုက်စောင့်ရှောက်သွားမည်&quot; ဟု အာဆီယံဝန်ကြီးများကို ကတိပြုပြောကြားခဲ့ကြောင်း ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခဲ့သည်။သို့ရာတွင် လက်တွေ့မြေပြင်၌မူ နိုင်ငံတော်အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ်၏ အခြေအနေနှင့် ပတ်သက်၍ တရားဝင် သတင်းထုတ်ပြန်ပေးခြင်း မရှိဘဲ သတင်းအမှောင်ချထားခဲ့၍ လူကိုယ်တိုင်တွေ့ဆုံခွင့်ပေးမှ အတည်ပြုနိုင်မည်ဟု အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့က တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2026-07-12 |title=ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကျန်းမာရေးကောင်း၊ အစ်မတစ်ယောက်လို စောင့်‌ရှောက်ထားဟုဆို |url=https://www.rfa.org/burmese/news/2026/07/12/myanmar-military-asean-aung-san-suu-kyi-thailand/ |access-date=2026-07-14 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Agency |first=Yangon Khit Thit News |date=2026-07-12 |title=ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို အစ်မ ဆွေမျိုးကဲ့သို့ စောင့်ရှောက်ပေးထားဟု မြန်မာစစ်တပ်က ပြောဆိုသော်လည်း လူကိုယ်တိုင်တွေ့ဆုံခွင့်ပေးမှ အတည်ပြုနိုင်မည်ဟု အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့က တောင်း ဆို |url=https://yktnews.com/2026/07/254115/ |access-date=2026-07-14 |website=Khit Thit Media |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ ကျန်းမာရေး ကောင်းမွန်ကြောင်းပြောဆိုချက် အာဆီယံ အတည်မပြုနိုင်သေး |url=https://burmese.dvb.no/post/934459 |access-date=2026-07-14 |website=DVB Burmese |language=en}}&lt;/ref&gt;

== မြန်မာဘက်မှ တောင်းဆိုချက် ==
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအကြား အလွတ်သဘောအစည်းအဝေး၌ မြန်မာဘက်က မြန်မာနိုင်ငံ၏ သိမ်မွေ့နက်နဲသည့် နိုင်ငံရေးအခြေအနေကို နားလည်သဘောပေါက်ရန် နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပကတိ မြေပြင်အခြေအနေများနှင့် ကိုက်ညီသည့် အပြုသဘောဆောင်သော ရှုမြင်သုံးသပ်မှုများ ပြုလုပ်ကြရန် တိုက်တွန်းစကားဆိုခဲ့သည်။ယင်းအပြင် အာဆီယံ၌ မြန်မာနိုင်ငံ၏ မူလအခန်းကဏ္ဍနှင့် အခွင့်အရေးများ မကြာမီပြန်လည်ရရှိရန် မျှောလင့်ကြောင်း နှင့်  အာဆီယံ၏ ထုတ်ပြန်ချက် (၅) ရပ်သည် အာဆီယံ၏ အခြေခံမူများနှင့် ကွဲလွဲနေသည့်အပြင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ လက်ရှိပကတိ နိုင်ငံရေးအခြေအနေနှင့် ကိုက်ညီမှုမရှိသည့်အတွက် လိုအပ်သကဲ့သို့ သုံးသပ်ဆောင်ရွက်ပေးရန် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့သို့ တိုက်တွန်းကြောင်း အရေးကြီးအဆိုတစ်ရပ်ကို ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၌ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၉ ရက်နေ့တွင် အတည်ပြုဆုံးဖြတ်ခဲ့ပြီးဖြစ်၍&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး ဆဋ္ဌမနေ့ကျင်းပ |url=http://www.moi.gov.mm/news/84962 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt; အဆိုပါ လွှတ်တော်၏ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်သွားရန် တာဝန်ရှိကြောင်းလည်း ဦးတင်မောင်ဆွေက ပြောကြားခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး ဆဋ္ဌမနေ့ကျင်းပ |url=http://www.moi.gov.mm/news/84962 |access-date=2026-07-14 |website=Ministry Of Information |language=en}}&lt;/ref&gt; 

== နောက်ဆက်တွဲသက်ရောက်မှုများ ==
