ဝီကီပီးဒီးယား mywiki https://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%97%E1%80%9F%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%85%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%AC MediaWiki 1.47.0-wmf.11 first-letter မီဒီယာ အထူး ဆွေးနွေးချက် အသုံးပြုသူ အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက် ဝီကီပီးဒီးယား ဝီကီပီးဒီးယား ဆွေးနွေးချက် ဖိုင် ဖိုင် ဆွေးနွေးချက် မီဒီယာဝီကီ မီဒီယာဝီကီ ဆွေးနွေးချက် တမ်းပလိတ် တမ်းပလိတ် ဆွေးနွေးချက် အကူအညီ အကူအညီ ဆွေးနွေးချက် ကဏ္ဍ ကဏ္ဍ ဆွေးနွေးချက် မုခ်ဝ မုခ်ဝ ဆွေးနွေးချက် စာမူကြမ်း စာမူကြမ်း ဆွေးနွေးချက် TimedText TimedText talk မော်ဂျူး မော်ဂျူး ဆွေးနွေးချက် Event Event talk 10 2722 1043648 1041763 2026-07-20T11:51:57Z Pho Sai 45037 update 1043648 wikitext text/x-wiki {{သတင်းများ/ပုံ | image = Rodri France v Spain 7.24.26-096 (cropped).jpg | width = | caption = ကမ္ဘာ့ဖလားချန်ပီယံ စပိန်အသင်းခေါင်းဆောင်နှင့် ရွှေဘောလုံးဆုရှင် ရိုဒရီ | title = ရိုဒရိ | alt = | link = | border = no <!-- only set if image has a light background --> | caption align = left }} *<!--ဇူလိုင် ၁၉--> ဗိုလ်လုပွဲတွင် [[စပိန် အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း|စပိန်အသင်း]]က [[အာဂျင်တီးနား အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း|အာဂျင်တီးနားအသင်း]]ကို အနိုင်ရဗိုလ်စွဲခဲ့ပြီး [[၂၀၂၆ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား|၂၀၂၆ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား]]ပြိုင်ပွဲကျင်းပမှုများပြီးဆုံးသွားခဲ့သည်။ *<!-- ဇွန် ၂၄ --> [[ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံ]]တွင် '''[[၂၀၂၆ ဗင်နီဇွဲလား ငလျင်|ငလျင်နှစ်ကြိမ် လှုပ်ခတ်ခဲ့ပြီး]]''' လူ ၂,၂၉၀ ကျော် သေဆုံးကာ သောင်းနှင့်ချီသော ပျောက်ဆုံးနေသူများရှိသည်။ *<!-- ဇွန် ၂၂ --> [[ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]]ရာထူးမှ နုတ်ထွက်ရန် ရည်ရွယ်ကြောင်း '''[[ကီယာစတားမာ|ကီယာစတားမား]]'''က ကြေညာလိုက်သည်။ *<!-- ဇွန် ၁၁ --> နိုင်ငံများကိုယ်စားပြု အသင်းပေါင်း ၄၈ သင်းဝင်ပြိုင်မည့် '''[[၂၀၂၆ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား|၂၀၂၆ ဖီဖာကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲ]]'''ကို သုံးနိုင်ငံပေါင်း အိမ်ရှင်အဖြစ် [[ကနေဒါနိုင်ငံ]]၊ [[မက္ကဆီကိုနိုင်ငံ]]နှင့် [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု]]တို့တွင် စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ *<!-- ဇွန် ၁၀ --> [[ရန်ကုန်မြို့]]၌ '''[[အမေရိကန်သံရုံး (ရန်ကုန်)|အမေရိကန်သံတမန်တစ်ဦး]]''' သေဆုံးမှုဖြစ်စဉ်နှင့် ပတ်သက်၍ ထိုင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦးအား ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းထားသည်။ '''[[၂၀၂၆|ဖြစ်ပွားနေဆဲ]]''': [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] ([[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် အချိန်မှတ်တမ်း (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|အချိန်မှတ်တမ်းများ]])၊ [[၂၀၂၆ အစ္စရေး–အမေရိကန်တို့၏ အီရန်အပေါ် တိုက်ခိုက်မှု|၂၀၂၆ အီရန်စစ်ပွဲ]] ([[၂၀၂၆ လက်ဘနွန် စစ်ပွဲ |လက်ဘနွန် စစ်ပွဲ]])၊ [[ရုရှားနိုင်ငံမှ ယူကရိန်းနိုင်ငံအား ကျူးကျော်ခြင်း| ရုရှား-ယူကရိန်း စစ်ပွဲ]] '''[[၂၀၂၆|လတ်တလောကွယ်လွန်သူများ]]''': [[ဝဇိရကိတ္တိယာဘာ]]၊ [[မင်းထင်ကိုကိုကြီး]]၊ [[ဂျက်ဆန်ထွန်း]]၊ [[အယာတိုလာ အလီ ခါမေနီ|အလီ ခါမေနီ]]၊ [[စိန်ဝင်း၊ ဒေါက်တာ|စိန်ဝင်း]] <noinclude> {{documentation}} </noinclude> 219x8wfo8uhy4lyukkqmp539ltv6nzv 0 2725 1043611 1043245 2026-07-20T03:43:25Z Zawzawaungthwin 100038 [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား ကာယဗလသမားများ]] 1043611 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ဇေယျ | image = [[File:Iolm ssw.jpg|thumb|ရိုးရိုးကြီးဇေယျ နှင့် ခင်လေးဆွေ]] | caption = အကယ်ဒမီ ဇေယျ | birth_name = မောင်လှမောင် | birth_date = {{birth date|1916|6|12}} | birth_place = [[ညောင်ကုန်းရွာ၊ စစ်ကိုင်းမြို့နယ်|ညောင်ကုန်းရွာ]]၊ [[စစ်ကိုင်းမြို့နယ်]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | death_date = {{death date and age|1996|10|7|1916|6|12}} | death_place = [[စစ်ကိုင်းတောင်ရိုး]]၊ [[ညောင်တုန်းချောင်]] | religion = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] | other_names = ဇေယျာမောင်၊ ရွှေမန်းမောင်၊ ရိုးရိုးကြီး ဇေယျ၊ အရှင်ဝဇီရာနန္ဒ | occupation = [[ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်]]၊ ရဟန်းတော် | years_active = ၁၉၄၆–၁၉၈၁ | spouse = ဒေါ်သန်းတင် | children = ၉ ဦး (ဦးရာညွန့်၊ ဦးရာမှုန် အပါအဝင်) | parents = ဦးမောင် (ဖခင်)၊ ဒေါ်ဆင် (မိခင်) | awards = [[မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု]] (၁၉၅၆) }} [[File:Jik xsw.jpg|thumb|ရိုးရိုးကြီးဇေယျ နှင့် ကြည်ကြည်ဌေး]] '''ဇေယျ''' (၁၂ ဇွန် ၁၉၁၆ – ၇ အောက်တိုဘာ ၁၉၉၆) သည် [[မြန်မာ့ရုပ်ရှင်]]သမိုင်းဦးခေတ်တွင် ထင်ရှားကျော်ကြားခဲ့သော [[မြန်မာနိုင်ငံ]]မှ အကယ်ဒမီရ [[ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်]] မင်းသားကြီးတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ရုပ်ရှင်လောကတွင် "ရိုးရိုးကြီး ဇေယျ" ဟု လူသိများထင်ရှားပြီး ဘဝနှောင်းပိုင်းတွင် ရဟန်းဘောင်သို့ ဝင်ရောက်ကာ '''အရှင်ဝဇီရာနန္ဒ''' ဘွဲ့တော်ဖြင့် ပျံလွန်တော်မူသည်အထိ သာသနာ့ဝန်ဆောင်ကို ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ == ငယ်ဘဝနှင့် ပညာရေး == မင်းသားကြီး ဇေယျကို ၁၉၁၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် [[စစ်ကိုင်းမြို့နယ်]]၊ [[ညောင်ကုန်းရွာ၊ စစ်ကိုင်းမြို့နယ်|ညောင်ကုန်းရွာ]]၌ ဖခင် ဦးမောင်နှင့် မိခင် ဒေါ်ဆင်တို့မှ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ငယ်မည်မှာ မောင်လှမောင် ဖြစ်ပြီး မွေးချင်း ၁၁ ယောက်အနက် ဆဋ္ဌမမြောက်သား ဖြစ်သည်။ မိဘများသည် ဘုရားရွှေချရာတွင် အသုံးပြုသော ရွှေလှောင်စက္ကူလုပ်ငန်း လုပ်ကိုင်ရင်း ခြံထွက်သီးနှံများကိုလည်း ဖက်စပ်လုပ်ကိုင်ကြသူများ ဖြစ်သည်။ မောင်လှမောင်သည် အသက် ၇ နှစ် (အချို့မူကွဲတွင် ၈ နှစ်) အရွယ်၌ မိခင်ကွယ်လွန်သွားခဲ့ပြီးနောက် မိသားစုများ တကွဲတပြား ဖြစ်သွားခဲ့ကြရာ ဖခင်ဖြစ်သူနှင့်သာ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။ ညောင်ကုန်းရွာ ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းနှင့် မူလတန်းကျောင်းတို့တွင် တတိယတန်းအထိသာ ပညာသင်ကြားခဲ့ရပြီး ကျောင်းထွက်ကာ ဖခင်ဖြစ်သူ၏ ခြံထွက်သီးနှံရောင်းချသည့် လုပ်ငန်းကို ကူညီလုပ်ကိုင်ပေးခဲ့ရသည်။ ၁၉၂၇ ခုနှစ်တွင် [[စစ်ကိုင်းတံတား]] (ဧရာဝတီတံတား) တည်ဆောက်ရေးလုပ်ငန်းခွင်၌ ဝင်ရောက်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ လေးငါးလခန့်အကြာတွင် မန္တလေးမြို့မှ တစ်ဝမ်းကွဲတော်စပ်သူ ကြီးတော် ဒေါ်အေးမြက ရှင်ပြုပေးရန် ခေါ်ယူသဖြင့် [[စစ်ကိုင်းတောင်ရိုး]] [[ရှင်ပင်နံကိုင်းချောင်]] ဆရာတော်ထံ၌ ကိုရင် (သာမဏေ) ဝတ်ဖြင့် လောကီလောကုတ္တရာ စာပေများကို ဆက်လက်သင်ကြားခဲ့သည်။ == အိမ်ထောင်ရေးဘဝ == ကိုရင်ဘဝဖြင့် တစ်နှစ်ခန့် ရှိစဉ် ဒေါ်အေးမြက ပြန်လည်ခေါ်ယူသဖြင့် ကိုရင်ထွက်ကာ [[မန္တလေးမြို့]]သို့ လိုက်ပါသွားခဲ့သည်။ ထို့နောက် သဘောင်္ပေါ်တွင် စျေးရောင်းသည့်လုပ်ငန်းကို လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ အဒေါ်ဖြစ်သူနှင့်အတူ နေထိုင်လုပ်ကိုင်နေစဉ် [[စျေးချိုတော်|စျေးချို]]၊ [[ကျောက်သွေးတန်း]]မှ ကျောက်ကုန်သည်သမီးဖြစ်သူ မသန်းတင်နှင့် မေတ္တာမျှခဲ့ကြသည်။ နှစ်ဖက်ဆွေမျိုးများမှာလည်း မကင်းစပ်ကြသဖြင့် အိမ်ထောင်ချပေးခဲ့သည်။ မောင်လှမောင်သည် အဒေါ်ဖြစ်သူ၏ အိမ်တွင် လခမရဘဲ ကူညီလုပ်ကိုင်ပေးရင်း ပထမသမီးငယ်နှစ်ဦး မွေးဖွားချိန်၌ ယောက္ခမဖြစ်သူက လာရောက်ခေါ်ယူသဖြင့် ယောက္ခမအိမ်သို့ ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ခဲ့သည်။ ကျောက်သွေးတန်း၌ ကျောက်သွေးပညာကို (၆) လခန့် သင်ကြားခဲ့ရာ သင်ကြားစဉ်ကာလအတွင်း ဆရာဖြစ်သူက တစ်လလျှင် ငွေကျပ် ၂၀၀ ထောက်ပံ့ပေးခဲ့သည်။ ဒေါ်သန်းတင်နှင့် အိမ်ထောင်ကျပြီးနောက် သားသမီး ၉ ဦးအထိ ထွန်းကားခဲ့သည်။ == ကာယဗလနှင့် ဘွဲ့တံဆိပ်များ == ၁၉၃၆ ခုနှစ်တွင် မန္တလေးသို့ [[ကာယဗလ ဦးရှိန်]]နှင့် [[ဇော်ဝိတ်|ဦးဇော်ဝိတ်]]တို့ ရောက်ရှိလာပြီး လူငယ်များ ကာယဗလလေ့ကျင့်ရန် ဟောပြောလှုံ့ဆော်ခဲ့သဖြင့် မောင်လှမောင်သည် ကာယဗလစတင်လေ့ကျင့်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၂ ခုနှစ် [[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]အတွင်း [[ဂျပန်နိုင်ငံ|ဂျပန်]]က မန္တလေးကို ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်သောအခါ မိသားစုနှင့်အတူ စစ်ကိုင်းသို့ စစ်ပြေးခဲ့ရသည်။ ဂျပန်များဆုတ်ခွာချိန်တွင် မန္တလေးသို့ ပြန်လည်အခြေချရန် ကြိုးပမ်းသော်လည်း အင်္ဂလိပ်လေတပ်က ထပ်မံဗုံးကြဲပြန်သဖြင့် စစ်ကိုင်းသို့ ဒုတိယအကြိမ် ပြေးခဲ့ရပြန်သည်။ စစ်ပြေးကာလအတွင်း စစ်ကိုင်းထွက် ဆေးလိပ်များကို [[လားရှိုးမြို့]]သို့ သွားရောက်ရောင်းချရာမှ [[ငှက်ဖျားရောဂါ]] ပြင်းထန်စွာ ခံစားခဲ့ရပြီး ကိုယ်လက်အင်္ဂါများ ချည့်နဲ့သွားခဲ့သည်။ သို့သော် ပုံမှန်အခြေအနေသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိစေရန် ကာယဗလကို အပြင်းအထန် ပြန်လည်လေ့ကျင့်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၃ ခုနှစ် ဂျပန်ခေတ် လွတ်လပ်ရေးပေးသည့်ကာလ၌ စစ်ကိုင်းတွင် ကျင်းပသော "မောင်ရွေးပွဲ" တွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ရာ စစ်ကိုင်းတိုင်းမောင် သို့မဟုတ် '''ဇေယျာမောင်''' ဘွဲ့ကို ဆွတ်ခူးရရှိခဲ့သည်။ ထိုစဉ်က ၎င်း၏အသက်မှာ ၂၇ နှစ်သာ ရှိသေးသည်။ [[ဖက်ဆစ်တော်လှန်ရေး]] ပြီးဆုံးပြီးနောက် စစ်ကိုင်းမှ မန္တလေးသို့ ပြန်လည်ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ပြီး ကာယဗလကို ဆက်လက်လေ့ကျင့်ခဲ့ရာ ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် မန္တလေး၌ ကျင်းပသော ပြိုင်ပွဲတွင် '''ရွှေမန်းမောင်''' ဘွဲ့ကို ထပ်မံဆွတ်ခူးရရှိခဲ့သည်။ == ရုပ်ရှင်လောကသို့ ဝင်ရောက်ခြင်း == ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် [[အေဝမ်းရုပ်ရှင်]]ကုမ္ပဏီမှ စစ်ပြီးခေတ် ပထမဦးဆုံး ရုပ်ရှင်ကားကို ရိုက်ကူးရန် ပြင်ဆင်နေချိန် ဖြစ်သည်။ ဒါရိုက်တာ ဦးဘရှင်က ရွှေမန်းမောင်ဘွဲ့ရ မောင်လှမောင်ကို တွေ့ရှိကာ သရုပ်ဆောင်ရန် ကမ်းလှမ်းသဖြင့် ရုပ်ရှင်လောကသို့ စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ စစ်ပြီးခေတ် ဦးဦးဖျားဖျား ရိုက်ကူးခဲ့သော ''[[ဖာတစ်လုံး ခေါင်းကျား]]'' (ခေတ်သစ် ဖာတစ်လုံး ခေါင်းကျား) အသံတိတ်ဇာတ်ကားတွင် မေထွေး၊ မေမြ၊ သာဂေါင်ကြီး၊ မျိုးမြင့်၊ သန်းနွဲ့တို့နှင့်အတူ သရုပ်ဆောင်ခဲ့ရာ မန္တလေး၊ [[ပုသိမ်မြို့|ပုသိမ်]]၊ စစ်ကိုင်း၊ [[မော်လမြိုင်မြို့|မော်လမြိုင်]]နှင့် [[ရန်ကုန်မြို့|ရန်ကုန်]]မြို့များတွင် အထူးအောင်မြင်စွာ ပြသနိုင်ခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် အေဝမ်းရုပ်ရှင်မှပင် ရိုက်ကူးသော ''ဘာမထီ'' နှင့် ''အောင်ဆုပန်'' အသံတိတ်ဇာတ်ကား နှစ်ကားတွင် ခေါင်းဆောင်မင်းသားအဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ထိုဇာတ်ကားများမှစတင်ကာ '''ဇေယျ''' ဟူသော အနုပညာအမည်ကို ခံယူခဲ့သည်။ ထို့ပြင် [[ဗြိတိသျှဘားမားရုပ်ရှင်]] ကုမ္ပဏီမှ ရိုက်ကူးသော ''လင်နဲ့အပျို'' ဇာတ်ကားတွင် မုဒုံမယ် [[တင်တင်မူ]]နှင့် တွဲဖက်သရုပ်ဆောင်ခဲ့ရာ ထိုကားသည် စစ်ပြီးခေတ် ပထမဆုံးသော အသံထွက်ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် မင်းသမီး [[မေမေဝင်း (ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်)|မေမေဝင်း]]နှင့် တွဲဖက်ကာ ''မိုးကြယ်မို့လား'' နှင့် ''ဖြူနှင်းမာလာ'' ဇာတ်ကားများကို ရိုက်ကူးခဲ့သည်။ သို့သော် ရုပ်ရှင်ကားပေါင်း ၆ ကားခန့် ရိုက်ကူးပြီးသည်အထိ မျှော်မှန်းသလောက် အောင်မြင်မှု မရရှိသေးသဖြင့် မန္တလေး ကျောက်သွေးတန်းသို့ ပြန်ကာ ကျောက်သွေးဆရာအလုပ်ဖြင့် အသက်မွေးခဲ့ရပြန်သည်။ == အောင်မြင်ကျော်ကြားလာခြင်းနှင့် အကယ်ဒမီဆု ရရှိခြင်း == ၁၉၅၁ ခုနှစ်တွင် [[အေဝမ်းဦးတင်မောင်]]ထံမှ အခေါ်စာရရှိသဖြင့် မင်းသား ဇေယျသည် ရန်ကုန်သို့ ပြန်လည်ဆင်းလာခဲ့သည်။ အေဝမ်းရုပ်ရှင်၏ ''မြဲတဲ့သစ္စာ'' ဇာတ်ကားတွင် ခေါင်းဆောင်မင်းသားအဖြစ် ရိုက်ကူးခဲ့ရာ ထိုဇာတ်ကားသည် မင်းသမီး [[မေသစ် (ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်)|မေသစ်]]၊ [[မြင့်မြင့်ခင် (ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်)|မြင့်မြင့်ခင်]]တို့နှင့်အတူ အထူးအောင်မြင်ကျော်ကြားခဲ့သည်။ ၎င်းဇာတ်ကားတွင် ဇေယျနှင့် မေသစ်တို့ တွဲဖက်သီဆိုခဲ့သော "လင်ဖုန်းမို" (လင်းဆွဲဖုန်းမို) သီချင်းသည် ထိုခေတ်က အလွန်ရေပန်းစားခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ ရုပ်ရှင်ကုမ္ပဏီများနှင့် ဒါရိုက်တာများက ကမ်းလှမ်းလာသဖြင့် ကျောက်သွေးသမားဘဝကို လုံးဝစွန့်လွှတ်ကာ ရုပ်ရှင်များကို ဆက်တိုက်ရိုက်ကူးခဲ့ရသည်။ ''မြဲတဲ့သစ္စာ'' ပြသပြီး ၆ လအကြာတွင် ဇနီးဖြစ်သူ ဒေါ်သန်းတင်နှင့် သားသမီးများသည် ရန်ကုန်သို့ လိုက်ပါလာခဲ့ပြီးနောက် ဇေယျသည် ကိုယ်ပိုင်အိမ်ဝယ်ယူကာ ဖခင်ကြီးနှင့် ယောက္ခမများကို အိမ်ဦးခန်း၌ထား၍ လုပ်ကျွေးပြုစုခဲ့သည်။ ဒါရိုက်တာ [[သုခ (ဒါရိုက်တာ)|ဦးသုခ]]က ဇေယျကို [[ပြဇာတ်]]လောကသို့ ဆွဲခေါ်ခဲ့ပြီး ''တေးချိုချို'' ပြဇာတ်တွင် မေချစ်နှင့်တွဲဖက်ကာ ပထမဆုံး ပြဇာတ်မင်းသားအဖြစ် သရုပ်ဆောင်စေခဲ့ရာ အောင်မြင်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် ဒါရိုက်တာ သုခ ရိုက်ကူးသော ''သည်ဆောင်းဟေမာန်'' ဇာတ်ကားတွင် ဇေယျ၊ [[ကျော်ဆွေ]]၊ မေသစ်တို့ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့ကြပြီး မြန်မာ့ရုပ်ရှင်သမိုင်းတွင် အထူးထင်ရှားသော ဂန္ထဝင်ဇာတ်ကား ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် [[ဝင်းဝင်းပြဇာတ်]] ခေတ်ကုန်ဆုံးချိန်၌ [[ဗိုလ်ကလေးတင့်အောင်]]၏ မေတ္တာရပ်ခံချက်အရ မော်လမြိုင်၊ ပုသိမ်၊ မန္တလေးနှင့် [[ဘိုကလေးမြို့]]များသို့ လိုက်လံကပြခဲ့သည်။ ၁၉၅၄၊ ၁၉၅၅ နှင့် ၁၉၅၆ ခုနှစ်များသည် ဇေယျအတွက် ရုပ်ရှင်အရိုက်ရဆုံးနှင့် အောင်မြင်မှုအမြင့်မားဆုံး ကာလများ ဖြစ်သည်။ * '''၁၉၅၄ ခုနှစ်:''' တစ်နှစ်တည်းတွင် ရုပ်ရှင် ၁၁ ကား ရိုက်ကူးခဲ့ပြီး [[ဒါရိုက်တာဦးချစ်ခင်]] ရိုက်ကူးသော ''ချစ်ပန်းသဇင်'' (ဇေယျ၊ မြင့်မြင့်ခင်) ကားကို [[ရုရှားနိုင်ငံ]]သို့ [[စတာလင်ပေါင်]] ၂,၀၀၀ ဖြင့် ရောင်းချခဲ့ရသည်။ ဒါရိုက်တာ သုခ ရိုက်ကူးသော ''ဩော်မိန်းမ'' (ဇေယျ၊ မြင့်မြင့်ခင်၊ [[ဖိုးပါကြီး]]) ကားသည်လည်း အထူးအောင်မြင်ခဲ့သည်။ * '''၁၉၅၅ ခုနှစ်:''' ရုပ်ရှင် ၁၀ ကား ရိုက်ကူးခဲ့သည်။ * '''၁၉၅၆ ခုနှစ်:''' ရုပ်ရှင် ၁၂ ကား ရိုက်ကူးခဲ့ပြီး ဒါရိုက်တာ သုခ၏ '''''ဘဝသံသရာ''''' ဇာတ်ကားတွင် အကောင်းဆုံး အမျိုးသားသရုပ်ဆောင် [[မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု|အကယ်ဒမီဆု]] ဆွတ်ခူးရရှိခဲ့သည်။ (အဆိုပါဇာတ်ကားဖြင့် ဒါရိုက်တာ သုခလည်း အကယ်ဒမီရရှိခဲ့သည်)။ ဤကားသည် ဝင်ငွေအကောင်းဆုံး ဖြစ်ခဲ့ပြီး ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]]သို့ စတာလင်ပေါင် ၃,၀၀၀ ဖြင့် ပြသခွင့် ရောင်းချခဲ့ရသည်။ ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် အသက် ၄၁ နှစ်အရွယ်၌ တစ်နှစ်တည်းဖြင့် ၁၅ ကားအထိ စံချိန်တင် ရိုက်ကူးခဲ့ရသည်။ ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် ၁၄ ကား၊ ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်တွင် ၁၂ ကား ရိုက်ကူးခဲ့သည်။ ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် မိသားစုပိုင် '''ဇေယျာရွှေပြည် ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေး''' ကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ဇာတ်ကားအချို့ ထုတ်လုပ်ရိုက်ကူးခဲ့ကာ သားနှစ်ဦးဖြစ်သော ယာမိုးနှင့် ဇော်မိုးတို့ကို မင်းသားတင်၍ ရိုက်ကူးပေးခဲ့သည်။ ဇေယျသည် မင်းသမီးမျိုးစုံနှင့် တွဲဖက်သရုပ်ဆောင်ခဲ့ရာတွင် [[မေရီမြင့်]]နှင့် အများဆုံး တွဲဖက်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ်မှ ၁၉၆၃ ခုနှစ်အထိ ၁၅ ကား ရိုက်ကူးခဲ့ပြီး ၎င်းနောက်ပိုင်းတွင် [[စွန်းလွန်းဆရာတော်]]၏ ဝိပဿနာနည်းစနစ်အတိုင်း တရားဘာဝနာကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် စတင်အားထုတ်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၃ ခုနှစ်မှ ၁၉၇၁ ခုနှစ်အထိ ၁၆ ကား ထပ်မံရိုက်ကူးခဲ့သည်။ အသက် ၆၉ နှစ်အရွယ်တွင် ''မချစ်လဲပြုံး ချစ်လဲပြုံး'' ဇာတ်ကားကို နောက်ဆုံးရိုက်ကူးပြီးနောက် ရုပ်ရှင်လောကမှ အပြီးတိုင် အနားယူခဲ့သည်။ ၎င်းသည် သရုပ်ဆောင်ဘဝတစ်လျှောက် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားပေါင်း ၁၃၄ ကားတွင် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ == သာသနာ့ဘောင်သို့ ဝင်ရောက်ခြင်း == ၁၉၈၁ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၂၇ ရက်နေ့ (အသက် ၆၉ နှစ်အရွယ်) တွင် ဇေယျသည် ရန်ကုန်မြို့ [[မဟာဝိသုဒ္ဓါရုံကျောင်းတိုက်]]၌ ရုပ်ရှင်လောကနှင့် လောကီအာရုံများကို အပြီးတိုင်စွန့်ပယ်ကာ သာသနာ့ဘောင်သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ဇနီးဖြစ်သူ ဒေါ်သန်းတင်က ရဟန်းအမအဖြစ် ခံယူပြီး ပခုက္ကူဆရာတော်ကြီးကို ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍ ရဟန်းအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ သာသနာ့ဘောင်တွင် ဘွဲ့တော်မှာ '''အရှင်ဝဇီရာနန္ဒ''' ဖြစ်သည်။ ရဟန်းဝတ်ပြီးနောက် [[စစ်ကိုင်းတောင်ရိုး]]၊ [[ညောင်တုန်းချောင်]] တွင် ကိလေသာ ကင်းစင်ရာ ကင်းကြောင်း ဝိပဿနာတရားများကို တစ်သက်ပတ်လုံး ဆက်လက်ပွားများ အားထုတ်တော်မူခဲ့သည်။ == ဘဝနိဂုံး == မင်းသားကြီး ဇေယျ (ခေါ်) အရှင်ဝဇီရာနန္ဒသည် သာသနာ့ဘောင်၌ ဝါတော် ၁၅ ဝါ၊ သက်တော် ၈၀ အရွယ် ၁၉၉၆ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၇ ရက်နေ့တွင် စစ်ကိုင်းတောင်ရိုး ညောင်တုန်းချောင်၌ ပျံလွန်တော်မူခဲ့သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီး ဒေါ်သန်းတင်နှင့် သားနှစ်ဦးဖြစ်သော ဦးရာညွန့်၊ ဦးရာမှုန်တို့ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။ == ထင်ရှားသော ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ == * ''ခေတ်သစ် ဖာတစ်လုံး ခေါင်းကျား'' (၁၉၄၆) * ''မြဲတဲ့သစ္စာ'' (၁၉၅၁) * ''သည်ဆောင်းဟေမာန်'' (၁၉၅၃) * ''ဩော်မိန်းမ'' (၁၉၅၄) * ''ချစ်ပန်းသဇင်'' (၁၉၅၄) * ''ဘဝသံသရာ'' (၁၉၅၆) * ''မချစ်လဲပြုံး ချစ်လဲပြုံး'' (၁၉၈၁ - နောက်ဆုံးကား) == ကိုးကား == * မြန်မာ့ရုပ်ရှင်သမိုင်းနှင့် အကယ်ဒမီမှတ်တမ်းများ။ * ရွှေမန်းသား မောင်လှမောင်မှ အကယ်ဒမီဇေယျ သမိုင်းအကျဉ်း။ * စစ်ကိုင်းတောင်ရိုး သာသနာ့သမိုင်းဝင် စာပေများ။ * ရင်းမြစ် - ( စာရေးဆရာ တင်နိုင်တိုး ရေးသားသော ပါလီမန်ခေတ် ထင်ပေါ်ကျော်ကြား မြန်မာအမျိုးသမီးများ စာအုပ်မှ ဖော်ပြသည်။ ) [[Category:၁၉၁၆ မွေးဖွားသူများ]] [[Category:၁၉၉၆ ကွယ်လွန်သူများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား ကာယဗလသမားများ]] [[Category:မြန်မာ့ ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆုရှင်များ]] [[Category:မြန်မာ ဗုဒ္ဓဘာသာ ရဟန်းတော်များ]] [[Category:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးမှ လူပုဂ္ဂိုလ်များ]] [[Category:မြန်မာ့ အသံတိတ် ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ]] bo57jaifisxpyedfen3d4rdic2mmfas 0 4309 1043605 687522 2026-07-20T03:28:54Z ~2026-40559-06 145851 1043605 wikitext text/x-wiki {{for|မြန်မာနိုင်ငံတော်သီချင်း|ကမ္ဘာမကျေ}} '''နိုင်ငံတော်သီချင်း''' သည် နိုင်ငံတစ်ခုခုမှ တရားဝင် အမျိုးသားသီချင်းအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသော သီချင်း ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံ]] လွတ်လပ်ရေး ရသည့် ၁၉၄၈ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၄ ရက်တွင် လွတ်လပ်သော မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး အလံတော်လွှင့်ထူချိန်တွင် စတင်သီဆိုရန် ၁၉၄၇ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေတွင်သတ်မှတ်ပြထမ်းခဲ့ပြီး ယနေ့တိုင် ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၏ တရားဝင် နိုင်ငံတော်သီချင်း အဖြစ် သတ်မှတ်ထားပြီး နိုင်ငံတော်အခမ်းအနားများနှင့်အားကစားပွဲများ၏ အခမ်းအနားအစ တွင် ဆက်လက်သီဆိုနေဆဲဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများ၏နိုင်ငံတော်သီချင်းများတွင် ဒုတိယအကောင်းဆုံး နိုင်ငံတော်သီချင်းအဖြစ်သတ်မှတ်ထားသည်။ [[Category:နိုင်ငံတော်သီချင်းများ]] {{stub}} ၂၀၁၃ ခုနှစ်၊ဇွန်လ (၄)ရက် နေ့က ကျင်းပခဲ့တဲ့ မြန်မာနိုင်ငံဂီတအစည်းအရုံး ဗဟိုအလုပ်အမှုုံးအစည်းအဝေးမှာ နှစ်စဉ် ဇွန်လ (၂၇)ရက်နေ့ကို “မြန်မာ့ဂီတနေ့” အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ကြပါတယ်။ ဇွန်လ (၂၇) ရက်နေ့ကို ရွေးချယ်ရတဲ့အကြောင်းအရင်းကတော့ (၂၇-၆-၁၉၃၆) နေ့မှာ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ အမျိုးသားသီချင်းဖြစ်တဲ့ “နိုင်ငံတော်သီချင်း” ဖြစ်ပေါ်လာစေမယ့် “တို့ဗမာသီချင်း” ကို ဒုတိယအကြိမ်မြောက် တို့ဗမာအစည်းအရုံးညီလာခံက သတ်မှတ်ပေးတဲ့နေ့ ကို ဂုဏ်ပြုတာပဲဖြစ်ပါတယ်။ တို့ဗမာအစည်းအရုံးညီလာခံ ကို မြင်းခြံမြို့၊ကိုးဆောင်ကျောင်းတိုက် တန်ဆောင်းကြီးထဲမှာ ကျင်းပပြုလုပ်ခဲ့တယ်။ ​ညီလာခံကျင်းပရတဲ့ ရည်ရွယ်ချက်က အဲ့ဒီကိုလိုနီခေတ်မှာ အိန္ဒိယနိုင်ငံလက်အောက်မှာ ခွဲရေး၊တွဲရေး အငြင်းပွားစေခဲ့တဲ့ (၉၁) ဌာနအုပ်ချုပ်ရေးကို ရွေးကောက်ပွဲမှာ ဝင်ရောက်အရွေးခံပြီး အုပ်ချုပ်ရေးယန္တယားကို ဖျက်စီးပစ်ဖို့၊တတိုင်းပြည်လုံးမှာ ရှိတဲ့ သခင်၊သခင်မတွေတို့ရဲ့ ဆန္ဒသဘောထားကို သိရှိကြရဖို့ ညီလာခံတရပ်ဆောင်ရွက်ဖော်ထုတ်ဖို့ ကျင်းပကြခြင်းပါ။ဒီ မြင်းခြံညီလာခံမှာပဲ အာဇာနည် (၉) ဦးမှာ ပါဝင်တဲ့ ရှေ့နေဦးမြဟာ “သခင်မြ” အဖြစ် စတင်ခံယူခဲ့တာပါ။ ​ညီလာခံကိုတော့ ၁၉၃၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၇၊၂၈၊၂၉ ရက်များမှာ ကျင်းပပြုလုပ်ခဲ့ကြတယ်။တို့ဗမာအစည်းအရုံးရဲ့ နာယကကြီး သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်း၏ ဖိတ်ခေါ်မှုကြောင့် မန္တလေးက ဘုရင်အနွယ်ဝင် ထိပ်တင်ကိုယ်တော်ကြီးလည်း ညီလာခံကို တက်ရောက်ထောက်ခံပြီး သခင်အဖြစ်ခံယူခဲ့ပါတယ်။ဒါ့အပြင် အောက်မြန်မာပြည် ရန်ကုန်၊မော်လမြိုင်၊ဖျာပုံ၊မြောင်းမြ၊ဟင်္သါတ၊သာယာဝတီ၊ပြည်၊မကွေး၊သရက်၊မင်းဘူး၊တောင်ငူ စီရင်စုတို့က ကိုယ်စားလှယ်များနဲ့ အထက်မြန်မာပြည် မန္တလေး၊စစ်ကိုင်း၊မုံရွာ၊ရွှေဘို၊မိတ္ထီလာ၊ကျောက်ဆည် တို့မှ ကိုယ်စားလှယ်များ (၂00) ကျော် နဲ့ လေ့လာသူ ရဟန်းသံဃာများ၊လူပုဂ္ဂိုလ် များစွာတက်ရောက်ခဲ့ကြတဲ့ ညီလာခံလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ​ညီလာခံ၏ သဘာပတိအဖြစ် သခင်လေးမောင်က ဆောင်ရွက်ခဲ့ပီး နောက်ဆုံးနေ့ ဇူလိုင် (၂၉) ရက်နေ့မှာ​တော့ ဗြိတိသျှအစိုးရကနေ သခင်ဗစိန်၊သခင်ညီ၊သခင်အောင်သန်း၊သခင်သန်း၊သခင်ထွန်းမြင့်တို့ကို လာရောက်ဖမ်းဆီးခဲ့ပါတယ်။ အကြောင်းကတော့ အဲ့ဒီသခင်တွေဟာ မော်လမြိုင်မြို့မှာ နိုင်ငံရေးတရားဟောတုန်းက အစိုးရကိုအကြည်ညိုပျက်စေရုံသာမက ပြည်သူများ သူပုန်စိတ်ဖြစ်ပေါ်လာအောင် အစိုးရကိုဆန့်ကျင်စေနိုင်သည့် စကားလုံးများ ဟောပြောခဲ့တာမို့ မော်လမြိုင်တရားသူကြီး၏ ဖမ်းဝရမ်းနဲ့ ညီလာခံအတွင်းဝင်ရောက်ဖမ်းဆီးကြခြင်းပါ။ ​ဒါပေမယ့် မြင်းခြံမြို့ ပြည်သူလူထုဟာ အစိုးရရဲ့ လုပ်ရက်ကို ခေါင်းငုံ့မခံကြပဲ အဲ့ဒီဖမ်းဆီးသည့်နေ့မှာပဲ မြင်းခြံမှာရှိတဲ့ကျောင်းသားလူငယ်များ၊တို့ဗမာအစည်းအရုံးဝင်များက စည်တော်ယွန်းကာ သခင်(၅)ဦး ဖမ်းဆီးခံရမှုကို ကန့်ကွက်ရှုံချမယ့် ဆန္ဒပြပွဲသို့ တက်ရောက်ကြပါရန် မြို့လူထုအား ကြောက်ရွံ့ခြင်း ကင်းစွာနဲ့ ​မြို့ထဲမှာ လှည့်လည်ကာလိုက်လံဖိတ်ခေါ်ကြပါတော့တယ်။အဲ့ဒီနောက်မှာတော့ မြင်းခြံမြို့လူထုဟာ ကိုးဆောင်တန်ဆောင်းကြီးနဲ့အပြည့် ကန့်ကွက်ရှုုံ့ချဆန္ဒပြပွဲကို သောင်းသောင်းဖျဖျ လာရောက်တက်ရောက်ကြပါတယ်။ ​အဲ့ဒီလျှပ်တပြက်ဆန္ဒပြပွဲမှာ အစိုးရရဲ့ ရိုင်းပြမှုကို ခေါင်းငုံ့မခံသင့်တော့ကြောင်း အကျယ်တဝင့် တင်ပြကြပီး ကန့်ကွက်ပွဲအပီးမှာတော့ မြို့လူထု (၁00)ကျော်ဟာ ဟောပြောစင်မြင့်ပေါ်သို့တက်ပီး " ကျွန်တော်သည် တို့ဗမာအစည်းအရုံးဝင် သခင်တစ်ဦး ဤနေ့မှစ၍ ဖြစ်ပါပြီ" ရဲရဲတောက် ကြေငြာခဲ့ကြပါတယ်။ ​ဒီ ညီလာခံသဘင်မှာ သီဆိုဖွင့်လှစ်ခဲ့တဲ့ ဝိုင်အမ်ဘီဆရာတင်ရေးသော တို့ဗမာသီချင်းကိုလည်း အမျိုးသားသီချင်းအဖြစ် ဤညီလာခံမှ ပြဌာန်းကြောင်း ကြေငြာခဲ့ကြပါတယ်။တို့ဗမာအစည်းအရုံးရဲ့ စည်းရုံး‌ရေးတရားပွဲများမှာ အဲ့ဒီသီချင်း​နဲ့သီဆိုစည်းရုံးခဲ့ကြပီး တို့ဗမာအစည်းအရုံး သခင်ပါတီကို လူအများက ရုတ်တရက် အား‌ပေး‌ထောက်ခံမှု မပြုကြသေး‌စေကာမူ တို့ဗမာသီချင်းကိုမူ လူကြိုက်များကာ လူအများက လက်ခံလာသောသီချင်းဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ညီလာခံကျင်းပခဲ့တဲ့ မြင်းခြံမြို့မှာတော့ တို့ဗမာသီချင်းအား ဂွေ့ ..ကြီးရပ် အပျော်တမ်းတူရိယာအဖွဲ့နဲ့ တီးခတ်သီဆိုခဲ့ပီးနောက် တမြို့လုံးနီးပါး ကြိုက်နှစ်သက်ကြရာ အလှူရော၊မင်္ဂလာဆောင်ရောပါ မကျန် တို့ဗမာသီချင်းအား ဖွင့်ခဲ့ကြပါတယ်။ နောက်တစ်နှစ် (၁၉၃၇) ခုနှစ်၊အောက်တိုဘာလမှာတော့ မြန်မာ့လူသန်ကြီးဇော်ဝိတ် ဦးစီးပီး “မြန်မာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာအလေးမပွဲ” ကို မြင်းခြံမြို့မှာ လာရောက်ပြုလုပ်တဲ့အခါမှာလည်း “တို့ဗမာသီချင်း” နဲ့ပဲ သီဆိုဖွင့်လှစ်ခဲ့ပါသေးတယ်။ ​အဲ့ဒီ "တို့ဗမာသီချင်း" ကိုတော့ ၁၉၄၇ ခုနှစ်၊စက်တင်ဘာလ (၂၂)ရက် တိုင်းပြုပြည်ပြုလွှတ်တော်၊တတိယညီလာခံ ဆဋ္ဌမမြောက်အစည်းအဝေးမှာ စာသားတချို့ကို ဖြုတ်ခြင်း၊ပြင်ခြင်းပြုလုပ်ပီး နိုင်ငံတော်သီချင်းအဖြစ် အတည်ပြု ပြဌာန်းခဲ့ပါတယ်။ guc69hhbqyqmhf2gxag8pe9be8tzr8g 0 4438 1043590 288829 2026-07-20T02:03:37Z Zawzawaungthwin 100038 ကိုးကားချက်များ ထည့်သွင်း 1043590 wikitext text/x-wiki '''မာဂျေ''' သည် လေတပ်အရာရှိ စစ်မှုထမ်းဟောင်း တစ်ဦးဖြစ်သည်။ မာဂျေဆိုသော အမည်၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ မေဂျာ (ဗိုလ်မှူး)ဖြစ်သည်။ ဖီးနစ်ဂျာနယ် နှင့် အင်တာဗျူးဂျာနယ်ကို ထုတ်ဝေဖူးပြီး နောက်ပိုင်းတွင် [[ကိုကို (စက်မှု)]] Flower News ဂျာနယ် တွင် ရှယ်ယာပိုင်ဆိုင်သူတစ်ဦးဖြစ်သည်။ထို့အပြင် Tomorrow ဂျာနယ် တွင် စစ်ခေါင်းဆောင်ဟောင်း ၏ သမီးတော်များအကြောင်း အပတ်စဥ်ဖော်ထုတ်ရေးသားခြင်းကိုလည်း ပြုလုပ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=2009-09-02 |title=ဖီးနစ်ဂျာနယ် အပိတ်ခံရမှုအပေါ် RSF နဲ့ BMA ကန့်ကွက် |url=https://burmese.voanews.com/a/a-27-2009-09-02-voa1-93543514/1237415.html |access-date=2026-07-20 |website=ဗွီအိုအေ |language=my}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Phoenix ဂျာနယ် ထုတ်ဝေခွင့် ပိတ်ပင်ခံရ |url=https://www.bnionline.net/mm/item/news-2408.html |access-date=2026-07-20 |website=နိုင်ငံတကာမြန်မာ့သတင်း |language=my}}</ref> == ကိုးကား == <references /> [[Category:မြန်မာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ လူပုဂ္ဂိုလ်များ]] [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ]] {{Myanmar-bio-stub}} 7r0gja4c3iw3ta11zuj0iuuoexvolfr 0 4440 1043575 851916 2026-07-19T15:40:00Z Zawzawaungthwin 100038 [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဂျာနယ်လစ်များ]] 1043575 wikitext text/x-wiki {{Other people|စိန်ဝင်း}} အမည်ရင်းမှာ သော်ဇင်ထွန်းဖြစ်သည်။ '''စိန်ဝင်း (ဂျာနယ်လစ်)''' သည် လက်ရှိတွင်မဇ္ဈိသတင်းဌာန၏ သတင်းခန်းစီမံခန့်ခွဲမှုအယ်ဒီတာ (Managing Editor) အဖြစ်နှင့် Myanmar Center for Investigative Journalism (MCIJ) ၏ တည်ထောင်သူနှင့် အုပ်ချုပ်မှုဒါရိုက်တာအဖြစ် လုပ်ကိုင်လျက်ရှိသည်။ သူသည် မဇ္ဈိမသတင်းဌာနတွင် ရုပ်မြင်သံကြားအစီအစဉ်တင်ဆက်သူအဖြစ် တိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်မှုများနှင့် အင်တာဗျူးများလုပ်လေ့ရှိသည်။ သူသည် ယခင် ၂၀၁၄ ခုနှစ်မှလေးနှစ်ကြာ Myanmar Journalism Institute (MJI) တွင် Training Director အဖြစ်တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ဖူးသေးသည်။ ကမ္ဘောဒီယားတွင် [[သတင်းစာပညာ|သတင်းစာပညာစတင်]]သင်ယူခဲ့ပြီး ပြည်ပတွင် အခြေစိုက်သည်။ သူသည် ရန်ကုန်စက်မှုတက္ကသိုလ်မှ မြို့ပြအင်ဂျင်နီယာဘွဲ့ရရှိခဲ့သော်လည်း သတင်းစာပညာဖြင့် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းပြုနေခဲ့သည်။ == ကိုးကား == [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဂျာနယ်လစ်များ]] {{Myanmar-bio-stub}} lcxufr9advjjfl29rox3f06hx9slzes 0 4810 1043644 835523 2026-07-20T09:52:32Z ~2026-40781-48 145865 /* ရတနသုတ်မြန်မာပြန် */ 1043644 wikitext text/x-wiki {{ဗုဒ္ဓဘာသာ}} ရတနသုတ်သည် ခုဒ္ဒကနိကာယ် [[ခုဒ္ဒကပါဌ]] အပိုင်း ၆ တွင် ပါရှိသည်။ လက်ရှိတွင် ရတနသုတ်ကို အပိုဒ် (၂၁)ပိုဒ်ဖြင့်ဖွဲ့စည်းထား၍ ပထမ သုံးပိုဒ်မှာ ရှေးဆရာများရေးသားထားခြင်းဖြစ်၍ နောက်ဆုံးသုံးပိုဒ်မှာ သိကြားမင်းရွတ်ဆိုသော စာပိုဒ်များဖြစ်ပြီး အလယ် (၁၅) ဂါထာသည် မြတ်ဗုဒ္ဓ ဟောကြားသည့် စာပိုဒ်များဖြစ်သည်။။<ref name="maha">{{cite book |title= မဟာဗုဒ္ဓဝင် (တတိယတွဲ)၊ အဋ္ဌမအကြိမ်။ |author= မင်းကွန်းတိပိဋကဆရာတော် |year= ၁၉၉၇|publisher=သာသနာရေးဦးစီးဌာန |ref=harv|page=၃၀၅ }}</ref> ==ဗုဒ္ဓဝင်သမိုင်း== ဤသုတ်၏ သမိုင်းကြောင်းမှာ မြတ်စွာဘုရားရှင်လက်ထက် ဝေသာလီပြည်၌ မိုးခေါင်ရေရှားပြီး ကောက်ပဲသီးနှံများ စိုက်ပျိုး၍ မဖြစ်ထွန်းပဲ ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးဘေးကြုံကာ တိုင်းသူပြည်သားများ သေကြေပျက်စီးကုန်သည်။ နေရာအနှံ့ အလောင်းများ ပုံထပ်နေသောအခါ၌ မြို့ပြင်၊ ရွာပြင်တွင်ရှိသော ဘီလူး၊ သရဲ၊ သဘက်များသည် မြို့ရွာထဲသို့ဝင်ပြီး အသေကောင် ရုပ်အလောင်းများကို ဝိုင်းဖွဲ့စားသောက်ကြသည်။ ဘီလူး၊ သရဲများကိုမှီပြီး ကပ်ရောဂါဘေးသည်လည်း ဆိုက်ရောက် လာသည်။ ဤသို့ အနာရောဂါဘေး၊ ဘီလူးဘေး၊ အစာငတ်မွတ်ခေါင်းပါးခြင်းဘေးဟူသော ဘေးအန္တရာယ်ကြီးသုံးမျိုးကြောင့် ဝေသာလီပြည့်ရှင်မင်းသည် ဝေသာလီပြည်နှင့် ရှစ်ယူဇနာဝေးသော ဂင်္ဂါမြစ်တစ်ဖက်ကမ်း ရာဇဂြိုဟ်ပြည်တွင် သီတင်းသုံးနေသော မြတ်စွာဘုရားကို ဗိမ္ဗိသာရမင်းကြီမှတစ်ဆင့် ပင့်ဖိတ်ပြီး ထိုကပ်ဆိုးကြီးများမှ ကယ်မတော်မူရန် တောင်းပန်လျှောက်ထားသောအခါ၌ မြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာနှင့်အတူ ရဟန္တာငါးရာခြံရံပြီး ဝေသာလီပြည်သို့ ကြွချီတော်မူပါသည်။ ထိုအခါဝယ် ရောက်ရောက်ချင်း ဝေသာလီပြည် ကောင်းကင်ယံ၌ မိုးတိမ်များ ရုတ်တရက် အုံ့ဆိုင်းလာပြီး မိုးထစ်ချုန်းပြီးလျှင်၊ သည်းထန်စွာရွာသွန်းရာ ပုပ်ပွ အနံ့ထွက်သော ရုပ်အလောင်းများ အားလုံးသည် မိုးရေနှင့်အတူမျောပါသွားပြီး မကောင်းသော အပုပ်နံ့များလည်း ကင်းစင်သွားသည်။ <ref>{{cite web |url=https://www.moi.gov.mm/npe/?q=article/8/04/2020/id-92536 |title=မြန်မာနိုင်ငံသူ နိုင်ငံသားများ ကပ်ရောဂါဘေးအန္တရာယ် ကင်းဝေးစေဖို့...... |last=ဝင်းထွဋ်ဦး |first= |date=8 April 2020 |website=ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန - သတင်းနှင့် စာနယ်ဇင်းလုပ်ငန်း |access-date= 19 June 2020}}</ref>ဤသို့ အခါမဲ့မိုးကြီးရွာသွန်းပြီး သန့်ရှင်းသွားသောအခါဝယ် မြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာနှင့်အတူ ရဟန္တာငါးရာခြံရံပြီး ဝေသာလီမြို့၏ တတိယတံတိုင်းတွင် ဘုရားရှင်က အရှင်အာနန္ဒာကို ရတနသုတ် ဟောပြောသင်ကြားပေးသည်။ ထို့နောက် အရှင်အာနန္ဒာ မထေရ်က တံတိုင်းသုံးခုစလုံးတွင် ညလုံးပေါက်ရွတ်ဖတ်ခဲ့သည်။<ref>{{cite book |title=ရတနသုတ်အနှစ်ချုပ် |author= ဒေါက်တာနန္ဒမာလာဘိဝံသ |year= |publisher= |ref=harv|page=14 }}</ref> ဤသည်မှာ ရတနသုတ်ကို မူလပထမ ဟောကြားခြင်း ဖြစ်ပေသည်။ ထို့နောက် မြတ်စွာဘုရားသည် ခုနှစ်ရက်တိုင်တိုင် ဤရတနသုတ်ကို ဝေသာလီ၌ ဟောတော်မူခဲ့သည်။<ref name="maha"/> == ရတနသုတ်ပါဠိတော် == <poem> {| class="wikitable" |- ! ပါဠိတော် !! မြန်မာအသံထွက် |- |၁။ ပဏိဓာနတော ပဋ္ဌာယ၊ တထာဂတဿ ဒသ ပါရမိယော၊ ဒသ ဥပပါရမိယော၊ ဒသ ပရမတ္တ ပါရမိယောတိ၊ သမတ္တိံသ ပါရမိယော၊ ပဉ္စ မဟာပရိစ္စာဂေ၊ လောကတ္ထစရိယံ ဉာတတ္ထစရိယံ၊ ဗုဒ္ဓတ္ထစရိယန္တိ တိဿော စရိယာယော၊ ပစ္ဆိမဘဝေ ဂဗ္ဘဝေါက္ကန္တိံ၊ ဇာတိံ အဘိနိက္ခမနံ၊ ပဓာနစရိယံ ဗောဓိပလ္လင်္ကေ မာရဝိဇယံ၊ သဗ္ဗညုတညာဏပ္ပဋိဝေဓံ၊ ဓမ္မစက္ကပ္ပဝတ္တနံ၊ နဝ လောကုတ္တရဓမ္မေတိ၊ သဗ္ဗေပိမေ ဗုဒ္ဓဂုဏေ အာဝဇ္ဇေတွာ၊ ဝေသာလိယာ တီသု ပါကာရန္တရေသု၊ တိယာမရတ္တိံ ပရိတ္တံ ကရောန္တော၊ အာယသ္မာ အာနန္ဒတ္ထေရော ဝိယ၊ ကာရုညစိတ္တံ ဥပဋ္ဌပေတွာ။ ||ပဏိဓာန-တော ပတ်ထာယ, တ-ထာဂတ်တတ်သ ဒ-သပါရမိ‌ယော ဒ-သအုပ-ပါရမိယော ဒ-သပရမတ်ထ ပါရမိယောတိ သမတ်-တိမ်သ-ပါရမိယော ပင်စ-မဟာပရိတ်စာဂေ လောကတ်ထ-စရိယံ ညာတတ်ထ-စရိယံ ဗုတ်ဓတ်ထ-စရိယန်တိ တိတ်သော စရိယာယော ပစ်ဆိမ-ဘဝေ ဂတ်ဘ-ဝေါက်ကန်တိမ် ဇာတိမ်-အဘိ နိတ်ခမနံ ပဓာန-စရိယံ ဗောဓိ ပန်လင်ကေ မာရ-ဝိဇယံ သပ်ဗင်ညုတင်ညာနပ်ပတိဝေဓံ ဓမ်မ-စက်ကပ် ပဝတ်တနံ နဝ လောကုတ်တရ ဓမ်မေတိ သပ်ဗေပိမေ ဗုတ်ဓ-ဂုဏေ အာဝစ်ဇစ်တဝါ ဝေသာလိယာ တီသု ပါကာရန်တရေသု တိယာမ-ရတ်တိမ် ပရိတ်တံ ကရွန်တော အာယက်သမာ အာနန်ဒတ်ထေရော ဝိယ၊ ကာရုည စိတ်တံ အုပတ်ထပစ်တဝါ |- |၂။ ကောဋီသတသဟဿေသု၊ စက္ကဝါဠေသု ဒေဝတာ။ ယဿာဏံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တိ၊ ယဉ္စ ဝေသာလိယာ ပုရေ။ ||ကောတီ-သတ-သဟတ်သေသု၊ စက်က-ဝါလေသု ဒေဝတာ ယတ်သာဏံ ပတိတ်ဂန်နှန်တိ၊ ယင်စ ဝေသာလိယာပုရေ |- |၃။ ရောဂါ မနုဿဒုဗ္ဘိက္ခ သမ္ဘူတံ တိဝိဓံ ဘယံ။ ခိပ္ပ မန္တရ ဓာပေသိ၊ ပရိတ္တံ တံဘဏာမ ဟေ။ ||၃။ရောဂါ မနုတ်သ-ဒုတ်ဘိတ်ခ- သမ်ဘူတံ တိဝိဓံ ဘယံ ခိတ်ပ-မန်တရ-ဓါပေသိ၊ ပရိတ်တံ တံဘဏာမ ဟေ |- |၄။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။ သဗ္ဗေဝ ဘူတာ သုမနာ ဘဝန္တု၊ အထောပိ သက္ကစ္စ သုဏန္တု ဘာသိတံ။ ||၄။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ်မာနိဝါ ယာနိ ဝ-အန်တ-လိတ်ခေ သပ်ဗေဝ ဘူတာ သုမနာ ဘဝန်တု အထောပိ သက်ကစ်စ သုဏန်တု ဘာသိတံ |- |၅။ တသ္မာ ဟိ ဘူတာ နိသာမေထ သဗ္ဗေ၊ မေတ္တံ ကရောထ မာနုသိယာ ပဇာယ၊ ဒိဝါ စ ရတ္တော စ ဟရန္တိ ယေ ဗလိံ၊ တသ္မာ ဟိ နေ ရက္ခထ အပ္ပမတ္တာ။ ||၅။တတ်သမာ ဟိ ဘူတာ နိသာမေထ-သပ်ဗေ မစ်တံ ကရောထ မာနုသိယာ ပဇာယ ဒိဝါ စ-ရတ်တော စ-ဟရန်တိ ယေဗလိမ် တတ်သမာ ဟိ နေ ရက်ခထ အပ်ပမတ်တာ |- |၆။ ယံကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ။ နနော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန၊ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၆။ ယံကိန်စိ ဝိတ်တံ အိဓ-ဝါ ဟုရံ ဝါ သက်ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ န-နော သမံ အတ်ထိ တ-ထာဂတေန အိဒမ်ပိ ဗုတ်ဓေ ရတနံ ပဏီတံ အေတေန-သစ်စေန-သုဝတ်ထိ ဟောတု |- |၇။ ခယံ ဝိရာဂံ အမတံ ပဏီတံ၊ ယဒဇ္ဈဂါ သကျမုနီ သမာဟိတော။ န တေန ဓမ္မေန သမတ္ထိ ကိဉ္စိ၊ ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ။ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၇။ ခယံ ဝိရာဂံ အမတံ ပဏီတံ ယဒစ်ဈဂါ သက်ကျမုနိ သမာဟိတော န-တေ-န ဓမ်မေန-သမက်ထိ ကိန်စိ အိအမ်ပိ ဓမ်မေ ရတနံ ပဏီတံ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု |- |၈။ ယံ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌော ပရိဝဏ္ဏယီ သုစိံ၊ သမာဓိ မာနန္တရိကည မာဟု၊ သမာဓိနာ တေန သမော န ဝိဇ္ဇတိ၊ ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၈။ ယံ ဗုတ်ဓ-သစ်ထော ပရိဝန်ဏယီ သုစိမ် သမာဓိ မာနန်တရိကင်ည မာဟု သမာဓိနာ တေန-သမော န-ဝိတ်ဇတိ အိဒမ်ပိ ဓမ်မေ ရတနံ ပဏီတံ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု |- |၉။ ယေ ပုဂ္ဂလာ အဋ္ဌ သတံ ပသတ္ထာ၊ စတ္တာရိ ဧတာနိ ယုဂါနိ ဟောန္တိ။ တေ ဒက္ခိဏေယျာ သုဂတဿ သာဝကာ၊ ဧတေသု ဒိန္နာနိ မဟပ္ဖလာနိ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ။ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၉။ယေ ပုတ်ဂလာ အတ်ထ သတံ ပသတ်ထာ စက်တာရိ အေတာနိ ယုဂါနိ ဟွန်တိ တေ ဒက်ခိဏေယာ သုဂတတ်သ-သာဝကာ အေတေသု ဒိန်နာနိ မဟပ်ဖလာနိ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု |- |၁၀။ ယေ သုပ္ပယုတ္တာ မနသာ ဒဠှေန၊ နိက္ကာမိနော ဂေါတမသာသနမှိ။ တေ ပတ္တိပတ္တာ အမတံ ဝိဂယှ၊ လဒ္ဓါ မုဓာ နိဗ္ဗုတိံ ဘုဉ္စမာနာ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ။ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၁၀။ယေ သုတ်ပယုတ်တာ မန-သာ ဒန်လှေန နိက်ကာမိနော ဂေါတမ-သာသနမ်မှိ တေ ပတ်တိပတ်တာ အ-မတံ ဝိဂယ်ယှ လတ်ဓာ မုဓာ နိတ်ဗုတိမ် ဘုန်ဇ-မာနာ အိဒမ်ပိ သံဂေ ရတနံ ပဏီတံ အေတေန သစ်စေန သုတ်ဝတ်ထိ ဟောတု |- |၁၁။ ယထိန္ဒခီလော ပထဝိဿိတော သိယာ၊ စတုဗ္ဘိ ဝါတေဟိ အသမ္ပကမ္ပိယော။ တထူပမံ သပ္ပုရိသံ ဝဒါမိ၊ ယော အရိယသစ္စာနိ အဝေစ္စ ပဿတိ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၁၁။ ယထိန်ဒ-ခီလော ပထဝိတ်သိတော သိယာ စတုတ်ဘိ ဝါတေဟိ အ-သမ်ပ ကမ်ပိယော တထူပမံ သပ် ပုရိသံ ၀ဒါမိ ယော အရိယသစ်စာနိ အဝစ်စ ပတ်သတိ အိဒမ်ပိသံဂေ ရတနံ ပဏီတံ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု |- |၁၂။ ယေ အရိယသစ္စာနိ ဝိဘာဝယန္တိ၊ ဂမ္ဘီရ ပညေန သုဒေသိတာနိ။ ကိဉ္စာပိ တေ ဟောန္တိ ဘုသံ ပမတ္တာ၊ န တေ ဘဝံ အဋ္ဌမ မာဒိယန္တိ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၁၂။ ယေ အရိယ-သစ်စာနိ ဝိ,ဘာဝယန်တိ ဂမ်ဘီရ-ပင်ညေန သု-ဒေသိတာနိ ကိန်စာပိ တေ ဟွန်တိ ဘုသံ ပမတ်တာ န-တေ ဘဝံ အထမ မာဒိယန်တိ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု |- |၁၃။ သဟာဝဿ ဒဿနသမ္ပဒါယ၊ တယဿု ဓမ္မာ ဇဟိတာ ဘဝန္တိ။ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဝိစိကိစ္ဆိတဉ္စ၊ သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ။ ||၁၃။ သဟာဝတ်သ ဒတ်သန သမ်ပဒါယ တယတ်သု ဓမ်မာ ဇဟိတာ ဘဝန်တိ သက်ကာယ-ဒိတ်ထိ ဝိစိကိတ်ဆိတင်စ သီလပ်ဗတံ ဝါပိ ယဒတ်ထိ ကိန်စိ |- |၁၄။ စတူဟပါယေဟိ စ ဝိပ္ပမုတ္တော၊ ဆစ္စာဘိ ဌာနာနိ အဘဗ္ဗ ကာတုံ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၁၄။စတူဟ ပါယေဟိ စ ဝိပ်ပ-မုတ်တော ဆစ်စာဘိ ထာနာနိအ-ဘပ်ဗ-ကာတုံ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု |- |၁၅။ ကိဉ္စာပိ သော ကမ္မကရောတိ ပါပကံ၊ ကာယေန ဝါစာ ဥဒ စေတသာ ဝါ။ အဘဗ္ဗ သော တဿ ပဋိစ္ဆဒါယ၊ အဘဗ္ဗတာ ဒိဋ္ဌပဒဿ ဝုတ္တာ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၁၅။ ကိန်စပိ သော ကမ်မ-ကရောတိ ပါပကံ ကာယနေ ဝါစာ အုဒ စတေ-သာ ဝါ အ-ဘတ်ဗ-သော တက်သ ပတိတ်ဆဒါယ အ-ဘတ်ဗ တာ ဒိတ်ထ ပဒတ်သ-ဝုတ်တာ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု |- |၁၆။ ဝနပ္ပဂုမ္ဗေ ယထ ဖုဿိတဂ္ဂေ၊ ဂိမှာန မာသေ ပဌမသ္မိံ ဂိမှေ။ တထူပမံ ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ၊ နိဗ္ဗာနဂါမိံ ပရမံ ဟိတာယ။ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ။ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၁၆။ ဝနပ် ပဂုံဗေ ယ-ထ ဖုတ်သိတက်ဂေ ဂိမ်မှာန မာသေ ပထမတ်-သမိမ် ဂိမ်မှေ တထူပမံ ဓမ်မ-ဝရံ အ- ဒေသယိ နိတ်ဗာန ဂါမိမ် ပရမံ ဟိတာယ အိဒမ်ပိ ဗုတ်ဓေ ရတနံ ပဏီတံ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု |- |၁၇။ ဝရော ဝရညူ ဝရဒေါ ဝရာဟရော။ အနုတ္တရော ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ။ ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၁၇၊၊ဝရော ဝရင်ညူ ဝရ-ဒေါ ဝရာဟရော အနုတ်တရော ဓမ်မဝရံ အဒေသယိ အိဒမ်ပိ ဗုတ်ဓေ ရတနံ ပဏီတံ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိ ဟောတု |- |၁၈။ ခီဏံ ပုရာဏံ နဝ နတ္ထိ သမ္ဘဝံ၊ ဝိရတ္တစိတ္တာ ယတိကေ ဘဝသ္မိံ။ တေ ခီဏဗီဇာ အဝိရုဠှိ ဆန္ဒာ၊ နိဗ္ဗန္တိ ဓီရာ ယထယံ ပဒီပေါ။ ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ၊ ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၁၈။ခီဏံပုရာဏံ နဝ နတ်ထိ သမ်ဘဝံ ဝိရတ်တစိတ်တာ ယတိကေ ဘဝ-သမိမ် တေ ခိဏ-ဗီဇာ အ-ဝိရုန်လှိ ဆန်ဒါ နိတ်ဗန်တိ ဓီရာ ယထာယံ ပဒီပေါ အိဒမ်ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ အေတေန သစ်စေန သုဝတ်ထိဟောတု |- |၁၉။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ။ တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ။ ဗုဒ္ဓံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၁၉။ယာနိဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ ဘုမ်မာနိ ဝါ ယာနိဝ အန်တ-လိတ်ခေ တထာ-ဂတံ ဒေ၀ မနုတ်သ ပူဇိတံ ဗုတ်ဓံ နမတ်သာမ သုဝတ်ထိ ဟောတု |- |၂၀။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ၊ တထာဂတံ ဒေဝမနုဿ ပူဇိတံ။ ဓမ္မံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။ ||၂၀။ ယာနီဓ ဘူတာနိသမာဂတာနိ ဘုမ်မာနိ ဝါ ယာနိ၀ အန်တ-လိတ်ခေ တ-ထာဂတံ ဒေ၀-မနုတ်သ- ပူဇိတံ ဓမ်မံ နမတ်သာမ သုဝတ်ထိ ဟောတု |- |၂၁။ ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ၊ ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ၊ တထာဂတံ ဒေဝမနုဿ ပူဇိတံ၊ သံဃံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု။ || ၂၁။ ယာနိဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ ဘုမ်မာနိ ဝါ ယာနိဝ အန်တ-လိတ်ခေ တ-ထာဂတံ ဒေဝ မနုတ်သ- ပူဇိတံ သံဃံ နမတ်သာမ သုဝတ်ထိ ဟောတု |- | ရတန သုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ။ || ရတန သုတ်တံ နိတ်ထိတံ။ |} </poem><ref>သာသနာတော်ထွန်းကား ပြန့်ပွားရေး ဦးစီးဌာန (၂၀၁၅)။ စာ ၂၇၀-၂၇၄၊ "ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက်"။</ref> == ရတနသုတ်မြန်မာပြန် == ၁။ ဒီပင်္ကရာ ထွတ်ချာသေဌ်နင်း တရားမင်း၏ခြေရင်းတော်၌ ဘုရားဆုကိုတောင်းသည့်ကာလမှ အစပြု၍ မြတ်စွာဘုရား ဖြည့်ဆည်းပူးခဲ့သော [[ပါရမီဆယ်ပါး|ပါရမီ(၁၀)ပါး]]၊ [[ဥပပါရမီ(၁၀)ပါး]]''၊[[ပရမတ္ထပါရမီ(၁၀)ပါး]]''' [[အပါး(၃၀)]]သောပါရမီတို့ကိုလည်းကောင်း၊ [[စွန့်ခြင်းကြီး(၅)ပါး]]တို့ကိုလည်းကောင်း၊ လောက၏ အကျိုးစီးပွားအလို့ငှာကျင့်ခြင်း၊ ဆွေတော်မျိုးတော်တို့၏ အကျိုးစီးပွားအလို့ငှာကျင့်ခြင်း၊ ဘုရားဖြစ်ခြင်း အကျိုးငှာကျင့်ခြင်းဟူသော စရိယ(၃)ပါးတို့ကိုလည်းကောင်း၊ နောက်ဆုံးဘဝ၌ အမိဝမ်းတွင်း ပဋိသန္ဓေယူတော်မူခြင်း၊ ဖွားမြင်ခြင်း၊ မြတ်သောတောထွက်ခြင်း၊ ပြင်းစွာသော လုံ့လဖြင့် ကမ္မဋ္ဌာန်းအကျင့်ကိုကျင့်ခြင်း၊ ဗောဓိပလ္လင်၌ [[မာရ်(၅)ပါး]]ကို အောင်မြင်တော်မူခြင်း၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ကို ထိုးထွင်းသိမြင်ရရှိခြင်း၊ ဓမ္မစကြာ တရားတော်မြတ်ကို ဟောကြားခြင်းနှင့် [[(၉)ပါးသော လောကုတ္တရာတရား]]တို့ကို လည်းကောင်း၊ ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရား၏ ကျေးဇူးတော် ဂုဏ်တော်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ စိတ်ဖြင့် ဆင်ခြင်၍ ဝေသာလီပြည်၏ မြို့တံတိုင်း(၃)ထပ်တို့၏ အကြားတို့ ၌ ညဉ့်သုံးယံ ကာလပတ်လုံး ပရိတ်ရွတ်ဖတ် အရံအတားပြုခဲ့သော အရှင်အာနန္ဒာမထေရ်မြတ်ကဲ့သို့ (သတ္တဝါတို့အပေါ်) သနားကရုဏာစိတ်ထားလျက် ... ၂-၃။ ရတနသုတ်ပရိတ်တော်၏ အာဏာစက်ကို စကြဝဋ္ဌာကုဋေတစ်သိန်း၌ ရှိကြကုန်သော နတ်အပေါင်းတို့က ခံယူကြကုန်၏။ ဤပရိတ်တော်သည် ဝေသာလီပြည်၌ ကျရောက်သော အနာရောဂါဘေး၊ ဘီလူးဘေး၊ အစာငတ်မွတ်ခေါင်းပါးခြင်းဘေးဟူသော ဘေးအန္တရာယ်ကြီးသုံးမျိုးကို လျင်မြန်စွာကွယ်ပျောက်စေနိုင်ခဲ့၏။ ယခုအခါ၌ ဤရတနသုတ်ပရိတ်တော်ကို ကျွန်ုပ်တို့ စုပေါင်းရွတ်ဆိုကြပါကုန်စို့။ ၄။ မြေ၌တည်ကုန်သော ဘုမ္မစိုး၊ ရုက္ခစိုး၊ စတုမဟာရာဇ်၊ တာဝတိံသာနတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ကောင်းကင်၌ဖြစ်ကုန်သော ယာမာ၊ တုသိတာ စသော နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ဤပရိတ်ရွတ်ရာ နေရာအရပ်၌ အညီအညွတ် ရောက်ရှိလာကြကုန်ပြီး နတ်ပရိသတ်အားလုံး ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာဖြစ်ကြပါကုန်။ မြတ်စွာဘုရားဟောတော်မူခဲ့သော ပရိတ်တရားတော်ကိုလည်း ရိုသေလေးမြတ်စွာ နာယူကြပါကုန်။ ၅။ အိုနတ်အပေါင်းတို့ ဤနေရာ၌ အညီအညွတ်စည်းဝေးရောက်ရှိနေကြသော အသင်နတ်အများ နားဆင်ကြပါကုန်၊ လူတို့သည် နေ့ည မဟူ ကြည်ဖြူလေးမြတ်စွာ အသင်နတ်တို့အား ပူဇော်ပသမှု ပြုကြသည်။ သို့ဖြစ်၍ သင်တို့သည် လူတို့အား ချစ်ခင်ကြပါကုန်၊ မမေ့မလျော့ စောင့်ရှောက်ကြပါကုန်။ ၆ ။ လူ့ပြည်၌ ဖြစ်စေ၊ နဂါးပြည် ဂဠုန်ပြည်၌ ဖြစ်စေ၊ နတ်ပြည်၌ဖြစ်စေ အမြင့်အမြတ် သတ်မှတ်သုံးဆောင်ကြသော ဥစ္စာရတနာတို့သည် ရှိကြကုန်၏၊ ထိုရတနာတို့အနက် ဘုရားတည်းဟူသော ရတနာနှင့်တူသော ရတနာဟူ၍ မရှိချေ၊ မြတ်စွာဘုရားသည် အရဟံစသော ဂုဏ်တော်ကျေးဇူးတော်တို့နှင့်ပြည့်စုံသော ရတနာမြတ် ဖြစ်ပါပေသည်။ ဤသို့ မှန်ကန်သော သစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါအများ ဥစ္စာ စီးပွား တိုးတက် ချမ်းသာကြပါစေသတည်း။ ၇။ သာကီဝင်မင်းတို့၏ အထွတ်ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် တည်ကြည်လှသော သမာဓိစိတ်ရှိသည့်အတွက်ကြောင့် ကိလေသာတို့၏ကုန်ရာကင်းရာ မသေရာဖြစ်သော အမြတ်နိဗ္ဗာန်ကို သိရှိတော်မူလေသည်။ (လောက၌) ထိုနိဗ္ဗာန်ဓာတ်မြတ် နှင့် နှိုင်းတုစရာ ရတနာတစ်ခုမျှ မရှိပါချေ၊ နိဗ္ဗာန်သည် ကိလေသာကုန်စင်ခြင်း စသည့်ဂုဏ်တော်ကြောင့် ရတနာမြတ်ဖြစ်ပါပေ၏၊ ဤသို့ မှန်ကန်သောသစ္စာစကားကြောင့် သူတော်တကာ သတ္တဝါများ ဥစ္စာ စီးပွား တိုးတက်ချမ်းသာကြပါစေသတည်း။ ၈။ မြတ်စွာဘုရားသည် အရဟတ္တမဂ်နှင့်ယှဉ်သော သမာဓိကို ကိလေသာမှ စင်ကြယ်၏ဟူ၍ ချီးမွမ်းတော်မူ၏၊ မိမိ၏အခြားမဲ့၌ အကျိုးကို ပေးတတ်၏ ဟူ၍လည်း ဟောတော်မူ၏။ ထိုအရဟတ္တမဂ်သမာဓိနှင့် တူမျှသော သမာဓိသည် မရှိ၊ ဤအရဟတ္တမဂ်သမာဓိတရားသည်သာလျှင် လောကီရတနာ အဖြာဖြာတို့ထက် ကောင်းမြတ်သသော ရတနာကြီး ဖြစ်တော်မူ၏။ ဤသို့မှန်စွာဆိုရသော သစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတို့အား ဘေးရန်ပျောက်ကင်း ချမ်းသာအေးမြခြင်း ဖြစ်ပါစေသတည်း။ ၉။ ဘုရားအစရှိသော သူတော်ကောင်းတို့ ချီးမွမ်းအပ်သော အရိယာပုဂ္ဂိုလ်ရှစ်ယောက်တို့သည် အစုံအားဖြင့် လေးပါးသော အစုံတို့ ဖြစ်ကြကုန်၏၊ ထိုအရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် မြတ်စွာဘုရားတပည့်သားသာဝက ဖြစ်တော်မူကုန်၏။ မြတ်သောအလှူကို ခံထိုက်တော်မူကုန်၏။ ထိုအရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ ပေးလှူအပ်သော အလှူဒါနတို့သည် များမြတ်သော အကျိုးရှိကုန်၏။ ဤအရိယာသံဃာတော်မြတ်သည်သာလျှင် လောကီရတနာ အဖြာဖြာတို့ထက် ကောင်းမြတ်သော ရတနာကြီး ဖြစ်တော်မူ၏၊ ဤသို့မှန်စွာဆိုရသော သစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတို့အား ဘေးရန်ပျောက်ကင်း ချမ်းသာအေးမြခြင်း ဖြစ်ပါစေသတည်း။ ၁၀။ ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား သာသနာတော်၌ အကြင်ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် မြဲမြံခိုင်ခန့်သော စိတ်ဖြင့် အားထုတ်ကြကုန်သောကြောင့် အလုံးစုံသော ကိလေသာတို့မှ ထွက်မြောက်တော်မူကုန်၏။ ထိုရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ရပြီးသော အရဟတ္တဖိုလ်ကို တဖန်ဝင်စားသောအားဖြင့် ရကြပြန်ကုန်၍ အနည်းငယ်မျှ မပျက်မစီးကြရကုန်သည်လည်း ဖြစ်၍ သေခြင်းကင်းသော နိဗ္ဗာန်ကို အာရုံပြုလျက် အရဟတ္တဖိုလ်သမာပတ်ချမ်းသာကို ခံစားတော်မူကြကုန်၏။ ဤရဟန္တာ သံဃာတော်မြတ်သည်သာလျှင် လောကီရတနာ အဖြာဖြာတို့ထက် ကောင်းမြတ်သော ရတနာကြီးဖြစ်တော်မူ၏။ ဤသို့ မှန်စွာဆိုရသော သစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတို့အား ဘေးရန်ပျောက်ကင်းချမ်းသာ အေးမြခြင်း ဖြစ်ပါစေသတည်း။ ၁၁။ မြေ၌စိုက်ထူအပ်သော တံခါးတိုင်သည် အရပ်လေးမျက်နှာတို့မှ လာသောလေတို့ကြောင့် မတုန်လှုပ်သကဲ့သို့ အရိယာသစ္စာတို့ကို ပညာဖြင့်သက်ဝင်၍မြင်သော သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်ကို ထိုတံခါးတိုင်နှင့်တူ၏ဟု ငါဆို၏။ သံဃာဟူသော ဤရတနာသည်လည်း အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် (သတ္တဝါတို့) ချမ်းသာကြပါစေသတည်း။ ၁၂။ အကြင် (သောတာပန်) ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် နက်နဲသော ဉာဏ်ပညာရှိသော မြတ်စွာဘုရား ကောင်းစွာဟောကြားအပ်သော အရိယသစ္စာတို့ကို ထင်ရှားအောင်ပြုကုန်၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ပြင်းထန်စွာ မေ့လျော့ကြစေကာမူ ရှစ်ကြိမ်မြောက်ဘဝကို မယူကုန်၊ သံဃာဟူသော ဤရတနာသည်လည်း အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် (သတ္တဝါတို့) ချမ်းသာကြပါစေသတည်း။ ၁၃။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်ကို ရသည်နှင့် တပြိုင်နက်သာလျှင် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဝိစိကိစ္ဆာ သီလဗ္ဗတပရာမာသ ဤတရားသုံးပါးတို့ကို ပယ်စွန့်အပ်ကုန်၏။ အတ္တဟူသော မိမိကိုယ် ရှိ၏ဟူ၍ ခံယူခြင်း၊ ရှစ်ပါးသော ဌာနတို့၌ ယုံမှားခြင်း၊ နွားလို၊ ခွေးလို ကျင့်ခြင်းဖြင့် သံသရာမှ လွတ်မြောက်နိုင်၏ဟု အထင်မှားခြင်း၊ ဤအမှားသုံးရပ်ကို သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် သောတာပန် ဖြစ်လျှင်ဖြစ်ချင်း ပယ်စွန့်ပြီး ဖြစ်လေ၏၊ မည်သည့်မှားသော အယူကို မဆို ပယ်စွန့်လေ၏။(အာနန္တရိကကံငါးပါးနှင့် နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဟူသော) ခြောက်ပါးသော တရားတို့ကို မပြုတော့ပြီ။ ကိလေသာ စိုးစဉ်းမျှ ရှိစေကာမူအပါယ်လေးပါးတို့မှ လွတ်၏။ သံဃာဟူသော ဤရတနာသည်လည်း အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် (သတ္တဝါတို့) ချမ်းသာကြပါစေသတည်း။ ၁၄။ ထိုသောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်မြတ်သည် အပါယ်လေးပါးမှ လွတ်လေ၏။ လွန်ကဲသော အကြောင်း ခြောက်ရပ်တို့ကိုလည်း မပြုထိုက်တော့ပေ။ ဤသို့လျှင် ယူမှား၊ ယုံမှား တရားသုံးပါးကို ပယ်နိုင်သော သောတာပန်အရိယာ သံဃာရတနာသည်လည်း မြတ်လှပေ၏။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် သတ္တဝါတို့အား ကောင်းကျိုးချမ်းသာ ဖြစ်လာပါစေသတည်း။ ၁၅။ ထို (သောတာပန်) ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကိုယ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ နှုတ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ စိတ်ဖြင့်လည်းကောင်း မကောင်းမှုကံကို ပြုစေကာမူ ထိုမိမိပြုသောကံကို မဖုံးလွှမ်းတော့ပြီ။ နိဗ္ဗာန်ကို မြင်ပြီးသော (သောတာပန်)ပုဂ္ဂိုလ်၏ဖုံးလွှမ်းခြင်းမပြုတော့သည့်အဖြစ်ကို (မြတ်စွာဘုရား) ဟောတတ်၏။ သံဃာဟူသော ရတနာသည်လည်း အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် (သတ္တဝါတို့) ချမ်းသာကြပါစေသတည်း။ ၁၆။ နွေဥတု၏အစဖြစ်သော တန်ခူးလ၏ ပင်လုံးကျွတ်ပွင့်သော တောအုပ်သည် ကျက်သရေရှိ၍ တင့်တယ်သကဲ့သို့ ထိုတောအုပ်လျှင် ဥပမာရှိသော နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေတတ်သော (ပရိယတ္တိ) တရားတော်မြတ်ကို (နိဗ္ဗာန်) အကျိုးငှာ ဟောတော်မူ၏။ ဘုရားဟူသော ဤရတနာသည်လည်း အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် (သတ္တဝါတို့) ချမ်းသာကြပါစေသတည်း။ ၁၇။ မြင့်မြတ်သည်ဖြစ်၍ မြင့်မြတ်သော နိဗ္ဗာန်ကို သိတော်မူသော မြင့်မြတ်သောတရားကို ပေးတတ်သော မြင့်မြတ်သောမဂ်ကို ဆောင်တတ်သော မိမိထက်သာသူမရှိသော မြတ်စွာဘုရားသည် မြင့်မြတ်သောတရားတော်ကို ဟောကြားတော်မူပြီ၊ ဘုရားဟူသော ဤရတနာသည်လည်း အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် (သတ္တဝါတို့) ချမ်းသာကြပါစေသတည်း။ ၁၈။ (အကြင်ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့အား) ကံဟောင်းကုန်ပြီ ကံသစ်မရှိတော့ပြီ၊ လာလတ္တံသောဘဝ၌ တပ်မက်ခြင်းကင်းသော စိတ်ရှိကုန်သည် ပဋိသန္ဓေမျိုးစေ့ ကုန်ပြီးသည်ဖြစ်၍ စည်ပင်ပြန့်ပွားသော ဆန္ဒမရှိကုန်၊ ဆီမီးငြိမ်းသကဲ့သို့ ပညာရှိသော ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ခန္ဓာဇာတ်သိမ်းငြိမ်းကုန်ပြီ၊ သံဃာဟူသော ဤရတနာသည်လည်း အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။ ဤသစ္စာစကားကြောင့် (သတ္တဝါတို့) ချမ်းသာကြပါစေသတည်း။ ၁၉။ မြေ၌တည်ကုန်သော နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ကောင်းကင်၌တည်ကုန်သော နတ်တို့သည်လည်းကောင်း ဤအရပ်သို့ အညီအညွတ်လာကုန်၏။ ထိုငါတို့သည် လာခြင်းကောင်းတော်မူသော နတ်လူတို့ပူဇော်အပ်သော မြတ်စွာဘုရားကိုရှိခိုးပါ၏။ (သတ္တဝါတို့) ချမ်းသာကြပါစေကုန်သတည်း။ ၂၀။ မြေ၌တည်ကုန်သော နတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ကောင်းကင်၌တည်ကုန်သော နတ်တို့သည်လည်းကောင်း ဤအရပ်သို့ အညီအညွတ်လာကုန်၏။ ထိုငါတို့သည် ကိလေသာတို့ကိုဖျက်ဆီးတတ်သော နတ်လူတို့ပူဇော်အပ်သော တရားတော်ကိုရှိခိုးပါကုန်၏။ (သတ္တဝါတို့) ချမ်းသာကြပါစေကုန်သတည်း။ ၂၁။ မြေ၌တည်ကုန်သောနတ်တို့သည်လည်းကောင်း၊ ကောင်းကင်၌တည်ကုန်သော နတ်တို့သည်လည်းကောင်း ဤအရပ်သို့ အညီအညွတ်လာကုန်၏။ ထိုငါတို့သည် မချွတ်မယွင်းကျင့်ခြင်းရှိတော်မူသော နတ်လူတို့ပူဇော်အပ်သော သံဃာတော်ကိုရှိခိုးပါကုန်၏။ (သတ္တဝါတို့) ချမ်းသာကြပါစေသတည်း။ ရတနသုတ်မြန်မာပြန်ပြီး၏။ ။<ref>သာသနာတော်ထွန်းကား ပြန့်ပွားရေး ဦးစီးဌာန (၂၀၁၅)။ စာ ၂၆၅-၂၇၀၊ "ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်းတစ်ယောက်"။</ref> == ရတနသုတ်ရွတ်ဖတ်ခြင်းအကျိုး == ကပ်ကြီးသုံးပါးကိုကျော်နင်းစေနိုင်သည်။ စုန်း၊ တစ္ဆေ၊ ကဝေပယောဂဟူသမျှကိုနိုင်သည်။ အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ဆင်းရဲဒုက္ခရောက်ရသောအခါ၊ အချုပ်ထောင် နှောင်အိမ်စသည်တို့၌ ကျရောက်နေသောအခါ အမြန်လွတ်မြောက်စေနိုင်သည်။ နတ်ကောင်းနတ်မြတ်တို့၏ စောင်မကြည့်ရှုခြင်းကိုခံရမည်ဖြစ်ပေသည်။ ==ကိုးကား== {{reflist}} [[Category:ပရိတ်ကြီး]] [[Category:ဗုဒ္ဓဘာသာ]] jsgkedtg2pvofrx8zhqr70n783gytmw 0 5688 1043564 717988 2026-07-19T14:04:11Z Thandar Win (Twin) 143829 1043564 wikitext text/x-wiki [[File:ရွှေချက်သိုစေတီတော်.jpg|thumb|ရွှေချက်သိုစေတီတော်]] [[File:အလောင်မင်းတရား အိမ်တော်ရာ.jpg|thumb|အလောင်မင်းတရား အိမ်တော်ရာ]] [[File:ဗဟိုခေါင်းလောင်းစင်.jpg|thumb|ရွှေချက်သိုစေတီတော် ဗဟိုခေါင်းလောင်းစင်]] [[File:ဗဟိုခေါင်းလောင်း.jpg|thumb|ဗဟိုခေါင်းလောင်း မြင်ကွင်း]] [[File:ဗဟိုခေါင်းလောင်းတော်.jpg|thumb|ဗဟိုခေါင်းလောင်း လင်္ကာ]] '''ရွှေချက်သိုစေတီ''' သည် [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ရွှေဘိုမြို့]]ရှိ [[ရွှေဘုံရတနာ မင်္ဂလာနန်းတော်]]၏ မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ [[ကုန်းဘောင်မင်းဆက်]]ကို တည်ထောင်သူ [[အလောင်းဘုရား|အလောင်းမင်းတရားကြီး]] (ဦးအောင်ဇေယျ) မွေးဖွားရာ ချက်မြှုပ်ခဲ့သည့် နေရာဖြစ်သဖြင့် ချက်သိုစေတီကို ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းခဲ့ရာမှ ရွှေချက်သိုစေတီဟု ထင်ရှားလာခဲ့သည်။<ref>မှန်နန်းမဟာရာဇဝင်တော်ကြီး</ref><ref>ညိုမြ - ကုန်းဘောင်ရှာပုံတော်</ref> == သမိုင်းကြောင်း == ကုန်းဘောင်မင်းဆက်ကို စတင်တည်ထောင်သည့် အလောင်းမင်းတရားကြီးသည် မိမိချက်မြှုပ်ရာ ဇာတိအိမ်နေရာကို အထိမ်းအမှတ်ပြုရန်အတွက် မယ်တော် ခမည်းတော်တို့၏ မင်္ဂလာအိမ်တော်ရာတွင် စေတီတော်ကို တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့ပြီး "ရွှေချက်သိုစေတီ" ဟု ဘွဲ့တော်သမုတ်ခဲ့သည်။ ယင်းစေတီတော်ကြီးသည် သက္ကရာဇ် ၁၁၁၅ ခုနှစ် ရတနာသိင်္ဃမြို့တည်ရာတွင် တပြိုင်နက်သတ်မှတ်ခဲ့သော နန်းတည်ခုနစ်ဌာနအနက် တစ်ခုအပါအဝင် ဖြစ်သည်။ <ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၄)</ref> <ref>ရွှေဘိုနိဒါန်း</ref> အလောင်းမင်းတရားကြီးသည် ရွှေဘို (မုဆိုးဘို) ရွာသားဘဝမှ မြန်မာနိုင်ငံ ဒုတိယအင်ပါယာကို ပြန်လည်စုစည်းတည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည့် အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ဤစေတီတော်သည် သမိုင်းဝင် ထင်ရှားသော စေတီတစ်ဆူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ == ဗဟိုခေါင်းလောင်းတော် == ရွှေချက်သိုစေတီတော်ဝင်းအတွင်း၌ ကုန်းဘောင်ခေတ်ဦး အလောင်းမင်းတရားကြီးလက်ထက်က သွန်းလုပ် စိုက်ထူခဲ့သည့် သမိုင်းဝင် "ဗဟိုခေါင်းလောင်းတော်" တည်ရှိသည်။ ဤခေါင်းလောင်းတော်သည် ရွှေဘိုမင်းနေပြည်တော်ကြီး တည်ထောင်စဥ်အခါက နန်းတွင်းနှင့် မြို့ကွက်အတွင်းရှိ ပြည်သူများ အချိန်နာရီ အချက်ပေးချက်ကို သိရှိနိုင်စေရန်အတွက် အချိန်မှန် တီးခတ်ခဲ့သည့် ဗဟိုခေါင်းလောင်းကြီး ဖြစ်သည်။ ဗဟိုရ်ခေါင်းလောင်းကြီးပေါ်တွင် “ဇေယျတု။ ။တရာတပါး လူမျိုးများလည်း ကျော်ကြာသတင်း စောရန်ခွင့်ကို မညှဉ်ဆန် ပုံကန်မစော်မော်နည်လျက် အလွန်ပတ်ကန် မွေ့လျက်ကိုယူကြန်ပိုင်တော်မူစေသော်” ဟူသောလင်္ကာကို ရေးထိုးထားပြီး ၎င်းသည် သမိုင်းဝင် အမွေအနှစ်တစ်ခုအဖြစ် ယနေ့တိုင် အထင်အရှား တည်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>တင်နိုင်တိုး - ကုန်းဘောင်ခေတ် မင်းနေပြည်တော်များ</ref> == ကိုးကား == <references /> [[ကဏ္ဍ:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးရှိ စေတီပုထိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:ရွှေဘိုမြို့]] [[ကဏ္ဍ:ကုန်းဘောင်ခေတ် စေတီပုထိုးများ]] [[Category:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]] {{မြန်မာနိုင်ငံရှိ စေတီပုထိုးများ}} {{မြန်မာ-stub}} djxcikifbtchqmmhakp1nc34nbsbfun 1043565 1043564 2026-07-19T14:13:26Z Thandar Win (Twin) 143829 1043565 wikitext text/x-wiki [[File:ရွှေချက်သိုစေတီတော်.jpg|thumb|ရွှေချက်သိုစေတီတော်]] [[File:အလောင်မင်းတရား အိမ်တော်ရာ.jpg|thumb|အလောင်မင်းတရား အိမ်တော်ရာ]] [[File:ဗဟိုခေါင်းလောင်းစင်.jpg|thumb|ရွှေချက်သိုစေတီတော် ဗဟိုခေါင်းလောင်းစင်]] [[File:ဗဟိုခေါင်းလောင်း.jpg|thumb|ဗဟိုခေါင်းလောင်း မြင်ကွင်း]] [[File:ဗဟိုခေါင်းလောင်းတော်.jpg|thumb|ဗဟိုခေါင်းလောင်း လင်္ကာ]] '''ရွှေချက်သိုစေတီ''' သည် [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ရွှေဘိုမြို့]]ရှိ [[ရွှေဘုံရတနာ မင်္ဂလာနန်းတော်]]၏ မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ [[ကုန်းဘောင်မင်းဆက်]]ကို တည်ထောင်သူ [[အလောင်းဘုရား|အလောင်းမင်းတရားကြီး]] (ဦးအောင်ဇေယျ) မွေးဖွားရာ ချက်မြှုပ်ခဲ့သည့် နေရာဖြစ်သဖြင့် ချက်သိုစေတီကို ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းခဲ့ရာမှ ရွှေချက်သိုစေတီဟု ထင်ရှားလာခဲ့သည်။<ref>မှန်နန်းမဟာရာဇဝင်တော်ကြီး</ref><ref>ညိုမြ - ကုန်းဘောင်ရှာပုံတော်</ref> == သမိုင်းကြောင်း == ကုန်းဘောင်မင်းဆက်ကို စတင်တည်ထောင်သည့် အလောင်းမင်းတရားကြီးသည် မိမိချက်မြှုပ်ရာ ဇာတိအိမ်နေရာကို အထိမ်းအမှတ်ပြုရန်အတွက် မယ်တော် ခမည်းတော်တို့၏ မင်္ဂလာအိမ်တော်ရာတွင် စေတီတော်ကို တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့ပြီး "ရွှေချက်သိုစေတီ" ဟု ဘွဲ့တော်သမုတ်ခဲ့သည်။ ယင်းစေတီတော်ကြီးသည် သက္ကရာဇ် ၁၁၁၅ ခုနှစ် ရတနာသိင်္ဃမြို့တည်ရာတွင် တပြိုင်နက်သတ်မှတ်ခဲ့သော နန်းတည်ခုနစ်ဌာနအနက် တစ်ခုအပါအဝင် ဖြစ်သည်။ <ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၄)</ref> <ref>ရွှေဘိုနိဒါန်း</ref> အလောင်းမင်းတရားကြီးသည် ရွှေဘို (မုဆိုးဘို) ရွာသားဘဝမှ မြန်မာနိုင်ငံ ဒုတိယအင်ပါယာကို ပြန်လည်စုစည်းတည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည့် အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ဤစေတီတော်သည် သမိုင်းဝင် ထင်ရှားသော စေတီတစ်ဆူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ == ဗဟိုခေါင်းလောင်းတော် == ရွှေချက်သိုစေတီတော်ဝင်းအတွင်း၌ ကုန်းဘောင်ခေတ်ဦး အလောင်းမင်းတရားကြီးလက်ထက်က သွန်းလုပ် စိုက်ထူခဲ့သည့် သမိုင်းဝင် "ဗဟိုခေါင်းလောင်းတော်" တည်ရှိသည်။ ဤခေါင်းလောင်းတော်သည် ရွှေဘိုမင်းနေပြည်တော်ကြီး တည်ထောင်စဥ်အခါက နန်းတွင်းနှင့် မြို့ကွက်အတွင်းရှိ ပြည်သူများ အချိန်နာရီ အချက်ပေးချက်ကို သိရှိနိုင်စေရန်အတွက် အချိန်မှန် တီးခတ်ခဲ့သည့် ဗဟိုခေါင်းလောင်းကြီး ဖြစ်သည်။ ဗဟိုရ်ခေါင်းလောင်းကြီးပေါ်တွင် ခြင်္သေ့၊ ကျား၊ ဆင်၊ မြင်း ရုပ်များ၊ ပတ်ပတ်လည်၌ ဂါထာမန္တန်များနှင့် '''“ဇေယျတု။ ။တရာတပါး လူမျိုးများလည်း ကျော်ကြာသတင်း စောရန်ခွင့်ကို မညှဉ်ဆန် ပုံကန်မစော်မော်နည်လျက် အလွန်ပတ်ကန် မွေ့လျက်ကိုယူကြန်ပိုင်တော်မူစေသော်”''' ဆိုသောလင်္ကာကို ရေးထိုးထားပြီး ၎င်းသည် သမိုင်းဝင် အမွေအနှစ်တစ်ခုအဖြစ် ယနေ့တိုင် အထင်အရှား တည်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>တင်နိုင်တိုး - ကုန်းဘောင်ခေတ် မင်းနေပြည်တော်များ</ref> == ကိုးကား == <references /> [[ကဏ္ဍ:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးရှိ စေတီပုထိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:ရွှေဘိုမြို့]] [[ကဏ္ဍ:ကုန်းဘောင်ခေတ် စေတီပုထိုးများ]] [[Category:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]] {{မြန်မာနိုင်ငံရှိ စေတီပုထိုးများ}} {{မြန်မာ-stub}} 6xc4sh7d6g08yqvnbphomza6y7k5mvw 1043568 1043565 2026-07-19T14:36:02Z Thandar Win (Twin) 143829 1043568 wikitext text/x-wiki [[File:ရွှေချက်သိုစေတီတော်.jpg|thumb|ရွှေချက်သိုစေတီတော်]] [[File:အလောင်မင်းတရား အိမ်တော်ရာ.jpg|thumb|အလောင်မင်းတရား အိမ်တော်ရာ]] [[File:ဗဟိုခေါင်းလောင်းစင်.jpg|thumb|ရွှေချက်သိုစေတီတော် ဗဟိုခေါင်းလောင်းစင်]] [[File:ဗဟိုခေါင်းလောင်း.jpg|thumb|ဗဟိုခေါင်းလောင်း မြင်ကွင်း]] [[File:ဗဟိုခေါင်းလောင်းတော်.jpg|thumb|ဗဟိုခေါင်းလောင်း လင်္ကာ]] '''ရွှေချက်သိုစေတီ''' သည် [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ရွှေဘိုမြို့]]ရှိ [[ရွှေဘုံရတနာ မင်္ဂလာနန်းတော်]]၏ မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ [[ကုန်းဘောင်မင်းဆက်]]ကို တည်ထောင်သူ [[အလောင်းဘုရား|အလောင်းမင်းတရားကြီး]] (ဦးအောင်ဇေယျ) မွေးဖွားရာ ချက်မြှုပ်ခဲ့သည့် နေရာဖြစ်သဖြင့် ချက်သိုစေတီကို ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းခဲ့ရာမှ ရွှေချက်သိုစေတီဟု ထင်ရှားလာခဲ့သည်။<ref>ကုန်းဘောင်ဆက် မဟာရာဇဝင်တော်ကြီး (ပထမတွဲ)</ref> == သမိုင်းကြောင်း == ကုန်းဘောင်မင်းဆက်ကို စတင်တည်ထောင်သည့် အလောင်းမင်းတရားကြီးသည် မိမိချက်မြှုပ်ရာ ဇာတိအိမ်နေရာကို အထိမ်းအမှတ်ပြုရန်အတွက် မယ်တော် ခမည်းတော်တို့၏ မင်္ဂလာအိမ်တော်ရာတွင် စေတီတော်ကို တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့ပြီး "ရွှေချက်သိုစေတီ" ဟု ဘွဲ့တော်သမုတ်ခဲ့သည်။ ယင်းစေတီတော်ကြီးသည် သက္ကရာဇ် ၁၁၁၅ ခုနှစ် ရတနာသိင်္ဃမြို့တည်ရာတွင် တပြိုင်နက်သတ်မှတ်ခဲ့သော နန်းတည်ခုနစ်ဌာနအနက် တစ်ခုအပါအဝင် ဖြစ်သည်။ <ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၄)</ref> အလောင်းမင်းတရားကြီးသည် ရွှေဘို (မုဆိုးဘို) ရွာသားဘဝမှ မြန်မာနိုင်ငံ ဒုတိယအင်ပါယာကို ပြန်လည်စုစည်းတည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည့် အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ဤစေတီတော်သည် သမိုင်းဝင် ထင်ရှားသော စေတီတစ်ဆူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ == ဗဟိုခေါင်းလောင်းတော် == ရွှေချက်သိုစေတီတော်ဝင်းအတွင်း၌ ကုန်းဘောင်ခေတ်ဦး အလောင်းမင်းတရားကြီးလက်ထက်က သွန်းလုပ် စိုက်ထူခဲ့သည့် သမိုင်းဝင် "ဗဟိုခေါင်းလောင်းတော်" တည်ရှိသည်။ ဤခေါင်းလောင်းတော်သည် ရွှေဘိုမင်းနေပြည်တော်ကြီး တည်ထောင်စဥ်အခါက နန်းတွင်းနှင့် မြို့ကွက်အတွင်းရှိ ပြည်သူများ အချိန်နာရီ အချက်ပေးချက်ကို သိရှိနိုင်စေရန်အတွက် အချိန်မှန် တီးခတ်ခဲ့သည့် ဗဟိုခေါင်းလောင်းကြီး ဖြစ်သည်။ ဗဟိုရ်ခေါင်းလောင်းကြီးပေါ်တွင် ခြင်္သေ့၊ ကျား၊ ဆင်၊ မြင်း ရုပ်များ၊ ပတ်ပတ်လည်၌ ဂါထာမန္တန်များနှင့် '''“ဇေယျတု။ ။တရာတပါး လူမျိုးများလည်း ကျော်ကြာသတင်း စောရန်ခွင့်ကို မညှဉ်ဆန် ပုံကန်မစော်မော်နည်လျက် အလွန်ပတ်ကန် မွေ့လျက်ကိုယူကြန်ပိုင်တော်မူစေသော်”''' ဆိုသောလင်္ကာကို ရေးထိုးထားပြီး ၎င်းသည် သမိုင်းဝင် အမွေအနှစ်တစ်ခုအဖြစ် ယနေ့တိုင် အထင်အရှား တည်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>ရွှေဘိုနိဒါန်း</ref> == ကိုးကား == <references /> [[ကဏ္ဍ:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးရှိ စေတီပုထိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:ရွှေဘိုမြို့]] [[ကဏ္ဍ:ကုန်းဘောင်ခေတ် စေတီပုထိုးများ]] [[Category:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]] {{မြန်မာနိုင်ငံရှိ စေတီပုထိုးများ}} {{မြန်မာ-stub}} 5gild3bwnnerqamjv99y160pppcvko3 0 5813 1043606 714064 2026-07-20T03:33:24Z Zawzawaungthwin 100038 [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ကာယဗလပညာရှင်များ]] 1043606 wikitext text/x-wiki ''၂ဝဝ၅ ခု၊ ဇူလိုင်ထုတ် ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့် စုစည်း တည်းဖြတ်တဲ့ '၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း' စာအုပ်မှ စာရေးတွေရဲ့ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း တွေကို ပြန်လည် ကူးယူ ဖော်ပြတာ ဖြစ်ပါတယ်။'' == ရဲထွန်းလင်း [၁၉၁ဝ(ခန့်) - ၁၉၆၂] == ကသာ ခရိုင် မိုးထားမြို့တွင် အဖ ကုန်သည် ဦးရိုး၊ အမိ ဒေါ်သစ်ဖြူ တို့က ၁၉၁ဝ ပြည့်နှစ် (ခန့်)တွင် မွေးဖွား ခဲ့သည်။ ကျောင်းဆရာ၊ အာရှ လူငယ် တော်လှန်ရေး ခေါင်းဆောင်၊ ကာယဗလ နည်းပြ ဆရာ၊ မန္ဈလေး ရုပ်ရှင် လီမိတက် အစုရှင် ဒါရိုက်တာ လူကြီး၊ မန္ဈလေး ရုပ်ရှင် အောက်မြန်မာပြည် တိုက်ခွဲ တာဝန်ခံ စသည်ဖြင့် လုပ်တောင် တာဝန် ယူခဲ့သည်။ ကာယဗလနှင့် အားကစား ဘက်တွင် ဝါသနာပါ လိုက်စား ခဲ့သည်။ ကာယဗလ ဦးရှိန် ထံတွင် ဦးဇော်ဝိတ် နှင့်အတူ တပည့်ခံကာ လေ့ကျင့် လိုက်စား ခဲ့ရာမှ ကာယဗလ ဦးနေဝင်းဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကာယဗလ ဘွဲ့ကို အလွန် နှစ်သက်သည်။ မန္ဈလေး ရုပ်ရှင် ပေါ်ပေါက် လာအောင် ကြိုးစား သူများ အနက် အရေးကြီးဆုံး အစိတ်အပိုင်းက ပါဝင် ခဲ့သည်။ အဆင့်အတန်း မြင့်သော ဇာတ်ကား များကို တီထွင်၍ ရုပ်ရှင် ဇာတ်ညွှန်းများ ရေးခဲ့သည်။ စာပေ ဝါသနာရှင် ဖြစ်သည်နှင့် အညီ ရဲထွန်းလင်း၊ ကာယဗလ ဦးနေဝင်း၊ ရေးသူ "?" တို့ဖြင့် ဝတ္ထုတို၊ ဝတ္ထုရှည်၊ ဆောင်းပါးများ ရေးခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် သွေးသောက် မဂ္ဂဇင်းတွင် "ကာယဗလ ဦးနေဝင်း" အမည်ဖြင့် ဆောင်းပါးများ၊ ရေးသူ "?" ဟူသော အမည်ဝှက်ဖြင့် 'ဘုရင်နှင့် ကျေးတောသား' ၊ 'မေခလာ'၊ 'ကသီကရီ' ဝတ္ထုရှည် များနှင့် ဝတ္ထုတို များကို ရေးခဲ့သည်။ စစ်မဖြစ် မီက ရေးသား ထုတ်ဝေ ခဲ့သည့် သိန်းလေးဆယ်နှင့် အရေးတော်ပုံ တပ်သား ဝတ္ထုများ၊ လုလင် တက်လမ်း (၁၉၃၅?) နှင့် ထွက်ရပ်လမ်း (၁၉၄ဝ) ကျမ်းများမှာ အထူး ထင်ရှား ခဲ့သည်။ "အရေးတော်ပုံ တပ်သားမှာ အလွန်ကောင်းသော တော်လှန်ရေး ဝတ္ထု ဖြစ်သည်" ဟု သုခက ရေးခဲ့သည်။ "လူငယ်များကို စိတ်ဓာတ် ရင့်သန် တိုးတက် စေသော ဝတ္ထုများကို ရေးလေ့ ရှိသည့် တာဝန်သိ စာရေးဆရာ ....." ဟူ၍ စီးပွားရေး မြင့်ဦးက ဆိုခဲ့သည်။ 'အရေးတာ်ပုံ တပ်သား' ဝတ္ထုကြီးမှာ စာရေး ဆရာကြီး ရဲထွန်းလင်း မွေးထုတ် ပေးလိုက်သော အရေးတော်ပုံ တပ်သားကြီး မျိုးတင့် ..... ၏ မဟုတ်မခံ စိတ်ဓာတ်၊ နယ်ချဲ့ ဆန့်ကျင်ရေး စိတ်ဓာတ်၊ မှန်ရာကို လုပ်ရဲသည့် စိတ်ဓာတ် တို့ကို ကျွန်တော် အားကျ ခဲ့သည် ...." ဟူ၍ မြသန်းတင့်က တင်ပြ ခဲ့သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ကျန်းမာအောင် အာဟာရ သုံးဆောင်နည်း စာအုပ်ကို ရေးသား နေဆဲပင် ဖြစ်သည်။ ၁၉၆၂ ခု ဒီဇင်ဘာ ၁၆ ရက်နေ့ ည ၁၁ နာရီ ၂ဝ မိနစ်၊ အသက် ၅၁ နှစ် အရွယ်တွင် ရန်ကုန် ဆေးရုံကြီး၌ အဆုတ် ကင်ဆာ ရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန် ခဲ့သည်။ == စာညွှန်း ။ ။ == # သုခ။ စာရေးဆရာ ရဲထွန်းလင်း၊ ရှုမဝ (ဇန်နဝါရီ ၁၉၆၃)။ စာ - အချပ်ပို က - ခ။ # စီးပွားရေး မြင့်ဦး။ ကြယ်တပွင့် ွေွ့ကလင့်ငယ်စော၊ သွေးသောက် (ဇန်နဝါရီ ၁၉၆၃)။ စာ ၁၄၈ - ၁၅ဝ။ # မြသန်းတင့်။ က္ဆွန်တော် ဆက်၍ ရေးချင်သော ဝတ္ထုများ (၃)၊ ရှုမဝ (ဇန်နဝါရီ ၁၉၇၃)။ စာ ၁ဝ၁ - ၁ဝ၉။ # အယ်ဒီတာမှ ချစ်သော စာဖတ်သူသို့၊ ငွေတာရီ (ဇန်နဝါရီ ၁၉၆၃)။ စာ ၂၇၇။ # တိုးတက်ရေး မဂ္ဂဇင်း (နိုဝင်ဘာ ၁၉၃၅)။ စာအုပ် ကြော်ငြာ။ # မန္ဈလေးနှင့် စာပေခရီး (၁၉၉၈)။ စာ ၁၃၅။] [[ကဏ္ဍ:၁၉၁၀ မွေးဖွားသူများ]] [[ကဏ္ဍ:၁၉၆၂ ကွယ်လွန်သူများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ကာယဗလပညာရှင်များ]] 1bf72ci2ye6c6kz8q3unath97b81em7 0 7404 1043571 1020261 2026-07-19T15:13:59Z Zawzawaungthwin 100038 {{main|မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၁၉၄၇)}} 1043571 wikitext text/x-wiki [[File:Constitution of Burma (1947).pdf | thumb | ၁၉၄၇ မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ စာအုပ်း]] {{မြန်မာ့နိုင်ငံရေးသမိုင်းဆိုင်ရာ}} [[ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ]] ဆိုသည်မှာ တိုင်းပြည်တစ်ပြည်အတွက် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သည့် အရာဖြစ်သည်။ ထိုဥပဒေဖြင့်သာ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံကို မည်သည့်ဝါဒဖြင့် အုပ်ချုပ်မည်၊ မည်သည့် စနစ်ဖြင့်မောင်းနှင်မည်၊ [[အချုပ်အခြာအာဏာ]]ဖြစ်သည့် [[အုပ်ချုပ်ရေးအရပ်သားပြည်သူအာဏာ]]၊ [[တရားစီရင်ရေးလွှတ်တော်နှင့် ဥပဒေရေးရာအာဏာ]] နှင့် [[ဥပဒေပြုရေးအာဏာ]]တို့ကို မည်သို့မည်ပုံ ခွဲဝေပိုင်းခြားမည် ဆိုသည်တို့ကို ပြဋ္ဌာန်းသတ်မှတ်ကြသည်။ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲရာတွင် အဓိကအားဖြင့် ပြည်သူ့ကိုယ်စားလှယ်များ၊ ဥပဒေပညာရှင်များက ရေးဆွဲလေ့ရှိကြပြီး အခြေအနေအရပ်ရပ်ကြောင့် အဖွဲ့အစည်းတစ်ရပ်က ဦးဆောင်ရေးဆွဲရသည်လည်းရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပထမဆုံးဖြစ်သည့် [[မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၁၉၄၇)|၁၉၄၇ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ]] ကို [[ဖက်ဆစ်ဆန့်ကျင်ရေး ပြည်သူ့လွတ်လပ်ရေး အဖွဲ့ချုပ်]] (ဖ.