ဤဆွေးနွေးပွဲသည် ကာလရှည်ကြာ ရပ်တန့်နေခဲ့သော မြန်မာ့အရေး သံတမန်ရေးရာ ဆွေးနွေးမှုများ ပြန်လည်ပွင့်လာစေရန် အစပျိုးသည့် ဆွေးနွေးပွဲတစ်ခုအဖြစ် သုံးသပ်ကြသည်။ သို့သော်လည်း စင်ကာပူနှင့် ဖိလစ်ပိုင် အပါအဝင် အချို့သော အာဆီယံနိုင်ငံများက မြန်မာ့အရေးနှင့် ပတ်သက်၍ ပိုမိုထင်ရှားသော အရွေ့များ လိုအပ်နေသေးကြောင်း သဘောထား တင်းမာလျက်ရှိပြီး၊ ထိုင်းနိုင်ငံကဲ့သို့ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများကမူ တိုက်ရိုက်ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုကို ပိုမိုဦးစားပေးလိုကြသည်။ ဤတွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲမှ ရရှိလာသော ရလဒ်များကို ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ မနီလာမြို့တွင် ကျင်းပမည့် ၅၉ ကြိမ်မြောက် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးတွင် ဆက်လက်တင်ပြ ဆွေးနွေးသွားရန် သဘောတူညီခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2026-07-12 |title=ASEAN hopes to see progress on peace plan by Myanmar |url=https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/asean-hopes-to-see-progress-on-peace-plan-by-myanmar |access-date=2026-07-14 |work=The Straits Times |language=en |issn=0585-3923}}&lt;/ref&gt;

=== စင်ကာပူနိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် စင်ကာပူနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် ကြေညာချက်အရ စင်ကာပူနိုင်ငံသည် မြန်မာနိုင်ငံအား အာဆီယံ၏ ခွဲထုတ်၍မရသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် ဆက်လက်ရှုမြင်ပြီး ငြိမ်းချမ်း၊ တည်ငြိမ်၍ သာယာဝပြောသော မြန်မာနိုင်ငံဖြစ်လာသည်ကို မြင်တွေ့လိုကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ သို့ရာတွင် အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်ကို အကောင်အထည်ဖော်ရာ၌ ကန့်သတ်ချက်များဖြင့်သာ တိုးတက်မှုရှိခဲ့ခြင်းအပေါ် စင်ကာပူအနေဖြင့် စိတ်ပျက်မိကြောင်းနှင့် မြန်မာ့အကျပ်အတည်းကို ရေရှည်တည်တံ့ပြီး ငြိမ်းချမ်းစွာ ဖြေရှင်းနိုင်ရန်အတွက် သက်ဆိုင်သူအားလုံးအကြား အပြုသဘောဆောင်သည့် တွေ့ဆွေးဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်ရန် အရေးကြီးကြောင်း ထောက်ပြခဲ့သည်။ထို့အပြင် စင်ကာပူနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဒေါက်တာဗီဗီယန် ဘာလာခရစ်ရှ်နန်သည် လာမည့်အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ယူမည့် စင်ကာပူနိုင်ငံ၏ ကြိုးပမ်းမှုတစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအနေဖြင့် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေ အပါအဝင် မြန်မာ့အရေး၌ အဓိကပါဝင်ပတ်သက်နေသူများနှင့် သီးခြားစီ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့သည်။ စင်ကာပူအပါအဝင် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများသည် ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်အပေါ် ထပ်လောင်းအတည်ပြုခဲ့ကြပြီး အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ်အနေဖြင့် သက်ဆိုင်သူအားလုံးနှင့် တွေ့ဆုံခွင့်ရရှိရေးကို အပြည့်အဝ ထောက်ခံခဲ့ကြသည်။ ၎င်းအပြင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အကြမ်းဖက်မှုများ အပြီးတိုင်ရပ်တန့်ရန်၊ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားအားလုံး လွှတ်ပေးရန်နှင့် ဘေးကင်းပြီး အဟန့်အတားမရှိသော လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ဖြန့်ဝေနိုင်ရေး အပါအဝင် တိကျရေတွက်နိုင်သည့် လက်တွေ့ကျသော အဆင့်များကို လုပ်ဆောင်ရန် တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Informal Meeting of ASEAN Foreign Ministers with Myanmar and the Extended Informal Consultation on Myanmar in Bangkok, Thailand, 12 July 2026 |url=https://www.mfa.gov.sg/newsroom/press-statements-transcripts-and-photos/informal-meeting-of-asean-foreign-ministers-with-myanmar-and-the-extended-informal-consultation-on-myanmar-in-bangkok--thailand--12-july-2026/ |access-date=2026-07-14 |website=Ministry of Foreign Affairs |language=en}}&lt;/ref&gt;