ဆ.ပ.လ) ပါတီမှ ဦးဆောင်ရေးဆွဲခဲ့ပြီး ၊ ဒုတိယဖြစ်သည့် [[မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၁၉၇၄)|၁၉၇၄ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ]] ကိုမူ [[မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီ]] (မ.ဆ.လ) မှ ဦးဆောင်ရေးဆွဲသည်။ တစ်နည်းဆိုရလျှင် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုသည်မှာ နိုင်ငံတစ်ခု၏ အသက်သွေးကြောဖြစ်သည်။ အုပ်ချုပ်သူ [[ပြည်သူတင်မြှောက်သောအားလုံးပါတီအချိုးကျအစိုးရ]] နှင့် အုပ်ချုပ်ခံ ပြည်သူလူထု တို့အကြား ချုပ်ဆိုထားရှိသည့် စာချုပ်လည်းဖြစ်သည်။ == မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေများ == မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ ကို ရေးဆွဲခဲ့သည်မှာ ၃ ကြိမ် အထိ ရှိခဲ့သည်။ === ပထမဆုံး ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ === {{main|မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၁၉၄၇)}} [[ဗြိတိသျှ]]တို့ထံမှ လွတ်လပ်ရေးရယူရန် ရေးဆွဲခဲ့သည့် ၁၉၄၇ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ပထမဆုံး ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဖြစ်ပြီး [[အိန္ဒိယ]]နှင့် ဗြိတိသျှ တို့မှ ဖွဲ့စည်းပုံများကို အခြေခံကာရေးဆွဲခဲ့ခြင်းဖြစ်ကာ [[ပါလီမန်ဒီမိုကရေစီစနစ်]]ကို အခြေခံသည်။ ထိုဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ အတည်ဖြစ်သည့် ကာလတစ်လျှောက်လုံးတွင် (ဖ.ဆ.ပ.လ)မှ ပါတီခေါင်းဆောင် ဝန်ကြီးချုပ်[[ဦးနု]]မှာ မြန်မာ့နိုင်ငံရေးလောကတွင် အလွန်ဩဇာကြီးသူဖြစ်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် တိုင်းပြည်၏ တည်ငြိမ်မှုမရှိသည့် အခြေအနေကြောင့် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ဖြစ်သူ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်းဦးဆောင်သည့် [[တပ်မတော်|စစ်တပ်]]ကို [[အိမ်စောင့်အစိုးရ]] အဖြစ် ယာယီ အာဏာလွှဲခဲ့ရဖူးသည်။ ထိုအိမ်စောင့်အစိုးရ၏ သက်တမ်းမှာ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေတွင် ပြဋ္ဌာန်းသည့်ကာလထက် ကျော်လွန်ပြီး ၁၇ လတာအထိ ကြာမြင့်ခဲ့ရသည်။ ထို့နောက် ၁၉၆၀ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၆ရက် တွင် ရွေးကောက်ပွဲများ ပြန်လည်ကျင်းပပြီး မဲအများဆုံး အနိုင်ရသည့် [[ပြည်ထောင်စုပါတီ|ပြည်ထောင်စုပါတီ (ပ.ထ.စ)/သန့်ရှင်းဖဆပလ]] ကို အာဏာပြန်လည်အပ်နှင်းခဲ့သည်။ ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံ ဥပဒေ ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ (၁၇)ရက်တွင် ဝန်ကြီးချုပ် ဦးနုသည် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] ကို နိုင်ငံတော်ဘာသာ အဖြစ် အသိအမှတ်ပြု ပြဋ္ဌာန်းရေး '''အက်ဥပဒေမူကြမ်း''' အဆိုတင်သွင်းခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၉ ရက်တွင် ပါလီမန်သည် ဗုဒ္ဓဘာသာကို [[နိုင်ငံတော်ဘာသာ]] အဖြစ်ကြေညာခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဝန်ကြီးချုပ် ဦးနု အုပ်ချူပ်ပြီး ၂နှစ် အကြာ <ref>[http://books.google.com.au/books?id=rRQa0RuucF8C&pg=PA263&lpg=PA263&dq=august+29+1961+state+religion+burma&source=bl&ots=JQveygc8ho&sig=-GJdh6rkvX1tmuLzprw4_jUxfO4&hl=en&sa=X&ei=LTz7Ufb5DoXyrQeY4YAo&ved=0CFEQ6AEwBzgK#v=onepage&q=august%2029%201961%20state%20religion%20burma&f=false Myanmar: State, Society and Ethnicity - Google Books<!-- Bot generated title -->]</ref>၁၉၆၂ ခုနှစ်အရောက်တွင် [[ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း]] မှ ဦးဆောင်သည့် စစ်တပ်က ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအား ပြင်ဆင်ရန်အတွက် ရှမ်းစော်ဘွားများ စုပေါင်းပြီးလွှတ်တော်သို့ တင်သွင်းလာရန်ရှိသည့် [[ရှမ်းမူ (ခေါ်) ဖယ်ဒရယ်မူ]]တို့ကို လက်မခံနိုင်သည့်အတွက် ခွဲထွက်ရေးကို အကြောင်းပြကာ [[၁၉၆၂ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း|အပြီးအပြတ်အာဏာသိမ်းယူ]]ခဲ့သည်။ (ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရသည့် ရှမ်းစော်ဘွားများ၏ ဇာတ်သိမ်းမှာ ယနေ့တိုင်ငြင်းခုံနေရဆဲဖြစ်သည်။) === ဒုတိယ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ === {{main|မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၁၉၇၄)}} ထိုသို့အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ဆိုရှယ်လစ်စနစ် တည်ထောင်ရန်အတွက် ခေတ်ပြောင်းတော်လှန်ရေးတစ်ရပ် ဆင်နွှဲမည်ဟု ကြွေးကြော်ကာ တော်လှန်ရေးကောင်စီကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ အာဏာသိမ်းပြီး ၁၄ နှစ်အကြာတွင် တိုင်းပြည်ကို [[ဆိုရှယ်လစ်စနစ်]]ဖြင့် မောင်းနှင်ရန်အတွက် ၁၉၇၄ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ရေးဆွဲအတည်ပြုကာ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်းမှ ဦးနေဝင်းအဖြစ်ဖြင့် [[မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီ]] (မ.ဆ.လ) ကို တည်ထောင်ပြီး အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ထိုဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ နိုင်ငံကို (မ.ဆ.လ) ပါတီတစ်ပါတီတည်းက အုပ်ချုပ်ပြီး ပါတီဥက္ကဋ္ဌမှာ တိုင်းပြည်၏အကြီးအကဲဖြစ်သည်။ သို့ဖြင့် ဦးနေဝင်းမှာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပြိုင်ဘက်ကင်း အာဏာရှင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၁၉၈၈ တွင် ပြည်သူတစ်ရပ်လုံး၏ စီးပွားရေး၊ လူမှုရေး အစရှိသည့်အခက်အခဲများကို မဖြေရှင်းပေးနိုင်သည့်အပြင် မှားယွင်းပြီး မအောင်မြင်သည့် စီမံကိန်းများကြောင့် စီးပွားရေးကျဆင်းရခြင်း၊ အခြေခံစားသောက်ကုန်ဈေးနှုန်းများ မြင့်တက်လာခြင်း၊ ငွေစက္ကူများကို နှစ်ကြိမ်တိုင်တိုင် တရားမဝင် ကြေညာဖျက်သိမ်းခြင်းတို့ကြောင့် ရဟန်း ရှင်လူ၊ ပြည်သူတစ်ရပ်လုံး ကန့်ကွက်ဆန္ဒပြသည့် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး တစ်ပါတီအာဏာရှင်စနစ်နှင့် အတူ ၁၉၇၄ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေမှာ ပျက်ပြယ်သွားခဲ့ရပြန်သည်။ === တတိယ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ === {{main|မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈)}} ၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးစောမောင်သည် အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ရာထူးမှအနားယူပြီး [[သန်းရွှေ၊ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ]]မှ ၂၀၁၁ခုနစ်ထိ တိုင်းပြည်ကို ဆက်လက်အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ထိုနောက် တပ်မတော်မှ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေတစ်ရပ် မရှိသည့်အတွက် အာဏာလွှဲရန် မဖြစ်နိုင်ဟုဆိုကာ တိုင်းပြည်အုပ်ချုပ်ရေးတွင် တပ်မတော်မှပါဝင်နိုင်ရန်အတွက် ဥပဒေတစ်ရပ်ရေးဆွဲရန် (၁၉၉၃)တွင် [[အမျိုးသားညီလာခံ]] ကို စတင်ခေါ်ယူခဲ့သည်။ မြန်မာတစ်မျိုးသားလုံးကို ကိုယ်စားပြုသယောင် အမည်ခံထားသော ထိုညီလာခံ၏ ကိုယ်စားလှယ်အများစုမှာ တပ်မတော်မှ ရွေးချယ်တာဝန်ပေးသည့် အလွှာစုံလူတန်းစားများ ဖြစ်ကြသည်။ ထိုဥပဒေရေးဆွဲရေး ညီလာခံမှာ အခက်အခဲ အမျိုးမျိုးကြားမှ ၁၄ နှစ်အကြာ ကျင်းပခဲ့ပြီး ၂၀ဝ၈ ခုနှစ်ရောက်မှ အဆုံးသတ်နိုင်ခဲ့သည်။ <ref>[http://burmadigest.info/wp-content/uploads/2008/03/constitution-2008.pdf ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေ (၂၀ဝ၈)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110102024630/http://burmadigest.info/wp-content/uploads/2008/03/constitution-2008.pdf |date=2 January 2011 }}</ref> ဟု ခေါ်ဆိုသတ်မှတ်သည့် ထိုအခြေခံဥပဒေတွင် [[သမ္မတစနစ်]]ကို အခြေခံပြီး၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် လွှတ်တော်နှစ်ရပ်တွင်လည်း အရပ်ဘက် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ နည်းတူ ရွေးကောက်ပွဲတွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ရန် မလိုသည့် တပ်မတော်မှ တပ်မတော်သား ကိုယ်စားလှယ်များ ၂၅ % ပါဝင်သည်။<ref>၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေ အခန်း ၄ ပုဒ်မ ၇၄၊ ၁၀၉၊ ၁၄၁ </ref> နောက်ဆုံး မြန်မာနိုင်ငံတွင် တစ်ခါမှ မကြုံဖူးသော [[နာဂစ်]] မုန်တိုင်းကျရောက်သည့် ၂၀ဝ၈ ခုနှစ် မေလ အတွင်းတွင် တစ်နိုင်ငံလုံး ဆန္ဒခံယူပွဲ ပြုလုပ်၍ အတည်ပြုခဲ့သည်။ ၃နှစ်အကြာ ၂၀၁၁ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၃၁ရက်နေ့တွင် စတင်အာဏာတည်သည်။<ref>{{cite web |url=https://www.constitutionaltribunal.gov.mm/my/laws-history-five |title=2008 Constitution |author=<!--Not stated--> |date=March 2018 |website=ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေခုံရုံး, Online Law Library |publisher= |access-date= |quote=ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပြဋ္ဌာန်းချက်များနှင့်အညီ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေသည် ပထမအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်စတင်ကျင်းပသည့် ၃၁-၁-၂၀၁၁ ရက်နေ့တွင် စတင်အာဏာတည်ခဲ့သည်။ |archive-date=22 April 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220422162907/https://www.constitutionaltribunal.gov.mm/my/laws-history-five }}</ref>၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေတွင် နိဒါန်းအပါအဝင် အခန်း (၁၅) ခန်းဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပြီး မြန်မာဘာသာဖြင့် စာမျက်နှာ (၁၈၀) ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://burmadigest.info/wp-content/uploads/2008/03/constitution-2008.pdf |accessdate=19 July 2026 |archivedate=2 January 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110102024630/http://burmadigest.info/wp-content/uploads/2008/03/constitution-2008.pdf }}</ref> # နိုင်ငံတော် အခြေခံမူများ ဥပဒေရေးရာဥပဒေပြုအဖွဲ့အစည်း # နိုင်ငံတော် အားလုံးတန်းတူဖွင့်ဖြိုးဖွဲ့စည်းတိုတက်အောင်ဆောက်ပုံ # နိုင်ငံတော် အကြီးအကဲလွှတ်တော်အချိုးကျတင်မြှောက်သောအစိုးရ # ဥပဒေ ပြုရေး # အုပ်ချူပ်ရေး​မူလ/ # ပြည်ထဲရေးနှင့်ဥပဒေရေးရာငှာနတရားစီရင်ရေး # တပ်မတော်နိုင်ငံပြင်ပြချိန်းချောက်မူကိုကာကွယ်ရန်#တိုင်းရင်းသား အားလုံးအချိုးကျနေရာအစုံဒေသအစုံတာဝန်ထန်းဆောင်ရန် # နိုင်ငံသား၊ နိုင်ငံသား၏ မူလအခွင့်အရေးနှင့် တာဝန်များတိုင်ပြည်အကျိုး အုပ်တစ်ချပ်သဲတစ်ပွင့်ထမ်းဆောင်ရမည် # ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်း # နိုင်ငံရေးပါတီများအားလုံးရှိသမျှပါတီအချိုးကျ # အရေးပေါ်ကာလဆိုင်ရာပြဋ္ဌာန်းချက်များ # ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပြင်ဆင်ခြင်း # အလံမူလစပါးန​ံကြယ်ဖြူ၁၄လုံး၊ အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်၊ သီချင်းနှင့် မြို့တော် # ကူးပြောင်းရေးကာလပြဋ္ဌာန်းချက်များ # အထွေထွေ ပြဋ္ဌာန်းချက်များ == ကိုးကား == <References အစိုးရအတွင်းပြင်ဆင်ခွင့်ရှိသူ ပုံ စစ်ဦးစီးချုပ်ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်/> {{DEFAULTSORT:ဖ|မြန်မာ့ ဖွဲ့စည်းပုံ အသစ် PR အခြေခံ ဥပဒေ}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဥပဒေများ]] rrmnhbwjfdnootn69tawaxf7qqs1rwf 1043574 1043571 2026-07-19T15:36:51Z Zawzawaungthwin 100038 အခန်း အမှန်များ ပြန်လည်ပြင်ဆင်ခြင်း 1043574 wikitext text/x-wiki [[File:Constitution of Burma (1947).pdf | thumb | ၁၉၄၇ မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ စာအုပ်း]] {{မြန်မာ့နိုင်ငံရေးသမိုင်းဆိုင်ရာ}} [[ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ]] ဆိုသည်မှာ တိုင်းပြည်တစ်ပြည်အတွက် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သည့် အရာဖြစ်သည်။ ထိုဥပဒေဖြင့်သာ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံကို မည်သည့်ဝါဒဖြင့် အုပ်ချုပ်မည်၊ မည်သည့် စနစ်ဖြင့်မောင်းနှင်မည်၊ [[အချုပ်အခြာအာဏာ]]ဖြစ်သည့် [[အုပ်ချုပ်ရေးအရပ်သားပြည်သူအာဏာ]]၊ [[တရားစီရင်ရေးလွှတ်တော်နှင့် ဥပဒေရေးရာအာဏာ]] နှင့် [[ဥပဒေပြုရေးအာဏာ]]တို့ကို မည်သို့မည်ပုံ ခွဲဝေပိုင်းခြားမည် ဆိုသည်တို့ကို ပြဋ္ဌာန်းသတ်မှတ်ကြသည်။ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲရာတွင် အဓိကအားဖြင့် ပြည်သူ့ကိုယ်စားလှယ်များ၊ ဥပဒေပညာရှင်များက ရေးဆွဲလေ့ရှိကြပြီး အခြေအနေအရပ်ရပ်ကြောင့် အဖွဲ့အစည်းတစ်ရပ်က ဦးဆောင်ရေးဆွဲရသည်လည်းရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပထမဆုံးဖြစ်သည့် [[မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၁၉၄၇)|၁၉၄၇ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ]] ကို [[ဖက်ဆစ်ဆန့်ကျင်ရေး ပြည်သူ့လွတ်လပ်ရေး အဖွဲ့ချုပ်]] (ဖ.ဆ.ပ.လ) ပါတီမှ ဦးဆောင်ရေးဆွဲခဲ့ပြီး ၊ ဒုတိယဖြစ်သည့် [[မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၁၉၇၄)|၁၉၇၄ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ]] ကိုမူ [[မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီ]] (မ.ဆ.လ) မှ ဦးဆောင်ရေးဆွဲသည်။ တစ်နည်းဆိုရလျှင် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုသည်မှာ နိုင်ငံတစ်ခု၏ အသက်သွေးကြောဖြစ်သည်။ အုပ်ချုပ်သူ [[ပြည်သူတင်မြှောက်သောအားလုံးပါတီအချိုးကျအစိုးရ]] နှင့် အုပ်ချုပ်ခံ ပြည်သူလူထု တို့အကြား ချုပ်ဆိုထားရှိသည့် စာချုပ်လည်းဖြစ်သည်။ == မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေများ == မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ ကို ရေးဆွဲခဲ့သည်မှာ ၃ ကြိမ် အထိ ရှိခဲ့သည်။ === ပထမဆုံး ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ === {{main|မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၁၉၄၇)}} [[ဗြိတိသျှ]]တို့ထံမှ လွတ်လပ်ရေးရယူရန် ရေးဆွဲခဲ့သည့် ၁၉၄၇ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ပထမဆုံး ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဖြစ်ပြီး [[အိန္ဒိယ]]နှင့် ဗြိတိသျှ တို့မှ ဖွဲ့စည်းပုံများကို အခြေခံကာရေးဆွဲခဲ့ခြင်းဖြစ်ကာ [[ပါလီမန်ဒီမိုကရေစီစနစ်]]ကို အခြေခံသည်။ ထိုဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ အတည်ဖြစ်သည့် ကာလတစ်လျှောက်လုံးတွင် (ဖ.ဆ.ပ.လ)မှ ပါတီခေါင်းဆောင် ဝန်ကြီးချုပ်[[ဦးနု]]မှာ မြန်မာ့နိုင်ငံရေးလောကတွင် အလွန်ဩဇာကြီးသူဖြစ်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် တိုင်းပြည်၏ တည်ငြိမ်မှုမရှိသည့် အခြေအနေကြောင့် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ဖြစ်သူ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်းဦးဆောင်သည့် [[တပ်မတော်|စစ်တပ်]]ကို [[အိမ်စောင့်အစိုးရ]] အဖြစ် ယာယီ အာဏာလွှဲခဲ့ရဖူးသည်။ ထိုအိမ်စောင့်အစိုးရ၏ သက်တမ်းမှာ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေတွင် ပြဋ္ဌာန်းသည့်ကာလထက် ကျော်လွန်ပြီး ၁၇ လတာအထိ ကြာမြင့်ခဲ့ရသည်။ ထို့နောက် ၁၉၆၀ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၆ရက် တွင် ရွေးကောက်ပွဲများ ပြန်လည်ကျင်းပပြီး မဲအများဆုံး အနိုင်ရသည့် [[ပြည်ထောင်စုပါတီ|ပြည်ထောင်စုပါတီ (ပ.ထ.စ)/သန့်ရှင်းဖဆပလ]] ကို အာဏာပြန်လည်အပ်နှင်းခဲ့သည်။ ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံ ဥပဒေ ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ (၁၇)ရက်တွင် ဝန်ကြီးချုပ် ဦးနုသည် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] ကို နိုင်ငံတော်ဘာသာ အဖြစ် အသိအမှတ်ပြု ပြဋ္ဌာန်းရေး '''အက်ဥပဒေမူကြမ်း''' အဆိုတင်သွင်းခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၉ ရက်တွင် ပါလီမန်သည် ဗုဒ္ဓဘာသာကို [[နိုင်ငံတော်ဘာသာ]] အဖြစ်ကြေညာခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဝန်ကြီးချုပ် ဦးနု အုပ်ချူပ်ပြီး ၂နှစ် အကြာ <ref>[http://books.google.com.au/books?id=rRQa0RuucF8C&pg=PA263&lpg=PA263&dq=august+29+1961+state+religion+burma&source=bl&ots=JQveygc8ho&sig=-GJdh6rkvX1tmuLzprw4_jUxfO4&hl=en&sa=X&ei=LTz7Ufb5DoXyrQeY4YAo&ved=0CFEQ6AEwBzgK#v=onepage&q=august%2029%201961%20state%20religion%20burma&f=false Myanmar: State, Society and Ethnicity - Google Books<!-- Bot generated title -->]</ref>၁၉၆၂ ခုနှစ်အရောက်တွင် [[ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း]] မှ ဦးဆောင်သည့် စစ်တပ်က ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအား ပြင်ဆင်ရန်အတွက် ရှမ်းစော်ဘွားများ စုပေါင်းပြီးလွှတ်တော်သို့ တင်သွင်းလာရန်ရှိသည့် [[ရှမ်းမူ (ခေါ်) ဖယ်ဒရယ်မူ]]တို့ကို လက်မခံနိုင်သည့်အတွက် ခွဲထွက်ရေးကို အကြောင်းပြကာ [[၁၉၆၂ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း|အပြီးအပြတ်အာဏာသိမ်းယူ]]ခဲ့သည်။ (ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရသည့် ရှမ်းစော်ဘွားများ၏ ဇာတ်သိမ်းမှာ ယနေ့တိုင်ငြင်းခုံနေရဆဲဖြစ်သည်။) === ဒုတိယ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ === {{main|မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၁၉၇၄)}} ထိုသို့အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ဆိုရှယ်လစ်စနစ် တည်ထောင်ရန်အတွက် ခေတ်ပြောင်းတော်လှန်ရေးတစ်ရပ် ဆင်နွှဲမည်ဟု ကြွေးကြော်ကာ တော်လှန်ရေးကောင်စီကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ အာဏာသိမ်းပြီး ၁၄ နှစ်အကြာတွင် တိုင်းပြည်ကို [[ဆိုရှယ်လစ်စနစ်]]ဖြင့် မောင်းနှင်ရန်အတွက် ၁၉၇၄ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ရေးဆွဲအတည်ပြုကာ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်းမှ ဦးနေဝင်းအဖြစ်ဖြင့် [[မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီ]] (မ.ဆ.လ) ကို တည်ထောင်ပြီး အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ထိုဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ နိုင်ငံကို (မ.ဆ.လ) ပါတီတစ်ပါတီတည်းက အုပ်ချုပ်ပြီး ပါတီဥက္ကဋ္ဌမှာ တိုင်းပြည်၏အကြီးအကဲဖြစ်သည်။ သို့ဖြင့် ဦးနေဝင်းမှာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပြိုင်ဘက်ကင်း အာဏာရှင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၁၉၈၈ တွင် ပြည်သူတစ်ရပ်လုံး၏ စီးပွားရေး၊ လူမှုရေး အစရှိသည့်အခက်အခဲများကို မဖြေရှင်းပေးနိုင်သည့်အပြင် မှားယွင်းပြီး မအောင်မြင်သည့် စီမံကိန်းများကြောင့် စီးပွားရေးကျဆင်းရခြင်း၊ အခြေခံစားသောက်ကုန်ဈေးနှုန်းများ မြင့်တက်လာခြင်း၊ ငွေစက္ကူများကို နှစ်ကြိမ်တိုင်တိုင် တရားမဝင် ကြေညာဖျက်သိမ်းခြင်းတို့ကြောင့် ရဟန်း ရှင်လူ၊ ပြည်သူတစ်ရပ်လုံး ကန့်ကွက်ဆန္ဒပြသည့် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး တစ်ပါတီအာဏာရှင်စနစ်နှင့် အတူ ၁၉၇၄ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေမှာ ပျက်ပြယ်သွားခဲ့ရပြန်သည်။ === တတိယ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ === {{main|မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈)}} ၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးစောမောင်သည် အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ရာထူးမှအနားယူပြီး [[သန်းရွှေ၊ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ]]မှ ၂၀၁၁ခုနစ်ထိ တိုင်းပြည်ကို ဆက်လက်အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ထိုနောက် တပ်မတော်မှ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေတစ်ရပ် မရှိသည့်အတွက် အာဏာလွှဲရန် မဖြစ်နိုင်ဟုဆိုကာ တိုင်းပြည်အုပ်ချုပ်ရေးတွင် တပ်မတော်မှပါဝင်နိုင်ရန်အတွက် ဥပဒေတစ်ရပ်ရေးဆွဲရန် (၁၉၉၃)တွင် [[အမျိုးသားညီလာခံ]] ကို စတင်ခေါ်ယူခဲ့သည်။ မြန်မာတစ်မျိုးသားလုံးကို ကိုယ်စားပြုသယောင် အမည်ခံထားသော ထိုညီလာခံ၏ ကိုယ်စားလှယ်အများစုမှာ တပ်မတော်မှ ရွေးချယ်တာဝန်ပေးသည့် အလွှာစုံလူတန်းစားများ ဖြစ်ကြသည်။ ထိုဥပဒေရေးဆွဲရေး ညီလာခံမှာ အခက်အခဲ အမျိုးမျိုးကြားမှ ၁၄ နှစ်အကြာ ကျင်းပခဲ့ပြီး ၂၀ဝ၈ ခုနှစ်ရောက်မှ အဆုံးသတ်နိုင်ခဲ့သည်။ <ref>[http://burmadigest.info/wp-content/uploads/2008/03/constitution-2008.pdf ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေ (၂၀ဝ၈)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110102024630/http://burmadigest.info/wp-content/uploads/2008/03/constitution-2008.pdf |date=2 January 2011 }}</ref> ထိုအခြေခံဥပဒေတွင် [[သမ္မတစနစ်]]ကို အခြေခံပြီး၊ [[ပြည်သူ့လွှတ်တော်]] နှင့် [[အမျိုးသားလွှတ်တော်]] လွှတ်တော်နှစ်ရပ်တွင်လည်း အရပ်ဘက် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ နည်းတူ ရွေးကောက်ပွဲတွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ရန် မလိုသည့် တပ်မတော်မှ တပ်မတော်သား ကိုယ်စားလှယ်များ ၂၅ % ပါဝင်သည်။<ref>၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေ အခန်း ၄ ပုဒ်မ ၇၄၊ ၁၀၉၊ ၁၄၁ </ref> မြန်မာနိုင်ငံတွင် တစ်ခါမှ မကြုံဖူးသော [[နာဂစ်]] မုန်တိုင်းကျရောက်သည့် ၂၀ဝ၈ ခုနှစ် မေလ အတွင်းတွင် အဆိုပါ အခြေခံဥပဒေကို တစ်နိုင်ငံလုံး ဆန္ဒခံယူပွဲ ပြုလုပ်၍ အတည်ပြုခဲ့သည်။ ၃နှစ်အကြာ ၂၀၁၁ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၃၁ရက်နေ့တွင် စတင်အာဏာတည်သည်။<ref>{{cite web |url=https://www.constitutionaltribunal.gov.mm/my/laws-history-five |title=2008 Constitution |author=<!--Not stated--> |date=March 2018 |website=ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေခုံရုံး, Online Law Library |publisher= |access-date= |quote=ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပြဋ္ဌာန်းချက်များနှင့်အညီ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေသည် ပထမအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်စတင်ကျင်းပသည့် ၃၁-၁-၂၀၁၁ ရက်နေ့တွင် စတင်အာဏာတည်ခဲ့သည်။ |archive-date=22 April 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220422162907/https://www.constitutionaltribunal.gov.mm/my/laws-history-five }}</ref>၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေတွင် နိဒါန်းအပါအဝင် အခန်း (၁၅) ခန်းဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပြီး မြန်မာဘာသာဖြင့် စာမျက်နှာ (၁၈၀) ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://burmadigest.info/wp-content/uploads/2008/03/constitution-2008.pdf |accessdate=19 July 2026 |archivedate=2 January 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110102024630/http://burmadigest.info/wp-content/uploads/2008/03/constitution-2008.pdf }}</ref> {| class="wikitable" |+ ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ၏ အခန်းများ ! အခန်း !! အကြောင်းအရာ |- | အခန်း (၁) || နိုင်ငံတော် အခြေခံမူများ |- | အခန်း (၂) || နိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံ |- | အခန်း (၃) || နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲ |- | အခန်း (၄) || ဥပဒေပြုရေး |- | အခန်း (၅) || အုပ်ချုပ်ရေး |- | အခန်း (၆) || တရားစီရင်ရေး |- | အခန်း (၇) || တပ်မတော် |- | အခန်း (၈) || နိုင်ငံသား၊ နိုင်ငံသားများ၏ မူလအခွင့်အရေးနှင့် တာဝန်များ |- | အခန်း (၉) || ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်း |- | အခန်း (၁၀) || နိုင်ငံရေးပါတီများ |- | အခန်း (၁၁) || အရေးပေါ်ကာလဆိုင်ရာ ပြဋ္ဌာန်းချက်များ |- | အခန်း (၁၂) || ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပြင်ဆင်ခြင်း |- | အခန်း (၁၃) || နိုင်ငံတော်အလံ၊ အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်၊ နိုင်ငံတော်သီချင်းနှင့် မြို့တော် |- | အခန်း (၁၄) || ကူးပြောင်းရေးကာလဆိုင်ရာ ပြဋ္ဌာန်းချက်များ |- | အခန်း (၁၅) || အထွေထွေ ပြဋ္ဌာန်းချက်များ |} == ကိုးကား == <References/> {{DEFAULTSORT:ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ၂၀၀၈}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဥပဒေများ]] j1izwxjbfu10gyk27ug2xxn3zivfb1o 0 7945 1043588 847870 2026-07-20T00:22:37Z Bhone ThuTa 145844 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 1043588 wikitext text/x-wiki {{cleanup}} [[File:aungmyat.png|right|thumb| ဝန်းသို (ဝဵင်းသိူဝ်)စော်ဘွားကြီး (English: Saopha of Waing Hso)စဝ်အောင်မြတ်]] ဝန်းသိုစော်ဘွားကြီး ''' စဝ်အောင်မြတ်''' (ဗမာ သက္ကရာဇ် ၁၂၂၃ - ၁၃၂၆) သည် ဗြိတိသျှကိုလိုနီ လွတ်လပ်ရေးအတွက် ပထမဆုံးတော်လှန်ရေးရှမ်းစော်ဘွား တစ်ဦးဖြစ်ပြီး အမည်ရင်းမှာ စဝ်အောင်မြတ်ဖြစ်သည်။ (ဝိန်းဆေ စဝ်ဖှ) စဝ်အောင်မြတ်ဟူ၍လည်း ခေါ်သည်။ ==ငယ်ဘဝ== ဦးအောင်မြတ်ကို ၁၂၂၃ ခုနှစ် တပို့တွဲလဆန်း ၁၁ ရက် တနင်္ဂနွေနေ့ မွန်းတည့်အချိန်တွင် အဖ မင်းလှသမန္တရန်အောင်ဘွဲ့ခံ ဝန်းသိုစစ်ကဲ ဦးရွှေသားနှင့် အမိ ဒေါ်ဒွေးဖြူ ခေါ် သုဝဏ္ဏကာယဒေဝီတို့မှ ဖွားမြင်သည်။ ငယ်စဉ်က ဝန်းသိုဆရာတော် ဦးဂုဏထံတွင် မိဘများက အပ်နှံ၍ စာပေပညာ သင်ကြားစေခဲ့ရာ ကျမ်းဂန်များတတ်မြောက်၍ သာမဏေဘောင်သို့ ဝင်ခဲ့သည်။ ၁၂၂၈ ခုနှစ် တန်‌ဆောင်မုန်းလတွင် မောင်အောင်မြတ် အသက်ငါးနှစ်အရွယ်၌ ဖခင်ဖြစ်သူ ဦးရွှေသားအား မဟာဝံသရာဇာ သိုဟုံ ဘွား ဟူသောဘွဲ့ကို အပ်နှင်းလျက် ဝန်းသိုစော်ဘွားအဖြစ် တိုးမြှင့်ခန့်အပ်ခြင်း ခံရသည်။ ဦးအောင်မြတ် အရွယ်ရောက်လျှင် သူ၏ဆန္ဒအတိုင်း ဖခင်ဖြစ်သူ ဝန်းသိုစော်ဘွားကြီး ဦးရွှေသားက ကင်းဝန်မင်းကြီးဦးကောင်းထံတွင် အပ်နှံ၍ ထီးသုံးနန်းသုံး တရားဥပဒေ ပညာရပ်များနှင့်တကွ အပ်ချုပ်မှုရေးရာများကို သင်ကြားစေသည်။ သီပေါမင်းတရားထံတွင်လည်း ကွမ်းရေတော်ကိုင်အဖြစ် အမှုထမ်းရသည်။ ထို့ကြောင့် ဦးအောင်မြတ်သည် စာပေကျမ်းဂန် ဗဟုသုတတို့၌လည်းကောင်း၊ ရှေးဟောင်းအနုပညာ၊ ရာဇဝင်၊ ဗေဒင်ကျမ်းတို့၌လည်းကောင်း၊ ကဗျာ လင်္ကာများ၌လည်းကောင်း၊ အုပ်ချုပ်မှုရေးရာများ၌ လည်းကောင်း ကျွမ်းကျင်ခဲ့လေသည်။ ၁၂၄၃ ခုနှစ် နှောင်းတန်ခူးလပြည့်ကျော် ၃ ရက်နေ့တွင် မိုးကောင်းမြို့ဝန်အဖြစ် ပြောင်းရွှေ့ခန့်ထားခြင်းခံရသည့် ဖခင်ဖြစ်သူ ဦးရွှေသား၏ နေရာဖြစ်သော ဝန်သိုစော်ဘွားအဖြစ် သီပေါမင်းတရားကြီးက ဦးအောင်မြတ်အား ခန့်အပ်၍ ''မဟာဝံသသီရိဇယသိုဟုံဘွား'' ဟူသော ဘွဲ့ကိုလည်း ပေးသနားသည်။ ဝန်းသိုမြို့သည် နေပြည်တော်နှင့် အတန်ဝေးသော မြို့ဖြစ်သည်။ အအုပ်အချုပ်မကောင်းလျှင် နယ်ခြားနိုင်ငံရေးပြဿနာ အချိန်မရွေးပေါ်နိုင်သည်။ မီးဝေးချိပ်မာ ဆိုသကဲ့သို့ လူဆိုးပရက္ခတို့ အတန်သောင်းကျန်းသောနေရာ ဖြစ်သည်ဟုလည်း ကြားသိရပေရာ လက်ရုံးရည်ပြည့်သော မောင်အောင်မြတ်နှင့် သင့်လျော်သည်ဟု ကင်းဝန်မင်းကြီးဦးကောင်းက သူ၏မှတ်တမ်း၌ ရေးသားထားသည်။ ဝန်းသိုစော်ဘွား အဖြစ်ခန့်အပ်ခြင်း ခံရစဉ်က ဦးအောင်မြတ်သည် ၂၃ နှစ်သာရှိသေးသည်။ ဦးအောင်မြတ် စော်ဘွားဖြစ်ပြီး နောက်တစ်နှစ်တွင် မိုးညှင်းဒေသတစ်လျှောက်၌ ဗိုလ်ဝခေါင်းဆောင်သော သူပုန်များထကြွလေသည်။ လူအင်အား သုံးထောင်ကျော် လေးထောင်နီးပါးရှိသော သူပုန်တို့အား နှစ်ထောင်မျှလောက်သော အင်အားစုနှင့် ဦးအောင်မြတ်သည် အောင်မြင်စွာ နှိမ်နင်းနိုင်ရုံမက သူပုန်ဗိုလ် ဗိုလ်ဝကိုပါအသေဖမ်းမိခဲ့ရာ သီပေါမင်းတရားကိုယ်တိုင် အားရတော်မူလှသဖြင့် မောရိယ မဟာဝံသသီရိသုဓမ္မရာဇာ ဟူသောဘွဲ့ဖြင့် ထပ်မံခြီးမြှင့်ခြင်းခံရသည်။ ထိုနှစ်တွင် စကားစော်ဘွားကြီး၏ သမီးတော် မှန်နန်းအပျိုတော် စဝ်ရွှေကြည်နှင့် လက်ထပ်လေသည်။ စော်ဘွား ဦးအောင်မြတ်သည် ဝန်းသိုမြို့တွင် ဟော်နန်းရှိသော်လည်း နယ်ပယ်ငြိမ်သက်ရေးကို ရှေးရှု၍ ဝန်းသိုအနောက်မြောက် မိုင် ၃ဝကျော်ဝေးသော ပင်လည်ဘူးမြို့၌ ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သည်။ ၁၂၄၇ ခုနှစ်တွင် တတိယ အင်္ဂလိပ်- မြန်မာ စစ်ပွဲဖြစ်ပွားလုနီးအချိန်တွင် တိုင်းရေးပြည်ရေး မငြိမ်မသက်ဖြစ်လာသဖြင့် သတင်းမှန် ရရှိစေရန် ဦးအေင်မြတ်သည် နေပြည်တော်သို့ အထောက်တော်များ စေ လွှတ်စုံစမ်းစေသည်။ နေပြည်တော်မှလည် အင်္ဂလိပ်တို့အား တိုက်ခိုက်ရန်အတွက် စစ်သားများစုဆောင်းရန် စာချွန်တော်ရောက်လာသဖြင့် လက်နက် လူသူ အသင့်စုဆောင်းလျက်ရှိသည်။ အထောက်တော်များ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာသောအခါ သီပေါဘုရင် ပါတော်မူပြီ ဖြစ်ကြောင်းကြားသိသဖြင့် အင်္ဂလိပ်တို့အား ပြန်လည်တိုက်ခိုက်ရန် ကြိုးစားလေသည်။ သို့ရာတွင် အင်္ဂလိပ်တို့အား ပြန်လည်တိုက်ခိုက်ခြင်းမပြုဘဲ ငြိမ်သက်စွာနေရန် ကင်းဝန်မင်းကြီးထံမှ အမိန့်လွှာတစ်စောင်ရောက်လာရာ အဖကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ ဆရာသမားကဲ့သို့လည်းကောင်း လေးစားအပ်သော မင်းကြီးအမိန့်ဖြစ်သဖြင့် ခက်ထန်သော စစ်စိတ် စစ်မာန်တို့သည် ရဲရဲညီးသည့်မီးခဲကို ပြာဖုံးသကဲ့သို့ ဖြစ်ခဲ့ရလေသည်။ အင်္ဂလိပ်လက်အောက်သို့ကား ဝင်ရောက်ခြင်းမပြုဘဲ သစ်လုပ်ငန်း၊ စပါးလုပ်ငန်းများကိုသာ လုပ်ကိုင်၍နေလေသည်။ ဝန်းသိုစော်ဘွားကြီး ဦးစီးလုပ်ကိုင်နေသော သစ်လုပ်ငန်းထွန်းကားရာနေရာကို မိမိတို့သာရရှိလျှင် ချက်ချင်းချမ်းသာနိုင်သည်ဟု စိတ်ကူးမိသူများက ဦးအောင်မြတ်သည် စီးပွားရေးကို ဖိဖိစီးစီးလုပ်ကိုင်၍ ငွေကြေး စုဆောင်းကာ တော်လှန်ပုန်ကန်ရန် အကြံပြုနေသည်ဟု အင်္ဂလိပ်အရာရှိများအား ချောပစ်စကားပြောဆိုကြသည်။ ထိုအခါ ဦးအောင်မြတ်ကို နေပြည်တော်သို့ ခေါ်ယူစစ်ဆေးလိုကြောင်း ကင်းဝန်မင်းကြီးအားအကြောင်းကြား သဖြင့် ကင်းဝန်မင်းကြီးက ဦးအောင်မြတ်ကို မန္တလေးနေပြည်တော်သို့ လာရောက်ရှင်းလင်းရန် ဆင့်ခေါ်လေသည်။ သို့ရာတွင် ဦးအောင်မြတ်က အရှင် သခင်များမရှိသည့်နောက် နေပြည်တော်သို့ မလာရောက်လိုတော့ကြောင်း၊ တစ်ပါးကျွန် မခံလိုတော့ကြောင်း၊ အင်္ဂလိပ်မင်းနှင့်တကွ အင်္ဂလိပ်မင်း ကိုယ်စားလှယ်တို့ကိုလည်း အရိုအသေမပြုတော့ကြောင်း အကြောင်းပြန်လိုက်သည်။ ယင်းသို့ စာပြန်ကြားပြီးနောက် အင်္ဂလိပ်များ လာရောက်တိုက်ခိုက်ပါက အသင့်ဖြစ်စေရန် ဝန်းသိုမြို့ပတ်ဝန်းကျင်၌ သစ်တပ် မြို့ရိုးများ ဆောက်ခြင်း၊ ကင်းများအထပ်ထပ်ချခြင်း၊ လူသူလက်နက် စုဆောင်းခြင်းပြုသည်။ မက္ခရာမင်းသားကြီး၏သားတော် ထိပ်တင်ရန်ပိုင်နှင့် မှူးမတ်တစ်စုသည် အင်္ဂလိပ်တို့အား တိုက်ခိုက်ရာမှရှုံးနိမ့်၍ ဦးအောင်မြတ်၏ဖခင် ဦးရွှေသား၏အကူအညီဖြင့် ယူနန်နယ်သို့ဆုတ်ခွာသွားခဲ့ရာ ဦးရွှေသားကို တော်လှန် ပုန်ကန်မှု အားပေးသည်ဟုဆိုကာ အင်္ဂလိပ်အစိုးရတို့က ဖမ်းဆီးရန် အမိန့်ထုတ်ကြောင်း ဦးအောင်မြတ်သိသောအခါ ဖခင်ရှိရာ မိုးကောင်းမြို့သို့သွားရောက်၍ အခြေအနေကို ဆွေးနွေးသည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ကား ဦးအောင်မြတ်တို့ သားအဖကို မဖမ်းသေးဘဲ ကင်းဝန်မင်းကြီးကို ဖျောင်းဖျနားချရန် စေလွှတ်လိုက်သည်။ သို့ရာတွင် ဝန်းသိုစော်ဘွား ဦးအောင်မြတ်သည် မိုးကောင်းသို့ သွားနေခိုက်ဖြစ်သဖြင့် ကင်းဝန်မင်းကြီးသည် ဦးအောင်မြတ်နှင့်မတွေ့ဘဲ မန္တလေးသို့ ပြန်ခဲ့ရသည်။ ကင်းဝန်မင်းကြီးမှတစ်ဆင့် စေ့စပ်မရသဖြင့် အင်္ဂလိပ်အစိုးရသည် ဦးအောင်မြတ်၏ငယ်ဆရာ ဝန်းသိုဆရာတော် ဦးဂုဏမှတစ်ဆင့် ဝန်းသိုစော်ဘွားနှင့် စေ့စပ်ပြန်သည်။ သို့သော်လည်း အင်္ဂလိပ်တို့ ကျွန်အဖြစ်မခံလို၊ အင်အားပြည့်လာသည့်တစ်နေ့ မန္တလေးကို တိုက်ခိုက်ယူပါမည်ဟု ဆရာတော်အား လျှောက်ထားလေသည်။ နောက်ဆုံး စေ့စပ်မရသည့်အဆုံး၌ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၅၂ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရသည် ချွန်းတောင်းမြို့အုပ်နှင့် အခွန်ဝန် ဦးစံတို့ကို စစ်တပ် တစ်တပ်နှင့် စေလွှတ်လိုက်သည်။ ဝန်းသိုစော်ဘွား ဦးအောင်မြတ်သည် အင်္ဂလိပ်တို့လွှတ်လိုက်သော တပ်များကို မှန်ကင်းတောင်စခန်းမှ ဆီးကြိုတိုက်ခိုက်ရန် ချီတက်သည်။ မှန်ကင်းတောင်စခန်းတွင် အင်္ဂလိပ်တပ်များနှင့် ဝန်းသိုစော်ဘွားတပ်များ တွေ့ဆုံတိုက်ပွဲဖြစ်ပွားရာ အင်္ဂလိပ်တို့ ဆုတ်ခွာရသည်။ တိုက်ပွဲဖြစ်ရာ မှန်ကင်းတောင်စခန်းတွင် ယခုတိုင် အမှတ်အသား စိုက်ထူထားသော ကျွန်းတိုင်ကြီး တစ်တိုင်ရှိသည်။ ကောလင်းမြို့ဘက်သို့ ဆုတ်ခွာသွားသော အင်္ဂလိပ်တပ်များကို ဝန်းသိုစော်ဘွားတပ်က လိက်လံတိုက်ခိုက်ရာ အင်္ဂလိပ်တို့ဘက်မှ စစ်ဗိုလ်တစ်ဦးနှင့် တပ်သားသုံးဦး ကျဆုံးခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တပ်များလည်း ကောလင်းမြို့မှ ဆုတ်ခွာရသည်။ ထိုအခါမှစ၍ ဝန်းသိုစော်ဘွား ဦးအောင်မြတ်၏အမည်သည် အင်္ဂလိပ်မင်းများအုပ်ချုပ်သည့် မန္တလေးမြို့မှသည် အောက်ပြည်ဒေသ ရန်ကုန်မြို့အထိ ကျော်ကြားခဲ့သည်။ အရေးရှုံးနိမ့်၍ ဆုတ်ခွာနေရသော အင်္ဂလိပ်တပ်များကို ကူရန် ၁၂၅၂ ခုနှစ်၊ တပေါင်းလဆန်း ၁၃ ရက်နေ့တွင် ကသာမှ ဗိုလ်နစ်စဗက် ဦးဆောင်သော အမှတ် ၂ဝ ခြေလျင်တပ်ရင်းနှင့် ရွှေဘိုမှ ဗိုလ်ကြီးကေရီ ဦး ဆောင်သော မြင်းတပ်များ ရောက်ရှိလာသဖြင့် ကောလင်းမြို့သို့ ပြန်၍ချီတက်လာကြပြန်သည်။ ဝန်းသိုစော်ဘွား ဦးအောင်မြတ်သည် သူ၏ ဝန်းသိုတပ်များနှင့်အတူ ဖခင်ဖြစ်သူ မိုးကောင်းမြို့ဝန်၏ တပ်များနှင့်ပါ ကောလင်းသို့ အပြင်းချီတက်ကာ အင်္ဂလိပ်တပ်များကို တိုက်ခိုက်သည်။ သို့ရာတွင် အင်အားချင်းမမျှသဖြင့် ရုတ်တရက် မြို့သို့မချဉ်းကပ်သေးဘဲ မြို့ပြင်မှသာဝန်းရံနေ၍ ချောက်လှန့်ပြီးလျှင် အင်္ဂလိပ်တပ်များကို တောထဲသို့မျှားခေါ်သည်။ ယင်းတိုက်ပွဲတွင် နှစ်ဖက်စလုံးမှ အကျအဆုံးဒဏ်ရာရသူများသည်။ လက်နက်အင်အား လူအင်အားမမျှသဖြင့် ဆုတ်ခွာခဲ့ရသော်လည်း ဝန်းသို တပ်များသည် အင်္ဂလိပ်တို့ကို အကြိမ်ကြိမ်ပြန်လည်တိုက်ခိုက်မှုများပြု၍ ထိုနယ်မြေဒေသတစ်ဝိုက်၌ တိုက်ပွဲများဆက်လက်ဖြစ်ပွားသည်။ အဂ‡လိပ်တို့ အတွက် ရွှေဘိုမြို့မှ နောက်ထပ်တပ်များ စစ်ကူလာရောက်လာရာ ဝန်းသိုတပ်များသည် တဖြည်းဖြည်းဆုတ်ခွာရင်း ကျိုင်းခွင်တောင်ကုန်း၌ တပ်စွဲ၍ အခိုင်အမာခုခံရာ အင်္ဂလိပ်တပ်များ မကပ်နိုင်အောင် ရှိလေသည်။ အဝေးမှ အမြောက်သေနတ်များဖြင့် အင်္ဂလိပ်တပ်များက ပစ်ခတ်သော်လည်း ခပ်ဝေးဝေးမှ လှမ်းပစ်ရသဖြင့် ဝန်းသိုတပ်များ အထိအခိုက်နည်းသည်။ နောက်ဆုံး၌ ကျိုင်းခွင်တောင်ကုန်းကို ပတ်၍စီးသော ဒေါင်းမြူချောင်းကို အင်္ဂလိပ်တပ်များသည် အကျအဆုံးများစွာနှင့်ဖြတ်ကူးကာ ဝန်းသိုတပ်များကို အနီးကပ် တိုက်ခိုက်ကြသည်။ ဝန်းသိုစော်ဘွား၏တပ်များသည် အတော်ကြာကြာ ခုခံတိုက်ခိုက်ပြီးနောက် တောင်ကုန်းတစ်ဖက်မှ အင်္ဂလိပ်တပ်များကို ဖောက်ထွက်၍ ဝန်းသိုမြို့သို့ဆုတ်ခွာသည်။ ကျိုင်းခွင်တိုက်ပွဲတွင် နှစ်ဖက်စလုံးမှ အပျက်အစီးများသည်။ အင်္ဂလိပ်စစ်သားသုံးဦး ကျဆုံးသည့်နေရာတွင် ကျောက်တိုင်တစ်ခု စိုက်ထူထားရာ ယခုတိုင် တွေ့နိုင်သေးသည်။ ကျိုင်းခွင်တောင်ကုန်းမှ ဆုတ်ခွာသည့် နေ့တွင်ပင် ရေဦးမြို့နယ်မှ ဗိုလ်ကြီး ဟတ်ချင်ဆန်ဦးဆောင်သော အင်္ဂလိပ်စစ်ပုလိပ်တပ် တစ်တပ်နှင့် ဥက္ကံမြို့နားရှိ မိုးနန်းကျောင်းတွင် တပ်စွဲနေသော ဝန်းသိုတပ်များ တိုက်ပွဲ အပြင်းအထန်ဖြစ်ပွားသည်။ ထိုတိုက်ပွဲတွင် စော်ဘွားကြီး၏ တပ်မှ ၂၇ ယောက်ကျဆုံးသည်။ အင်္ဂလိပ်စစ်ဗိုလ် ဗိုလ်ကြီးဟတ်ချင်ဆန်လည်း ဦးခေါင်းတွင် ပြင်းထန်စွာ ဒဏ်ရာနှင့်ပင် မကြာမီသေဆုံးခဲ့သည်။ တပ်သားခုနစ်ယောက် ဒဏ်ရာပြင်းထန်စွာရ၍ တစ်ဦးကျဆုံးသည်။ လက်နက်အင် အား၊ လူအင်အားချင်း မမျှပါဘဲလျက် သူ့ကျွန်မခံလိုသော မျိုးချစ်စိတ် ဓာတ်ဖြင့် ဝန်းသိုစော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ်သည် အင်္ဂလိပ်တို့ကို ဝန်းသို၊ ကောလင်း၊ မိုးကောင်း၊ ပင်လည်ဘူး၊ မိုးညှင်း စသောဒေသများမှ အပြင်းအထန် တော်လှန်တိုက်ခိုက်သည်။ မဲဇာချောင်းနားရှိ မန်လောင်၊ မန်စီဒေသများတွင်လည်း အင်္ဂလိပ်တို့နှင့် အကြိမ်ကြိမ် တိုက်ပွဲများပြင်းထန်စွာ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ စော်ဘွားကြီးသည် လူသူလက်နက် အနည်းငယ်ဖြင့် တစ်နှစ်နီးပါးမျှ အားမလျော့ဘဲ တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်အစိုးရသည် စော်ဘွားကြီးကို ထိုအချိန်အထိ သူပုန်ဟုလည်း မကြေညာဘဲ သူတို့ဘက်ဝင်လာလျှင် အခါမရွေးလက်ခံ၍ ရာထူးများပင်ပေးမည်ဟု စကားကမ်းလှမ်းမြဲ ကမ်းလှမ်း လျက်ရှိသည်။ သို့ရာတွင် အင်္ဂလိပ်တို့ မည်သို့ပင် ချော့မော့ခေါ်ယူသည် ဖြစ်စေ၊ စကားပင်မပြန်ခဲ့ချေ။ နောက်ဆုံးတွင် ဝန်းသိုစော်ဘွားကြီး၏ တပ်များသည် မန်စီအနီး၌ အင်္ဂလိပ်စစ်တပ်နှင့်တွေ့၍ ဝိုင်းမိနေသောအခါ အင်္ဂလိပ်စစ်တပ်နှင့်အတူပါလာသော မြတောင်မြို့စားက ဝန်းသိုစော်ဘွားကြီးကို စကားကမ်းလှမ်းပြန်ရာ ရာထူးမက်၊ ဥစ္စာမက်၊ စိတ်မခိုင်သူများ သစ္စာဖောက်ကာ အင်္ဂလိပ်ဖက်သို့ တစ်စတစ်စ ဝင်သွားကြသည်ကတစ်ကြောင်း၊ မိုးဥတုကျလာသဖြင့် နောက်လိုက်နောက်ပါများ ငှက်ဖျားရောဂါဖြစ်လျက် စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းလာကြသည်ကတစ်ကြောင်းကြောင့် အတိုက်အခိုက်ရပ်ရန် ဆုံးဖြတ်လိုက်လေသည်။ သို့ရာတွင် အင်္ဂလိပ်လက်အောက်သို့ ကားမဝင် ဖခင်ရှိရာ တရုတ်ပြည်သို့ ထွက်ခွာသွားတော့မည်ဟု အကြောင်းပြန်ရာ မြတောင်မြို့စားက ဘေးရန်ကင်းရှင်းသော တရုတ်ပြည်ထွက်လမ်းကို အလံစိမ်း လွှင့်ပြသဖြင့် ထိုလမ်းအတိုင်း ၁၂၅၃ ခုနှစ်တွင် ထွက်ခဲ့သည်။ မိုးညှင်းမှ ဘီဘူးမြို့၊ ယင်းမှ ဟိုပင် နန့်ဆော်လော်၊ ထိုမှစန်းတာမြို့သို့ဝင်သည်။ စန်း တာမြို့မှ စန်းတာစော်ဘွားက ကောင်းစွာကြို၍ နေရာထိုင်ခင်းများချပေးသည်။ စန်းတာမြို့၌ပင် ၁၂၇၈ ခုနှစ်တွင် ဝန်းသိုစော်ဘွားကြီး၏ဖခင် မိုးကောင်းစော်ဘွားဦးရွှေသားကွယ်လွန်ရာ ဦးအောင်မြတ်ကိုယ်တိုင် အလောင်းကိုထမ်း၍ မြို့ဦးဈေးနေရာ၌ သင်္ဂြိုဟ်ခဲ့သည်။ ယူနန်နယ် စန်းတာမြို့၌ ရှိနေစဉ်လည်း အင်္ဂလိပ်အစိုးရက စော်ဘွားကြီး၏ သတင်းများကို အမြဲသိရှိနေလိုသည်ဟူသော အမိန့်ကြောင့် စန်းတာ၊ မို စသောမြို့များမှလာသည့် ခရီးသည်များထံတွင် စုံစမ်းပြီးလျှင် မြတောင်မြို့စားက အမြဲအစီရင်ခံစာ သွင်းနေခဲ့ရသည်။ ယူနန်နယ်တွင် စော်ဘွားကြီးသည် စပါပေး ပေးခြင်း၊ ဝါသနာ အလျောက် လေ့လာထားသော မြန်မာဆေးပညာဖြင့် ဆေးဝါးကုသပေးခြင်းတို့ဖြင့် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ရှာဖွေစားသောက်နေထိုင်သည်။ အင်္ဂလိပ်အစိုးရလက်အောက် အညံ့ခံ၍ ရာထူးရာခံနှင့် ချမ်းသောင့်ချမ်းသာနေရမည်ဖြစ်ပါလျက် သူ့ကျွန်မခံလိုသော စိတ်ကြောင့် စည်းစိမ်ချမ်းသာများကို စွန့်လွှတ်ခဲ့လေသည်။ စော်ဘွားကြီးသည် ယူနန်နယ် မိုင်းလမြို့၌ ၁၉ နှစ်၊ စန်းတာမြို့ ၌ ၁၃ နှစ် နေထိုင်ပြီးနောက် စော်ဘွားကြီး၏ မဟာဒေဝီစဝ်ရွှေကြည်၏ ဦးရီးညောင်ရွှေစော်ဘွားကြီး ဆာစဝ်မောင်က အသက်အရွယ်ကြီးပြီဖြစ်သဖြင့် ကိုယ့်ရပ်ကိုယ့်ဒေသသို့ ပြန်နေပါရန် တောင်းပန်သည်ကို အတန်တန်စဉ်းစားပြီးမှ ၁၂၈၅ ခုနှစ်၊ တပေါင်းလဆန်း ၉ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြောင်းရွှေ့လာခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံဘုရင်ခံကလည်း စော်ဘွားကြီးအား စိတ်မငြိုငြင်စေရပါ။ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြန်ရောက်သောအခါ၌လည်း အထောက် အပံ့ငွေကိုပင် ပေးပါဦးမည်ဟု ညောင်ရွှေစော်ဘွားကြီး ဆာစဝ်မောင်မှတဆင့် ပြောကြားလာသည်။ ၁၂၈၅ ခုနှစ် နှောင်းတန်းခူးလဆန်း ၈ ရက်နေ့တွင် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] တောင်ကြီးမြို့သို့ရောက်ရှိ၍ ဟော်ကုန်းရှိ သထုံဟော် တွင် နေထိုင်သည်။ သထုံဟော်၌ပင် မဟာဒေဝီစဝ်ရွှေကြည်သည် အသက် ၇၁ နှစ်၌ ကွယ်လွန်လေသည်။ ဝန်းသိုစော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ်ကို အင်္ဂလိပ်အစိုးရတို့က တစ်လလျှင် ထောက်ပံ့ငွေ ၁ဝဝ ကျပ်ပေးလေသည်။ စော်ဘွားကြီးသည် ထိုထောက်ပံ့ငွေကို နည်းသည်များသည်လည်းမပြော၊ အချိန်တန်၍ လာရောက် ထုတ်ပေးလျှင် သားသမီးများလက်သို့ လွှဲအပ်ပေးခဲ့သည်။ စော်ဘွားကြီး အတွက်မူ ဦးရီးတော် ညောင်ရွှေစော်ဘွားကြီး ထောက်ပံ့နေသောငွေဖြင့်သာ ရောင့်ရဲစွာသုံးစွဲနေထိုင်သည်။ ညောင်ရွှေစော်ဘွားကြီး [[ဆာစဝ်မောင်]]သည် ဝန်းသိုစော်ဘွားကြီးပြန်ရောက်၍ သုံးနှစ်အကြာ ကွယ်လွန်သောအခါ စော်ဘွားကြီးသည် မည်သူ့အားမျှ အပူမကပ်ဘဲ ရသမျှဖြင့် တင်းတိမ်ရောင့်ရဲစွာ လောကုတ္တရာဖက်တွင်သာ အားထုတ်နေထိုင်ခဲ့လေသည်။ ညောင်ရွှေစော်ဘွား [[စဝ်ရွှေသိုက်]]ကလည်း ဆက်လက်ထောက်ပံ့ခဲ့သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ဖြစ်၍ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ဂျပန်များ ဝင်လာသည့်အခါလည်း အင်္ဂလိပ်အစိုးရကဲ့သို့ပင် တစ်လလျှင် ငွေ ၁ဝဝ ကျပ်ထောက်ပံ့ခဲ့ရာ ဂျပန်တို့ ထွက်ပြေးသည့် အချိန်အထိဖြစ်သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီး ပြီးဆုံးသည့်နောက် မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရသောအခါ ၁၉၅ဝ ပြည့်နှစ်၊ အောက်တိုဘာလမှစ၍ ဝန်းသိုစော်ဘွားကြီးနှင့် [[သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်း]]တို့ကို မြန်မာအစိုးရက ကျေးဇူးဆပ်သည့်အနေဖြင့် တစ်လလျှင် ထောက်ပံ့ကြေး ၅ဝဝ ကျပ်စီ ပေးခဲ့သည်။ ၁၃၂၆ ခုနှစ် နတ်တော်လဆန်း ၉ ရက်နေ့တွင် စော်ဘွားကြီး၏ လွတ်လပ်ရေးတိုက်ပွဲ သမိုင်းဝင်ပစ္စည်းများကို သားဦးခွန်ဆက်က တပ်မတော်မော်ကွန်းတိုက် ကိုယ်စားအရှေ့ပိုင်း စစ်ဌာနချုပ် ဦးစီး ဒုဗိုလ်မှူးကြီး တင်ညွန့်လက်သို့ ပေးအပ်ခဲ့ရာ ယခုအခါ ရန်ကုန်မြို့ရှိ တပ်မတော် မော်ကွန်းတိုက်၌ ပြသထားလေသည်။ မြန်မာ သက္ကရာဇ် ၁၃၂၆ ခုနှစ် ပြာသိုလဆန်း ၃ ရက် ခရစ်နှစ် ၁၉၆၅ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၅ ရက်နေ့တွင် ဝန်းသိုစော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ်သည် တောင်ကြီးမြို့၌ အသက် ၁ဝ၃ နှစ်အရွယ်တွင် ကွယ်လွန်အနိစ္စ ရောက်ရာ ပြာသိုလဆန်း ၉ ရက်နေ့တွင် စော်ဘွားကြီး၏ ရုပ်ကလာပ်ကို တောင်ကြီးမြို့၊ ရပ်တော်မူကုန်း မြောက်ဘက်ရှိ စီစဉ်‌ရွေးချယ်သတ်မှတ်ထားသော မြေနေရာသို့ယူဆောင်ကာ ရှေးထုံးစဉ်လာအတိုင်း ဂူသွင်းသင်္ဂြိုဟ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် တော်လှန်ရေးအစိုးရကလည်း စော်ဘွားကြီး၏ လွတ်လပ်ရေးတိုက်ပွဲဝင်ခဲ့သည့် ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ဆပ်သည့်အနေဖြင့် မသာတော်စရိတ် ငွေငါးထောင် ထောက်ပံ့ခဲ့သည်။ စော်ဘွားကြီးတွင် စောခွန်ဆက်၊ စောစံမြ၊ ခွန်လုံး၊ ခွန်ဖုံးနှင့် ခွန်ချိုဟူသော သားငါးယောက်နှင့် နန်းဆိုင်မယ်နှင့် မစောဖြူဟူသော သမီးနှစ်ယောက် ထွန်းကားသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၂)</ref> == '''သူ့ကျွန် မခံလိုသော မဟာဝံသသီရိဇယ သိုဟုံဘွားဘွဲ့ခံ မျိုးချစ် ဝန်းသို စော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ်။''' == ဝန်းသို့ စော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ်သည် မြန်မာ သက္ကရာဇ် ၁၂၂၃ ခုနှစ်၊ တပိုတွဲလဆန်း ၁၁ ရက်၊ (ခရစ်နှစ် ၁၈၆၂ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၉ ရက်) တနင်္ဂနွေနေ့ မွန်းတည့်အချိန်တွင် ဝန်းသိုမြို့၌ ဖွားမြင်သည်။ အဘ အမည်မှာ မင်းလှ သမန္ဈရန်ဆောင်ဘွဲ့ခံ ဝန်းသို စစ်ကဲ ဦးရွှေသာ ဖြစ်ပြီး၊ မိခင်မှာ သုဝဏ္ဏ ကာယ ဒေဝီဘွဲ့ခံ ဒေါ်ဒွေးဖြူ ဖြစ်သည်။ မွးချင်း ညီအစ်ကို မောင်နှမ ခုနစ်ဦး ရှိရာ မောင်အောင်မြတ်၊ မသူဇာ (သောင်သွတ် စော်ဘွားကတော်)၊ မောင်ရွှေသိုက်၊ မယ်မူ၊ မယ်ဖန်၊ ခွန်ကျယ်၊ ခွန်ဆိုင်တို့ ဖြစ်ကြသည်။ မောင်အောင်မြတ်အား ငယ်စဉ်က ဝန်းသို ဆရာတော် ဦးဂုဏထံ စာပေ သင်ကြားစေရန် အပ်နှံထားခဲ့ရာ အခြေခံ မြန်မာ စာပေများကို အတော်အတန် တတ်မြောက်ပြီး သာမဏေဘောင်သို့ ဝင်ခဲ့သည်။ မောင်အောင်မြတ် ငါးနှစ်သား အရွယ် ၁၂၂၈ ခုနှစ်၊ တန်ဆောင်မုန်းလတွင် ဖခင်ဖြစ်သူ ဦးရွှေသာအား မဟာဝံသရာဇာ သိုဟုံဘွား ဟူသော ဘွဲ့ကို အပ်နှင်းလျက် ဝန်းသို စော်ဘွားအဖြစ် တိုးမြှင့် ခန့်အပ်ခြင်း ခံရသည်။ ပထမ- မဟာဝံသရာဇာ သိုဟုံဘွား ဒုတိယ- မဟာသိဒ္ဓိဇေယ သိုဟုံဘွား၊ သက္ကရာဇ် ၁၂၃၆၊ ၃၇ ခုနှစ်တွင် ရွှေအရှေ့ကြောင်း အလယ်ကြောင်း သံသုံးတာရွာ ဂဏန်းဘွား ဂဏန်းမ နန်းခမ်း ကျေးရွာနှင့်တကွ ကျေးရွာခရိုင် တိုးချဲ့၍ ထပ်မံချီးမြင့်ပြန်သည်။ နှောက် သက္ကရာဇ် ၁၂၄၀ ခုနှစ်တွင် မင်းတုံးမင်း ကြီး နတ်ရွာစံပြီး သားတော် သီပေါမင်းလက်ထက် ထပ်မံ ချီးမြင့်ပြန်လေသည်။ တတိယ- မဟာဝံသ သိရီရာဇာ သိုဟုံဘွားဟူ၍ တံဆိပ် ၃ လုံး ဘွဲ့ ၃ တန်ရရှိ၍ ထိုဘွဲ့များကို အပ်နှင်းလျက် ဝန်းသို စော်ဘွားအဖြစ် တိုးမြှင့် ခန့်အပ်ခြင်း ခံရသည်။ ===နယ်နိမိတ် အပိုင်းခြားများ=== * အရှေ့လာသော် ဧရာ၀တီ မြစ်လယ်ကြော ကေ မ္ဘာဇတိုင်းအထိ၊ * တောင်ဘက်လာသော ရဲသာရွာ ဟလင်းကြီး သံသနဂရတိုင်းထိ၊ * အနောက်ဘက်လာသော သလ္လာ၀တီ မြစ်လယ်ကြော မဏိပူရတိုင်းထိ၊ * မြောက်လက်လာသော မိုင်းကောင်းနှင့် ကြောကိုင်း နရသုတဏ္ဍတိုင်းအထိ၊ * အရှေ့မြောက်လာသော ကောက်ကွေ့ချောင်းထွက် ဧရာ၀တီအထိ၊ * အရှေ့တောင်လာသော တမောအောက် ဇင်းချောင်းပေါက် ဧရာ၀တီအထိ၊ * အနောက်တောင်လာသော ကလုံး ရွှေတွင်း သလ္လာ၀တီမြစ်အထိ၊ * အနောက်မြောက်လာသော ဦးရူချောင်းထွက် သလ္လာ၀တီ မြစ်လယ်ကြောထိ ဖြစ်လေသည်။ ဤသို့ နယ်လေးရပ်၊ ရှစ်ရပ် သတ်မှတ် ပိုင်းခြားလျက် ၅၅ ခရိုင်ဘွားစားရသည်။ ဤကား စော်ဘွား အဆက်ဆက်တို့၏ ဘွားစားရသော နယ်ပယ် အပိုင်းအခြားဖြစ်သည်။ မောင်အောင်မြတ် အရွယ်ရောက်သော အခါ သူ၏ ဆန္ဒအတိုင်း ဖခင်ဖြစ်သူ ဝန်းသို စော်ဘွားကြီး ဦးရွှေသာက ကင်းဝန်မင်းကြီး ဦးကောင်းထံ အပ်နှံ၍ ထီးသုံး နန်းသုံး တရားဥပဒေ ပညာရပ်များနှင့်တကွ အုပ်ချုပ်မှုရေးရာ အဖြာဖြာများကို သင်ကြား စေခဲ့သည်။ သီပေါမင်းတရား ထံတွင်လည်း ကွမ်းရေတော်ကိုင် အဖြစ် အမှုထမ်းရသည်။ ထို့ကြောင့် ဦးအောင်မြတ်သည် စာပေ ကျမ်းဂန် ဗဟုသုတတို့၌ လည်းကောင်း၊ ရှေးဟောင်း အနုပညာ၊ ရာဇဝင်၊ ကဗျာလင်္ကာများ၊ ဗေဒင်ပညာရပ်များ၌ လည်းကောင်း၊ အုပ်ချုပ်မှုရေးရာများ၌ လည်းကောင်း ကျွမ်းကျင် လာခဲ့သည်။ ဦးအောင်မြတ်၏ ဖခင် ဦးရွှေသာသည် မိုးကောင်းမြို့ဝန် အဖြစ် ပြောင်းရွှေ့ ခန့်ထားခြင်း ခံရသဖြင့် ဦးအောင်မြတ်သည် ၁၂၄၃ ခုနှစ်တွင် ဖခင်နေရာ ဝန်းသို့ စော်ဘွားအဖြစ် သီပေါမင်းတရားက ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ 'မဟာဝံသသီရိဇယ သိုဟုံဘွား' ဟူသော ဘွဲ့ကိုလည်း ပေးသနားတော်မူသည်။ ဝန်းသိုမြို့သည် နေပြည်တော် မန္တလေးနှင့် အတန်ဝေးသော မြို့ဖြစ်၍ အအုပ်အချုပ် မကောင်းလျှင် နယ်ခြား နိုင်ငံရေး ပြဿနာများ အချိန်မရွေး ပေါ်ပေါက်နိုင်သည်။ မီးဝေးချိပ်ပမာ ဆိုသကဲ့သို့ လူဆိုးတို့ အတန် သောင်းကျန်းသော နေရာ ဖြစ်သည်ဟုလည်း ကြားသိရသဖြင့် လက်ရုံးရည် ပြည့်ဝသော မောင်အောင်မြတ်နှင့် သင့်လျော်သည်ဟု ကင်းဝန်မင်းကြီး ဦးကောင်းက သူ၏ မှတ်တမ်း၌ ရေးသားထားခဲ့သည်။ ဝန်းသိုစော်ဘွား အဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်း ခံရစဉ်က ဦးအောင်မြတ်၏ အသက်သည် ၂၃ နှစ်သာ ရှိသေးသည်။ ဦးအောင်မြတ် စော်ဘွားဖြစ်ပြီး နောက်တနှစ်တွင် မိုးညှင်းဒေသ တလျှောက်၌ ဗိုလ်ဝ ခေါင်းဆောင်သော သူပုန်များ ထကြွ သောင်းကျန်းခဲ့သည်။ လူအင်အား သုံးထောင်ကျော် လေးထောင်ခန့်နီးပါး ရှိသော သူပုန်တို့အား နှစ်ထောင်မျှလောက်သာ အင်အားစုနှင့် အောင်မြင်စွာ နှိမ်နင်းနှိင်ခဲ့သည်။ သူပုန်ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ဝကိုပါ အသေ ဖမ်းမိခဲ့သည်။ သီပေါမင်း ကိုယ်တိုင်က အားရတော် မူလှသဖြင့် မောရိယမဟာဝံသ သီရိသုဓမ္မရာဇာ ဟူသောဘွဲ့ဖြင့် ချီးမြှင့်ခြင်း ခံရသည်။ *၁။ ပထမ- ဘွဲ့ မဟာဝံသသိရီဇေယ သိုဟုံဘွား ၎င်းနောက်မကြာမီ ၁၂၄၅ ခုနှစ် ပထမဝါဆို လဆန်း ၉-ရက်နေ့တွင် သိရီဇေယနှင့် လဲလှယ်၍ အဘစော်ဘွားကြီး လဲချားစော်ဘွားကြီးနည်းတူ ထီးအစီး အနင်းနှင့်တကွ ထပ်မံချီးမြင့်တော်မူပြန်သည်။ *၂။ ဒုတိယ- မောရိယမဟာဝံသ သိရီ သုဓမ္မရာဇာ သိုဟုံဘွားဟူ၍ဖြစ်သည်။ ထိုနှစ်တွင် စကာစော်ဘွားကြီး၏ သမီးတော် မှန်နန်း အပျိုတော် စပ်ရွှေကြည်နှင့် လက်ဆက်ခဲ့သည်။ စော်ဘွား ဦးအောင်မြတ်သည် ဝန်းသိုမြို့တွင် ဟော်နန်း ရှိသော်လည်း နယ်ပယ် ငြိမ်သက်ရေးကို ရှေးရှု၍ ဝန်းသိုမြို့ အနောက်မြောက် မိုင် ၃ဝ ကျော်သော [[ပင်လယ်ဘူးမြို့]]၌ ရွှေ့ပြောင်း နေထိုင်ခဲ့သည်။ ၁၂၄၇ ခုနှစ်တွင် တတိယ အင်္ဂလိပ် မြန်မာ နောက်ဆုံးစစ်ပွဲ ဖြစ်ပွားခါနီး အချိန်တွင် တိုင်းရေးပြည်ရေး မငြိမ်မသက် ဖြစ်လာသဖြင့် သတင်းမှန် ရရှိစေရန် နေပြည်တော်သို့ အထောက်တော်များ စေလွှတ် စုံစမ်းခဲ့သည်။ နေပြည်တော်မှလည်း အင်္ဂလိပ်တို့အား တိုက်ခိုက်ရန် အတွက် စစ်သားများ စုဆောင်းရန် စာချွန်တော် ရောက်လာသဖြင့် လက်နက် လူသူ အသင့် စုဆောင်းလျက် ရှိသည်။ အထောက်တော်များ ပြန်လည် ရောက်ရှိသော အခါ သီပေါမင်း အင်္ဂလိပ်လက်သို့ ပါတော်မူပြီ ဖြစ်ကြောင်း ကြားသိရသဖြင့် အင်္ဂလိပ်တို့အား ပြန်လည် တိုက်ခိုက်ရန် ကြိုးစားခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် အင်္ဂလိပ်တို့အား ပြန်လည် တိုက်ခိုက်ခြင်း မပြုဘဲ ငြိမ်သက်စွာ နေရန် ကင်းဝန်မင်းကြီးထံမှ အမိန့်လွှာ တစောင် ရောက်လာသဖြင့် အဖကဲ့သို့ လည်းကောင်း၊ ဆရာသမား ကဲ့သို့ လည်းကောင်း လေးစား အပ်သော မင်းကြီး အမိန့် ဖြစ်သဖြင့် ခက်ထန်သော စစ်စိတ် စစ်မာန်များကို မျိုသိပ် ထားခဲ့ရသည်။ အင်္ဂလိပ် လက်အောက်သို့ကား ဝင်ရောက်ခြင်း မပြုဘဲ သစ်လုပ်ငန်း၊ စပါး လုပ်ငန်းများကိုသာ လုပ်ကိုင် စားသောက် နေခဲ့သည်။ ဝန်းသို စော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ် ဦးစီး လုပ်ကိုင်သော သစ်လုပ်ငန်း ထွန်းကားရာ နေရာကို မိမိတို့သာ ရရှိလျှင် ချက်ချင်း ချမ်းသာနိုင်သည်ဟု စိတ်ကူးမိသူ အချို့က ဦးအောင်မြတ်သည် စီးပွားရေးကို ဖိဖိစီးစီး လုပ်ကိုင်၍ ငွေကြေး စုဆောင်းကာ တော်လှန် ပုန်ကန်ရန် အကြံပြုနေသည်ဟု အင်္ဂလိပ် အရာရှိများအား ချောပစ်စကား ပြောဆိုကြသည်။ ထိုအခါ ဦးအောင်မြတ်ကို နေပြည်တော်သို့ ခေါ်ယူ စစ်ဆေးလိုကြောင်း ကင်းဝန်မင်းကြီးအား အကြောင်းကြား စေခဲ့သည်။ ကင်းဝန်မင်းကြီးသည် ဦးအောင်မြတ်ကို နေပြည်တော်သို့ လာရောက် ရှင်းလင်းရန် ဆင့်ခေါ်ခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် ဦးအောင်မြတ်က အရှင်သခင်များ မရှိသည့်နောက် နေပြည်တော်သို့ မလာရောက် လိုတော့ကြောင်း၊ တပါးကျွန်မခံလိုတော့ကြောင်း၊ အင်္ဂလိပ် မင်းနှင့်တကွ အင်္ဂလိပ်အရာရှိ ကိုယ်စားလှယ် တို့ကိုလည်း အရိုအသေ မပြုလိုတော့ကြောင်း အကြောင်း ပြန်လိုက်သည်။ ယင်းသို့ စာပြန်ပြီးနောက် အင်္ဂလိပ်များ လာရောက် တိုက်ခိုက်ပါက အသင့် ဖြစ်စေရန် ဝန်းသိုမြို့ ပတ်ဝန်းကျင်၌ သစ်တပ်မြို့ရိုးများ ဆောက်ခြင်း၊ ကင်းတပ်များ အထပ်ထပ်ချခြင်း၊ လူသူလက်နက် စုဆောင်းခြင်း စသည်များ ပြုလုပ် လာခဲ့သည်။ မက္ခရာ မင်းသားကြီး၏ သားတော် ထိပ်တင်ရန်ပိုင်နှင့် မူးမတ် တစုတို့သည် အင်္ဂလိပ်တို့အား တိုက်ခိုက်ရာမှာ ရှုံးနိမ့်သဖြင့် ဦးအောင်မြတ်၏ ဖခင် ဦးရွှေသာ၏ အကူအညီဖြင့် ယူနန်နယ်သို့ ဆုတ်ခွာ လာခဲ့သည်။ ဦးရွှေသာကိုလည်း တော်လှန် ပုန်ကန်မှု အားပေးသည်ဟု ဆိုကာ အင်္ဂလိပ် အစိုးရက ဖမ်းဆီးရန် အမိန့်ထုတ်ကြောင်း ဦးအောင်မြတ် သိသောအခါ ဖခင်ရှိရာ မိုးကောင်းမြို့သို့ သွားရောက်၍ အခြေအနေကို ဆွေးနွေးခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ကား ဦးအောင်မြတ်တို့ သားအဖကို မဖမ်းသေးဘဲ ကင်းဝန်မင်းကြီးကို ဖျောင်းဖျ နားချရန် စေလွှတ်လိုက်သည်။ ဦးအောင်မြတ် မိုးကောင်းသို့ သွားနေခိုက် ဖြစ်၍ ကင်းဝန်မင်းကြီးသည် ဦးအောင်မြတ်နှင့်မတွေ့ဘဲ မန္ဈလေးသို့ ပြန်ခဲ့ရသည်။ ကင်းဝန်မင်းကြီးမှ တဆင့် စေ့စပ် မရသဖြင့် အင်္ဂလိပ် အစိုးရသည် ဦးအောင်မြတ်၏ ငယ်ဆရာ ဝန်းသို ဆရာတော် ဦးဂုဏမှ တဆင့် စေ့စပ်ပြန်သည်။ အင်္ဂလိပ်ကို ကျွန်အဖြစ် မခံလို အင်အား ပြည့်လာသည့် တနေ့ မန္တလေးကို တိုက်ယူပါမည်ဟု ဆရာတော်အား လျှောက်ထားခဲ့သည်။ စေ့စပ်မရသည် အဆုံး၌ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၅၂ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ် အစိုးရသည် ခွန်းတောင် မြို့အုပ်နှင့် အခွန်ဝန် ဦးစံတို့ကို စစ်တပ် တတပ်နှင့် စေလွှတ်လိုက်သည်။ ဝန်းသိုမြို့ စော်ဘွား ဦးအောင်မြတ်သည် အင်္ဂလိပ်တို့ စေလွှတ်လိုက်သော တပ်များကို မှန်ကင်းတောင် စခန်းမှ ဆီးကြို တိုက်ခိုက်ရန် ချီတက် လာခဲ့သည်။ မှန်ကင်းတောင် စခန်းတွင် အင်္ဂလိပ်တပ်များနှင့် ဝန်းသိုစော်ဘွား တပ်များ တွေ့ဆုံ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားရာ ရှုံးပြီး အင်္ဂလိပ်တို့ ဆုတ်ခွာခဲ့ရသည်။ တိုက်ပွဲဖြစ်ရာ မှန်ကင်းတောင် စခန်းတွင် ယခုတိုင် အမှတ်အသား စိုက်ထူထားသော ကျွန်းတိုင်ကြီး တတိုင် ရှိနေသေးသည်။ ကောလင်းမြို့ဘက်သို့ ဆုတ်ခွာသွားသော အင်္ဂလိပ်တပ်များကို ဝန်းသိုစော်ဘွား တပ်များက လိုက်လံ တိုက်ခိုက်ရာ အင်္ဂလိပ်တို့ဘက်မှ စစ်ဗိုလ် တဦးနှင့် တပ်သား သုံးဦး ကျဆုံးခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ် တပ်များလည်း ကောလင်းမြို့မှနေ ထပ်ပြီး ဆုတ်ခွာရသည်။ ထိုအခါမှ စ၍ ဝန်းသိုစော်ဘွား ဦးအောင်မြတ်၏ အမည်သည် အင်္ဂလိပ်မင်း အုပ်ချုပ်သည့် မန္တလေးမြို့မှသည် အောက်ပြည်ဒေသ ရန်ကုန်မြို့သို့ တိုင်အောင် ကျော်ကြား လာခဲ့သည်။ ရှုံးနိမ့်၍ ဆုတ်ခွာခဲ့ရသော အင်္ဂလိပ်တပ်များကို အားဖြည့်ရန် ၁၂၅၂ ခုနှစ်၊ တပေါင်းလဆန်း ၁၃ ရက်နေ့တွင် ကသာမှ ဗိုလ်နှစ် စဗက် ဦးဆောင်သော အမှတ် (၂ဝ) ခြေလျင်တပ်ရင်းနှင့် ရွှေဘိုမှ ဗိုလ်ကြီး ကေရီ ဦးဆောင်သော မြင်းတပ်များ ရောက်ရှိလာ သဖြင့် ကောလင်းမြို့သို့ ပြန်၍ ချီတက် လာကြပြန်သည်။ ဝန်းသိုစော်ဘွား ဦးအောင်မြတ်သည် သူ၏ ဝန်းသိုတပ်များနှင့် အတူ ဖခင်ဖြစ်သူ မိုးကောင်းမြို့ဝန်၏ တပ်များနှင့်ပါ ကောလင်းသို့ အပြင်းချီတက်ကာ အင်္ဂလိပ်များကို တိုက်ခိုက်သည်။ သို့ရာတွင် အင်အားချင်း မမျှသဖြင့် ရုတ်တရက် မြို့သို့ မချဉ်းကပ်သေးဘဲ မြို့ပြင်မှသာ ဝန်းရံနေ၍ အင်္ဂလိပ် တပ်များကို တောထဲသို့ မျှားခေါ်သည်။ ယင်းတိုက်ပွဲတွင် နှစ်ဘက်စလုံးမှ အကျအဆုံး ဒဏ်ရာရသူ များပြားသည်။ လက်နက် အင်အား လူအင်အား မမျှသဖြင့် ဆုတ်ခွာ ခဲ့ရသော်လည်း ဦးအောင်မြတ်၏ တပ်များသည် အင်္ဂလိပ်တို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ပြန်လှန် တိုက်ခိုက်မှုများ ပြုခဲ့သည်။ ထိုနယ်မြေ ဒေသ တဝိုက်၌ တိုက်ပွဲများ ဆက်လက် ဖြစ်ပွားစေခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ် အစိုးရက ယင်းတို့၏ စစ်တပ်အတွက် ရွှေဘိုမှ နောက်ထပ်တပ်များ စစ်ကူရောက်လာရာ ဝန်းသို တပ်များသည် တဖြေးဖြေး ဆုတ်ခွာရင်း ကျိုင်းခွင်တောင်ကုန်း၌ တပ်စွဲ၍ အခိုင်အမာ ခုခံရာ အင်္ဂလိပ်တပ်များ မကပ်နိုင်အောင် ရှိခဲ့သည်။ အဝေးမှ အမြောက် သေနတ်များဖြင့် အင်္ဂလိပ်တပ်များက ပစ်ခတ်သော်လည်း ခပ်ဝေးဝေးမှ ပစ်ရသဖြင့် မျှော်မှန်းသလောက် မဖြစ်ဘဲ ဝန်းသို စော်ဘွားတပ်များ အထိအခိုက် နည်းသည်။ နောက်ဆုံး၌ အင်္ဂလိပ်တပ်များသည် ကျိုင်းခွင်တောင်ကုန်းကို ပတ်၍ စီးသော ဒေါင်းဖြူချောင်းကို အကျအဆုံး များစွာနှင့် ဖြတ်ကူးကား ဝန်းသို့တပ်များကို အနီးကပ် တိုက်ခိုက်ကြသည်။ ဝန်းသိုစော်ဘွား၏ တပ်များသည် အတော်ကြာကြာ ခုခံ တိုက်ခိုက်ကြပြီးနောက် တောင်ကုန်း တဖက်မှ အင်္ဂလိပ်တပ်များကို ဖောက်ထွက်၍ ဝန်းသိုမြို့သို့ ဆုတ်ခွာခဲ့ကြသည်။ ကျိုင်းခွင် တိုက်ပွဲတွင် နှစ်ဘက်စလုံးမှ အပျက်အစီး အသေအပျောက် များသည်။ အင်္ဂလိပ် စစ်သား သုံးဦး ကျဆုံးသည့် နေရာတွင် ကျောက်တိုင်တခု စိုက်ထူထားရာ ယခုတိုင် တွေ့နိုင်သေးသည်။ ကျိုင်းခွင်တောင်ကုန်းမှ ဆုတ်ခွာသည့် နေ့တွင်ပင် ရေဦးမြို့နယ်မှ ဗိုလ်ကြီး ဟက်ချင်ဆန် ဦးဆောင်သော အင်္ဂလိပ် စစ်ပုလိပ်တပ် တတပ်နှင့် ဥက္ကံမြို့နားရှိ မိုးနန်းကျောင်းတွင် တပ်စွဲနေသော ဝန်းသိုတပ်များ တိုက်ပွဲ အပြင်းအထန် ဖြစ်ပွားသည်။ ထိုတိုက်ပွဲတွင် စော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ်တပ်မှ ၂၇ ယောက် ကျဆုံးသည်။ အင်္ဂလိပ်စစ်ဗိုလ် ဗိုလ်ကြီး ဟတ်ချင်ဆန်လည်း ဦးခေါင်းတွင် ဒဏ်ရာ ပြင်းထန်စွာ ရရှိသွားရာ ယင်းဒဏ်ရာနှင့်ပင် မကြာမီ သေဆုံးခဲ့သည်။ လက်နက် အင်အား လူအင်အား မမျှသည့်ပြင် အတွေ့အကြုံ နည်းပါးသော သူများနှင့် တိုက်ခိုက်ရသော်လည်း သူ့ကွ္ဆန်မခံလိုသော မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ်ကြောင့် ဝန်းသိုစော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ်သည် အင်္ဂလိပ်တို့ကို ဝန်းသို၊ ကောလင်း၊ မိုးကောင်း၊ မိုးညှင်း၊ ပင်လယ်ဘူး စသော ဒေသများမှ အပြင်းအထန် တော်လှန် တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ မဲဇာချောင်းနားရှိ မန်လောင် မန်စီ ဒေသများတွင်လည်း အင်္ဂလိပ်တို့နှင့် အကြိမ်ကြိမ် တိုက်ပွဲများ ပြင်းထန်စွာ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ဝန်းသို စော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ်သည် လူသူ လက်နက် အနည်းငယ်နှင့် တနှစ်နည်းပါးမျှ အားမလျှော့ဘဲ ဇွဲနပဲနှင့် တိုက်ခိုက်ခဲ့သော ပုဂ္ဂိုလ်ကြီး ဖြစ်သည်။ အင်္ဂလိပ် အစိုးရသည် စော်ဘွားကြီးကို ထိုအချိန်အထိ သူပုန်ဟုလည်း မကြေညာဘဲ သူတို့ဘက် ဝင်လာလျှင် အခါမရွေး လက်ခံ၍ ရာထူးပင် ပေးမည်ဟု စကား ကမ်လှမ်းမြဲ ကမ်လှမ်းလျက် ရှိသည်။ ဝန်းသို စော်ဘွားကြီးကာ အင်္ဂလိပ်တို့ မည်သို့ ခေါ်ယူ ချော့မော့စေကာမူ စကားပင် မပြန်ခဲ့ချေ။ အင်္ဂလိပ်ဆိုလျှင် သူနှင့် အဖက်မတန်ဟုပင် သဘောပိုက်ထားဟန် တူသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဝန်းသို စော်ဘွားကြီး၏ တပ်များသည် မန်စီ အနီး အင်္ဂလိပ် စစ်တပ်နှင့် တွေ့၍ ဝိုင်းမိနေသော အခါ အင်္ဂလိပ် စစ်တပ်နှင့် အတူ ပါလာသော မြတောင် မြို့စားက ဝန်းသို စော်ဘွားကြီးကို စကား ကမ်းလှမ်းပြန်ရာ ရာထူးမက်၊ ဥစ္စာမက်၊ စိတ်မခိုင်သူများ သစ္စာဖောက်ကာ အင်္ဂလိပ်ဘက်သို့ တစတစ ဝင်သွားကြသည်က တကြောင်း၊ မိုးဦးကျလာ သဖြင့် နောက်လိုက် နောက်ပါများ ငှက်ဖျားရောဂါ ဖြစ်လျက် စိတ်ဓတ် ကျဆင်းလာသည်က တကြောင်း၊ အထောက်အပံ့ အကူအညီများကလည်း နည်းပါသထက် နည်းပါး လာသည်က တကြောင်း၊ အရပ်ရပ်သော အခြေအနေတို့ကလည်း အဆိုးဘက်နှင့် အရှုံးဘက်ကချည်း များနေသည်က တကြောင်း ဤသို့သော အကြောင်းများကြောင့် အတိုက်အခိုက် ရပ်ရန် ဆုံးဖြတ်လိုက်သည်။ သို့ရာတွင် ဝန်းသို စော်ဘွားကြီးသည် အင်္ဂလိပ် လက်အောက်သို့ကား မဝင်။ ဖခင်ရှိရာ တရုတ်ပြည်သို့ ထွက်ခွာ တော့မည်ဟု အကြောင်းပြန်ရာ မြတောင်မြို့စားက ဘေးရန် ကင်းရှင်းသော တရုတ်ပြည် ထွက်လမ်း ကို အလံစိမ်း လွှတ်ပြသဖြင့် ထိုလမ်းအတိုင်း ၁၂၅၃ ခုနှစ်တွင် ထွက်ခဲ့သည်။ မိုညှင်းမှ ဘီးလင်းမြို့၊ ယင်းမှ ဟိုပင်နန့်ဆော်လော်၊ ထိုမှ စန်းတာမြို့သို့ ဝင်သည်။ စန်းတာမြို့မှ စန်းတာ စော်ဘွားက ကောင်းစွာ ကြို၍ နေရာ ထိုင်ခင်းများ ချပေးသည်။ စန်းတာမြို့၌ပင် ၁၂၇၈ ခုနှစ်တွင် ဖခင် မိုးကောင်း စော်ဘွားကြီး ဦးရွှေသာ ကွယ်လွန်ရာ၊ ဦးအောင်မြတ် ကိုယ်တိုင် ဖခင် အလောင်းကို ထမ်း၍ မြို့ဦးဈေး နေရာ၌ သဂြိုဟ်ခဲ့သည်။ ယူနန်နယ် စန်းတာမြို့၌ ရှိနေစဉ်လည်း အင်္ဂလိပ် အစိုးရက စော်ဘွားကြီး၏ သတင်းများကို အမြဲ သိရှိလိုသည် ဟူသော အမိန့်ကြောင့် မန်းတာ၊ မိုင်းလ စသော မြို့များမှ လာသော ခရီးသည်များထံတွင် စုံစမ်းပြီးလျှင် မြတောင် မြို့စားက အမြဲ အစီရင်ခံစာ သွင်းနေရသည်။ ယူနန်နယ်တွင် နေထိုင်စဉ် စော်ဘွားကြီးသည် စပါး ပေး ပေးခြင်း၊ တတ်ကျွမ်းထားသော မြန်မာ့ ဆေးပညာဖြင့် ဆေးဝါး ကုသပေးခြင်းတို့ဖြင့် ဖြစ်သလို အသက်မွေး ဝမ်းကျောင်း ရှာဖွေ စားသောက် နေထိုင်ခဲ့သည်။ စော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ်သည် အင်္ဂလိပ် လက်အောက် တွင် အညံခံ၍ ဝင်လျှင် သူများနည်းတူ ရာထူးရာခံ အပြည့်အဝနှင့် ထိပ်တန်းမှ သက်သောင့် သက်သာ နေရမည် ဖြစ်ပါလျက် သူ့ကျွန် မခံလိုသော စိတ်ဓာတ်ကြောင့် စည်းစိမ် ချမ်းသာများကို စွန့်လွှတ် လျက် နေထိုင်ခဲ့သော မြန်မာမျိုးချစ် ပုဂ္ဂိုလ်ကြီး ဖြစ်သည်။ စော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ်သည် ယူနန်နယ် စန်းတာမြို့၌ ၁၃ နှစ်၊ မိုင်းလမြို့၌ ၁၉ နှစ်၊ စုစုပေါင်း ၃၂ နှစ် တိုင်တိုင် သူ့ကျွန် မခံလိုသော စိတ်ဖြင့် တရုတ်ပြည် မြို့များတွင် နေထိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာပြည် ဘုရင်ခံက စော်ဘွား ကြီး ဦးအောင်မြတ်အား ဦးရီးတော် ညောင်ရွှေ စော်ဘွားကြီး ဆာစောမောင် မှတဆင့် မြန်မာပြည်သို့ ပြန်ပြောင်းလာသော အခါ စိတ်မငြိုငြင်စေရပါ၊ အထောက်အပံ့ ပေးပါမည်ဟု ပြောကြားလာသည်။ [[File:SarSawMg.png|thumb| ဦးရီးတော် ညောင်ရွှေ စော်ဘွားကြီး ဆာစောမောင် ]] ဦးအောင်မြင့်၏ ကြင်ရာတော် မဟာဒေဝီ စပ်ရွှေကြည်၏ ဦးရီးတော် ညောင်ရွှေ စော်ဘွားကြီး ဆာ စောမောင်လည်း အသက်ရွယ်ကြီးပြီ ဖြစ်သဖြင့်ကိုယ်ရပ် ကိုယ်ဒေသသို့ ပြန်နေပါရန် အတန်တန် တောင်းပန် ပြောဆို လာသည်။ အမျိုးမျိုးအဖုံဖုံအဘက်ဘက်မှ စဉ်းစားပြီးမှ စော်ဘွားကြီးဦးအောင်မြတ်သည် (ခရစ်နှစ် ၁၉၂၃) ၁၂၈၅ ခုနှစ်၊တပေါင်းလဆန်း ၉ ရက် နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြောင်းရွေ့လာခဲ့သည်။ ယင်းနှစ် နှောင်းတန်ခူးလဆန်း ၈ ရက်နေ့တွင် ရှမ်းပြည်နယ် တောင်ကြီးမြို့သို့ ရောက်ရှိ၍ ဟောကုန်းရှိ သထုံဟော်တွင် နေထိုင်ခဲ့သည်။ သထုံဟော်၌ပင် ကြင်ရာတော် မဟာဒေဝီ စပ်ရွှေကြည်သည် အသက် ၇၁ နှစ် အရွယ်၌ ကွယ်လွန် အနိစ္စ ရောက်ခဲ့သည်။ တောင်ကြီးမြို့သို့ ပြန်ရောက်သော အခါ ဝန်းသို စော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ်ကို အင်္ဂလိပ် အစိုးရတို့က တလလျှင် ထောက်ပံ့ငွေ ၁ဝဝိ ပေးခဲ့သည်။ ထိုစဉ်က ငွေ ၁ဝဝိ သည် ယခုငွေနှင့် ခေတ်ကာလ အလျောက် နှိုင်းစာလျှင် ၁ဝဝဝိ မျှပင် ကျော်မည် ထင်သည်။ စော်ဘွားကြီးသည် ထိုထောက်ပံ့ငွေကို နည်းသည် များသည်လည်း မပြော။ အချိန်တန်၍ လာရောက် ထုတ်ပေး လျှင် သားသမီးများ လက်သို့ လွှဲအပ် ပေးခဲ့သည်။ စော်ဘွားကြီး အတွက်မူ ဦးရီးတော် ညောင်ရွှေ စော်ဘွားကြီး ဆာစောမောင် ထောက်ပံ့နေသော ငွေဖြင့်သာ ရောင့်ရဲစွာ သုံးစွဲနေခဲ့သည်။ ညောင်ရွှေစော်ဘွားကြီး ဆာစောမောင် သည် ဝန်းသို စော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ် ပြန်ရောက်၍ သုံးနှစ်အကြာ ကွယ်လွန် သွားရှာသည်။ ဦးအောင်မြတ် သည် မည်သူ့အားမျှ အပူမကပ်ဘဲ ရသမျှဖြင့် တင်းတိမ် ရောင်ရဲစွာ လောကုတ္တရာဘက်တွင်သာ အားထုတ် နေထိုင်ခဲ့သည်။ ညောင်ရွှေစော်ဘွား စပ်ရွှေသိုက်ကလည်း ဆက်လက် ထောက်ပံ့ခဲ့သည်။ ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ် ဖြစ်၍ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ဂျပန်များ ဝင်လာသော အခါ၌လည်း အင်္ဂလိပ် အစိုးရကဲ့သို့ပင် တလလျှင်ငွေ ၁ဝဝိ ထောက်ပံ့ခဲ့ရာ ဂျပန်တို့ ထွက်ပြေးသည့် အချိန်အထိ ဖြစ်သည်။ ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ် ပြီးဆုံးသည့် နောက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေး ရသောအခါ ခရစ် ၁၉၅ဝ ပြည့်နှစ်၊ အောက်တိုဘာလမှ စ၍ ဝန်းသို စော်ဘွားကြီးနှင့် သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်းတို့အား မြန်မာအစိုးရက ကျေးဇူးဆပ်သည့် အနေဖြင့် တလလျှင် ထောက်ပံ့ကြေးငွေ ၅ဝဝိ ကျပ်စီ ပေးခဲ့သည်။ ဝန်းသို စော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ်သည် မြန်မာ သက္ကရာဇ် ၁၃၂၆ ခုနှစ်၊ ပြာသိုလဆန်း ၃ ရက်နေ့ (ခရစ် နှစ် ၁၉၆၅ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၅ ရက်) နေ့တွင် တောင်ကြီးမြို့၌ အသက် ၁ဝ၃ နှစ်တွင် ကွယ်လွန် အနိစ္စ ရောက်သည်။ ယင်းနှစ် ပြာသိုလဆန်း ၉ ရက်နေ့တွင် စော်ဘွားကြီး၏ ရုပ်ကလာပ်ကို တောင်ကြီးမြို့ ရပ်တော်မူ ကုန်း မြောက်ဘက်ရှိ စီစဉ် ရွေးချယ် သတ်မှတ်ထားသော မြေနေရာသို့ ယူဆောင်ကာ ရှေးထုံး စဉ်လာ အတိုင်း ဂူသွင်း သဂြိုဟ်ကြသည်။ အာဏာသိမ်း တော်လှန်ရေး စစ်ကောင်စီကလည်း စော်ဘွားကြီး၏ လွတ်လပ်ရေး တိုက်ပွဲဝင်ခဲ့သည့် ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ဆပ်သည့် အနေဖြင့် မသာစရိတ်ငွေ ၅,ဝဝဝိ ထောက်ပံ့ ခဲ့သည်။ စော်ဘွားကြီး ဦးအောင်မြတ်တွင် ဦးခွန်ဆက် (ခေါ်) စောခွန်ဆက်၊ စောစံမြ၊ ခွန်လုံး၊ ခွန်ဖုံးနှင့် ခွန်ချို ဟူသော သား ၅ ယောက်နှင့် နန်းဆိုင်မယ်၊ စောဖြူ ဟူသော သမီး ၂ ယောက် ထွန်းကားခဲ့သည်။<ref>၂ဝဝ၂ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလမှာ စပယ်ဦး စာပေ ဖြန့်ချိရေးက တတိယ အကြိမ် အဖြစ် ထုတ်ဝေ ဖြန့်ချိခဲ့တဲ့ ရွှေဥဩရဲ့ 'တချိန်က ထင်ရှားခဲ့သော ပုဂ္ဂိုလ်ကြီးများ' စာအုပ်</ref> ==ကိုးကား== <references/> [[Category:မြန်မာ့နိုင်ငံရေးသမားများ]] c1p5ew8e6w316hpnc9dzrvhwv07x1lc 0 11019 1043603 623654 2026-07-20T03:27:34Z Zawzawaungthwin 100038 [[Category:မြန်မာ ကာယဗလပညာရှင်များ]] 1043603 wikitext text/x-wiki {{Infobox sportsperson | name = ဇော်ဝိတ် | full_name = | image = | caption = | nationality = မြန်မာ | sport = အလေးမ | birth_date = {{birth date|1911|3|7|df=yes}} | birth_place = [[နတ်စင်ကုန်း]]ရွာ၊ [[ကော့မှူးမြို့နယ်]]၊ ဟံသာဝတီခရိုင်၊ [[ဗြိတိသျှဘားမား]] | death_date = {{death date and age|2000|11|25|1911|3|7|df=yes}} | death_place = ရန်ကုန်မြို့ |honorific_prefix=ဝဏ္ဏကျော်ထင်|olympics=|ethnicity=ကရင်လူမျိုး}} '''ဦးဇော်ဝိတ်''' (၇ မတ် ၁၉၁၁–၂၅ နိုဝင်ဘာ ၂၀၀၀) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား အားကစားသမာတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာ့အိုလံပစ် အားကစားပွဲတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ ကိုယ်စားပြု၍ အလေးမအားကစားတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။၁၉၃၆ ခုနှစ် နွေရာသီ အိုလံပစ်အားကစားပြိုင်ပွဲတွင် အမျိုးသား ၇၅ ကီလို အလေးမပြိုင်ပွဲတွင် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။<ref name="SportsRef">{{cite Sports-Reference |url=https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/we/u-zaw-weik-1.html |title=U Zaw Weik Olympic Results |accessdate=21 December 2019 |archive-date=15 December 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121215111824/http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/we/u-zaw-weik-1.html |url-status=dead }}</ref> ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် ဗမာပြည်အိုလံပစ်အသင်းကို ဦးဆောင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.myanmore.com/2016/08/myanmar-olympic-hopefuls-chasing-time/ |title=MyanmarYANMAR Olympic Hopefuls Chasing Time |work=Myanmore |accessdate=21 December 2019}}</ref> ==ငယ်ဘဝ == ဦးဇော်ဝိတ်ကို အဖ မြေပိုင်ရှင် ဦးပေတေ၊ အမိဒေါ်လေးမေတို့က ၁၉၁၁ ခုနှစ်၊ မတ်လ ( ၇ ) ရက်နေ့တွင် ဟံသာဝတီခရိုင်၊ ကွမ်းခြံကုန်းမြို့အပိုင် ကော့မှူးမြို့နယ်၊ နတ်စင်ကုန်းကျေးရွာတောင်ပိုင်း၌ ဖွားမြင်သည်။ မိဘနှစ်ပါးမှာ ကရင်လူမျိုးများ ဖြစ်ကြသည်။ မွေးချင်းသုံးဦးအနက် အငယ်ဆုံး ဖြစ်သည်။ မွေးချင်းအစ်မများမှာ အစ်မကြီး မလှဗျော်၊ အစ်မငယ် မဇော်ရှိန်တို့ ဖြစ်သည်။ ဦးဇော်ဝိတ်သည် ကြီးပြင်းမှသာ လူသန်ကြီးဖြစ်သော်လည်း ငယ်စဉ်ကမူ အလွန် ချူချာခဲ့သည်။ ၄နှစ်သား အရွယ်ရောက်မှ မတ်တတ်သွားနိုင်သည်။ အသက် ( ၇ ) နှစ်အရွယ်ရောက်မှ နတ်စင်ကုန်းရွာလယ် ဦးချင်းလယ်ကျောင်းတွင် ပညာစတင်သင်ယူသည်။ ဦးဇော်ဝိတ်သည် ၁၉၂၇ ခုနှစ်တွင် ဦးလေးဖြစ်သူ၏ အကူအညီဖြင့် ဗိုလ်တထောင် စိန်ဗားနီဗတ် ဟိုက်စကူးကျောင်းသို့ တက်ရောက် သင်ယူခွင့်ရရှိသည်။ မြန်မာစာ ခုနှစ်တန်းအောင်သော်လည်း အင်္ဂလိပ်စာမတတ်သဖြင့် တတိယတန်းက စတင်သင်ယူရသည်။ မိခင်ကြီး ရုတ်တရက် မီးယပ်ရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်၍ ဇာတိရွာသို့ ပြန်၍ လယ်ယာလုပ်ကိုင်သည်။ == ဇော်ဝိတ်အစ == ထို့နောက် ဦးဇော်ဝိတ်သည် ၁၉၂၈ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန် ဘက်ပတစ်နော်မန်ဆရာအတတ်သင်ကျောင်း၌ E.T.C အီးတီစီ ဆရာဖြစ်သင်တန်း တက်ရောက်ခွင့်ရရှိသည်။ ၁၉၂၉ ခုတွင် ဆရာဖြစ်သင်တန်းအောင်မြင်ပြီး ကြည့်မြင်တိုင် ဦးဘွင်ယူ မူလတန်းကျောင်း၌ မူလတန်းပြဆရာ အဖြစ် လုပ်ကိုင်သည်။ ကျောင်းဆရာအဖြစ် ဝင်ရောက်လုပ်ကိုင်နေစဉ် အတွင်း ဦးဇော်ဝိတ်သည် ရန်ကုန်ဘူတာကြီးအနီး ဦးအုန်းခိုင်လမ်းရှိ မီးရထားအမှုထမ်း ရိပ်သာ၌ ဖွင့်လှစ်ထားသော ကျန်းမာသန်စွမ်းရေးကလပ် ( Strength and Health Club ) သို့ ဝင်ရောက်လေ့ကျင့်သည်။ ဦးဇော်ဝိတ်သည် ၁၉၂၉ ခုနှစ်တွင် အလုံ ဧရာဝတီလမ်းရှိ အလေးမနည်းပြဆရာ ကာယဗလဦးရှိန်ထံ၌ အလေးမ စတင်လေ့ကျင့်သည်။ ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ်တွင် ကာယဗလဦးရှိန်၏ မြန်မာပြည် ကာယဗလအဖွဲ့က ကြီးမှူး၍ အာရှစံချိန်အလေးမပွဲကို ကျင်းပရာ ဦးဇော်ဝိတ်သည် ပရိသတ် ရှေ့တွင် ပထမဆုံး အစွမ်းပြသသည်။ ပေါင် ( ၂၈၀ ) ဖြင့် အာရှစံချိန်ကို အောင်မြင်စွာ ချိုး၍ အားကစားလောကနှင့် ပြင်ပ လောကတွင် ထင်ရှားကျော်ကြားသွားသည်။ ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ဇော်ဝိတ်တစ်ကိုယ်တော် အစွမ်းပြ အလေးမပွဲကို မြန်မာပြည် အလေးမ အသင်းတိုက်၌ ကျင်းပရာ ပြိုင်ပွဲဝင် အိုလံပစ် နှစ်ဆင့်မ နည်းဖြင့် အာရှတိုက်တွင် မည်သူမျှ မ မနိုင်သော ( ၁၄၄ ) ပေါင်ခွဲကို အလွယ်တကူ မပြနိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာပြည် အလေးမ အသင်း ဥက္ကဋ္ဌ ဝတ်လုံတော်ရ ဦးဘဒွန်းနှင့် အဖွဲ့ဝင်များက ဦးဇော်ဝိတ်ကို မြန်မာပြည်တွင် အများဆုံး မနိုင်သော လူသန်ကြီး အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုကြသည်။ ဦးဇော်ဝိတ်သည် ၁၉၂၃ ခုနှစ်တွင် မြန်မာပြည်အပျော်တမ်း အမျိုးသားရဲတပ်ကပွဲ၌ အလေးမပြသည်။ == ဗြိတိသျှစံချိန် == ဦးဇော်ဝိတ်သည် ၁၉၃၃ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိသျှစံချိန်ချိုးပွဲကို မြို့မအမျိုးသားကျောင်းရှေ့၌ ကျင်းပရာ ဗြိတိသျှစံချိန် ၁၇၅ ပေါင်ကို တစ်ကြိမ်တည်းပေါင် ၁၈၀မကာ စံချိန်ချိုးလိုက်သည်။ အမြန်မတွင်လည်း ဗြိတိသျှစံချိန်ပေါင် ၂၀၀ ကို ၂၀၅ ပေါင်မပြီး ထပ်မံစံချိန်ချိုးလိုက်ပြန်သည်။ ဗြိတိသျှအင်ပါယာ အမြင့်ဆုံးစံချိန် ၆၅၅ ပေါင်ကို ဦးဇော်ဝိတ်က စံချိန်သစ် ၆၆၁ ပေါင်ဖြင့် အစွမ်းပြသွားသည်။ ဦးဇော်ဝိတ်သည် ၁၉၃၄ ခုနှစ်တွင် ၆၉၅ ပေါင်အထိမ၍ ဗြိတိသျှစံချိန်ကို ထပ်မံချိုးလိုက်သည်။ ၁၉၃၄ ခုနှစ် ဒုတိယအကြိမ် မြန်မာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ အမျိုးသားရဲတပ်ဖွဲ့ညီလာခံကို မြို့မအမျိုးသားကျောင်းတွင် ကျင်းပရာ ဦးဇော်ဝိတ်သည် ဆရာဖြစ်သူ ကာယဗလ ဦးရှိန်နှင့်အတူ ပါဝင်ဟောပြောသည်။ ထို့ပြင် လူငယ်များကြီးပွားရေးအသင်းက ကျေးလက်ပြုပြင်ရေး လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် ဇာတိမာန်ကဗျာနှင့် ဇော်ဝိတ်ကြီး၏ ဓာတ်ပုံ၊ ကိုယ်လက်ကျန်းမာရေးစာတမ်းများ ဖြန့်ဝေသည်။ ဦးဇော်ဝိတ်ကိုယ်တိုင် ကျေးလက်သို့ သွားရောက်၍ ကာယဗလအကြောင်းဟောပြောသည်။ ထိုစဉ်က စိန်သရဖူ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားရိုက်ကူးစဉ် ဦးဇော်ဝိတ်၏ ကာယဗလပြခန်းပြကွက်များကို ထည့်သွင်းရိုက်ကူးသည်။ ကွမ်းခြံကုန်းမြို့နယ် ကိုးတောင်ရွာသို့ တူဖြစ်သူ၏ အသုဘကိစ္စ သွားရောက်စဉ် ကျေးလက်လူငယ်များ၏ တောင်းဆိုမှုကြောင့် အသုဘမဏ္ဍပ်အလယ်တွင် ကာယဗလပြပွဲ ဆင်နွှဲပြသရသည်။ == အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲ == ဦးဇော်ဝိတ်သည် ၁၉၃၅ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ နယူးဒေလီ မြို့၌ ကျင်းပသော အိန္ဒိယနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ အလေးမပြိုင်ပွဲသို့ သွားရောက်ယှဉ်ပြိုင်သည်။ ၁၂ စတုံတန်းတွင် အိန္ဒိယချိန်ပီယံဆု၊ ဟဲဗီးဝိတ်တန်းတွင် ပေါင် ၂၈၀ မ၍ အိန္ဒိယအင်ပါယာ ချန်ပီယံဆုများရရှိပြီး မနည်းသုံးနည်းဖြင့် ပေါင် ၆၈၀ မကာ အိန္ဒိယစံချိန်သစ်တင် ဗိုလ်စွဲသည်။ ၁၉၃၅ ခုနှစ် အိန္ဒိယနိုင်ငံ နယူးဒေလီ မြို့၌ ကျင်းပသော အာရှ အလေးမ နှင့် ကာယဗလမောင်ပြိုင်ပွဲတွင် အလတ်တန်း အလေးမမောင် ပထမနှင့် အကြီးတန်း အလေးမမောင်ပါ ဆက်ပြိုင်ခွင့် ရခဲ့သည့် အတွက် အကြီးတန်း အလေးမ ပထမဆု ကိုလည်း ဆွတ်ခူးခဲ့သည့် အပြင် ဗြိတိသျှအင်ပါယာ စံချိန်ကိုလည်း တင်ခဲ့သည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ ကာယဗလအဖွဲ့က ဦးဇော်ဝိတ်ကို (၁၁)ကြိမ်မြောက် ကမ္ဘာ့အိုလံပစ် အလေးမပြိုင်ပွဲသို့ သွားရောက်ယှဉ်ပြိုင်ရန် ရွေးချယ်ခဲ့ရာ ၁၉၃၆ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၂ရက်တွင် ဂျာမနီနိုင်ငံ၊ ဘာလင်မြို့၌ ကျင်းပသော ကမ္ဘာ့အိုလံပစ်အလေးမပြိုင်ပွဲသို့ သွားရောက်ယှဉ်ပြိုင်သည်။ ဦးဇော်ဝိတ်သည် အဆင့် ၁၄ သာ ရရှိခဲ့သော်လည်း အမြန်တွင်အကောင်းဆုံးမပြနိုင်သည်။ ကမ္ဘာ့အိုလံပစ် အလေးမပြိုင်ပွဲမှ ပြန်လာသော ဦးဇော်ဝိတ်ကို မြန်မာအားကစားပရိသတ်က ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်းတွင် ကမ်းလုံးညွှတ်မျှ ကြိုဆိုကြသည်။ ထို့ပြင်ရန်ကုန်မြို့တော်ဝန်က ကြီးမှူး၍ အိုလံပစ်ပြန်ဇော်ဝိတ်ကြီး ဟောပြောပွဲကျင်းပခဲ့ရာ မြို့တော်ခန်းမတစ်ခုလုံး ပရိသတ်ပြည့်လျှံသွားသည်။ ဦးဇော်ဝိတ်သည် ၁၉၃၄ ခုနှစ်တွင် မြို့မ အမျိုးသားကျောင်းဆရာကြီး ဦးဘလွင်ခေါင်းဆောင်သော လေ့လာရေးအဖွဲ့ဖြင့် ဂျပန်နိုင်ငံသို့ သွားရောက်လေ့လာခဲ့ရာ ထိုင်း၊ မလေးရှား၊ စင်ကာပူ၊ ထိုင်ဝမ်၊ ဖော်မိုဆာ၊ ဖိလစ်ပိုင်သို့လည်း ဝင်ရောက်လေ့လာသည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ်တွင် အာရှလူငယ်အစည်းအရုံး၌ ကာယဗလ တာဝန်ခံအဖြစ် ဆောင်ရွက်သည်။ ဂျပန်ခေတ်အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ အသံလွှင့်ဌာနက ဦးဇော်ဝိတ်စီစဉ်သည့် ကျန်းမာရေးလေ့ကျင့်ခန်းများကို နေ့စဉ် လွှတ်ထုတ်ပေးသည်။ ဦး ဇော်ဝိတ်သည် ဒေါက်တာဘမော် အစိုးရလက်ထက်တွင် ဗမာ့ဝန်ထမ်းအားကစားဌာန၌ ဒုတိယ ညွှန်ကြားရေးဝန် အဖြစ်ထမ်းဆောင်သည်။ ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် စစ်ပြီးစ လူမျိုးပြန်လည်ထူထောင်ရေးဟူသော ကြွေးကြော်သံဖြင့် ဗမာ့အားမဂ္ဂဇင်းအမှတ် ( ၁ ) ကို ဇွန်လ၌ စတင်ထုတ်ဝေသည်။ ထိုနှစ်တွင်ပင် ကာယဗလ ဦးရှိန်၊ မစ္စတာ ဖရင့်ဟတ်စတင်း၊ ဦးသော်ဇင်၊ ဦးဇော်ဝိတ်တို့၏ ကြိုးပမ်းမှုဖြင့် ဗမာပြည်အိုလံပစ်အသင်းကြီးကို ဖွဲ့စည်းသည်။ ၁၉၄၈ ခုနှစ် ဦးမောင်ကလေး၊ ဦးထွန်းငြိမ်း၊ ဦးဇော်ဝိတ်တို့ ပါဝင်သော လေ့လာရေးအဖွဲ့သည် ဥရောပနိုင်ငံများနှင့် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စုသို့ သွားရောက်လေ့လာသည်။ ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ် အမျိုးသားကိုယ်လက်ကြံ့ခိုင်ရေးကောင်စီဖွဲ့စည်းခဲ့ရာ ၁၉၅၁ ခုနှစ်တွင် ဦးဇော်ဝိတ်ကို စည်းရုံးရေးမှူးချုပ်ရာထူး ခန့်အပ်တာဝန်ပေးသည်။ ၁၉၅၄ ခုနှစ် ဂုဏ်ထူးဆောင်ဘီအေဘွဲ့နှင့် [[ဝဏ္ဏကျော်ထင်ဘွဲ့]] ချီးမြှင့်ခြင်းခံရသည်။ ၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် ညွှန်ကြားရေးဝန်အဖြစ် တိုးမြှင့်ခန့်အပ်သည်။ ၁၉၆၅ ခုနှစ်တွင်ညွှန်ကြားရေးဝန် အဖြစ်မှ အငြိမ်းစားယူသည်။ == စာပေ == ဦးဇော်ဝိတ်သည် ဂျာနယ်ကျော်၊ ကြီးပွားရေး၊ တိုးတက်ရေး၊ မဏ္ဍိုင်၊ မိုးကြိုး၊ ဟံသာဝတီ မဂ္ဂဇင်းများတွင် ဆောင်းပါးများ ရေးသားသည်။ ထို့ပြင် အိုလံပစ် စာစောင်နှင့် အားကစားစာစောင်များကို ထုတ်ဝေသည်။ အားကစားနှင့် စိတ်ပညာစာအုပ်ကိုလည်း ရေးသားထုတ်ဝေသည်။ ဟံသာဝတီ သတင်းစာတွင် ပင်တိုင် ဆောင်းပါးရှင်အဖြစ် ဘောလုံးကစားနည်းကို ရေးသားခဲ့သည်။ ဦးဇော်ဝိတ်အား ၁၉၈၀ ပြည့်နှစ် နိုင်ငံတော်ကောင်စီက နိုင်ငံ့ဂုဏ်ရည်ဘွဲ့ ( ဒုတိယ အဆင့် ) ကို ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်တွင် ယူနက်စကိုမှ အာရှနှင့် ပစိဖိတ်ဆိုင်ရာ အားကစားထူးချွန်ဆု ( ယူပုဂ္ဂိုလ်ဆု) ကို ကနေဒါနိုင်ငံ အော့တဝါမြို့၌ ချီးမြှင့်ပေးအပ်ခြင်း ခံရသည်။ ၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် ကမ္ဘာ့အိုလံပစ် ကော်မတီ မှ အားကစား ဗိသုကာ ဂုဏ်ပြုဆု တံဆိပ်ကို လက်ခံရရှိသည်။ == ကွယ်လွန်ခြင်း == အားကစားဖြင့် မြန်မာ့ဂုဏ်ကိုဆောင်ခဲ့သော ဝဏ္ဏကျော်ထင် ကာယဗလ ဦးဇော်ဝိတ်သည် ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ် နိုဝင်ဘာလ ( ၂၅ ) ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်၌ သားသမီးနှစ်ဦးနှင့် မြေး ( ၈ ) ဦး ကျန်ရစ်သည်။ ==ကိုးကား== {{Reflist| <ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း နှစ်ချုပ် (၂၀၀၁)၊ စာပေဗိမာန်။</ref> }} {{Lifetime|၁၉၁၁|၂၀၀၀}} [[Category:မြန်မာ ကာယဗလပညာရှင်များ]] [[Category:ပထမ မြန်မာများ]] 5o2lymw7po2wo72le8l5y9seudkljya 0 11168 1043591 462382 2026-07-20T02:33:43Z Zawzawaungthwin 100038 [[Category:မြန်မာ ဆိုင်းပညာရှင်များ]] 1043591 wikitext text/x-wiki [[File:SayaSeint.gif|thumb|မန္တလေးက ဆိုင်းပညာရှင်ကြီး ဆရာစိမ့် (မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၃၄ - ၁၂၈၇)။]] ဆိုင်းဆရာ ဆရာစိမ့်သည် [[စိန်ဗေဒါ]]နှင့်အတူ ကျော်ကြားခဲ့သော[[မန္တလေးမြို့|မန္တလေး]]မှ ဆိုင်းပညာရှင်ကြီး ဖြစ်သည်။ == ဆိုင်းဆရာ ဆရာစိမ့် (မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၃၄ - ၁၂၈၇) == - ၁၂၃၄ တွင် အဖ ဘုရင့် စိန်ဆိုင်းတော်တီး နေမျိုးကျော်စွာခေါင်ဘွဲ့ရ (မြန်မာ့ စွယ်စုံကျမ်းတွင် 'နေမျိုးကျော်ခေါင်ဘွဲ့' ဟုသာ ရေးသား) ဆရာ ဖေကြီးနဲ့ အမိ ဒေါ်သစ်တို့က မဟာမုနိ အရှေ့ရွာသစ်၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ - ရွာစားကြီး ဆရာဖေသည် [[သီပေါမင်း]] လက်ထက်တွင် သိုင်း အလံ ၄ ချက်၊ 'ဘွဲ့ဖြူ' စိန်ဆိုင်းဝိုင်း တစုံနှင့် ဆိုင်းဝိုင်းအတွင်း တပ်ဆင်ရန် ဖန်အိုး (ဖန်ပန်းတိုင်) များ ချီးမြှင့်ခြင်း ခံရသည့်။ 'နေမျိုးကျော်စွာခေါင်ဘွဲ့' (မြန်မာ့ စွယ်စုံကျမ်းတွင် 'နေမျိုးကျော်ခေါင်ဘွဲ့' ဟုသာ ရေးသား) ဖြင့် [[ပလိပ်မြို့]] အနီးရှိ ဆီဆုံ ၁ဝ ရွာကို စားစေသည့် အပြင် မန္တလေးမြို့ရှိ (ယခု အမျိုးသားကျောင်းဝင်း တည်ရာ) မြေကွက်ကြီးတွင် နေထိုင်ခွင့် ပေးတော်မူသည်။ ယင်းသို့ ဆိုင်းဆရာ ဆရာဖေနှင့် တပည့်လက်သားတို့ နေထိုင်ခဲ့သည်ကို အစွဲပြု၍၊ ရှေးအခါကပင် ထိုနေရာကို 'ဆိုင်းဝင်း' ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ - ယဉ်ကျေး သိမ်မွေ့သော နှလုံးထားဖြင့် စိတ်ရှည်၍ ဇွဲကောင်းစာ ပညာကို လိုက်စားခဲ့သည်။ စာပေကို မြတ်နိုး၏။ - စောင်းအတတ်ကို [[ဣန္ဒာဒေဝ]]နှင့် [[ဒေဝဣန္ဒာ မောင်မောင်ကြီး]]တို့ထံ၌ လည်းကောင်း၊ မိကျောင်းတီး အတတ်ကို ဆေးဆရာကြီး မိကျောင်းဝိဇ္ဇာ မောင်မောင်ကြီးထံ၌ လည်းကောင်း လေ့လာခဲ့သည်။ - ဆိုင်းတော်တို့၏ ထုံးတမ်းစဉ်လာ အရ၊ ပတ်စာတင်နည်းမှ စ၍ အစအဆုံး အဖထံတွင် လက်ပူးလက်ကြပ် သင်ယူခဲ့ခြင်းဖြင့် ဆိုင်းပညာကို ရခဲ့သည်။ - ဆရာ စိန်ဗေဒါနှင့် ဖအေတူ ညီအစ်ကိုရင်း ဖြစ်။ - ဆိုင်းဆရာ ဆရာစိမ့်သည် ဇာတ်မင်းသားကြီး [[ဦးဖိုးစိန်]]၊ ငွေနှဲကြီး ဦးဇေယျာတို့နှင့် နာမည်ကြီး ဇာတ်အဖွဲ့ကြီးကို တည်ထောင် ကပြခဲ့ကြသည်။ - ဇာတ်မင်းသားကြီး ဦးဖိုးစိန်၏ အစ်မ ဒေါ်စိန်မြိုင်နှင့် လက်ဆက်ခဲ့၍ ဆိုင်းဆရာကြီး [[ဦးဘမောင်]]ကို မွေးဖွားခဲ့။ - ဆရာစိမ့်သည် မြန်မာမင်းလက်ထက် ရှေ့တော်ပြေး အိုးစည်ဝိုင်း မိန်းမ အဆိုကျော် ဒေါ်တိုးနှင့်လည်း အကြောင်း ပါခဲ့သေးရာ၊ သမီး မမကြီးကို မွေးဖွားခဲ့သေးသည်။ - မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၈၇ တွင် မန္တလေးမြို့၌ပင် ကွယ်လွန်ခဲ့ရာ ရှေးအစဉ်အလာ အဆောင်အယောင် အတိုင်း နှုတ်ခမ်း၊ ရင်ပတ်နှင့် လက်နှစ်ဖက်တို့တွင် ရွှေချသည်။ == ကိုးကား == <references/> # မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ - ၄ (စောင်း - တူ)၊ အပိုင်း - က၊ မြန်မာနိုင်ငံ ဘာသာပြန် စာပေအသင်း၊ စတုတ္တနှိပ်ခြင်း၊ ၁၉၇၅ ခုနှစ်၊ [For Ever Space က eBook အဖြစ် ဖြန့်ချိတဲ့ အွန်လိုင်း PDF စာအုပ်]၊ စာမျက်နှာ ၈၇ - ၈၈။ # မန္တလေး အဘိဓာန်၊ နေထွတ်၊ The Dream Crystals Publishing House၊ ၁၉၉၉။ [[Category:မြန်မာ ဆိုင်းပညာရှင်များ]] jt1mhvmzeespsoj8kfezxz1rvn4b92s 1043592 1043591 2026-07-20T02:39:29Z Zawzawaungthwin 100038 [[စိမ့်၊ ဆရာ (ဆိုင်းဆရာ)]] စာမျက်နှာကို [[ဆရာစိမ့် (ဆိုင်းဆရာ)]] သို့ Zawzawaungthwinက ရွှေ့ခဲ့သည်: မလိုအပ်သော စကားဘညှပ်၊ သံတူကြောင်းကွဲများ ဖယ်ရှားခြင်း 1043591 wikitext text/x-wiki [[File:SayaSeint.gif|thumb|မန္တလေးက ဆိုင်းပညာရှင်ကြီး ဆရာစိမ့် (မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၃၄ - ၁၂၈၇)။]] ဆိုင်းဆရာ ဆရာစိမ့်သည် [[စိန်ဗေဒါ]]နှင့်အတူ ကျော်ကြားခဲ့သော[[မန္တလေးမြို့|မန္တလေး]]မှ ဆိုင်းပညာရှင်ကြီး ဖြစ်သည်။ == ဆိုင်းဆရာ ဆရာစိမ့် (မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၃၄ - ၁၂၈၇) == - ၁၂၃၄ တွင် အဖ ဘုရင့် စိန်ဆိုင်းတော်တီး နေမျိုးကျော်စွာခေါင်ဘွဲ့ရ (မြန်မာ့ စွယ်စုံကျမ်းတွင် 'နေမျိုးကျော်ခေါင်ဘွဲ့' ဟုသာ ရေးသား) ဆရာ ဖေကြီးနဲ့ အမိ ဒေါ်သစ်တို့က မဟာမုနိ အရှေ့ရွာသစ်၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ - ရွာစားကြီး ဆရာဖေသည် [[သီပေါမင်း]] လက်ထက်တွင် သိုင်း အလံ ၄ ချက်၊ 'ဘွဲ့ဖြူ' စိန်ဆိုင်းဝိုင်း တစုံနှင့် ဆိုင်းဝိုင်းအတွင်း တပ်ဆင်ရန် ဖန်အိုး (ဖန်ပန်းတိုင်) များ ချီးမြှင့်ခြင်း ခံရသည့်။ 'နေမျိုးကျော်စွာခေါင်ဘွဲ့' (မြန်မာ့ စွယ်စုံကျမ်းတွင် 'နေမျိုးကျော်ခေါင်ဘွဲ့' ဟုသာ ရေးသား) ဖြင့် [[ပလိပ်မြို့]] အနီးရှိ ဆီဆုံ ၁ဝ ရွာကို စားစေသည့် အပြင် မန္တလေးမြို့ရှိ (ယခု အမျိုးသားကျောင်းဝင်း တည်ရာ) မြေကွက်ကြီးတွင် နေထိုင်ခွင့် ပေးတော်မူသည်။ ယင်းသို့ ဆိုင်းဆရာ ဆရာဖေနှင့် တပည့်လက်သားတို့ နေထိုင်ခဲ့သည်ကို အစွဲပြု၍၊ ရှေးအခါကပင် ထိုနေရာကို 'ဆိုင်းဝင်း' ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ - ယဉ်ကျေး သိမ်မွေ့သော နှလုံးထားဖြင့် စိတ်ရှည်၍ ဇွဲကောင်းစာ ပညာကို လိုက်စားခဲ့သည်။ စာပေကို မြတ်နိုး၏။ - စောင်းအတတ်ကို [[ဣန္ဒာဒေဝ]]နှင့် [[ဒေဝဣန္ဒာ မောင်မောင်ကြီး]]တို့ထံ၌ လည်းကောင်း၊ မိကျောင်းတီး အတတ်ကို ဆေးဆရာကြီး မိကျောင်းဝိဇ္ဇာ မောင်မောင်ကြီးထံ၌ လည်းကောင်း လေ့လာခဲ့သည်။ - ဆိုင်းတော်တို့၏ ထုံးတမ်းစဉ်လာ အရ၊ ပတ်စာတင်နည်းမှ စ၍ အစအဆုံး အဖထံတွင် လက်ပူးလက်ကြပ် သင်ယူခဲ့ခြင်းဖြင့် ဆိုင်းပညာကို ရခဲ့သည်။ - ဆရာ စိန်ဗေဒါနှင့် ဖအေတူ ညီအစ်ကိုရင်း ဖြစ်။ - ဆိုင်းဆရာ ဆရာစိမ့်သည် ဇာတ်မင်းသားကြီး [[ဦးဖိုးစိန်]]၊ ငွေနှဲကြီး ဦးဇေယျာတို့နှင့် နာမည်ကြီး ဇာတ်အဖွဲ့ကြီးကို တည်ထောင် ကပြခဲ့ကြသည်။ - ဇာတ်မင်းသားကြီး ဦးဖိုးစိန်၏ အစ်မ ဒေါ်စိန်မြိုင်နှင့် လက်ဆက်ခဲ့၍ ဆိုင်းဆရာကြီး [[ဦးဘမောင်]]ကို မွေးဖွားခဲ့။ - ဆရာစိမ့်သည် မြန်မာမင်းလက်ထက် ရှေ့တော်ပြေး အိုးစည်ဝိုင်း မိန်းမ အဆိုကျော် ဒေါ်တိုးနှင့်လည်း အကြောင်း ပါခဲ့သေးရာ၊ သမီး မမကြီးကို မွေးဖွားခဲ့သေးသည်။ - မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၈၇ တွင် မန္တလေးမြို့၌ပင် ကွယ်လွန်ခဲ့ရာ ရှေးအစဉ်အလာ အဆောင်အယောင် အတိုင်း နှုတ်ခမ်း၊ ရင်ပတ်နှင့် လက်နှစ်ဖက်တို့တွင် ရွှေချသည်။ == ကိုးကား == <references/> # မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ - ၄ (စောင်း - တူ)၊ အပိုင်း - က၊ မြန်မာနိုင်ငံ ဘာသာပြန် စာပေအသင်း၊ စတုတ္တနှိပ်ခြင်း၊ ၁၉၇၅ ခုနှစ်၊ [For Ever Space က eBook အဖြစ် ဖြန့်ချိတဲ့ အွန်လိုင်း PDF စာအုပ်]၊ စာမျက်နှာ ၈၇ - ၈၈။ # မန္တလေး အဘိဓာန်၊ နေထွတ်၊ The Dream Crystals Publishing House၊ ၁၉၉၉။ [[Category:မြန်မာ ဆိုင်းပညာရှင်များ]] jt1mhvmzeespsoj8kfezxz1rvn4b92s 0 12257 1043570 1043543 2026-07-19T15:03:11Z Pho Sai 45037 1043570 wikitext text/x-wiki {{Infobox motorsport championship | name = ဖော်မြူလာ ဝမ်း | logo = Formula One logo.svg | image-size = 300px | caption = {{F1|2018}} ပြိုင်ပွဲရာသီတွင်စတင်အသုံးပြုသည့် လိုဂို | category = အခန်းပွင့် တစ်ယောက်စီး ဖော်မြူလာ ပြိုင်ကား | country/region = နိုင်ငံတကာ | inaugural2 = {{F1|1950}} | drivers = ၂၂ ဦး | constructors = [[:en:List of Formula One constructors|၁၁ သင်း]] | engine manufacturers = {{unbulleted list |<!--[[WP:INFOBOXFLAG]]--> [[:en:Audi in Formula One|ဩဒီ]] |[[:en:Scuderia Ferrari|ဖာရာရီ]] |[[:en:Honda in Formula One|ဟွန်ဒါ]] |[[:en:Mercedes AMG High Performance Powertrains|မာစီးဒီး]] |[[:en:Red Bull Powertrains|ရာတ်ဘူး ဖို့ဒ်]] }} | tyres = [[:en:Pirelli| Pirelli]] | champion driver = {{flagicon|GBR}} [[:en:Lando Norris]] ({{F1|2025}})<br />{{small|([[:en:McLaren|McLaren]]-[[:en:Mercedes AMG High Performance Powertrains|Mercedes]])}} | constructor = {{flag icon|GBR}} [[:en:McLaren|McLaren]]-[[:en:Mercedes AMG High Performance Powertrains|Mercedes]] ({{F1|2025}}) | most titles = {{plainlist| * '''[[:en:World Drivers' Championship|ယာဉ်မောင်း]]''' * {{flagicon|GER}} [[မိုက်ကယ် ရှူးမက်ကာ]] * {{flagicon|GBR}} [[:en:Lewis Hamilton]] * (၇ ဆုစီ) * '''[[:en:World Constructors' Championship|ယာဉ်တည်ဆောက်မှု]]''' * {{flagicon|ITA}} [[:en:Scuderia Ferrari|ဖာရာရီ]] (၁၆ ဆု) }} | website = {{URL|https://formula1.com}} | current_season = {{CURRENTYEAR}} Formula One World Championship }} [[ဖိုင်:2010_Malaysian_GP_opening_lap.jpg|thumb|၂၀၁၀ မလေးရှား ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲ]] '''ဖော်မြူလာ ဝမ်း''' ('''Formula One''' သို့မဟုတ် '''F1''') သည် ကမ္ဘာ့ကားမောင်းအဖွဲ့ချုပ် (Fédération Internationale de l'Automobile - FIA) မှ ချမှတ်ထားသော စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းကန့်သတ်ချက်များနှင့်အညီ ဖော်မြူလာ ဝမ်းအဖွဲ့မှဦးစီးကျင်းပသော ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ် ကားမောင်းပြိုင်ပွဲဖြစ်ပြီး "အခန်းပွင့်၊ တစ်ယောက်စီး၊ ဖော်မြူလာ ကား" ပြိုင်ပွဲများထဲ၌ အဆင့်အမြင့်ဆုံးဖြစ်သည်။ '''ကမ္ဘာ့ကားမောင်းအဖွဲ့ချုပ် ဖော်မြူလာဝမ်း ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲ'''သည် စတင်ကျင်းပခဲ့သည့် ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်ဝန်းကျင်ကတည်းက ကမ္ဘာ့ထိပ်တန်း မော်တော်ယာဉ်အားကစားနည်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့ပြီး မော်တော်ယာဉ်မောင်းနှင်မှုဆိုင်ရာ အားကစား၏ ထိပ်ဆုံးအဆင့်အဖြစ်လည်း သတ်မှတ်လေ့ရှိသည်။ ၎င်း၏အမည်တွင်ပါသည့် ''ဖော်မြူလာ'' ဟူသော စကားလုံးသည် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်မည့် မော်တော်ကားအားလုံး လိုက်နာရမည့် စည်းမျဉ်းများကို ရည်ညွှန်းခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်၏။ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲရာသီတစ်ခုတွင် ဂရန့်ပရီ (Grands Prix) ဟုခေါ်သော ပွဲစဉ်ပေါင်းများစွာပါဝင်သည်။ ဂရန့်ပရီ ပွဲစဉ်များကို သက်ဆိုင်ရာ ကမ္ဘာ့တိုက်ကြီးအသီးသီးမှ နိုင်ငံများရှိ ပြိုင်ကားကွင်းပတ်လမ်းကြောင်းများနှင့် အများပြည်သူနေ့စဉ်သုံးလမ်းမများကို ယာယီပိတ်ဆို့၍ပြုလုပ်ထားသည့် ပတ်လမ်းကြောင်းများပေါ်၌ ပြုလုပ်လေ့ရှိသည်။ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲရာသီတိုင်း နှစ်စဉ်ချီးမြှင့်နေကြဖြစ်သော ကမ္ဘာ့ယာဉ်မောင်းချန်ပီယံဆု နှင့် ကမ္ဘာ့ယာဉ်တည်ဆောက်မှုချန်ပီယံဆုများအတွက် အနိုင်ရရှိမှုကို ဆုံးဖြတ်ရန် ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲများတွင် အဆင့်အလိုက် အမှတ်ပေးသည့်စနစ်ကို ကျင့်သုံးသည်။ ပြိုင်ပွဲဝင်ကားမောင်းသမားတိုင်းသည် ကမ္ဘာ့ကားမောင်းအဖွဲ့ချုပ် (FIA) မှ ထုတ်ပေးသော အဆင့်အမြင့်ဆုံး ပြိုင်ကားမောင်းလိုင်စင်ဖြစ်သော စူပါလိုင်စင် (Super Licence) အား သက်တမ်းကုန်လွန်ခြင်းမရှိဘဲ ကိုင်ဆောင်ထားသူ ဖြစ်ရမည်ဖြစ်သည်။ ယှဉ်ပြိုင်မောင်းနှင်မည့် ကားလမ်းများသည်လည်း FIA မှ သတ်မှတ်ပေးသည့် အမြင့်ဆုံးအဆင့်အတန်းဖြစ်သော ပထမတန်းစား (Grade One) လမ်းမျာပေါ်၌သာ ကျင်းပရမည်ဖြစ်သည်။ ဖော်မြူလာ ဝမ်းနှင့်ပတ်သက်သော စီးပွားဖြစ်လုပ်ငန်းများ လုပ်ပိုင်ခွင့်ကို လေဘာတီမီဒီယာကော်ပိုရေးရှင်းထံသို့ ခန့်မှန်းတန်ဖိုးအမေရိကန်ဒေါ်လာ ၈ ဘီလီယံဖြင့် ၂၀၁၇ ခုနှစ်မှစတင်ငှားရမ်းပေးထားသည်။ ထိုလုပ်ငန်းရှင်သစ်လက်ထက်၌ မိုင်ယာမီ၊ လာ့စ်ဗီးဂတ်စ်၊ ဆော်ဒီအာရေဗျ၊ ကာတာ နှင့် နယ်သာလန် ဂရန့်ပရီပွဲစဉ်များ ထည့်သွင်းကျင်းပနိုင်ခဲ့သည်။ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ကားများသည် လမ်းကွေ့များပေါ်၌ပင် အရှိန်မြန်မြန်မောင်းနှင်နိုင်ရန် ၎င်းတို့၏ ရှေ့/ နောက်တောင်ပံနှင့် ကိုယ်ထည်အောက်ပိုင်းရှိ အခေါင်းပေါက်များမှ လေခွင်းဖိနှိပ်အား (Aerodynamic Downforce) အမြောက်အမြားထွက်ရှိအောင် အသေးစိတ်ချိန်ဆတွက်ချက်ကာ ထိန်းညှိတည်ဆောက်ထားသော ကမ္ဘာ့အမြန်ဆုံး ပတ်လမ်းမောင်းပြိုင်ကားများဖြစ်သည်။ ပြိုင်ကားများ၏ စွမ်းဆောင်ရည်သည် အီလက်ထရွန်းနစ်စနစ်၊ [[အေရိုဒိုင်းနမစ်ပညာ|လေခွင်းအား]]၊ ဆိုင်းထိန်းစနစ်နှင့် တာယာများပေါ်၌ မူတည်လေသည်။ ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ကားဘီးများ လမ်းမချော်ရန် ထိန်းချုပ်ရေးစနစ်၊ တာအထွက် ထိန်းချုပ်ရေးစနစ်၊ အလိုအလျောက် ဂီယာစနစ် နှင့် အခြားသော မောင်းနှင်မှုဆိုင်ရာ အီလက်ထရွန်းနစ်အထောက်အကူပြုစနစ်များ အသုံးပြုခြင်းကို ပထမဆုံးတားမြစ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၂၀၀၁ ခုနှစ်တွင် ခေတ္တပြန်လည်မိတ်ဆက်ခဲ့သော်လည်း ၂၀၀၄ နှင့် ၂၀၀၈ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းတွင် ထပ်မံတားမြစ်ခဲ့ပြန်သည်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ပြိုင်ပွဲရာသီအတွက် ပြိုင်ကားအသင်းတစ်သင်းစီ၏ အများဆုံးသုံးစွဲနိုင်မည့် [[ဖော်မြူလာ ဝမ်း|ကုန်ကျစရိတ်]]ကန့်သတ်ချက်မှာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂၁၅ သန်းဖြစ်သည်။ သို့သော် ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ကားအသင်း တစ်သင်းအဖြစ် လုပ်ငန်းလည်ပတ်နိုင်ရေး မြေပြင်အမှန်တကယ်သုံးစွဲရသော ငွေကြေးပမာဏသည် အကြောင်းအရာဖော်ပြ၍မရသည့် အချို့သောကိစ္စရပ်များကြောင့် ယင်းသတ်မှတ်ချက်ထက် ကျော်လွန်လေ့ရှိသည်။ ယင်းသို့သော ကိစ္စရပ်များကြောင့်ပင် ဖော်မြူလာ ဝမ်း၏ ဘဏ္ဍာရေးနှင့် နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ ပြိုင်ဆိုင်မှု သတင်းများ မကြာမကြာ ထွက်ပေါ်နေရခြင်းဖြစ်၏။ [[ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းနိုင်ငံ|ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်း]]သည် ဖော်မြူလာဝမ်းပြိုင်ပွဲ၏ ဗဟိုချက်မဖြစ်ပြီး ပြိုင်ပွဲဝင် အသင်း ၁၁ သင်းမှ ၆ သင်းသည် ၎င်းနိုင်ငံတွင် အခြေစိုက်ထားသည်။ == သမိုင်းကြောင်း == ဖော်မြူလာ ဝမ်း၏ မူလအစသည် ယာဉ်တည်ဆောက်မှု ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲ (၁၉၂၅ – ၁၉၂၇)နှင့် ယာဉ်မောင်း ဥရောပချန်ပီယံရှစ် (၁၉၃၁ – ၁၉၃၉) ပြိုင်ပွဲများမှတဆင့် ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်၏။ ''ဖော်မြူလာ'' ဆိုသည်မှာ ပြိုင်ပွဲဝင် ကားအားလုံး တသမတ်တည်းလိုက်နာရမည့် ယာဉ်တည်ဆောက်မှု စည်းမျဉ်းကန့်သတ်ချက်များကို ဆိုလိုသည်။ [[ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်|ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]မတိုင်မီက ဂရန့်ပရီအဖွဲ့များသည် ဥရောပချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲအား ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲသစ်တစ်ခုဖြင့် အစားထိုးပြုလုပ်ရန် ကြံရွယ်ခဲ့ကြသော်လည်း စစ်ပွဲကာလအတွင်း ကားမောင်းပြိုင်ပွဲများ ကျင်းပနိုင်ခြင်း မရှိသောကြောင့် စစ်ကြီးပြီးဆုံးချိန်အထိ ပြိုင်ပွဲဝင်မည့် ကားများအတွက် နိုင်ငံတကာ စည်းမျဉ်းကန့်သတ်ချက် ဖော်မြူလာအသစ်ကို တရားဝင်သတ်မှတ်နိုင်ခဲ့ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ ဖော်မြူလာ ဝမ်းသည် ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် သဘောတူညီခဲ့ကြသော စည်းမျဉ်းကန့်သတ်ချက် ဖော်မြူလာတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၁၉၄၇ ခုနှစ်မှစတင်၍ တရားဝင်အသက်သွင်းနိုင်ခဲ့သည်။ ဖော်မြူလာ ပြိုင်ပွဲများ၏ တရားဝင်စတင်မှုမတိုင်မီ ရှေ့ပြေးအနေနှင့်ပြုလုပ်ခဲ့သော ၁၉၄၆ ခုနှစ် တူရင်းဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲသည် ဖော်မြူလာ စည်းမျဉ်းသစ်များနှင့်အညီ ပထမဆုံးကျင်းပသော ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲသစ်ကို ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်၌ စတင်ပြုလုပ်နိုင်ရန် ကြံဆခဲ့ကြသည်။ <ref>{{Cite book |date=1 September 1946 |title=La Stampa (1946-09-01) |url=https://archive.org/details/lastampa_1946-09-01/page/n1/mode/2up?view=theater |publisher=Editrice La Stampa S.p.A. |others=CSI Piemonte |pages=3 |language=အီတလီ |trans-title=၁-၉-၁၉၄၆ ရက်နေ့ထုတ် သတင်းစာ}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2 March 1946 |title=L'Équipe : le stade, l'air, la route |url=https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bd6t5100156g/f2.item.zoom |access-date=13 September 2024 |website=Gallica}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Cooper |first=Adam |date=13 May 2020 |title=Remembering F1's first world championship race 70 years on |url=https://www.motorsport.com/f1/news/first-f1-race-silverstone-1950/4791619/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200606181346/https://www.motorsport.com/f1/news/first-f1-race-silverstone-1950/4791619/ |archive-date=6 June 2020 |access-date=11 September 2024 |website=motorsport.com}}</ref> ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ် မေလ ၁၃ ရက်နေ့ ယူနိုက်တက် ကင်းဒမ်း၊ ဆေးဗားစတုန်း ပတ်လမ်းပြိုင်ကားကွင်း၌ ပြုလုပ်ခဲ့သည့် ဗြိတိသျှဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲသည် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ကားမောင်ပြိုင်ပွဲအနေဖြင့် ပထမဦးဆုံးတရားဝင်ကျင်းပသော ပြိုင်ပွဲဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=27 May 2021 |title=Facts you may not know about Silverstone Circuit and its place on the F1 calendar |url=https://www.silverstonemuseum.co.uk/about-us/our-organisation/blog/facts-you-may-not-know-about-silverstone-circuit/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230518141045/https://www.silverstonemuseum.co.uk/about-us/our-organisation/blog/facts-you-may-not-know-about-silverstone-circuit/ |archive-date=18 May 2023 |access-date=18 May 2023 |website=Silverstone Museum}}</ref> ထိုပွဲစဉ်၌ အယ်ဖာရိုမီယို ({{Langx|it|Alfa Romeo}}) ပြိုင်ကားအသင်းမှ ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဂျိုးဇက်ဖ် ဖာရီနာ ({{Langx|it|Giuseppe Farina}}) သည် အသင်းဖော် ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဂျူအန် မန်နျူရယ် ဖန်ဂျီယို ({{Langx|es|Juan Manuel Fangio}}) ကို ကပ်လျှက်အနိုင်ရမှတ်ဖြင့် အနိုင်ရဗိုလ်စွဲကာ ပထမဆုံးသော ကမ္ဘာ့ယာဉ်မောင်းချန်ပီယံဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဖန်ဂျီယို သည်လည်း ၁၉၅၁၊ ၁၉၅၄၊ ၁၉၅၅၊ ၁၉၅၆ နှင့် ၁၉၅၇ ခုနှစ်ပြိုင်ပွဲအားလုံး၏ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုများကို ဆွတ်ခူးနိုင်ခဲ့ပြီး<ref name=":1">{{Cite web |date=13 October 2003 |title=Michael Schumacher surclasse ses rivaux et dépasse Juan Manuel Fangio |url=https://www.lemonde.fr/archives/article/2003/10/13/michael-schumacher-surclasse-ses-rivaux-et-depasse-juan-manuel-fangio_337886_1819218.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230518140148/https://www.lemonde.fr/archives/article/2003/10/13/michael-schumacher-surclasse-ses-rivaux-et-depasse-juan-manuel-fangio_337886_1819218.html |archive-date=18 May 2023 |access-date=18 May 2023}}</ref> ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆု တစ်ဦးချင်းရရှိမှု အများဆုံး ပြိုင်ကားမောင်းသမားအဖြစ် စံချိန်တင်ခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် [[မိုက်ကယ် ရှူးမက်ကာ]]မှ ၎င်း၏ဆဋ္ဌမမြောက်ချန်ပီယံဆုရရှိမှုဖြင့် ယင်းစံချိန်အား ချိုးဖျက်၍ စံချိန်သစ်တင်ခဲ့ပြီး ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် သတ္တမမြောက်ချန်ပီယံဆု ထပ်မံရရှိကာ စံချိန်သစ်ထပ်မံ၍တင်နိုင်ခဲ့သည်။<ref name=":1" /> [[ဖိုင်:Alfa-Romeo-159-(1951).jpg|right|thumb|၁၉၅၁ ခုနှစ် ကမ္ဘာ့ယာဉ်မောင်းချန်ပီယံ ဂျူအန် မန်နျူရယ် ဖန်ဂျီယို မောင်းနှင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သော အယ်ဖာရိုမီယို ၁၅၉ (Alfa Romeo 159) ပြိုင်ကား]] ဂျူအန် မန်နျူရယ် ဖန်ဂျီယို သည် သူဝင်ပြိုင်ခဲ့သည့် အကြိမ်ပေါင်း ၅၂ ကြိမ်၌ ၂၄ ကြိမ် အနိုင်ရရှိခဲ့သဖြင့် ဖော်မြူလာ ဝမ်း သမိုင်းတလျှောက် တစ်ဦးချင်း အနိုင်ရရှိမှု ရာခိုင်နှုန်းအမြင့်ဆုံး ပြိုင်ကားမောင်းသမားအဖြစ် စံချိန်တင်ထားဆဲဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Seymour |first=Mike |date=7 December 2023 |title=In Numbers: How Verstappen compares to other F1 greats at this stage of his career |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/in-numbers-how-verstappen-compares-to-other-f1-greats-at-this-stage-of-his.m8QeD2t7xQGjmY4tqTd0q |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521103406/https://www.formula1.com/en/latest/article/in-numbers-how-verstappen-compares-to-other-f1-greats-at-this-stage-of-his.m8QeD2t7xQGjmY4tqTd0q |archive-date=21 May 2024 |access-date=13 September 2024 |website=formula1.com |quote=Juan Manuel Fangio—Stats after 51 Grands Prix: 5 world titles, 24 wins (47%), 35 podiums (68.6%), 29 pole positions (56.8%)}}</ref> ၁၉၅၈ ခုနှစ် ပြိုင်ပွဲရာသီမှစ၍ ယာဉ်တည်ဆောက်သူ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုကို ထပ်မံဖြည့်စွက် ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite news |last=Lawton |first=James |date=18 September 2011 |title=Hamilton still on track to greatness |url=https://www.independent.co.uk/sport/motor-racing/james-lawton-hamilton-still-on-track-to-greatness-397525.html |url-status=live |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220525/https://www.independent.co.uk/sport/motor-racing/james-lawton-hamilton-still-on-track-to-greatness-397525.html |archive-date=25 May 2022 |access-date=2 November 2021 |work=The Independent |location=London}}</ref> <ref>{{Cite news |last=Lawton |first=James |date=28 August 2007 |title=Moss can guide Hamilton through chicane of celebrity |url=https://www.independent.co.uk/sport/football/news/james-lawton-abramovich-the-tinker-man-undermines-mourinho-s-own-vision-of-a-dream-team-5334983.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240913012627/https://www.independent.co.uk/sport/football/news/james-lawton-abramovich-the-tinker-man-undermines-mourinho-s-own-vision-of-a-dream-team-5334983.html |archive-date=13 September 2024 |work=The Independent |publisher= |issn=1741-9743 |oclc=185201487}}</ref> <ref>{{Cite news |last=Henry |first=Alan |date=12 March 2007 |title=Hamilton's chance to hit the grid running |url=https://www.theguardian.com/sport/2007/mar/12/formulaone.motorsports15 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20080418205919/http://sport.guardian.co.uk/formulaone/story/0,,2032039,00.html |archive-date=18 April 2008 |access-date=30 October 2007 |work=The Guardian |location=London}}</ref> === နည်းပညာပိုင်း တိုးတက်မှုများ === [[ဖိုင်:MossLotusClimax19610806.jpg|right|thumb|၁၉၆၁ နျူဘာဂရင်း ဂရန့်ပရီပွဲစဉ်၌တွေ့ရသော ပြိုင်ပွဲဝင် Lotus 18 ပြိုင်ကား]] ပြိုင်ပွဲများတွင် ပထမဆုံးသော အဓိကကျသည့် နည်းပညာဆိုင်ရာ တိုးတက်မှုသည် ဘူဂတ်တီ ပြိုင်ကားအသင်း (Bugatti) ၏ ခါးလယ်-အင်ဂျင်ထိုင် ပြိုင်ကားများဖြင့် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်၍ ၎င်းနည်းပညာနှင့် မိတ်ဆက်ခဲ့ချိန်က ဖြစ်သည်။ ဩစတြေးလျ ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဂျက်ဘရက်ဘမ် (Jack Brabham) ရရှိခဲ့သည့် ၁၉၅၉၊ ၁၉၆၀ နှင့် ၁၉၆၆ ခုနှစ် ချန်ပီယံဆုများသည် ခါးလယ်-အင်ဂျင်အထိုင်ချခြင်း၏ အားသာမှုကို သက်သေပြခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် ပြိုင်ပွဲဝင်အသင်းအားလုံး ခါးလယ်-အင်ဂျင်ထိုင် ပြိုင်ကားများဖြင့် ပြောင်းလဲပြိုင်ပွဲဝင်ခဲ့ကြသည်။ လေးဘီးယက်ပုံစံ Ferguson P99 ပြိုင်ကားသည် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲသို့ နောက်ဆုံးဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည့် ယာဉ်ဦးပိုင်း-အင်ဂျင်ထိုင် ဒီဇိုင်း ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ကားဖြစ်ခဲ့ပြီး ၁၉၆၁ ခုနှစ် ဗြိတိသျှ ဂရန့်ပရီ၏ တစ်စင်းတည်းသောရှေ့ခန်း-အင်ဂျင်ထိုင် ဒီဇိုင်း ပြိုင်ကားလည်းဖြစ်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=Ferguson P99 |url=http://www.gpracing.net192.com/cars/data/186.cfm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080330231253/http://www.gpracing.net192.com/cars/data/186.cfm |archive-date=30 March 2008 |access-date=17 November 2007 |publisher=[[GP Racing]]}}</ref> ၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် လိုတက်စ်ပြိုင်ကားအသင်း (Lotus) သည် ရှေးရိုးပုံစံဖြစ်သည့် ဒေါက်တိုင် အရိုးစုဘောင် ကိုယ်ထည်အစား အလူမီနီယမ်ပြား အကာခွံ ကိုယ်ထည်ဖြင့် တည်ဆောက်ထားသော ပြိုင်ကားဖြင့် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်၍ ယင်းနည်းပညာသစ်ဖြင့် မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ခါးလယ်-အင်ဂျင်ထိုင်စနစ်ပြီးနောက်ပိုင်း နည်းပညာဆိုင်ရာ အကြီးမားဆုံးတိုးတက်မှုဖြစ်ကြောင်း သက်သေပြခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |date=28 March 2018 |title=See how technology has changed Formula One for the better |url=https://www.redbull.com/in-en/7-times-new-technology-changed-the-f1-game |access-date=23 August 2025 |website=Red Bull}}</ref> ၁၉၆၈ ခုနှစ် ရာသီပွဲစဉ်တွင် တောင်ပံရွက်တပ် ပြိုင်ကားပုံစံများပေါ်ပေါက်လာခြင်းနှင့်အတူ ကားဒီဇိုင်းများတွင် လေခွင်းပင့်ဖိအား (Aerodynamic Downforce) သက်ရောက်မှုသည် တဖြည်းဖြည်းအရေးပါလာခဲ့သည်။ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် Lotus အသင်းမှ မြေပြင်-သက်ရောက်မှု လေခွင်အား (Ground-Effect Aerodynamics) နည်းပညာသုံး ပြိုင်ကားများနှင့် မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ ၎င်းနည်းပညာ၏ အကျိုးကျေးဇူးဖြင့် ပြိုင်ကားများတွင် ကြီးမားသည့် ပင့်ဖိအားရရှိမှုနှင့်အတူ လမ်းကွေ့များပေါ်၌ အရှိန်မြန်မြန် မောင်းနှင်နိုင်စွမ်း ပိုမိုရရှိလာခဲ့သည်။<ref>{{Cite book |last=Staniforth |first=Allan |year=1994 |title=Competition Car Suspension |publisher=Haynes |isbn=978-0-85429-956-0 |page=96}}</ref> [[ဖိုင်:1985_European_GP_Stefan_Johansson_01.jpg|thumb|၁၉၈၅ ခုနှစ် ဥရောပ ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲတွင် ယှဉ်ပြိုင်မောင်းနှင်နေသော ဖာရာရီအသင်း၏ ပြိုင်ကားတစ်စင်း]] ၁၉၈၈ ခုနှစ်အလွန် ဆယ်စုနှစ်တာမျှ ကာလအတွင်း ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲများသည် ပြိုင်ဆိုင်မှု အလွန်ပြင်းထန်ခဲ့ပြီး ယာဉ်မတော်တဆဖြစ်ပွားမှုများနှင့် သေဆုံးမှုဖြစ်ရပ်များ ရှိခဲ့၏။<ref>{{Cite web |last=Slater |first=Luke |date=22 May 2025 |title='I had a front-row seat for the explosive Senna-Prost rivalry' |url=https://www.telegraph.co.uk/formula-1/2025/05/22/front-row-seat-explosive-ayrton-senna-alain-prost-rivalry/ |access-date=3 November 2025 |website=The Telegraph}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ayrton Senna: Remembering a racing legend 30 years on |url=https://www.silverstone.co.uk/news/ayrton-senna-remembering-racing-legend-30-years |access-date=3 November 2025 |website=Silverstone}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tremayne |first=Sam |title=A racer through and through – Roland Ratzenberger remembered |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/a-racer-through-and-through-ratzenberger-remembered.4GgLrhjq9vSL5anb023G7 |access-date=3 November 2025 |website=Formula 1®}}</ref> ၂၀၁၄ ခုနှစ် ဂျပန် ဂရင်းပရီပြိုင်ပွဲ ယာဉ်မတော်တဆမှု ထိခိုက်ဒဏ်ရာများကြောင့် ၂၀၁၅ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၇ ရက်နေ့၌ ကွယ်လွန်သွားခဲ့သူ ပြင်သစ် ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဂျူးလိစ် ဘီယန်ချီ၏ သေဆုံးမှုမတိုင်မီအထိ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲသမိုင်းတလျောက် ပြိုင်ကားမောင်းသမားတစ်ဦးမျှ ပြိုင်ပွဲ မတော်တဆမှုမှ ရရှိသည့် ဒဏ်ရာကြောင့် သေဆုံးဖူးခြင်း မရှိိပေ။<ref>{{Cite web |last=Benson |first=Andrew |date=9 October 2022 |title=Japanese Grand Prix: Memories of Jules Bianchi death trigger anger over recovery truck on track |url=https://www.bbc.com/sport/formula1/63190448 |access-date=16 September 2025 |website=BBC Sport}}</ref> === ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းရှင်များ ပြန်လည်ဝင်ရောက်လာခြင်း === [[ဖိုင်:Michael_Schumacher,_Ferrari_F2001_(8968595731)_(cropped).jpg|thumb|[[မိုက်ကယ် ရှူးမက်ကာ]]နှင့် [[ဖာရာရီ]]အသင်းသည် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုများ ငါးကြိမ်ဆက်တိုက် အတူတကွရယူနိုင်ခဲ့သည်။ (၂၀၀၁ ခုနှစ် ဓာတ်ပုံ) ]] မိုက်ကယ် ရှူးမက်ကာနှင့် [[ဖာရာရီ]]အသင်းတို့၏ ပေါင်းစည်းမှုတွင် ငါးကြိမ်ဆက်တိုက် ယာဉ်မောင်း ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆု နှင့် ခြောက်ကြိမ်ဆက်တိုက် ယာဉ်တည်ဆောက်မှု ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုများ အတူတကွ ရယူနိုင်ခဲ့ကြသည်။ ရှူးမေကာသည် ဖော်မြူလာ ဝမ်းတွင် ဂရန့်ပရီ နိုင်ပွဲရရှိမှု အများဆုံး၊ ရာသီတစ်ခုစာ နိုင်ပွဲရရှိမှု အများဆုံး၊ ယာဉ်မောင်းချန်ပီယံဆုရရှိမှု အများဆုံး စသည့် စံချိန်များစွာကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည်။<ref>{{Cite news |date=21 July 2002 |title=Schumacher makes history |url=https://news.bbc.co.uk/sport2/hi/motorsport/formula_one/2141834.stm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20090505185104/http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/motorsport/formula_one/2141834.stm |archive-date=5 May 2009 |access-date=12 September 2006 |work=BBC Sport}}</ref> ရှူးမေကာ၏ ရာသီဆက်တိုက် ချန်ပီယံဆု သိမ်းပိုက်မှုသည် ၂၀၀၅ ခုနှစ် ရာသီတွင် ရီနော့ပြိုင်ကားအသင်း (Renault) ၏ စပိန် ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဖာနန်ဒို အယ်လွန်ဆို (Fernando Alonso) ၏ အသက်အငယ်ဆုံး ဖော်မြူလာ ဝမ်း ချန်ပီယံဖြစ်လာချိန်၌ ရပ်တန့်သွားခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=The youngest Formula 1 world champions – Where does Max Verstappen rank alongside Vettel, Alonso and Hamilton? |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/the-youngest-world-champions-where-does-verstappen-rank-alongside-vettel.5maXjugCVIKMSrPdky0p7Q |access-date=23 August 2025 |website=Formula 1®}}</ref> ၎င်းနောက်ပိုင်း အသက်အငယ်ဆုံး ချန်ပီယံဆုရှင် စံချိန်အား ဗြိတိသျှ ပြိုင်ကားမောင်းသမား လူးဝစ် ဟာမီလ်တန် (Lewis Hamilton) မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ် ချန်ပီယံဆုဖြင့် ချိုးဖျက်ခဲ့ပြီး ၎င်းနောက်ထပ်တဖန် ဂျာမန် ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဆီဘက်စသျှန်း ဗက်တယ် (Sebastian Vettel) မှ ၂၀၁၀ ခုနှစ် ချန်ပီယံဆုဖြင့် ယင်းစံချိန်အား ထပ်မံချိုးဖျက်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၆ ခုနှစ်ရာသီတွင်လည်း ရီနော့အသင်း နှင့် အယ်လွန်ဆို တို့သည် ချန်ပီယံဆု နှစ်ခုလုံးကို ထပ်မံသိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=2006 Teams' Standings |url=https://www.formula1.com/en/results/2006/team |access-date=23 August 2025 |website=formula1.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=2006 Drivers' Standings |url=https://www.formula1.com/en/results/2006/drivers |access-date=23 August 2025 |website=formula1.com}}</ref> ရှူးမက်ကာသည် ဖော်မြူလာ ဝမ်း ကားမောင်းပြိုင်ပွဲများသို့ ၁၆ နှစ်တာ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး ၂၀၀၆ ခုနှစ်ကုန်တွင် ပြိုင်ကားမောင်းသမားဘဝမှ အနားယူခဲ့သော်လည်း ၂၀၁၀ ပြိုင်ပွဲရာသီတွင် Brawn GP အမည်ဖြင့်ပြောင်းလဲ၍ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သော မာစီးဒီး ပြိုင်ကားအသင်းသစ်နှင့်အတူ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲများသို့ တကြော့ပြန်လည် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Michael Schumacher: When he announced his first f1 retirement |url=https://www.skysports.com/f1/news/12525/10561418/michael-schumacher-when-he-announced-his-first-f1-retirement |access-date=23 August 2025 |website=Sky Sports}}</ref> ထိုကာလတွင် FIA မှ ပြိုင်ပွဲလှုပ်ရှားမှုများ တိုးတက်စေရန်နှင့် ကုန်ကျစရိတ်လျှော့ချနိုင်စေရန် ရည်ရွယ်ကာ စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းပြောင်းလဲမှုများကို မကြာခဏပြုလုပ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=FIA Rules & Regulations Sporting Regulations: 2006 season changes |url=http://www.formula1.com/insight/rulesandregs/13/995.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20061109185035/http://www.formula1.com/insight/rulesandregs/13/995.html |archive-date=9 November 2006 |access-date=11 May 2006 |website=formula1.com}}</ref> ချန်ပီယံရှစ် စတင်ခဲ့သည့် ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်ကတည်းက တရားဝင်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည့် "အသင်းမှ အမိန့်ပေးခြင်း" လုပ်ပိုင်ခွင့်သည် ကားမောင်းအသင်းများမှ ပြိုင်ပွဲရလဒ်အား ပြောင်ကျကျခြယ်လှယ်၍ အပျက်သဘောဆောင်သည့် လုပ်ရပ်များ လူသိရှင်ကြားဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ၂၀၀၂ ခုနှစ်မှစ၍ ပိတ်ပင်ခံခဲ့ရသည်။ ၎င်းကိစ္စ၏ အထင်ရှားဆုံးဖြစ်ရပ်မှာ ၂၀၀၂ ခုနှစ် ဩစတြီးယား ဂရန့်ပရီ၌ဖြစ်ပွားခဲ့သော ဖာရာရီအသင်း၏ ဖြစ်ရပ်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |title=2008 FIA Formula One Sporting Regulations |url=http://paddocktalk.com/news/html/modules/ew_filemanager/07images/f1/fia/033007_2008_F1_SPORTING_REGULATIONS.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110929075510/http://paddocktalk.com/news/html/modules/ew_filemanager/07images/f1/fia/033007_2008_F1_SPORTING_REGULATIONS.pdf |archive-date=29 September 2011 |access-date=16 March 2018 |publisher=}}</ref> အခြားပြောင်းလဲမှုများတွင် တာထွက်နေရာ အရည်အချင်းစစ်ခြင်း၊ အမှတ်ပေးစနစ်၊<ref>{{Cite web |date=2 February 2010 |title=Formula 1 adopts new points system for 2010 season |url=https://news.bbc.co.uk/sport2/hi/motorsport/formula_one/8493082.stm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171129191226/http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/motorsport/formula_one/8493082.stm |archive-date=29 November 2017 |access-date=10 April 2021 |publisher=[[BBC Sport]]}}</ref> နည်းပညာဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းများ၊<ref>{{Cite web |date=12 February 2010 |title=FIA publishes new Formula One regulations to cover the 2010 season |url=https://www.theguardian.com/sport/2010/feb/12/fia-formula-one-regulations-2010-season |access-date=23 August 2025 |website=The Guardian}}</ref> နှင့် အင်ဂျင်နှင့် တာယာ မည်မျှကြာမြင့်ရမည် စသည်တို့ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Wise |first=Michael |title=2010 rule changes |url=https://www.skysports.com/f1/news/5980709/2010-rule-changes |access-date=23 August 2025 |website=Sky Sports}}</ref><ref>{{Cite web |last=Holding |first=Joe |date=22 October 2021 |title=Formula One: remember when... the US GP went ahead with just six cars? |url=https://www.topgear.com/car-news/formula-one/formula-one-remember-when-us-gp-went-ahead-just-six-cars |access-date=23 August 2025 |website=Top Gear}}</ref><ref>{{Cite web |last=Noble |first=Jonathan |date=20 December 2007 |title=Bridgestone signs sole supplier contract |url=https://www.autosport.com/f1/news/bridgestone-signs-sole-supplier-contract-4418515/4418515/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220103164629/https://www.autosport.com/f1/news/bridgestone-signs-sole-supplier-contract-4418515/4418515/ |archive-date=3 January 2022 |access-date=3 January 2022 |website=autosport.com}}</ref> == ကားမောင်းပြိုင်ခြင်း == ဖော်မြူလာ ဝမ်း ဂရင်းပရီပြိုင်ပွဲတစ်ပွဲသည် ရက်သတ္တပတ်ကုန်အထိ ကြာမြင့်သည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် ပြိုင်ပွဲတစ်ပွဲသည် သောကြာနေ့ အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်မှု နှစ်ကြိမ်၊ စနေနေ့ အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်မှု တစ်ကြိမ်တို့ဖြင့် စတင်သည်။ အရန်ယာဉ်မောင်းများကို သောကြာနေ့ လေ့ကျင့်မှုများတွင် ဝင်ရောက်မောင်းနှင်ခွင့်ပြုသော်လည်း အသင်းတစ်သင်းလျှင် ကားနှစ်စီးသာ အသုံးပြုနိုင်သဖြင့် ပြိုင်ပွဲဝင် ယာဉ်မောင်းတစ်ဦးနှင့် လဲလှယ်၍သာ ဝင်ရောက်လေ့ကျင့်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။ အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်မှု နောက်ဆုံးအကြိမ်အပြီးတွင် တာထွက် နေရာ အကဲဖြတ်ခြင်းအပိုင်း ပြုလုပ်သည်။ ၎င်းအကဲဖြတ် ရလဒ်အပေါ်မူတည်၍ တနင်္ဂနွေနေ့ အဓိကပြိုင်ပွဲ၏ တာအထွက်တွင် စီတန်းရမည့် နေရာအား သတ်မှတ်သည်။ <ref name="QDetail2">{{Cite web |title=Practice and qualifying |url=http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8686/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100516014918/http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8686/ |archive-date=16 May 2010 |access-date=21 October 2009 |website=formula1.com}}</ref> <ref name="DriveChang">{{Cite web |date=10 June 2011 |title=Driver changes and additional drivers |url=http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8694/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20110620024651/http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8694/ |archive-date=20 June 2011 |access-date=10 June 2011 |website=formula1.com}}</ref> === တာယာ စည်းမျဉ်းများ === [[ဖိုင်:Pirelli_Tire_Range_(52849596009).jpg|thumb|၂၀၂၃ ခုနှစ် ရာသီတွင် အသုံးပြုခဲ့သော Pirelli အမှတ်တံဆိပ် ကားတာယာများ (ဝဲ မှ ယာ)။ ပြောင်ကွန်ပေါင်းတာယာ ၃ မျိုး (အပျော့၊ သာမာန်၊ အမာ) နှင့် မိုးရာသီသုံးတာယာ ၂ မျိုး (မိုးဖွဲ၊ မိုးသည်းထန်)။]] ပြိုင်ပွဲသီတင်းပတ်တစ်ခုစီတွင် ပြိုင်ပွဲဝင်ယာဉ်မောင်းတစ်ဦးလျှင် ခြောက်သွေ့ရာသီသုံး တာယာ ၁၃ စုံ၊ စိုထှိုင်းရာသီသုံး တာယာ ၃ စုံနှင့် အထွေထွေဘက်စုံသုံး တာယာ ၄ စုံ ဟူ၍ စုစုပေါင်း တာယာ အစုံ ၂၀ စီ ခွဲတမ်းချထုတ်ပေးပြီး မသုံးဖြစ်သည့် တာယာအသစ်များကိုလည်း ပြန်လည်အပ်နှံပေးရသည်။ <ref>{{Cite web |date=16 December 2020 |title=2021 Formula 1 Sporting Regulations |url=https://www.fia.com/sites/default/files/2021_formula_1_sporting_regulations_-_iss_5_-_2020-12-16.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201217153320/https://www.fia.com/sites/default/files/2021_formula_1_sporting_regulations_-_iss_5_-_2020-12-16.pdf |archive-date=17 December 2020 |publisher=Federation Internationale de l'Automobile}}</ref> === တာထွက်နေရာ အရည်အချင်းစစ်ပြိုင်ပွဲ === ပြိုင်ပွဲကျင်းပမှုသမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် တာထွက်နေရာအရည်အချင်းစစ်ပွဲသည် အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်ချိန်နှင့် တဆက်တည်းပြုလုပ်လေ့ရှိ၏။ ယာဉ်မောင်းများသည် သတ်မှတ်ကြာချိန်အတွင်း ပတ်လမ်းများကို တစ်ကြိမ် သို့မဟုတ် ပိုမို၍ မောင်းနှင်ရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ယာဉ်မောင်းအသီးသီး၏ ပတ်လမ်းအမြန်ဆုံးမောင်းနှင်မှုစံချိန်ဖြင့် အမှတ်ပေးဇယားရပ်တည်မှုကို ဆုံးဖြတ်သည်။ အမြန်ဆုံးစံချိန်ရရှိသူသည် ပြိုင်ပွဲတွင် Pole position ဟုခေါ်သော ထိပ်ဆုံးနေရာမှ တာထွက်ခွင့် ရရှိမည်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=17 March 2016 |title=Deciding the grid – A history of F1 qualifying formats |url=https://www.formula1.com/en/latest/features/2016/3/deciding-the-grid-a-history-of-f1-qualifying-formats.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200830180030/https://www.formula1.com/en/latest/features/2016/3/deciding-the-grid-a-history-of-f1-qualifying-formats.html |archive-date=30 August 2020 |access-date=20 May 2021 |website=formula1.com}}</ref> === တာတိုအမြန်မောင်းပြိုင်ပွဲ === ၂၀၂၁ ခုနှစ် ရာသီပွဲစဉ်များတွင် တာတိုအမြန်မောင်းပွဲများ (Sprints) စတင်ပါဝင်လာခဲ့ပြီး တာထွက်နေရာအရည်အချင်းစိစစ်မှုပုံစံသစ်အနေဖြင့် ချဉ်းကပ်နိုင်ရန် ရည်ရွယ်ခဲ့သည်။ ၎င်းပုံစံသစ်တွင် ယခင်ပြုလုပ်နေကြ အရည်အချင်းစစ်ဆေးပွဲသည် တာတိုအမြန်မောင်းပြိုင်ပွဲအတွက် တာထွက်နေရာကို ဆုံးဖြတ်မည်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းတာတိုပြိုင်ပွဲအား ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲ တာထွက်နေရာအတွက် ဆုံးဖြတ်မည်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite news |last=Rawcliffe |first=Tom |date=6 April 2021 |title=New F1 Sprint Races to be finalised by Imola |url=https://www.planetf1.com/news/sprint-races-finalised-imola/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210407000617/https://www.planetf1.com/news/sprint-races-finalised-imola/ |archive-date=7 April 2021 |access-date=7 April 2021 |work=PlanetF1.com}}</ref> သို့သော် ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် ထိုနည်းလမ်းသစ်အစား တာတိုအမြန်မောင်းပွဲစဉ်များကို ထိပ်ဆုံးပန်းဝင်သူ ၈ ဦးကို ချန်ပီယံရှစ် ရမှတ်ပေးသော ပြိုင်ပွဲများအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=7 December 2022 |title=Formula 1 announces venues for six F1 Sprint events across 2023 season |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.breaking-formula-1-announces-venues-for-six-f1-sprint-events-across-2023.4tvAAXFGdkoHKE8Onjh8Ya.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221207113722/https://www.formula1.com/en/latest/article.breaking-formula-1-announces-venues-for-six-f1-sprint-events-across-2023.4tvAAXFGdkoHKE8Onjh8Ya.html |archive-date=7 December 2022 |access-date=21 March 2023 |website=formula1.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=25 April 2023 |title=Explained: Everything you need to know about the 2023 F1 Sprint format |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.explained-everything-you-need-to-know-about-the-2023-f1-sprint-format.583WHWKbWVVBemPKi6pJxH.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230520011029/https://www.formula1.com/en/latest/article.explained-everything-you-need-to-know-about-the-2023-f1-sprint-format.583WHWKbWVVBemPKi6pJxH.html |archive-date=20 May 2023 |access-date=25 April 2023 |website=formula1.com}}</ref> စံပြုထားသော ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲတစ်ပွဲ ကျင်းပပုံမှာ သီတင်းပတ်တစ်ခု၏ အကုန် သောကြာနေ့တွင် အစမ်းလေ့ကျင့်မောင်းနှင်ခြင်းနှင့် ၎င်းနောက် တာတိုအမြန်မောင်းပြိုင်ပွဲအတွက် တာထွက်နေရာ အရည်အချင်းစစ်ဆေးခြင်း၊ စနေနေ့တွင် နံနက်ပိုင်း၌ တာတိုအမြန်မောင်းပြိုင်ပွဲကျင်ပခြင်းနှင့် မွန်းလွဲပိုင်း၌ တနင်္ဂနွေနေ့ ကျင်းပမည့် ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲအတွက် တာထွက်နေရာအရည်အချင်းစစ်ဆေးခြင်းတို့ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Formula One Management |date=March 12, 2026 |title=Your guide to the 2026 F1 Sprint format |url=https://www.mclaren.com/racing/formula-1/2026/guide-to-the-f1-sprint/ |access-date=13 June 2026 |website=McLaren.com}}</ref> === ကားမောင်းပြိုင်ပွဲ === တနင်္ဂနွေနေ့တွင် ပြိုင်ပွဲဝင်ယာဉ်မောင်းများ ယာဉ်နှင့်လမ်းကြောင်းအခြေအနေ စစ်ဆေးနိုင်ရန်၊ ကားတာယာများကို ဆွဲအားနှင့်ကုပ်အား ပိုမိုရရှိစေရန် အပူပေးသည့်အနေဖြင့် ပတ်လမ်းတစ်ပတ်စာ သွေးပူအစမ်းမောင်းနှင်မှုဖြင့် ပြိုင်ပွဲအား စတင်သည်။<ref>{{Cite news |title=F1 Explained: The formation lap |url=https://www.skysports.com/f1/video/36363/13237888/f1-explained-the-formation-lap |access-date=15 September 2025 |work=Sky Sports}}</ref> ယင်းနောက်ယှဉ်ပြိုင်မည့် ပြိုင်ကားအားလုံးသည် တာထွက်နေရာသို့ ၎င်းတို့၏အရည်အချင်းစစ်ပြိုင်ပွဲရလဒ်အစီအစဉ်အတိုင်း ဝင်ရောက်နေရာယူကြသည်။ [[ဖိုင်:Jacques_Villeneuve_(Sauber)_qualifying_at_US_Grand_Prix_2005.jpg|thumb|၂၀၀၅ ခုနှစ် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ဂရန့်ပရီ တာထွက်နေရာ အရည်အချင်းစစ်ပွဲ၌ မောင်းနှင်ယှဉ်ပြိုင်နေစဉ်တွေ့ရသော Sauber C24 ပြိုင်ကား]] သတ်မှတ် တာထွက်နေရာအသီးသီးသို့ ပြိုင်ကားအားလုံး ဝင်ရောက်တန်းစီပြီးသည်နှင့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာစောင့်ရှောက်ရေး ယာဉ်မှ ၎င်းတို့၏အနောက်သို့ ဝင်ရောက်နေရာယူသည်။<ref>{{Cite web |last=Baxter-Priest |first=Matthew |date=2 March 2023 |title=What is the car at the back of the F1 grid? |url=https://www.esquireme.com/sports/what-is-the-car-at-the-back-of-the-f1-grid |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231103153821/https://www.esquireme.com/sports/what-is-the-car-at-the-back-of-the-f1-grid |archive-date=3 November 2023 |access-date=3 November 2023 |website=Esquire Middle East}}</ref> ထို့နောက် တာထွက်အချက်ပြပွိုင့် အနီရောင်မီးသီးငါးလုံး တစ်လုံးစီ တစ်စက္ကန့်ခြား လင်းလာပြီးနောက် စက္ကန့်အနည်းငယ်အကြာအတွင် မီးသီးအားလုံး တပြိုက်နက် မှိတ်သွားခြင်းဖြင့် ပြိုင်ပွဲစတင်ကြောင်း အချက်ပြသည်။<ref>{{Cite web |title=The Formula 1 rules that every new fan needs to know |url=https://www.williamsf1.com/posts/881ba06f-3898-4fe1-8d5c-4c01af217c0e/the-f1-rules-that-every-new-fan-needs-to-know |access-date=15 September 2025 |website=Atlassian Williams Racing}}</ref> ပြင်းထန်သော မတော်တဆမှု၊ အန္တရာယ်ရှိသော အခြေအနေများ သို့မဟုတ် ယာဉ်မောင်းသည် တာထွက်နေရာ သို့မဟုတ် လမ်းကြောင်းပေါ်တွင် ဘေးကင်းလုံခြုံမှုမရှိဟုထင်ပါက လက်မြှောက်၍ အချက်ပြကာ ပြိုင်ပွဲစတင်ခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်ကို ရပ်ဆိုင်းနိုင်သည်။<ref>{{Cite web |last=Cooper |first=Adam |title=McLaren: F1's aborted-start rule "a little confusing" amid Norris fine |url=https://www.motorsport.com/f1/news/mclaren-aborted-start-rule-confusing-norris-fine/10671253/ |access-date=15 September 2025 |website=motorsport.com}}</ref> မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းခြင်းကဲ့သို့သော ပြိုင်ပွဲစတင်ခြင်းသည် အလွန်အကျွံအန္တရာယ်များသည်ဟု ယူဆပါက ဘေးကင်းရေးကား၏နောက်မှလည်း ပြိုင်ပွဲကို စတင်နိုင်သည်။ ယင်းအခြေအနေမျိုးတွင် သွေးပူအစမ်းမောင်းနှင်မှု မပါဝင်တော့ပေ။<ref>{{Cite web |title=Race start procedure |url=http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8691/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130704181035/http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8691/ |archive-date=4 July 2013 |access-date=16 October 2010 |website=formula1.com}}</ref> ယာဉ်မောင်းပြိုင်ပွဲဝင်များသည် ယှဉ်ပြိုင်နေစဉ်အတွင်း ပြိုင်ကားများ၏ တာယာဘီးများ လဲလှယ်ရန်နှင့် ပျက်စီးချို့ယွင်းမှုများ ပြုပြင်ရန် ဂိုဒေါင်ရုံ ရပ်နားမှု (Pit Stop) များပြုလုပ်နိုင်သည်။ ပြိုင်ပွဲဝင်များသည် သာမာန်အချိန်တွင် အမျိုးအစားမတူသော ခြောက်သွေ့ရာသီသုံး ကွန်ပေါင်းတာယာ ၃ စုံ လဲလှယ်နိုင်ပြီး မိုးရွာသွန်းချိန်နှင့် ဆီးနှင်းကျချိန်များတွင် အမျိုးအစားမတူသော စိုထိုင်းရာသီသုံး အထူးထုတ်တာယာ ၂ စုံ လဲလှယ်နိုင်သည်။ ပြိုင်ပွဲတွင် ယာဉ်မောင်းများသည် ဂိုဒေါင်ရုံ ရပ်နားမှုအား တစ်ကြိမ် အနည်းဆုံးပြုလုပ်ရမည်ဖြစ်ပြီး ကွန်ပေါင်းတာယာများအား နှစ်စုံ အနည်းဆုံးအသုံးပြုရမည်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Asher |first=Richard |last2=Braybrook |first2=Rebecca |date=15 September 2025 |title=F1 tyres: What are the Pirelli compounds and 2024 rules |url=https://www.autosport.com/f1/news/f1-tyres-what-are-the-compounds-and-what-do-they-mean/10344284/ |access-date=15 September 2025 |website=autosport.com}}</ref>{{Efn|A mandatory two-pit stop rule was enforced for the [[2025 Monaco Grand Prix]].<ref>{{cite web |title=EXPLAINER: What is the new two-stop rule for Monaco? |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/explained-what-is-the-new-two-stop-rule-for-the-monaco-grand-prix-and-how.1qropbdmR05S3BqgYsHtpE |website=formula1.com |access-date=15 September 2025 }}</ref>}} ရှေ့ဆုံးမှ ဦးဆောင်ယှဉ်ပြိုင်နေသော ကားသည် သတ်မှတ်ထားသည့် ပတ်လမ်းမောင်းနှင်မှုအကြိမ်ရေ ပြီးမြောက်သောအခါတွင် ယှဉ်ပြိုင်မှုပြီးဆုံးလေသည်။{{Efn|This number varies around each track. It is defined as the minimum amount of laps required for the total race distance to exceed 305 km, with the exception of the Monaco Grand Prix, for which it is set at 260km.<ref name="2025 sporting regs"/>}} သတ်မှတ်ပတ်လမ်းမောင်းနှင်မှုအကြိမ်ရေပြီးမြောက်သူ တစ်ဦးမကပါက ပန်းဝင်မျဉ်းကိုဖြတ်သည့် အချိန်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်သည်။ ပြိုင်ပွဲပြီးဆုံးချိန်တွင် သတ်မှတ်ထားသော အကွာအဝေး၏ ၉၀% ပြီးမြောက်သော ပြိုင်ပွဲဝင်များကို ၎င်းတို့၏ ဆက်စပ်လမ်းကြောင်းအနေအထားနှင့် ပြီးမြောက်သွားသော ပတ်လမ်းမောင်းနှင်မှု အရေအတွက်ပေါ်မူတည်၍ ပြိုင်ပွဲ၏ ရလဒ် အဆင့်များကို သတ်မှတ်သည်။ ပြိုင်ပွဲအား ဆက်လက်ကျင်းပရန် လုံခြုံစိတ်ချရမှုမရှိသည့် အခြေအနေမျိုးရှိလာပါက ခေတ္တရပ်နားနိုင်သည် သို့မဟုတ် စောလျင်စွာ ပြီးဆုံးနိုင်သည်။ ယှဉ်ပြိုင်နေမှုအား ယာယီဆိုင်းငံ့ထားသည့် အခြေအနေမျိုးတွင် ပြိုင်ပွဲဝင် ကားအားလုံးသည် လမ်းကြောင်းရှင်း ကား (Safety Car) ၏ ဦးဆောင်မှုနောက်တွင် လက်ရှိရောက်ရှိနေသည့် နေရာ အစဉ်လိုက်အတိုင်း မောင်းနှင်ရမည်ဖြစ်ပြီး ယှဉ်ပြိုင်မှု ပြန်လည်မစတင်မီ ဆယ်မိနစ်ကြိုတင်အသိပေးသည်။<ref name="2025 sporting regs">{{Cite web |title=2025 Formula 1 Sporting Regulations |url=https://www.fia.com/sites/default/files/fia_2025_formula_1_sporting_regulations_-_issue_1_-_2024-07-31.pdf |access-date=15 September 2025 |website=Fédération Internationale de l'Automobile}}</ref> === အချက်ပြ အလံများ === ဖော်မြူလာ ဝမ်း ကားပြိုင်ပွဲများတွင် အသုံးပြုသော အချက်ပြအလံများ၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်နှင့် သုံးစွဲပုံများကို ကမ္ဘာ့ကားမောင်းအဖွဲ့ချုပ်မှ ထုတ်ပြန်သော ကားမောင်းအားကစားနည်းဆိုင်ရာ နိုင်ငံတကာ ကျင့်ထုံး၏ နောက်ဆက်တွဲ(ဇ)တွင် ဖော်ပြထားသည်။<ref>{{Cite web |title=FIA International Sporting Code: Appendix H |url=https://www.fia.com/sites/default/files/appendix_h_2021_published_09_03_2021.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510213732/https://www.fia.com/sites/default/files/appendix_h_2021_published_09_03_2021.pdf |archive-date=10 May 2021 |publisher=Federation Internationale de l'Automobile}}</ref> {| class="wikitable" !အလံ ! အခေါ်အဝေါ် ! အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် |- ! rowspan="3" |[[ဖိုင်:Auto_Racing_Yellow.svg|50x50px]] ! SC ဆိုင်းဘုတ် (Safety Car) | ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင် ဘေးကင်းရေးယာဉ် (Safety Car) ရှိကြောင်း သတိပေးညွှန်ပြရန် အဝါရောင်အလံနှင့်တွဲဖက်၍ပြသသည်။ ပြိုင်ကားမောင်းသမားများသည် လက်ရှိအဆင့်ရပ်တည်မှုနေရာအတိုင်း အစဉ်လိုက် အရှိန်လျော့၍မောင်းနှင်ရမည်။ |- ! VSC ဆိုင်းဘုတ် (Virtual Safety Car) | ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင် ဘေးကင်းရေးယာဉ် (Safety Car) ရှိသကဲ့သို့ သတ်မှတ်ကြောင်း သတိပေးညွှန်ပြရန် အဝါရောင်အလံနှင့်တွဲ၍ပြသသည်။ ဤသတ်မှတ်ချိန်အတွင်းတွင် ယာဉ်မောင်းများအား ပြိုင်လမ်း အပိုင်းလိုက် မောင်းနှင်ချိန် မည်မျှကြာမြင့်ရမည်ကို သတ်မှတ်ပေးထားပြီး မလိုက်နာပါက ပြစ်ဒဏ်ခံရမည်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=18 April 2025 |title=Virtual Safety Car: what it is and how it works |url=https://www.monzanet.it/en/virtual-safety-car-what-it-is-and-how-it-works/ |access-date=19 August 2025 |website=Autodromo Nazionale Monza}}</ref> |- ! အဝါ | ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင် (သို့) ပြိုင်လမ်းအနီးတွင် အပျက်အစီး အပိုင်းအစများရှိကြောင်း သတိပေးညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ အဝါရောင်နှစ်ထပ်လှိုင်းတွန့်အလံသည် ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင် (သို့) ပြိုင်လမ်းအနီးတွင် ပြိုင်ပွဲကြီးကြပ်ရေးဒိုင်များ အလုပ်လုပ်နေသောကြောင့် အရှိန်လျှော့ရန်နှင့် ရပ်တန့်နိုင်ရေး ပြင်ဆင်ထားရန် သတိပေးညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:Auto_Racing_Green.svg|50x50px]] ! အစိမ်း | ပြိုင်ပွဲသည် ပုံမှန်အခြေအနေအတိုင်း ယှဉ်ပြိုင်နေကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းအား အလံဝါ (သို့) SC Board ပြသပြီးနောက် ပုံမှန်အခြေအနေပြန်ဖြစ်မှုကို ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ပြိုင်ပွဲ အစီအစဉ်များတစ်ခု၏ စတင်ရာတွင်လည်း ပြလေ့ရှိသည်။ |- ![[ဖိုင်:Auto_Racing_Oil.svg|50x50px]] ! ဝါနီကြား | စက်ဆီ၊ ချောဆီ၊ ရေ (သို့) အပျက်အစီးအပိုင်းအစများရှိနေ၍ ကားလမ်းချော်နိုင်ကြောင်းညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ မျဉ်းကြားပုံသည် ဘေးတိုက်ဖြစ်ပါက တိရစ္ဆာန်ငယ်လေးများ ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင်ရှိနေကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:Auto_Racing_Plain_Blue.svg|50x50px]] ! အပြာ | ယာဉ်မောင်း၏နောက်တွင်ရှိသည့် ပတ်လမ်းအခေါက်ရေသာလွန်နေသော အရှိန်ပိုမြန်သည့် ကားများကို ကျော်တက်ခွင့်ပြုရန် ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ဤအလံပြသ သတိပေးမှု သုံးကြိမ်ထိပါက ပြစ်ဒဏ်ခံရမည်ဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_white_flag.svg|50x50px]] ! အဖြူ | ရှေ့၌ အရှိန်နှေးသော ကားရှိကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ပြင်ဆင်ရေးရုံများမှ ပြိုင်ကားတစ်စီး ပြန်လည်ထွက်ခွာတော့မည်ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း ရုံဝင်လမ်းကြောင်းအဆုံးတွင် အလံရမ်းပြလေ့ရှိသည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_black_flag_with_orange_circle.svg|50x50px]] ! လိမ္မော်ဝိုင်း အနက် | ယာဉ်သည် ထိခိုက်ပျက်စီးမှု (သို့) စက်ပိုင်းဆိုင်ရာချို့ယွင်းမှု တစ်ခုခုရှိနေသောကြောင့် ပြင်ဆင်ရေးရုံသို့ချက်ချင်းပြန်သွားရန် ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_black_and_white_diagonal_flag.svg|50x50px]] ! ဖြူနက်စောင်း | ယာဉ်မောင်း၏ အားကစားစိတ်ဓာတ်ညံ့ဖျင်းမှု သို့မဟုတ် အန္တရာယ်ရှိသော အပြုအမူနှင့်ပတ်သက်၍ သတိပေးကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ အလားတူလုပ်ရပ်မျိုး ထပ်မံကျူးလွန်ပါက အလံနက်ဖြင့် အမှတ်အသားပြုနိုင်သည်။ |- ![[ဖိုင်:Auto_Racing_Black.svg|50x50px]] ! အနက် | ဆက်လက်ယှဉ်ပြိုင်ရန် အရည်အချင်းမပြည့်မီကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ဖြူနက်စောင်းအလံပြပြီးနောက် ပြသနိုင်သည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_red_flag.svg|50x50px]] ! အနီ | ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရန် အလွန်အန္တရာယ်များလာသည့်အခြေအနေမျိုး၌ ပြိုင်ပွဲအား ချက်ချင်းရပ်ဆိုင်းကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_chequered_flag.svg|50x50px]] ! ချက်ကာကွက် | အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်မှု၊ အရည်အချင်းစစ်ဆေးပွဲ သို့မဟုတ် ပြိုင်ပွဲ ပြီးဆုံးကြောင်း ပန်းဝင်နေရာတွင် ညွှန်ပြသည်။ |} === အမှတ်ပေးစနစ် === {| class="wikitable" style="text-align:center" !ပထမ ! ဒုတိယ ! တတိယ ! စတုတ္ထ ! ပဉ္စမ ! ဆဌမ ! သတ္တမ ! အဌမ ! နဝမ ! ဒသမ |- | style="background-color:#ffffbf" | ၂၅ | style="background-color:#dfdfdf" | ၁၈ | style="background-color:#ffdf9f" | ၁၅ | style="background-color:#dfffdf" | ၁၂ | style="background-color:#dfffdf" | ၁၀ | style="background-color:#dfffdf" | ၈ | style="background-color:#dfffdf" | ၆ | style="background-color:#dfffdf" | ၄ | style="background-color:#dfffdf" | ၂ | style="background-color:#dfffdf" | ၁ |} == ဂရန့်ပရီ == [[ဖိုင်:Formula_1_all_over_the_world.svg|thumb|ဖော်မြူလာ ဝမ်း ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲများ၏ တည်နေရာပြ ကမ္ဘာ့မြေပုံ။ လက်ရှိပြိုင်ပွဲရာသီအချိန်ဇယားပါ နိုင်ငံများကို အစိမ်းရောင်ခြယ်သထားပြီး ယခင် ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲများ လက်ခံကျင်းပဖူးသော နိုင်ငံများကို မီးခိုးရင့်ခြယ်သထားသည်။ {{Efn|''De facto'' status of the territories is shown.}}]] ပြိုင်ပွဲရာသီတစ်ခုအတွင်း ကျင်းပသော ဂရန့်ပရီပွဲစဉ် အရေအတွက်သည် ခုနှစ်တစ်ခုနှင့်တစ်ခု မတူညီကြပေ။ ၁၉၅၀ ခုနှစ် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ် ပထမဆုံးရာသီတွင် ပြိုင်ပွဲခုနစ်ပွဲသာ ပါဝင်ခဲ့ပြီး<ref name="inaugural season">{{Cite web |title=1950 RACE RESULTS |url=https://www.formula1.com/en/results/1950/races |access-date=23 August 2025 |website=formula1.com}}</ref> ချန်ပီယံရှစ် မဟုတ်သော ဖော်မြူလာဝမ်း ပြိုင်ပွဲများစွာလည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |title=Non World Championship Grand Prix - 1950 |url=https://www.statsf1.com/en/1950-hc.aspx |access-date=23 August 2025 |website=statsf1.com}}</ref> သို့သော် ၎င်းတို့သည် ၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။<ref name="lastnopointsrace">{{Cite web |last=Cooper |first=Adam |date=10 April 2021 |title=The beer and curry secret of F1's last non-points race |url=https://www.motorsport.com/f1/news/f1-race-champions-sullivan-1983/4779232/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230708190942/https://www.motorsport.com/f1/news/f1-race-champions-sullivan-1983/4779232/ |archive-date=8 July 2023 |access-date=3 September 2024 |website=motorsport.com}}</ref> ၂၀၂၄ ခုနှစ် ပြိုင်ပွဲရာသီတွင် ပြိုင်ပွဲ ၂၄ ပွဲ ပါဝင်ခဲ့ပြီး ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲအရေအတွက်အများဆုံးကျင်းပမှုဖြစ်သည်။<ref name="2024 calendar">{{Cite web |title=F1 2024 calendar revealed: Saturday night Grands Prix in Bahrain and Saudi Arabia to kick off record 24-race season |url=https://www.skysports.com/f1/news/12433/12915418/f1-2024-calendar-revealed-saturday-night-grands-prix-in-bahrain-and-saudi-arabia-to-kick-off-record-24-race-season |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230708215051/https://www.skysports.com/f1/news/12433/12915418/f1-2024-calendar-revealed-saturday-night-grands-prix-in-bahrain-and-saudi-arabia-to-kick-off-record-24-race-season |archive-date=8 July 2023 |access-date=5 July 2023 |website=Sky Sports}}</ref> === စာချုပ်ချုပ်ဆိုထားသော ဂရန့်ပရီပွဲများ === ၂၀၂၆ ခုနှစ် ပြိုင်ပွဲရာသီအတွက် ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲ ၂၂ ပွဲကျင်းပမည်ဖြစ်ရာ ကျင်းပရန် စာချုပ်ချုပ်ဆိုထားသည့် ပတ်လမ်းပြိုင်ကားကွင်းများမှာ အောက်ဇယားပါအတိုင်းဖြစ်သည် -&nbsp; {| class="sortable wikitable" style="font-size: 85%;" !Grand Prix !Circuit !Contract ends ! class="unsortable" |Ref. |- |Abu Dhabi Grand Prix |{{Flagicon|UAE}} [[Yas Marina Circuit]], [[အဘူဒါဘီမြို့|Abu Dhabi]] |2030 |<ref>{{Cite news |date=9 December 2021 |title=Formula 1 renews Abu Dhabi Grand Prix contract until 2030 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-renews-abu-dhabi-grand-prix-contract-until-2030.4oNR96dTUunnErAiruurFd.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220612142007/https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-renews-abu-dhabi-grand-prix-contract-until-2030.4oNR96dTUunnErAiruurFd.html |archive-date=12 June 2022 |access-date=2 February 2024 |work=Formula 1}}</ref> |- |Australian Grand Prix |{{Flagicon|AUS}} [[Albert Park Circuit]], [[မဲလ်ဘုန်းမြို့|Melbourne]] |2037 |<ref>{{Cite web |date=15 December 2022 |title=Melbourne In The Formula 1 Driver's Seat Until 2037 |url=https://www.premier.vic.gov.au/melbourne-formula-1-drivers-seat-until-2037 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221218033731/https://www.premier.vic.gov.au/melbourne-formula-1-drivers-seat-until-2037 |archive-date=18 December 2022 |access-date=1 July 2025 |website=Premier of Victoria (Government of Victoria)}}</ref> |- |Austrian Grand Prix |{{Flagicon|AUT}} [[Red Bull Ring]], [[Spielberg, Styria|Spielberg]] |2041 |<ref>{{Cite news |date=29 June 2025 |title=Formula 1 to race in Austria through to 2041 with new extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-austria-through-to-2041-with-new-extension.HgOK1qQjX444utFdp1A6J |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250629093324/https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-austria-through-to-2041-with-new-extension.HgOK1qQjX444utFdp1A6J |archive-date=29 June 2025 |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |Azerbaijan Grand Prix |{{Flagicon|AZE}} [[Baku City Circuit]], [[ဘာကူးမြို့|Baku]] |2030 |<ref>{{Cite news |last=Cleeren |first=Filip |date=20 September 2025 |title=Azerbaijan GP secures F1 contract extension until 2030 |url=https://www.autosport.com/f1/news/azerbaijan-grand-prix-nets-f1-contract-extension-until-2030/10760922 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251019234827/https://www.autosport.com/f1/news/azerbaijan-grand-prix-nets-f1-contract-extension-until-2030/10760922 |archive-date=19 October 2025 |access-date=20 October 2025 |work=Autosport}}</ref> |- |Barcelona-Catalunya Grand Prix |{{Flagicon|ESP}} [[Circuit de Barcelona-Catalunya]], [[Montmeló]] |2032{{Efn|The event will not be held in 2027, 2029 and 2031 under the rotational contract.}} |<ref>{{Cite news |date=16 February 2026 |title=F1 announces multi-year extension with the Circuit de Barcelona-Catalunya to race in rotation with Circuit de Spa-Francorchamps |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/f1-announces-multi-year-extension-with-the-circuit-de-barcelona-catalunya-to.34PBcnuzB9vYVzFIwdEgf4 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260216182605/https://www.formula1.com/en/latest/article/f1-announces-multi-year-extension-with-the-circuit-de-barcelona-catalunya-to.34PBcnuzB9vYVzFIwdEgf4 |archive-date=16 February 2026 |access-date=16 February 2026 |work=formula1.com}}</ref> |- |Belgian Grand Prix |{{Flagicon|BEL}} [[Circuit de Spa-Francorchamps]], [[Stavelot]] |2031{{Efn|The event will not be held in 2028 and 2030 under the rotational contract.}} |<ref>{{Cite news |date=8 January 2025 |title=Formula 1 announces multi-year extension with the Belgian Grand Prix |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-announces-multi-year-extension-with-the-belgian-grand-prix.7FR5zJUgLAB7htZrRQUB07 |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |British Grand Prix |{{Flagicon|GBR}} [[Silverstone Circuit]], [[Silverstone]] |2034 |<ref>{{Cite web |date=8 February 2024 |title=Silverstone confirmed as host of the Formula 1 British Grand Prix until 2034 |url=https://www.silverstone.co.uk/news/silverstone-confirmed-home-formula-1-british-grand-prix-until-2034 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240209050007/https://www.silverstone.co.uk/news/silverstone-confirmed-home-formula-1-british-grand-prix-until-2034 |archive-date=9 February 2024 |access-date=8 February 2024 |website=Silverstone Circuit}}</ref> |- |Canadian Grand Prix |{{Flagicon|CAN}} [[Circuit Gilles Villeneuve]], [[မွန်းထရီးအောမြို့|Montreal]] |2035 |<ref>{{Cite news |last=Rainbird |first=Daniel |title=Canadian Grand Prix signs Formula One contract extension through 2035 |url=https://www.cbc.ca/sports/canadian-grand-prix-jean-philippe-paradis-event-future-montreal-1.7562655 |access-date=19 August 2025 |work=CBC Canada}}</ref> |- |Chinese Grand Prix |{{Flagicon|CHN}} [[Shanghai International Circuit]], [[ရှန်ဟိုင်းမြို့|Shanghai]] |2030 |<ref>{{Cite news |date=6 December 2024 |title=Formula 1 to race in Shanghai until 2030 with new five-year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-shanghai-until-2030-with-new-five-year-extension.773NjupGSMZ1sBQZUfTgY3 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241207062217/https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-shanghai-until-2030-with-new-five-year-extension.773NjupGSMZ1sBQZUfTgY3 |archive-date=7 December 2024 |access-date=7 December 2024 |work=Formula 1}}</ref> |- |Dutch Grand Prix |{{Flagicon|NED}} [[Circuit Zandvoort]], [[Zandvoort]] |2026 |<ref>{{Cite news |date=4 December 2024 |title=Formula 1 to celebrate final Dutch Grand Prix in 2026 after one-year extension confirmed for Zandvoort |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-celebrate-final-dutch-grand-prix-in-2026-after-one-year.7EYLHSMGIJyqefI5tMjLrZ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250201220318/https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-celebrate-final-dutch-grand-prix-in-2026-after-one-year.7EYLHSMGIJyqefI5tMjLrZ |archive-date=1 February 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |Hungarian Grand Prix |{{Flagicon|HUN}} [[Hungaroring]], [[Mogyoród]] |2032 |<ref>{{Cite news |date=22 July 2023 |title=Formula 1 to race in Hungary until 2032 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-to-race-in-hungary-until-2032.hKn4fTq1yH00eDOYi3Pbg.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230728013023/https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-to-race-in-hungary-until-2032.hKn4fTq1yH00eDOYi3Pbg.html |archive-date=28 July 2023 |access-date=2 February 2024 |work=Formula 1}}</ref> |- |Italian Grand Prix |{{Flagicon|ITA}} [[Monza Circuit]], [[Monza]] |2031 |<ref>{{Cite news |date=27 November 2024 |title=F1 News: Formula 1 to race in Monza until 2031 with new six year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-monza-until-2031-with-new-six-year-extension.1ICunI10PkuvLwuozkjxQ8 |access-date=1 July 2025 |work=formula1.com}}</ref> |- |Japanese Grand Prix |{{Flagicon|JPN}} [[Suzuka International Racing Course]], [[Suzuka, Mie|Suzuka]] |2029 |<ref>{{Cite news |date=9 December 2021 |title=Formula 1 renews Suzuka contract until 2029 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-to-race-in-japan-until-2029-after-new-five-year-extension.7yAlDYf8uDZBUBZn5fBcLx.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220612142007/https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-renews-abu-dhabi-grand-prix-contract-until-2030.4oNR96dTUunnErAiruurFd.html |archive-date=12 June 2022 |access-date=2 February 2024 |work=formula1.com}}</ref> |- |Las Vegas Grand Prix |{{Flagicon|USA}} [[Las Vegas Strip Circuit]], [[Paradise, Nevada]] |2037 |<ref>{{Cite news |date=4 June 2026 |title=F1 to race in Las Vegas through 2037 following new 10-year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/f1-to-race-in-las-vegas-through-2037-following-new-10-year-extension.5I6G8MKSr2U2rabMaZP10R |access-date=4 June 2026 |work=formula1.com}}</ref> |- |Mexico City Grand Prix |{{Flagicon|MEX}} [[Autódromo Hermanos Rodríguez]], [[မက္ကဆီကိုမြို့|Mexico City]] |2028 |<ref>{{Cite news |date=30 April 2025 |title=Formula 1 to race in Mexico City until 2028 with new three year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-mexico-city-until-2028-with-new-three-year-extension.5ulR004lsElEueJ1pZQnJV |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |Miami Grand Prix |{{Nowrap|{{flagicon|USA}} [[Miami International Autodrome]], [[Miami Gardens, Florida]]}} |2041 |<ref name="official name">{{Cite news |date=2 May 2025 |title=Formula 1 to race in Miami until 2041 as new extension agreed |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-miami-until-2041-as-new-extension-agreed.6rJEbQ5yl00iLsHLTtYoEV |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |Monaco Grand Prix |{{Flagicon|MON}} [[Circuit de Monaco]], [[Municipality of Monaco|Monaco]] |2035 |<ref>{{Cite news |last=Benson |first=Andrew |date=5 September 2025 |title=Monaco Grand Prix contract extended until 2035 by Formula 1 |url=https://www.bbc.com/sport/formula1/articles/c36k1wpk6wgo |access-date=5 September 2025 |work=BBC Sport}}</ref> |- |Qatar Grand Prix |{{Flagicon|QAT}} [[Lusail International Circuit]], [[Lusail]] |2032 |<ref>{{Cite news |date=30 September 2021 |title=F1 to hold first Qatar Grand Prix at Losail this November |url=https://www.motorsportmagazine.com/articles/single-seaters/f1/f1-to-hold-first-qatar-grand-prix-at-losail-this-november |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210930114809/https://www.motorsportmagazine.com/articles/single-seaters/f1/f1-to-hold-first-qatar-grand-prix-at-losail-this-november |archive-date=30 September 2021 |access-date=2 February 2024 |work=Motor Sport Magazine}}</ref> |- |São Paulo Grand Prix |{{Flagicon|BRA}} [[Interlagos Circuit]], [[ဆောပိုလိုမြို့|São Paulo]] |2030 |<ref>{{Cite news |date=3 November 2023 |title=Formula 1 to race in Sao Paulo until 2030 after new five-year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-sao-paolo-until-2030-after-new-five-year-extension.5UhmDjszyMNhTSbmPloxt9 |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |Singapore Grand Prix |{{Flagicon|SIN}} [[Marina Bay Street Circuit]], [[စင်ကာပူနိုင်ငံ|Singapore]] |2028 |<ref>{{Cite news |date=27 January 2022 |title=F1 signs 7-year contract extension with Singapore Grand Prix |url=https://www.usatoday.com/story/sports/motor/formula1/2022/01/27/f1-signs-7-year-contract-extension-with-singapore-grand-prix/49726135/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20220127104245/https://www.usatoday.com/story/sports/motor/formula1/2022/01/27/f1-signs-7-year-contract-extension-with-singapore-grand-prix/49726135/ |archive-date=27 January 2022 |work=SA Today}}</ref> |- |Spanish Grand Prix |{{Flagicon|ESP}} [[Madring]], [[မာဒရစ်မြို့|Madrid]] |2035 |<ref>{{Cite news |date=23 January 2024 |title=Madrid to join Formula 1 calendar from 2026 in new long-term deal |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/madrid-formula-1-calendar-2026-spanish-grand-prix.rKwSPJ74MczwzDhHVxdQz |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |United States Grand Prix |{{Flagicon|USA}} [[Circuit of the Americas]], [[အော်စတင်မြို့|Austin, Texas]] |2034 |<ref>{{Cite news |date=19 October 2025 |title=Formula 1 announces expansion of the United States Grand Prix through 2034 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-announces-extension-of-the-united-states-grand-prix-through-2034.1Qxc1oXyrxaSVLKn2IPvRu |access-date=19 October 2025 |work=Formula 1}}</ref> |} ၂၀၂၇ ရာသီအတွက် စာချုပ်ချုပ်ဆိုထားသည့် ဂရန့်ပရီပွဲစဉ်များဖြစ်သည် - {| class="sortable wikitable" style="font-size: 85%;" !ဂရင်းပရီ ! ပတ်လမ်းပြိုင်ကားကွင်း ! စာချုပ်ကုန်ဆုံး ! class="unsortable" | ကိုးကား |- | ဘာရိန်း ဂရင်းပရီ |{{Flagicon|BHR}} [[Bahrain International Circuit]] ၊ [[Sakhir]] | ၂၀၃၆ | <ref>{{Cite news |last=Edmondson |first=Laurence |date=11 February 2022 |title=Bahrain Grand Prix to remain in F1 until 2036 |url=https://www.espn.co.uk/f1/story/_/id/33265777/bahrain-grand-prix-signs-new-deal-remain-f1-2036 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220211114147/https://www.espn.co.uk/f1/story/_/id/33265777/bahrain-grand-prix-signs-new-deal-remain-f1-2036 |archive-date=11 February 2022 |access-date=2 February 2024 |work=ESPN}}</ref> <ref name="2026-cancellation">{{Cite news |date=15 March 2026 |title=Bahrain and Saudi Arabian Grands Prix will not take place in April |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/bahrain-and-saudi-arabian-grands-prix-will-not-take-place-in-april.1hnqllVG85RSt8pbFc5Ivx |access-date=15 March 2026 |work=Formula 1}}</ref> |- | ပေါ်တူဂီ ဂရင်းပရီ |{{Flagicon|POR}}[[Algarve International Circuit]] ၊ [[Portimão]] | ၂၀၂၈ | <ref name="F1-return-Portugal">{{Cite news |date=16 December 2025 |title=Formula 1 to return to Portugal in 2027 and 2028 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-return-to-portugal-in-2027-and-2028.6kRRgAnvEoGiOkJMkzp1Cr |access-date=24 December 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- | nowrap="" | ဆော်ဒီအာရေဗျ ဂရင်းပရီ |{{Flagicon|SAU}}ဂျက်ဒါ ကော်နစ်ချီ ဆားကစ် ၊ [[ဂျက်ဒါးမြို့|ဂျက်ဒါ]] {{Efn|The event will move to [[Qiddiya Speed Park Track|a purpose built city track]] in [[Qiddiya City]] in 2028.}} | ၂၀၃၀ | <ref>{{Cite news |date=19 January 2023 |title=Jeddah expects to host F1 race until Qiddiya circuit is ready in 2027 |url=https://racer.com/2023/01/19/jeddah-expects-to-host-f1-race-until-qiddiya-circuit-is-ready-in-2027/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230707162122/https://racer.com/2023/01/19/jeddah-expects-to-host-f1-race-until-qiddiya-circuit-is-ready-in-2027/ |archive-date=7 July 2023 |access-date=2 February 2024 |work=Racer}}</ref> <ref name="2026-cancellation" /> |- | တူရကီ ဂရင်းပရီ |{{Flagicon|TUR}}[[Istanbul Park|အစ္စတန်ဘူလ်ပန်းခြံ]] ၊ [[အစ်စတန်ဘူလ်မြို့|အစ္စတန်ဘူလ်]] | ၂၀၃၁ | <ref>{{Cite web |title=F1 returns to Turkey's Istanbul Park from 2027 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-returns-to-turkeys-istanbul-park-from-2027-as-part-of-new-five-year-agreement.1I7OZGeDPoC6Vysv3iqadY |access-date=2026-04-24 |website=www.formula1.com |language=en}}</ref> |} == ရှင်းလင်းချက် မှတ်စုများ == {{Notelist}} == ကိုးကား == {{Reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * {{Official website}} * {{Commons category-inline}} {{Authority control}} [[ကဏ္ဍ:ဖော်မြူလာ ဝမ်း]] [[ကဏ္ဍ:ဖော်မြူလာ ပြိုင်ကား]] [[ကဏ္ဍ:ဖော်မြူလာ ကားမောင်းပြိုင်ပွဲများ]] cqxr4selqmoso5ypta21aib0e5nf11z 1043582 1043570 2026-07-19T16:37:59Z Pho Sai 45037 Minor edits. 1043582 wikitext text/x-wiki {{Infobox motorsport championship | name = ဖော်မြူလာ ဝမ်း | logo = Formula One logo.svg | image-size = 300px | caption = {{F1|2018}} ပြိုင်ပွဲရာသီတွင်စတင်အသုံးပြုသည့် လိုဂို | category = အခန်းပွင့် တစ်ယောက်စီး ဖော်မြူလာ ပြိုင်ကား | country/region = နိုင်ငံတကာ | inaugural2 = {{F1|1950}} | drivers = ၂၂ ဦး | constructors = [[:en:List of Formula One constructors|၁၁ သင်း]] | engine manufacturers = {{unbulleted list |<!--[[WP:INFOBOXFLAG]]--> [[:en:Audi in Formula One|ဩဒီ]] |[[:en:Scuderia Ferrari|ဖာရာရီ]] |[[:en:Honda in Formula One|ဟွန်ဒါ]] |[[:en:Mercedes AMG High Performance Powertrains|မာစီးဒီး]] |[[:en:Red Bull Powertrains|ရာတ်ဘူး ဖို့ဒ်]] }} | tyres = [[:en:Pirelli| Pirelli]] | champion driver = {{flagicon|GBR}} [[:en:Lando Norris]] ({{F1|2025}})<br />{{small|([[:en:McLaren|McLaren]]-[[:en:Mercedes AMG High Performance Powertrains|Mercedes]])}} | constructor = {{flag icon|GBR}} [[:en:McLaren|McLaren]]-[[:en:Mercedes AMG High Performance Powertrains|Mercedes]] ({{F1|2025}}) | most titles = {{plainlist| * '''[[:en:World Drivers' Championship|ယာဉ်မောင်း]]''' * {{flagicon|GER}} [[မိုက်ကယ် ရှူးမက်ကာ]] * {{flagicon|GBR}} [[:en:Lewis Hamilton]] * (၇ ဆုစီ) * '''[[:en:World Constructors' Championship|ယာဉ်တည်ဆောက်မှု]]''' * {{flagicon|ITA}} [[:en:Scuderia Ferrari|ဖာရာရီ]] (၁၆ ဆု) }} | website = {{URL|https://formula1.com}} | current_season = {{CURRENTYEAR}} Formula One World Championship }} [[ဖိုင်:2010_Malaysian_GP_opening_lap.jpg|thumb|၂၀၁၀ မလေးရှား ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲ]] '''ဖော်မြူလာ ဝမ်း''' ('''Formula One''' သို့မဟုတ် '''F1''') သည် ကမ္ဘာ့ကားမောင်းအဖွဲ့ချုပ် (Fédération Internationale de l'Automobile - FIA) မှ ချမှတ်ထားသော စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းကန့်သတ်ချက်များနှင့်အညီ ဖော်မြူလာ ဝမ်းအဖွဲ့မှဦးစီးကျင်းပသော ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ် ကားမောင်းပြိုင်ပွဲဖြစ်ပြီး "အခန်းပွင့်၊ တစ်ယောက်စီး၊ ဖော်မြူလာ ကား" ပြိုင်ပွဲများထဲ၌ အဆင့်အမြင့်ဆုံးဖြစ်သည်။ '''ကမ္ဘာ့ကားမောင်းအဖွဲ့ချုပ် ဖော်မြူလာဝမ်း ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲ'''သည် စတင်ကျင်းပခဲ့သည့် ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်ဝန်းကျင်ကတည်းက ကမ္ဘာ့ထိပ်တန်း မော်တော်ယာဉ်အားကစားနည်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့ပြီး မော်တော်ယာဉ်မောင်းနှင်မှုဆိုင်ရာ အားကစား၏ ထိပ်ဆုံးအဆင့်အဖြစ်လည်း သတ်မှတ်လေ့ရှိသည်။ ၎င်း၏အမည်တွင်ပါသည့် ''ဖော်မြူလာ'' ဟူသော စကားလုံးသည် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်မည့် မော်တော်ကားအားလုံး လိုက်နာရမည့် စည်းမျဉ်းများကို ရည်ညွှန်းခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်၏။ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲရာသီတစ်ခုတွင် ဂရန့်ပရီ (Grands Prix) ဟုခေါ်သော ပွဲစဉ်ပေါင်းများစွာပါဝင်သည်။ ဂရန့်ပရီ ပွဲစဉ်များကို သက်ဆိုင်ရာ ကမ္ဘာ့တိုက်ကြီးအသီးသီးမှ နိုင်ငံများရှိ ပြိုင်ကားကွင်းပတ်လမ်းကြောင်းများနှင့် အများပြည်သူနေ့စဉ်သုံးလမ်းမများကို ယာယီပိတ်ဆို့၍ပြုလုပ်ထားသည့် ပတ်လမ်းကြောင်းများပေါ်၌ ပြုလုပ်လေ့ရှိသည်။ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲရာသီတိုင်း နှစ်စဉ်ချီးမြှင့်နေကြဖြစ်သော ကမ္ဘာ့ယာဉ်မောင်းချန်ပီယံဆု နှင့် ကမ္ဘာ့ယာဉ်တည်ဆောက်မှုချန်ပီယံဆုများအတွက် အနိုင်ရရှိမှုကို ဆုံးဖြတ်ရန် ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲများတွင် အဆင့်အလိုက် အမှတ်ပေးသည့်စနစ်ကို ကျင့်သုံးသည်။ ပြိုင်ပွဲဝင်ကားမောင်းသမားတိုင်းသည် ကမ္ဘာ့ကားမောင်းအဖွဲ့ချုပ် (FIA) မှ ထုတ်ပေးသော အဆင့်အမြင့်ဆုံး ပြိုင်ကားမောင်းလိုင်စင်ဖြစ်သော စူပါလိုင်စင် (Super Licence) အား သက်တမ်းကုန်လွန်ခြင်းမရှိဘဲ ကိုင်ဆောင်ထားသူ ဖြစ်ရမည်ဖြစ်သည်။ ယှဉ်ပြိုင်မောင်းနှင်မည့် ကားလမ်းများသည်လည်း FIA မှ သတ်မှတ်ပေးသည့် အမြင့်ဆုံးအဆင့်အတန်းဖြစ်သော ပထမတန်းစား (Grade One) လမ်းမျာပေါ်၌သာ ကျင်းပရမည်ဖြစ်သည်။ ဖော်မြူလာ ဝမ်းနှင့်ပတ်သက်သော စီးပွားဖြစ်လုပ်ငန်းများ လုပ်ပိုင်ခွင့်ကို လေဘာတီမီဒီယာကော်ပိုရေးရှင်းထံသို့ ခန့်မှန်းတန်ဖိုးအမေရိကန်ဒေါ်လာ ၈ ဘီလီယံဖြင့် ၂၀၁၇ ခုနှစ်မှစတင်ငှားရမ်းပေးထားသည်။ ထိုလုပ်ငန်းရှင်သစ်လက်ထက်၌ မိုင်ယာမီ၊ လာ့စ်ဗီးဂတ်စ်၊ ဆော်ဒီအာရေဗျ၊ ကာတာ နှင့် နယ်သာလန် ဂရန့်ပရီပွဲစဉ်များ ထည့်သွင်းကျင်းပနိုင်ခဲ့သည်။ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ကားများသည် လမ်းကွေ့များပေါ်၌ပင် အရှိန်မြန်မြန်မောင်းနှင်နိုင်ရန် ၎င်းတို့၏ ရှေ့/ နောက်တောင်ပံနှင့် ကိုယ်ထည်အောက်ပိုင်းရှိ အခေါင်းပေါက်များမှ လေခွင်းဖိနှိပ်အား (Aerodynamic Downforce) အမြောက်အမြားထွက်ရှိအောင် အသေးစိတ်ချိန်ဆတွက်ချက်ကာ ထိန်းညှိတည်ဆောက်ထားသော ကမ္ဘာ့အမြန်ဆုံး ပတ်လမ်းမောင်းပြိုင်ကားများဖြစ်သည်။ ပြိုင်ကားများ၏ စွမ်းဆောင်ရည်သည် အီလက်ထရွန်းနစ်စနစ်၊ [[အေရိုဒိုင်းနမစ်ပညာ|လေခွင်းအား]]၊ ဆိုင်းထိန်းစနစ်နှင့် တာယာများပေါ်၌ မူတည်လေသည်။ ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ကားဘီးများ လမ်းမချော်ရန် ထိန်းချုပ်ရေးစနစ်၊ တာအထွက် ထိန်းချုပ်ရေးစနစ်၊ အလိုအလျောက် ဂီယာစနစ် နှင့် အခြားသော မောင်းနှင်မှုဆိုင်ရာ အီလက်ထရွန်းနစ်အထောက်အကူပြုစနစ်များ အသုံးပြုခြင်းကို ပထမဆုံးတားမြစ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၂၀၀၁ ခုနှစ်တွင် ခေတ္တပြန်လည်မိတ်ဆက်ခဲ့သော်လည်း ၂၀၀၄ နှင့် ၂၀၀၈ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းတွင် ထပ်မံတားမြစ်ခဲ့ပြန်သည်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ပြိုင်ပွဲရာသီအတွက် ပြိုင်ကားအသင်းတစ်သင်းစီ၏ အများဆုံးသုံးစွဲနိုင်မည့် [[ဖော်မြူလာ ဝမ်း|ကုန်ကျစရိတ်]]ကန့်သတ်ချက်မှာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂၁၅ သန်းဖြစ်သည်။ သို့သော် ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ကားအသင်း တစ်သင်းအဖြစ် လုပ်ငန်းလည်ပတ်နိုင်ရေး မြေပြင်အမှန်တကယ်သုံးစွဲရသော ငွေကြေးပမာဏသည် အကြောင်းအရာဖော်ပြ၍မရသည့် အချို့သောကိစ္စရပ်များကြောင့် ယင်းသတ်မှတ်ချက်ထက် ကျော်လွန်လေ့ရှိသည်။ ယင်းသို့သော ကိစ္စရပ်များကြောင့်ပင် ဖော်မြူလာ ဝမ်း၏ ဘဏ္ဍာရေးနှင့် နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ ပြိုင်ဆိုင်မှု သတင်းများ မကြာမကြာ ထွက်ပေါ်နေရခြင်းဖြစ်၏။ [[ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းနိုင်ငံ|ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်း]]သည် ဖော်မြူလာဝမ်းပြိုင်ပွဲ၏ ဗဟိုချက်မဖြစ်ပြီး ပြိုင်ပွဲဝင် အသင်း ၁၁ သင်းမှ ၆ သင်းသည် ၎င်းနိုင်ငံတွင် အခြေစိုက်ထားသည်။ == သမိုင်းကြောင်း == ဖော်မြူလာ ဝမ်း၏ မူလအစသည် ယာဉ်တည်ဆောက်မှု ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲ (၁၉၂၅ – ၁၉၂၇)နှင့် ယာဉ်မောင်း ဥရောပချန်ပီယံရှစ် (၁၉၃၁ – ၁၉၃၉) ပြိုင်ပွဲများမှတဆင့် ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်၏။ ''ဖော်မြူလာ'' ဆိုသည်မှာ ပြိုင်ပွဲဝင် ကားအားလုံး တသမတ်တည်းလိုက်နာရမည့် ယာဉ်တည်ဆောက်မှု စည်းမျဉ်းကန့်သတ်ချက်များကို ဆိုလိုသည်။ [[ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်|ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]မတိုင်မီက ဂရန့်ပရီအဖွဲ့များသည် ဥရောပချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲအား ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲသစ်တစ်ခုဖြင့် အစားထိုးပြုလုပ်ရန် ကြံရွယ်ခဲ့ကြသော်လည်း စစ်ပွဲကာလအတွင်း ကားမောင်းပြိုင်ပွဲများ ကျင်းပနိုင်ခြင်း မရှိသောကြောင့် စစ်ကြီးပြီးဆုံးချိန်အထိ ပြိုင်ပွဲဝင်မည့် ကားများအတွက် နိုင်ငံတကာ စည်းမျဉ်းကန့်သတ်ချက် ဖော်မြူလာအသစ်ကို တရားဝင်သတ်မှတ်နိုင်ခဲ့ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ ဖော်မြူလာ ဝမ်းသည် ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် သဘောတူညီခဲ့ကြသော စည်းမျဉ်းကန့်သတ်ချက် ဖော်မြူလာတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၁၉၄၇ ခုနှစ်မှစတင်၍ တရားဝင်အသက်သွင်းနိုင်ခဲ့သည်။ ဖော်မြူလာ ပြိုင်ပွဲများ၏ တရားဝင်စတင်မှုမတိုင်မီ ရှေ့ပြေးအနေနှင့်ပြုလုပ်ခဲ့သော ၁၉၄၆ ခုနှစ် တူရင်းဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲသည် ဖော်မြူလာ စည်းမျဉ်းသစ်များနှင့်အညီ ပထမဆုံးကျင်းပသော ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲသစ်ကို ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်၌ စတင်ပြုလုပ်နိုင်ရန် ကြံဆခဲ့ကြသည်။ <ref>{{Cite book |date=1 September 1946 |title=La Stampa (1946-09-01) |url=https://archive.org/details/lastampa_1946-09-01/page/n1/mode/2up?view=theater |publisher=Editrice La Stampa S.p.A. |others=CSI Piemonte |pages=3 |language=အီတလီ |trans-title=၁-၉-၁၉၄၆ ရက်နေ့ထုတ် သတင်းစာ}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2 March 1946 |title=L'Équipe : le stade, l'air, la route |url=https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bd6t5100156g/f2.item.zoom |access-date=13 September 2024 |website=Gallica}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Cooper |first=Adam |date=13 May 2020 |title=Remembering F1's first world championship race 70 years on |url=https://www.motorsport.com/f1/news/first-f1-race-silverstone-1950/4791619/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200606181346/https://www.motorsport.com/f1/news/first-f1-race-silverstone-1950/4791619/ |archive-date=6 June 2020 |access-date=11 September 2024 |website=motorsport.com}}</ref> ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ် မေလ ၁၃ ရက်နေ့ ယူနိုက်တက် ကင်းဒမ်း၊ ဆေးဗားစတုန်း ပတ်လမ်းပြိုင်ကားကွင်း၌ ပြုလုပ်ခဲ့သည့် ဗြိတိသျှဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲသည် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ကားမောင်ပြိုင်ပွဲအနေဖြင့် ပထမဦးဆုံးတရားဝင်ကျင်းပသော ပြိုင်ပွဲဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=27 May 2021 |title=Facts you may not know about Silverstone Circuit and its place on the F1 calendar |url=https://www.silverstonemuseum.co.uk/about-us/our-organisation/blog/facts-you-may-not-know-about-silverstone-circuit/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230518141045/https://www.silverstonemuseum.co.uk/about-us/our-organisation/blog/facts-you-may-not-know-about-silverstone-circuit/ |archive-date=18 May 2023 |access-date=18 May 2023 |website=Silverstone Museum}}</ref> ထိုပွဲစဉ်၌ အယ်ဖာရိုမီယို ({{Langx|it|Alfa Romeo}}) ပြိုင်ကားအသင်းမှ ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဂျိုးဇက်ဖ် ဖာရီနာ ({{Langx|it|Giuseppe Farina}}) သည် အသင်းဖော် ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဂျူအန် မန်နျူရယ် ဖန်ဂျီယို ({{Langx|es|Juan Manuel Fangio}}) ကို ကပ်လျှက်အနိုင်ရမှတ်ဖြင့် အနိုင်ရဗိုလ်စွဲကာ ပထမဆုံးသော ကမ္ဘာ့ယာဉ်မောင်းချန်ပီယံဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဖန်ဂျီယို သည်လည်း ၁၉၅၁၊ ၁၉၅၄၊ ၁၉၅၅၊ ၁၉၅၆ နှင့် ၁၉၅၇ ခုနှစ်ပြိုင်ပွဲအားလုံး၏ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုများကို ဆွတ်ခူးနိုင်ခဲ့ပြီး<ref name=":1">{{Cite web |date=13 October 2003 |title=Michael Schumacher surclasse ses rivaux et dépasse Juan Manuel Fangio |url=https://www.lemonde.fr/archives/article/2003/10/13/michael-schumacher-surclasse-ses-rivaux-et-depasse-juan-manuel-fangio_337886_1819218.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230518140148/https://www.lemonde.fr/archives/article/2003/10/13/michael-schumacher-surclasse-ses-rivaux-et-depasse-juan-manuel-fangio_337886_1819218.html |archive-date=18 May 2023 |access-date=18 May 2023}}</ref> ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆု တစ်ဦးချင်းရရှိမှု အများဆုံး ပြိုင်ကားမောင်းသမားအဖြစ် စံချိန်တင်ခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် [[မိုက်ကယ် ရှူးမက်ကာ]]မှ ၎င်း၏ဆဋ္ဌမမြောက်ချန်ပီယံဆုရရှိမှုဖြင့် ယင်းစံချိန်အား ချိုးဖျက်၍ စံချိန်သစ်တင်ခဲ့ပြီး ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် သတ္တမမြောက်ချန်ပီယံဆု ထပ်မံရရှိကာ စံချိန်သစ်ထပ်မံ၍တင်နိုင်ခဲ့သည်။<ref name=":1" /> [[ဖိုင်:Alfa-Romeo-159-(1951).jpg|right|thumb|၁၉၅၁ ခုနှစ် ကမ္ဘာ့ယာဉ်မောင်းချန်ပီယံ ဂျူအန် မန်နျူရယ် ဖန်ဂျီယို မောင်းနှင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သော အယ်ဖာရိုမီယို ၁၅၉ (Alfa Romeo 159) ပြိုင်ကား]] ဂျူအန် မန်နျူရယ် ဖန်ဂျီယို သည် သူဝင်ပြိုင်ခဲ့သည့် အကြိမ်ပေါင်း ၅၂ ကြိမ်၌ ၂၄ ကြိမ် အနိုင်ရရှိခဲ့သဖြင့် ဖော်မြူလာ ဝမ်း သမိုင်းတလျှောက် တစ်ဦးချင်း အနိုင်ရရှိမှု ရာခိုင်နှုန်းအမြင့်ဆုံး ပြိုင်ကားမောင်းသမားအဖြစ် စံချိန်တင်ထားဆဲဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Seymour |first=Mike |date=7 December 2023 |title=In Numbers: How Verstappen compares to other F1 greats at this stage of his career |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/in-numbers-how-verstappen-compares-to-other-f1-greats-at-this-stage-of-his.m8QeD2t7xQGjmY4tqTd0q |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521103406/https://www.formula1.com/en/latest/article/in-numbers-how-verstappen-compares-to-other-f1-greats-at-this-stage-of-his.m8QeD2t7xQGjmY4tqTd0q |archive-date=21 May 2024 |access-date=13 September 2024 |website=formula1.com |quote=Juan Manuel Fangio—Stats after 51 Grands Prix: 5 world titles, 24 wins (47%), 35 podiums (68.6%), 29 pole positions (56.8%)}}</ref> ၁၉၅၈ ခုနှစ် ပြိုင်ပွဲရာသီမှစ၍ ယာဉ်တည်ဆောက်သူ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုကို ထပ်မံဖြည့်စွက် ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite news |last=Lawton |first=James |date=18 September 2011 |title=Hamilton still on track to greatness |url=https://www.independent.co.uk/sport/motor-racing/james-lawton-hamilton-still-on-track-to-greatness-397525.html |url-status=live |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220525/https://www.independent.co.uk/sport/motor-racing/james-lawton-hamilton-still-on-track-to-greatness-397525.html |archive-date=25 May 2022 |access-date=2 November 2021 |work=The Independent |location=London}}</ref> <ref>{{Cite news |last=Lawton |first=James |date=28 August 2007 |title=Moss can guide Hamilton through chicane of celebrity |url=https://www.independent.co.uk/sport/football/news/james-lawton-abramovich-the-tinker-man-undermines-mourinho-s-own-vision-of-a-dream-team-5334983.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240913012627/https://www.independent.co.uk/sport/football/news/james-lawton-abramovich-the-tinker-man-undermines-mourinho-s-own-vision-of-a-dream-team-5334983.html |archive-date=13 September 2024 |work=The Independent |publisher= |issn=1741-9743 |oclc=185201487}}</ref> <ref>{{Cite news |last=Henry |first=Alan |date=12 March 2007 |title=Hamilton's chance to hit the grid running |url=https://www.theguardian.com/sport/2007/mar/12/formulaone.motorsports15 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20080418205919/http://sport.guardian.co.uk/formulaone/story/0,,2032039,00.html |archive-date=18 April 2008 |access-date=30 October 2007 |work=The Guardian |location=London}}</ref> === နည်းပညာပိုင်း တိုးတက်မှုများ === [[ဖိုင်:MossLotusClimax19610806.jpg|right|thumb|၁၉၆၁ နျူဘာဂရင်း ဂရန့်ပရီပွဲစဉ်၌တွေ့ရသော ပြိုင်ပွဲဝင် Lotus 18 ပြိုင်ကား]] ပြိုင်ပွဲများတွင် ပထမဆုံးသော အဓိကကျသည့် နည်းပညာဆိုင်ရာ တိုးတက်မှုသည် ဘူဂတ်တီ ပြိုင်ကားအသင်း (Bugatti) ၏ ခါးလယ်-အင်ဂျင်ထိုင် ပြိုင်ကားများဖြင့် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်၍ ၎င်းနည်းပညာနှင့် မိတ်ဆက်ခဲ့ချိန်က ဖြစ်သည်။ ဩစတြေးလျ ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဂျက်ဘရက်ဘမ် (Jack Brabham) ရရှိခဲ့သည့် ၁၉၅၉၊ ၁၉၆၀ နှင့် ၁၉၆၆ ခုနှစ် ချန်ပီယံဆုများသည် ခါးလယ်-အင်ဂျင်အထိုင်ချခြင်း၏ အားသာမှုကို သက်သေပြခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် ပြိုင်ပွဲဝင်အသင်းအားလုံး ခါးလယ်-အင်ဂျင်ထိုင် ပြိုင်ကားများဖြင့် ပြောင်းလဲပြိုင်ပွဲဝင်ခဲ့ကြသည်။ လေးဘီးယက်ပုံစံ Ferguson P99 ပြိုင်ကားသည် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲသို့ နောက်ဆုံးဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည့် ယာဉ်ဦးပိုင်း-အင်ဂျင်ထိုင် ဒီဇိုင်း ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ကားဖြစ်ခဲ့ပြီး ၁၉၆၁ ခုနှစ် ဗြိတိသျှ ဂရန့်ပရီ၏ တစ်စင်းတည်းသောရှေ့ခန်း-အင်ဂျင်ထိုင် ဒီဇိုင်း ပြိုင်ကားလည်းဖြစ်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=Ferguson P99 |url=http://www.gpracing.net192.com/cars/data/186.cfm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080330231253/http://www.gpracing.net192.com/cars/data/186.cfm |archive-date=30 March 2008 |access-date=17 November 2007 |publisher=[[GP Racing]]}}</ref> ၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် လိုတက်စ်ပြိုင်ကားအသင်း (Lotus) သည် ရှေးရိုးပုံစံဖြစ်သည့် ဒေါက်တိုင် အရိုးစုဘောင် ကိုယ်ထည်အစား အလူမီနီယမ်ပြား အကာခွံ ကိုယ်ထည်ဖြင့် တည်ဆောက်ထားသော ပြိုင်ကားဖြင့် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်၍ ယင်းနည်းပညာသစ်ဖြင့် မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ခါးလယ်-အင်ဂျင်ထိုင်စနစ်ပြီးနောက်ပိုင်း နည်းပညာဆိုင်ရာ အကြီးမားဆုံးတိုးတက်မှုဖြစ်ကြောင်း သက်သေပြခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |date=28 March 2018 |title=See how technology has changed Formula One for the better |url=https://www.redbull.com/in-en/7-times-new-technology-changed-the-f1-game |access-date=23 August 2025 |website=Red Bull}}</ref> ၁၉၆၈ ခုနှစ် ရာသီပွဲစဉ်တွင် တောင်ပံရွက်တပ် ပြိုင်ကားပုံစံများပေါ်ပေါက်လာခြင်းနှင့်အတူ ကားဒီဇိုင်းများတွင် လေခွင်းပင့်ဖိအား (Aerodynamic Downforce) သက်ရောက်မှုသည် တဖြည်းဖြည်းအရေးပါလာခဲ့သည်။ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် Lotus အသင်းမှ မြေပြင်-သက်ရောက်မှု လေခွင်အား (Ground-Effect Aerodynamics) နည်းပညာသုံး ပြိုင်ကားများနှင့် မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ ၎င်းနည်းပညာ၏ အကျိုးကျေးဇူးဖြင့် ပြိုင်ကားများတွင် ကြီးမားသည့် ပင့်ဖိအားရရှိမှုနှင့်အတူ လမ်းကွေ့များပေါ်၌ အရှိန်မြန်မြန် မောင်းနှင်နိုင်စွမ်း ပိုမိုရရှိလာခဲ့သည်။<ref>{{Cite book |last=Staniforth |first=Allan |year=1994 |title=Competition Car Suspension |publisher=Haynes |isbn=978-0-85429-956-0 |page=96}}</ref> [[ဖိုင်:1985_European_GP_Stefan_Johansson_01.jpg|thumb|၁၉၈၅ ခုနှစ် ဥရောပ ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲတွင် ယှဉ်ပြိုင်မောင်းနှင်နေသော ဖာရာရီအသင်း၏ ပြိုင်ကားတစ်စင်း]] ၁၉၈၈ ခုနှစ်အလွန် ဆယ်စုနှစ်တာမျှ ကာလအတွင်း ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲများသည် ပြိုင်ဆိုင်မှု အလွန်ပြင်းထန်ခဲ့ပြီး ယာဉ်မတော်တဆဖြစ်ပွားမှုများနှင့် သေဆုံးမှုဖြစ်ရပ်များ ရှိခဲ့၏။<ref>{{Cite web |last=Slater |first=Luke |date=22 May 2025 |title='I had a front-row seat for the explosive Senna-Prost rivalry' |url=https://www.telegraph.co.uk/formula-1/2025/05/22/front-row-seat-explosive-ayrton-senna-alain-prost-rivalry/ |access-date=3 November 2025 |website=The Telegraph}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ayrton Senna: Remembering a racing legend 30 years on |url=https://www.silverstone.co.uk/news/ayrton-senna-remembering-racing-legend-30-years |access-date=3 November 2025 |website=Silverstone}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tremayne |first=Sam |title=A racer through and through – Roland Ratzenberger remembered |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/a-racer-through-and-through-ratzenberger-remembered.4GgLrhjq9vSL5anb023G7 |access-date=3 November 2025 |website=Formula 1®}}</ref> ၂၀၁၄ ခုနှစ် ဂျပန် ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲ ယာဉ်မတော်တဆမှု ထိခိုက်ဒဏ်ရာများကြောင့် ၂၀၁၅ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၇ ရက်နေ့၌ ကွယ်လွန်သွားခဲ့သူ ပြင်သစ် ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဂျူးလိစ် ဘီယန်ချီ၏ သေဆုံးမှုမတိုင်မီအထိ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲသမိုင်းတလျောက် ပြိုင်ကားမောင်းသမားတစ်ဦးမျှ ပြိုင်ပွဲ မတော်တဆမှုမှ ရရှိသည့် ဒဏ်ရာကြောင့် သေဆုံးဖူးခြင်း မရှိိပေ။<ref>{{Cite web |last=Benson |first=Andrew |date=9 October 2022 |title=Japanese Grand Prix: Memories of Jules Bianchi death trigger anger over recovery truck on track |url=https://www.bbc.com/sport/formula1/63190448 |access-date=16 September 2025 |website=BBC Sport}}</ref> === ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းရှင်များ ပြန်လည်ဝင်ရောက်လာခြင်း === [[ဖိုင်:Michael_Schumacher,_Ferrari_F2001_(8968595731)_(cropped).jpg|thumb|[[မိုက်ကယ် ရှူးမက်ကာ]]နှင့် [[ဖာရာရီ]]အသင်းသည် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုများ ငါးကြိမ်ဆက်တိုက် အတူတကွရယူနိုင်ခဲ့သည်။ (၂၀၀၁ ခုနှစ် ဓာတ်ပုံ) ]] မိုက်ကယ် ရှူးမက်ကာနှင့် [[ဖာရာရီ]]အသင်းတို့၏ ပေါင်းစည်းမှုတွင် ငါးကြိမ်ဆက်တိုက် ယာဉ်မောင်း ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆု နှင့် ခြောက်ကြိမ်ဆက်တိုက် ယာဉ်တည်ဆောက်မှု ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုများ အတူတကွ ရယူနိုင်ခဲ့ကြသည်။ ရှူးမေကာသည် ဖော်မြူလာ ဝမ်းတွင် ဂရန့်ပရီ နိုင်ပွဲရရှိမှု အများဆုံး၊ ရာသီတစ်ခုစာ နိုင်ပွဲရရှိမှု အများဆုံး၊ ယာဉ်မောင်းချန်ပီယံဆုရရှိမှု အများဆုံး စသည့် စံချိန်များစွာကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည်။<ref>{{Cite news |date=21 July 2002 |title=Schumacher makes history |url=https://news.bbc.co.uk/sport2/hi/motorsport/formula_one/2141834.stm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20090505185104/http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/motorsport/formula_one/2141834.stm |archive-date=5 May 2009 |access-date=12 September 2006 |work=BBC Sport}}</ref> ရှူးမေကာ၏ ရာသီဆက်တိုက် ချန်ပီယံဆု သိမ်းပိုက်မှုသည် ၂၀၀၅ ခုနှစ် ရာသီတွင် ရီနော့ပြိုင်ကားအသင်း (Renault) ၏ စပိန် ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဖာနန်ဒို အယ်လွန်ဆို (Fernando Alonso) ၏ အသက်အငယ်ဆုံး ဖော်မြူလာ ဝမ်း ချန်ပီယံဖြစ်လာချိန်၌ ရပ်တန့်သွားခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=The youngest Formula 1 world champions – Where does Max Verstappen rank alongside Vettel, Alonso and Hamilton? |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/the-youngest-world-champions-where-does-verstappen-rank-alongside-vettel.5maXjugCVIKMSrPdky0p7Q |access-date=23 August 2025 |website=Formula 1®}}</ref> ၎င်းနောက်ပိုင်း အသက်အငယ်ဆုံး ချန်ပီယံဆုရှင် စံချိန်အား ဗြိတိသျှ ပြိုင်ကားမောင်းသမား လူးဝစ် ဟာမီလ်တန် (Lewis Hamilton) မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ် ချန်ပီယံဆုဖြင့် ချိုးဖျက်ခဲ့ပြီး ၎င်းနောက်ထပ်တဖန် ဂျာမန် ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဆီဘက်စသျှန်း ဗက်တယ် (Sebastian Vettel) မှ ၂၀၁၀ ခုနှစ် ချန်ပီယံဆုဖြင့် ယင်းစံချိန်အား ထပ်မံချိုးဖျက်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၆ ခုနှစ်ရာသီတွင်လည်း ရီနော့အသင်း နှင့် အယ်လွန်ဆို တို့သည် ချန်ပီယံဆု နှစ်ခုလုံးကို ထပ်မံသိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=2006 Teams' Standings |url=https://www.formula1.com/en/results/2006/team |access-date=23 August 2025 |website=formula1.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=2006 Drivers' Standings |url=https://www.formula1.com/en/results/2006/drivers |access-date=23 August 2025 |website=formula1.com}}</ref> ရှူးမက်ကာသည် ဖော်မြူလာ ဝမ်း ကားမောင်းပြိုင်ပွဲများသို့ ၁၆ နှစ်တာ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး ၂၀၀၆ ခုနှစ်ကုန်တွင် ပြိုင်ကားမောင်းသမားဘဝမှ အနားယူခဲ့သော်လည်း ၂၀၁၀ ပြိုင်ပွဲရာသီတွင် Brawn GP အမည်ဖြင့်ပြောင်းလဲ၍ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သော မာစီးဒီး ပြိုင်ကားအသင်းသစ်နှင့်အတူ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲများသို့ တကြော့ပြန်လည် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Michael Schumacher: When he announced his first f1 retirement |url=https://www.skysports.com/f1/news/12525/10561418/michael-schumacher-when-he-announced-his-first-f1-retirement |access-date=23 August 2025 |website=Sky Sports}}</ref> ထိုကာလတွင် FIA မှ ပြိုင်ပွဲလှုပ်ရှားမှုများ တိုးတက်စေရန်နှင့် ကုန်ကျစရိတ်လျှော့ချနိုင်စေရန် ရည်ရွယ်ကာ စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းပြောင်းလဲမှုများကို မကြာခဏပြုလုပ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=FIA Rules & Regulations Sporting Regulations: 2006 season changes |url=http://www.formula1.com/insight/rulesandregs/13/995.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20061109185035/http://www.formula1.com/insight/rulesandregs/13/995.html |archive-date=9 November 2006 |access-date=11 May 2006 |website=formula1.com}}</ref> ချန်ပီယံရှစ် စတင်ခဲ့သည့် ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်ကတည်းက တရားဝင်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည့် "အသင်းမှ အမိန့်ပေးခြင်း" လုပ်ပိုင်ခွင့်သည် ကားမောင်းအသင်းများမှ ပြိုင်ပွဲရလဒ်အား ပြောင်ကျကျခြယ်လှယ်၍ အပျက်သဘောဆောင်သည့် လုပ်ရပ်များ လူသိရှင်ကြားဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ၂၀၀၂ ခုနှစ်မှစ၍ ပိတ်ပင်ခံခဲ့ရသည်။ ၎င်းကိစ္စ၏ အထင်ရှားဆုံးဖြစ်ရပ်မှာ ၂၀၀၂ ခုနှစ် ဩစတြီးယား ဂရန့်ပရီ၌ဖြစ်ပွားခဲ့သော ဖာရာရီအသင်း၏ ဖြစ်ရပ်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |title=2008 FIA Formula One Sporting Regulations |url=http://paddocktalk.com/news/html/modules/ew_filemanager/07images/f1/fia/033007_2008_F1_SPORTING_REGULATIONS.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110929075510/http://paddocktalk.com/news/html/modules/ew_filemanager/07images/f1/fia/033007_2008_F1_SPORTING_REGULATIONS.pdf |archive-date=29 September 2011 |access-date=16 March 2018 |publisher=}}</ref> အခြားပြောင်းလဲမှုများတွင် တာထွက်နေရာ အရည်အချင်းစစ်ခြင်း၊ အမှတ်ပေးစနစ်၊<ref>{{Cite web |date=2 February 2010 |title=Formula 1 adopts new points system for 2010 season |url=https://news.bbc.co.uk/sport2/hi/motorsport/formula_one/8493082.stm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171129191226/http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/motorsport/formula_one/8493082.stm |archive-date=29 November 2017 |access-date=10 April 2021 |publisher=[[BBC Sport]]}}</ref> နည်းပညာဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းများ၊<ref>{{Cite web |date=12 February 2010 |title=FIA publishes new Formula One regulations to cover the 2010 season |url=https://www.theguardian.com/sport/2010/feb/12/fia-formula-one-regulations-2010-season |access-date=23 August 2025 |website=The Guardian}}</ref> နှင့် အင်ဂျင်နှင့် တာယာ မည်မျှကြာမြင့်ရမည် စသည်တို့ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Wise |first=Michael |title=2010 rule changes |url=https://www.skysports.com/f1/news/5980709/2010-rule-changes |access-date=23 August 2025 |website=Sky Sports}}</ref><ref>{{Cite web |last=Holding |first=Joe |date=22 October 2021 |title=Formula One: remember when... the US GP went ahead with just six cars? |url=https://www.topgear.com/car-news/formula-one/formula-one-remember-when-us-gp-went-ahead-just-six-cars |access-date=23 August 2025 |website=Top Gear}}</ref><ref>{{Cite web |last=Noble |first=Jonathan |date=20 December 2007 |title=Bridgestone signs sole supplier contract |url=https://www.autosport.com/f1/news/bridgestone-signs-sole-supplier-contract-4418515/4418515/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220103164629/https://www.autosport.com/f1/news/bridgestone-signs-sole-supplier-contract-4418515/4418515/ |archive-date=3 January 2022 |access-date=3 January 2022 |website=autosport.com}}</ref> == ကားမောင်းပြိုင်ခြင်း == ဖော်မြူလာ ဝမ်း ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲတစ်ပွဲသည် ရက်သတ္တပတ်ကုန်အထိ ကြာမြင့်သည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် ပြိုင်ပွဲတစ်ပွဲသည် သောကြာနေ့ အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်မှု နှစ်ကြိမ်၊ စနေနေ့ အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်မှု တစ်ကြိမ်တို့ဖြင့် စတင်သည်။ အရန်ယာဉ်မောင်းများကို သောကြာနေ့ လေ့ကျင့်မှုများတွင် ဝင်ရောက်မောင်းနှင်ခွင့်ပြုသော်လည်း အသင်းတစ်သင်းလျှင် ကားနှစ်စီးသာ အသုံးပြုနိုင်သဖြင့် ပြိုင်ပွဲဝင် ယာဉ်မောင်းတစ်ဦးနှင့် လဲလှယ်၍သာ ဝင်ရောက်လေ့ကျင့်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။ အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်မှု နောက်ဆုံးအကြိမ်အပြီးတွင် တာထွက် နေရာ အကဲဖြတ်ခြင်းအပိုင်း ပြုလုပ်သည်။ ၎င်းအကဲဖြတ် ရလဒ်အပေါ်မူတည်၍ တနင်္ဂနွေနေ့ အဓိကပြိုင်ပွဲ၏ တာအထွက်တွင် စီတန်းရမည့် နေရာအား သတ်မှတ်သည်။ <ref name="QDetail2">{{Cite web |title=Practice and qualifying |url=http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8686/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100516014918/http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8686/ |archive-date=16 May 2010 |access-date=21 October 2009 |website=formula1.com}}</ref> <ref name="DriveChang">{{Cite web |date=10 June 2011 |title=Driver changes and additional drivers |url=http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8694/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20110620024651/http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8694/ |archive-date=20 June 2011 |access-date=10 June 2011 |website=formula1.com}}</ref> === တာယာ စည်းမျဉ်းများ === [[ဖိုင်:Pirelli_Tire_Range_(52849596009).jpg|thumb|၂၀၂၃ ခုနှစ် ရာသီတွင် အသုံးပြုခဲ့သော Pirelli အမှတ်တံဆိပ် ကားတာယာများ (ဝဲ မှ ယာ)။ ပြောင်ကွန်ပေါင်းတာယာ ၃ မျိုး (အပျော့၊ သာမာန်၊ အမာ) နှင့် မိုးရာသီသုံးတာယာ ၂ မျိုး (မိုးဖွဲ၊ မိုးသည်းထန်)။]] ပြိုင်ပွဲသီတင်းပတ်တစ်ခုစီတွင် ပြိုင်ပွဲဝင်ယာဉ်မောင်းတစ်ဦးလျှင် ခြောက်သွေ့ရာသီသုံး တာယာ ၁၃ စုံ၊ စိုထှိုင်းရာသီသုံး တာယာ ၃ စုံနှင့် အထွေထွေဘက်စုံသုံး တာယာ ၄ စုံ ဟူ၍ စုစုပေါင်း တာယာ အစုံ ၂၀ စီ ခွဲတမ်းချထုတ်ပေးပြီး မသုံးဖြစ်သည့် တာယာအသစ်များကိုလည်း ပြန်လည်အပ်နှံပေးရသည်။ <ref>{{Cite web |date=16 December 2020 |title=2021 Formula 1 Sporting Regulations |url=https://www.fia.com/sites/default/files/2021_formula_1_sporting_regulations_-_iss_5_-_2020-12-16.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201217153320/https://www.fia.com/sites/default/files/2021_formula_1_sporting_regulations_-_iss_5_-_2020-12-16.pdf |archive-date=17 December 2020 |publisher=Federation Internationale de l'Automobile}}</ref> === တာထွက်နေရာ အရည်အချင်းစစ်ပြိုင်ပွဲ === ပြိုင်ပွဲကျင်းပမှုသမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် တာထွက်နေရာအရည်အချင်းစစ်ပွဲသည် အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်ချိန်နှင့် တဆက်တည်းပြုလုပ်လေ့ရှိ၏။ ယာဉ်မောင်းများသည် သတ်မှတ်ကြာချိန်အတွင်း ပတ်လမ်းများကို တစ်ကြိမ် သို့မဟုတ် ပိုမို၍ မောင်းနှင်ရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ယာဉ်မောင်းအသီးသီး၏ ပတ်လမ်းအမြန်ဆုံးမောင်းနှင်မှုစံချိန်ဖြင့် အမှတ်ပေးဇယားရပ်တည်မှုကို ဆုံးဖြတ်သည်။ အမြန်ဆုံးစံချိန်ရရှိသူသည် ပြိုင်ပွဲတွင် Pole position ဟုခေါ်သော ထိပ်ဆုံးနေရာမှ တာထွက်ခွင့် ရရှိမည်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=17 March 2016 |title=Deciding the grid – A history of F1 qualifying formats |url=https://www.formula1.com/en/latest/features/2016/3/deciding-the-grid-a-history-of-f1-qualifying-formats.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200830180030/https://www.formula1.com/en/latest/features/2016/3/deciding-the-grid-a-history-of-f1-qualifying-formats.html |archive-date=30 August 2020 |access-date=20 May 2021 |website=formula1.com}}</ref> === တာတိုအမြန်မောင်းပြိုင်ပွဲ === ၂၀၂၁ ခုနှစ် ရာသီပွဲစဉ်များတွင် တာတိုအမြန်မောင်းပွဲများ (Sprints) စတင်ပါဝင်လာခဲ့ပြီး တာထွက်နေရာအရည်အချင်းစိစစ်မှုပုံစံသစ်အနေဖြင့် ချဉ်းကပ်နိုင်ရန် ရည်ရွယ်ခဲ့သည်။ ၎င်းပုံစံသစ်တွင် ယခင်ပြုလုပ်နေကြ အရည်အချင်းစစ်ဆေးပွဲသည် တာတိုအမြန်မောင်းပြိုင်ပွဲအတွက် တာထွက်နေရာကို ဆုံးဖြတ်မည်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းတာတိုပြိုင်ပွဲအား ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲ တာထွက်နေရာအတွက် ဆုံးဖြတ်မည်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite news |last=Rawcliffe |first=Tom |date=6 April 2021 |title=New F1 Sprint Races to be finalised by Imola |url=https://www.planetf1.com/news/sprint-races-finalised-imola/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210407000617/https://www.planetf1.com/news/sprint-races-finalised-imola/ |archive-date=7 April 2021 |access-date=7 April 2021 |work=PlanetF1.com}}</ref> သို့သော် ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် ထိုနည်းလမ်းသစ်အစား တာတိုအမြန်မောင်းပွဲစဉ်များကို ထိပ်ဆုံးပန်းဝင်သူ ၈ ဦးကို ချန်ပီယံရှစ် ရမှတ်ပေးသော ပြိုင်ပွဲများအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=7 December 2022 |title=Formula 1 announces venues for six F1 Sprint events across 2023 season |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.breaking-formula-1-announces-venues-for-six-f1-sprint-events-across-2023.4tvAAXFGdkoHKE8Onjh8Ya.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221207113722/https://www.formula1.com/en/latest/article.breaking-formula-1-announces-venues-for-six-f1-sprint-events-across-2023.4tvAAXFGdkoHKE8Onjh8Ya.html |archive-date=7 December 2022 |access-date=21 March 2023 |website=formula1.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=25 April 2023 |title=Explained: Everything you need to know about the 2023 F1 Sprint format |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.explained-everything-you-need-to-know-about-the-2023-f1-sprint-format.583WHWKbWVVBemPKi6pJxH.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230520011029/https://www.formula1.com/en/latest/article.explained-everything-you-need-to-know-about-the-2023-f1-sprint-format.583WHWKbWVVBemPKi6pJxH.html |archive-date=20 May 2023 |access-date=25 April 2023 |website=formula1.com}}</ref> စံပြုထားသော ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲတစ်ပွဲ ကျင်းပပုံမှာ သီတင်းပတ်တစ်ခု၏ အကုန် သောကြာနေ့တွင် အစမ်းလေ့ကျင့်မောင်းနှင်ခြင်းနှင့် ၎င်းနောက် တာတိုအမြန်မောင်းပြိုင်ပွဲအတွက် တာထွက်နေရာ အရည်အချင်းစစ်ဆေးခြင်း၊ စနေနေ့တွင် နံနက်ပိုင်း၌ တာတိုအမြန်မောင်းပြိုင်ပွဲကျင်ပခြင်းနှင့် မွန်းလွဲပိုင်း၌ တနင်္ဂနွေနေ့ ကျင်းပမည့် ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲအတွက် တာထွက်နေရာအရည်အချင်းစစ်ဆေးခြင်းတို့ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Formula One Management |date=March 12, 2026 |title=Your guide to the 2026 F1 Sprint format |url=https://www.mclaren.com/racing/formula-1/2026/guide-to-the-f1-sprint/ |access-date=13 June 2026 |website=McLaren.com}}</ref> === ကားမောင်းပြိုင်ပွဲ === တနင်္ဂနွေနေ့တွင် ပြိုင်ပွဲဝင်ယာဉ်မောင်းများ ယာဉ်နှင့်လမ်းကြောင်းအခြေအနေ စစ်ဆေးနိုင်ရန်၊ ကားတာယာများကို ဆွဲအားနှင့်ကုပ်အား ပိုမိုရရှိစေရန် အပူပေးသည့်အနေဖြင့် ပတ်လမ်းတစ်ပတ်စာ သွေးပူအစမ်းမောင်းနှင်မှုဖြင့် ပြိုင်ပွဲအား စတင်သည်။<ref>{{Cite news |title=F1 Explained: The formation lap |url=https://www.skysports.com/f1/video/36363/13237888/f1-explained-the-formation-lap |access-date=15 September 2025 |work=Sky Sports}}</ref> ယင်းနောက်ယှဉ်ပြိုင်မည့် ပြိုင်ကားအားလုံးသည် တာထွက်နေရာသို့ ၎င်းတို့၏အရည်အချင်းစစ်ပြိုင်ပွဲရလဒ်အစီအစဉ်အတိုင်း ဝင်ရောက်နေရာယူကြသည်။ [[ဖိုင်:Jacques_Villeneuve_(Sauber)_qualifying_at_US_Grand_Prix_2005.jpg|thumb|၂၀၀၅ ခုနှစ် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ဂရန့်ပရီ တာထွက်နေရာ အရည်အချင်းစစ်ပွဲ၌ မောင်းနှင်ယှဉ်ပြိုင်နေစဉ်တွေ့ရသော Sauber C24 ပြိုင်ကား]] သတ်မှတ် တာထွက်နေရာအသီးသီးသို့ ပြိုင်ကားအားလုံး ဝင်ရောက်တန်းစီပြီးသည်နှင့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာစောင့်ရှောက်ရေး ယာဉ်မှ ၎င်းတို့၏အနောက်သို့ ဝင်ရောက်နေရာယူသည်။<ref>{{Cite web |last=Baxter-Priest |first=Matthew |date=2 March 2023 |title=What is the car at the back of the F1 grid? |url=https://www.esquireme.com/sports/what-is-the-car-at-the-back-of-the-f1-grid |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231103153821/https://www.esquireme.com/sports/what-is-the-car-at-the-back-of-the-f1-grid |archive-date=3 November 2023 |access-date=3 November 2023 |website=Esquire Middle East}}</ref> ထို့နောက် တာထွက်အချက်ပြပွိုင့် အနီရောင်မီးသီးငါးလုံး တစ်လုံးစီ တစ်စက္ကန့်ခြား လင်းလာပြီးနောက် စက္ကန့်အနည်းငယ်အကြာအတွင် မီးသီးအားလုံး တပြိုက်နက် မှိတ်သွားခြင်းဖြင့် ပြိုင်ပွဲစတင်ကြောင်း အချက်ပြသည်။<ref>{{Cite web |title=The Formula 1 rules that every new fan needs to know |url=https://www.williamsf1.com/posts/881ba06f-3898-4fe1-8d5c-4c01af217c0e/the-f1-rules-that-every-new-fan-needs-to-know |access-date=15 September 2025 |website=Atlassian Williams Racing}}</ref> ပြင်းထန်သော မတော်တဆမှု၊ အန္တရာယ်ရှိသော အခြေအနေများ သို့မဟုတ် ယာဉ်မောင်းသည် တာထွက်နေရာ သို့မဟုတ် လမ်းကြောင်းပေါ်တွင် ဘေးကင်းလုံခြုံမှုမရှိဟုထင်ပါက လက်မြှောက်၍ အချက်ပြကာ ပြိုင်ပွဲစတင်ခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်ကို ရပ်ဆိုင်းနိုင်သည်။<ref>{{Cite web |last=Cooper |first=Adam |title=McLaren: F1's aborted-start rule "a little confusing" amid Norris fine |url=https://www.motorsport.com/f1/news/mclaren-aborted-start-rule-confusing-norris-fine/10671253/ |access-date=15 September 2025 |website=motorsport.com}}</ref> မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းခြင်းကဲ့သို့သော ပြိုင်ပွဲစတင်ခြင်းသည် အလွန်အကျွံအန္တရာယ်များသည်ဟု ယူဆပါက ဘေးကင်းရေးကား၏နောက်မှလည်း ပြိုင်ပွဲကို စတင်နိုင်သည်။ ယင်းအခြေအနေမျိုးတွင် သွေးပူအစမ်းမောင်းနှင်မှု မပါဝင်တော့ပေ။<ref>{{Cite web |title=Race start procedure |url=http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8691/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130704181035/http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8691/ |archive-date=4 July 2013 |access-date=16 October 2010 |website=formula1.com}}</ref> ယာဉ်မောင်းပြိုင်ပွဲဝင်များသည် ယှဉ်ပြိုင်နေစဉ်အတွင်း ပြိုင်ကားများ၏ တာယာဘီးများ လဲလှယ်ရန်နှင့် ပျက်စီးချို့ယွင်းမှုများ ပြုပြင်ရန် ဂိုဒေါင်ရုံ ရပ်နားမှု (Pit Stop) များပြုလုပ်နိုင်သည်။ ပြိုင်ပွဲဝင်များသည် သာမာန်အချိန်တွင် အမျိုးအစားမတူသော ခြောက်သွေ့ရာသီသုံး ကွန်ပေါင်းတာယာ ၃ စုံ လဲလှယ်နိုင်ပြီး မိုးရွာသွန်းချိန်နှင့် ဆီးနှင်းကျချိန်များတွင် အမျိုးအစားမတူသော စိုထိုင်းရာသီသုံး အထူးထုတ်တာယာ ၂ စုံ လဲလှယ်နိုင်သည်။ ပြိုင်ပွဲတွင် ယာဉ်မောင်းများသည် ဂိုဒေါင်ရုံ ရပ်နားမှုအား တစ်ကြိမ် အနည်းဆုံးပြုလုပ်ရမည်ဖြစ်ပြီး ကွန်ပေါင်းတာယာများအား နှစ်စုံ အနည်းဆုံးအသုံးပြုရမည်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Asher |first=Richard |last2=Braybrook |first2=Rebecca |date=15 September 2025 |title=F1 tyres: What are the Pirelli compounds and 2024 rules |url=https://www.autosport.com/f1/news/f1-tyres-what-are-the-compounds-and-what-do-they-mean/10344284/ |access-date=15 September 2025 |website=autosport.com}}</ref>{{Efn|A mandatory two-pit stop rule was enforced for the [[2025 Monaco Grand Prix]].