=== ထိုင်းနိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၃ ရက်နေ့တွင် အိမ်ရှင်ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် ကြေညာချက်၌ ဤအလွတ်သဘောဆွေးနွေးပွဲတွင် အာဆီယံနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအကြား ပွင့်လင်းမြင်သာပြီး အပြုသဘောဆောင်သည့် အမြင်ချင်းဖလှယ်မှုများ ပြုလုပ်နိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ဆွေးနွေးမှုများတွင် အာဆီယံနှင့် မြန်မာအကြား အပြန်အလှန်နားလည်မှု ပိုမိုခိုင်မာစေရေး၊ အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်ကို လက်တွေ့ကျကျ အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ရေး ပံ့ပိုးပေးရန်နှင့် မြန်မာပြည်သူများ၏ သာယာဝပြောရေး၊ ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် တည်ငြိမ်ရေးတို့ကို အဓိကထား ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။အစည်းအဝေးတွင် အာဆီယံနှင့် မြန်မာအကြား ယုံကြည်မှုတည်ဆောက်ရန်၊ အဓိပ္ပာယ်ပြည့်ဝသော တိုးတက်မှုများ ရရှိစေရန်နှင့် နှစ်ဦးနှစ်ဖက်အကြား သံတမန်ရေးရာ ပြန်လည်ထိတွေ့ဆက်ဆံနိုင်မည့် အခြေအနေကောင်းများ ဖန်တီးနိုင်ရန်အတွက် တိုက်ရိုက်ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်ကြောင်း အသိအမှတ်ပြုခဲ့ကြသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံနှင့် အာဆီယံအဖွဲ့သည် မြန်မာ့အရေးကို အနီးကပ် ဆက်လက်စောင့်ကြည့်သွားမည်ဖြစ်ပြီး တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရေးနှင့် သဘောတူညီချက်များ တည်ဆောက်ခြင်းမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံ ငြိမ်းချမ်းတည်ငြိမ်ရေးကို ကူညီပေးရန် တညီတညွတ်တည်း ရှိကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ထို့ပြင် ယခုဆွေးနွေးပွဲသည် စဉ်ဆက်မပြတ် လုပ်ဆောင်သွားမည့် သံတမန်ရေးရာ လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခု၏ အစပျိုးမှုဖြစ်ပြီး၊ မြန်မာ့အရေး လက်တွေ့ကျကျ ရှေ့ဆက်ဆောင်ရွက်နိုင်မည့် နည်းလမ်းများကို ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ မနီလာမြို့တွင် ကျင်းပရန် ရှိသည့် (၅၉) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးတွင် ဆက်လက်ဆွေးနွေးသွားရန် မျှော်လင့်ကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Deputy Prime Minister and Minister of Foreign Affairs hosts the Informal Meeting of the ASEAN Foreign Ministers and the Foreign Minister of Myanmar and the Extended Informal Consultation on Myanmar |url=https://www.mfa.go.th/en/content/informal-meeting-asean-fms-myanmar-eic-120726-en?cate=5d5bcb4e15e39c306000683e |access-date=2026-07-14 |website=กระทรวงการต่างประเทศ |language=th}}&lt;/ref&gt;

=== ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၄ ရက်နေ့တွင် အာဆီယံအလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ်ဖြစ်သူ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စ မာရီယာ ထရက်ဆာ ပရဲညို လာဇာရိုက ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး သီဟဆတ် ဖူကတ်ကယောက်၏ ပံ့ပိုးကူညီမှုဖြင့် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်မှ ၁၃ ရက်အထိ ဘန်ကောက်မြို့နှင့် ပတ္တရားမြို့တို့၌ ကျင်းပခဲ့သော မြန်မာ့နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ နောက်ဆက်တွဲ ဆွေးနွေးပွဲများနှင့် ပတ်သက်၍ သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့ အပြန်အလှန် ဆွေးနွေးပွဲတွင် အထူးကိုယ်စားလှယ် လာဇာရိုသည် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေနှင့် သီးခြားတွေ့ဆုံကာ အာဆီယံ ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် လက်တွေ့အကောင်အထည်ဖော်ရေးနှင့် အာဆီယံအဖွဲ့အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဆက်ဆံရေး ပုံမှန်ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်လာစေရေးအတွက် အာဆီယံက မည်သို့ကူညီပေးနိုင်မည်ကို ပွင့်လင်းမြင်သာစွာ ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ထို့နောက် ဆက်လက်ကျင်းပသော အလွတ်သဘောအစည်းအဝေး၌ မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက မြန်မာ့နောက်ဆုံးအခြေအနေများနှင့်အတူ အစိုးရ၏ ရက် ၁၀၀ ငြိမ်းချမ်းရေးစီမံကိန်း (100-day Peace Plan)၊ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် မှုခင်းများ တိုက်ဖျက်ရေး ဆောင်ရွက်ချက်များကို ရှင်းလင်းတင်ပြခဲ့သည်။ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများကလည်း ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်သည် မြန်မာ့အရေးဖြေရှင်းရန် အဓိက အခြေခံလမ်းညွှန်ချက်ဖြစ်ကြောင်း ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။ ၎င်းအပြင် အထူးကိုယ်စားလှယ် လာဇာရိုက မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အကူအညီလိုအပ်နေသော ဒေသများသို့ ပိုမိုရောက်ရှိနိုင်စေရန် ရည်ရွယ်၍ ၂၀၂၆ ခုနှစ် စတုတ္ထပတ် (Q4) အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံသို့ လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ ခရီးစဉ်တစ်ခုကို ဦးဆောင်သွားရန် ကတိပြုခဲ့ပြီး အဆိုပါအစီအစဉ်ကို ပါဝင်ပတ်သက်သူအားလုံးက ထောက်ခံခဲ့ကြသည်။ ဤတွေ့ဆုံမှုသည် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ ဆီဘူးမြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည့် (၄၈) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေး၏ ဆုံးဖြတ်ချက်အရ ၂၀၂၁ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်တို့အကြား ပထမဦးဆုံးအကြိမ်အဖြစ် လူကိုယ်တိုင် (In-person) တိုက်ရိုက်တွေ့ဆုံဆွေးနွေးနိုင်ခဲ့သည့် ထူးခြားသော သံတမန်ရေးရာ ဖြစ်ရပ်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ဇူလိုင်လ ၁၃ ရက်နေ့တွင် အာဆီယံအထူးကိုယ်စားလှယ်သည် ပတ္တရားမြို့၌ မြန်မာနိုင်ငံ၏ အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ (NSPNC) ကိုယ်စားလှယ်များ၊ မြန်မာ့တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများ (EAOs) မှ ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ အဆိုပါတွေ့ဆုံပွဲတွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အားလုံးပါဝင်နိုင်သော အမျိုးသားနိုင်ငံရေး ဆွေးနွေးပွဲများ (Inclusive national political dialogue) ရှေ့ဆက်နိုင်မည့် လမ်းစဉ်များကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြပြီး ပါဝင်ပတ်သက်သူအားလုံးက တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရေးလုပ်ငန်းစဉ်အပေါ် လမ်းဖွင့်ကြိုဆိုကြောင်းနှင့် အပြုသဘောဆောင်သည့် ဆွေးနွေးပွဲများအတွက် စနစ်တကျ ကြိုတင်ပြင်ဆင်ရန် အရေးကြီးကြောင်း