<ref>{{cite web |title=EXPLAINER: What is the new two-stop rule for Monaco? |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/explained-what-is-the-new-two-stop-rule-for-the-monaco-grand-prix-and-how.1qropbdmR05S3BqgYsHtpE |website=formula1.com |access-date=15 September 2025 }}</ref>}} ရှေ့ဆုံးမှ ဦးဆောင်ယှဉ်ပြိုင်နေသော ကားသည် သတ်မှတ်ထားသည့် ပတ်လမ်းမောင်းနှင်မှုအကြိမ်ရေ ပြီးမြောက်သောအခါတွင် ယှဉ်ပြိုင်မှုပြီးဆုံးလေသည်။{{Efn|This number varies around each track. It is defined as the minimum amount of laps required for the total race distance to exceed 305 km, with the exception of the Monaco Grand Prix, for which it is set at 260km.<ref name="2025 sporting regs"/>}} သတ်မှတ်ပတ်လမ်းမောင်းနှင်မှုအကြိမ်ရေပြီးမြောက်သူ တစ်ဦးမကပါက ပန်းဝင်မျဉ်းကိုဖြတ်သည့် အချိန်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်သည်။ ပြိုင်ပွဲပြီးဆုံးချိန်တွင် သတ်မှတ်ထားသော အကွာအဝေး၏ ၉၀% ပြီးမြောက်သော ပြိုင်ပွဲဝင်များကို ၎င်းတို့၏ ဆက်စပ်လမ်းကြောင်းအနေအထားနှင့် ပြီးမြောက်သွားသော ပတ်လမ်းမောင်းနှင်မှု အရေအတွက်ပေါ်မူတည်၍ ပြိုင်ပွဲ၏ ရလဒ် အဆင့်များကို သတ်မှတ်သည်။ ပြိုင်ပွဲအား ဆက်လက်ကျင်းပရန် လုံခြုံစိတ်ချရမှုမရှိသည့် အခြေအနေမျိုးရှိလာပါက ခေတ္တရပ်နားနိုင်သည် သို့မဟုတ် စောလျင်စွာ ပြီးဆုံးနိုင်သည်။ ယှဉ်ပြိုင်နေမှုအား ယာယီဆိုင်းငံ့ထားသည့် အခြေအနေမျိုးတွင် ပြိုင်ပွဲဝင် ကားအားလုံးသည် လမ်းကြောင်းရှင်း ကား (Safety Car) ၏ ဦးဆောင်မှုနောက်တွင် လက်ရှိရောက်ရှိနေသည့် နေရာ အစဉ်လိုက်အတိုင်း မောင်းနှင်ရမည်ဖြစ်ပြီး ယှဉ်ပြိုင်မှု ပြန်လည်မစတင်မီ ဆယ်မိနစ်ကြိုတင်အသိပေးသည်။<ref name="2025 sporting regs">{{Cite web |title=2025 Formula 1 Sporting Regulations |url=https://www.fia.com/sites/default/files/fia_2025_formula_1_sporting_regulations_-_issue_1_-_2024-07-31.pdf |access-date=15 September 2025 |website=Fédération Internationale de l'Automobile}}</ref> === အချက်ပြ အလံများ === ဖော်မြူလာ ဝမ်း ကားပြိုင်ပွဲများတွင် အသုံးပြုသော အချက်ပြအလံများ၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်နှင့် သုံးစွဲပုံများကို ကမ္ဘာ့ကားမောင်းအဖွဲ့ချုပ်မှ ထုတ်ပြန်သော ကားမောင်းအားကစားနည်းဆိုင်ရာ နိုင်ငံတကာ ကျင့်ထုံး၏ နောက်ဆက်တွဲ(ဇ)တွင် ဖော်ပြထားသည်။<ref>{{Cite web |title=FIA International Sporting Code: Appendix H |url=https://www.fia.com/sites/default/files/appendix_h_2021_published_09_03_2021.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510213732/https://www.fia.com/sites/default/files/appendix_h_2021_published_09_03_2021.pdf |archive-date=10 May 2021 |publisher=Federation Internationale de l'Automobile}}</ref> {| class="wikitable" !အလံ ! အခေါ်အဝေါ် ! အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် |- ! rowspan="3" |[[ဖိုင်:Auto_Racing_Yellow.svg|50x50px]] ! SC ဆိုင်းဘုတ် (Safety Car) | ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင် ဘေးကင်းရေးယာဉ် (Safety Car) ရှိကြောင်း သတိပေးညွှန်ပြရန် အဝါရောင်အလံနှင့်တွဲဖက်၍ပြသသည်။ ပြိုင်ကားမောင်းသမားများသည် လက်ရှိအဆင့်ရပ်တည်မှုနေရာအတိုင်း အစဉ်လိုက် အရှိန်လျော့၍မောင်းနှင်ရမည်။ |- ! VSC ဆိုင်းဘုတ် (Virtual Safety Car) | ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင် ဘေးကင်းရေးယာဉ် (Safety Car) ရှိသကဲ့သို့ သတ်မှတ်ကြောင်း သတိပေးညွှန်ပြရန် အဝါရောင်အလံနှင့်တွဲ၍ပြသသည်။ ဤသတ်မှတ်ချိန်အတွင်းတွင် ယာဉ်မောင်းများအား ပြိုင်လမ်း အပိုင်းလိုက် မောင်းနှင်ချိန် မည်မျှကြာမြင့်ရမည်ကို သတ်မှတ်ပေးထားပြီး မလိုက်နာပါက ပြစ်ဒဏ်ခံရမည်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=18 April 2025 |title=Virtual Safety Car: what it is and how it works |url=https://www.monzanet.it/en/virtual-safety-car-what-it-is-and-how-it-works/ |access-date=19 August 2025 |website=Autodromo Nazionale Monza}}</ref> |- ! အဝါ | ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင် (သို့) ပြိုင်လမ်းအနီးတွင် အပျက်အစီး အပိုင်းအစများရှိကြောင်း သတိပေးညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ အဝါရောင်နှစ်ထပ်လှိုင်းတွန့်အလံသည် ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင် (သို့) ပြိုင်လမ်းအနီးတွင် ပြိုင်ပွဲကြီးကြပ်ရေးဒိုင်များ အလုပ်လုပ်နေသောကြောင့် အရှိန်လျှော့ရန်နှင့် ရပ်တန့်နိုင်ရေး ပြင်ဆင်ထားရန် သတိပေးညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:Auto_Racing_Green.svg|50x50px]] ! အစိမ်း | ပြိုင်ပွဲသည် ပုံမှန်အခြေအနေအတိုင်း ယှဉ်ပြိုင်နေကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းအား အလံဝါ (သို့) SC Board ပြသပြီးနောက် ပုံမှန်အခြေအနေပြန်ဖြစ်မှုကို ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ပြိုင်ပွဲ အစီအစဉ်များတစ်ခု၏ စတင်ရာတွင်လည်း ပြလေ့ရှိသည်။ |- ![[ဖိုင်:Auto_Racing_Oil.svg|50x50px]] ! ဝါနီကြား | စက်ဆီ၊ ချောဆီ၊ ရေ (သို့) အပျက်အစီးအပိုင်းအစများရှိနေ၍ ကားလမ်းချော်နိုင်ကြောင်းညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ မျဉ်းကြားပုံသည် ဘေးတိုက်ဖြစ်ပါက တိရစ္ဆာန်ငယ်လေးများ ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင်ရှိနေကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:Auto_Racing_Plain_Blue.svg|50x50px]] ! အပြာ | ယာဉ်မောင်း၏နောက်တွင်ရှိသည့် ပတ်လမ်းအခေါက်ရေသာလွန်နေသော အရှိန်ပိုမြန်သည့် ကားများကို ကျော်တက်ခွင့်ပြုရန် ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ဤအလံပြသ သတိပေးမှု သုံးကြိမ်ထိပါက ပြစ်ဒဏ်ခံရမည်ဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_white_flag.svg|50x50px]] ! အဖြူ | ရှေ့၌ အရှိန်နှေးသော ကားရှိကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ပြင်ဆင်ရေးရုံများမှ ပြိုင်ကားတစ်စီး ပြန်လည်ထွက်ခွာတော့မည်ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း ရုံဝင်လမ်းကြောင်းအဆုံးတွင် အလံရမ်းပြလေ့ရှိသည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_black_flag_with_orange_circle.svg|50x50px]] ! လိမ္မော်ဝိုင်း အနက် | ယာဉ်သည် ထိခိုက်ပျက်စီးမှု (သို့) စက်ပိုင်းဆိုင်ရာချို့ယွင်းမှု တစ်ခုခုရှိနေသောကြောင့် ပြင်ဆင်ရေးရုံသို့ချက်ချင်းပြန်သွားရန် ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_black_and_white_diagonal_flag.svg|50x50px]] ! ဖြူနက်စောင်း | ယာဉ်မောင်း၏ အားကစားစိတ်ဓာတ်ညံ့ဖျင်းမှု သို့မဟုတ် အန္တရာယ်ရှိသော အပြုအမူနှင့်ပတ်သက်၍ သတိပေးကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ အလားတူလုပ်ရပ်မျိုး ထပ်မံကျူးလွန်ပါက အလံနက်ဖြင့် အမှတ်အသားပြုနိုင်သည်။ |- ![[ဖိုင်:Auto_Racing_Black.svg|50x50px]] ! အနက် | ဆက်လက်ယှဉ်ပြိုင်ရန် အရည်အချင်းမပြည့်မီကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ဖြူနက်စောင်းအလံပြပြီးနောက် ပြသနိုင်သည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_red_flag.svg|50x50px]] ! အနီ | ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရန် အလွန်အန္တရာယ်များလာသည့်အခြေအနေမျိုး၌ ပြိုင်ပွဲအား ချက်ချင်းရပ်ဆိုင်းကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_chequered_flag.svg|50x50px]] ! ချက်ကာကွက် | အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်မှု၊ အရည်အချင်းစစ်ဆေးပွဲ သို့မဟုတ် ပြိုင်ပွဲ ပြီးဆုံးကြောင်း ပန်းဝင်နေရာတွင် ညွှန်ပြသည်။ |} === အမှတ်ပေးစနစ် === {| class="wikitable" style="text-align:center" !ပထမ ! ဒုတိယ ! တတိယ ! စတုတ္ထ ! ပဉ္စမ ! ဆဌမ ! သတ္တမ ! အဌမ ! နဝမ ! ဒသမ |- | style="background-color:#ffffbf" | ၂၅ | style="background-color:#dfdfdf" | ၁၈ | style="background-color:#ffdf9f" | ၁၅ | style="background-color:#dfffdf" | ၁၂ | style="background-color:#dfffdf" | ၁၀ | style="background-color:#dfffdf" | ၈ | style="background-color:#dfffdf" | ၆ | style="background-color:#dfffdf" | ၄ | style="background-color:#dfffdf" | ၂ | style="background-color:#dfffdf" | ၁ |} == ဂရန့်ပရီ == [[ဖိုင်:Formula_1_all_over_the_world.svg|thumb|ဖော်မြူလာ ဝမ်း ဂရန့်ပရီပွဲများ၏ ကမ္ဘာ့တည်နေရာပြမြေပုံ။ လက်ရှိပြိုင်ပွဲရာသီအချိန်ဇယားပါ နိုင်ငံများကို အစိမ်းရောင်ခြယ်သထားပြီး ယခင် ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲများ လက်ခံကျင်းပဖူးသော နိုင်ငံများကို မီးခိုးရင့်ခြယ်သထားသည်။ {{Efn|''De facto'' status of the territories is shown.}}]] ပြိုင်ပွဲရာသီတစ်ခုအတွင်း ကျင်းပသော ဂရန့်ပရီပွဲစဉ် အရေအတွက်သည် ခုနှစ်တစ်ခုနှင့်တစ်ခု မတူညီကြပေ။ ၁၉၅၀ ခုနှစ် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ် ပထမဆုံးရာသီတွင် ပြိုင်ပွဲခုနစ်ပွဲသာ ပါဝင်ခဲ့ပြီး<ref name="inaugural season">{{Cite web |title=1950 RACE RESULTS |url=https://www.formula1.com/en/results/1950/races |access-date=23 August 2025 |website=formula1.com}}</ref> ချန်ပီယံရှစ် မဟုတ်သော ဖော်မြူလာဝမ်း ပြိုင်ပွဲများစွာလည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |title=Non World Championship Grand Prix - 1950 |url=https://www.statsf1.com/en/1950-hc.aspx |access-date=23 August 2025 |website=statsf1.com}}</ref> သို့သော် ၎င်းတို့သည် ၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။<ref name="lastnopointsrace">{{Cite web |last=Cooper |first=Adam |date=10 April 2021 |title=The beer and curry secret of F1's last non-points race |url=https://www.motorsport.com/f1/news/f1-race-champions-sullivan-1983/4779232/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230708190942/https://www.motorsport.com/f1/news/f1-race-champions-sullivan-1983/4779232/ |archive-date=8 July 2023 |access-date=3 September 2024 |website=motorsport.com}}</ref> ၂၀၂၄ ခုနှစ် ပြိုင်ပွဲရာသီတွင် ပြိုင်ပွဲ ၂၄ ပွဲ ပါဝင်ခဲ့ပြီး ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲအရေအတွက်အများဆုံးကျင်းပမှုဖြစ်သည်။<ref name="2024 calendar">{{Cite web |title=F1 2024 calendar revealed: Saturday night Grands Prix in Bahrain and Saudi Arabia to kick off record 24-race season |url=https://www.skysports.com/f1/news/12433/12915418/f1-2024-calendar-revealed-saturday-night-grands-prix-in-bahrain-and-saudi-arabia-to-kick-off-record-24-race-season |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230708215051/https://www.skysports.com/f1/news/12433/12915418/f1-2024-calendar-revealed-saturday-night-grands-prix-in-bahrain-and-saudi-arabia-to-kick-off-record-24-race-season |archive-date=8 July 2023 |access-date=5 July 2023 |website=Sky Sports}}</ref> === စာချုပ်ချုပ်ဆိုထားသော ဂရန့်ပရီပွဲများ === ၂၀၂၆ ခုနှစ် ပြိုင်ပွဲရာသီအတွက် ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲ ၂၂ ပွဲကျင်းပမည်ဖြစ်ရာ ကျင်းပရန် စာချုပ်ချုပ်ဆိုထားသည့် ပတ်လမ်းပြိုင်ကားကွင်းများမှာ အောက်ဇယားပါအတိုင်းဖြစ်သည် -&nbsp; {| class="sortable wikitable" style="font-size: 85%;" !ဂရန့်ပရီပွဲစဉ် !ပတ်လမ်းကြောင်း !စာချုပ်ပြီးဆုံး ! class="unsortable" |ကိုးကား |- |အဘူဒါဘီ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|UAE}} [[:en:Yas Marina Circuit|ရက်စ်မရီနာပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[အဘူဒါဘီမြို့]] |၂၀၃၀ |<ref>{{Cite news |date=9 December 2021 |title=Formula 1 renews Abu Dhabi Grand Prix contract until 2030 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-renews-abu-dhabi-grand-prix-contract-until-2030.4oNR96dTUunnErAiruurFd.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220612142007/https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-renews-abu-dhabi-grand-prix-contract-until-2030.4oNR96dTUunnErAiruurFd.html |archive-date=12 June 2022 |access-date=2 February 2024 |work=Formula 1}}</ref> |- |သြစတြေးလျ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|AUS}} [[:en:Albert Park Circuit|အဲလ်ဘတ်ပက်ပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[မဲလ်ဘုန်းမြို့]] |၂၀၃၇ |<ref>{{Cite web |date=15 December 2022 |title=Melbourne In The Formula 1 Driver's Seat Until 2037 |url=https://www.premier.vic.gov.au/melbourne-formula-1-drivers-seat-until-2037 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221218033731/https://www.premier.vic.gov.au/melbourne-formula-1-drivers-seat-until-2037 |archive-date=18 December 2022 |access-date=1 July 2025 |website=Premier of Victoria (Government of Victoria)}}</ref> |- |ဩစတြီးယား ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|AUT}} [[:en:Red Bull Ring|ရက်ဒ်ဘူးလ်ပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[:en:Spielberg, Styria|စပီးဘာ့ဂ်မြို့]] |၂၀၄၁ |<ref>{{Cite news |date=29 June 2025 |title=Formula 1 to race in Austria through to 2041 with new extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-austria-through-to-2041-with-new-extension.HgOK1qQjX444utFdp1A6J |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250629093324/https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-austria-through-to-2041-with-new-extension.HgOK1qQjX444utFdp1A6J |archive-date=29 June 2025 |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |အဇာဘိုင်ဂျန် ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|AZE}} [[:en:Baku City Circuit|ဘာကူးမြို့တော်ပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[ဘာကူးမြို့]] |၂၀၃၀ |<ref>{{Cite news |last=Cleeren |first=Filip |date=20 September 2025 |title=Azerbaijan GP secures F1 contract extension until 2030 |url=https://www.autosport.com/f1/news/azerbaijan-grand-prix-nets-f1-contract-extension-until-2030/10760922 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251019234827/https://www.autosport.com/f1/news/azerbaijan-grand-prix-nets-f1-contract-extension-until-2030/10760922 |archive-date=19 October 2025 |access-date=20 October 2025 |work=Autosport}}</ref> |- |{{Nowrap|ဘာစီလိုနာ-ကတ္တလူးညာ}} ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|ESP}} [[:en:Circuit de Barcelona-Catalunya]], [[:en:Montmeló]] |၂၀၃၂{{Efn|The event will not be held in 2027, 2029 and 2031 under the rotational contract.}} |<ref>{{Cite news |date=16 February 2026 |title=F1 announces multi-year extension with the Circuit de Barcelona-Catalunya to race in rotation with Circuit de Spa-Francorchamps |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/f1-announces-multi-year-extension-with-the-circuit-de-barcelona-catalunya-to.34PBcnuzB9vYVzFIwdEgf4 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260216182605/https://www.formula1.com/en/latest/article/f1-announces-multi-year-extension-with-the-circuit-de-barcelona-catalunya-to.34PBcnuzB9vYVzFIwdEgf4 |archive-date=16 February 2026 |access-date=16 February 2026 |work=formula1.com}}</ref> |- |ဘယ်လ်ဂျီယံ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|BEL}} [[:en:Circuit de Spa-Francorchamps]], [[:en:Stavelot]] |၂၀၃၁{{Efn|The event will not be held in 2028 and 2030 under the rotational contract.}} |<ref>{{Cite news |date=8 January 2025 |title=Formula 1 announces multi-year extension with the Belgian Grand Prix |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-announces-multi-year-extension-with-the-belgian-grand-prix.7FR5zJUgLAB7htZrRQUB07 |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |ဗြိတိသျှ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|GBR}} [[:en:Silverstone Circuit|ဆေးဗားစတုန်း ပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[:en:Silverstone|ဆေးဗားစတုန်းမြို့]] |၂၀၃၄ |<ref>{{Cite web |date=8 February 2024 |title=Silverstone confirmed as host of the Formula 1 British Grand Prix until 2034 |url=https://www.silverstone.co.uk/news/silverstone-confirmed-home-formula-1-british-grand-prix-until-2034 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240209050007/https://www.silverstone.co.uk/news/silverstone-confirmed-home-formula-1-british-grand-prix-until-2034 |archive-date=9 February 2024 |access-date=8 February 2024 |website=Silverstone Circuit}}</ref> |- |ကနေဒါ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|CAN}} [[:en:Circuit Gilles Villeneuve]]၊ [[မွန်းထရီးအောမြို့]] |2035 |<ref>{{Cite news |last=Rainbird |first=Daniel |title=Canadian Grand Prix signs Formula One contract extension through 2035 |url=https://www.cbc.ca/sports/canadian-grand-prix-jean-philippe-paradis-event-future-montreal-1.7562655 |access-date=19 August 2025 |work=CBC Canada}}</ref> |- |တရုတ် ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|CHN}} [[:en:Shanghai International Circuit|ရှန်ဟိုင်းအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[ရှန်ဟိုင်းမြို့]] |2030 |<ref>{{Cite news |date=6 December 2024 |title=Formula 1 to race in Shanghai until 2030 with new five-year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-shanghai-until-2030-with-new-five-year-extension.773NjupGSMZ1sBQZUfTgY3 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241207062217/https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-shanghai-until-2030-with-new-five-year-extension.773NjupGSMZ1sBQZUfTgY3 |archive-date=7 December 2024 |access-date=7 December 2024 |work=Formula 1}}</ref> |- |ဒတ်ချ် ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|NED}} [[:en:Circuit Zandvoort]], [[:en:Zandvoort]] |2026 |<ref>{{Cite news |date=4 December 2024 |title=Formula 1 to celebrate final Dutch Grand Prix in 2026 after one-year extension confirmed for Zandvoort |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-celebrate-final-dutch-grand-prix-in-2026-after-one-year.7EYLHSMGIJyqefI5tMjLrZ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250201220318/https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-celebrate-final-dutch-grand-prix-in-2026-after-one-year.7EYLHSMGIJyqefI5tMjLrZ |archive-date=1 February 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |ဟန်ဂေရီ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|HUN}} [[:en:Hungaroring]], [[:en:Mogyoród]] |2032 |<ref>{{Cite news |date=22 July 2023 |title=Formula 1 to race in Hungary until 2032 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-to-race-in-hungary-until-2032.hKn4fTq1yH00eDOYi3Pbg.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230728013023/https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-to-race-in-hungary-until-2032.hKn4fTq1yH00eDOYi3Pbg.html |archive-date=28 July 2023 |access-date=2 February 2024 |work=Formula 1}}</ref> |- |အီတလီ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|ITA}} [[:en:Monza Circuit|မွန်ဇာပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[:en:Monza|မွန်ဇာမြို့]] |2031 |<ref>{{Cite news |date=27 November 2024 |title=F1 News: Formula 1 to race in Monza until 2031 with new six year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-monza-until-2031-with-new-six-year-extension.1ICunI10PkuvLwuozkjxQ8 |access-date=1 July 2025 |work=formula1.com}}</ref> |- |ဂျပန် ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|JPN}} [[:en:Suzuka International Racing Course|ဆူဇူကာအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[:en:Suzuka, Mie|ဆူဇူကာ]] |2029 |<ref>{{Cite news |date=9 December 2021 |title=Formula 1 renews Suzuka contract until 2029 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-to-race-in-japan-until-2029-after-new-five-year-extension.7yAlDYf8uDZBUBZn5fBcLx.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220612142007/https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-renews-abu-dhabi-grand-prix-contract-until-2030.4oNR96dTUunnErAiruurFd.html |archive-date=12 June 2022 |access-date=2 February 2024 |work=formula1.com}}</ref> |- |လပ်ဗီးဂပ်စ် ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|USA}} [[Las Vegas Strip Circuit]], [[Paradise, Nevada]] |2037 |<ref>{{Cite news |date=4 June 2026 |title=F1 to race in Las Vegas through 2037 following new 10-year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/f1-to-race-in-las-vegas-through-2037-following-new-10-year-extension.5I6G8MKSr2U2rabMaZP10R |access-date=4 June 2026 |work=formula1.com}}</ref> |- |မက္ကဆီကို ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|MEX}} [[Autódromo Hermanos Rodríguez]], [[မက္ကဆီကိုမြို့]] |2028 |<ref>{{Cite news |date=30 April 2025 |title=Formula 1 to race in Mexico City until 2028 with new three year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-mexico-city-until-2028-with-new-three-year-extension.5ulR004lsElEueJ1pZQnJV |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |မိုင်ယာမီ ဂရန့်ပရီ |{{Nowrap|{{flagicon|USA}} [[Miami International Autodrome]], [[Miami Gardens, Florida]]}} |2041 |<ref name="official name">{{Cite news |date=2 May 2025 |title=Formula 1 to race in Miami until 2041 as new extension agreed |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-miami-until-2041-as-new-extension-agreed.6rJEbQ5yl00iLsHLTtYoEV |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |မိုနာကို ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|MON}} [[:en:Circuit_de_Monaco|မိုနာကို မြို့တွင်းပတ်လမ်း]]၊ [[မိုနာကိုနိုင်ငံ|မိုနာကို]] |2035 |<ref>{{Cite news |last=Benson |first=Andrew |date=5 September 2025 |title=Monaco Grand Prix contract extended until 2035 by Formula 1 |url=https://www.bbc.com/sport/formula1/articles/c36k1wpk6wgo |access-date=5 September 2025 |work=BBC Sport}}</ref> |- |ကာတာ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|QAT}} [[:en:Lusail International Circuit]], [[:en:Lusail]] |2032 |<ref>{{Cite news |date=30 September 2021 |title=F1 to hold first Qatar Grand Prix at Losail this November |url=https://www.motorsportmagazine.com/articles/single-seaters/f1/f1-to-hold-first-qatar-grand-prix-at-losail-this-november |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210930114809/https://www.motorsportmagazine.com/articles/single-seaters/f1/f1-to-hold-first-qatar-grand-prix-at-losail-this-november |archive-date=30 September 2021 |access-date=2 February 2024 |work=Motor Sport Magazine}}</ref> |- |ဆောပိုလို ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|BRA}} [[:en:Interlagos Circuit]], [[ဆောပိုလိုမြို့|São Paulo]] |2030 |<ref>{{Cite news |date=3 November 2023 |title=Formula 1 to race in Sao Paulo until 2030 after new five-year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-sao-paolo-until-2030-after-new-five-year-extension.5UhmDjszyMNhTSbmPloxt9 |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |စင်္ကာပူ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|SIN}} [[:en:Marina Bay Street Circuit|မာရီနာဘေ မြို့တွင်းပတ်လမ်း]]၊ [[စင်ကာပူနိုင်ငံ|စင်ကာပူ]] |2028 |<ref>{{Cite news |date=27 January 2022 |title=F1 signs 7-year contract extension with Singapore Grand Prix |url=https://www.usatoday.com/story/sports/motor/formula1/2022/01/27/f1-signs-7-year-contract-extension-with-singapore-grand-prix/49726135/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20220127104245/https://www.usatoday.com/story/sports/motor/formula1/2022/01/27/f1-signs-7-year-contract-extension-with-singapore-grand-prix/49726135/ |archive-date=27 January 2022 |work=SA Today}}</ref> |- |စပိန် ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|ESP}} [[:en:Madring]], [[မာဒရစ်မြို့|Madrid]] |2035 |<ref>{{Cite news |date=23 January 2024 |title=Madrid to join Formula 1 calendar from 2026 in new long-term deal |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/madrid-formula-1-calendar-2026-spanish-grand-prix.rKwSPJ74MczwzDhHVxdQz |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|USA}} [[:en:Circuit of the Americas|အမေရိကား ပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[အော်စတင်မြို့]] |2034 |<ref>{{Cite news |date=19 October 2025 |title=Formula 1 announces expansion of the United States Grand Prix through 2034 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-announces-extension-of-the-united-states-grand-prix-through-2034.1Qxc1oXyrxaSVLKn2IPvRu |access-date=19 October 2025 |work=Formula 1}}</ref> |} ၂၀၂၇ ရာသီအတွက် စာချုပ်ချုပ်ဆိုထားသည့် ဂရန့်ပရီပွဲစဉ်များဖြစ်သည် - {| class="sortable wikitable" style="font-size: 85%;" ! ဂရန့်ပရီပွဲစဉ် ! ပတ်လမ်းကြောင်း ! စာချုပ်ကုန်ဆုံး ! class="unsortable" | ကိုးကား |- | ဘာရိန်း ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|BHR}} [[Bahrain International Circuit]] ၊ [[Sakhir]] | ၂၀၃၆ | <ref>{{Cite news |last=Edmondson |first=Laurence |date=11 February 2022 |title=Bahrain Grand Prix to remain in F1 until 2036 |url=https://www.espn.co.uk/f1/story/_/id/33265777/bahrain-grand-prix-signs-new-deal-remain-f1-2036 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220211114147/https://www.espn.co.uk/f1/story/_/id/33265777/bahrain-grand-prix-signs-new-deal-remain-f1-2036 |archive-date=11 February 2022 |access-date=2 February 2024 |work=ESPN}}</ref> <ref name="2026-cancellation">{{Cite news |date=15 March 2026 |title=Bahrain and Saudi Arabian Grands Prix will not take place in April |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/bahrain-and-saudi-arabian-grands-prix-will-not-take-place-in-april.1hnqllVG85RSt8pbFc5Ivx |access-date=15 March 2026 |work=Formula 1}}</ref> |- | ပေါ်တူဂီ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|POR}}[[Algarve International Circuit]] ၊ [[Portimão]] | ၂၀၂၈ | <ref name="F1-return-Portugal">{{Cite news |date=16 December 2025 |title=Formula 1 to return to Portugal in 2027 and 2028 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-return-to-portugal-in-2027-and-2028.6kRRgAnvEoGiOkJMkzp1Cr |access-date=24 December 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- | nowrap="" | ဆော်ဒီအာရေဗျ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|SAU}}ဂျက်ဒါ ကော်နစ်ချီ ဆားကစ် ၊ [[ဂျက်ဒါးမြို့]] {{Efn|The event will move to [[Qiddiya Speed Park Track|a purpose built city track]] in [[Qiddiya City]] in 2028.}} | ၂၀၃၀ | <ref>{{Cite news |date=19 January 2023 |title=Jeddah expects to host F1 race until Qiddiya circuit is ready in 2027 |url=https://racer.com/2023/01/19/jeddah-expects-to-host-f1-race-until-qiddiya-circuit-is-ready-in-2027/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230707162122/https://racer.com/2023/01/19/jeddah-expects-to-host-f1-race-until-qiddiya-circuit-is-ready-in-2027/ |archive-date=7 July 2023 |access-date=2 February 2024 |work=Racer}}</ref> <ref name="2026-cancellation" /> |- | တူရကီ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|TUR}}[[:en:Istanbul Park|အစ္စတန်ဘူလ်ပန်းခြံ]] [[အစ်စတန်ဘူလ်မြို့|အစ္စတန်ဘူလ်]] | ၂၀၃၁ | <ref>{{Cite web |title=F1 returns to Turkey's Istanbul Park from 2027 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-returns-to-turkeys-istanbul-park-from-2027-as-part-of-new-five-year-agreement.1I7OZGeDPoC6Vysv3iqadY |access-date=2026-04-24 |website=www.formula1.com |language=en}}</ref> |} == ရှင်းလင်းချက် မှတ်စုများ == {{Notelist}} == ကိုးကား == {{Reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * {{Official website}} * {{Commons category-inline}} {{Authority control}} [[ကဏ္ဍ:ဖော်မြူလာ ဝမ်း]] [[ကဏ္ဍ:ဖော်မြူလာ ပြိုင်ကား]] [[ကဏ္ဍ:ဖော်မြူလာ ကားမောင်းပြိုင်ပွဲများ]] 9urdoa99wiw742oq35j28pbs3axmzi9 1043636 1043582 2026-07-20T07:41:16Z Pho Sai 45037 1043636 wikitext text/x-wiki {{Infobox motorsport championship | name = ဖော်မြူလာ ဝမ်း | logo = Formula One logo.svg | image-size = 300px | caption = {{F1|2018}} ပြိုင်ပွဲရာသီတွင်စတင်အသုံးပြုသည့် လိုဂို | category = အခန်းပွင့် တစ်ယောက်စီး ဖော်မြူလာ ပြိုင်ကား | country/region = နိုင်ငံတကာ | inaugural2 = {{F1|1950}} | drivers = ၂၂ ဦး | constructors = [[:en:List of Formula One constructors|၁၁ သင်း]] | engine manufacturers = {{unbulleted list |<!--[[WP:INFOBOXFLAG]]--> [[:en:Audi in Formula One|ဩဒီ]] |[[:en:Scuderia Ferrari|ဖာရာရီ]] |[[:en:Honda in Formula One|ဟွန်ဒါ]] |[[:en:Mercedes AMG High Performance Powertrains|မာစီးဒီး]] |[[:en:Red Bull Powertrains|ရာတ်ဘူး ဖို့ဒ်]] }} | tyres = [[:en:Pirelli| Pirelli]] | champion driver = {{flagicon|GBR}} [[:en:Lando Norris]] ({{F1|2025}})<br />{{small|([[:en:McLaren|McLaren]]-[[:en:Mercedes AMG High Performance Powertrains|Mercedes]])}} | constructor = {{flag icon|GBR}} [[:en:McLaren|McLaren]]-[[:en:Mercedes AMG High Performance Powertrains|Mercedes]] ({{F1|2025}}) | most titles = {{plainlist| * '''[[:en:World Drivers' Championship|ယာဉ်မောင်း]]''' * {{flagicon|GER}} [[မိုက်ကယ် ရှူးမက်ကာ]] * {{flagicon|GBR}} [[:en:Lewis Hamilton]] * (၇ ဆုစီ) * '''[[:en:World Constructors' Championship|ယာဉ်တည်ဆောက်မှု]]''' * {{flagicon|ITA}} [[:en:Scuderia Ferrari|ဖာရာရီ]] (၁၆ ဆု) }} | website = {{URL|https://formula1.com}} | current_season = {{CURRENTYEAR}} Formula One World Championship }} [[ဖိုင်:2010_Malaysian_GP_opening_lap.jpg|thumb|၂၀၁၀ မလေးရှား ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲ]] '''ဖော်မြူလာ ဝမ်း''' ('''Formula One''' သို့မဟုတ် '''F1''') သည် ကမ္ဘာ့ကားမောင်းအဖွဲ့ချုပ် (Fédération Internationale de l'Automobile - FIA) မှ ချမှတ်ထားသော စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းကန့်သတ်ချက်များနှင့်အညီ ဖော်မြူလာ ဝမ်းအဖွဲ့မှဦးစီးကျင်းပသော ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ် ကားမောင်းပြိုင်ပွဲဖြစ်ပြီး "အခန်းပွင့်၊ တစ်ယောက်စီး၊ ဖော်မြူလာ ကား" ပြိုင်ပွဲများထဲ၌ အဆင့်အမြင့်ဆုံးဖြစ်သည်။ '''ကမ္ဘာ့ကားမောင်းအဖွဲ့ချုပ် ဖော်မြူလာဝမ်း ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲ'''သည် စတင်ကျင်းပခဲ့သည့် ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်ဝန်းကျင်ကတည်းက ကမ္ဘာ့ထိပ်တန်း မော်တော်ယာဉ်အားကစားနည်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့ပြီး မော်တော်ယာဉ်မောင်းနှင်မှုဆိုင်ရာ အားကစား၏ ထိပ်ဆုံးအဆင့်အဖြစ်လည်း သတ်မှတ်လေ့ရှိသည်။ ၎င်း၏အမည်တွင်ပါသည့် ''ဖော်မြူလာ'' ဟူသော စကားလုံးသည် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်မည့် မော်တော်ကားအားလုံး လိုက်နာရမည့် စည်းမျဉ်းများကို ရည်ညွှန်းခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်၏။ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲရာသီတစ်ခုတွင် ဂရန့်ပရီ (Grands Prix) ဟုခေါ်သော ပွဲစဉ်ပေါင်းများစွာပါဝင်သည်။ ဂရန့်ပရီ ပွဲစဉ်များကို သက်ဆိုင်ရာ ကမ္ဘာ့တိုက်ကြီးအသီးသီးမှ နိုင်ငံများရှိ ပြိုင်ကားကွင်းပတ်လမ်းကြောင်းများနှင့် အများပြည်သူနေ့စဉ်သုံးလမ်းမများကို ယာယီပိတ်ဆို့၍ပြုလုပ်ထားသည့် ပတ်လမ်းကြောင်းများပေါ်၌ ပြုလုပ်လေ့ရှိသည်။ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲရာသီတိုင်း နှစ်စဉ်ချီးမြှင့်နေကြဖြစ်သော ကမ္ဘာ့ယာဉ်မောင်းချန်ပီယံဆု နှင့် ကမ္ဘာ့ယာဉ်တည်ဆောက်မှုချန်ပီယံဆုများအတွက် အနိုင်ရရှိမှုကို ဆုံးဖြတ်ရန် ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲများတွင် အဆင့်အလိုက် အမှတ်ပေးသည့်စနစ်ကို ကျင့်သုံးသည်။ ပြိုင်ပွဲဝင်ကားမောင်းသမားတိုင်းသည် ကမ္ဘာ့ကားမောင်းအဖွဲ့ချုပ် (FIA) မှ ထုတ်ပေးသော အဆင့်အမြင့်ဆုံး ပြိုင်ကားမောင်းလိုင်စင်ဖြစ်သော စူပါလိုင်စင် (Super Licence) အား သက်တမ်းကုန်လွန်ခြင်းမရှိဘဲ ကိုင်ဆောင်ထားသူ ဖြစ်ရမည်ဖြစ်သည်။ ယှဉ်ပြိုင်မောင်းနှင်မည့် ကားလမ်းများသည်လည်း FIA မှ သတ်မှတ်ပေးသည့် အမြင့်ဆုံးအဆင့်အတန်းဖြစ်သော ပထမတန်းစား (Grade One) လမ်းမျာပေါ်၌သာ ကျင်းပရမည်ဖြစ်သည်။ ဖော်မြူလာ ဝမ်းနှင့်ပတ်သက်သော စီးပွားဖြစ်လုပ်ငန်းများ လုပ်ပိုင်ခွင့်ကို လေဘာတီမီဒီယာကော်ပိုရေးရှင်းထံသို့ ခန့်မှန်းတန်ဖိုးအမေရိကန်ဒေါ်လာ ၈ ဘီလီယံဖြင့် ၂၀၁၇ ခုနှစ်မှစတင်ငှားရမ်းပေးထားသည်။ ထိုလုပ်ငန်းရှင်သစ်လက်ထက်၌ မိုင်ယာမီ၊ လာ့စ်ဗီးဂတ်စ်၊ ဆော်ဒီအာရေဗျ၊ ကာတာ နှင့် နယ်သာလန် ဂရန့်ပရီပွဲစဉ်များ ထည့်သွင်းကျင်းပနိုင်ခဲ့သည်။ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ကားများသည် လမ်းကွေ့များပေါ်၌ပင် အရှိန်မြန်မြန်မောင်းနှင်နိုင်ရန် ၎င်းတို့၏ ရှေ့/ နောက်တောင်ပံနှင့် ကိုယ်ထည်အောက်ပိုင်းရှိ အခေါင်းပေါက်များမှ လေခွင်းဖိနှိပ်အား (Aerodynamic Downforce) အမြောက်အမြားထွက်ရှိအောင် အသေးစိတ်ချိန်ဆတွက်ချက်ကာ ထိန်းညှိတည်ဆောက်ထားသော ကမ္ဘာ့အမြန်ဆုံး ပတ်လမ်းမောင်းပြိုင်ကားများဖြစ်သည်။ ပြိုင်ကားများ၏ စွမ်းဆောင်ရည်သည် အီလက်ထရွန်းနစ်စနစ်၊ [[အေရိုဒိုင်းနမစ်ပညာ|လေခွင်းအား]]၊ ဆိုင်းထိန်းစနစ်နှင့် တာယာများပေါ်၌ မူတည်လေသည်။ ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ကားဘီးများ လမ်းမချော်ရန် ထိန်းချုပ်ရေးစနစ်၊ တာအထွက် ထိန်းချုပ်ရေးစနစ်၊ အလိုအလျောက် ဂီယာစနစ် နှင့် အခြားသော မောင်းနှင်မှုဆိုင်ရာ အီလက်ထရွန်းနစ်အထောက်အကူပြုစနစ်များ အသုံးပြုခြင်းကို ပထမဆုံးတားမြစ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၂၀၀၁ ခုနှစ်တွင် ခေတ္တပြန်လည်မိတ်ဆက်ခဲ့သော်လည်း ၂၀၀၄ နှင့် ၂၀၀၈ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းတွင် ထပ်မံတားမြစ်ခဲ့ပြန်သည်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ပြိုင်ပွဲရာသီအတွက် ပြိုင်ကားအသင်းတစ်သင်းစီ၏ အများဆုံးသုံးစွဲနိုင်မည့် [[ဖော်မြူလာ ဝမ်း|ကုန်ကျစရိတ်]]ကန့်သတ်ချက်မှာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂၁၅ သန်းဖြစ်သည်။ သို့သော် ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ကားအသင်း တစ်သင်းအဖြစ် လုပ်ငန်းလည်ပတ်နိုင်ရေး မြေပြင်အမှန်တကယ်သုံးစွဲရသော ငွေကြေးပမာဏသည် အကြောင်းအရာဖော်ပြ၍မရသည့် အချို့သောကိစ္စရပ်များကြောင့် ယင်းသတ်မှတ်ချက်ထက် ကျော်လွန်လေ့ရှိသည်။ ယင်းသို့သော ကိစ္စရပ်များကြောင့်ပင် ဖော်မြူလာ ဝမ်း၏ ဘဏ္ဍာရေးနှင့် နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ ပြိုင်ဆိုင်မှု သတင်းများ မကြာမကြာ ထွက်ပေါ်နေရခြင်းဖြစ်၏။ [[ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းနိုင်ငံ|ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်း]]သည် ဖော်မြူလာဝမ်းပြိုင်ပွဲ၏ ဗဟိုချက်မဖြစ်ပြီး ပြိုင်ပွဲဝင် အသင်း ၁၁ သင်းမှ ၆ သင်းသည် ၎င်းနိုင်ငံတွင် အခြေစိုက်ထားသည်။ == သမိုင်းကြောင်း == ဖော်မြူလာ ဝမ်း၏ မူလအစသည် ယာဉ်တည်ဆောက်မှု ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲ (၁၉၂၅ – ၁၉၂၇)နှင့် ယာဉ်မောင်း ဥရောပချန်ပီယံရှစ် (၁၉၃၁ – ၁၉၃၉) ပြိုင်ပွဲများမှတဆင့် ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်၏။ ''ဖော်မြူလာ'' ဆိုသည်မှာ ပြိုင်ပွဲဝင် ကားအားလုံး တသမတ်တည်းလိုက်နာရမည့် ယာဉ်တည်ဆောက်မှု စည်းမျဉ်းကန့်သတ်ချက်များကို ဆိုလိုသည်။ [[ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်|ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]မတိုင်မီက ဂရန့်ပရီအဖွဲ့များသည် ဥရောပချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲအား ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲသစ်တစ်ခုဖြင့် အစားထိုးပြုလုပ်ရန် ကြံရွယ်ခဲ့ကြသော်လည်း စစ်ပွဲကာလအတွင်း ကားမောင်းပြိုင်ပွဲများ ကျင်းပနိုင်ခြင်း မရှိသောကြောင့် စစ်ကြီးပြီးဆုံးချိန်အထိ ပြိုင်ပွဲဝင်မည့် ကားများအတွက် နိုင်ငံတကာ စည်းမျဉ်းကန့်သတ်ချက် ဖော်မြူလာအသစ်ကို တရားဝင်သတ်မှတ်နိုင်ခဲ့ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ ဖော်မြူလာ ဝမ်းသည် ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် သဘောတူညီခဲ့ကြသော စည်းမျဉ်းကန့်သတ်ချက် ဖော်မြူလာတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၁၉၄၇ ခုနှစ်မှစတင်၍ တရားဝင်အသက်သွင်းနိုင်ခဲ့သည်။ ဖော်မြူလာ ပြိုင်ပွဲများ၏ တရားဝင်စတင်မှုမတိုင်မီ ရှေ့ပြေးအနေနှင့်ပြုလုပ်ခဲ့သော ၁၉၄၆ ခုနှစ် တူရင်းဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲသည် ဖော်မြူလာ စည်းမျဉ်းသစ်များနှင့်အညီ ပထမဆုံးကျင်းပသော ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲသစ်ကို ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်၌ စတင်ပြုလုပ်နိုင်ရန် ကြံဆခဲ့ကြသည်။ <ref>{{Cite book |date=1 September 1946 |title=La Stampa (1946-09-01) |url=https://archive.org/details/lastampa_1946-09-01/page/n1/mode/2up?view=theater |publisher=Editrice La Stampa S.p.A. |others=CSI Piemonte |pages=3 |language=အီတလီ |trans-title=၁-၉-၁၉၄၆ ရက်နေ့ထုတ် သတင်းစာ}}</ref> <ref>{{Cite web |date=2 March 1946 |title=L'Équipe : le stade, l'air, la route |url=https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bd6t5100156g/f2.item.zoom |access-date=13 September 2024 |website=Gallica}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Cooper |first=Adam |date=13 May 2020 |title=Remembering F1's first world championship race 70 years on |url=https://www.motorsport.com/f1/news/first-f1-race-silverstone-1950/4791619/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200606181346/https://www.motorsport.com/f1/news/first-f1-race-silverstone-1950/4791619/ |archive-date=6 June 2020 |access-date=11 September 2024 |website=motorsport.com}}</ref> ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ် မေလ ၁၃ ရက်နေ့ ယူနိုက်တက် ကင်းဒမ်း၊ ဆေးဗားစတုန်း ပတ်လမ်းပြိုင်ကားကွင်း၌ ပြုလုပ်ခဲ့သည့် ဗြိတိသျှဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲသည် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ကားမောင်ပြိုင်ပွဲအနေဖြင့် ပထမဦးဆုံးတရားဝင်ကျင်းပသော ပြိုင်ပွဲဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=27 May 2021 |title=Facts you may not know about Silverstone Circuit and its place on the F1 calendar |url=https://www.silverstonemuseum.co.uk/about-us/our-organisation/blog/facts-you-may-not-know-about-silverstone-circuit/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230518141045/https://www.silverstonemuseum.co.uk/about-us/our-organisation/blog/facts-you-may-not-know-about-silverstone-circuit/ |archive-date=18 May 2023 |access-date=18 May 2023 |website=Silverstone Museum}}</ref> ထိုပွဲစဉ်၌ အယ်ဖာရိုမီယို ({{Langx|it|Alfa Romeo}}) ပြိုင်ကားအသင်းမှ ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဂျိုးဇက်ဖ် ဖာရီနာ ({{Langx|it|Giuseppe Farina}}) သည် အသင်းဖော် ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဂျူအန် မန်နျူရယ် ဖန်ဂျီယို ({{Langx|es|Juan Manuel Fangio}}) ကို ကပ်လျှက်အနိုင်ရမှတ်ဖြင့် အနိုင်ရဗိုလ်စွဲကာ ပထမဆုံးသော ကမ္ဘာ့ယာဉ်မောင်းချန်ပီယံဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဖန်ဂျီယို သည်လည်း ၁၉၅၁၊ ၁၉၅၄၊ ၁၉၅၅၊ ၁၉၅၆ နှင့် ၁၉၅၇ ခုနှစ်ပြိုင်ပွဲအားလုံး၏ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုများကို ဆွတ်ခူးနိုင်ခဲ့ပြီး<ref name=":1">{{Cite web |date=13 October 2003 |title=Michael Schumacher surclasse ses rivaux et dépasse Juan Manuel Fangio |url=https://www.lemonde.fr/archives/article/2003/10/13/michael-schumacher-surclasse-ses-rivaux-et-depasse-juan-manuel-fangio_337886_1819218.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230518140148/https://www.lemonde.fr/archives/article/2003/10/13/michael-schumacher-surclasse-ses-rivaux-et-depasse-juan-manuel-fangio_337886_1819218.html |archive-date=18 May 2023 |access-date=18 May 2023}}</ref> ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆု တစ်ဦးချင်းရရှိမှု အများဆုံး ပြိုင်ကားမောင်းသမားအဖြစ် စံချိန်တင်ခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် [[မိုက်ကယ် ရှူးမက်ကာ]]မှ ၎င်း၏ဆဋ္ဌမမြောက်ချန်ပီယံဆုရရှိမှုဖြင့် ယင်းစံချိန်အား ချိုးဖျက်၍ စံချိန်သစ်တင်ခဲ့ပြီး ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် သတ္တမမြောက်ချန်ပီယံဆု ထပ်မံရရှိကာ စံချိန်သစ်ထပ်မံ၍တင်နိုင်ခဲ့သည်။<ref name=":1" /> [[ဖိုင်:Alfa-Romeo-159-(1951).jpg|right|thumb|၁၉၅၁ ခုနှစ် ကမ္ဘာ့ယာဉ်မောင်းချန်ပီယံ ဂျူအန် မန်နျူရယ် ဖန်ဂျီယို မောင်းနှင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သော အယ်ဖာရိုမီယို ၁၅၉ (Alfa Romeo 159) ပြိုင်ကား]] ဂျူအန် မန်နျူရယ် ဖန်ဂျီယို သည် သူဝင်ပြိုင်ခဲ့သည့် အကြိမ်ပေါင်း ၅၂ ကြိမ်၌ ၂၄ ကြိမ် အနိုင်ရရှိခဲ့သဖြင့် ဖော်မြူလာ ဝမ်း သမိုင်းတလျှောက် တစ်ဦးချင်း အနိုင်ရရှိမှု ရာခိုင်နှုန်းအမြင့်ဆုံး ပြိုင်ကားမောင်းသမားအဖြစ် စံချိန်တင်ထားဆဲဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Seymour |first=Mike |date=7 December 2023 |title=In Numbers: How Verstappen compares to other F1 greats at this stage of his career |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/in-numbers-how-verstappen-compares-to-other-f1-greats-at-this-stage-of-his.m8QeD2t7xQGjmY4tqTd0q |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521103406/https://www.formula1.com/en/latest/article/in-numbers-how-verstappen-compares-to-other-f1-greats-at-this-stage-of-his.m8QeD2t7xQGjmY4tqTd0q |archive-date=21 May 2024 |access-date=13 September 2024 |website=formula1.com |quote=Juan Manuel Fangio—Stats after 51 Grands Prix: 5 world titles, 24 wins (47%), 35 podiums (68.6%), 29 pole positions (56.8%)}}</ref> ၁၉၅၈ ခုနှစ် ပြိုင်ပွဲရာသီမှစ၍ ယာဉ်တည်ဆောက်သူ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုကို ထပ်မံဖြည့်စွက် ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite news |last=Lawton |first=James |date=18 September 2011 |title=Hamilton still on track to greatness |url=https://www.independent.co.uk/sport/motor-racing/james-lawton-hamilton-still-on-track-to-greatness-397525.html |url-status=live |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220525/https://www.independent.co.uk/sport/motor-racing/james-lawton-hamilton-still-on-track-to-greatness-397525.html |archive-date=25 May 2022 |access-date=2 November 2021 |work=The Independent |location=London}}</ref> <ref>{{Cite news |last=Lawton |first=James |date=28 August 2007 |title=Moss can guide Hamilton through chicane of celebrity |url=https://www.independent.co.uk/sport/football/news/james-lawton-abramovich-the-tinker-man-undermines-mourinho-s-own-vision-of-a-dream-team-5334983.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240913012627/https://www.independent.co.uk/sport/football/news/james-lawton-abramovich-the-tinker-man-undermines-mourinho-s-own-vision-of-a-dream-team-5334983.html |archive-date=13 September 2024 |work=The Independent |publisher= |issn=1741-9743 |oclc=185201487}}</ref> <ref>{{Cite news |last=Henry |first=Alan |date=12 March 2007 |title=Hamilton's chance to hit the grid running |url=https://www.theguardian.com/sport/2007/mar/12/formulaone.motorsports15 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20080418205919/http://sport.guardian.co.uk/formulaone/story/0,,2032039,00.html |archive-date=18 April 2008 |access-date=30 October 2007 |work=The Guardian |location=London}}</ref> === နည်းပညာပိုင်း တိုးတက်မှုများ === [[ဖိုင်:MossLotusClimax19610806.jpg|right|thumb|၁၉၆၁ နျူဘာဂရင်း ဂရန့်ပရီပွဲစဉ်၌တွေ့ရသော ပြိုင်ပွဲဝင် Lotus 18 ပြိုင်ကား]] ပြိုင်ပွဲများတွင် ပထမဆုံးသော အဓိကကျသည့် နည်းပညာဆိုင်ရာ တိုးတက်မှုသည် ဘူဂတ်တီ ပြိုင်ကားအသင်း (Bugatti) ၏ ခါးလယ်-အင်ဂျင်ထိုင် ပြိုင်ကားများဖြင့် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်၍ ၎င်းနည်းပညာနှင့် မိတ်ဆက်ခဲ့ချိန်က ဖြစ်သည်။ ဩစတြေးလျ ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဂျက်ဘရက်ဘမ် (Jack Brabham) ရရှိခဲ့သည့် ၁၉၅၉၊ ၁၉၆၀ နှင့် ၁၉၆၆ ခုနှစ် ချန်ပီယံဆုများသည် ခါးလယ်-အင်ဂျင်အထိုင်ချခြင်း၏ အားသာမှုကို သက်သေပြခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် ပြိုင်ပွဲဝင်အသင်းအားလုံး ခါးလယ်-အင်ဂျင်ထိုင် ပြိုင်ကားများဖြင့် ပြောင်းလဲပြိုင်ပွဲဝင်ခဲ့ကြသည်။ လေးဘီးယက်ပုံစံ Ferguson P99 ပြိုင်ကားသည် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲသို့ နောက်ဆုံးဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည့် ယာဉ်ဦးပိုင်း-အင်ဂျင်ထိုင် ဒီဇိုင်း ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ကားဖြစ်ခဲ့ပြီး ၁၉၆၁ ခုနှစ် ဗြိတိသျှ ဂရန့်ပရီ၏ တစ်စင်းတည်းသောရှေ့ခန်း-အင်ဂျင်ထိုင် ဒီဇိုင်း ပြိုင်ကားလည်းဖြစ်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=Ferguson P99 |url=http://www.gpracing.net192.com/cars/data/186.cfm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080330231253/http://www.gpracing.net192.com/cars/data/186.cfm |archive-date=30 March 2008 |access-date=17 November 2007 |publisher=[[GP Racing]]}}</ref> ၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် လိုတက်စ်ပြိုင်ကားအသင်း (Lotus) သည် ရှေးရိုးပုံစံဖြစ်သည့် ဒေါက်တိုင် အရိုးစုဘောင် ကိုယ်ထည်အစား အလူမီနီယမ်ပြား အကာခွံ ကိုယ်ထည်ဖြင့် တည်ဆောက်ထားသော ပြိုင်ကားဖြင့် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်၍ ယင်းနည်းပညာသစ်ဖြင့် မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ခါးလယ်-အင်ဂျင်ထိုင်စနစ်ပြီးနောက်ပိုင်း နည်းပညာဆိုင်ရာ အကြီးမားဆုံးတိုးတက်မှုဖြစ်ကြောင်း သက်သေပြခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |date=28 March 2018 |title=See how technology has changed Formula One for the better |url=https://www.redbull.com/in-en/7-times-new-technology-changed-the-f1-game |access-date=23 August 2025 |website=Red Bull}}</ref> ၁၉၆၈ ခုနှစ် ရာသီပွဲစဉ်တွင် တောင်ပံရွက်တပ် ပြိုင်ကားပုံစံများပေါ်ပေါက်လာခြင်းနှင့်အတူ ကားဒီဇိုင်းများတွင် လေခွင်းပင့်ဖိအား (Aerodynamic Downforce) သက်ရောက်မှုသည် တဖြည်းဖြည်းအရေးပါလာခဲ့သည်။ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် Lotus အသင်းမှ မြေပြင်-သက်ရောက်မှု လေခွင်အား (Ground-Effect Aerodynamics) နည်းပညာသုံး ပြိုင်ကားများနှင့် မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ ၎င်းနည်းပညာ၏ အကျိုးကျေးဇူးဖြင့် ပြိုင်ကားများတွင် ကြီးမားသည့် ပင့်ဖိအားရရှိမှုနှင့်အတူ လမ်းကွေ့များပေါ်၌ အရှိန်မြန်မြန် မောင်းနှင်နိုင်စွမ်း ပိုမိုရရှိလာခဲ့သည်။<ref>{{Cite book |last=Staniforth |first=Allan |year=1994 |title=Competition Car Suspension |publisher=Haynes |isbn=978-0-85429-956-0 |page=96}}</ref> [[ဖိုင်:1985_European_GP_Stefan_Johansson_01.jpg|thumb|၁၉၈၅ ခုနှစ် ဥရောပ ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲတွင် ယှဉ်ပြိုင်မောင်းနှင်နေသော ဖာရာရီအသင်း၏ ပြိုင်ကားတစ်စင်း]] ၁၉၈၈ ခုနှစ်အလွန် ဆယ်စုနှစ်တာမျှ ကာလအတွင်း ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲများသည် ပြိုင်ဆိုင်မှု အလွန်ပြင်းထန်ခဲ့ပြီး ယာဉ်မတော်တဆဖြစ်ပွားမှုများနှင့် သေဆုံးမှုဖြစ်ရပ်များ ရှိခဲ့၏။<ref>{{Cite web |last=Slater |first=Luke |date=22 May 2025 |title='I had a front-row seat for the explosive Senna-Prost rivalry' |url=https://www.telegraph.co.uk/formula-1/2025/05/22/front-row-seat-explosive-ayrton-senna-alain-prost-rivalry/ |access-date=3 November 2025 |website=The Telegraph}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ayrton Senna: Remembering a racing legend 30 years on |url=https://www.silverstone.co.uk/news/ayrton-senna-remembering-racing-legend-30-years |access-date=3 November 2025 |website=Silverstone}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tremayne |first=Sam |title=A racer through and through – Roland Ratzenberger remembered |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/a-racer-through-and-through-ratzenberger-remembered.4GgLrhjq9vSL5anb023G7 |access-date=3 November 2025 |website=Formula 1®}}</ref> ၂၀၁၄ ခုနှစ် ဂျပန် ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲ ယာဉ်မတော်တဆမှု ထိခိုက်ဒဏ်ရာများကြောင့် ၂၀၁၅ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၇ ရက်နေ့၌ ကွယ်လွန်သွားခဲ့သူ ပြင်သစ် ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဂျူးလိစ် ဘီယန်ချီ၏ သေဆုံးမှုမတိုင်မီအထိ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲသမိုင်းတလျောက် ပြိုင်ကားမောင်းသမားတစ်ဦးမျှ ပြိုင်ပွဲ မတော်တဆမှုမှ ရရှိသည့် ဒဏ်ရာကြောင့် သေဆုံးဖူးခြင်း မရှိိပေ။<ref>{{Cite web |last=Benson |first=Andrew |date=9 October 2022 |title=Japanese Grand Prix: Memories of Jules Bianchi death trigger anger over recovery truck on track |url=https://www.bbc.com/sport/formula1/63190448 |access-date=16 September 2025 |website=BBC Sport}}</ref> === ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းရှင်များ ပြန်လည်ဝင်ရောက်လာခြင်း === [[ဖိုင်:Michael_Schumacher,_Ferrari_F2001_(8968595731)_(cropped).jpg|thumb|[[မိုက်ကယ် ရှူးမက်ကာ]]နှင့် [[ဖာရာရီ]]အသင်းသည် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုများ ငါးကြိမ်ဆက်တိုက် အတူတကွရယူနိုင်ခဲ့သည်။ (၂၀၀၁ ခုနှစ် ဓာတ်ပုံ) ]] မိုက်ကယ် ရှူးမက်ကာနှင့် [[ဖာရာရီ]]အသင်းတို့၏ ပေါင်းစည်းမှုတွင် ငါးကြိမ်ဆက်တိုက် ယာဉ်မောင်း ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆု နှင့် ခြောက်ကြိမ်ဆက်တိုက် ယာဉ်တည်ဆောက်မှု ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုများ အတူတကွ ရယူနိုင်ခဲ့ကြသည်။ ရှူးမေကာသည် ဖော်မြူလာ ဝမ်းတွင် ဂရန့်ပရီ နိုင်ပွဲရရှိမှု အများဆုံး၊ ရာသီတစ်ခုစာ နိုင်ပွဲရရှိမှု အများဆုံး၊ ယာဉ်မောင်းချန်ပီယံဆုရရှိမှု အများဆုံး စသည့် စံချိန်များစွာကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည်။<ref>{{Cite news |date=21 July 2002 |title=Schumacher makes history |url=https://news.bbc.co.uk/sport2/hi/motorsport/formula_one/2141834.stm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20090505185104/http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/motorsport/formula_one/2141834.stm |archive-date=5 May 2009 |access-date=12 September 2006 |work=BBC Sport}}</ref> ရှူးမေကာ၏ ရာသီဆက်တိုက် ချန်ပီယံဆု သိမ်းပိုက်မှုသည် ၂၀၀၅ ခုနှစ် ရာသီတွင် ရီနော့ပြိုင်ကားအသင်း (Renault) ၏ စပိန် ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဖာနန်ဒို အယ်လွန်ဆို (Fernando Alonso) ၏ အသက်အငယ်ဆုံး ဖော်မြူလာ ဝမ်း ချန်ပီယံဖြစ်လာချိန်၌ ရပ်တန့်သွားခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=The youngest Formula 1 world champions – Where does Max Verstappen rank alongside Vettel, Alonso and Hamilton? |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/the-youngest-world-champions-where-does-verstappen-rank-alongside-vettel.5maXjugCVIKMSrPdky0p7Q |access-date=23 August 2025 |website=Formula 1®}}</ref> ၎င်းနောက်ပိုင်း အသက်အငယ်ဆုံး ချန်ပီယံဆုရှင် စံချိန်အား ဗြိတိသျှ ပြိုင်ကားမောင်းသမား လူးဝစ် ဟာမီလ်တန် (Lewis Hamilton) မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ် ချန်ပီယံဆုဖြင့် ချိုးဖျက်ခဲ့ပြီး ၎င်းနောက်ထပ်တဖန် ဂျာမန် ပြိုင်ကားမောင်းသမား ဆီဘက်စသျှန်း ဗက်တယ် (Sebastian Vettel) မှ ၂၀၁၀ ခုနှစ် ချန်ပီယံဆုဖြင့် ယင်းစံချိန်အား ထပ်မံချိုးဖျက်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၆ ခုနှစ်ရာသီတွင်လည်း ရီနော့အသင်း နှင့် အယ်လွန်ဆို တို့သည် ချန်ပီယံဆု နှစ်ခုလုံးကို ထပ်မံသိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=2006 Teams' Standings |url=https://www.formula1.com/en/results/2006/team |access-date=23 August 2025 |website=formula1.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=2006 Drivers' Standings |url=https://www.formula1.com/en/results/2006/drivers |access-date=23 August 2025 |website=formula1.com}}</ref> ရှူးမက်ကာသည် ဖော်မြူလာ ဝမ်း ကားမောင်းပြိုင်ပွဲများသို့ ၁၆ နှစ်တာ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး ၂၀၀၆ ခုနှစ်ကုန်တွင် ပြိုင်ကားမောင်းသမားဘဝမှ အနားယူခဲ့သော်လည်း ၂၀၁၀ ပြိုင်ပွဲရာသီတွင် Brawn GP အမည်ဖြင့်ပြောင်းလဲ၍ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သော မာစီးဒီး ပြိုင်ကားအသင်းသစ်နှင့်အတူ ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲများသို့ တကြော့ပြန်လည် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Michael Schumacher: When he announced his first f1 retirement |url=https://www.skysports.com/f1/news/12525/10561418/michael-schumacher-when-he-announced-his-first-f1-retirement |access-date=23 August 2025 |website=Sky Sports}}</ref> ထိုကာလတွင် FIA မှ ပြိုင်ပွဲလှုပ်ရှားမှုများ တိုးတက်စေရန်နှင့် ကုန်ကျစရိတ်လျှော့ချနိုင်စေရန် ရည်ရွယ်ကာ စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းပြောင်းလဲမှုများကို မကြာခဏပြုလုပ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=FIA Rules & Regulations Sporting Regulations: 2006 season changes |url=http://www.formula1.com/insight/rulesandregs/13/995.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20061109185035/http://www.formula1.com/insight/rulesandregs/13/995.html |archive-date=9 November 2006 |access-date=11 May 2006 |website=formula1.com}}</ref> ချန်ပီယံရှစ် စတင်ခဲ့သည့် ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်ကတည်းက တရားဝင်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည့် "အသင်းမှ အမိန့်ပေးခြင်း" လုပ်ပိုင်ခွင့်သည် ကားမောင်းအသင်းများမှ ပြိုင်ပွဲရလဒ်အား ပြောင်ကျကျခြယ်လှယ်၍ အပျက်သဘောဆောင်သည့် လုပ်ရပ်များ လူသိရှင်ကြားဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ၂၀၀၂ ခုနှစ်မှစ၍ ပိတ်ပင်ခံခဲ့ရသည်။ ၎င်းကိစ္စ၏ အထင်ရှားဆုံးဖြစ်ရပ်မှာ ၂၀၀၂ ခုနှစ် ဩစတြီးယား ဂရန့်ပရီ၌ဖြစ်ပွားခဲ့သော ဖာရာရီအသင်း၏ ဖြစ်ရပ်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |title=2008 FIA Formula One Sporting Regulations |url=http://paddocktalk.com/news/html/modules/ew_filemanager/07images/f1/fia/033007_2008_F1_SPORTING_REGULATIONS.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110929075510/http://paddocktalk.com/news/html/modules/ew_filemanager/07images/f1/fia/033007_2008_F1_SPORTING_REGULATIONS.pdf |archive-date=29 September 2011 |access-date=16 March 2018 |publisher=}}</ref> အခြားပြောင်းလဲမှုများတွင် တာထွက်နေရာ အရည်အချင်းစစ်ခြင်း၊ အမှတ်ပေးစနစ်၊<ref>{{Cite web |date=2 February 2010 |title=Formula 1 adopts new points system for 2010 season |url=https://news.bbc.co.uk/sport2/hi/motorsport/formula_one/8493082.stm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171129191226/http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/motorsport/formula_one/8493082.stm |archive-date=29 November 2017 |access-date=10 April 2021 |publisher=[[BBC Sport]]}}</ref> နည်းပညာဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းများ၊<ref>{{Cite web |date=12 February 2010 |title=FIA publishes new Formula One regulations to cover the 2010 season |url=https://www.theguardian.com/sport/2010/feb/12/fia-formula-one-regulations-2010-season |access-date=23 August 2025 |website=The Guardian}}</ref> နှင့် အင်ဂျင်နှင့် တာယာ မည်မျှကြာမြင့်ရမည် စသည်တို့ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Wise |first=Michael |title=2010 rule changes |url=https://www.skysports.com/f1/news/5980709/2010-rule-changes |access-date=23 August 2025 |website=Sky Sports}}</ref><ref>{{Cite web |last=Holding |first=Joe |date=22 October 2021 |title=Formula One: remember when... the US GP went ahead with just six cars? |url=https://www.topgear.com/car-news/formula-one/formula-one-remember-when-us-gp-went-ahead-just-six-cars |access-date=23 August 2025 |website=Top Gear}}</ref><ref>{{Cite web |last=Noble |first=Jonathan |date=20 December 2007 |title=Bridgestone signs sole supplier contract |url=https://www.autosport.com/f1/news/bridgestone-signs-sole-supplier-contract-4418515/4418515/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220103164629/https://www.autosport.com/f1/news/bridgestone-signs-sole-supplier-contract-4418515/4418515/ |archive-date=3 January 2022 |access-date=3 January 2022 |website=autosport.com}}</ref> == ကားမောင်းပြိုင်ခြင်း == ဖော်မြူလာ ဝမ်း ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲတစ်ပွဲသည် ရက်သတ္တပတ်ကုန်အထိ ကြာမြင့်သည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် ပြိုင်ပွဲတစ်ပွဲသည် သောကြာနေ့ အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်မှု နှစ်ကြိမ်၊ စနေနေ့ အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်မှု တစ်ကြိမ်တို့ဖြင့် စတင်သည်။ အရန်ယာဉ်မောင်းများကို သောကြာနေ့ လေ့ကျင့်မှုများတွင် ဝင်ရောက်မောင်းနှင်ခွင့်ပြုသော်လည်း အသင်းတစ်သင်းလျှင် ကားနှစ်စီးသာ အသုံးပြုနိုင်သဖြင့် ပြိုင်ပွဲဝင် ယာဉ်မောင်းတစ်ဦးနှင့် လဲလှယ်၍သာ ဝင်ရောက်လေ့ကျင့်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။ အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်မှု နောက်ဆုံးအကြိမ်အပြီးတွင် တာထွက် နေရာ အကဲဖြတ်ခြင်းအပိုင်း ပြုလုပ်သည်။ ၎င်းအကဲဖြတ် ရလဒ်အပေါ်မူတည်၍ တနင်္ဂနွေနေ့ အဓိကပြိုင်ပွဲ၏ တာအထွက်တွင် စီတန်းရမည့် နေရာအား သတ်မှတ်သည်။ <ref name="QDetail2">{{Cite web |title=Practice and qualifying |url=http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8686/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100516014918/http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8686/ |archive-date=16 May 2010 |access-date=21 October 2009 |website=formula1.com}}</ref> <ref name="DriveChang">{{Cite web |date=10 June 2011 |title=Driver changes and additional drivers |url=http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8694/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20110620024651/http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8694/ |archive-date=20 June 2011 |access-date=10 June 2011 |website=formula1.com}}</ref> === တာယာ စည်းမျဉ်းများ === [[ဖိုင်:Pirelli_Tire_Range_(52849596009).jpg|thumb|၂၀၂၃ ခုနှစ် ရာသီတွင် အသုံးပြုခဲ့သော Pirelli အမှတ်တံဆိပ် ကားတာယာများ (ဝဲ မှ ယာ)။ ပြောင်ကွန်ပေါင်းတာယာ ၃ မျိုး (အပျော့၊ သာမာန်၊ အမာ) နှင့် မိုးရာသီသုံးတာယာ ၂ မျိုး (မိုးဖွဲ၊ မိုးသည်းထန်)။]] ပြိုင်ပွဲသီတင်းပတ်တစ်ခုစီတွင် ပြိုင်ပွဲဝင်ယာဉ်မောင်းတစ်ဦးလျှင် ခြောက်သွေ့ရာသီသုံး တာယာ ၁၃ စုံ၊ စိုထှိုင်းရာသီသုံး တာယာ ၃ စုံနှင့် အထွေထွေဘက်စုံသုံး တာယာ ၄ စုံ ဟူ၍ စုစုပေါင်း တာယာ အစုံ ၂၀ စီ ခွဲတမ်းချထုတ်ပေးပြီး မသုံးဖြစ်သည့် တာယာအသစ်များကိုလည်း ပြန်လည်အပ်နှံပေးရသည်။ <ref>{{Cite web |date=16 December 2020 |title=2021 Formula 1 Sporting Regulations |url=https://www.fia.com/sites/default/files/2021_formula_1_sporting_regulations_-_iss_5_-_2020-12-16.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201217153320/https://www.fia.com/sites/default/files/2021_formula_1_sporting_regulations_-_iss_5_-_2020-12-16.pdf |archive-date=17 December 2020 |publisher=Federation Internationale de l'Automobile}}</ref> === တာထွက်နေရာ အရည်အချင်းစစ်ပြိုင်ပွဲ === ပြိုင်ပွဲကျင်းပမှုသမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် တာထွက်နေရာအရည်အချင်းစစ်ပွဲသည် အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်ချိန်နှင့် တဆက်တည်းပြုလုပ်လေ့ရှိ၏။ ယာဉ်မောင်းများသည် သတ်မှတ်ကြာချိန်အတွင်း ပတ်လမ်းများကို တစ်ကြိမ် သို့မဟုတ် ပိုမို၍ မောင်းနှင်ရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ယာဉ်မောင်းအသီးသီး၏ ပတ်လမ်းအမြန်ဆုံးမောင်းနှင်မှုစံချိန်ဖြင့် အမှတ်ပေးဇယားရပ်တည်မှုကို ဆုံးဖြတ်သည်။ အမြန်ဆုံးစံချိန်ရရှိသူသည် ပြိုင်ပွဲတွင် Pole position ဟုခေါ်သော ထိပ်ဆုံးနေရာမှ တာထွက်ခွင့် ရရှိမည်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=17 March 2016 |title=Deciding the grid – A history of F1 qualifying formats |url=https://www.formula1.com/en/latest/features/2016/3/deciding-the-grid-a-history-of-f1-qualifying-formats.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200830180030/https://www.formula1.com/en/latest/features/2016/3/deciding-the-grid-a-history-of-f1-qualifying-formats.html |archive-date=30 August 2020 |access-date=20 May 2021 |website=formula1.com}}</ref> === တာတိုအမြန်မောင်းပြိုင်ပွဲ === ၂၀၂၁ ခုနှစ် ရာသီပွဲစဉ်များတွင် တာတိုအမြန်မောင်းပွဲများ (Sprints) စတင်ပါဝင်လာခဲ့ပြီး တာထွက်နေရာအရည်အချင်းစိစစ်မှုပုံစံသစ်အနေဖြင့် ချဉ်းကပ်နိုင်ရန် ရည်ရွယ်ခဲ့သည်။ ၎င်းပုံစံသစ်တွင် ယခင်ပြုလုပ်နေကြ အရည်အချင်းစစ်ဆေးပွဲသည် တာတိုအမြန်မောင်းပြိုင်ပွဲအတွက် တာထွက်နေရာကို ဆုံးဖြတ်မည်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းတာတိုပြိုင်ပွဲအား ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲ တာထွက်နေရာအတွက် ဆုံးဖြတ်မည်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite news |last=Rawcliffe |first=Tom |date=6 April 2021 |title=New F1 Sprint Races to be finalised by Imola |url=https://www.planetf1.com/news/sprint-races-finalised-imola/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210407000617/https://www.planetf1.com/news/sprint-races-finalised-imola/ |archive-date=7 April 2021 |access-date=7 April 2021 |work=PlanetF1.com}}</ref> သို့သော် ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် ထိုနည်းလမ်းသစ်အစား တာတိုအမြန်မောင်းပွဲစဉ်များကို ထိပ်ဆုံးပန်းဝင်သူ ၈ ဦးကို ချန်ပီယံရှစ် ရမှတ်ပေးသော ပြိုင်ပွဲများအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=7 December 2022 |title=Formula 1 announces venues for six F1 Sprint events across 2023 season |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.breaking-formula-1-announces-venues-for-six-f1-sprint-events-across-2023.4tvAAXFGdkoHKE8Onjh8Ya.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221207113722/https://www.formula1.com/en/latest/article.breaking-formula-1-announces-venues-for-six-f1-sprint-events-across-2023.4tvAAXFGdkoHKE8Onjh8Ya.html |archive-date=7 December 2022 |access-date=21 March 2023 |website=formula1.com}}</ref><ref>{{Cite web |date=25 April 2023 |title=Explained: Everything you need to know about the 2023 F1 Sprint format |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.explained-everything-you-need-to-know-about-the-2023-f1-sprint-format.583WHWKbWVVBemPKi6pJxH.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230520011029/https://www.formula1.com/en/latest/article.explained-everything-you-need-to-know-about-the-2023-f1-sprint-format.583WHWKbWVVBemPKi6pJxH.html |archive-date=20 May 2023 |access-date=25 April 2023 |website=formula1.com}}</ref> စံပြုထားသော ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲတစ်ပွဲ ကျင်းပပုံမှာ သီတင်းပတ်တစ်ခု၏ အကုန် သောကြာနေ့တွင် အစမ်းလေ့ကျင့်မောင်းနှင်ခြင်းနှင့် ၎င်းနောက် တာတိုအမြန်မောင်းပြိုင်ပွဲအတွက် တာထွက်နေရာ အရည်အချင်းစစ်ဆေးခြင်း၊ စနေနေ့တွင် နံနက်ပိုင်း၌ တာတိုအမြန်မောင်းပြိုင်ပွဲကျင်ပခြင်းနှင့် မွန်းလွဲပိုင်း၌ တနင်္ဂနွေနေ့ ကျင်းပမည့် ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲအတွက် တာထွက်နေရာအရည်အချင်းစစ်ဆေးခြင်းတို့ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Formula One Management |date=March 12, 2026 |title=Your guide to the 2026 F1 Sprint format |url=https://www.mclaren.com/racing/formula-1/2026/guide-to-the-f1-sprint/ |access-date=13 June 2026 |website=McLaren.com}}</ref> === ကားမောင်းပြိုင်ပွဲ === တနင်္ဂနွေနေ့တွင် ပြိုင်ပွဲဝင်ယာဉ်မောင်းများ ယာဉ်နှင့်လမ်းကြောင်းအခြေအနေ စစ်ဆေးနိုင်ရန်၊ ကားတာယာများကို ဆွဲအားနှင့်ကုပ်အား ပိုမိုရရှိစေရန် အပူပေးသည့်အနေဖြင့် ပတ်လမ်းတစ်ပတ်စာ သွေးပူအစမ်းမောင်းနှင်မှုဖြင့် ပြိုင်ပွဲအား စတင်သည်။<ref>{{Cite news |title=F1 Explained: The formation lap |url=https://www.skysports.com/f1/video/36363/13237888/f1-explained-the-formation-lap |access-date=15 September 2025 |work=Sky Sports}}</ref> ယင်းနောက်ယှဉ်ပြိုင်မည့် ပြိုင်ကားအားလုံးသည် တာထွက်နေရာသို့ ၎င်းတို့၏အရည်အချင်းစစ်ပြိုင်ပွဲရလဒ်အစီအစဉ်အတိုင်း ဝင်ရောက်နေရာယူကြသည်။ [[ဖိုင်:Jacques_Villeneuve_(Sauber)_qualifying_at_US_Grand_Prix_2005.jpg|thumb|၂၀၀၅ ခုနှစ် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ဂရန့်ပရီ တာထွက်နေရာ အရည်အချင်းစစ်ပွဲ၌ မောင်းနှင်ယှဉ်ပြိုင်နေစဉ်တွေ့ရသော Sauber C24 ပြိုင်ကား]] သတ်မှတ် တာထွက်နေရာအသီးသီးသို့ ပြိုင်ကားအားလုံး ဝင်ရောက်တန်းစီပြီးသည်နှင့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာစောင့်ရှောက်ရေး ယာဉ်မှ ၎င်းတို့၏အနောက်သို့ ဝင်ရောက်နေရာယူသည်။<ref>{{Cite web |last=Baxter-Priest |first=Matthew |date=2 March 2023 |title=What is the car at the back of the F1 grid? |url=https://www.esquireme.com/sports/what-is-the-car-at-the-back-of-the-f1-grid |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231103153821/https://www.esquireme.com/sports/what-is-the-car-at-the-back-of-the-f1-grid |archive-date=3 November 2023 |access-date=3 November 2023 |website=Esquire Middle East}}</ref> ထို့နောက် တာထွက်အချက်ပြပွိုင့် အနီရောင်မီးသီးငါးလုံး တစ်လုံးစီ တစ်စက္ကန့်ခြား လင်းလာပြီးနောက် စက္ကန့်အနည်းငယ်အကြာအတွင် မီးသီးအားလုံး တပြိုက်နက် မှိတ်သွားခြင်းဖြင့် ပြိုင်ပွဲစတင်ကြောင်း အချက်ပြသည်။<ref>{{Cite web |title=The Formula 1 rules that every new fan needs to know |url=https://www.williamsf1.com/posts/881ba06f-3898-4fe1-8d5c-4c01af217c0e/the-f1-rules-that-every-new-fan-needs-to-know |access-date=15 September 2025 |website=Atlassian Williams Racing}}</ref> ပြင်းထန်သော မတော်တဆမှု၊ အန္တရာယ်ရှိသော အခြေအနေများ သို့မဟုတ် ယာဉ်မောင်းသည် တာထွက်နေရာ သို့မဟုတ် လမ်းကြောင်းပေါ်တွင် ဘေးကင်းလုံခြုံမှုမရှိဟုထင်ပါက လက်မြှောက်၍ အချက်ပြကာ ပြိုင်ပွဲစတင်ခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်ကို ရပ်ဆိုင်းနိုင်သည်။<ref>{{Cite web |last=Cooper |first=Adam |title=McLaren: F1's aborted-start rule "a little confusing" amid Norris fine |url=https://www.motorsport.com/f1/news/mclaren-aborted-start-rule-confusing-norris-fine/10671253/ |access-date=15 September 2025 |website=motorsport.com}}</ref> မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းခြင်းကဲ့သို့သော ပြိုင်ပွဲစတင်ခြင်းသည် အလွန်အကျွံအန္တရာယ်များသည်ဟု ယူဆပါက ဘေးကင်းရေးကား၏နောက်မှလည်း ပြိုင်ပွဲကို စတင်နိုင်သည်။ ယင်းအခြေအနေမျိုးတွင် သွေးပူအစမ်းမောင်းနှင်မှု မပါဝင်တော့ပေ။<ref>{{Cite web |title=Race start procedure |url=http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8691/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130704181035/http://www.formula1.com/inside_f1/rules_and_regulations/sporting_regulations/8691/ |archive-date=4 July 2013 |access-date=16 October 2010 |website=formula1.com}}</ref> ယာဉ်မောင်းပြိုင်ပွဲဝင်များသည် ယှဉ်ပြိုင်နေစဉ်အတွင်း ပြိုင်ကားများ၏ တာယာဘီးများ လဲလှယ်ရန်နှင့် ပျက်စီးချို့ယွင်းမှုများ ပြုပြင်ရန် ဂိုဒေါင်ရုံ ရပ်နားမှု (Pit Stop) များပြုလုပ်နိုင်သည်။ ပြိုင်ပွဲဝင်များသည် သာမာန်အချိန်တွင် အမျိုးအစားမတူသော ခြောက်သွေ့ရာသီသုံး ကွန်ပေါင်းတာယာ ၃ စုံ လဲလှယ်နိုင်ပြီး မိုးရွာသွန်းချိန်နှင့် ဆီးနှင်းကျချိန်များတွင် အမျိုးအစားမတူသော စိုထိုင်းရာသီသုံး အထူးထုတ်တာယာ ၂ စုံ လဲလှယ်နိုင်သည်။ ပြိုင်ပွဲတွင် ယာဉ်မောင်းများသည် ဂိုဒေါင်ရုံ ရပ်နားမှုအား တစ်ကြိမ် အနည်းဆုံးပြုလုပ်ရမည်ဖြစ်ပြီး ကွန်ပေါင်းတာယာများအား နှစ်စုံ အနည်းဆုံးအသုံးပြုရမည်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Asher |first=Richard |last2=Braybrook |first2=Rebecca |date=15 September 2025 |title=F1 tyres: What are the Pirelli compounds and 2024 rules |url=https://www.autosport.com/f1/news/f1-tyres-what-are-the-compounds-and-what-do-they-mean/10344284/ |access-date=15 September 2025 |website=autosport.com}}</ref>{{Efn|A mandatory two-pit stop rule was enforced for the [[2025 Monaco Grand Prix]].<ref>{{cite web |title=EXPLAINER: What is the new two-stop rule for Monaco? |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/explained-what-is-the-new-two-stop-rule-for-the-monaco-grand-prix-and-how.1qropbdmR05S3BqgYsHtpE |website=formula1.com |access-date=15 September 2025 }}</ref>}} ရှေ့ဆုံးမှ ဦးဆောင်ယှဉ်ပြိုင်နေသော ကားသည် သတ်မှတ်ထားသည့် ပတ်လမ်းမောင်းနှင်မှုအကြိမ်ရေ ပြီးမြောက်သောအခါတွင် ယှဉ်ပြိုင်မှုပြီးဆုံးလေသည်။{{Efn|This number varies around each track. It is defined as the minimum amount of laps required for the total race distance to exceed 305 km, with the exception of the Monaco Grand Prix, for which it is set at 260km.<ref name="2025 sporting regs"/>}} သတ်မှတ်ပတ်လမ်းမောင်းနှင်မှုအကြိမ်ရေပြီးမြောက်သူ တစ်ဦးမကပါက ပန်းဝင်မျဉ်းကိုဖြတ်သည့် အချိန်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်သည်။ ပြိုင်ပွဲပြီးဆုံးချိန်တွင် သတ်မှတ်ထားသော အကွာအဝေး၏ ၉၀% ပြီးမြောက်သော ပြိုင်ပွဲဝင်များကို ၎င်းတို့၏ ဆက်စပ်လမ်းကြောင်းအနေအထားနှင့် ပြီးမြောက်သွားသော ပတ်လမ်းမောင်းနှင်မှု အရေအတွက်ပေါ်မူတည်၍ ပြိုင်ပွဲ၏ ရလဒ် အဆင့်များကို သတ်မှတ်သည်။ ပြိုင်ပွဲအား ဆက်လက်ကျင်းပရန် လုံခြုံစိတ်ချရမှုမရှိသည့် အခြေအနေမျိုးရှိလာပါက ခေတ္တရပ်နားနိုင်သည် သို့မဟုတ် စောလျင်စွာ ပြီးဆုံးနိုင်သည်။ ယှဉ်ပြိုင်နေမှုအား ယာယီဆိုင်းငံ့ထားသည့် အခြေအနေမျိုးတွင် ပြိုင်ပွဲဝင် ကားအားလုံးသည် လမ်းကြောင်းရှင်း ကား (Safety Car) ၏ ဦးဆောင်မှုနောက်တွင် လက်ရှိရောက်ရှိနေသည့် နေရာ အစဉ်လိုက်အတိုင်း မောင်းနှင်ရမည်ဖြစ်ပြီး ယှဉ်ပြိုင်မှု ပြန်လည်မစတင်မီ ဆယ်မိနစ်ကြိုတင်အသိပေးသည်။<ref name="2025 sporting regs">{{Cite web |title=2025 Formula 1 Sporting Regulations |url=https://www.fia.com/sites/default/files/fia_2025_formula_1_sporting_regulations_-_issue_1_-_2024-07-31.pdf |access-date=15 September 2025 |website=Fédération Internationale de l'Automobile}}</ref> === အချက်ပြ အလံများ === ဖော်မြူလာ ဝမ်း ကားပြိုင်ပွဲများတွင် အသုံးပြုသော အချက်ပြအလံများ၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်နှင့် သုံးစွဲပုံများကို ကမ္ဘာ့ကားမောင်းအဖွဲ့ချုပ်မှ ထုတ်ပြန်သော ကားမောင်းအားကစားနည်းဆိုင်ရာ နိုင်ငံတကာ ကျင့်ထုံး၏ နောက်ဆက်တွဲ(ဇ)တွင် ဖော်ပြထားသည်။<ref>{{Cite web |title=FIA International Sporting Code: Appendix H |url=https://www.fia.com/sites/default/files/appendix_h_2021_published_09_03_2021.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510213732/https://www.fia.com/sites/default/files/appendix_h_2021_published_09_03_2021.pdf |archive-date=10 May 2021 |publisher=Federation Internationale de l'Automobile}}</ref> {| class="wikitable" !အလံ ! အခေါ်အဝေါ် ! အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် |- ! rowspan="3" |[[ဖိုင်:Auto_Racing_Yellow.svg|50x50px]] ! SC ဆိုင်းဘုတ် (Safety Car) | ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင် ဘေးကင်းရေးယာဉ် (Safety Car) ရှိကြောင်း သတိပေးညွှန်ပြရန် အဝါရောင်အလံနှင့်တွဲဖက်၍ပြသသည်။ ပြိုင်ကားမောင်းသမားများသည် လက်ရှိအဆင့်ရပ်တည်မှုနေရာအတိုင်း အစဉ်လိုက် အရှိန်လျော့၍မောင်းနှင်ရမည်။ |- ! VSC ဆိုင်းဘုတ် (Virtual Safety Car) | ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင် ဘေးကင်းရေးယာဉ် (Safety Car) ရှိသကဲ့သို့ သတ်မှတ်ကြောင်း သတိပေးညွှန်ပြရန် အဝါရောင်အလံနှင့်တွဲ၍ပြသသည်။ ဤသတ်မှတ်ချိန်အတွင်းတွင် ယာဉ်မောင်းများအား ပြိုင်လမ်း အပိုင်းလိုက် မောင်းနှင်ချိန် မည်မျှကြာမြင့်ရမည်ကို သတ်မှတ်ပေးထားပြီး မလိုက်နာပါက ပြစ်ဒဏ်ခံရမည်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=18 April 2025 |title=Virtual Safety Car: what it is and how it works |url=https://www.monzanet.it/en/virtual-safety-car-what-it-is-and-how-it-works/ |access-date=19 August 2025 |website=Autodromo Nazionale Monza}}</ref> |- ! အဝါ | ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင် (သို့) ပြိုင်လမ်းအနီးတွင် အပျက်အစီး အပိုင်းအစများရှိကြောင်း သတိပေးညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ အဝါရောင်နှစ်ထပ်လှိုင်းတွန့်အလံသည် ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင် (သို့) ပြိုင်လမ်းအနီးတွင် ပြိုင်ပွဲကြီးကြပ်ရေးဒိုင်များ အလုပ်လုပ်နေသောကြောင့် အရှိန်လျှော့ရန်နှင့် ရပ်တန့်နိုင်ရေး ပြင်ဆင်ထားရန် သတိပေးညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:Auto_Racing_Green.svg|50x50px]] ! အစိမ်း | ပြိုင်ပွဲသည် ပုံမှန်အခြေအနေအတိုင်း ယှဉ်ပြိုင်နေကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းအား အလံဝါ (သို့) SC Board ပြသပြီးနောက် ပုံမှန်အခြေအနေပြန်ဖြစ်မှုကို ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ပြိုင်ပွဲ အစီအစဉ်များတစ်ခု၏ စတင်ရာတွင်လည်း ပြလေ့ရှိသည်။ |- ![[ဖိုင်:Auto_Racing_Oil.svg|50x50px]] ! ဝါနီကြား | စက်ဆီ၊ ချောဆီ၊ ရေ (သို့) အပျက်အစီးအပိုင်းအစများရှိနေ၍ ကားလမ်းချော်နိုင်ကြောင်းညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ မျဉ်းကြားပုံသည် ဘေးတိုက်ဖြစ်ပါက တိရစ္ဆာန်ငယ်လေးများ ပြိုင်လမ်းပေါ်တွင်ရှိနေကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:Auto_Racing_Plain_Blue.svg|50x50px]] ! အပြာ | ယာဉ်မောင်း၏နောက်တွင်ရှိသည့် ပတ်လမ်းအခေါက်ရေသာလွန်နေသော အရှိန်ပိုမြန်သည့် ကားများကို ကျော်တက်ခွင့်ပြုရန် ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ဤအလံပြသ သတိပေးမှု သုံးကြိမ်ထိပါက ပြစ်ဒဏ်ခံရမည်ဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_white_flag.svg|50x50px]] ! အဖြူ | ရှေ့၌ အရှိန်နှေးသော ကားရှိကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ပြင်ဆင်ရေးရုံများမှ ပြိုင်ကားတစ်စီး ပြန်လည်ထွက်ခွာတော့မည်ဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း ရုံဝင်လမ်းကြောင်းအဆုံးတွင် အလံရမ်းပြလေ့ရှိသည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_black_flag_with_orange_circle.svg|50x50px]] ! လိမ္မော်ဝိုင်း အနက် | ယာဉ်သည် ထိခိုက်ပျက်စီးမှု (သို့) စက်ပိုင်းဆိုင်ရာချို့ယွင်းမှု တစ်ခုခုရှိနေသောကြောင့် ပြင်ဆင်ရေးရုံသို့ချက်ချင်းပြန်သွားရန် ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_black_and_white_diagonal_flag.svg|50x50px]] ! ဖြူနက်စောင်း | ယာဉ်မောင်း၏ အားကစားစိတ်ဓာတ်ညံ့ဖျင်းမှု သို့မဟုတ် အန္တရာယ်ရှိသော အပြုအမူနှင့်ပတ်သက်၍ သတိပေးကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ အလားတူလုပ်ရပ်မျိုး ထပ်မံကျူးလွန်ပါက အလံနက်ဖြင့် အမှတ်အသားပြုနိုင်သည်။ |- ![[ဖိုင်:Auto_Racing_Black.svg|50x50px]] ! အနက် | ဆက်လက်ယှဉ်ပြိုင်ရန် အရည်အချင်းမပြည့်မီကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ဖြူနက်စောင်းအလံပြပြီးနောက် ပြသနိုင်သည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_red_flag.svg|50x50px]] ! အနီ | ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရန် အလွန်အန္တရာယ်များလာသည့်အခြေအနေမျိုး၌ ပြိုင်ပွဲအား ချက်ချင်းရပ်ဆိုင်းကြောင်း ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ |- ![[ဖိုင်:F1_chequered_flag.svg|50x50px]] ! ချက်ကာကွက် | အစမ်းမောင်းလေ့ကျင့်မှု၊ အရည်အချင်းစစ်ဆေးပွဲ သို့မဟုတ် ပြိုင်ပွဲ ပြီးဆုံးကြောင်း ပန်းဝင်နေရာတွင် ညွှန်ပြသည်။ |} === အမှတ်ပေးစနစ် === {| class="wikitable" style="text-align:center" !ပထမ ! ဒုတိယ ! တတိယ ! စတုတ္ထ ! ပဉ္စမ ! ဆဌမ ! သတ္တမ ! အဌမ ! နဝမ ! ဒသမ |- | style="background-color:#ffffbf" | ၂၅ | style="background-color:#dfdfdf" | ၁၈ | style="background-color:#ffdf9f" | ၁၅ | style="background-color:#dfffdf" | ၁၂ | style="background-color:#dfffdf" | ၁၀ | style="background-color:#dfffdf" | ၈ | style="background-color:#dfffdf" | ၆ | style="background-color:#dfffdf" | ၄ | style="background-color:#dfffdf" | ၂ | style="background-color:#dfffdf" | ၁ |} == ဂရန့်ပရီ == [[ဖိုင်:Formula_1_all_over_the_world.svg|thumb|ဖော်မြူလာ ဝမ်း ဂရန့်ပရီပွဲများ၏ ကမ္ဘာ့တည်နေရာပြမြေပုံ။ လက်ရှိပြိုင်ပွဲရာသီအချိန်ဇယားပါ နိုင်ငံများကို အစိမ်းရောင်ခြယ်သထားပြီး ယခင် ဖော်မြူလာ ဝမ်း ပြိုင်ပွဲများ လက်ခံကျင်းပဖူးသော နိုင်ငံများကို မီးခိုးရင့်ခြယ်သထားသည်။ {{Efn|''De facto'' status of the territories is shown.}}]] ပြိုင်ပွဲရာသီတစ်ခုအတွင်း ကျင်းပသော ဂရန့်ပရီပွဲစဉ် အရေအတွက်သည် ခုနှစ်တစ်ခုနှင့်တစ်ခု မတူညီကြပေ။ ၁၉၅၀ ခုနှစ် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ် ပထမဆုံးရာသီတွင် ပြိုင်ပွဲခုနစ်ပွဲသာ ပါဝင်ခဲ့ပြီး<ref name="inaugural season">{{Cite web |title=1950 RACE RESULTS |url=https://www.formula1.com/en/results/1950/races |access-date=23 August 2025 |website=formula1.com}}</ref> ချန်ပီယံရှစ် မဟုတ်သော ဖော်မြူလာဝမ်း ပြိုင်ပွဲများစွာလည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |title=Non World Championship Grand Prix - 1950 |url=https://www.statsf1.com/en/1950-hc.aspx |access-date=23 August 2025 |website=statsf1.com}}</ref> သို့သော် ၎င်းတို့သည် ၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။<ref name="lastnopointsrace">{{Cite web |last=Cooper |first=Adam |date=10 April 2021 |title=The beer and curry secret of F1's last non-points race |url=https://www.motorsport.com/f1/news/f1-race-champions-sullivan-1983/4779232/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230708190942/https://www.motorsport.com/f1/news/f1-race-champions-sullivan-1983/4779232/ |archive-date=8 July 2023 |access-date=3 September 2024 |website=motorsport.com}}</ref> ၂၀၂၄ ခုနှစ် ပြိုင်ပွဲရာသီတွင် ပြိုင်ပွဲ ၂၄ ပွဲ ပါဝင်ခဲ့ပြီး ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲအရေအတွက်အများဆုံးကျင်းပမှုဖြစ်သည်။<ref name="2024 calendar">{{Cite web |title=F1 2024 calendar revealed: Saturday night Grands Prix in Bahrain and Saudi Arabia to kick off record 24-race season |url=https://www.skysports.com/f1/news/12433/12915418/f1-2024-calendar-revealed-saturday-night-grands-prix-in-bahrain-and-saudi-arabia-to-kick-off-record-24-race-season |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230708215051/https://www.skysports.com/f1/news/12433/12915418/f1-2024-calendar-revealed-saturday-night-grands-prix-in-bahrain-and-saudi-arabia-to-kick-off-record-24-race-season |archive-date=8 July 2023 |access-date=5 July 2023 |website=Sky Sports}}</ref> === စာချုပ်ချုပ်ဆိုထားသော ဂရန့်ပရီပွဲများ === ၂၀၂၆ ခုနှစ် ပြိုင်ပွဲရာသီအတွက် ဂရန့်ပရီပြိုင်ပွဲ ၂၂ ပွဲကျင်းပမည်ဖြစ်ရာ ကျင်းပရန် စာချုပ်ချုပ်ဆိုထားသည့် ပတ်လမ်းပြိုင်ကားကွင်းများမှာ အောက်ဇယားပါအတိုင်းဖြစ်သည် -&nbsp; {| class="sortable wikitable" style="font-size: 85%;" !ဂရန့်ပရီပွဲစဉ် !ပတ်လမ်းကြောင်း !စာချုပ်ပြီးဆုံး ! class="unsortable" |ကိုးကား |- |အဘူဒါဘီ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|UAE}} [[:en:Yas Marina Circuit|ရက်စ်မရီနာပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[အဘူဒါဘီမြို့]] |၂၀၃၀ |<ref>{{Cite news |date=9 December 2021 |title=Formula 1 renews Abu Dhabi Grand Prix contract until 2030 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-renews-abu-dhabi-grand-prix-contract-until-2030.4oNR96dTUunnErAiruurFd.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220612142007/https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-renews-abu-dhabi-grand-prix-contract-until-2030.4oNR96dTUunnErAiruurFd.html |archive-date=12 June 2022 |access-date=2 February 2024 |work=Formula 1}}</ref> |- |သြစတြေးလျ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|AUS}} [[:en:Albert Park Circuit|အဲလ်ဘတ်ပက်ပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[မဲလ်ဘုန်းမြို့]] |၂၀၃၇ |<ref>{{Cite web |date=15 December 2022 |title=Melbourne In The Formula 1 Driver's Seat Until 2037 |url=https://www.premier.vic.gov.au/melbourne-formula-1-drivers-seat-until-2037 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221218033731/https://www.premier.vic.gov.au/melbourne-formula-1-drivers-seat-until-2037 |archive-date=18 December 2022 |access-date=1 July 2025 |website=Premier of Victoria (Government of Victoria)}}</ref> |- |ဩစတြီးယား ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|AUT}} [[:en:Red Bull Ring|ရက်ဒ်ဘူးလ်ပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[:en:Spielberg, Styria|စပီးဘာ့ဂ်မြို့]] |၂၀၄၁ |<ref>{{Cite news |date=29 June 2025 |title=Formula 1 to race in Austria through to 2041 with new extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-austria-through-to-2041-with-new-extension.HgOK1qQjX444utFdp1A6J |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250629093324/https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-austria-through-to-2041-with-new-extension.HgOK1qQjX444utFdp1A6J |archive-date=29 June 2025 |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |အဇာဘိုင်ဂျန် ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|AZE}} [[:en:Baku City Circuit|ဘာကူးမြို့တော်ပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[ဘာကူးမြို့]] |၂၀၃၀ |<ref>{{Cite news |last=Cleeren |first=Filip |date=20 September 2025 |title=Azerbaijan GP secures F1 contract extension until 2030 |url=https://www.autosport.com/f1/news/azerbaijan-grand-prix-nets-f1-contract-extension-until-2030/10760922 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251019234827/https://www.autosport.com/f1/news/azerbaijan-grand-prix-nets-f1-contract-extension-until-2030/10760922 |archive-date=19 October 2025 |access-date=20 October 2025 |work=Autosport}}</ref> |- |{{Nowrap|ဘာစီလိုနာ-ကတ္တလူးညာ}} ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|ESP}} [[:en:Circuit de Barcelona-Catalunya]], [[:en:Montmeló]] |၂၀၃၂{{Efn|The event will not be held in 2027, 2029 and 2031 under the rotational contract.}} |<ref>{{Cite news |date=16 February 2026 |title=F1 announces multi-year extension with the Circuit de Barcelona-Catalunya to race in rotation with Circuit de Spa-Francorchamps |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/f1-announces-multi-year-extension-with-the-circuit-de-barcelona-catalunya-to.34PBcnuzB9vYVzFIwdEgf4 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260216182605/https://www.formula1.com/en/latest/article/f1-announces-multi-year-extension-with-the-circuit-de-barcelona-catalunya-to.34PBcnuzB9vYVzFIwdEgf4 |archive-date=16 February 2026 |access-date=16 February 2026 |work=formula1.com}}</ref> |- |ဘယ်လ်ဂျီယံ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|BEL}} [[:en:Circuit de Spa-Francorchamps]], [[:en:Stavelot]] |၂၀၃၁{{Efn|The event will not be held in 2028 and 2030 under the rotational contract.}} |<ref>{{Cite news |date=8 January 2025 |title=Formula 1 announces multi-year extension with the Belgian Grand Prix |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-announces-multi-year-extension-with-the-belgian-grand-prix.7FR5zJUgLAB7htZrRQUB07 |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |ဗြိတိသျှ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|GBR}} [[:en:Silverstone Circuit|ဆေးဗားစတုန်း ပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[:en:Silverstone|ဆေးဗားစတုန်းမြို့]] |၂၀၃၄ |<ref>{{Cite web |date=8 February 2024 |title=Silverstone confirmed as host of the Formula 1 British Grand Prix until 2034 |url=https://www.silverstone.co.uk/news/silverstone-confirmed-home-formula-1-british-grand-prix-until-2034 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240209050007/https://www.silverstone.co.uk/news/silverstone-confirmed-home-formula-1-british-grand-prix-until-2034 |archive-date=9 February 2024 |access-date=8 February 2024 |website=Silverstone Circuit}}</ref> |- |ကနေဒါ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|CAN}} [[:en:Circuit Gilles Villeneuve]]၊ [[မွန်းထရီးအောမြို့]] |2035 |<ref>{{Cite news |last=Rainbird |first=Daniel |title=Canadian Grand Prix signs Formula One contract extension through 2035 |url=https://www.cbc.ca/sports/canadian-grand-prix-jean-philippe-paradis-event-future-montreal-1.7562655 |access-date=19 August 2025 |work=CBC Canada}}</ref> |- |တရုတ် ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|CHN}} [[:en:Shanghai International Circuit|ရှန်ဟိုင်းအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[ရှန်ဟိုင်းမြို့]] |2030 |<ref>{{Cite news |date=6 December 2024 |title=Formula 1 to race in Shanghai until 2030 with new five-year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-shanghai-until-2030-with-new-five-year-extension.773NjupGSMZ1sBQZUfTgY3 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241207062217/https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-shanghai-until-2030-with-new-five-year-extension.773NjupGSMZ1sBQZUfTgY3 |archive-date=7 December 2024 |access-date=7 December 2024 |work=Formula 1}}</ref> |- |ဒတ်ချ် ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|NED}} [[:en:Circuit Zandvoort]], [[:en:Zandvoort]] |2026 |<ref>{{Cite news |date=4 December 2024 |title=Formula 1 to celebrate final Dutch Grand Prix in 2026 after one-year extension confirmed for Zandvoort |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-celebrate-final-dutch-grand-prix-in-2026-after-one-year.7EYLHSMGIJyqefI5tMjLrZ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250201220318/https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-celebrate-final-dutch-grand-prix-in-2026-after-one-year.7EYLHSMGIJyqefI5tMjLrZ |archive-date=1 February 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |ဟန်ဂေရီ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|HUN}} [[:en:Hungaroring]], [[:en:Mogyoród]] |2032 |<ref>{{Cite news |date=22 July 2023 |title=Formula 1 to race in Hungary until 2032 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-to-race-in-hungary-until-2032.hKn4fTq1yH00eDOYi3Pbg.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230728013023/https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-to-race-in-hungary-until-2032.hKn4fTq1yH00eDOYi3Pbg.html |archive-date=28 July 2023 |access-date=2 February 2024 |work=Formula 1}}</ref> |- |အီတလီ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|ITA}} [[:en:Monza Circuit|မွန်ဇာပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[:en:Monza|မွန်ဇာမြို့]] |2031 |<ref>{{Cite news |date=27 November 2024 |title=F1 News: Formula 1 to race in Monza until 2031 with new six year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-monza-until-2031-with-new-six-year-extension.1ICunI10PkuvLwuozkjxQ8 |access-date=1 July 2025 |work=formula1.com}}</ref> |- |ဂျပန် ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|JPN}} [[:en:Suzuka International Racing Course|ဆူဇူကာအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[:en:Suzuka, Mie|ဆူဇူကာ]] |2029 |<ref>{{Cite news |date=9 December 2021 |title=Formula 1 renews Suzuka contract until 2029 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-to-race-in-japan-until-2029-after-new-five-year-extension.7yAlDYf8uDZBUBZn5fBcLx.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220612142007/https://www.formula1.com/en/latest/article.formula-1-renews-abu-dhabi-grand-prix-contract-until-2030.4oNR96dTUunnErAiruurFd.html |archive-date=12 June 2022 |access-date=2 February 2024 |work=formula1.com}}</ref> |- |လပ်ဗီးဂပ်စ် ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|USA}} [[Las Vegas Strip Circuit]], [[Paradise, Nevada]] |2037 |<ref>{{Cite news |date=4 June 2026 |title=F1 to race in Las Vegas through 2037 following new 10-year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/f1-to-race-in-las-vegas-through-2037-following-new-10-year-extension.5I6G8MKSr2U2rabMaZP10R |access-date=4 June 2026 |work=formula1.com}}</ref> |- |မက္ကဆီကို ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|MEX}} [[Autódromo Hermanos Rodríguez]], [[မက္ကဆီကိုမြို့]] |2028 |<ref>{{Cite news |date=30 April 2025 |title=Formula 1 to race in Mexico City until 2028 with new three year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-mexico-city-until-2028-with-new-three-year-extension.5ulR004lsElEueJ1pZQnJV |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |မိုင်ယာမီ ဂရန့်ပရီ |{{Nowrap|{{flagicon|USA}} [[Miami International Autodrome]], [[Miami Gardens, Florida]]}} |2041 |<ref name="official name">{{Cite news |date=2 May 2025 |title=Formula 1 to race in Miami until 2041 as new extension agreed |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-miami-until-2041-as-new-extension-agreed.6rJEbQ5yl00iLsHLTtYoEV |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |မိုနာကို ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|MON}} [[:en:Circuit_de_Monaco|မိုနာကို မြို့တွင်းပတ်လမ်း]]၊ [[မိုနာကိုနိုင်ငံ|မိုနာကို]] |2035 |<ref>{{Cite news |last=Benson |first=Andrew |date=5 September 2025 |title=Monaco Grand Prix contract extended until 2035 by Formula 1 |url=https://www.bbc.com/sport/formula1/articles/c36k1wpk6wgo |access-date=5 September 2025 |work=BBC Sport}}</ref> |- |ကာတာ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|QAT}} [[:en:Lusail International Circuit]], [[:en:Lusail]] |2032 |<ref>{{Cite news |date=30 September 2021 |title=F1 to hold first Qatar Grand Prix at Losail this November |url=https://www.motorsportmagazine.com/articles/single-seaters/f1/f1-to-hold-first-qatar-grand-prix-at-losail-this-november |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210930114809/https://www.motorsportmagazine.com/articles/single-seaters/f1/f1-to-hold-first-qatar-grand-prix-at-losail-this-november |archive-date=30 September 2021 |access-date=2 February 2024 |work=Motor Sport Magazine}}</ref> |- |ဆောပိုလို ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|BRA}} [[:en:Interlagos Circuit]], [[ဆောပိုလိုမြို့|São Paulo]] |2030 |<ref>{{Cite news |date=3 November 2023 |title=Formula 1 to race in Sao Paulo until 2030 after new five-year extension |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-race-in-sao-paolo-until-2030-after-new-five-year-extension.5UhmDjszyMNhTSbmPloxt9 |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |စင်္ကာပူ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|SIN}} [[:en:Marina Bay Street Circuit|မာရီနာဘေ မြို့တွင်းပတ်လမ်း]]၊ [[စင်ကာပူနိုင်ငံ|စင်ကာပူ]] |2028 |<ref>{{Cite news |date=27 January 2022 |title=F1 signs 7-year contract extension with Singapore Grand Prix |url=https://www.usatoday.com/story/sports/motor/formula1/2022/01/27/f1-signs-7-year-contract-extension-with-singapore-grand-prix/49726135/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20220127104245/https://www.usatoday.com/story/sports/motor/formula1/2022/01/27/f1-signs-7-year-contract-extension-with-singapore-grand-prix/49726135/ |archive-date=27 January 2022 |work=SA Today}}</ref> |- |စပိန် ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|ESP}} [[:en:Madring]], [[မာဒရစ်မြို့|Madrid]] |2035 |<ref>{{Cite news |date=23 January 2024 |title=Madrid to join Formula 1 calendar from 2026 in new long-term deal |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/madrid-formula-1-calendar-2026-spanish-grand-prix.rKwSPJ74MczwzDhHVxdQz |access-date=1 July 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- |အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|USA}} [[:en:Circuit of the Americas|အမေရိကား ပြိုင်ကားကွင်း]]၊ [[အော်စတင်မြို့]] |2034 |<ref>{{Cite news |date=19 October 2025 |title=Formula 1 announces expansion of the United States Grand Prix through 2034 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-announces-extension-of-the-united-states-grand-prix-through-2034.1Qxc1oXyrxaSVLKn2IPvRu |access-date=19 October 2025 |work=Formula 1}}</ref> |} ၂၀၂၇ ရာသီအတွက် စာချုပ်ချုပ်ဆိုထားသည့် ဂရန့်ပရီပွဲစဉ်များဖြစ်သည် - {| class="sortable wikitable" style="font-size: 85%;" ! ဂရန့်ပရီပွဲစဉ် ! ပတ်လမ်းကြောင်း ! စာချုပ်ကုန်ဆုံး ! class="unsortable" | ကိုးကား |- | ဘာရိန်း ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|BHR}} [[Bahrain International Circuit]] ၊ [[Sakhir]] | ၂၀၃၆ | <ref>{{Cite news |last=Edmondson |first=Laurence |date=11 February 2022 |title=Bahrain Grand Prix to remain in F1 until 2036 |url=https://www.espn.co.uk/f1/story/_/id/33265777/bahrain-grand-prix-signs-new-deal-remain-f1-2036 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220211114147/https://www.espn.co.uk/f1/story/_/id/33265777/bahrain-grand-prix-signs-new-deal-remain-f1-2036 |archive-date=11 February 2022 |access-date=2 February 2024 |work=ESPN}}</ref> <ref name="2026-cancellation">{{Cite news |date=15 March 2026 |title=Bahrain and Saudi Arabian Grands Prix will not take place in April |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/bahrain-and-saudi-arabian-grands-prix-will-not-take-place-in-april.1hnqllVG85RSt8pbFc5Ivx |access-date=15 March 2026 |work=Formula 1}}</ref> |- | ပေါ်တူဂီ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|POR}}[[Algarve International Circuit]] ၊ [[Portimão]] | ၂၀၂၈ | <ref name="F1-return-Portugal">{{Cite news |date=16 December 2025 |title=Formula 1 to return to Portugal in 2027 and 2028 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-to-return-to-portugal-in-2027-and-2028.6kRRgAnvEoGiOkJMkzp1Cr |access-date=24 December 2025 |work=Formula 1}}</ref> |- | nowrap="" | ဆော်ဒီအာရေဗျ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|SAU}}ဂျက်ဒါ ကော်နစ်ချီ ဆားကစ် ၊ [[ဂျက်ဒါးမြို့]] {{Efn|The event will move to [[Qiddiya Speed Park Track|a purpose built city track]] in [[Qiddiya City]] in 2028.}} | ၂၀၃၀ | <ref>{{Cite news |date=19 January 2023 |title=Jeddah expects to host F1 race until Qiddiya circuit is ready in 2027 |url=https://racer.com/2023/01/19/jeddah-expects-to-host-f1-race-until-qiddiya-circuit-is-ready-in-2027/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230707162122/https://racer.com/2023/01/19/jeddah-expects-to-host-f1-race-until-qiddiya-circuit-is-ready-in-2027/ |archive-date=7 July 2023 |access-date=2 February 2024 |work=Racer}}</ref> <ref name="2026-cancellation" /> |- | တူရကီ ဂရန့်ပရီ |{{Flagicon|TUR}}[[:en:Istanbul Park|အစ္စတန်ဘူလ်ပန်းခြံ]] [[အစ်စတန်ဘူလ်မြို့|အစ္စတန်ဘူလ်]] | ၂၀၃၁ | <ref>{{Cite web |title=F1 returns to Turkey's Istanbul Park from 2027 |url=https://www.formula1.com/en/latest/article/formula-1-returns-to-turkeys-istanbul-park-from-2027-as-part-of-new-five-year-agreement.1I7OZGeDPoC6Vysv3iqadY |access-date=2026-04-24 |website=www.formula1.com |language=en}}</ref> |} == ရှင်းလင်းချက် မှတ်စုများ == {{Notelist}} == ကိုးကား == {{Reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * {{Official website}} * {{Commons category-inline}} {{Authority control}} [[ကဏ္ဍ:ဖော်မြူလာ ဝမ်း]] [[ကဏ္ဍ:ဖော်မြူလာ ကားပြိုင်ပွဲ]] [[ကဏ္ဍ:ဖော်မြူလာ ကားပြိုင်ပွဲ ပွဲစဉ်များ]] r9r2yne3gml629c4w4p9juebsc075xz 0 14056 1043607 474104 2026-07-20T03:34:40Z Zawzawaungthwin 100038 [[Category:မြန်မာ ကာယဗလပညာရှင်များ]] 1043607 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ဝေါ်လတာ ချစ်ထွန်း | alma_mater = [[Calcutta University]] | birth_date = ၁၈၉၈ | birth_place = [[မော်လမြိုင်]]၊ [[ဗြိတိသျှဘားမား]] | death_cause = Military Escort Accident | death_date = ၁၉ နိုဝင်ဘာ ၁၉၄၇ | education = Doctor of Medicine ([[M.D.]]) | known_for = မြန်မာ့ပထမဆုံး ပထမဆုံး ကိုယ်ကာယအလှ ဖော်ထုတ်သူ | children = Walter Chit Tun, II | occupation = ဆရာဝန် နှင့် ကာယဗလ လေ့ကျင့်သူ | relatives = | spouse(s) = Barbara Margaret King | image = walterchittun.jpg }} '''ဝေါ်လတာချစ်ထွန်း''' (၁၈၉၈ – ၁၉၄၇) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား ဆရာဝန်တစ်ဦး ဖြစ်ပြီး [[မြန်မာ့ ပထမဆုံးများ|မြန်မာ့ပထမဆုံး]] ကိုယ်ကာယအလှ ဖော်ထုတ်သူ ဖြစ်သည့်အပြင်၊ ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် တစ်ဦးလည်းဖြစ်သည်။ ကိုယ်လုံးကိုယ်ပေါက် တောင့်တင်းလှပအောင် ကာယဗလလိုက်စား လေ့ကျင့်သည့်ဖက်၌ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ရှေးဦးစွာ ထင်ရှားကျော်ကြားသော ပုဂ္ဂိုလ်မှာ ဝေါ်လတာချစ်ထွန်းပင် ဖြစ်သည်။ ကာယဗလ လေ့ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်များမှာ ရှေးကမြန်မာနိုင်ငံတွင် နည်းပါးလှသည်။ ဝေါ်လတာချစ်ထွန်းမှာ ဤသို့လေ့ကျင့်ခြင်းဖြင့် ကိုယ်ကာယအနေအထား လှပသောကြောင့် အထူးထင်ရှားခဲ့သည်။ == ကိုယ်ရေးဖြစ်စဉ် == ဝေါ်လတာချစ်ထွန်းကို ၁၈၉၈ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် [[မော်လမြိုင်မြို့]]၌ အဖဆရာဝန်ကြီး ဦးချစ်ထွန်းနှင့် အမိဒေါ်သိန်းငွေတို့မှ ဖွားမြင်စည်။ [[မွန်လူမျိုး|မွန်အမျိုးသား]]ဖြစ်၍ ခရစ်ယာန်အယူဝါဒကို ကိုးကွယ်ကာ အမည်ကိုလည်း ဝေါ်လတာချစ်ထွန်းဟု ဖခင်အမည်ကို လိုက်၍ ခေါ်တွင်ခဲ့သည်။ ငယ်စဉ်က ရန်ကုန် စိန့်ပေါကျောင်းနှင့် [[ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်]]၊ ကာလကတ္တားများတွင် ပညာသင်ကြားပြီးနောက် ဆေးပညာကို ကာလကတ္တားတွင် သင်ယူတတ်မြောက်ခဲ့သည်။ စိတ်နှင့်ဆိုင်သော ရောဂါများကို အထူးကုသနိုင်၍ ရန်ကုန်မြို့ တံတားကလေး စိတ္တဇဆေးရုံ၌ ဆရာဝန်အဖြစ်နှင့် အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ဝေါ်လတာချစ်ထွန်းသည် ၈ နှစ်အရွယ်ကျောင်းနေစဉ်ကပင် ကိုယ်ကာယလှပရေးအတွက် လိုက်စားလေ့ကျင့်ခဲ့၍ အလေးမခြင်းကိုလည်း နှစ်သက်ဝါသနာပါသည်။ ရင်ပတ်ကြီးထွားစေသော လက်ဆွဲစပရင်များဖြင့် စတင်လေ့ကျင့်ခဲ့၍ ၁၆နှစ် အရွယ်သို့ ရောက်သောအခါ အလေးမခြင်းကို စတင်လေ့ကျင့်သည်။ ဝေါ်လတာချစ်ထွန်းမှာ ကျောင်းသားဘဝ တစ်လျှောက်လုံး အိန္ဒိယနိုင်ငံ ဘင်္ဂလားနယ်၌ နေထိုင်ရသဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံမှာ ထက်ပင် ဘင်္ဂလားနယ်၌ ထင်ရှား၍ လူသိများသည်။ အသက် ၂ဝ နှင့် ၃ဝ ကြားတွင် အလွန်အင်အားသန်စွမ်း၍ ကျန်းမာရေးနှင့် အလေးမပြိုင်ပွဲ၊ ကိုယ်ကာယအလှပြိုင်ပွဲများကိုလည်း ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ ကိုယ်ကာယလှပသဖြင့် မြန်မာရုပ်ရှင်များ ခေတ်စားစ အခါက 'ပန်းပဲမောင်တင့်တယ်'ဇာတ်ကားတွင် မောင်တင့်တယ် အဖြစ် ပါဝင်ရိုက်ကူးခဲ့ရသည်။ မြန်မာလူမျိုးထဲမှ ကာယဗလ တောင့်တင်းသန်မာရေးကို စတင်မျက်စိဖွင့်ပေးခဲ့သူ ကျေးဇူးရှင် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦး ဖြစ်ပေသည်။ == ဘဝနိဂုံး == ၁၉၄၇ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် မော်တော်ဆိုင်ကယ် စီးသွားစဉ် မတော်တဆ မော်တော်ကား တိုက်မိ၍ ထိုဒဏ်ရာဖြင့် ကွယ်လွန်သည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂)</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} {{Lifetime|၁၈၉၈|၁၉၄၇|}} [[Category:မွန်လူမျိုးများ]] [[Category:ပထမ မြန်မာများ]] [[Category:မြန်မာ ဆရာဝန်များ]] [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ]] [[Category:မြန်မာ ကာယဗလပညာရှင်များ]] {{Myanmar-bio-stub}} 0ju92qmgwqcx70m9ullavqbi3ekojx7 0 14071 1043598 237551 2026-07-20T03:17:32Z Zawzawaungthwin 100038 ကိုးကားချက်များ ထည့်သွင်း 1043598 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ချစ်သန်း | image = 92P18422.JPG | caption = သိုင်းဆရာကြီး ဦးချစ်သန်း | birth_date = {{birth date|1921|5|30}} | birth_place = [[ရန်ကုန်တိုင်း]]၊ [[အင်းစိန်မြို့နယ်]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | death_date = {{death date and age|1990|5|4|1921|5|30}} | death_place = [[ရန်ကုန်မြို့]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | resting_place = | nationality = မြန်မာ | other_names = | occupation = သိုင်းပညာရှင်၊ စာရေးဆရာ | years_active = | known_for = မြန်မာ့သိုင်းပညာ သင်ကြားပြန့်ပွားရေး | political_party = | movement = | spouse = မြရင် | parents = ဘအောင် (ဖခင်)၊ ငွေတင် (မိခင်) | relatives = | signature = | website = | module = }} '''ဦးချစ်သန်း''' (၃၀ မေ ၁၉၂၁-၄ မေ ၁၉၉၀) သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ထင်ရှားကျော်ကြားသော သိုင်းပညာရှင်၊ စာရေးဆရာနှင့် သိုင်းပညာပြန့်ပွားရေးကို ဦးဆောင်ကြိုးပမ်းခဲ့သူ တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ငယ်စဉ်ကတည်းက နိုင်ငံကျော် သိုင်းဆရာကြီး [[ပြည်သိမ်း (သိုင်းဆရာကြီး)|ဦးပြည်သိမ်း]]ထံတွင် သိုင်းပညာရပ်များကို ဆည်းပူးခဲ့ပြီး [[မြန်မာ့ သိုင်း]]နှင့် [[ဗန်တို]]၊ [[ဗန်ရှည်|ဗန်ရှည်ပညာ]]များကို တပ်မတော်၊ ရဲတပ်ဖွဲ့၊ ပညာရေးဌာနနှင့် တစ်နိုင်ငံလုံးရှိ လူငယ်များအကြား လက်ဆင့်ကမ်း ဖြန့်ဝေပေးခဲ့သူ အဖြစ် ထင်ရှားခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=မြန်မာ့သိုင်းပညာနှင့် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မြန်မာ့သိုင်းပညာအသင်း |url=http://www.moi.gov.mm/article/9895 |access-date=2026-07-20 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref> == ငယ်ဘဝ == မြန်မာ့သိုင်းပညာရှင် ဆရာကြီးဦးချစ်သန်းကို ရန်ကုန်တိုင်း၊ [[အင်းစိန်မြို့နယ်]] တွင် အဘဦးဘအောင်၊ အမိဒေါ်ငွေတင်တို့က ၁၉၂၁ ခုနှစ် မေလ ၃ဝ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ သိုင်းပညာကို ငယ်စဉ်ကပင် နိုင်ငံကျော် သိုင်းဆရာကြီး ဦးပြည်သိမ်းထံမှ သင်ယူခဲ့သည်။ ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၉၃၈ ခုနှစ် တွင် အင်းစိန် အစိုးရအထက်တန်းကျောင်းမှ (၁ဝ) တန်းအောင်မြင်ခဲ့သည်။ == သိုင်းပညာလေ့ကျင့်မှုနှင့် သင်ကြားပေးခြင်း == ဂျပန်ခေတ်တွင် အာရှလူငယ်အစည်းအရုံး ဗဟိုအမှုဆောင်ဖြစ်ခဲ့သည်။ သိုင်းဌာနတွင် ဆရာကြီးဦးပြည်သိမ်းနှင့် တွဲဖက်တာဝန်ယူခဲ့သည်။ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ၊ မြေလတ်ပိုင်းနှင့်မန္တလေး၊ စစ်ကိုင်းတိုင်းတို့တွင် သိုင်းပညာပြန့်ပွားရန် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ရဲအတတ်သင်ကျောင်းသားများနှင့် ရဲအမျိုးသမီးများကို သိုင်း၊ ဗန်တို၊ ဗန်ရှည်ပညာများ သင်ကြားပေးခဲ့သည်။ ဖ·ဆ·ပ·လ ခေတ်တွင် ဗမာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ လူငယ်များအစည်းအရုံး၊ ဗဟိုအလုပ်အမှုဆောင် တစ်ဦးဖြစ်ခဲ့သည်။ မေမြို့သိုင်းလေ့ကျင့်ရေးနှင့် ဖြည့်တင်းရေးတပ်တွင်လည်းကောင်း၊ စစ်တက္ကသိုလ် ဗိုလ်လောင်းများအားလည်းကောင်း၊ သိုင်းသင်တန်းများ ပေးခဲ့သည်။ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ပညာရေး မဟာဌာနတွင် ဆရာဖြစ်သင်တန်းသားများအား သိုင်းပညာများ သင်ကြား ပေးခဲ့သည်။ တပ်မတော်တပ်ထိန်းသင်တန်းများ၊ တပ်မတော်ထောက်လှမ်းရေးသင်တန်းများ၊ တပ်မတော်(ရေ) သင်တန်းများ စံပြဗဟိုထောင်မှူး၊ ထောင်ကြပ်များ၏ သင်တန်းများတွင် သိုင်းပညာသင်ကြားပို့ချပေးခဲ့သည်။ တော်လှန်ရေးအစိုးရခေတ်တွင် ပညာရေးဌာန၊ လူငယ်ရေးရာဌာနခွဲတွင် သိုင်းပညာနှင့်ပတ်သက်၍ တစ်နိုင်ငံလုံးရှိလူငယ်များအား သိုင်းပညာဖြန့်ဖြူးသင်ကြား ပေးခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသိုင်းအဖွဲ့ချုပ်၏ (၁၉၆၅-၆၇) အတွင်းရေးမှူးအဖြစ်လည်း ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ == ထင်ရှားဖြစ်ရပ် == ဗန်တိုလူလေး နှင့် သူဇာ ဇာတ်ကားတွင် မင်းသားညွှန့်ဝင်းသည် ဆရာကြီး၏ သိုင်းကွက်အနုပညာဖြင့် အကယ်ဒမီ ဆွတ်ခူးရရှိခဲ့သည်။ ၁၉၈၅ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံမှ ထုတ်ဝေသည့် (L’Artaublic du Bando) ကရာတေး မဂ္ဂဇင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံမှသိုင်းဆရာကြီးများ ဖြစ်ကြသောဦးပြည်သိမ်းနှင့် ဦးချစ်သန်းတို့၏ ဗန်တိုဗန်ရှည်ပညာအကြောင်းနှင့် ၎င်းတို့၏တပည့်များဖြစ် ကြသော မင်းယက္ခ၊ မောင်ကျော်တင့်တို့၏အကြောင်းကို ဓာတ်ပုံများနှင့်တကွ တခမ်းတနားဖော်ပြခဲ့သည်။ သိုင်းပညာနှင့် ပတ်သက်၍ ဦးချစ်သန်းရေးသား ထုတ်ဝေသော စာအုပ်များမှာ ရှောင်လင်ကွန်ဖူး(သိုင်းငါးမျိုး) ဘရုစ်လီ တိုက်ခိုက်နည်းများ၊ ပြိုင်ပွဲဝင်ထိုင်းလက်ဝှေ့ကွန်ဖူး၊ အကွက်သား၊ လျှို့ဝှက်သော ဗန်တို·ဗန်ရှည်စသည့်စာအုပ်များဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |title=မြန်မာတိုင်း မြန်မာ့သိုင်း သင်ယူထားသင့်သည် အားကစားဝါသနာရှင်တစ်ဦး |url=http://www.moi.gov.mm/article/51363 |access-date=2026-07-20 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref> == ဘဝနိဂုံး == မြန်မာ့သိုင်းဆရာကြီး ဦးချစ်သန်းသည် ၁၉၉ဝ ပြည့်နှစ်မေလ ၄ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။ ဇနီး ဒေါ်မြရင်ကျန်ခဲ့သည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂)</ref> == ကိုးကား == <references/> {{Lifetime|၁၉၂၁|၁၉၉၀}} [[Category:မြန်မာ သိုင်းပညာရှင်များ‎]] [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ‎]] 9ypkxofjo1eb72oondqx1utotbaqkcl 1043599 1043598 2026-07-20T03:17:46Z Zawzawaungthwin 100038 [[ချစ်သန်း၊ ဦး (သိုင်းဆရာကြီး)]] စာမျက်နှာကို [[ချစ်သန်း (သိုင်းဆရာကြီး)]] သို့ Zawzawaungthwinက ရွှေ့ခဲ့သည်: မလိုအပ်သော စကားဘညှပ်၊ သံတူကြောင်းကွဲများ ဖယ်ရှားခြင်း 1043598 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ချစ်သန်း | image = 92P18422.JPG | caption = သိုင်းဆရာကြီး ဦးချစ်သန်း | birth_date = {{birth date|1921|5|30}} | birth_place = [[ရန်ကုန်တိုင်း]]၊ [[အင်းစိန်မြို့နယ်]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | death_date = {{death date and age|1990|5|4|1921|5|30}} | death_place = [[ရန်ကုန်မြို့]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | resting_place = | nationality = မြန်မာ | other_names = | occupation = သိုင်းပညာရှင်၊ စာရေးဆရာ | years_active = | known_for = မြန်မာ့သိုင်းပညာ သင်ကြားပြန့်ပွားရေး | political_party = | movement = | spouse = မြရင် | parents = ဘအောင် (ဖခင်)၊ ငွေတင် (မိခင်) | relatives = | signature = | website = | module = }} '''ဦးချစ်သန်း''' (၃၀ မေ ၁၉၂၁-၄ မေ ၁၉၉၀) သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ထင်ရှားကျော်ကြားသော သိုင်းပညာရှင်၊ စာရေးဆရာနှင့် သိုင်းပညာပြန့်ပွားရေးကို ဦးဆောင်ကြိုးပမ်းခဲ့သူ တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ငယ်စဉ်ကတည်းက နိုင်ငံကျော် သိုင်းဆရာကြီး [[ပြည်သိမ်း (သိုင်းဆရာကြီး)|ဦးပြည်သိမ်း]]ထံတွင် သိုင်းပညာရပ်များကို ဆည်းပူးခဲ့ပြီး [[မြန်မာ့ သိုင်း]]နှင့် [[ဗန်တို]]၊ [[ဗန်ရှည်|ဗန်ရှည်ပညာ]]များကို တပ်မတော်၊ ရဲတပ်ဖွဲ့၊ ပညာရေးဌာနနှင့် တစ်နိုင်ငံလုံးရှိ လူငယ်များအကြား လက်ဆင့်ကမ်း ဖြန့်ဝေပေးခဲ့သူ အဖြစ် ထင်ရှားခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=မြန်မာ့သိုင်းပညာနှင့် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မြန်မာ့သိုင်းပညာအသင်း |url=http://www.moi.gov.mm/article/9895 |access-date=2026-07-20 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref> == ငယ်ဘဝ == မြန်မာ့သိုင်းပညာရှင် ဆရာကြီးဦးချစ်သန်းကို ရန်ကုန်တိုင်း၊ [[အင်းစိန်မြို့နယ်]] တွင် အဘဦးဘအောင်၊ အမိဒေါ်ငွေတင်တို့က ၁၉၂၁ ခုနှစ် မေလ ၃ဝ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ သိုင်းပညာကို ငယ်စဉ်ကပင် နိုင်ငံကျော် သိုင်းဆရာကြီး ဦးပြည်သိမ်းထံမှ သင်ယူခဲ့သည်။ ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၉၃၈ ခုနှစ် တွင် အင်းစိန် အစိုးရအထက်တန်းကျောင်းမှ (၁ဝ) တန်းအောင်မြင်ခဲ့သည်။ == သိုင်းပညာလေ့ကျင့်မှုနှင့် သင်ကြားပေးခြင်း == ဂျပန်ခေတ်တွင် အာရှလူငယ်အစည်းအရုံး ဗဟိုအမှုဆောင်ဖြစ်ခဲ့သည်။ သိုင်းဌာနတွင် ဆရာကြီးဦးပြည်သိမ်းနှင့် တွဲဖက်တာဝန်ယူခဲ့သည်။ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ၊ မြေလတ်ပိုင်းနှင့်မန္တလေး၊ စစ်ကိုင်းတိုင်းတို့တွင် သိုင်းပညာပြန့်ပွားရန် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ရဲအတတ်သင်ကျောင်းသားများနှင့် ရဲအမျိုးသမီးများကို သိုင်း၊ ဗန်တို၊ ဗန်ရှည်ပညာများ သင်ကြားပေးခဲ့သည်။ ဖ·ဆ·ပ·လ ခေတ်တွင် ဗမာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ လူငယ်များအစည်းအရုံး၊ ဗဟိုအလုပ်အမှုဆောင် တစ်ဦးဖြစ်ခဲ့သည်။ မေမြို့သိုင်းလေ့ကျင့်ရေးနှင့် ဖြည့်တင်းရေးတပ်တွင်လည်းကောင်း၊ စစ်တက္ကသိုလ် ဗိုလ်လောင်းများအားလည်းကောင်း၊ သိုင်းသင်တန်းများ ပေးခဲ့သည်။ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ပညာရေး မဟာဌာနတွင် ဆရာဖြစ်သင်တန်းသားများအား သိုင်းပညာများ သင်ကြား ပေးခဲ့သည်။ တပ်မတော်တပ်ထိန်းသင်တန်းများ၊ တပ်မတော်ထောက်လှမ်းရေးသင်တန်းများ၊ တပ်မတော်(ရေ) သင်တန်းများ စံပြဗဟိုထောင်မှူး၊ ထောင်ကြပ်များ၏ သင်တန်းများတွင် သိုင်းပညာသင်ကြားပို့ချပေးခဲ့သည်။ တော်လှန်ရေးအစိုးရခေတ်တွင် ပညာရေးဌာန၊ လူငယ်ရေးရာဌာနခွဲတွင် သိုင်းပညာနှင့်ပတ်သက်၍ တစ်နိုင်ငံလုံးရှိလူငယ်များအား သိုင်းပညာဖြန့်ဖြူးသင်ကြား ပေးခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသိုင်းအဖွဲ့ချုပ်၏ (၁၉၆၅-၆၇) အတွင်းရေးမှူးအဖြစ်လည်း ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ == ထင်ရှားဖြစ်ရပ် == ဗန်တိုလူလေး နှင့် သူဇာ ဇာတ်ကားတွင် မင်းသားညွှန့်ဝင်းသည် ဆရာကြီး၏ သိုင်းကွက်အနုပညာဖြင့် အကယ်ဒမီ ဆွတ်ခူးရရှိခဲ့သည်။ ၁၉၈၅ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံမှ ထုတ်ဝေသည့် (L’Artaublic du Bando) ကရာတေး မဂ္ဂဇင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံမှသိုင်းဆရာကြီးများ ဖြစ်ကြသောဦးပြည်သိမ်းနှင့် ဦးချစ်သန်းတို့၏ ဗန်တိုဗန်ရှည်ပညာအကြောင်းနှင့် ၎င်းတို့၏တပည့်များဖြစ် ကြသော မင်းယက္ခ၊ မောင်ကျော်တင့်တို့၏အကြောင်းကို ဓာတ်ပုံများနှင့်တကွ တခမ်းတနားဖော်ပြခဲ့သည်။ သိုင်းပညာနှင့် ပတ်သက်၍ ဦးချစ်သန်းရေးသား ထုတ်ဝေသော စာအုပ်များမှာ ရှောင်လင်ကွန်ဖူး(သိုင်းငါးမျိုး) ဘရုစ်လီ တိုက်ခိုက်နည်းများ၊ ပြိုင်ပွဲဝင်ထိုင်းလက်ဝှေ့ကွန်ဖူး၊ အကွက်သား၊ လျှို့ဝှက်သော ဗန်တို·ဗန်ရှည်စသည့်စာအုပ်များဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |title=မြန်မာတိုင်း မြန်မာ့သိုင်း သင်ယူထားသင့်သည် အားကစားဝါသနာရှင်တစ်ဦး |url=http://www.moi.gov.mm/article/51363 |access-date=2026-07-20 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref> == ဘဝနိဂုံး == မြန်မာ့သိုင်းဆရာကြီး ဦးချစ်သန်းသည် ၁၉၉ဝ ပြည့်နှစ်မေလ ၄ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။ ဇနီး ဒေါ်မြရင်ကျန်ခဲ့သည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂)</ref> == ကိုးကား == <references/> {{Lifetime|၁၉၂၁|၁၉၉၀}} [[Category:မြန်မာ သိုင်းပညာရှင်များ‎]] [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ‎]] 9ypkxofjo1eb72oondqx1utotbaqkcl 0 14103 1043572 803329 2026-07-19T15:20:16Z Zawzawaungthwin 100038 [[ချန်ထွန်း၊ ဦး(တရားဝန်ကြီး)]] စာမျက်နှာကို [[ချန်ထွန်း (တရားဝန်ကြီး)]] သို့ Zawzawaungthwinက ရွှေ့ခဲ့သည်: မလိုအပ်သော စကားဘညှပ်၊ သံတူကြောင်းကွဲများ ဖယ်ရှားခြင်း 803329 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name =တရားလွှတ်တော်ချုပ် တရားဝန်ကြီး ဦးချန်ထွန်း | image =U_Chan_Htoon.JPG | birthdate = {{birth date|23|4|1906}} | birthname =ချန်ထွန်း | birthplace=ဧရာဝတီတိုင်း၊ ဖျာပုံမြို့၊ ဧရာကြီးကျေးရွာ | deathdate = {{death date and age|1988|5|16|1906|4|23}} }} [[သတိုးမဟာသရေစည်သူ]]ဘွဲ့ရ အငြိမ်းစား [[ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ်|တရားလွှတ်တော်ချုပ်]] တရားဝန်ကြီး '''ဦးချန်ထွန်း'''ကို [[ဧရာဝတီတိုင်း]]၊ [[ဖျာပုံမြို့]]မှ ခြောက်မိုင်အကွာ ဧရာကြီးကျေးရွာတွင် ၁၉ဝ၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂၃ ရပ်နေ့၌ အဘ ဦးစံယွန်းနှင့် အမိ ဒေါ်ရွှေခတို့က မွေးဖွားသည်။ မိဘများမှာ ဗုဒ္ဓဘာသာ မြန်မာလူမျိုးများဖြစ်၍ ငယ်စဉ်က ကျေးရွာဘုန်းတော်ကြီးကျောင်း၌ သုံးနှစ်မျှ ပညာသင်ယူဆည်းပူးခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဖျာပုံမြို့ အင်္ဂလိပ်-မြန်မာ အေဘီအမ်ကျောင်း သို့ပြောင်းရွေ့ခဲ့သည်။ ၁၉၂ဝ ပြည့်နှစ် ကျောင်းသားသပိတ်တွင်ပါဝင်လှုပ်ရှားခဲ့၍ ဦးချန်ထွန်းမှာ အတန်းကိုယ်စားပြုခေါင်းဆောင်ဖြစ်ကာ အမျိုးသားစိတ်ဓာတ် သန္ဓေတည်ခဲ့သည်။ [[အမျိုးသားကျောင်းများ]] တည်ထောင်သောအခါ မြန်မာစာနည်းပြဆရာအဖြစ် တာဝန်ထမ်း ဆောင်ခဲ့သည်။ ဖျာပုံမြို့ အမျိုးသားကျောင်းမှ ရန်ကုန်မြို့ရှိ [[မြို့မ အထက်တန်းကျောင်း၊ ရန်ကုန်|မြို့မအမျိုးသားကျောင်း]]သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ ထို့ နောက် သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ၊ အာနန္ဒာ ကောလိပ်သို့ သွားရောက် ပညာဆည်းပူးရာ၊ ၁၉၂၈ ခုနှစ်တွင် လန်ဒန်မက်ထရစ် စာမေးပွဲအောင်မြင်၍ သီရိလင်္ကာတစ်နိုင်ငံလုံး၌ ဒုတိယ အမှတ်အများ ဆုံးရရှိခဲ့သည်။ ကိုလံဘိုမြို့မှ လန်ဒန်မြို့သို့သွားရောက်၍ ဥပဒေပညာများကို ဆည်းပူးရာ ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ဝတ်လုံ စာမေးပွဲကို ဂုဏ်ထူးများဖြင့်အောင်မြင်ခဲ့သည်။ လန်ဒန်မြို့၌ ပညာဆည်းပူးနေစဉ် မြန်မာကလပ် တည်ထောင်၍ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ ဥပဒေများနှင့် နိုင်ငံတကာဥပဒေကို အထူးလေ့လာခဲ့သည်။ ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်မြို့သို့ ပြန်ရောက်၍ရှေ့နေလိုက်နေခဲ့ရာ လူငယ်နိုင်ငံရေးသမား သခင်များအတွက် ကူညီဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ မြန်မာပြည်ကာယဗလအဖွဲ့၊ ဗုဒ္ဓဘာသာကလျာဏယုဝအသင်းနှင့် မြို့မကျောင်းသားဟောင်းများအသင်းတို့၌ တက်ကြွစွာပါဝင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ သခင်ဗစိန်၊ သခင်လေးမောင်၊ သခင်အောင်သန်း (ဗိုလ်စကြာ)၊ သခင်စိုးတို့၏ နိုင်ငံရေးအမှုများကို စေတနာဝန်ထမ်း လိုက်ပါဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ဦးချန်ထွန်းသည် အခွန်ထမ်းများအဖွဲ့အား ကိုယ်စားပြုလျက် ဒေါ်မြစိန်၊ ဦးရန်အောင်၊ ဦးဘစိန်တို့နှင့် အတူ မြူနီစပယ် လူကြီးရွေးကောက်ပွဲဝင်ရာ အရွေးခံခဲ့ရသည်။ [[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]ကာလ [[ဂျပန်ခေတ်]]တွင် ပြွန်တန်ဆာမြို့၌ သွားရောက်ခိုလှုံခဲ့သည်။ ၁၉၃၆ ခုနှစ်ဧပြီလ ၃ဝ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၊ နတ်မောက်လမ်း သူဌေးဦးဘအိုတိုက်၌ ဒေါ်ခင်ခင်သိန်းနှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။ စစ်ပြီးချိန်၌ အစိုးရရှေ့နေနှင့် စက်ရှင်တရားသူကြီးအလုပ်နှစ်မျိုးလုံးကို ရရှိသော်လည်း ငြင်းပယ်ခဲ့ပြီးလျှင် ဖ-ဆ-ပ-လ အဖွဲ့ချုပ်၏ ဥပဒေအကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်က အစိုးရခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ ယူနီဖောင်း တူညီဝတ်စုံမဝတ်ရ၊ စစ်လေ့ကျင့်ရေးမပြုလုပ်ရ စသော တားမြစ်ချက်များရှိရာ ပြည်သူ့ရဲဘော်များ၏ အမှုတွဲများမှာ ရဲမင်းကြီးရုံး၌ တစ်ပုံကြီးဖြစ်နေသည်။ ထိုအခါ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းနှင့် ဥပဒေအကြံပေးဦးချန်ထွန်းတို့ ရဲမင်းကြီးထံသွား၍ ပြဿနာမျိုးစုံကို ဖြေရှင်းခဲ့ရသည်။ လွတ်လပ်ရေးအတွက် ရှေ့ပြေးလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် ဦးချန်ထွန်းသည် အရေးကြီး သောအပိုင်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်လှုပ်ရှားသည်။ နိုင်ငံအသီးသီး၌ ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေများကို လေ့လာ ရန်၊ အိန္ဒိယပြည်သူ့လွှတ်တော် ကျင်းပပုံကို ကြည့်ရှုရန်နှင့် လွတ်လပ်ရေးလှုပ်ရှားမှုတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံရေး သများနှင့် မိတ်ဆွေဖြစ်ရန် အိန္ဒိယသို့ စေလွှတ်ခြင်းခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် ဖ-ဆ-ပ-လ အဖွဲ့ကြီး သည် ရွေးကောက်ပွဲတွင် အနိုင်ရရှိသောအခါ ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံအခြေခံ ဥပဒေမူကြမ်း ရေးဆွဲရာ၌ ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်းက အချက်အလတ်များပေး၍ ဦးချန်ထွန်းက အသေးစိတ်မူကြမ်းကို ရေးဆွဲရသည်။ တစ်နေ့လျှင် ၁၈ နာရီအလုပ်လုပ်ရာ ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ အချိန်မီပြီးစီးခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံအား လွတ်လပ်ရေးပေးရာတွင် အသေးစိတ် စီစဉ်မူများ ပြုလုပ်ရန် ဗြိတိသျှနိုင်ငံခြားရေးရုံး၏ အတိုင်ပင်ခံအနေဖြင့် ဦးချန်ထွန်းအား လန်ဒန်မြို့သို့ စေလွှတ်ခဲ့ရလေသည်။ ထိုအချိန်တွင် ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေများကို လေ့လာရန် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ အိုင်ယာလန်နှင့် အခြားနိုင်ငံများသို့ သွားရောက်ခွင့်ရရှိခဲ့လေသည်။ ဂုဏ်ထူးဆောင် ဧည့်သည်အနေဖြင့် ဦးချန်ထွန်းသည် နယူးယောက်မြို့ တရားလွှတ်တော်ချုပ် တရားရုံးတရားစီရင်ရာ၌ ပါဝင်ခွင့်ရရှိရာ ပထမဆုံးဂုဏ်ပြုခံရသော မြန်မာဥပဒေပညာရှင် ဖြစ်လာသည်။ ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် လန်ဒန်မြို့၌ မြန်မာနိုင်ငံမှ ဖဆပလဥက္ကဋ္ဌ သခင်နုနှင့် အင်္ဂလန်နိုင်ငံမှဝန်ကြီးချုပ် အက်တလီတို့ [[နု-အက်တလီ စာချုပ်]]ကို လက်မှတ်ရေးထိုးကြစဉ်က အတူလိုက်ပါ၍ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ [[အောင်ဆန်း-အက်တလီ စာချုပ်]] ချုပ်ဆိုစဉ်ကလည်း ဥပဒေရေးရာ အကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်အနေဖြင့်ဆောင် ရွက်ပေးရသည်။ ရှေ့နေချုပ်အဖြစ် ခြောက်နှစ်ကြာ တာဝန်ထမ်းဆောင်နေစဉ် ဦးချန်ထွန်းသည် ရာဇဝင်တွင်မည့် ဥပဒေများစွာကို ရေးဆွဲပြီး လွှတ်တော်တွင် တင်သွင်း၍ အတည်ပြုရာ၌ ပါဝင်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၌ ဗုဒ္ဓဘာသာ ရဟန်းတော်များတရားမမှုများကို ကိုယ်တိုင်ဆုံးဖြတ်နိုင်ရန် ဝိနိစ္ဆယအက်ဥပဒေ၊ ပါဠိတက္ကသိုလ်များ တည်ထောင်နိုင်ရန် ပါဠိတက္ကသိုလ်နှင့် ဓမ္မာစရိယအက်ဥပဒေ၊ ဗုဒ္ဓဘာသာကောင်စီတည်ထောင်နိုင်ရန် ဗုဒ္ဓသာသနာ့ကောင်စီ အက်ဥပဒေ၊ ပါဠိနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာစာပေများကို ဒီဂရီစာမေးပွဲများ ကျင်းပပေးနိုင်ရန် ပါဠိပညာရေးဘုတ်အဖွဲ့ အက်ဥပဒေတို့ကို ရေးဆွဲခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၅ဝ ပြည့်နှစ်တွင် သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ၌ စတင်တည်ထောင်သော ကမ္ဘာ့ဗုဒ္ဓဘာသာ သာမဂ္ဂီအဖွဲ့ချုပ် တွင် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအနေဖြင့် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟီရိုဆာကီမြို့၌ကျင်းပ သော ဒုတိယ အကြိမ်မြောက် ကမ္ဘာ့ဗုဒ္ဓဘာသာ သာမဂ္ဂညီလာခံသို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ တတိယ အကြိမ်မြောက်ယင်းညီလာခံကို ၁၉၅၄ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် ရန်ကုန်မြို့ရှိ ကမ္ဘာအေးကုန်းမြေ၌ ကျင်းပခဲ့ရာ ဦးချန်ထွန်း တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက်ခဲ့ရသည်။ ၁၉၆၅ ခုနှစ်တွင် စတုတ္ထအကြိမ်မြောက်ညီလာခံကို နီပေါလ်နိုင်ငံ၊ ခတ္တ မန္ဓူမြို့၌ကျင်းပရာ ဦးချန်ထွန်းသည် မြန်မာကိုယ်စားလှယ် အဖွဲ့ခေါင်းဆောင်အဖြစ် တက်ရောက်ခဲ့ရသည်။ ပဉ္စမအကြိမ်မြောက် ညီလာခံကို ၁၉၅၈ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်မြို့၌ ကျင်းပရာဦးချန်ထွန်းသည် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ်မှ အဖွဲ့ချုပ်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်းခံရသည်။ ရှေ့နေချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေစဉ် သတိုးမဟာသရေစည်သူဘွဲ့ကို အပ်နှင်းခံခဲ့ရ၍ ၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် တရားလွှတ်တော်ချုပ် တရားဝန်ကြီးအဖြစ် ခန့်ထားခြင်းခံရသောအခါ သတိုးမဟာသရေစည်သူ တရားဝန်ကြီးဦးချန်ထွန်းဟူ၍ ထင်ရှားလာသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံ ဘုရင်မင်းမြတ်၏ အမြင့်ဆုံး ဆင်ဖြူတံဆိပ် ကိုလည်းရရှိခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံလွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်ဓမ္မာရုံတွင် နိုင်ငံတော်ဗုဒ္ဓသာသနာ့အဖွဲ့ကို ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ရာ ဆာဦးသွင်က ဥက္ကဋ္ဌ၊ တရားလွှတ်တော်ချုပ် တရားဝန်ကြီးချုပ် ဦးသိမ်းမောင်က ဒု-ဥက္ကဋ္ဌဖြစ်၍ ဦးချန်ထွန်း အထွေထွေ အကျိုးဆောင်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ဗုဒ္ဓသာသနာ့အဖွဲ့၏ ဆောင်ရွက်ချက်များမှာ ကမ္ဘာအေးကုန်းမြေ၌ မဟာပါသဏ လိုဏ်ဂူတော်ကြီး တည်ဆောက်၍ ဆဋ္ဌသံဂါနာတင်ခြင်း၊ တိပိဋကရွေးချယ်ပွဲ၊ အဘိဓမ္မာစာမေးပွဲ၊ သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ၌ အဘိဓမ္မာစာမေးပွဲ၊ အကျဉ်းထောင်များ၌ ဗုဒ္ဓဘာသာစာမေးပွဲများ ကျင်းပပေးခြင်း၊ ပြည်တွင်းပြည်ပ ရဟန်းတော်များအား ခေတ်ပညာသင်ကြားပေးသော ဓမ္မဒူတ သင်တန်းကျောင်း၊ ပဋိပတ္တိကမ္မဋ္ဌာန်းကျောင်းများ ဖွင့်လှစ်ခြင်း၊ နိုင်ငံခြားသို့ သာသနာပြု စေလွှတ်ခြင်း၊ ပြည်ပမှရဟန်း သီလရှင်များအား အထောက်အပံ့ပေး၍ မြန်မာနိုင်ငံ၌ ပါဠိစာပေ သင်ကြားစေခြင်း၊ တက္ကသိုလ်၌ ဗုဒ္ဓကျမ်းစာဘာသာရပ်ဖြင့် ပထမဆင့်မှ အောင်မြင်သူများကို စကောလာရှစ် ဆုပေးခြင်းစသော ဗုဒ္ဓသာသနာ ပြုလုပ်ငန်းများ ဖြစ်လေသည်။ သတိုးမဟာသရေစည်သူ ဦးချန်ထွန်းသည် ၁၉၅၈ ခုနှစ် ဩဂုတ်လတွင် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု ရှီကာဂိုမြို့၌ ကျင်းပသော အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဘာသာရေးလွတ်လပ်ရေးစည်းဝေးပွဲသို့ မြန်မာကိုယ်စားလှယ် အဖြစ်တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ထိုညီလာခံတွင် နိုင်ငံတကာမှ ကိုယ်စားလှယ်တစ်ထောင်ကျော်တို့က ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ခရစ်ယာန်၊ ဟိန္ဒူ၊ အစ္စလာမ်၊ ဂျူးဝါဒဟူသော ဘာသာကြီးငါးမျိုးကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြရာ မြန်မာကိုယ်စားလှယ် ဦးချန်ထွန်းပါဝင်ဟောပြော ဆွေးနွေးရသည်။ ဩဂုတ်လ၂၂ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု နယူး ဟမ်းရှိုင်းယားပြည်နယ်စတား အိုင်လင်းဒေသတွင် Buddhism, the Religion of the Age of Science ဟူသော ခေါင်းစဉ်ဖြင့် ဟောပြောခဲ့သည်။ ထိုဟောပြောချက်နှစ်ခုတို့ ပေါင်း၍ Buddhism and the Age of Science ဟူသောအမည်ဖြင့် သီရိလင်္ကာ နိုင်ငံတွင် ၁၉၆၂ ခုနှစ်က စာအုပ်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ နိုင်ငံတော်ဗုဒ္ဓသာသနာ့အဖွဲ့ကလည်း ထိုစာမူကို စာအုပ်အဖြစ် ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် ကမ္ဘာ့ဗုဒ္ဓဘာသာ သာမဂ္ဂီအဖွဲ့ချုပ် ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာသော ဦးချန်ထွန်းသည် ၁၉၆၁ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၊ ဖနွန်ပင်မြို့၌ကျင်းပသော ခြောက်ကြိမ်မြောက် ကမ္ဘာ့ဗုဒ္ဓဘာသာ သာမဂ္ဂီညီလာခံ အောင်မြင်ချောမွေ့ရေးအတွက် ဆောင်ရွက်ခဲ့ရသည်။ ထိုညီလာခံက ဦးချန်ထွန်းကို အဖွဲ့ချုပ် ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ပြန်လည်တင်မြှောက်ခဲ့၍ ၁၉၆၃ ခုနှစ်တွင် အဖွဲ့ချုပ်ရုံးကို ဘန်ကောက်မြို့သို့ ရွေ့ပြောင်းသွားသည်အထိ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့လေသည်။ ၁၉၈ဝ ပြည့်နှစ် ဩဂုတ်လ ၂ဝ ရက်နေ့တွင် ပိဋိကတ်ဘာသာပြန်စာပေ ဖြန့်ချိရေးအဖွဲ့ကို တည်ထောင်လိုက်သောအခါ ဦးချန်ထွန်းသည် အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် ဖြစ်လာ၍ ထိုတာဝန်ကို ကွယ်လွန်သည်အထိ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ဦးချန်ထွန်းသည် ၁၉၈၈ ခုနှစ်မေလ ၁၆ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဝဏ္ဏကျော်ထင်ဘွဲ့ရ ဇနီးဒေါ်ခင်ခင်သိန်းနှင့် သားသမီးရှစ်ယောက် ကျန်ရစ်ခဲ့လေသည်။ <ref> စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်၊ (၁၉၈၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> {{lifetime|၁၉၀၆|၁၉၈၈}} [[Category:မြန်မာလူမျိုးများ အတ္ထုပ္ပတ္တိ]] [[Category:မြန်မာ ရှေ့နေများ]] 7nc0rv0ti97d6dsqs4wha5wib2fv8kc 0 20146 1043562 1027385 2026-07-19T13:46:24Z Zawzawaungthwin 100038 [[မြန်မာနိုင်ငံဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈)]] စာမျက်နှာကို [[မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈)]] သို့ Zawzawaungthwinက ရွှေ့ခဲ့သည်: မလိုအပ်သော စကားဘညှပ်၊ သံတူကြောင်းကွဲများ ဖယ်ရှားခြင်း 1027385 wikitext text/x-wiki {{Infobox document |document_name = ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်<br/>ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈) |image = MMConstitution2008-1.JPG |image_caption = မျက်နှာဖုံးပုံ |date_created = ၉ ဧပြီ ၂၀၀၈ |date_ratified = ၂၉ မေ ၂၀၀၈ |date_effective = ၃၁ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၁ |location_of_document = |signers = |purpose = ၁၉၇၄ ပြည်ထောင်စုဆိုရှယ်လစ်သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ အား အစားထိုးရန် }} [[File:MMConstitution2008-2.JPG|thumb|right|ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈) အတွင်းမျက်နှာဖုံးပုံ]] [[File:MMConstitution2008-3.JPG|thumb|right|ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈) မာတိကာ]] '''ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈ ခုနှစ်) '''သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ တတိယမြောက် [[ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ|ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ]] ဖြစ်သည်။ ဤ ဖွဲ့စည်းပုံသည် ၂၀၀၃ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၃၀ ရက်နေ့တွင် [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ]] ဝန်ကြီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး[[ခင်ညွန့် (ဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ခင်ညွန့်]]က ကြေညာခဲ့သော မူဝါဒလမ်းစဉ် ၇ ရပ်အနက်မှတစ်ခု ဖြစ်သည်။ <ref>{{Cite news|url=http://www2.irrawaddy.com/research_show.php?art_id=3564|title=The National Convention|archive-url=https://web.archive.org/web/20160927061204/http://www2.irrawaddy.com/research_show.php?art_id=3564|archive-date=2016-09-27|url-status=dead}}</ref> == နောက်ခံသမိုင်း == ဤအခြေခံဥပဒေကို ရေးဆွဲရန်အတွက် ၁၉၉၃ ခုနှစ်တွင် [[အမျိုးသားညီလာခံ]]ကို စတင်ခေါ်ယူခဲ့သည်။ တပ်မတော်အစိုးရ ဦးစီးကျင်းပသည့် အမျိုးသားညီလာခံ ကျင်းပနေဆဲတွင် ၁၉၉၀ ရွေးကောက်ပွဲတွင် အနိုင်ရရှိခဲ့သည့် [[အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်|အမျိုးသားဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်]]ကိုယ်စားလှယ်များအား ၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် ညီလာခံမှ ထုတ်ပယ်ခံခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://www.hrw.org/legacy/english/docs/2007/07/18/burma16412.htm |accessdate=18 April 2016 |archivedate=18 February 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090218191759/http://www.hrw.org/legacy/english/docs/2007/07/18/burma16412.htm }}</ref> ထို့နောက် အမျိုးသားညီလာခံ စတင်ကျင်းပချိန်မှ ၁၄ နှစ်အကြာ ၂၀ဝ၈ ခုနှစ်တွင် ညီလာခံကို ကျင်းပပြီးစီးခဲ့ပြီး အခြေခံဥပဒေမူကြမ်းကို စတင်ရေးဆွဲခဲ့သည်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ်၊ မေလ (၁၀) ရက်နေ့နှင့် (၂၄) ရက်နေ့များတွင် [[မြန်မာနိုင်ငံ ရွေးကောက်ပွဲများ|ပြည်လုံးကျွတ်ဆန္ဒခံယူပွဲ]] ကျင်းပ၍ (၉၂.