အလေးအနက် ပြောကြားခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://dfa.gov.ph/secretary-lazaro-convenes-back-to-back-meetings-on-myanmar-in-bangkok-and-pattaya-thailand/?fbclid=IwY2xjawTC2KNleHRuA2FlbQIxMABicmlkETFBMWVwZnNwNlFubm5rcWJrc3J0YwZhcHBfaWQQMjIyMDM5MTc4ODIwMDg5MgABHnzxWxVKDo_umGSuWeIbQMZfqmASrClFW6-g5_HKSW_tSK_HVbbpV6lsdh-J_aem_FUIt3UqsKazuXYetM0zZ0A|title=Secretary Lazaro Convenes Back-to-Back Meetings on Myanmar in Bangkok and Pattaya, Thailand|work=ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန|access-date=14 july 2026|date=14 july 2026}}&lt;/ref&gt;

=== အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်မြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ အလွတ်သဘောအစည်းအဝေးသို့ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ပါဝင်တက်ရောက်ခဲ့သည်။ အဆိုပါအစည်းအဝေးသည် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ ဆီဘူးမြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည့် (၄၈) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေး၊ ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၂၁ ရက်နေ့က ပြုလုပ်ခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ အွန်လိုင်းအစည်းအဝေးနှင့် ဇွန်လ ၈ ရက်နေ့တွင် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး၏ နေပြည်တော်ခရီးစဉ်တို့၏ နောက်ဆက်တွဲ သံတမန်ရေးရာ ကြိုးပမ်းမှုတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ မြန်မာ့အရေးကို ငြိမ်းချမ်းစွာ ဖြေရှင်းနိုင်ရန်အတွက် အာဆီယံ၏ အဓိကမူဘောင်ဖြစ်သော ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက် (5PC) ကို ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျနှင့် ဟန်ချက်ညီညီ ပြန်လည်သုံးသပ်ရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲအပြီး ဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုအချို့ ရှိခဲ့သော်လည်း အမျိုးသားပြန်လည်သင့်မြတ်ရေးအတွက် အရေးကြီးသော &quot;အားလုံးပါဝင်နိုင်သည့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲ (Inclusiveness Dialogue)&quot; ပေါ်ပေါက်လာရေး အပါအဝင် ဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်ကို အကောင်အထည်ဖော်ရာ၌ စိန်ခေါ်မှုများစွာ ရင်ဆိုင်နေရဆဲဖြစ်ကြောင်း ထောက်ပြခဲ့သည်။ နိုင်ငံရေးအကျပ်အတည်းကို ရေရှည်ဖြေရှင်းနိုင်ရန်အတွက် ပါဝင်ပတ်သက်သူအားလုံး အတူတကွ ပူးပေါင်းဆွေးနွေးကြရန် လိုအပ်ကြောင်းလည်း အလေးအနက် ပြောကြားခဲ့သည်။ထို့အပြင် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံအနေဖြင့် မြန်မာ့ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်သည် &quot;မြန်မာကိုယ်တိုင် ပိုင်ဆိုင်ပြီး မြန်မာကသာ ဦးဆောင်သည့် လုပ်ငန်းစဉ် (Myanmar-owned and Myanmar-led)&quot; ဖြစ်ရမည်ဟူသော ရပ်တည်ချက်ကို ဆက်လက်ထောက်ခံသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ အာဆီယံဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်အတိုင်း အကြမ်းဖက်မှုများ ရပ်တန့်ရေး၊ အားလုံးပါဝင်သော ဆွေးနွေးပွဲများ ဖြစ်ပေါ်လာရေးနှင့် ခွဲခြားမှုမရှိဘဲ ဘေးကင်းလုံခြုံစွာ လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ပေးအပ်နိုင်ရေးတို့ကို အလေးထားကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ ၎င်းအပြင် မြန်မာ့အရေးကို စဉ်ဆက်မပြတ် ကူညီဖြေရှင်းပေးနိုင်ရန်အတွက် အာဆီယံအထူးကိုယ်စားလှယ်၏ သက်တမ်းတိုးမြှင့်ရေး အပါအဝင် အာဆီယံ၏ စုပေါင်းယန္တရားကို မြှင့်တင်ရန် တိုက်တွန်းခဲ့ပြီး အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံအနေဖြင့် မြန်မာ့ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် ကြားခံပေါင်းကူးတံတားတစ်ခုအဖြစ် ကူညီဆောင်ရွက်ပေးရန် အသင့်ရှိကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Portal Kemlu |url=https://kemlu.go.id/berita/menteri-luar-negeri-ri-hadiri-pertemuan-informal-para-menteri-luar-negeri-asean-dengan-myanmar-di-bangkok?type=publication |access-date=2026-07-14 |website=kemlu.go.id}}&lt;/ref&gt;

=== တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ၏ သဘောထား ===
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်မြို့၌ ကျင်းပခဲ့သည့် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးသစ် ဦးတင်မောင်ဆွေတို့အကြား အလွတ်သဘောအစည်းအဝေးသို့ တီမောလက်စ်တေဒီမိုကရက်တစ်သမ္မတနိုင်ငံ၊ နိုင်ငံခြားရေးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဝန်ကြီး မစ္စတာ ဘင်ဒီတို ဒိုဆန်းတိုစ် ဖရေတပ်စ် (Bendito dos Santos Freitas) ပါဝင်တက်ရောက်ခဲ့သည်။တီမောလက်စ်တေ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ယခုဆွေးနွေးပွဲသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နောက်ဆုံးဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုများနှင့် စပ်လျဉ်း၍ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအကြား အမြင်ချင်းဖလှယ်ခွင့်ရရှိခဲ့သည့် အခွင့်အလမ်းတစ်ရပ်ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ထို့ပြင် အာဆီယံဘုံသဘောတူညီချက် (၅) ချက်နှင့်အညီ အပြုသဘောဆောင်ပြီး အခြေခံမူဝါဒကျကျ၊ အားလုံးပါဝင်နိုင်သော ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုများ ပြုလုပ်သွားမည့် အာဆီယံ၏ ကတိကဝတ်ကို ထပ်လောင်းအတည်ပြုခဲ့သည်။ဆွေးနွေးပွဲတွင် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း အကြမ်းဖက်မှုများ ရပ်တန့်ရေး၊ သက်ဆိုင်သူအားလုံးအကြား အားလုံးပါဝင်နိုင်သည့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲများ ဖြစ်ပေါ်လာရေးနှင့် လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ အကူအညီများ ပေးအပ်ရေးလုပ်ငန်းစဉ်များကို ပိုမိုအားကောင်းလာစေရန် လက်တွေ့ကျသော အစီအမံများကို ရှာဖွေဆွေးနွေးခဲ့ကြပြီး၊ တစ်ချိန်တည်းတွင် ဒေသတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေး၊ တည်ငြိမ်ရေးနှင့် စည်းလုံးညီညွတ်မှုကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရန် အရေးကြီးကြောင်းကိုလည်း အလေးအနက် ထောက်ပြခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Ajanapanya |first=Nongluck |title=ASEAN breaks the ice with Myanmar, but skepticism runs deep |url=https://asianews.network/asean-breaks-the-ice-with-myanmar-but-skepticism-runs-deep/ |access-date=2026-07-14 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကားချက်များ ==
&lt;references /&gt;
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၆ ဖြစ်ရပ်များ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သံတမန်ရေးရာ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲများ]] 
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ–အာဆီယံ ဆက်ဆံရေး]] 
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ-ထိုင်း ဆက်ဆံရေး]] 
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ]]</text>
      <sha1>k68mbvdsi74ajjbncdm0bqmnk1ngwm0</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>