၄၈%) ဖြင့် အတည်ပြုခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် ဆန္ဒခံယူပွဲမကျင်းပမီ မေလ (၂) ရက်နေ့တွင် [[နာဂစ်မုန်တိုင်း]] တိုက်ခတ်ခဲ့၍ လူပေါင်းသိန်းချီသေဆုံးပြီး ဆိုးရွားစွာ ပျက်စီးမှုများ ရှိခဲ့သော်လည်း မဲပေးပွဲ ကျင်းပခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite web|url=http://anfrel.org/wp-content/uploads/2012/02/Preliminary-Report-on-the-Referendum-of-May-10-2008.pdf|title=A Preliminary Report on the referendum of May 10,2008|last=|first=|date=|website=|publisher=|access-date=}}</ref> ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ၂၀၀၈ ခုနှစ်၊ မေလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် တရားဝင်အတည်ပြု ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။ ဤအခြေခံဥပဒေတွင် နိဒါန်းနှင့် အခန်း (၁၅) ခန်းပါဝင်ပြီး မြန်မာဘာသာဖြင့် စာမျက်နှာ (၁၉၄) မျက်နှာ ပါရှိသည်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ်ဖွဲ့စည်းပုံသည် ၂၀၁၁ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် စတင်အသက်ဝင်ခဲ့သည်။<ref name="ct">{{cite web |url=https://www.constitutionaltribunal.gov.mm/my/laws-history-five |title=၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ |trans-title=2008 Constitution |language=my |author=<!--Not stated--> |date=March 2018 |website=Constitutional Tribunal of the Union of Myanmar |access-date= |quote=ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပြဋ္ဌာန်းချက်များနှင့်အညီ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေသည် ပထမအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်စတင်ကျင်းပသည့် ၃၁-၁-၂၀၁၁ ရက်နေ့တွင် စတင်အာဏာတည်ခဲ့သည်။ |archive-date=22 April 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220422162907/https://www.constitutionaltribunal.gov.mm/my/laws-history-five }}</ref> ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ [[တပ်မတော်]]သည် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအပေါ် သိသာထင်ရှားသော ထိန်းချုပ်မှုကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားခဲ့သည်။ [[ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော်|ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]]တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ဆဲ စစ်တပ်အရာရှိများအတွက် ၂၅ ရာခိုင်နှုန်း သီးသန့်နေရာ သတ်မှတ်ပေးထားသည်။ ပြည်ထဲရေး၊ နယ်စပ်ရေးရာနှင့် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနများကို တာဝန်ထမ်းဆောင်ဆဲ စစ်တပ်အရာရှိတစ်ဦးက ဦးဆောင်ရမည်ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/av/world-asia-35457290/why-does-military-still-keep-25-of-the-seats-myanmar-parliament|title=Why is army still in Myanmar parliament?|work=BBC News}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://edition.cnn.com/2015/11/12/opinions/myanmar-aung-san-suu-kyi-military/index.html|title=Can Aung San Suu Kyi control Myanmar's military?|date=12 November 2015 }}</ref> တပ်မတော်သည် နိုင်ငံတော်၏ ဒုတိယသမ္မတတစ်ဦးကိုလည်း ခန့်အပ်သည်။<ref>{{Cite web|url=https://www.mmtimes.com/national-news/19670-managing-the-defence-and-security-council.html|title=Managing the defence and security council|date=28 March 2016|access-date=13 September 2017|archive-date=13 September 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170913135451/https://www.mmtimes.com/national-news/19670-managing-the-defence-and-security-council.html|url-status=dead}}</ref> ထို့ကြောင့် နိုင်ငံတော်၏ အရပ်သားခေါင်းဆောင်များသည် လုံခြုံရေးအဖွဲ့အပေါ် လွှမ်းမိုးနိုင်မှု အနည်းငယ်သာရှိသည်။<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/av/world-asia-35457290/why-does-military-still-keep-25-of-the-seats-myanmar-parliament|title=Why is army still in Myanmar parliament?|work=BBC News}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://edition.cnn.com/2015/11/12/opinions/myanmar-aung-san-suu-kyi-military/index.html|title=Can Aung San Suu Kyi control Myanmar's military?|date=12 November 2015 }}</ref> {{Wikisource|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ}} == ပါဝင်သော အခန်းများ == ဤ အခြေခံဥပဒေတွင် ပါဝင်သော အခန်းများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။ * နိဒါန်း *အခန်း (၁) နိုင်ငံတော် အခြေခံမူများ *အခန်း (၂) နိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံ *အခန်း (၃) နိုင်ငံတော် အကြီးအကဲ *အခန်း (၄) ဥပဒေပြုရေး *အခန်း (၅) အုပ်ချူပ်ရေး *အခန်း (၆) တရားစီရင်ရေး *အခန်း (၇) တပ်မတော် *အခန်း (၈) နိုင်ငံသား၊ နိုင်ငံသား၏ မူလအခွင့်အရေးနှင့်တာဝန်များ *အခန်း (၉) ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်း *အခန်း (၁၀) နိုင်ငံရေးပါတီများ *အခန်း (၁၁) အရေးပေါ်ကာလဆိုင်ရာပြဋ္ဌာန်းချက်များ *အခန်း (၁၂) ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပြင်ဆင်ခြင်း *အခန်း (၁၃) အလံ၊ အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်၊ သီချင်းနှင့်မြို့တော် *အခန်း (၁၄) ကူးပြောင်းရေးကာလပြဋ္ဌာန်းချက်များ *အခန်း (၁၅) အထွေထွေပြဋ္ဌာန်းချက်များ === နိဒါန်း === နိဒါန်း၏ ရှေးဦးပိုင်းတွင် မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေးသမိုင်းကြောင်းကို အကျဉ်းဖော်ပြထားပြီး ယခင် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ နှစ်ရပ်တို့ ရပ်ဆိုင်းခဲ့ရပုံတို့ကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။ ယခု အခြေခံဥပဒေကို ရေးဆွဲရေးနှင့် ပတ်သက်၍လည်း အောက်ပါအတိုင်း ဖော်ပြထားသည်။ <blockquote>“'''အနာဂတ်နိုင်ငံတော်တွင် ရေရှည်အကျိုးရှိပြီး ခိုင်မာသည့် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ တစ်ရပ် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သည့်အတွက် နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီသည် ၁၉၉၃ ခုနှစ်မှစ၍ အမျိုးသားညီလာခံကို ခေါ်ယူကျင်းပပေးခဲ့သည်။'''”</blockquote> အဆိုပါ[[အမျိုးသားညီလာခံ]]တွင် ပါဝင်တက်ရောက်ကြသော အခြေခံဥပဒေရေးဆွဲရေးပုဂ္ဂိုလ်များနှင့်ပတ်သက်၍လည်း<br /> <blockquote>“'''အမျိုးသားညီလာခံတွင် နိုင်ငံရေး၊ လုံခြုံရေး၊ အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီးပွားရေး၊ လူမှုရေးနှင့် ဥပဒေရေးရာစသည့် ရှုထောင့်မျိုးစုံမှ အတွေ့အကြုံကြွယ်ဝသည့် ပုဂ္ဂိုလ်များပါဝင်သကဲ့သို့ နိုင်ငံတော်အတွင်းတည်ရှိသည့် မြို့နယ်အားလုံးမှ တိုင်းရင်းသားကိုယ်စားလှယ်များလည်း ပါဝင်ခဲ့ကြပေသည်။'''”</blockquote> ဟုဖော်ပြထားသည်။ ထို့အပြင် အမျိုးသားညီလာခံကျင်းပရာတွင် အခက်အခဲအနှောင့်အယှက်များ ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော်လည်း ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် ချမှတ်ခဲ့သော နိုင်ငံတော်ရှေ့ဆက်သွားမည့် မူဝါဒလမ်းစဉ် (၇) ရပ်နှင့်အညီ အမျိုးသားညီလာခံကို ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် ဆက်လက်ကျင်းပခဲ့ကြောင်း၊ ခိုင်မာသော အခြေခံဥပဒေတစ်ရပ် အတွက် အခြေခံရမည့်မူများနှင့် အသေးစိတ်အခြေခံရမည့်မူများကို ချမှတ်နိုင်ခဲ့ကြပြီး ၂၀၀၇ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၃ ရက်နေ့တွင် အမျိုးသားညီလာခံ အောင်မြင်စွာ ပြီးမြောက်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ <br /> ဤအခြေခံဥပဒေ အတည်ပြု ပြဋ္ဌာန်းရေးနှင့် ပတ်သက်၍လည်း အောက်ပါအတိုင်း ဖော်ပြထားသည်။ <blockquote>“'''ကျွန်ုပ်တို့ တိုင်းရင်းသားပြည်သူအပေါင်းတို့သည် အမျိုးသားညီလာခံက ချမှတ်ပေးခဲ့သည့် အခြေခံမူများနှင့် အသေးစိတ်အခြေခံရမည့်မူများနှင့်အညီ ဤပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ရေးဆွဲခဲ့ကြပေသည်။''' ကျွန်ုပ်တို့တိုင်းရင်းသားပြည်သူအပေါင်းတို့သည် - <blockquote>- ပြည်ထောင်စုမပြိုကွဲရေး၊ တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်မှုမပြိုကွဲရေးနှင့် အချုပ်အခြာအာဏာ တည်တံ့ခိုင်မြဲရေးဟူသော ဦးတည်ချက်များကို အစဉ်တစိုက် မမှိတ်မသုန် စွဲမြဲစွာ ခံယူစောင့်ထိန်းသွားကြမည်ဟု သန္နိဋ္ဌာန် ချမှတ်၍လည်းကောင်း၊<br /> - နိုင်ငံတော်၌ တရားမျှတခြင်း၊ လွတ်လပ်ခြင်းနှင့် ညီမျှခြင်းတည်းဟူသော လောကပါလတရားများ ထွန်းကားစေလျက် တိုင်းရင်းသားပြည်သူအများ ငြိမ်းချမ်းသာယာဝပြောရေးကို တည်တံ့ခိုင်မြဲအောင် စဉ်ဆက်မပြတ် ဆောင်ရွက်ထိန်းသိမ်းသွားကြမည်ဟု သန္နိဋ္ဌာန်ချမှတ်၍လည်းကောင်း၊ နိုင်ငံတော်အတွင်း လူမျိုးရေးတန်းတူမှုဖြင့် စစ်မှန်သော မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ် ဖြစ်သည့် ပြည်ထောင်စုစိတ်ဓာတ်ကို ခိုင်မြဲစွာမွေးမြူလျက် ထာဝစဉ် စည်းလုံးညီညွတ်စွာ အတူတကွ လက်တွဲနေထိုင်ကြမည်ဟု သန္နိဋ္ဌာန်ချမှတ်၍ လည်းကောင်း၊ ကမ္ဘာ့ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် နိုင်ငံအချင်းချင်း မိတ်ဝတ်မပျက် ပေါင်းသင်း ဆက်ဆံရေး ကို ရှေးရှုလျက် ငြိမ်းချမ်းစွာ အတူယှဉ်တွဲနေထိုင်ရေးမူများကို စောင့်ထိန်းရန် အစဉ်ကြိုးပမ်းကြမည်ဟု သန္နိဋ္ဌာန်ချမှတ်၍လည်းကောင်း၊ ဤပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေကို သက္ကရာဇ် ၁၃၇၀ ပြည့်နှစ်၊ ကဆုန်လပြည့်ကျော် ၁၀ ရက် (ခရစ်နှစ် ၂၀၀၈ ခုနှစ်၊ မေလ ၂၉ ရက်) နေ့တွင် ပြည်လုံးကျွတ် ဆန္ဒခံယူပွဲကြီးဖြင့် အတည်ပြုပြဋ္ဌာန်းလိုက်ကြသည်။'''”'''</blockquote></blockquote> === အခန်း (၁) နိုင်ငံတော်အခြေခံမူများ === အခန်း (၁)တွင် ပုဒ်မ (၁) မှ ပုဒ်မ (၅) အထိ နိုင်ငံတော်ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ကို အချက် (၅) ချက်ဖြင့် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုထားပြီး နိုင်ငံတော်သည် [[မြန်မာတိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ|တိုင်းရင်းသားလူမျိုးပေါင်းစုံ]]တို့ စုပေါင်းနေထိုင်ကြသော နိုင်ငံဖြစ်သည်ဟု ပါရှိသည်။ အခန်း (၁) ၏ ပုဒ်မ (၆) မှ ပုဒ်မ (၄၈) အထိတွင် နိုင်ငံတော်၏ အခြေခံမူများကို ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ နိုင်ငံတော်၏ ဦးတည်ချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ ပုဒ်မ (၆) တွင် နိုင်ငံတော်သည် အောက်ပါ ဦးတည်ချက် (၆) ရပ်ကို အစဉ်တစိုက်ဦးတည်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ <blockquote> *'''၆။(က) ပြည်ထောင်စုမပြိုကွဲရေး''' *'''၆။( ခ ) တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်မှုမပြိုကွဲရေး''' *'''၆။( ဂ ) အချုပ်အခြာအာဏာတည်တံ့ခိုင်မြဲရေး''' *'''၆။(ဃ) စစ်မှန်၍ စည်းကမ်းပြည့်ဝသော ပါတီစုံဒီမိုကရေစီစနစ် ထွန်းကားရေး''' *'''၆။( င ) နိုင်ငံတော်၌ တရားမျှတခြင်း၊ လွတ်လပ်ခြင်းနှင့် ညီမျှခြင်းတည်းဟူသော လောကပါလတရားများ ပိုမိုထွန်းကားရေး''' *'''၆။( စ ) နိုင်ငံတော်၏ အမျိုးသားနိုင်ငံရေးဦးဆောင်မှုအခန်းကဏ္ဍတွင် တပ်မတော်က ပါဝင်ထမ်းဆောင်နိုင်ရေး''' </blockquote> ထို့ပြင် နိုင်ငံတော်သည် [[ပါလီမန် ဒီမိုကရေစီ စနစ်|ပါတီစုံဒီမိုကရေစီစနစ်]]ကို ကျင့်သုံးကြောင်း၊ နိုင်ငံတော်ကို [[ပြည်ထောင်စုစနစ်]]ဖြင့် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ကြောင်း၊ နိုင်ငံတော်၏ နယ်မြေမှန်သမျှ နိုင်ငံတော်မှ ခွဲထွက်ပိုင်ခွင့်မရှိကြောင်းကိုလည်း ပုဒ်မ (၁၀) တွင် အောက်ပါအတိုင်း အတိအလင်းဖော်ပြထားသည်။ နိုင်ငံတော်အချုပ်အခြာအာဏာ၏ ခက်မသုံးဖြာဖြစ်သည့် [[လွှတ်တော်|ဥပဒေပြုရေးအာဏာ]]၊ [[အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာ]]နှင့် [[တရားစီရင်ရေး|တရားစီရင်ရေးအာဏာ]]တို့ကို တတ်နိုင်သမျှ ပိုင်းခြားသုံးစွဲခြင်းနှင့် အချင်းချင်းအပြန်အလှန် ထိန်းကျောင်းခြင်းတို့ပြုကြောင်း၊ နိုင်ငံတော်အာဏာသုံးရပ်ကို ပြည်ထောင်စု၊ တိုင်းဒေသကြီးများ၊ ပြည်နယ်များနှင့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စုများအား ခွဲဝေအပ်နှင်းကြောင်း၊ ပုဒ်မ (၁၆) အရ [[နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲ]]နှင့် နိုင်ငံတော်အုပ်ချုပ်ရေးအကြီးအကဲသည် [[မြန်မာ​နိုင်ငံတော်သမ္မတ​၏ တာဝန်​နှင့် လုပ်ပိုင်ခွင့်|နိုင်ငံတော်သမ္မတ]] ဖြစ်ကြောင်းပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ပုဒ်မ (၁၉) တွင် တရားစီရင်ရေးမူများအဖြစ် ဥပဒေနှင့်အညီ လွတ်လပ်စွာတရားစီရင်ရေး၊ ဥပဒေအရကန့်သတ်ချက်များမှအပ ပြည်သူ့ရှေ့မှောက်တွင် တရားစီရင်ရေး နှင့် အမှုများတွင် ဥပဒေအရ ခုခံချေပခွင့်နှင့် အယူခံပိုင်ခွင့်ရရှိရေး ဟူသည့် အချက်သုံးချက်ကို ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ [[မြန်မာ့တပ်မတော်|တပ်မတော်]]သည် တစ်ခုတည်းသော မျိုးချစ်တပ်မတော် ဖြစ်ပြီး ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရန် အဓိကတာဝန်ရှိကြောင်း၊ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်သည် လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့အားလုံး၏ အကြီးအကဲ ဖြစ်ကြောင်း တို့ကိုလည်း ပုဒ်မ (၂၀) တွင် ဆိုထားသည်။ နိုင်ငံတော်၏စီးပွားရေးစနစ်သည် ဈေးကွက်စီးပွားရေးစနစ် ဖြစ်ကြောင်း၊ လက်ဝါးကြီးအုပ်ခြင်း နှင့် ဈေးကစားခြင်းများကို ခွင့်မပြုကြောင်း၊ စီးပွားရေးဆိုင်ရာလုပ်ငန်းများကို နိုင်ငံပိုင်သိမ်းယူခြင်းမပြုကြောင်း၊ တရားမဝင်ငွေကြေးအဖြစ် ကြေညာမည်မဟုတ်ကြောင်း ပုဒ်မ (၃၅၊ ၃၆) တို့တွင် ဖော်ပြထားသည်။ အရေးပေါ်အခြေအနေများတွင် တပ်မတော်မှ တရားဝင် အာဏာသိမ်းခွင့်ရှိကြောင်း ပုဒ်မ (၄၀၊ဂ) တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ နိုင်ငံခြားရေးဝါဒနှင့်ပတ်သက်၍ ဘက်မလိုက်နိုင်ငံခြားရေးဝါဒ ကို ကျင့်သုံးကြောင်း၊ နိုင်ငံအချင်းချင်း ငြိမ်းချမ်းစွာအတူယှဉ်တွဲနေထိုင်ရေးမူများကို စောင့်ထိန်းကြောင်း ပုဒ်မ (၄၁) တွင်ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ထို့ပြင် မည်သည့်နိုင်ငံကိုမျှ စတင်ကျူးကျော်တိုက်ခိုက်ခြင်းမပြုကြောင်း၊ နိုင်ငံတော်အတွင်း မည်သည့်နိုင်ငံခြားတပ်ဖွဲ့ကိုမျှ တပ်ချခွင့်မပြုကြောင်း တို့ကိုလည်း ပုဒ်မ (၄၂) တွင်ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ==== နိုင်ငံသားအခွင့်အရေးများ ==== နိုင်ငံသားအခွင့်အရေးများနှင့်ပတ်သက်၍ [[မြန်မာနိုင်ငံသား|နိုင်ငံသား]]တိုင်းသည် တန်းတူညီမျှမှုအခွင့်အရေး၊ လွတ်လပ်မှုအခွင့်အရေး၊ တရားမျှတမှုအခွင့်အရေးတို့ ခံစားခွင့် ရှိကြောင်း၊ နိုင်ငံသားတစ်ဦးကို တရားရုံး၏ ခွင့်ပြုချက်မပါပဲ ၂၄ နာရီထက် ကျော်လွန်၍ ချုပ်နှောင်ထားခွင့် မရှိကြောင်း တို့ကို ပုဒ်မ (၂၁) တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ တိုင်းရင်းသားများ၏ စကား၊ စာပေ၊ အနုပညာ၊ ယဉ်ကျေးမှုတို့ကို ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်စေရန် ကူညီဆောင်ရွက်မည် ဖြစ်ကြေင်း၊ တိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးမှု နည်းပါးနေသည့် တိုင်းရင်းသားများ၏ [[ပညာရေး]]၊ [[ကျန်းမာရေး]]၊ [[စီးပွားရေး]]၊ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး စသည်တို့ပါဝင်သော လူမှုစီးပွားရေး တိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးရေးအတွက် ကူညီဆောင်ရွက်မည် ဖြစ်ကြောင်း တို့ကို ပုဒ်မ (၂၂) တွင်ပြဌာန်ထားသည်။ ပုဒ်မ (၂၆) တွင် ဝန်ထမ်းများသည် ပါတီနိုင်ငံရေးနှင့် ကင်းရှင်းရမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ လွတ်လပ်စွာ ကိုးကွယ်ယုံကြည်ခွင့်ကို အညီအမျှရရှိစေရမည် ဟု ပုဒ်မ (၃၄) တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ === အခန်း (၂) နိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံ === နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံမှာ [[မြန်မာနိုင်ငံတိုင်းဒေသကြီးများ|တိုင်းဒေသကြီး]] (၇) ခု၊ [[မြန်မာနိုင်ငံပြည်နယ်များ|ပြည်နယ်]] (၇) ပြည်နယ်နှင့် [[ပြည်ထောင်စုနယ်မြေများ]] ပါဝင်ကြောင်း ပုဒ်မ (၄၉) အရ သတ်မှတ်ထားသည်။ * (က) [[ကချင်ပြည်နယ်]]၊ * (ခ) [[ကယားပြည်နယ်]]၊ * (ဂ) [[ကရင်ပြည်နယ်]]၊ * (ဃ) [[ချင်းပြည်နယ်]]၊ * (င) [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ * (စ) [[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး]]၊ * (ဆ) [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ * (ဇ) [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ * (ဈ) [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ * (ည) [[မွန်ပြည်နယ်]]၊ * (ဋ) [[ရခိုင်ပြည်နယ်]]၊ * (ဌ) [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]]၊ * (ဍ) [[ရှမ်းပြည်နယ်]]၊ * (ဎ) [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး]] * (ဏ) [[ပြည်ထောင်စုနယ်မြေများ]]။ နိုင်ငံတော်၏ [[မြို့တော်]]ဖြစ်သည့် [[နေပြည်တော်]]ကို [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ|နိုင်ငံတော်သမ္မတ]]၏ တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်မှုအောက်တွင်ထားရှိသည့် ပြည်ထောင်စုနယ်မြေအဖြစ် သတ်မှတ်ကြောင်း ပုဒ်မ (၅၀) တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားပြီး ပုဒ်မ (၅၁) တွင်မူ နိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံကို အဆင့်ဆင့် စုစည်းမှုကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ယင်းအဆင့်ဆင့်စုစည်းပုံများ ကျေးရွာများကို [[ကျေးရွာအုပ်စု]]အဖြစ်၎င်း ၊ ရပ်ကွက်များကို [[မြို့]] သို့မဟုတ် [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]]အဖြစ်၎င်း၊ ကျေးရွာအုပ်စုနှင့်ရပ်ကွက်များ သို့မဟုတ် မြို့များကို မြို့နယ်အဖြစ်၎င်း၊ မြို့နယ်များကို [[ခရိုင်]]အဖြစ် ၎င်း၊ ခရိုင်များကို တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အဖြစ်၎င်း၊ [[ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ|ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]တွင် ထိုဒေသအတွင်းရှိ မြို့နယ်များကို ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသအဖြစ်၎င်း၊ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်းတွင် ထိုတိုင်းအတွင်းရှိ မြို့နယ်များကို ခရိုင်အဖြစ် စုစည်းပြီး ယင်းခရိုင်များကို ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်းအဖြစ်၎င်း၊ တိုင်းဒေသကြီးတစ်ခု သို့မဟုတ် ပြည်နယ်တစ်နယ်တွင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း သို့မဟုတ် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသရှိပါက ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသနှင့် ခရိုင်များကို တိုင်းဒေသကြီးသို့မဟုတ် ပြည်နယ်အဖြစ်၎င်း၊ တိုင်းဒေသကြီးများ၊ ပြည်နယ်များနှင့် ပြည်ထောင်စုနယ်မြေများကို နိုင်ငံတော် အဖြစ်၎င်း စုစည်းသည် ဟု ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ==== နယ်နိမိတ်ပြင်ဆင်ခြင်း ==== နိုင်ငံတော်နယ်နိမိတ် ပြင်ဆင်သတ်မှတ်ရေးအတွက် ရှေးဦးစွာ လွှတ်တော် (၃) ရပ်လုံးတွင် ကိုယ်စားလှယ်စုစုပေါင်း၏ ထက်ဝက်ကျော် ထောက်ခံမဲ လိုအပ်မည်။ အကယ်၍ လွှတ်တော်တစ်ရပ်ရပ်၏ လိုအပ်သောထောက်ခံမဲ ထက်ဝက်ကျော် မရရှိလျှင် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် စုစုပေါင်း၏ လေးပုံသုံးပုံနှင့်အထက်က ထောက်ခံမှသာ နိုင်ငံတော်နယ်နိမိတ်ကို ပြင်ဆင်သတ်မှတ်ပေးနိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်း ပုဒ်မ (၅၂) တွင်ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ အလားတူ ပုဒ်မ (၅၃) တွင်လည်း တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်တစ်နယ်၏ နယ်နိမိတ်ကို ပြင်ဆင်သတ်မှတ်ရေးအတွက် ရှေးဦးစွာ သက်ဆိုင်ရာ မြို့နယ်အတွင်း နေထိုင်ကြသောဆန္ဒမဲ ပေးပိုင်ခွင့်ရှိသူဦးရေစုစုပေါင်း၏ ထက်ဝက်ကျော် ထောက်ခံဆန္ဒမဲလိုအပ်မည်။ အကယ်၍ သက်ဆိုင်ရာ တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လွှတ်တော် တစ်ရပ်ရပ်၏ လိုအပ်သောထောက်ခံမဲ လေးပုံသုံးပုံ မရရှိလျှင် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် စုစုပေါင်း၏ လေးပုံသုံးပုံနှင့်အထက်က ထောက်ခံမှသာ သက်ဆိုင်ရာ တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်နယ်နိမိတ်ကို ပြင်ဆင်သတ်မှတ်ပေးနိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်း ပုဒ်မ (၅၃) တွင်ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ကျေးရွာ၊ ကျေးရွာအုပ်စု၊ ရပ်ကွက်၊ မြို့၊ မြို့နယ် သို့မဟုတ် ခရိုင်နယ်နိမိတ်များ ပြင်ဆင်ရန်၊ ဖွဲ့စည်းရန် သို့မဟုတ် အမည်ပြောင်းလဲရန် ပေါ်ပေါက်လျှင် သက်ဆိုင်ရာ တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်က နိုင်ငံတော်သမ္မတထံ တင်ပြပြောင်းလဲနိုင်ကြောင်း ပုဒ်မ (၅၄) တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ==== ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်းနှင့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသများ ==== ပုဒ်မ (၅၆) တွင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်းနှင့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသများ၏ ဖွဲ့စည်းပုံများကို ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ *(က) စစ်ကိုင်းတိုင်းရှိ လေရှီးမြို့နယ်၊ လဟယ်မြို့နယ်နှင့် နန်းယွန်းမြို့နယ်တို့ကို စုစည်းပြီး [[နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]၊ *( ခ ) ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ ရွာငံမြို့နယ်နှင့် ပင်းတယမြို့နယ်တို့ကို စုစည်းပြီး [[ဓနုကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]၊ *( ဂ ) ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ [[ဟိုပုန်းမြို့]]နယ်၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်နှင့် ပင်လောင်းမြို့နယ်တို့ကို စုစည်းပြီး [[ပအိုဝ်းကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]၊ *(ဃ) ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ နမ့်ဆန်မြို့နယ်နှင့် မန်တုံမြို့နယ်တို့ကို စုစည်းပြီး [[ပလောင်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]၊ *( င ) ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ ကုန်းကြမ်းမြို့နယ်နှင့် လောက်ကိုင်မြို့နယ်တို့ကို စုစည်းပြီး [[ကိုးကန့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]၊ *( စ ) ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ ဟိုပန်မြို့နယ်၊ မိုင်းမောမြို့နယ်၊ ပန်ဝိုင်မြို့နယ်၊ နားဖန်းမြို့နယ်၊ မက်မန်းမြို့နယ်နှင့် ပန်ဆန်း(ပန်းခမ်း)မြို့နယ် ခြောက်မြို့နယ် တို့ကို ခရိုင် နှစ်ခရိုင်ဖွဲ့ပြီး [[ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း]]။ === အခန်း (၃) နိုင်ငံတော် အကြီးအကဲ === နိုင်ငံတော် သမ္မတ နှင့် ဒုတိယ သမ္မတများသည် နိုင်ငံတော်ကို ကိုယ်စားပြုကြောင်း၊ နိုင်ငံတော် သမ္မတသည် [[ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်]] တစ်ဝန်းလုံးတွင် နိုင်ငံသား အားလုံး၏ အထွတ်အထိပ်နေရာ ရရှိကြောင်း ကို ပုဒ်မ (၅၇) နှင့် (၅၈) တွင် ဖော်ပြထားသည်။ နိုင်ငံတော်သမ္မတနှင့် ဒုတိယသမ္မတများ၏ အရည်အချင်းများကို ပုဒ်မ (၅၉) တွင် ပုဒ်မခွဲ (က) မှ (ဆ) အထိ အချက် (၆) ချက်ဖြင့် အောက်ပါအတိုင်း သတ်မှတ်ထားသည်။ *(က) နိုင်ငံတော်နှင့် နိုင်ငံသားများအပေါ် သစ္စာရှိသူ ဖြစ်ရမည်၊ *(ခ) မိမိနှင့် မိမိ၏ မိဘနှစ်ပါးလုံး နိုင်ငံတော်၏ အာဏာ ပိုင်နက်အတွင်း၌ မွေးဖွားသော တိုင်းရင်းသားမှဖြစ်သည့် [[မြန်မာနိုင်ငံသား]] ဖြစ်ရမည်၊ *(ဂ) ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်းခံရသူသည် အနည်းဆုံး အသက် ၄၅ နှစ်ပြည့်ပြီးသူ ဖြစ်ရမည်၊ *(ဃ) နိုင်ငံတော်အရေးအရာများဖြစ်သော နိုင်ငံရေး၊ အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီးပွားရေး၊ စစ်ရေးစသည့် အမြင်များရှိရမည်၊ *(င) သမ္မတအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံရသည့် အချိန်နှင့်တစ်ဆက်တည်း အနည်းဆုံးအနှစ် ၂၀ နိုင်ငံတော်တွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့သူဖြစ်ရမည်၊ ** ခြွင်းချက်။ နိုင်ငံတော်၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် နိုင်ငံခြားသို့ တရားဝင်သွားရောက်သည့် ကာလများကိုလည်း နိုင်ငံတော်တွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့သည့် ကာလအဖြစ် ထည့်သွင်းရေတွက်ရမည်။ *(စ) မိမိကိုယ်တိုင်သော်လည်းကောင်း၊ မိမိ၏မိဘ တစ်ပါးပါး သော်လည်းကောင်း၊ မိမိ၏ဇနီး သို့မဟုတ် ခင်ပွန်းသော်လည်းကောင်း၊ မိမိ၏ တရားဝင် သားသမီး တစ်ဦးဦး သော်လည်းကောင်း၊ ထိုတရားဝင်သားသမီးတစ်ဦးဦး၏ ဇနီး သို့မဟုတ် ခင်ပွန်းသော်လည်းကောင်း နိုင်ငံခြားအစိုးရ၏ ကျေးဇူးသစ္စာတော်ကို ခံယူစောင့်ရှောက်ရိုသေသူ သို့မဟုတ် နိုင်ငံခြားအစိုးရ၏ လက်အောက်ခံဖြစ်သူ သို့မဟုတ် တိုင်းတစ်ပါး၏ နိုင်ငံသားဖြစ်သူများ မဖြစ်စေရ၊ ထိုသူများသည် နိုင်ငံခြားအစိုးရ၏ လက်အောက်ခံဖြစ်သူသော်လည်းကောင်း၊ တိုင်းတစ်ပါး၏ နိုင်ငံသားသော်လည်းကောင်း ခံစားရသော အခွင့်အရေးများနှင့် ကျေးဇူးခံစားခွင့်များကို ခံစားနိုင်ခွင့်ရှိသူများ မဖြစ်စေရ၊ *(ဆ) လွှတ်တော်ရွေးကောက်ပွဲ၌ ရွေးကောက်တင်မြှောက် ခံပိုင်ခွင့်အတွက် သတ်မှတ်ထားသည့် အရည်အချင်းများအပြင် နိုင်ငံတော်သမ္မတအတွက် သီးခြားသတ်မှတ်ထားသော အရည်အချင်းများနှင့်လည်း ပြည့်စုံရမည်။ နိုင်ငံတော် သမ္မတကို [[သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေးအဖွဲ့]] ဖြင့် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ သမ္မတ ရွေးချယ်ရာတွင် [[ပြည်သူ့လွှတ်တော်]] မှ [[ရွေးကောက်ခံ ကိုယ်စားလှယ်]] များ အစုအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့၊ [[အမျိုးသားလွှတ်တော်]] မှ ရွေးကောက်ခံ ကိုယ်စားလှယ် များ အစုအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့နှင့် [[တပ်မတော် ကာကွယ်ရေး ဦးစီးချုပ်]] က အမည်စာရင်း တင်သွင်းသည့် တပ်မတော်သား လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့ ဟူ၍ စုစုပေါင်း အစုအဖွဲ့ (၃) ဖွဲ့စည်းကာ ယင်းအစုအဖွဲ့ တစ်ဖွဲ့စီက ဒုတိယသမ္မတ တစ်ဦးစီကို [[လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်]] များ ထဲမှဖြစ်စေ၊ လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် မဟုတ်သူများထဲမှ ဖြစ်စေ ရွေးချယ်တင်မြှောက်ရမည်ဖြစ်ပြီး ထိုသုံးဦးထဲမှ ထပ်မံ၍ မဲစနစ်ဖြင့် နိုင်ငံတော်သမ္မတကို ရွေးချယ်ရမည် ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတတို့၏ [[ရာထူးသက်တမ်း]]သည် ငါးနှစ် ဖြစ်ပြီး ရာထူးသက်တမ်း နှစ်ကြိမ်ထက်ပို၍ ထမ်းဆောင်ခြင်းမပြုနိုင်ပေ။ နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတများသည် [[လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်]]ဖြစ်လျှင် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ်မှလည်းကောင်း၊ [[နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်း]]ဖြစ်လျှင် နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်း အဖြစ်မှလည်းကောင်း နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတများအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်းခံရသည့်နေ့မှစ၍ နုတ်ထွက်ပြီး သို့မဟုတ် [[အငြိမ်းစား]] ယူပြီးဖြစ်သည်ဟု မှတ်ယူရမည် ဖြစ်ကြောင်း၊ ထို့ပြင် မိမိတို့ရာထူးသက်တမ်းကာလအတွင်း မိမိတို့ပါတီအဖွဲ့အစည်း၏ ပါတီလုပ်ငန်းများတွင် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ခြင်းမပြုကြောင်း၊ တို့ကိုလည်း ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ နိုင်ငံတော်သမ္မတနှင့် ဒုတိယသမ္မတတစ်ဦးဦးကို အောက်ပါအချက်များဖြင့် စွပ်စွဲပြစ်တင်နိုင်‌ကြောင်းလည်း ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ *(၁) နိုင်ငံတော်၏ကျေးဇူးသစ္စာတော်ကို ဖောက်ဖျက်ခြင်း၊ *(၂) ဤဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပါ ပြဋ္ဌာန်းချက်များကို ဖောက်ဖျက်ကျူးလွန်ခြင်း၊ *(၃) [[အကျင့်သိက္ခာ]]ပျက်ပြားခြင်း၊ *(၄) ဤဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေတွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသော နိုင်ငံတော်သမ္မတသို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတ၏အရည်အချင်း ပျက်ယွင်းခြင်း၊ *(၅) ဥပဒေအရပေးအပ်သောတာဝန်များကို ကျေပြွန်စွာမဆောင်ရွက်ခြင်း။ စွပ်စွဲချက်ကို စစ်ဆေးသော သို့မဟုတ် စုံစမ်းစစ်ဆေးစေသောလွှတ်တော်၏ လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် စုစုပေါင်းဦးရေအနက် အနည်းဆုံးသုံးပုံနှစ်ပုံက ထိုစွပ်စွဲချက်သည် မှန်ကန်ပြီး စွပ်စွဲခံရသောပြစ်မှုသည် နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတအား ရာထူးတွင် ဆက်လက်ထမ်းရွက်စေရန် မသင့်ကြောင်းဆုံးဖြတ်လျှင် စွပ်စွဲခံရသော နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတအား ရာထူးမှ ရပ်စဲနိုင်ကြောင်းကိုလည်း ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ အကြောင်းတစ်ခုခုကြောင့် နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတ ရာထူးနေရာ လစ်လပ်လျှင် အသစ်ထပ်မံရွေးချယ်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ရွေးချယ်ပုံ နည်းလမ်းများနှင့်တကွ ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ နိုင်ငံတော်သမ္မတနှင့် ဒုတိယသမ္မတတို့အတွက် ကတိသစ္စာပြုချက်ပုံစံကိုပါ ရေးသားပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ === အခန်း (၇) တပ်မတော် === တပ်မတော်သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ|နိုင်ငံတော်]][[ကာကွယ်ရေး]]အတွက် အဓိကအကျဆုံးသော [[လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့]] ဖြစ်သလို နိုင်ငံတော်အတွင်းရှိ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ အားလုံးသည် တပ်မတော်၏ ကွပ်ကဲမှုအောက်တွင်ရှိရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ နိုင်ငံတော်အား ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပ အန္တရာယ်များမှ ကာကွယ်ရေးအတွက် တပ်မတော်က ဦးဆောင်ရမည် ဖြစ်ကြောင်း၊ [[အမျိုးသား ကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ]]၏ သဘောတူညီချက်ဖြင့် နိုင်ငံတော်[[လုံခြုံရေး]]နှင့် ကာကွယ်ရေးတွင် ပြည်သူတစ်ရပ်လုံးပါဝင်ရေးအတွက် စီမံဆောင်ရွက်ခွင့်ရှိကြောင်း၊ နိုင်ငံတော်နှင့် နိုင်ငံသားများအတွက် ဘေးအန္တရာယ်များကျရောက်လာလျှင် တပ်မတော်ကကူညီဆောင်ရွက်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း ပုဒ်မ (၃၃၇ မှ ၃၄၄ ထိ) ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ [[တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်]]ကို ခန့်အပ်တာဝန်ပေးရန်ကိစ္စနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ပုဒ်မ (၃၄၂) တွင် [[နိုင်ငံတော်သမ္မတနှင့်ဒုတိယသမ္မတများ|နိုင်ငံတော်သမ္မတ]]က အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ၏ အဆိုပြု ထောက်ခံချက်ဖြင့် ခန့်အပ်ရမည် ဖြစ်ကြောင်း ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ === အခန်း (၁၀) နိုင်ငံရေးပါတီများ === [[နိုင်ငံရေးပါတီ]]တစ်ရပ်သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ|ပြည်ထောင်စု]]မပြိုကွဲရေး၊ [[မြန်မာတိုင်းရင်းသားများ|တိုင်းရင်းသား]]စည်းလုံးညီညွတ်မှုမပြိုကွဲရေးနှင့် [[အချုပ်အခြာအာဏာ]]တည်တံ့ခိုင်မြဲရေးတို့ကို ဦးတည်ချက်ထားရှိရမည်ဖြစ်ပြီး၊ နိုင်ငံတော်၏ကျေးဇူးသစ္စာကို စောင့်သိရိုသေရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ဤ [[မြန်မာနိုင်ငံအခြေခံဥပဒေ(၂၀၀၈)|ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ]]နှင့် တည်ဆဲဥပဒေများကို လေးစားလိုက်နာရမည်ဖြစ်ကြောင်း နိုင်ငံရေးပါတီအဖြစ် ဥပဒေနှင့်အညီ ဖွဲ့စည်းမှတ်ပုံတင်ထားရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ နိုင်ငံတော်အတွင်း ဥပဒေနှင့်အညီ လွတ်လပ်စွာစည်းရုံးခွင့်ရှိပြီး ရွေးကောက်ပွဲများတွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခွင့်ရှိကြောင်း တို့ကို ပုဒ်မ (၄၀၄ မှ ၄၀၆ ထိ) တို့တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ရပ်ရပ်သည် တည်ဆဲဥပဒေအရ [[မတရားအသင်း]]အဖြစ် ကြေညာခံရလျှင်သော်လည်းကောင်း၊ နိုင်ငံတော်အား လက်နက်စွဲကိုင်၍ တော်လှန်ပုန်ကန်နေသော [[သောင်းကျန်းသူ]] အဖွဲ့အစည်း သို့မဟုတ် အကြမ်းဖက်လုပ်ရပ်များကို ကျူးလွန်သည်ဟု နိုင်ငံတော်က သတ်မှတ်သောအဖွဲ့အစည်းနှင့် ပုဂ္ဂိုလ်များ သို့မဟုတ် မတရားအသင်းအဖြစ် ကြေညာခံထားရသော အဖွဲ့အစည်းနှင့် တိုက်ရိုက် ဖြစ်စေ၊ သွယ်ဝိုက်၍ဖြစ်စေ ဆက်သွယ်ခြင်း သို့မဟုတ် အားပေးကူညီလျှင်သော်လည်းကောင်း၊ [[နိုင်ငံခြား]]တိုင်းပြည်တစ်ခုခုမှ အစိုးရ သို့မဟုတ် [[ဘာသာရေးအဖွဲ့အစည်း]] သို့မဟုတ် အခြားအဖွဲ့အစည်းတစ်ခုခု သို့မဟုတ် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးဦးထံမှ [[ငွေကြေး]]၊ [[ပစ္စည်း]]၊ အခြားအထောက်အပံ့ကို တိုက်ရိုက်ဖြစ်စေ၊ သွယ်ဝိုက်၍ ဖြစ်စေ ရယူသုံးစွဲလျှင်သော်လည်းကောင်း၊ ဘာသာရေးကို [[နိုင်ငံရေး]]အတွက် အလွဲသုံးစားပြုလုပ်လျှင်သော်လည်းကောင်း နိုင်ငံရေးပါတီအဖြစ် ရပ်တည်ပိုင်ခွင့်ရုပ်သိမ်းကာ မှတ်ပုံတင်ထားခြင်းကို ပယ်ဖျက်မည် ဖြစ်သည်ဟု ပုဒ်မ (၄၀၇၊ ၄၀၈) တို့တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ထို့ပြင် နိုင်ငံရေးပါတီများနှင့်စပ်လျဉ်းသည့် လိုအပ်သော ဥပဒေများကို [[ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]]မှ ပြဋ္ဌာန်းရမည်ဟုလည်း ပုဒ်မ (၄၀၉) တွင် ပါရှိသည်။ === အခန်း (၁၂) ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပြင်ဆင်ခြင်း === [[မြန်မာနိုင်ငံအခြေခံဥပဒေ(၂၀၀၈)|ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ]]ပါ ပြဋ္ဌာန်းချက်တစ်ရပ်ရပ်ကိုပြင်ဆင်ရန် နည်းလမ်းများနှင့် ပတ်သက်၍ ပုဒ်မ (၄၃၃၊ ၄၃၄၊ ၄၃၅) တို့တွင် ဖော်ပြထားသည်။ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကိုပြင်ဆင်ရန် တင်သွင်းသောအဆိုကို [[ဥပဒေမူကြမ်း]]အဖြစ်ဖြင့် တင်သွင်းရမည်ဖြစ်ပြီး ယင်းဥပဒေမူကြမ်းတွင် အခြားအဆိုများ မပါရှိစေရကြောင်း၊ ယင်း ဥပဒေမူကြမ်းကို [[ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]]တွင် တင်သွင်းရန်ဖြစ်ပြီး [[လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်]] စုစုပေါင်း၏ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းက တင်ပြလာလျှင် အဆိုပါပြင်ဆင်ချက် ဥပဒေမူကြမ်းကို ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က လက်ခံဆွေးနွေးရမည်ဖြစ်ကြောင်း တို့ကို ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ၏ အခန်း (၁) ပုဒ်မ ၁ မှ ၄၈ ထိ၊ အခန်း (၂) ပုဒ်မ ၄၉ မှ ၅၆ ထိ၊ အခန်း (၃) ပုဒ်မ ၅၉၊ ၆၀၊ အခန်း (၄) ပုဒ်မ ၇၄၊ ၁၀၉၊ ၁၄၁၊ ၁၆၁၊ အခန်း (၅) ပုဒ်မ ၂၀၀၊ ၂၀၁၊ ၂၄၈၊ ၂၇၆၊ အခန်း (၆) ပုဒ်မ ၂၉၃၊ ၂၉၄၊ ၃၀၅၊ ၃၁၄၊ ၃၂၀၊ အခန်း (၁၁) ပုဒ်မ ၄၁၀ မှ ၄၃၂ ထိ၊ အခန်း (၁၂) ပုဒ်မ ၄၃၆ တို့ရှိ ပြဋ္ဌာန်းချက်များကို ပြင်ဆင်လိုလျှင် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် အားလုံး၏ ၇၅ ရာခိုင်နှုန်းကျော်က ပြင်ဆင်ရန် သဘောတူလက်ခံပြီးနောက် [[ပြည်လုံးကျွတ်ဆန္ဒခံယူပွဲ]] ကျင်းပ၍ ဆန္ဒမဲ ပေးပိုင်ခွင့်ရှိသူအားလုံး၏ ထက်ဝက်ကျော်ဆန္ဒမဲဖြင့်သာ ပြင်ဆင်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း ပုဒ်မ (၄၃၁-က) တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ပုဒ်မ (၄၃၆)၊ ပုဒ်မခွဲ (က) တွင်ဖော်ပြထားသည့် ပြဋ္ဌာန်းချက်များမှအပ အခြားပြဋ္ဌာန်းချက်များကို ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်အားလုံး၏ ၇၅ ရာခိုင်နှုန်းကျော် ထောက်ခံဆန္ဒမဲဖြင့်သာ ပြင်ဆင်ရမည် ဟု ပုဒ်မ (၄၃6-ခ) တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ === အခန်း (၁၃) အလံ၊ အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်၊ သီချင်းနှင့် မြို့တော် === [[နိုင်ငံတော်အလံ]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်|နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်]]၊ [[နိုင်ငံတော်သီချင်း]] နှင့် [[မြို့တော်]]တို့ကို ပုဒ်မ (၄၃၇၊ ၄၃၈၊ ၄၃၉၊ ၄၄၀) တို့တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ အဆိုပါပြဋ္ဌာန်းချက်များအရ နိုင်ငံတော်အလံသည် ယခင်အလံနှင့် များစွာကွဲပြားသွားပြီး၊ နိုင်ငံတော်တံဆိပ်မှာမူ သိသာစွာကွဲပြားခြင်းမရှိပဲ တံဆိပ်ပါ စာတန်းသည်သာ ပြောင်းလဲထားခြင်း ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတော်သီချင်းမှာလည်း ယခင်အတိုင်းပင် [[ကမ္ဘာမကျေ|ကမ္ဘာမ​ကျေသီချင်း]] ဖြစ်၍ နိုင်ငံတော် ၏ မြို့တော်မှာမူ [[နေပြည်တော်]] ဖြစ်သည်။ ==ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန်== * [[မြန်မာ့ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေ|မြန်မာ့ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ]] * [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အချုပ်အခြာအာဏာ]] == ပြင်ပလင့်များ == === မြန်မာနိုင်ငံ အစိုးရ ရင်းမြစ်များ === * [https://www.mlis.gov.mm/mLsView.do?lawordSn=15220 ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ်ရုံး၊ မြန်မာဥပဒေသတင်းအချက်အလက်စနစ်] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220605101312/https://www.mlis.gov.mm/mLsView.do?lawordSn=15220 |date=5 June 2022 }} – ဝဘ်စာမျက်နှာအဖြစ် ဖတ်ရှုရန်။ * [https://www.mlis.gov.mm/mLsPdfDownload.do;jsessionid=FA0EC8AFCB1D0923C453420884C8AA6D ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ်ရုံး၊ မြန်မာဥပဒေသတင်းအချက်အလက်စနစ်]{{Dead link|date=July 2025 }} – PDF ဖိုင်အဖြစ် ရယူရန်။ === အစိုးရ-မဟုတ်သော ရင်းမြစ်များ === * [http://www.burmalibrary.org/docs5/Myanmar_Constitution-2008-en.pdf| Burma Library] – PDF ဖိုင်။ == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံအခြေခံဥပဒေ]] {{DEFAULTSORT:မြန်မာနိုင်ငံဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ_(၂၀၀၈)}} 10g7e2sqeffqvsra0p70hr1mucaa58c 0 20150 1043557 1023989 2026-07-19T13:15:05Z ~2026-40389-20 145826 /* သမိုင်းကြောင်း */ 1043557 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --> | name = ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး | official_name = | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|တိုင်းဒေသကြီး]] | image_skyline = | image_alt = | image_seal = ဖိုင်:New Seal of Ayeyarwaddy Region 2022.png | image_caption = | image_flag = Flag of Ayeyarwady Region.svg | flag_alt = | nickname = | motto = | image_map = Ayeyarwady Region in Myanmar.svg | mapsize = 200px | map_alt = | map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ | pushpin_map = <!-- Burma --> | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | coordinates = {{coord|16|50|N|95|10|E|region:MM_type:adm1st|display=inline,title}} | coor_pinpoint = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] | subdivision_name = {{flag|Myanmar}} | subdivision_type1 = ဒေသ | subdivision_name1 = [[အောက်မြန်မာပြည်|အောက်မြန်မာနိုင်ငံ]] | established_title = | established_date = | seat_type = မြို့တော် | seat = [[ပုသိမ်မြို့]] | government_footnotes = | leader_party = | leader_title = ​ဝန်ကြီးချုပ် | leader_name = ဦးအေးကျော် | leader_title1 = အစိုးရအဖွဲ့ | leader_name1 = [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့]] | leader_title3 = တရားလွှတ်တော် | leader_name3 = [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး တရားလွှတ်တော်]] | unit_pref = US<!-- or US or UK --> | area_footnotes = | area_total_km2 = 35140 | area_rank = ဒသမ | area_note = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 6,184,829 | population_as_of = ၂၀၁၄ | population_footnotes = <ref name="census-2014">{{cite book|title=Census Report|publisher=Ministry of Immigration and Population|location=Naypyitaw|date=May 2015|series=The 2014 Myanmar Population and Housing Census|volume=2|pages=17|url=https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view}}</ref> | population_density_km2 = auto | population_rank = ဒုတိယ | population_demonym = | population_note = | demographics_type1 = | demographics1_footnotes = <!-- for references: use <ref> tags --> | demographics1_title1 = လူမျိုးများ=[[ဗမာလူမျိုး၊ဗမာ]](အများစု)၊[[ကရင်လူမျိုး၊ကရင်]]၊[[တရုတ်လူမျိုး၊တရုတ်]]၊[[အိန္ဒိယလူမျိုး၊အိန္ဒိယ]]၊[[ရခိုင်လူမျိုး၊ရခိုင်]] | leader_title2 = ဥပဒေပြုရေး | leader_name2 = [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်]] | demographics1_info1 = [[ဗမာ]]၊ [[ရခိုင်လူမျိုး|ရခိုင်]]၊ [[အိန္ဒိယလူမျိုး|အိန္ဒိယ]]၊ [[ကရင်လူမျိုး|ကရင်]] | demographics1_title2 = ကိုးကွယ်မှု | demographics1_info2 = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] ၉၂.၁၀%၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] ၆.၃၀%၊ [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]] ၁.၄၀%၊ [[ဟိန္ဒူဘာသာ]] ၀.၁၀% နှင့် အခြား ၀.၁၀% | blank_name_sec2 = HDI (၂၀၁၇) | blank_info_sec2 = 0.530<ref name="GlobalDataLab">{{Cite web|url=https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/|title=Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab|website=hdi.globaldatalab.org|language=en|access-date=2018-09-13}}</ref><br/>{{color|#900|နိမ့်}} · ဧကဒသမ }} '''ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး''' ({{lang-en|Ayeyarwady Region}} သို့မဟုတ် Irrawaddy) သည် မြန်မာနိုင်ငံအောက်ပိုင်း ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ လူဦးရေအားဖြင့် တိုင်းနှင့်ပြည်နယ် ၁၄ခုတွင် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးပြီးလျှင် ဒုတိယမြောက်လူဦီးရေအထူထပ်ဆုံး တိုင်းဒေသကြီးဖြစ်သည်။အရှေ့ဘက်တွင် [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]]နှင့် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ မြောက်ဘက်တွင် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ အနောက်မြောက်ဘက်တွင် [[ရခိုင်ပြည်နယ်]]၊ အနောက်ဘက်တွင် [[ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ကပ္ပလီပင်လယ်]]တို့နှင့် ထိစပ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ စပါးကျီဟု တင်စားခေါ်ဝေါ်ကြသော ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးသည် မြန်မာပြည်၏ [[ဆန်စပါး]]အဓိကထွက်ရှိရာ ဒေသဖြစ်သည်။ ဧရိယာစတုရန်းမိုင် ၁၃,၅၆၆ ကျယ်ဝန်းသည်။ == သမိုင်းကြောင်း == သမိုင်းဦးနှင့် ခေတ်ဦးကာလများတွင် ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသသည် [[မွန်လူမျိုး]] တို့၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နိုင်ငံရေးဩဇာ လွှမ်းမိုးရာ အရပ်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ရှေးဟောင်းသမိုင်းဝင် မဂဒူးမင်းဆက် (ဝါရီရူးမင်းဆက်) နှင့် ဟံသာဝတီနေပြည်တော် ခေတ်များတွင် ဤဒေသရှိ [[ပုသိမ်မြို့|ပုသိမ်]] နှင့် [[မြောင်းမြမြို့|မြောင်းမြ]] တို့သည် စစ်ရေး၊ နိုင်ငံရေးအရ အချက်အချာကျသော မြို့ပြကြီးများ ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, Victor B. (1984). ''Burmese Administrative Cycles: An Anarchy and State Formation, c. 1570–1760''. Princeton University Press. pp. 202–205.</ref> အထူးသဖြင့် ခရစ်နှစ် ၁၄ ရာစုမှ ၁၅ ရာစုအတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သော မွန်-မြန်မာ [[အင်းဝ-ဟံသာဝတီ အနှစ်လေးဆယ်စစ်|အနှစ်လေးဆယ်စစ်]] ကာလတွင် ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသသည် [[အင်းဝခေတ်|အင်းဝ]]နှင့် ဟံသာဝတီတို့၏ အဓိက စစ်မျက်နှာပြင် ဖြစ်ခဲ့ပြီး သမိုင်းဝင် တိုက်ပွဲကြီးများစွာ ဖြစ်ပွားခဲ့ရာ နယ်မြေလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="Hmannan">မှန်နန်းမဟာရာဇဝင်တော်ကြီး (၂၀၀၃)။ မြန်မာနိုင်ငံစာပေပြန့်ပွားရေးကော်မတီ။ ဒုတိယတွဲ၊ စာ-၃၅။</ref>[[တောင်ငူခေတ်]] ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီး လက်ထက်နှင့် [[ကုန်းဘောင်ခေတ်]] တို့တွင် ပုသိမ်ဆိပ်ကမ်းမြို့သည် အနောက်နိုင်ငံများ (ပေါ်တူဂီ၊ ဒတ်ခ်ျ၊ အင်္ဂလိပ်) နှင့် အိန္ဒိယတိုက်ငယ်တို့မှ ကုန်သည်များ အခြေစိုက်ရာ၊ သင်္ဘောတည်ဆောက်ရာ အဓိက ဆိပ်ကမ်းမြို့ကြီး ဖြစ်လာခဲ့သည်။<ref name="Furnivall"/> ခရစ်နှစ် ၁၇၅၇ ခုနှစ်တွင် [[အလောင်းမင်းတရား]] ကြီးသည် မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသတစ်ခုလုံးကို ကုန်းဘောင်အင်ပါယာအတွင်းသို့ သွတ်သွင်းခဲ့ပြီးနောက်၊ ဗြိတိသျှ အရှေ့အိန္ဒိယကုမ္ပဏီ (East India Company) အား ပုသိမ်မြို့တွင် ကုန်သွယ်ခွင့်နှင့် အခြေစိုက်စခန်း ဖွင့်လှစ်ခွင့် ပေးခဲ့သည်။<ref>Harvey, G. E. (1925). ''History of Burma: From the Earliest Times to 10 March 1824''. London: Longmans, Green and Co. pp. 235–238.</ref> [[ဒုတိယအင်္ဂလိပ်မြန်မာစစ်]] (ခရစ်နှစ် ၁၈၅၂) အပြီးတွင် ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသသည် ဗြိတိသျှတို့၏ အောက်မြန်မာပြည် (Lower Burma) အစိတ်အပိုင်း ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဗြိတိသျှတို့သည် ဤဒေသရှိ လမုတောများနှင့် ကုန်းရိုင်းများကို ခုတ်ထွင်ရှင်းလင်းကာ အကြီးစား ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးရေး လုပ်ငန်းများကို လုပ်ကိုင်စေခဲ့သည်။<ref>Adas, Michael. (1974). ''The Burma Delta: Economic Development and Social Change on an Asian Agrarian Frontier, 1852–1941''. University of Wisconsin Press. pp. 22–26.</ref>အထက်မြန်မာပြည်မှ လယ်သမားအမြောက်အမြား ဒေသတွင်းသို့ ပြောင်းရွှေ့အခြေချလာခဲ့ကြပြီး၊ ဧရာဝတီတိုင်းသည် ကမ္ဘာ့ဆန်စပါး တင်ပို့မှု အမြင့်မားဆုံးဖြစ်ခဲ့သည့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ "ကမ္ဘာ့ဆန်စပါးကျီကြီး”အဖြစ် သမိုင်းတွင် ထင်ရှားကျော်ကြားလာခဲ့သည်။<ref name="Adas"/> ခရစ်နှစ် ၁၉၄၈ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရရှိပြီးနောက်ပိုင်း တိုင်းဒေသကြီး ဖွဲ့စည်းမှုများအရ "ဧရာဝတီတိုင်း" ဟု အမည်ပေးခဲ့ပြီး၊ ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ "ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး" ဟု ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ခရစ်နှစ် ၂၀၀၈ ခုနှစ် မေလတွင် တိုက်ခတ်ခဲ့သော သမိုင်းဝင် အဖျက်စွမ်းအားပြင်း [[နာဂစ်မုန်တိုင်း]] ကြောင့် ဒေသတွင်း လူဦးရေ ၁ သိန်းကျော် သေဆုံးကာ အဆောက်အအုံနှင့် စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍ အကြီးအကျယ် ပျက်စီးဆုံးရှုံးခဲ့ရသည့် ရင်ဆိုင်ကြုံတွေ့မှု သမိုင်းလည်း ရှိခဲ့သည်။<ref>Seekins, Donald M. (2017). ''Historical Dictionary of Burma (Myanmar)''. Rowman & Littlefield. pp. 89–91.</ref>ယနေ့ခေတ်တွင် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရိက္ခာဖူလုံရေးအတွက် ဆန်စပါးနှင့် ရေလုပ်ငန်းကို အဓိကပံ့ပိုးပေးနေသော၊ ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတော်ကြီး၏ ခွဲခြား၍မရနိုင်သော စီးပွားရေးနှင့် လူမှုရေး မဏ္ဍိုင်ကြီးတစ်ခုအဖြစ် ခိုင်မာစွာ တည်ရှိနေပါသည်။<ref name="Seekins"/> == ကိုးကား == {{Reflist}} == တည်နေရာနှင့် အကျယ်အဝန်း == ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးသည် [[ဧရာဝတီမြစ်]]၏ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသဖြစ်ပြီး မြန်မာပြည်၏ အနောက်တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသော ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းများမှာ လက်ျာရစ်အားဖြင့် အနောက်မြောက်တွင် [[ရခိုင်ပြည်နယ်]]၊ မြောက်ဘက်နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]] နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]] တို့ဖြစ်သည်။ တောင်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်တွင် ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် ရှိသည်။ မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၅ ဒီဂရီ ၄၀ မိနစ် မှ ၁၈ ဒီဂရီ ၃၀ မိနစ် ကြား၊ လောင်ဂျီတွဒ် ၉၄ ဒီဂရီ ၁၅ မိနစ် မှာ ၉၆ ဒီဂရီ ၁၅ မိနစ် ကြားတွင်တည်ရှိသည်။ ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးသည် ၁၃,၅၆၇ စတုရန်းမိုင် ကျယ်ဝန်းပြီး မြေပြန့် မြေကျယ်ပေါများ၍ မြစ်ချောင်းများလည်း ကွန်ချာသဖွယ် ယှက်သန်းနေ ကြသည်။ သို့သော် တိုင်းဒေသကြီး၏အနောက်ဘက်တွင် ရခိုင်ရိုးမတောင်တန်းအဆက်များရှိပြီး ထိုအပိုင်းတွင်ထူထပ်တောသစ်တောကြိုးဝိုင်းများရှိသည်။ သက်နုတွန့်ခေါက်တောင်တန်းများသည်ပင်လယ်ထဲထိနိမ့်ဆင်းသွားကာ ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ကိုးကိုးကျွန်းမြို့နယ်တွင်ဆုံးသည်။ == ရာသီဥတု == [[ကပ္ပလီပင်လယ်|ပင်လယ်]]နှင့်နီးသောဒေသဖြစ်၍၊ မိုးများပြီးစွတ်စိုသော ရာသီဥတုရှိသည်။ အပူချိန်မျှတပြီး သင့်တင့်သောရာသီဥတုအခြေအနေကိုပိုင်ဆိုင်သည်။ သို့သော်နွေရာသီတွင် အလွန်ပူအိုက်သည်။ == အုပ်ချုပ်ရေး == === မြို့တော် === ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၏ မြို့တော်မှာ [[ပုသိမ်မြို့]] ဖြစ်သည်။ === အုပ်ချုပ်ရေး === {{see also|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့}} ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအား ဝန်ကြီးချုပ် အမှူးပြုသော တိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့မှ အုပ်ချုပ်သည်။၂၀၂၁ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းမှုအပြီးတွင် ဝန်ကြီးချုပ်ဦးတင်မောင်ဝင်းဦးဆောင်သော ဧရာဝတီတိုင်း​ဒေသကြီးစီမံအုပ်ချုပ်​ရေး​ကောင်စီမှ အုပ်ချုပ်လျက်ရှိသည်။ === ဥပဒေပြုရေး === {{see also|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်}} ၂၀၁၁ခုနှစ်မှစတင်ကာ တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ကို ရွေးကောက်ခံကိုယ်စားလှယ်များ၊ တပ်မတော်သားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းကာ စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ === တရားစီရင်ရေး === {{See also|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး တရားလွှတ်တော်}} ဧရာဝတီတိုင်း တရားလွှတ်တော်ကို တရားသူကြီးချုပ် (၁)ဦး၊ တရားသူကြီး (၄)ဦးဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ တိုင်းတရားလွှတ်တော်အောက်တွင် ခရိုင်တရားရုံး ၆ရုံး၊ မြို့နယ်တရားရုံး (၂၆)ရုံးရှိသည်။ === ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု၊ ကျေးရွာများ === [[File:Ayeyarwady region districts map 2022.svg|thumb|ဧရာဝတီတိုင်း၏ခရိုင်များ]] ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအား ခရိုင် (၈) ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ # [[ပုသိမ်ခရိုင်]] # [[ကျုံပျော်ခရိုင်]] # [[ဟင်္သာတခရိုင်]] # [[မြန်အောင်ခရိုင်]] # [[မအူပင်ခရိုင်]] # [[မြောင်းမြခရိုင်]] # [[ဖျာပုံခရိုင်]] # [[လပွတ္တာခရိုင်]] ==== ခရိုင်ရှိမြို့နယ် ==== {|class=wikitable ![[ပုသိမ်ခရိုင်]] |[[ပုသိမ်မြို့နယ်]]{{•}} [[ကန်ကြီးထောင့်မြို့နယ်]]{{•}}[[ငပုတောမြို့နယ်]]{{•}}[[သာပေါင်းမြို့နယ်]] |- ![[ကျုံပျော်ခရိုင်]] |[[ကျုံပျော်မြို့နယ်]]{{•}} [[ရေကြည်မြို့နယ်]]{{•}}[[ကျောင်းကုန်းမြို့နယ်]] |- ![[ဟင်္သာတခရိုင်]] |[[ဟင်္သာတမြို့နယ်]]{{•}}[[ဇလွန်မြို့နယ်]]{{•}} [[လေးမျက်နှာမြို့နယ်]] |- ![[မြန်အောင်ခရိုင်]] |[[မြန်အောင်မြို့နယ်]]{{•}}[[ကြံခင်းမြို့နယ်]]{{•}} [[အင်္ဂပူမြို့နယ်]] |- ![[မအူပင်ခရိုင်]] |[[မအူပင်မြို့နယ်]]{{•}}[[ပန်းတနော်မြို့နယ်]]{{•}} [[ညောင်တုန်းမြို့နယ်]]{{•}}[[ဓနုဖြူမြို့နယ်]] |- ![[မြောင်းမြခရိုင်]] |[[မြောင်းမြမြို့နယ်]]{{•}}[[အိမ်မဲမြို့နယ်]]{{•}} [[ဝါးခယ်မမြို့နယ်]] |- ![[ဖျာပုံခရိုင်]] |[[ဖျာပုံမြို့နယ်]]{{•}}[[ဘိုကလေးမြို့နယ်]]{{•}} [[ကျိုက်လတ်မြို့နယ်]]{{•}} [[ဒေးဒရဲမြို့နယ်]] |- ![[လပွတ္တာခရိုင်]] |[[လပွတ္တာမြို့နယ်]]{{•}}[[မော်လမြိုင်ကျွန်းမြို့နယ်]] |} မြို့ပေါင်း (၄၅) မြို့၊ ရပ်ကွက်ပေါင်း (၃၀၀) ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု (၁၉၁၉) အုပ်စု၊ ရွာပေါင်း (၁၁၈၆၄) ရွာ ရှိသည်။ <ref name=":0">တိုင်းဒေသကြီး/ပြည်နယ်များနှင့် နေပြည်တော်ကောင်စီအတွင်းရှိ ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ကျေးရွာအုပ်စုနှင့် ကျေးရွာဦးရေ စာရင်းချုပ်(၁၆−၁၀−၂၀၁၉)</ref> ==== အခြား မြို့ရွာများ ==== * အိုင်သပြု *​​ ရွေးကုန် * အသုတ် * ဘော်မိ * ဓမိ * ကဒုံကနိ * ခမောက်စု * ကွင်းကောက် * ကျိုက်လတ် * ကျုံးဒါး * ကျုံကဒွန်း * ကျုံမငေး * လူခေါင်းကျွန်း * ဆကာကြီး * တဂရက် * မြို့ကွင်း * နိဗ္ဗာန် * အုန်းပင် * ပသွယ် * ပြင်ခရိုင် * ပျဉ်ရွာ * စက္ကော့ * စက်ဆန်း * ရှမ်းရွာ * ရှောပြာ * ရွှေလောင်း * ရွှေမြင်တင် * ရွှေတောင်မှော် * ဆင်မ * တောင်ကလေး * ရွာသစ် * သစ်ပြုတ် * သုံးခွ * ထူးကြီး * အင်ပင် *ရေလဲကလေး * ဇီးချိုင် * မဲဇလီကုန်း * မြင်းကကုန်း * ဒါးက *တလုတ္ထော် *သလပ်ခွာ *ထန်းကုန်း *လက်ပန် *ကံရွာ *လိန်ကုန်း *ဝက်ကြီးကွင်း *ကနောင် *သီတာကုန်းပြင် *ဘက်ရဲ *ကန်ဘဲ့ *ဘီတွဒ် *မြင်းကဆိပ် *ကျွဲတလင်း *ကရင်အင်း *မိုးကြိုးပစ် *အိုင်မ *ဖက်ကြီးကုန်း *ဖိုးလိန်ကွင်း *ရွှေကညင်ပင် *ဇင်ပြွန်းကုန်း *မြို့ချောင်း *မြို့တွင်း *ဟိုင်းကြီး *ဖြတ်လမ်းကြီး == လူဦး​ရေ == {{Historical populations |footnote = |source = ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း<ref name="census-2014"/> |၁၉၇၃ | 4,156,673 |၁၉၈၃ | 4,994,061 |၂၀၁၄ | 6,165,723 }} ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးတွင် ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၆.၁သန်းနေထိုင်ကြသည်။ အမျိုးသား ၃သန်းနှင့် အမျိုးသမီး ၃.၁သန်း ရှိသည်။ ၁၉၈၃ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၂၄% တိုးတက်လာခဲ့သည်။ ရန်ကုန်တိုင်းပြီးလျှင် ဒုတိယမြောက် လူဦးရေအများဆုံးဖြစ်ကာ ရန်ကုန်တိုင်းနှင့် မန္တလေးတိုင်းပြီးလျှင် တတိယမြောက် လူဦးရေ အသိပ်သည်းဆုံးဒေသဖြစ်သည်။ ဧရာဝတီတိုင်း၏ လူဦးရေ သိပ်သည်းဆမှာ တစ်စတုရန်းကီလိုမီတာတွင် ၁၇၆.၅ဦးဖြစ်သည်။ တိုင်းအတွင်း လူ၁၀၀လျှင် ၈၆ဦး ကျေးလက်တွင် နေထိုင်ကြသည်။ ပုသိမ်ခရိုင်တွင် ၁.၆သန်းဖြင့် အများဆုံး နေထိုင်ကြသည်။ မြို့နယ်အနေဖြင့် မြောင်းမြမြို့နယ်တွင် အများဆုံးနေထိုင်ကြသည်။ [[ဗမာလူမျိုး]]နှင့် [[ကရင်လူမျိုး]]တို့ အဓိကအားဖြင့် နေထိုင်ကြသည်။ ဧရာ၀တီတိုင်းဒေသကြီးတွင် ဗမာလူမျိုးအများဆုံး ဖြစ်ပြီး ကရင်လူမျိုးများသည် ဒုတိယ လူဦးရေအများဆုံး ဖြစ်သည် အခြားသော လူမျိုးများလည်း နေထိုင်ကြသည်။ အများစုမှာ [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ဖြစ်ကြပြီး [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]ဝင်၊ [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]]ဝင် အနည်းငယ် နေထိုင်ကြသည်။ မြန်မာဘာသာစကားသည် အဓိကဘာသာ‌စကား ဖြစ်သည်။ == ပညာရေး == ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအတွက် ဒေသကောလိပ်ကို ပုသိမ်မြို့တွင် ၁၉၇၆ ခုနှစ်က စတင်ဖွင့်လှစ် ခဲ့ပြီးနောက် ၁၉၇၈ ခုနှစ်တွင် ဟင်္သာတမြို့၌ ဒေသကောလိပ်တစ်ခု ထပ်မံဖွင့်လှစ် ပေးခဲ့သည်။<ref>စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၇၉)</ref> === အဆင့်မြင့် === *[[ပုသိမ်တက္ကသိုလ်]] *[[ဟင်္သာတတက္ကသိုလ်]] *[[မအူပင်တက္ကသိုလ်]] *[[နည်းပညာတက္ကသိုလ်(ပုသိမ်)|နည်းပညာတက္ကသိုလ် (ပုသိမ်)]] *[[နည်းပညာတက္ကသိုလ်(ဟင်္သာတ)|နည်းပညာတက္ကသိုလ် (ဟင်္သာတ)]] *[[နည်းပညာတက္ကသိုလ်(မအူပင်)|နည်းပညာတက္ကသိုလ် (မအူပင်)]] *[[ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်(ပုသိမ်)|ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ် (ပုသိမ်)]] *[[ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်(ဟင်္သာတ)|ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ် (ဟင်္သာတ)]] *[[ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်(မအူပင်)|ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ် (မအူပင်)]] *ပုသိမ်ပညာရေးဒီဂရီကောလိပ် *မြောင်းမြပညာရေးဒီဂရီကောလိပ် *ဘိုကလေးပညာရေးဒီဂရီကောလိပ် *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (မအူပင်) *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (ကျိုက်လတ်) *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (လပွတ္တာ) *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (ဝါးခယ်မ) *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (သန်လျင်) *မြောင်းမြစိုက်ပျိုးရေးသိပ္ပံ *အစိုးရနည်းပညာအထက်တန်းကျောင်း (ပုသိမ်) *အစိုးရနည်းပညာအထက်တန်းကျောင်း (ဟင်္သာတ) *အစိုးရနည်းပညာအထက်တန်းကျောင်း (မအူပင်) == စိတ်ဝင်စားဖွယ်နေရာများ == * [[ရွှေမုဋ္ဌောဘုရား]] * [[ငွေဆောင်ကမ်းခြေ]] အပန်းဖြေစခန်း * [[ချောင်းသာကမ်းခြေ]] အပန်းဖြေစခန်း * [[မော်တင်စွန်းဘုရား]] * [[ပြည်တော်ပြန်ဘုရား]] * [[ပြည်လုံချမ်းသာ သာစည်ဘုရား]] *ဟိုင်းကြီးကျွန်း == လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး == မြန်မာနိုင်ငံ၏မြောက်ပိုင်း [[ကချင်ပြည်နယ်]]၌ မြစ်ဖျားခံသော [[ဧရာဝတီမြစ်]]သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]တို့ကို ဖြတ်သန်းကာ မြစ်ခွဲချောင်းခွဲများစွာ ယှက်ဖြာ ထွက်ပြီး [[ဧရာဝတီ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ]]ကို ဖြစ်ပေါ်စေလျက် ကပ္ပလီ ပင်လယ်ထဲသို့ စီးဝင်သည်။ သို့ဖြစ်၍ ရေလမ်းခရီးသည် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၏ အဓိက လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ဖြစ်သည်။ မီးရထားလမ်း ဟူ၍ ကြံခင်း၊ ဟင်္သာတ၊ ပုသိမ်တစ်လမ်းတည်းသာ ရှိသည်။ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ပို၍ချောမောစေရန် ပုသိမ်အနောက် ရှောပြာချောင်းသာ ကားလမ်းမကြီးကို ဖောက်လုပ်ခဲ့သည်။ ပုသိမ်မုံရွာကားလမ်းမကြီးသည် ထက်အောက် မြန်မာနိုင်ငံ ကူးလူးဆက်ဆံရေးနှင့် ကုန်စည်ပို့ဆောင်ရေးတွင် အလွန်အသုံးကျ အရေးပါသည်။ === တံတားများ === * ဗိုလ်မြတ်ထွန်းတံတား (ညောင်တုန်း) * [[ဧရာဝတီတံတား (ညောင်တုန်း)]] * ဒေးဒလူတံတား (ဖျာပုံ) * [[ဒေးဒရဲတံတား]] * ဂုံညင်းတန်းတံတား * ခတ္ထိယတံတား (မအူပင်) * ဒါးကတံတား (ဒါးက) * ကျောင်းကုန်းတံတား * [[မအူပင်တံတား]] * မြောင်းမြတံတား * နတ်ချောင်းတံတား (ဘိုကလေး) * ငဝန်တံတား (မြို့ကွင်း) * ငါးသိုင်းချောင်းတံတား * ဥတိုတံတား (ချောင်းသာ) * ဝါးခယ်မတံတား * ရာဇူဒိုင် အမှတ်-၁ (မော်ကျွန်း) * ရာဇူဒိုင် အမှတ်-၂ (မော်ကျွန်း) * ပုသိမ်ကြိုးတံတား * [[ပုသိမ်တံတား အမှတ် -၂]] * ကျွဲကူးကျောက်ဖျာတံတား (မြိတ်) * သမုတ်တံတား (မြိတ်) * ကစ္ဆပနဒီတံတား (ရခိုင်) == စီးပွားရေး == မြေဆီဩဇာကြွယ်ဝသော မြေနုကျွန်းပေါ်ဒေသဖြစ်၍ စပါး၊ မြေပဲ၊ ဂုန်လျှော်၊ ဆေး၊ ငရုတ်၊ ကြက်သွန်၊ ပဲမျိုးစုံတို့ စိုက်ပျိုး အောင်မြင်ဖြစ်ထွန်းသည်။ လယ်ယာလုပ်ငန်းသည် အဓိကစီးပွားရေးလုပ်ငန်း ဖြစ်၍ မြန်မာနိုင်ငံ၌ စပါးထွက်အကောင်းဆုံးသော တိုင်းဒေသကြီးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂုန်လျှော်အများဆုံး ထွက်သောတိုင်းလည်းဖြစ် သည်။ အုန်းသီး၊ ငှက်ပျောသီး အထွက်နှုန်းလည်း အလွန်ကောင်းသည်။ တိုင်းအတွင်း၌ ကျွန်းနှင့် သစ်မာထုတ်လုပ်မှု အတော်အသင့်ရှိ၍ သစ်နှင့် မီးသွေး ထုတ်လုပ်နိုင်သော လမု၊ ကနစို စသော ဒီရေတောများလည်းရှိသည်။ ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၏ နာမည်ကြီးသော အခြားလုပ်ငန်းတစ်မျိုးမှာရေထွက်ပစ္စည်း လုပ်ငန်း ဖြစ်သည်။ မြစ်ချောင်းအင်းအိုင် အများအပြားရှိ၍ သားငါးပုစွန်ပေါပေါများများ ထွက်သဖြင့် ငါးပိ၊ ငါးခြောက်၊ ပုစွန်ခြောက်လုပ်ငန်းများလည်း အကြီးအကျယ် လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ရေချိုငါးဖမ်းလုပ်ငန်းအပြင် ပင်လယ်ငါးဖမ်း လုပ်ငန်းကိုလည်း ကျယ်⁠ကျယ်ပြန့်ပြန့် လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ကြက်၊ ဘဲမွေးမြူရေး လုပ်ငန်းများလည်း ဖွံ့ဖြိုးသည်။ လပွတ္တာမြို့နယ်မှ ငါးပိ၊ငါးခြောက်၊ပုစွန်ခြောက်လုပ်ငန်းအပြင် ဆားလုပ်ငန်းကိုလည်း ကြီးကြီးကျယ်ကျယ်လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ချည်ထည်လုပ်ငန်း၊ သင်ဖြူး၊ သင်ဖျာလုပ်ငန်းများလည်း ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအတွင်း လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ပုသိမ်မြို့မှ ပုသိမ်ထီးလုပ်ငန်းကလည်း နိုင်ငံခြားဧည့်သည်များ စိတ်ပါဝင်စားသော လုပ်ငန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ မြန်အောင်ရေနံလုပ်ငန်းနှင့် ကြံခင်းဘိလပ်မြေစက်ရုံစီမံကိန်းတို့သည် အောင်မြင်လျက်ရှိသည်။ ပုသိမ်မြို့တွင် မှန်ပြားစက်ရုံလုပ်ငန်း တည်ဆောက်ထားသည်။ တိုင်းအတွင်း စက်ရုံ၊ အလုပ်ရုံ ၅၀ နီးပါးရှိရာဆန်စက် နှင့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးစက်များက အများစုဖြစ်သည်။ ==ကိုးကား== {{reflist| <ref>စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၇၈)</ref> <ref>စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၈၂)</ref>}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး |North = [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]] |Northeast = [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] |East = [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]] |Southeast = |South = [[ကပ္ပလီပင်လယ်]] |Southwest = |West = [[ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်]] |Northwest = }} <br /> {{ဧရာဝတီတိုင်း}} {{မြန်မာတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များ}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံတိုင်းဒေသကြီးများ]] [[Category:ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး| ]] 5raf4obx2a9lt2ohbtbp2o5yssjrfq5 1043559 1043557 2026-07-19T13:15:59Z ~2026-40389-20 145826 /* ကိုးကား */ 1043559 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --> | name = ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး | official_name = | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|တိုင်းဒေသကြီး]] | image_skyline = | image_alt = | image_seal = ဖိုင်:New Seal of Ayeyarwaddy Region 2022.png | image_caption = | image_flag = Flag of Ayeyarwady Region.svg | flag_alt = | nickname = | motto = | image_map = Ayeyarwady Region in Myanmar.svg | mapsize = 200px | map_alt = | map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ | pushpin_map = <!-- Burma --> | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | coordinates = {{coord|16|50|N|95|10|E|region:MM_type:adm1st|display=inline,title}} | coor_pinpoint = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] | subdivision_name = {{flag|Myanmar}} | subdivision_type1 = ဒေသ | subdivision_name1 = [[အောက်မြန်မာပြည်|အောက်မြန်မာနိုင်ငံ]] | established_title = | established_date = | seat_type = မြို့တော် | seat = [[ပုသိမ်မြို့]] | government_footnotes = | leader_party = | leader_title = ​ဝန်ကြီးချုပ် | leader_name = ဦးအေးကျော် | leader_title1 = အစိုးရအဖွဲ့ | leader_name1 = [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့]] | leader_title3 = တရားလွှတ်တော် | leader_name3 = [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး တရားလွှတ်တော်]] | unit_pref = US<!-- or US or UK --> | area_footnotes = | area_total_km2 = 35140 | area_rank = ဒသမ | area_note = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 6,184,829 | population_as_of = ၂၀၁၄ | population_footnotes = <ref name="census-2014">{{cite book|title=Census Report|publisher=Ministry of Immigration and Population|location=Naypyitaw|date=May 2015|series=The 2014 Myanmar Population and Housing Census|volume=2|pages=17|url=https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view}}</ref> | population_density_km2 = auto | population_rank = ဒုတိယ | population_demonym = | population_note = | demographics_type1 = | demographics1_footnotes = <!-- for references: use <ref> tags --> | demographics1_title1 = လူမျိုးများ=[[ဗမာလူမျိုး၊ဗမာ]](အများစု)၊[[ကရင်လူမျိုး၊ကရင်]]၊[[တရုတ်လူမျိုး၊တရုတ်]]၊[[အိန္ဒိယလူမျိုး၊အိန္ဒိယ]]၊[[ရခိုင်လူမျိုး၊ရခိုင်]] | leader_title2 = ဥပဒေပြုရေး | leader_name2 = [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်]] | demographics1_info1 = [[ဗမာ]]၊ [[ရခိုင်လူမျိုး|ရခိုင်]]၊ [[အိန္ဒိယလူမျိုး|အိန္ဒိယ]]၊ [[ကရင်လူမျိုး|ကရင်]] | demographics1_title2 = ကိုးကွယ်မှု | demographics1_info2 = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] ၉၂.၁၀%၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] ၆.၃၀%၊ [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]] ၁.၄၀%၊ [[ဟိန္ဒူဘာသာ]] ၀.၁၀% နှင့် အခြား ၀.၁၀% | blank_name_sec2 = HDI (၂၀၁၇) | blank_info_sec2 = 0.530<ref name="GlobalDataLab">{{Cite web|url=https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/|title=Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab|website=hdi.globaldatalab.org|language=en|access-date=2018-09-13}}</ref><br/>{{color|#900|နိမ့်}} · ဧကဒသမ }} '''ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး''' ({{lang-en|Ayeyarwady Region}} သို့မဟုတ် Irrawaddy) သည် မြန်မာနိုင်ငံအောက်ပိုင်း ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ လူဦးရေအားဖြင့် တိုင်းနှင့်ပြည်နယ် ၁၄ခုတွင် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးပြီးလျှင် ဒုတိယမြောက်လူဦီးရေအထူထပ်ဆုံး တိုင်းဒေသကြီးဖြစ်သည်။အရှေ့ဘက်တွင် [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]]နှင့် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ မြောက်ဘက်တွင် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ အနောက်မြောက်ဘက်တွင် [[ရခိုင်ပြည်နယ်]]၊ အနောက်ဘက်တွင် [[ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ကပ္ပလီပင်လယ်]]တို့နှင့် ထိစပ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ စပါးကျီဟု တင်စားခေါ်ဝေါ်ကြသော ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးသည် မြန်မာပြည်၏ [[ဆန်စပါး]]အဓိကထွက်ရှိရာ ဒေသဖြစ်သည်။ ဧရိယာစတုရန်းမိုင် ၁၃,၅၆၆ ကျယ်ဝန်းသည်။ == သမိုင်းကြောင်း == သမိုင်းဦးနှင့် ခေတ်ဦးကာလများတွင် ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသသည် [[မွန်လူမျိုး]] တို့၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နိုင်ငံရေးဩဇာ လွှမ်းမိုးရာ အရပ်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ရှေးဟောင်းသမိုင်းဝင် မဂဒူးမင်းဆက် (ဝါရီရူးမင်းဆက်) နှင့် ဟံသာဝတီနေပြည်တော် ခေတ်များတွင် ဤဒေသရှိ [[ပုသိမ်မြို့|ပုသိမ်]] နှင့် [[မြောင်းမြမြို့|မြောင်းမြ]] တို့သည် စစ်ရေး၊ နိုင်ငံရေးအရ အချက်အချာကျသော မြို့ပြကြီးများ ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, Victor B. (1984). ''Burmese Administrative Cycles: An Anarchy and State Formation, c. 1570–1760''. Princeton University Press. pp. 202–205.</ref> အထူးသဖြင့် ခရစ်နှစ် ၁၄ ရာစုမှ ၁၅ ရာစုအတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သော မွန်-မြန်မာ [[အင်းဝ-ဟံသာဝတီ အနှစ်လေးဆယ်စစ်|အနှစ်လေးဆယ်စစ်]] ကာလတွင် ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသသည် [[အင်းဝခေတ်|အင်းဝ]]နှင့် ဟံသာဝတီတို့၏ အဓိက စစ်မျက်နှာပြင် ဖြစ်ခဲ့ပြီး သမိုင်းဝင် တိုက်ပွဲကြီးများစွာ ဖြစ်ပွားခဲ့ရာ နယ်မြေလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="Hmannan">မှန်နန်းမဟာရာဇဝင်တော်ကြီး (၂၀၀၃)။ မြန်မာနိုင်ငံစာပေပြန့်ပွားရေးကော်မတီ။ ဒုတိယတွဲ၊ စာ-၃၅။</ref>[[တောင်ငူခေတ်]] ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီး လက်ထက်နှင့် [[ကုန်းဘောင်ခေတ်]] တို့တွင် ပုသိမ်ဆိပ်ကမ်းမြို့သည် အနောက်နိုင်ငံများ (ပေါ်တူဂီ၊ ဒတ်ခ်ျ၊ အင်္ဂလိပ်) နှင့် အိန္ဒိယတိုက်ငယ်တို့မှ ကုန်သည်များ အခြေစိုက်ရာ၊ သင်္ဘောတည်ဆောက်ရာ အဓိက ဆိပ်ကမ်းမြို့ကြီး ဖြစ်လာခဲ့သည်။<ref name="Furnivall"/> ခရစ်နှစ် ၁၇၅၇ ခုနှစ်တွင် [[အလောင်းမင်းတရား]] ကြီးသည် မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသတစ်ခုလုံးကို ကုန်းဘောင်အင်ပါယာအတွင်းသို့ သွတ်သွင်းခဲ့ပြီးနောက်၊ ဗြိတိသျှ အရှေ့အိန္ဒိယကုမ္ပဏီ (East India Company) အား ပုသိမ်မြို့တွင် ကုန်သွယ်ခွင့်နှင့် အခြေစိုက်စခန်း ဖွင့်လှစ်ခွင့် ပေးခဲ့သည်။<ref>Harvey, G. E. (1925). ''History of Burma: From the Earliest Times to 10 March 1824''. London: Longmans, Green and Co. pp. 235–238.</ref> [[ဒုတိယအင်္ဂလိပ်မြန်မာစစ်]] (ခရစ်နှစ် ၁၈၅၂) အပြီးတွင် ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသသည် ဗြိတိသျှတို့၏ အောက်မြန်မာပြည် (Lower Burma) အစိတ်အပိုင်း ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဗြိတိသျှတို့သည် ဤဒေသရှိ လမုတောများနှင့် ကုန်းရိုင်းများကို ခုတ်ထွင်ရှင်းလင်းကာ အကြီးစား ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးရေး လုပ်ငန်းများကို လုပ်ကိုင်စေခဲ့သည်။<ref>Adas, Michael. (1974). ''The Burma Delta: Economic Development and Social Change on an Asian Agrarian Frontier, 1852–1941''. University of Wisconsin Press. pp. 22–26.</ref>အထက်မြန်မာပြည်မှ လယ်သမားအမြောက်အမြား ဒေသတွင်းသို့ ပြောင်းရွှေ့အခြေချလာခဲ့ကြပြီး၊ ဧရာဝတီတိုင်းသည် ကမ္ဘာ့ဆန်စပါး တင်ပို့မှု အမြင့်မားဆုံးဖြစ်ခဲ့သည့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ "ကမ္ဘာ့ဆန်စပါးကျီကြီး”အဖြစ် သမိုင်းတွင် ထင်ရှားကျော်ကြားလာခဲ့သည်။<ref name="Adas"/> ခရစ်နှစ် ၁၉၄၈ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရရှိပြီးနောက်ပိုင်း တိုင်းဒေသကြီး ဖွဲ့စည်းမှုများအရ "ဧရာဝတီတိုင်း" ဟု အမည်ပေးခဲ့ပြီး၊ ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ "ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး" ဟု ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ခရစ်နှစ် ၂၀၀၈ ခုနှစ် မေလတွင် တိုက်ခတ်ခဲ့သော သမိုင်းဝင် အဖျက်စွမ်းအားပြင်း [[နာဂစ်မုန်တိုင်း]] ကြောင့် ဒေသတွင်း လူဦးရေ ၁ သိန်းကျော် သေဆုံးကာ အဆောက်အအုံနှင့် စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍ အကြီးအကျယ် ပျက်စီးဆုံးရှုံးခဲ့ရသည့် ရင်ဆိုင်ကြုံတွေ့မှု သမိုင်းလည်း ရှိခဲ့သည်။<ref>Seekins, Donald M. (2017). ''Historical Dictionary of Burma (Myanmar)''. Rowman & Littlefield. pp. 89–91.</ref>ယနေ့ခေတ်တွင် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရိက္ခာဖူလုံရေးအတွက် ဆန်စပါးနှင့် ရေလုပ်ငန်းကို အဓိကပံ့ပိုးပေးနေသော၊ ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတော်ကြီး၏ ခွဲခြား၍မရနိုင်သော စီးပွားရေးနှင့် လူမှုရေး မဏ္ဍိုင်ကြီးတစ်ခုအဖြစ် ခိုင်မာစွာ တည်ရှိနေပါသည်။<ref name="Seekins"/> {{Reflist}} == တည်နေရာနှင့် အကျယ်အဝန်း == ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးသည် [[ဧရာဝတီမြစ်]]၏ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသဖြစ်ပြီး မြန်မာပြည်၏ အနောက်တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသော ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းများမှာ လက်ျာရစ်အားဖြင့် အနောက်မြောက်တွင် [[ရခိုင်ပြည်နယ်]]၊ မြောက်ဘက်နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]] နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]] တို့ဖြစ်သည်။ တောင်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်တွင် ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် ရှိသည်။ မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၅ ဒီဂရီ ၄၀ မိနစ် မှ ၁၈ ဒီဂရီ ၃၀ မိနစ် ကြား၊ လောင်ဂျီတွဒ် ၉၄ ဒီဂရီ ၁၅ မိနစ် မှာ ၉၆ ဒီဂရီ ၁၅ မိနစ် ကြားတွင်တည်ရှိသည်။ ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးသည် ၁၃,၅၆၇ စတုရန်းမိုင် ကျယ်ဝန်းပြီး မြေပြန့် မြေကျယ်ပေါများ၍ မြစ်ချောင်းများလည်း ကွန်ချာသဖွယ် ယှက်သန်းနေ ကြသည်။ သို့သော် တိုင်းဒေသကြီး၏အနောက်ဘက်တွင် ရခိုင်ရိုးမတောင်တန်းအဆက်များရှိပြီး ထိုအပိုင်းတွင်ထူထပ်တောသစ်တောကြိုးဝိုင်းများရှိသည်။ သက်နုတွန့်ခေါက်တောင်တန်းများသည်ပင်လယ်ထဲထိနိမ့်ဆင်းသွားကာ ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ကိုးကိုးကျွန်းမြို့နယ်တွင်ဆုံးသည်။ == ရာသီဥတု == [[ကပ္ပလီပင်လယ်|ပင်လယ်]]နှင့်နီးသောဒေသဖြစ်၍၊ မိုးများပြီးစွတ်စိုသော ရာသီဥတုရှိသည်။ အပူချိန်မျှတပြီး သင့်တင့်သောရာသီဥတုအခြေအနေကိုပိုင်ဆိုင်သည်။ သို့သော်နွေရာသီတွင် အလွန်ပူအိုက်သည်။ == အုပ်ချုပ်ရေး == === မြို့တော် === ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၏ မြို့တော်မှာ [[ပုသိမ်မြို့]] ဖြစ်သည်။ === အုပ်ချုပ်ရေး === {{see also|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့}} ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအား ဝန်ကြီးချုပ် အမှူးပြုသော တိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့မှ အုပ်ချုပ်သည်။၂၀၂၁ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းမှုအပြီးတွင် ဝန်ကြီးချုပ်ဦးတင်မောင်ဝင်းဦးဆောင်သော ဧရာဝတီတိုင်း​ဒေသကြီးစီမံအုပ်ချုပ်​ရေး​ကောင်စီမှ အုပ်ချုပ်လျက်ရှိသည်။ === ဥပဒေပြုရေး === {{see also|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်}} ၂၀၁၁ခုနှစ်မှစတင်ကာ တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ကို ရွေးကောက်ခံကိုယ်စားလှယ်များ၊ တပ်မတော်သားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းကာ စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ === တရားစီရင်ရေး === {{See also|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး တရားလွှတ်တော်}} ဧရာဝတီတိုင်း တရားလွှတ်တော်ကို တရားသူကြီးချုပ် (၁)ဦး၊ တရားသူကြီး (၄)ဦးဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ တိုင်းတရားလွှတ်တော်အောက်တွင် ခရိုင်တရားရုံး ၆ရုံး၊ မြို့နယ်တရားရုံး (၂၆)ရုံးရှိသည်။ === ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု၊ ကျေးရွာများ === [[File:Ayeyarwady region districts map 2022.svg|thumb|ဧရာဝတီတိုင်း၏ခရိုင်များ]] ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအား ခရိုင် (၈) ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ # [[ပုသိမ်ခရိုင်]] # [[ကျုံပျော်ခရိုင်]] # [[ဟင်္သာတခရိုင်]] # [[မြန်အောင်ခရိုင်]] # [[မအူပင်ခရိုင်]] # [[မြောင်းမြခရိုင်]] # [[ဖျာပုံခရိုင်]] # [[လပွတ္တာခရိုင်]] ==== ခရိုင်ရှိမြို့နယ် ==== {|class=wikitable ![[ပုသိမ်ခရိုင်]] |[[ပုသိမ်မြို့နယ်]]{{•}} [[ကန်ကြီးထောင့်မြို့နယ်]]{{•}}[[ငပုတောမြို့နယ်]]{{•}}[[သာပေါင်းမြို့နယ်]] |- ![[ကျုံပျော်ခရိုင်]] |[[ကျုံပျော်မြို့နယ်]]{{•}} [[ရေကြည်မြို့နယ်]]{{•}}[[ကျောင်းကုန်းမြို့နယ်]] |- ![[ဟင်္သာတခရိုင်]] |[[ဟင်္သာတမြို့နယ်]]{{•}}[[ဇလွန်မြို့နယ်]]{{•}} [[လေးမျက်နှာမြို့နယ်]] |- ![[မြန်အောင်ခရိုင်]] |[[မြန်အောင်မြို့နယ်]]{{•}}[[ကြံခင်းမြို့နယ်]]{{•}} [[အင်္ဂပူမြို့နယ်]] |- ![[မအူပင်ခရိုင်]] |[[မအူပင်မြို့နယ်]]{{•}}[[ပန်းတနော်မြို့နယ်]]{{•}} [[ညောင်တုန်းမြို့နယ်]]{{•}}[[ဓနုဖြူမြို့နယ်]] |- ![[မြောင်းမြခရိုင်]] |[[မြောင်းမြမြို့နယ်]]{{•}}[[အိမ်မဲမြို့နယ်]]{{•}} [[ဝါးခယ်မမြို့နယ်]] |- ![[ဖျာပုံခရိုင်]] |[[ဖျာပုံမြို့နယ်]]{{•}}[[ဘိုကလေးမြို့နယ်]]{{•}} [[ကျိုက်လတ်မြို့နယ်]]{{•}} [[ဒေးဒရဲမြို့နယ်]] |- ![[လပွတ္တာခရိုင်]] |[[လပွတ္တာမြို့နယ်]]{{•}}[[မော်လမြိုင်ကျွန်းမြို့နယ်]] |} မြို့ပေါင်း (၄၅) မြို့၊ ရပ်ကွက်ပေါင်း (၃၀၀) ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု (၁၉၁၉) အုပ်စု၊ ရွာပေါင်း (၁၁၈၆၄) ရွာ ရှိသည်။ <ref name=":0">တိုင်းဒေသကြီး/ပြည်နယ်များနှင့် နေပြည်တော်ကောင်စီအတွင်းရှိ ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ကျေးရွာအုပ်စုနှင့် ကျေးရွာဦးရေ စာရင်းချုပ်(၁၆−၁၀−၂၀၁၉)</ref> ==== အခြား မြို့ရွာများ ==== * အိုင်သပြု *​​ ရွေးကုန် * အသုတ် * ဘော်မိ * ဓမိ * ကဒုံကနိ * ခမောက်စု * ကွင်းကောက် * ကျိုက်လတ် * ကျုံးဒါး * ကျုံကဒွန်း * ကျုံမငေး * လူခေါင်းကျွန်း * ဆကာကြီး * တဂရက် * မြို့ကွင်း * နိဗ္ဗာန် * အုန်းပင် * ပသွယ် * ပြင်ခရိုင် * ပျဉ်ရွာ * စက္ကော့ * စက်ဆန်း * ရှမ်းရွာ * ရှောပြာ * ရွှေလောင်း * ရွှေမြင်တင် * ရွှေတောင်မှော် * ဆင်မ * တောင်ကလေး * ရွာသစ် * သစ်ပြုတ် * သုံးခွ * ထူးကြီး * အင်ပင် *ရေလဲကလေး * ဇီးချိုင် * မဲဇလီကုန်း * မြင်းကကုန်း * ဒါးက *တလုတ္ထော် *သလပ်ခွာ *ထန်းကုန်း *လက်ပန် *ကံရွာ *လိန်ကုန်း *ဝက်ကြီးကွင်း *ကနောင် *သီတာကုန်းပြင် *ဘက်ရဲ *ကန်ဘဲ့ *ဘီတွဒ် *မြင်းကဆိပ် *ကျွဲတလင်း *ကရင်အင်း *မိုးကြိုးပစ် *အိုင်မ *ဖက်ကြီးကုန်း *ဖိုးလိန်ကွင်း *ရွှေကညင်ပင် *ဇင်ပြွန်းကုန်း *မြို့ချောင်း *မြို့တွင်း *ဟိုင်းကြီး *ဖြတ်လမ်းကြီး == လူဦး​ရေ == {{Historical populations |footnote = |source = ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း<ref name="census-2014"/> |၁၉၇၃ | 4,156,673 |၁၉၈၃ | 4,994,061 |၂၀၁၄ | 6,165,723 }} ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးတွင် ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၆.၁သန်းနေထိုင်ကြသည်။ အမျိုးသား ၃သန်းနှင့် အမျိုးသမီး ၃.၁သန်း ရှိသည်။ ၁၉၈၃ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၂၄% တိုးတက်လာခဲ့သည်။ ရန်ကုန်တိုင်းပြီးလျှင် ဒုတိယမြောက် လူဦးရေအများဆုံးဖြစ်ကာ ရန်ကုန်တိုင်းနှင့် မန္တလေးတိုင်းပြီးလျှင် တတိယမြောက် လူဦးရေ အသိပ်သည်းဆုံးဒေသဖြစ်သည်။ ဧရာဝတီတိုင်း၏ လူဦးရေ သိပ်သည်းဆမှာ တစ်စတုရန်းကီလိုမီတာတွင် ၁၇၆.၅ဦးဖြစ်သည်။ တိုင်းအတွင်း လူ၁၀၀လျှင် ၈၆ဦး ကျေးလက်တွင် နေထိုင်ကြသည်။ ပုသိမ်ခရိုင်တွင် ၁.၆သန်းဖြင့် အများဆုံး နေထိုင်ကြသည်။ မြို့နယ်အနေဖြင့် မြောင်းမြမြို့နယ်တွင် အများဆုံးနေထိုင်ကြသည်။ [[ဗမာလူမျိုး]]နှင့် [[ကရင်လူမျိုး]]တို့ အဓိကအားဖြင့် နေထိုင်ကြသည်။ ဧရာ၀တီတိုင်းဒေသကြီးတွင် ဗမာလူမျိုးအများဆုံး ဖြစ်ပြီး ကရင်လူမျိုးများသည် ဒုတိယ လူဦးရေအများဆုံး ဖြစ်သည် အခြားသော လူမျိုးများလည်း နေထိုင်ကြသည်။ အများစုမှာ [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ဖြစ်ကြပြီး [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]ဝင်၊ [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]]ဝင် အနည်းငယ် နေထိုင်ကြသည်။ မြန်မာဘာသာစကားသည် အဓိကဘာသာ‌စကား ဖြစ်သည်။ == ပညာရေး == ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအတွက် ဒေသကောလိပ်ကို ပုသိမ်မြို့တွင် ၁၉၇၆ ခုနှစ်က စတင်ဖွင့်လှစ် ခဲ့ပြီးနောက် ၁၉၇၈ ခုနှစ်တွင် ဟင်္သာတမြို့၌ ဒေသကောလိပ်တစ်ခု ထပ်မံဖွင့်လှစ် ပေးခဲ့သည်။<ref>စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၇၉)</ref> === အဆင့်မြင့် === *[[ပုသိမ်တက္ကသိုလ်]] *[[ဟင်္သာတတက္ကသိုလ်]] *[[မအူပင်တက္ကသိုလ်]] *[[နည်းပညာတက္ကသိုလ်(ပုသိမ်)|နည်းပညာတက္ကသိုလ် (ပုသိမ်)]] *[[နည်းပညာတက္ကသိုလ်(ဟင်္သာတ)|နည်းပညာတက္ကသိုလ် (ဟင်္သာတ)]] *[[နည်းပညာတက္ကသိုလ်(မအူပင်)|နည်းပညာတက္ကသိုလ် (မအူပင်)]] *[[ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်(ပုသိမ်)|ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ် (ပုသိမ်)]] *[[ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်(ဟင်္သာတ)|ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ် (ဟင်္သာတ)]] *[[ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်(မအူပင်)|ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ် (မအူပင်)]] *ပုသိမ်ပညာရေးဒီဂရီကောလိပ် *မြောင်းမြပညာရေးဒီဂရီကောလိပ် *ဘိုကလေးပညာရေးဒီဂရီကောလိပ် *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (မအူပင်) *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (ကျိုက်လတ်) *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (လပွတ္တာ) *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (ဝါးခယ်မ) *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (သန်လျင်) *မြောင်းမြစိုက်ပျိုးရေးသိပ္ပံ *အစိုးရနည်းပညာအထက်တန်းကျောင်း (ပုသိမ်) *အစိုးရနည်းပညာအထက်တန်းကျောင်း (ဟင်္သာတ) *အစိုးရနည်းပညာအထက်တန်းကျောင်း (မအူပင်) == စိတ်ဝင်စားဖွယ်နေရာများ == * [[ရွှေမုဋ္ဌောဘုရား]] * [[ငွေဆောင်ကမ်းခြေ]] အပန်းဖြေစခန်း * [[ချောင်းသာကမ်းခြေ]] အပန်းဖြေစခန်း * [[မော်တင်စွန်းဘုရား]] * [[ပြည်တော်ပြန်ဘုရား]] * [[ပြည်လုံချမ်းသာ သာစည်ဘုရား]] *ဟိုင်းကြီးကျွန်း == လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး == မြန်မာနိုင်ငံ၏မြောက်ပိုင်း [[ကချင်ပြည်နယ်]]၌ မြစ်ဖျားခံသော [[ဧရာဝတီမြစ်]]သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]တို့ကို ဖြတ်သန်းကာ မြစ်ခွဲချောင်းခွဲများစွာ ယှက်ဖြာ ထွက်ပြီး [[ဧရာဝတီ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ]]ကို ဖြစ်ပေါ်စေလျက် ကပ္ပလီ ပင်လယ်ထဲသို့ စီးဝင်သည်။ သို့ဖြစ်၍ ရေလမ်းခရီးသည် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၏ အဓိက လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ဖြစ်သည်။ မီးရထားလမ်း ဟူ၍ ကြံခင်း၊ ဟင်္သာတ၊ ပုသိမ်တစ်လမ်းတည်းသာ ရှိသည်။ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ပို၍ချောမောစေရန် ပုသိမ်အနောက် ရှောပြာချောင်းသာ ကားလမ်းမကြီးကို ဖောက်လုပ်ခဲ့သည်။ ပုသိမ်မုံရွာကားလမ်းမကြီးသည် ထက်အောက် မြန်မာနိုင်ငံ ကူးလူးဆက်ဆံရေးနှင့် ကုန်စည်ပို့ဆောင်ရေးတွင် အလွန်အသုံးကျ အရေးပါသည်။ === တံတားများ === * ဗိုလ်မြတ်ထွန်းတံတား (ညောင်တုန်း) * [[ဧရာဝတီတံတား (ညောင်တုန်း)]] * ဒေးဒလူတံတား (ဖျာပုံ) * [[ဒေးဒရဲတံတား]] * ဂုံညင်းတန်းတံတား * ခတ္ထိယတံတား (မအူပင်) * ဒါးကတံတား (ဒါးက) * ကျောင်းကုန်းတံတား * [[မအူပင်တံတား]] * မြောင်းမြတံတား * နတ်ချောင်းတံတား (ဘိုကလေး) * ငဝန်တံတား (မြို့ကွင်း) * ငါးသိုင်းချောင်းတံတား * ဥတိုတံတား (ချောင်းသာ) * ဝါးခယ်မတံတား * ရာဇူဒိုင် အမှတ်-၁ (မော်ကျွန်း) * ရာဇူဒိုင် အမှတ်-၂ (မော်ကျွန်း) * ပုသိမ်ကြိုးတံတား * [[ပုသိမ်တံတား အမှတ် -၂]] * ကျွဲကူးကျောက်ဖျာတံတား (မြိတ်) * သမုတ်တံတား (မြိတ်) * ကစ္ဆပနဒီတံတား (ရခိုင်) == စီးပွားရေး == မြေဆီဩဇာကြွယ်ဝသော မြေနုကျွန်းပေါ်ဒေသဖြစ်၍ စပါး၊ မြေပဲ၊ ဂုန်လျှော်၊ ဆေး၊ ငရုတ်၊ ကြက်သွန်၊ ပဲမျိုးစုံတို့ စိုက်ပျိုး အောင်မြင်ဖြစ်ထွန်းသည်။ လယ်ယာလုပ်ငန်းသည် အဓိကစီးပွားရေးလုပ်ငန်း ဖြစ်၍ မြန်မာနိုင်ငံ၌ စပါးထွက်အကောင်းဆုံးသော တိုင်းဒေသကြီးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂုန်လျှော်အများဆုံး ထွက်သောတိုင်းလည်းဖြစ် သည်။ အုန်းသီး၊ ငှက်ပျောသီး အထွက်နှုန်းလည်း အလွန်ကောင်းသည်။ တိုင်းအတွင်း၌ ကျွန်းနှင့် သစ်မာထုတ်လုပ်မှု အတော်အသင့်ရှိ၍ သစ်နှင့် မီးသွေး ထုတ်လုပ်နိုင်သော လမု၊ ကနစို စသော ဒီရေတောများလည်းရှိသည်။ ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၏ နာမည်ကြီးသော အခြားလုပ်ငန်းတစ်မျိုးမှာရေထွက်ပစ္စည်း လုပ်ငန်း ဖြစ်သည်။ မြစ်ချောင်းအင်းအိုင် အများအပြားရှိ၍ သားငါးပုစွန်ပေါပေါများများ ထွက်သဖြင့် ငါးပိ၊ ငါးခြောက်၊ ပုစွန်ခြောက်လုပ်ငန်းများလည်း အကြီးအကျယ် လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ရေချိုငါးဖမ်းလုပ်ငန်းအပြင် ပင်လယ်ငါးဖမ်း လုပ်ငန်းကိုလည်း ကျယ်⁠ကျယ်ပြန့်ပြန့် လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ကြက်၊ ဘဲမွေးမြူရေး လုပ်ငန်းများလည်း ဖွံ့ဖြိုးသည်။ လပွတ္တာမြို့နယ်မှ ငါးပိ၊ငါးခြောက်၊ပုစွန်ခြောက်လုပ်ငန်းအပြင် ဆားလုပ်ငန်းကိုလည်း ကြီးကြီးကျယ်ကျယ်လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ချည်ထည်လုပ်ငန်း၊ သင်ဖြူး၊ သင်ဖျာလုပ်ငန်းများလည်း ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအတွင်း လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ပုသိမ်မြို့မှ ပုသိမ်ထီးလုပ်ငန်းကလည်း နိုင်ငံခြားဧည့်သည်များ စိတ်ပါဝင်စားသော လုပ်ငန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ မြန်အောင်ရေနံလုပ်ငန်းနှင့် ကြံခင်းဘိလပ်မြေစက်ရုံစီမံကိန်းတို့သည် အောင်မြင်လျက်ရှိသည်။ ပုသိမ်မြို့တွင် မှန်ပြားစက်ရုံလုပ်ငန်း တည်ဆောက်ထားသည်။ တိုင်းအတွင်း စက်ရုံ၊ အလုပ်ရုံ ၅၀ နီးပါးရှိရာဆန်စက် နှင့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးစက်များက အများစုဖြစ်သည်။ ==ကိုးကား== {{reflist| <ref>စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၇၈)</ref> <ref>စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၈၂)</ref>}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး |North = [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]] |Northeast = [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] |East = [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]] |Southeast = |South = [[ကပ္ပလီပင်လယ်]] |Southwest = |West = [[ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်]] |Northwest = }} <br /> {{ဧရာဝတီတိုင်း}} {{မြန်မာတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များ}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံတိုင်းဒေသကြီးများ]] [[Category:ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး| ]] i7jbchklttdsaj85562bpsssoywbl66 1043560 1043559 2026-07-19T13:17:16Z ~2026-40389-20 145826 /* သမိုင်းကြောင်း */ 1043560 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --> | name = ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး | official_name = | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|တိုင်းဒေသကြီး]] | image_skyline = | image_alt = | image_seal = ဖိုင်:New Seal of Ayeyarwaddy Region 2022.png | image_caption = | image_flag = Flag of Ayeyarwady Region.svg | flag_alt = | nickname = | motto = | image_map = Ayeyarwady Region in Myanmar.svg | mapsize = 200px | map_alt = | map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ | pushpin_map = <!-- Burma --> | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | coordinates = {{coord|16|50|N|95|10|E|region:MM_type:adm1st|display=inline,title}} | coor_pinpoint = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] | subdivision_name = {{flag|Myanmar}} | subdivision_type1 = ဒေသ | subdivision_name1 = [[အောက်မြန်မာပြည်|အောက်မြန်မာနိုင်ငံ]] | established_title = | established_date = | seat_type = မြို့တော် | seat = [[ပုသိမ်မြို့]] | government_footnotes = | leader_party = | leader_title = ​ဝန်ကြီးချုပ် | leader_name = ဦးအေးကျော် | leader_title1 = အစိုးရအဖွဲ့ | leader_name1 = [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့]] | leader_title3 = တရားလွှတ်တော် | leader_name3 = [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး တရားလွှတ်တော်]] | unit_pref = US<!-- or US or UK --> | area_footnotes = | area_total_km2 = 35140 | area_rank = ဒသမ | area_note = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 6,184,829 | population_as_of = ၂၀၁၄ | population_footnotes = <ref name="census-2014">{{cite book|title=Census Report|publisher=Ministry of Immigration and Population|location=Naypyitaw|date=May 2015|series=The 2014 Myanmar Population and Housing Census|volume=2|pages=17|url=https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view}}</ref> | population_density_km2 = auto | population_rank = ဒုတိယ | population_demonym = | population_note = | demographics_type1 = | demographics1_footnotes = <!-- for references: use <ref> tags --> | demographics1_title1 = လူမျိုးများ=[[ဗမာလူမျိုး၊ဗမာ]](အများစု)၊[[ကရင်လူမျိုး၊ကရင်]]၊[[တရုတ်လူမျိုး၊တရုတ်]]၊[[အိန္ဒိယလူမျိုး၊အိန္ဒိယ]]၊[[ရခိုင်လူမျိုး၊ရခိုင်]] | leader_title2 = ဥပဒေပြုရေး | leader_name2 = [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်]] | demographics1_info1 = [[ဗမာ]]၊ [[ရခိုင်လူမျိုး|ရခိုင်]]၊ [[အိန္ဒိယလူမျိုး|အိန္ဒိယ]]၊ [[ကရင်လူမျိုး|ကရင်]] | demographics1_title2 = ကိုးကွယ်မှု | demographics1_info2 = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] ၉၂.၁၀%၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] ၆.၃၀%၊ [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]] ၁.၄၀%၊ [[ဟိန္ဒူဘာသာ]] ၀.၁၀% နှင့် အခြား ၀.၁၀% | blank_name_sec2 = HDI (၂၀၁၇) | blank_info_sec2 = 0.530<ref name="GlobalDataLab">{{Cite web|url=https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/|title=Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab|website=hdi.globaldatalab.org|language=en|access-date=2018-09-13}}</ref><br/>{{color|#900|နိမ့်}} · ဧကဒသမ }} '''ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး''' ({{lang-en|Ayeyarwady Region}} သို့မဟုတ် Irrawaddy) သည် မြန်မာနိုင်ငံအောက်ပိုင်း ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ လူဦးရေအားဖြင့် တိုင်းနှင့်ပြည်နယ် ၁၄ခုတွင် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးပြီးလျှင် ဒုတိယမြောက်လူဦီးရေအထူထပ်ဆုံး တိုင်းဒေသကြီးဖြစ်သည်။အရှေ့ဘက်တွင် [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]]နှင့် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ မြောက်ဘက်တွင် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ အနောက်မြောက်ဘက်တွင် [[ရခိုင်ပြည်နယ်]]၊ အနောက်ဘက်တွင် [[ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ကပ္ပလီပင်လယ်]]တို့နှင့် ထိစပ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ စပါးကျီဟု တင်စားခေါ်ဝေါ်ကြသော ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးသည် မြန်မာပြည်၏ [[ဆန်စပါး]]အဓိကထွက်ရှိရာ ဒေသဖြစ်သည်။ ဧရိယာစတုရန်းမိုင် ၁၃,၅၆၆ ကျယ်ဝန်းသည်။ == သမိုင်းကြောင်း == သမိုင်းဦးနှင့် ခေတ်ဦးကာလများတွင် ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသသည် [[မွန်လူမျိုး]] တို့၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နိုင်ငံရေးဩဇာ လွှမ်းမိုးရာ အရပ်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ရှေးဟောင်းသမိုင်းဝင် မဂဒူးမင်းဆက် (ဝါရီရူးမင်းဆက်) နှင့် ဟံသာဝတီနေပြည်တော် ခေတ်များတွင် ဤဒေသရှိ [[ပုသိမ်မြို့|ပုသိမ်]] နှင့် [[မြောင်းမြမြို့|မြောင်းမြ]] တို့သည် စစ်ရေး၊ နိုင်ငံရေးအရ အချက်အချာကျသော မြို့ပြကြီးများ ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, Victor B. (1984). ''Burmese Administrative Cycles: An Anarchy and State Formation, c. 1570–1760''. Princeton University Press. pp. 202–205.</ref> အထူးသဖြင့် ခရစ်နှစ် ၁၄ ရာစုမှ ၁၅ ရာစုအတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သော မွန်-မြန်မာ [[အင်းဝ-ဟံသာဝတီ အနှစ်လေးဆယ်စစ်|အနှစ်လေးဆယ်စစ်]] ကာလတွင် ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသသည် [[အင်းဝခေတ်|အင်းဝ]]နှင့် ဟံသာဝတီတို့၏ အဓိက စစ်မျက်နှာပြင် ဖြစ်ခဲ့ပြီး သမိုင်းဝင် တိုက်ပွဲကြီးများစွာ ဖြစ်ပွားခဲ့ရာ နယ်မြေလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="Hmannan">မှန်နန်းမဟာရာဇဝင်တော်ကြီး (၂၀၀၃)။ မြန်မာနိုင်ငံစာပေပြန့်ပွားရေးကော်မတီ။ ဒုတိယတွဲ၊ စာ-၃၅။</ref>[[တောင်ငူခေတ်]] ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီး လက်ထက်နှင့် [[ကုန်းဘောင်ခေတ်]] တို့တွင် ပုသိမ်ဆိပ်ကမ်းမြို့သည် အနောက်နိုင်ငံများ (ပေါ်တူဂီ၊ ဒတ်ခ်ျ၊ အင်္ဂလိပ်) နှင့် အိန္ဒိယတိုက်ငယ်တို့မှ ကုန်သည်များ အခြေစိုက်ရာ၊ သင်္ဘောတည်ဆောက်ရာ အဓိက ဆိပ်ကမ်းမြို့ကြီး ဖြစ်လာခဲ့သည်။<ref name="Furnivall"/> ခရစ်နှစ် ၁၇၅၇ ခုနှစ်တွင် [[အလောင်းမင်းတရား]] ကြီးသည် မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသတစ်ခုလုံးကို ကုန်းဘောင်အင်ပါယာအတွင်းသို့ သွတ်သွင်းခဲ့ပြီးနောက်၊ ဗြိတိသျှ အရှေ့အိန္ဒိယကုမ္ပဏီ (East India Company) အား ပုသိမ်မြို့တွင် ကုန်သွယ်ခွင့်နှင့် အခြေစိုက်စခန်း ဖွင့်လှစ်ခွင့် ပေးခဲ့သည်။<ref>Harvey, G. E. (1925). ''History of Burma: From the Earliest Times to 10 March 1824''. London: Longmans, Green and Co. pp. 235–238.</ref> [[ဒုတိယအင်္ဂလိပ်မြန်မာစစ်]] (ခရစ်နှစ် ၁၈၅၂) အပြီးတွင် ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသသည် ဗြိတိသျှတို့၏ အောက်မြန်မာပြည် (Lower Burma) အစိတ်အပိုင်း ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဗြိတိသျှတို့သည် ဤဒေသရှိ လမုတောများနှင့် ကုန်းရိုင်းများကို ခုတ်ထွင်ရှင်းလင်းကာ အကြီးစား ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးရေး လုပ်ငန်းများကို လုပ်ကိုင်စေခဲ့သည်။<ref>Adas, Michael. (1974). ''The Burma Delta: Economic Development and Social Change on an Asian Agrarian Frontier, 1852–1941''. University of Wisconsin Press. pp. 22–26.</ref>အထက်မြန်မာပြည်မှ လယ်သမားအမြောက်အမြား ဒေသတွင်းသို့ ပြောင်းရွှေ့အခြေချလာခဲ့ကြပြီး၊ ဧရာဝတီတိုင်းသည် ကမ္ဘာ့ဆန်စပါး တင်ပို့မှု အမြင့်မားဆုံးဖြစ်ခဲ့သည့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ "ကမ္ဘာ့ဆန်စပါးကျီကြီး”အဖြစ် သမိုင်းတွင် ထင်ရှားကျော်ကြားလာခဲ့သည်။<ref name="Adas"/> ခရစ်နှစ် ၁၉၄၈ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရရှိပြီးနောက်ပိုင်း တိုင်းဒေသကြီး ဖွဲ့စည်းမှုများအရ "ဧရာဝတီတိုင်း" ဟု အမည်ပေးခဲ့ပြီး၊ ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ "ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး" ဟု ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ခရစ်နှစ် ၂၀၀၈ ခုနှစ် မေလတွင် တိုက်ခတ်ခဲ့သော သမိုင်းဝင် အဖျက်စွမ်းအားပြင်း [[နာဂစ်မုန်တိုင်း]] ကြောင့် ဒေသတွင်း လူဦးရေ ၁ သိန်းကျော် သေဆုံးကာ အဆောက်အအုံနှင့် စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍ အကြီးအကျယ် ပျက်စီးဆုံးရှုံးခဲ့ရသည့် ရင်ဆိုင်ကြုံတွေ့မှု သမိုင်းလည်း ရှိခဲ့သည်။<ref>Seekins, Donald M. (2017). ''Historical Dictionary of Burma (Myanmar)''. Rowman & Littlefield. pp. 89–91.</ref>ယနေ့ခေတ်တွင် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရိက္ခာဖူလုံရေးအတွက် ဆန်စပါးနှင့် ရေလုပ်ငန်းကို အဓိကပံ့ပိုးပေးနေသော၊ ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတော်ကြီး၏ ခွဲခြား၍မရနိုင်သော စီးပွားရေးနှင့် လူမှုရေး မဏ္ဍိုင်ကြီးတစ်ခုအဖြစ် ခိုင်မာစွာ တည်ရှိနေပါသည်။<ref name="Seekins"/> == တည်နေရာနှင့် အကျယ်အဝန်း == ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးသည် [[ဧရာဝတီမြစ်]]၏ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသဖြစ်ပြီး မြန်မာပြည်၏ အနောက်တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသော ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းများမှာ လက်ျာရစ်အားဖြင့် အနောက်မြောက်တွင် [[ရခိုင်ပြည်နယ်]]၊ မြောက်ဘက်နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]] နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]] တို့ဖြစ်သည်။ တောင်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်တွင် ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် ရှိသည်။ မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၅ ဒီဂရီ ၄၀ မိနစ် မှ ၁၈ ဒီဂရီ ၃၀ မိနစ် ကြား၊ လောင်ဂျီတွဒ် ၉၄ ဒီဂရီ ၁၅ မိနစ် မှာ ၉၆ ဒီဂရီ ၁၅ မိနစ် ကြားတွင်တည်ရှိသည်။ ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးသည် ၁၃,၅၆၇ စတုရန်းမိုင် ကျယ်ဝန်းပြီး မြေပြန့် မြေကျယ်ပေါများ၍ မြစ်ချောင်းများလည်း ကွန်ချာသဖွယ် ယှက်သန်းနေ ကြသည်။ သို့သော် တိုင်းဒေသကြီး၏အနောက်ဘက်တွင် ရခိုင်ရိုးမတောင်တန်းအဆက်များရှိပြီး ထိုအပိုင်းတွင်ထူထပ်တောသစ်တောကြိုးဝိုင်းများရှိသည်။ သက်နုတွန့်ခေါက်တောင်တန်းများသည်ပင်လယ်ထဲထိနိမ့်ဆင်းသွားကာ ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ကိုးကိုးကျွန်းမြို့နယ်တွင်ဆုံးသည်။ == ရာသီဥတု == [[ကပ္ပလီပင်လယ်|ပင်လယ်]]နှင့်နီးသောဒေသဖြစ်၍၊ မိုးများပြီးစွတ်စိုသော ရာသီဥတုရှိသည်။ အပူချိန်မျှတပြီး သင့်တင့်သောရာသီဥတုအခြေအနေကိုပိုင်ဆိုင်သည်။ သို့သော်နွေရာသီတွင် အလွန်ပူအိုက်သည်။ == အုပ်ချုပ်ရေး == === မြို့တော် === ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၏ မြို့တော်မှာ [[ပုသိမ်မြို့]] ဖြစ်သည်။ === အုပ်ချုပ်ရေး === {{see also|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့}} ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအား ဝန်ကြီးချုပ် အမှူးပြုသော တိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့မှ အုပ်ချုပ်သည်။၂၀၂၁ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းမှုအပြီးတွင် ဝန်ကြီးချုပ်ဦးတင်မောင်ဝင်းဦးဆောင်သော ဧရာဝတီတိုင်း​ဒေသကြီးစီမံအုပ်ချုပ်​ရေး​ကောင်စီမှ အုပ်ချုပ်လျက်ရှိသည်။ === ဥပဒေပြုရေး === {{see also|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်}} ၂၀၁၁ခုနှစ်မှစတင်ကာ တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ကို ရွေးကောက်ခံကိုယ်စားလှယ်များ၊ တပ်မတော်သားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းကာ စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ === တရားစီရင်ရေး === {{See also|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး တရားလွှတ်တော်}} ဧရာဝတီတိုင်း တရားလွှတ်တော်ကို တရားသူကြီးချုပ် (၁)ဦး၊ တရားသူကြီး (၄)ဦးဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ တိုင်းတရားလွှတ်တော်အောက်တွင် ခရိုင်တရားရုံး ၆ရုံး၊ မြို့နယ်တရားရုံး (၂၆)ရုံးရှိသည်။ === ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု၊ ကျေးရွာများ === [[File:Ayeyarwady region districts map 2022.svg|thumb|ဧရာဝတီတိုင်း၏ခရိုင်များ]] ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအား ခရိုင် (၈) ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ # [[ပုသိမ်ခရိုင်]] # [[ကျုံပျော်ခရိုင်]] # [[ဟင်္သာတခရိုင်]] # [[မြန်အောင်ခရိုင်]] # [[မအူပင်ခရိုင်]] # [[မြောင်းမြခရိုင်]] # [[ဖျာပုံခရိုင်]] # [[လပွတ္တာခရိုင်]] ==== ခရိုင်ရှိမြို့နယ် ==== {|class=wikitable ![[ပုသိမ်ခရိုင်]] |[[ပုသိမ်မြို့နယ်]]{{•}} [[ကန်ကြီးထောင့်မြို့နယ်]]{{•}}[[ငပုတောမြို့နယ်]]{{•}}[[သာပေါင်းမြို့နယ်]] |- ![[ကျုံပျော်ခရိုင်]] |[[ကျုံပျော်မြို့နယ်]]{{•}} [[ရေကြည်မြို့နယ်]]{{•}}[[ကျောင်းကုန်းမြို့နယ်]] |- ![[ဟင်္သာတခရိုင်]] |[[ဟင်္သာတမြို့နယ်]]{{•}}[[ဇလွန်မြို့နယ်]]{{•}} [[လေးမျက်နှာမြို့နယ်]] |- ![[မြန်အောင်ခရိုင်]] |[[မြန်အောင်မြို့နယ်]]{{•}}[[ကြံခင်းမြို့နယ်]]{{•}} [[အင်္ဂပူမြို့နယ်]] |- ![[မအူပင်ခရိုင်]] |[[မအူပင်မြို့နယ်]]{{•}}[[ပန်းတနော်မြို့နယ်]]{{•}} [[ညောင်တုန်းမြို့နယ်]]{{•}}[[ဓနုဖြူမြို့နယ်]] |- ![[မြောင်းမြခရိုင်]] |[[မြောင်းမြမြို့နယ်]]{{•}}[[အိမ်မဲမြို့နယ်]]{{•}} [[ဝါးခယ်မမြို့နယ်]] |- ![[ဖျာပုံခရိုင်]] |[[ဖျာပုံမြို့နယ်]]{{•}}[[ဘိုကလေးမြို့နယ်]]{{•}} [[ကျိုက်လတ်မြို့နယ်]]{{•}} [[ဒေးဒရဲမြို့နယ်]] |- ![[လပွတ္တာခရိုင်]] |[[လပွတ္တာမြို့နယ်]]{{•}}[[မော်လမြိုင်ကျွန်းမြို့နယ်]] |} မြို့ပေါင်း (၄၅) မြို့၊ ရပ်ကွက်ပေါင်း (၃၀၀) ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု (၁၉၁၉) အုပ်စု၊ ရွာပေါင်း (၁၁၈၆၄) ရွာ ရှိသည်။ <ref name=":0">တိုင်းဒေသကြီး/ပြည်နယ်များနှင့် နေပြည်တော်ကောင်စီအတွင်းရှိ ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ကျေးရွာအုပ်စုနှင့် ကျေးရွာဦးရေ စာရင်းချုပ်(၁၆−၁၀−၂၀၁၉)</ref> ==== အခြား မြို့ရွာများ ==== * အိုင်သပြု *​​ ရွေးကုန် * အသုတ် * ဘော်မိ * ဓမိ * ကဒုံကနိ * ခမောက်စု * ကွင်းကောက် * ကျိုက်လတ် * ကျုံးဒါး * ကျုံကဒွန်း * ကျုံမငေး * လူခေါင်းကျွန်း * ဆကာကြီး * တဂရက် * မြို့ကွင်း * နိဗ္ဗာန် * အုန်းပင် * ပသွယ် * ပြင်ခရိုင် * ပျဉ်ရွာ * စက္ကော့ * စက်ဆန်း * ရှမ်းရွာ * ရှောပြာ * ရွှေလောင်း * ရွှေမြင်တင် * ရွှေတောင်မှော် * ဆင်မ * တောင်ကလေး * ရွာသစ် * သစ်ပြုတ် * သုံးခွ * ထူးကြီး * အင်ပင် *ရေလဲကလေး * ဇီးချိုင် * မဲဇလီကုန်း * မြင်းကကုန်း * ဒါးက *တလုတ္ထော် *သလပ်ခွာ *ထန်းကုန်း *လက်ပန် *ကံရွာ *လိန်ကုန်း *ဝက်ကြီးကွင်း *ကနောင် *သီတာကုန်းပြင် *ဘက်ရဲ *ကန်ဘဲ့ *ဘီတွဒ် *မြင်းကဆိပ် *ကျွဲတလင်း *ကရင်အင်း *မိုးကြိုးပစ် *အိုင်မ *ဖက်ကြီးကုန်း *ဖိုးလိန်ကွင်း *ရွှေကညင်ပင် *ဇင်ပြွန်းကုန်း *မြို့ချောင်း *မြို့တွင်း *ဟိုင်းကြီး *ဖြတ်လမ်းကြီး == လူဦး​ရေ == {{Historical populations |footnote = |source = ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း<ref name="census-2014"/> |၁၉၇၃ | 4,156,673 |၁၉၈၃ | 4,994,061 |၂၀၁၄ | 6,165,723 }} ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးတွင် ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၆.၁သန်းနေထိုင်ကြသည်။ အမျိုးသား ၃သန်းနှင့် အမျိုးသမီး ၃.၁သန်း ရှိသည်။ ၁၉၈၃ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၂၄% တိုးတက်လာခဲ့သည်။ ရန်ကုန်တိုင်းပြီးလျှင် ဒုတိယမြောက် လူဦးရေအများဆုံးဖြစ်ကာ ရန်ကုန်တိုင်းနှင့် မန္တလေးတိုင်းပြီးလျှင် တတိယမြောက် လူဦးရေ အသိပ်သည်းဆုံးဒေသဖြစ်သည်။ ဧရာဝတီတိုင်း၏ လူဦးရေ သိပ်သည်းဆမှာ တစ်စတုရန်းကီလိုမီတာတွင် ၁၇၆.၅ဦးဖြစ်သည်။ တိုင်းအတွင်း လူ၁၀၀လျှင် ၈၆ဦး ကျေးလက်တွင် နေထိုင်ကြသည်။ ပုသိမ်ခရိုင်တွင် ၁.၆သန်းဖြင့် အများဆုံး နေထိုင်ကြသည်။ မြို့နယ်အနေဖြင့် မြောင်းမြမြို့နယ်တွင် အများဆုံးနေထိုင်ကြသည်။ [[ဗမာလူမျိုး]]နှင့် [[ကရင်လူမျိုး]]တို့ အဓိကအားဖြင့် နေထိုင်ကြသည်။ ဧရာ၀တီတိုင်းဒေသကြီးတွင် ဗမာလူမျိုးအများဆုံး ဖြစ်ပြီး ကရင်လူမျိုးများသည် ဒုတိယ လူဦးရေအများဆုံး ဖြစ်သည် အခြားသော လူမျိုးများလည်း နေထိုင်ကြသည်။ အများစုမှာ [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ဖြစ်ကြပြီး [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]ဝင်၊ [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]]ဝင် အနည်းငယ် နေထိုင်ကြသည်။ မြန်မာဘာသာစကားသည် အဓိကဘာသာ‌စကား ဖြစ်သည်။ == ပညာရေး == ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအတွက် ဒေသကောလိပ်ကို ပုသိမ်မြို့တွင် ၁၉၇၆ ခုနှစ်က စတင်ဖွင့်လှစ် ခဲ့ပြီးနောက် ၁၉၇၈ ခုနှစ်တွင် ဟင်္သာတမြို့၌ ဒေသကောလိပ်တစ်ခု ထပ်မံဖွင့်လှစ် ပေးခဲ့သည်။<ref>စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၇၉)</ref> === အဆင့်မြင့် === *[[ပုသိမ်တက္ကသိုလ်]] *[[ဟင်္သာတတက္ကသိုလ်]] *[[မအူပင်တက္ကသိုလ်]] *[[နည်းပညာတက္ကသိုလ်(ပုသိမ်)|နည်းပညာတက္ကသိုလ် (ပုသိမ်)]] *[[နည်းပညာတက္ကသိုလ်(ဟင်္သာတ)|နည်းပညာတက္ကသိုလ် (ဟင်္သာတ)]] *[[နည်းပညာတက္ကသိုလ်(မအူပင်)|နည်းပညာတက္ကသိုလ် (မအူပင်)]] *[[ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်(ပုသိမ်)|ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ် (ပုသိမ်)]] *[[ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်(ဟင်္သာတ)|ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ် (ဟင်္သာတ)]] *[[ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်(မအူပင်)|ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ် (မအူပင်)]] *ပုသိမ်ပညာရေးဒီဂရီကောလိပ် *မြောင်းမြပညာရေးဒီဂရီကောလိပ် *ဘိုကလေးပညာရေးဒီဂရီကောလိပ် *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (မအူပင်) *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (ကျိုက်လတ်) *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (လပွတ္တာ) *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (ဝါးခယ်မ) *အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (သန်လျင်) *မြောင်းမြစိုက်ပျိုးရေးသိပ္ပံ *အစိုးရနည်းပညာအထက်တန်းကျောင်း (ပုသိမ်) *အစိုးရနည်းပညာအထက်တန်းကျောင်း (ဟင်္သာတ) *အစိုးရနည်းပညာအထက်တန်းကျောင်း (မအူပင်) == စိတ်ဝင်စားဖွယ်နေရာများ == * [[ရွှေမုဋ္ဌောဘုရား]] * [[ငွေဆောင်ကမ်းခြေ]] အပန်းဖြေစခန်း * [[ချောင်းသာကမ်းခြေ]] အပန်းဖြေစခန်း * [[မော်တင်စွန်းဘုရား]] * [[ပြည်တော်ပြန်ဘုရား]] * [[ပြည်လုံချမ်းသာ သာစည်ဘုရား]] *ဟိုင်းကြီးကျွန်း == လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး == မြန်မာနိုင်ငံ၏မြောက်ပိုင်း [[ကချင်ပြည်နယ်]]၌ မြစ်ဖျားခံသော [[ဧရာဝတီမြစ်]]သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]တို့ကို ဖြတ်သန်းကာ မြစ်ခွဲချောင်းခွဲများစွာ ယှက်ဖြာ ထွက်ပြီး [[ဧရာဝတီ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ]]ကို ဖြစ်ပေါ်စေလျက် ကပ္ပလီ ပင်လယ်ထဲသို့ စီးဝင်သည်။ သို့ဖြစ်၍ ရေလမ်းခရီးသည် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၏ အဓိက လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ဖြစ်သည်။ မီးရထားလမ်း ဟူ၍ ကြံခင်း၊ ဟင်္သာတ၊ ပုသိမ်တစ်လမ်းတည်းသာ ရှိသည်။ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ပို၍ချောမောစေရန် ပုသိမ်အနောက် ရှောပြာချောင်းသာ ကားလမ်းမကြီးကို ဖောက်လုပ်ခဲ့သည်။ ပုသိမ်မုံရွာကားလမ်းမကြီးသည် ထက်အောက် မြန်မာနိုင်ငံ ကူးလူးဆက်ဆံရေးနှင့် ကုန်စည်ပို့ဆောင်ရေးတွင် အလွန်အသုံးကျ အရေးပါသည်။ === တံတားများ === * ဗိုလ်မြတ်ထွန်းတံတား (ညောင်တုန်း) * [[ဧရာဝတီတံတား (ညောင်တုန်း)]] * ဒေးဒလူတံတား (ဖျာပုံ) * [[ဒေးဒရဲတံတား]] * ဂုံညင်းတန်းတံတား * ခတ္ထိယတံတား (မအူပင်) * ဒါးကတံတား (ဒါးက) * ကျောင်းကုန်းတံတား * [[မအူပင်တံတား]] * မြောင်းမြတံတား * နတ်ချောင်းတံတား (ဘိုကလေး) * ငဝန်တံတား (မြို့ကွင်း) * ငါးသိုင်းချောင်းတံတား * ဥတိုတံတား (ချောင်းသာ) * ဝါးခယ်မတံတား * ရာဇူဒိုင် အမှတ်-၁ (မော်ကျွန်း) * ရာဇူဒိုင် အမှတ်-၂ (မော်ကျွန်း) * ပုသိမ်ကြိုးတံတား * [[ပုသိမ်တံတား အမှတ် -၂]] * ကျွဲကူးကျောက်ဖျာတံတား (မြိတ်) * သမုတ်တံတား (မြိတ်) * ကစ္ဆပနဒီတံတား (ရခိုင်) == စီးပွားရေး == မြေဆီဩဇာကြွယ်ဝသော မြေနုကျွန်းပေါ်ဒေသဖြစ်၍ စပါး၊ မြေပဲ၊ ဂုန်လျှော်၊ ဆေး၊ ငရုတ်၊ ကြက်သွန်၊ ပဲမျိုးစုံတို့ စိုက်ပျိုး အောင်မြင်ဖြစ်ထွန်းသည်။ လယ်ယာလုပ်ငန်းသည် အဓိကစီးပွားရေးလုပ်ငန်း ဖြစ်၍ မြန်မာနိုင်ငံ၌ စပါးထွက်အကောင်းဆုံးသော တိုင်းဒေသကြီးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂုန်လျှော်အများဆုံး ထွက်သောတိုင်းလည်းဖြစ် သည်။ အုန်းသီး၊ ငှက်ပျောသီး အထွက်နှုန်းလည်း အလွန်ကောင်းသည်။ တိုင်းအတွင်း၌ ကျွန်းနှင့် သစ်မာထုတ်လုပ်မှု အတော်အသင့်ရှိ၍ သစ်နှင့် မီးသွေး ထုတ်လုပ်နိုင်သော လမု၊ ကနစို စသော ဒီရေတောများလည်းရှိသည်။ ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၏ နာမည်ကြီးသော အခြားလုပ်ငန်းတစ်မျိုးမှာရေထွက်ပစ္စည်း လုပ်ငန်း ဖြစ်သည်။ မြစ်ချောင်းအင်းအိုင် အများအပြားရှိ၍ သားငါးပုစွန်ပေါပေါများများ ထွက်သဖြင့် ငါးပိ၊ ငါးခြောက်၊ ပုစွန်ခြောက်လုပ်ငန်းများလည်း အကြီးအကျယ် လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ရေချိုငါးဖမ်းလုပ်ငန်းအပြင် ပင်လယ်ငါးဖမ်း လုပ်ငန်းကိုလည်း ကျယ်⁠ကျယ်ပြန့်ပြန့် လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ကြက်၊ ဘဲမွေးမြူရေး လုပ်ငန်းများလည်း ဖွံ့ဖြိုးသည်။ လပွတ္တာမြို့နယ်မှ ငါးပိ၊ငါးခြောက်၊ပုစွန်ခြောက်လုပ်ငန်းအပြင် ဆားလုပ်ငန်းကိုလည်း ကြီးကြီးကျယ်ကျယ်လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ချည်ထည်လုပ်ငန်း၊ သင်ဖြူး၊ သင်ဖျာလုပ်ငန်းများလည်း ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအတွင်း လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ပုသိမ်မြို့မှ ပုသိမ်ထီးလုပ်ငန်းကလည်း နိုင်ငံခြားဧည့်သည်များ စိတ်ပါဝင်စားသော လုပ်ငန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ မြန်အောင်ရေနံလုပ်ငန်းနှင့် ကြံခင်းဘိလပ်မြေစက်ရုံစီမံကိန်းတို့သည် အောင်မြင်လျက်ရှိသည်။ ပုသိမ်မြို့တွင် မှန်ပြားစက်ရုံလုပ်ငန်း တည်ဆောက်ထားသည်။ တိုင်းအတွင်း စက်ရုံ၊ အလုပ်ရုံ ၅၀ နီးပါးရှိရာဆန်စက် နှင့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးစက်များက အများစုဖြစ်သည်။ ==ကိုးကား== {{reflist| <ref>စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၇၈)</ref> <ref>စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၈၂)</ref>}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး |North = [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]] |Northeast = [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] |East = [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]] |Southeast = |South = [[ကပ္ပလီပင်လယ်]] |Southwest = |West = [[ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်]] |Northwest = }} <br /> {{ဧရာဝတီတိုင်း}} {{မြန်မာတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များ}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံတိုင်းဒေသကြီးများ]] [[Category:ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး| ]] ohf64a4sv2h3uy0ex0q7zqvej6bivtf 0 23740 1043577 847222 2026-07-19T15:46:49Z Zawzawaungthwin 100038 Categoryများ ထည့်သွင်းခြင်း 1043577 wikitext text/x-wiki '''လော်စစ်ဟန်''' ခေါ် '''လိုစင်းဟန်''' ကို ၁၉၃၅ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ ၂ဝ၁၃တွင် ကွယ်လွန်သည်။ ဘိန်းကုန်သည် စစ်ဘုရင်ဟောင်း ဖြစ်ပြီး ယခုအခါ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ချမ်းသာသော စီးပွားရေး လုပ်ငန်းရှင်ကြီး ဖြစ်သည်။ [[ကိုးကန့်]]လူမျိုးဖြစ်သည်။ <ref name=aw>{{cite web|url=http://www.singapore-window.org/80123awk.htm|author=Anthony Davis and Bruce Hawke|title=Business is Blooming|publisher=''[[Asiaweek]]'', January 23, 1997 Vol.24 No.3|accessdate=2009-01-11|archivedate=18 February 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190218081737/https://www.singapore-window.org/80123awk.htm}}</ref> == ဘဝဖြစ်စဉ် == ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ် တို့ကို တိုက်ရန် [[ဗိုလ်ချုပ်နေဝင်း]] ၏ ထောက်ပံ့မှုဖြင့် တည်ထောင်ခဲ့သော <ref name=bt>{{cite web|url=http://www.asiapacificms.com/papers/pdf/gt_opium_trade.pdf|author=Bertil Lintner|title=The Golden Triangle Opium Trade: An Overview|publisher=Asia Pacific Media Services, March 2000|accessdate=2009-01-06}}</ref> '''ကကွယ်ရဲ''' စစ်အုပ်စု၏ ခေါင်းဆောင်အဖြစ်နှင့် ဘိန်းကုန်ကူးမှု လုပ်ငန်းကို စတင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ <ref>''Ka Kwe Ye'' means "defence" in [[Burmese language|Burmese]], and is used as the name for regional defence forces. Smith, Martin (1991) ''Burma - Insurgency and the Politics of Ethnicity'' Zed Books, London, p. 221</ref> သူသည် ၁၉၇၀ ပြည့်လွန် များတွင် အာရှမူးယစ်ဈေးကွက် ၌ နာမည်ကြီးသူ တစ်ယောက်ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၃ ဩဂုတ် တွင် ထိုင်းတွင် အဖမ်းခံခဲ့ရပြီး နိုင်ငံတော် ပုန်ကန်မှု နှင့် သေဒဏ်ပေးခံရသည်။ သို့သော် ၁၉၈၀ တွင် အထွေထွေ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့် နှင့် ပြန်လွတ်လာခဲ့သည်။ <ref name=bt/> ==ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်း== ကိုးကန့်နှင့် [[ဝလူမျိုး|ဝ]] စစ်သားများ [[ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ်ပါတီ]] မှ ၁၉၈၉ တွင် ခွဲထွက်လာသော အခါ၊ [[ဗိုလ်ချုပ်ခင်ညွန့်]] က လော်စစ်ဟန် ကို အပစ်အခတ် ရပ်စဲရေး လက်နက်ချရေး တို့တွင် အသုံးချခဲ့သည်။ အပြန်အလှန်အားဖြင့် အထူးစီးပွားရေး အခွင့်အရေးများ နှင့် [[ဘိန်း]]စိုက်ခွင့် ကိုလည်း တရားမဝင် ခွင့်ပြုခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ကိုးကန့်နှင့် စပ်ဆက်ဒေသများတွင် တစ်နှစ်အတွင်း ဘိန်းချက်စက်ရုံ ၁၇ ထက်မနည်းပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။ <ref name=bt/> == စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ == ၁၉၉၂-ခုနှစ်၊ ဇွန်လတွင် [[အာရှဓန ကုမ္ပဏီ]]ကို ထူထောင်ကာ ငွေကြေးခဝါချခဲ့သည်။ ၎င်း၏သား စတီဗင်လော (ခေါ်) ထွန်းမြင့်နိုင်သည် [[စင်ကာပူ]]မှ စီစီလီယာ အန်း နှင့် ၁၉၉၆-ခုနှစ်တွင် လက်ထပ်ခဲ့ကာ ဆောက်လုပ်ရေးနှင့် စွမ်းအင်ဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍများတွင် အမြတ်အစွန်း အများအပြားရရှိသော ကုမ္ပဏီကို ထူထောင်ခဲ့သည်။ <ref name=bt/><ref>{{cite web|url=http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=14151&page=2|title=Tracking the Tycoons|publisher=''[[The Irrawaddy]]'', September, 2008 - Vol.16 No.9|accessdate=2009-01-10|archivedate=20 September 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100920043536/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=14151&page=2}}</ref> လော်စစ်ဟန်ကလည်း ရန်ကုန်ရှိ ထရိတ်ဒါးဟော်တယ်၏ ရှယ်ယာ ၁၀%ကို ပိုင်ဆိုင်သည်။ <ref name=aw/> လော်စစ်ဟန် သည် ၂၀၀၆-ခုနှစ်တွင် ထိုစဉ်က ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ၏ သမီး မင်္ဂလာဆောင်ကိုလည်း ကူညီခဲ့သေးသည်ဟု အော့ဇာဗာ သတင်းတစ်ပုဒ်တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ <ref>{{cite news|url=http://www.guardian.co.uk/burma/story/0,,2185561,00.html|author=Peter Beaumont and Alex Duval Smith|title=Drugs and astrology: how 'Bulldog' wields power|publisher=''[[The Guardian|Guardian]].co.uk'', October 11, 2007|accessdate=2007-10-11 | location=London | date=2007-10-07}}</ref> ၂၀၀၈-ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလတွင် အမေရိကန် အစိုးရက လော်စစ်ဟန်၊ သူ၏သား၊ ချွေးမတို့နှင့်တကွ ၎င်းတို့ပိုင်ဆိုင်သော ကုမ္ပဏီများကိုပါ ပိတ်ဆို့မှုစာရင်းတွင် ထည့်သွင်းခဲ့သည်။ <ref>{{cite news|url=http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=10567|author=Wai Moe|title=More Junta Cronies Hit By US Sanctions|publisher=''[[The Irrawaddy]]'', February 26, 2008|accessdate=2009-01-10|archivedate=27 February 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080227135900/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=10567}}</ref> နိုင်ငံတော် သမ္မတ ဦးသိန်းစိန်၏ ပထမဆုံး တရုတ်ပြည် ခရီးစဉ်တွင်လည်း လိုက်ပါခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=21748 |accessdate=18 October 2014 |archivedate=19 March 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120319024008/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=21748 }}</ref> အာရှဓနကုမ္ပဏီသည် တရုတ် မြန်မာ ဓာတ်ငွေ့ပိုက်လိုင်း၊ ကျောက်ဖြူရေနက်ဆိပ်ကမ်း၊ မြစ်ဆုံဆည်၊ တာဆန်းဆည်နှင့် ရေအားလျှပ်စစ်စသည့် စီမံကိန်းအကြီးကြီးများကို ဆောက်လုပ်ရာတွင် ပါဝင်သည်။ တရုတ်အစိုးရ ကုမ္ပဏီများကလည်း ထိုစီမံကိန်းများတွင် ရင်းနှီးမြုပ်နှံထားကြသည်။ လော်စစ်ဟန်၏ အခြားသားတစ်ဦးသည်လည်း စင်ကာပူ၊ ထိုင်း၊ ထိုင်ဝမ်တို့တွင် စီးပွားရေး လုပ်ငန်းများ လုပ်ကိုင်သေးသည်။ == စစ်အစိုးရလွန်၂ဝ၁၁ နောက်ပိုင်း == စစ်အစိုးရခေတ်တွင် စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးများနှင့် ရင်းနှီးခင်မင်သော လောစစ်ဟန်သည် သူ၏သားသမီး၊ ဆွေမျိုးများဖြင့် [[အေရှားဝေါ]] ကုမ္ပဏီကြီးကို အောင်မြင်စွာ တည်ထောင်ခဲ့သည်။ [[မြစ်ဆုံစီမံကိန်း]]တွင်လည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။ သူတို့နောက်ကွယ်မှ ပါဝင်လုပ်ဆောင်ခဲ့သည် ဧရာဝတီမြစ်ဆုံစီမံကိန်းသည် သမ္မတသစ် ဦးသိန်းစိန်လက်ထက် ၂ဝ၁၁-ခုနှစ်တွင် ရပ်နားခြင်းခံရသည်။ ဘိန်းဘုရင် လော်စစ်ဟန်ကို အမေရိကန်အစိုးရက သေဒဏ်ပေးထားသော်လည်း သူသည် မြန်မာပြည်တွင် အဓိက စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်ကြီး ဖြစ်နေသည်။ ၂ဝ၁၃-ခုနှစ်၊ ဇွန်လတွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။ ==ကိုးကား== <references /> *[http://www.singapore-window.org/sw05/051123au.htm "Singapore's hand in Golden Triangle"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111213174213/http://www.singapore-window.org/sw05/051123au.htm |date=13 December 2011 }} by Michael McKenna at singapore-window.org, November 23, 2005 ==ပြင်ပလင့်ခ်များ== *[http://mission.itu.ch/MISSIONS/Myanmar/00nlm/n000507.htm#(4) Public Works and Asia World Co Ltd sign agreement to construct Kyukok-Muse-Nanhkam road] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060922103928/http://mission.itu.ch/MISSIONS/Myanmar/00nlm/n000507.htm#(4) |date=22 September 2006 }} ''[[New Light of Myanmar]]'', 7 May 2000 [[Category:၁၉၃၅ မွေးဖွားသူများ‎]] [[Category:၂၀၁၃ ကွယ်လွန်သူများ‎]] [[Category:မြန်မာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ လူပုဂ္ဂိုလ်များ‎]] [[Category:မြန်မာ စီးပွားရေးလုပ်ကိုင်သူများ‎]] [[Category:တိုင်းရင်းသား ခေါင်းဆောင်များ‎]] 7qqnjsfpmmp7ca95e0usm805seqswce 0 23914 1043604 890586 2026-07-20T03:28:38Z Zawzawaungthwin 100038 [[Category:မြန်မာ ကာယဗလပညာရှင်များ]] 1043604 wikitext text/x-wiki {{Infobox လူ | အမည် = ဦးရှိန် | ဓာတ်ပုံ = UShaine.jpg | မွေးရက် = ၃၀ ဇန်နဝါရီ ၁၈၉၆ | ဌာနေ = နတ်တလင်း၊ သာယာဝတီ ခရိုင် | ကွယ်လွန်ရက် = ၁၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၇၄ | နိုင်ငံသား = မြန်မာ | လူမျိုး = ? | မိဘ = ဦးဖိုးဆိတ်၊ ဒေါ်ဖွားစိန် }} '''ကာယဗလ ဦးရှိန်''' သည် မြန်မာ တစ်မျိုးသားလုံး အတွက် [[ကာယဗလ]] နှင့် [[ဉာဏဗလ]] တိုးတက် ကြံ့ခိုင်မှုနှင့် မျိုးချစ် စိတ်ဓာတ် ရှင်သန် ထက်မြက်ရေး အတွက် ဆောင်ရွက် ပေးခဲ့သော မြန်မာ့ အားကစား ဖခင်ကြီး ဖြစ်သည်။ == ငယ်စဉ်ဘဝ == ဦးရှိန် ကို ၁၈၉၆ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ (၃၀)ရက် နေ့တွင် သာယာဝတီ ခရိုင် နတ်တလင်း မြို့နယ်တွင် အဖ ဦးဖိုးဆိတ် နှင့် အမိ ဒေါ်ဖွားစိန် တို့မှ ဖွားမြင် ခဲ့သည်။ မွေးချင်း (၉)ယောက် ရှိပြီး ဦးရှိန်သည် ဒုတိယမြောက် သား ဖြစ်သည်။ တိုးတက်ရေး ဦးစိန် ခေါ် [[ပဂျီငို၊ ဦး| ဦးဗဂျီငို]] မှာ ဦးရှိန် ၏ ညီအရင်း ဖြစ်သည်။ == ဘာသာရေး == ငယ်စဉ်က သင်္ချိုင်း သို့အသုဘ လိုက်ပို့စဉ် နွားသတ် နေသည်ကို မြင်ခဲ့ရသည်မှ စပြီး အမဲသား စားခြင်းကို လုံးဝ ရှောင်ကြဉ်ခဲ့သည်။ အသက်(၇)နှစ် အရွယ်တွင် [[လယ်တီ ဆရာတော်]] ဘုရားကြီး နတ်တလင်းသို့ ကြွလာ ချိန်တွင် [[အမဲသား]]ကို လှုဒါန်းခဲ့သည်။ == ပညာရေး == ဦးရှိန် သည် ငယ်စဉ်က နတ်တလင်းမြို့ ဆရာချက်၏ လောကဓာတ် ကျောင်းတွင် စတင် ပညာ သင်ကြား ခဲ့သည်။ ရန်ကုန်မြို့ လမ်း(၃၀)တွင် နေထိုင်သော အမ များ က ခေါ်ယူပြီး ကျောင်း ထား ပေးသဖြင့် ရန်ကုန်မြို့ (၃၆)လမ်း ထောင့်ရှိ မက်သလစ် အလယ်တန်း ကျောင်းသို့ ပြောင်းရွေ့ ပညာ သင်ကြား ခဲ့သည်။ နောင်တွင် '''ဧကရီ ဝိတိုရိယ ဗုဒ္ဒဘာသာ ယောက်ျားလေး ကျောင်း''' တွင် ပြောင်းရွေ့ သင်ကြား ခဲ့သည်။ ၁၉၁၁ ခုနှစ် အသက် (၁၅)နှစ် အရွယ် ဆဌမတန်း ကျောင်းသား ဖြစ်လာသော အချိန်တွင် အရပ် ၅ပေ ၃လက်မ သာ ရှိခဲ့ပြီး ထို ခေတ်အခါက ကျောင်းများတွင် ကျောင်းသား အချင်းချင်း လက်မောင်းလှဲ ခွန်အားစမ်းမှုများ တွင် ဦးရှိန်သည် အမြဲတမ်း အရှုံးနှင့် သာ ရင်ဆိုင် ခဲ့ရသည်။ == ကာယဗလ စိတ်ဝင်စားလာပုံ == ထိုအချိန် က နိုင်ငံခြားမှ ဆန်ဒို ၏ ကာယဗလ လေ့ကျင့် စဉ်များကို မှာယူပြီး လေ့ကျင့် ကစားသူ [[ပန်ချာပီ]] ဘသန်း နှင့် ဦးအောင်ကြီး တို့ကို ဦးရှိန်သည် အရမ်း အားကျခဲ့သည်။ အတန်းထဲတွင် ကျန်းမာရေး စာစောင်များ ဖတ်ရှု လေ့လာသော ကျောင်းသားများ တွေ့လျင် လည်း အရမ်း အားကျခဲ့သည်။ စာစောင်များတွင် တွေ့ရသော ကမ္ဘာ လူသန်များ၏ ဓာတ်ပုံများကို ကြည့်ပြီး ကာယဗလကို စိတ်ဝင်စား ခဲ့သည်။ တစ်စောင်လျင် (၁၀)ပြားတန် အင်္ဂလန်မှ အပတ်စဉ် ထုတ် စာစောင်များကို မှာယူ ဖတ်ရူခဲ့သည်။ စာအုပ် တစ်အုပ်ကို မဝယ်နိုင် သဖြင့် စာမျက်နှာ (၄၀)ခန့်နှင့် လေ့ကျင့်ခန်း များကို တစ်ညလုံး မအိပ်ပဲ ကူးယူ ခဲ့သည်။ ၁၉၁၁ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ (၂၃) ရက်နေ့ တွင် ကာယဗလ အားကစား ကို သေတပန် သက်တဆုံး လုပ်တော့မည် ဟု ဦးရှိန် ဆုံးဇြတ် ခဲ့သည်။ ကာယဗလ လေ့ကျင့်ရေး ပစ္စည်းများ ရှိသည့် ၁၆လမ်းနေ ကိုသာဟန် ၏ နေအိမ်သို့ သွားရောက်ပြီး (၃)ထပ် တိုက်ခန်း ပေါ်မှ အလေးများ ကို အောက် သို့ သယ်ချပြီး နံစော်နေသော နောက်ဖေးလမ်းကြားတွင် လေ့ကျင့်ခဲ့ ကြရသည်။ ဦးရှိန်သည် ထို အရွယ်မစပြီး ကာယဗလ လေ့ကျင့်မှုကို စွဲစွဲမြဲမြဲ ပြုလုပ် ခဲ့ပြီး [[ကျူလီယာ]] ကုလား စာအုပ် ဆိုင်သို့ သွားရောက်ပြီး ကာယလေ အားကစားနှင့် ပတ်သက်သော စာအုပ်များကို မွေနှောက် ရှာဖွေပြီး လေ့လာ ဖတ်ရှုခဲ့ ရသည်။ == အလုပ်အကိုင် == ၇တန်းတွင် ကျောင်းမှ ထွက်ပြီး ပန်းဆိုးတန်း ရှိ ရှေ့နေကြီး လင်တန် ခေါ် မက္ကဒေါ်နယ် ကလစ်ပန် ၏ ရုံးတွင် တစ်လလျင် ၁၅ ကျပ်စား အလုပ်သင် အဖြစ် စတင် အလုပ် လုပ်ခဲ့သည်။ ထိုမှ တစ်နှစ်ခွဲ အကြာတွင် ဟံသာဝတီ ကောင်စီရုံး သို့ ပြောင်းရွေ့ လုပ်ကိုင် ခဲ့သည်။ ထိုမှ တစ်ဖန် ဓနိတော ဘီအိုစီတွင် ၃၅ ကျပ် လစာရ လယ်ဂျာ စာရေး အဖြစ် ပြောင်းရွေ့ လုပ်ကိုင် ခဲ့သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ၁၉၁၇ ခုနှစ် ဝီလျံဂျက်စ် ကုမ္မဏီ သို့ ပြောင်းရွေ့ လုပ်ကိုင်ခဲ့ရာ ၆၅ ကျပ် လစာရခဲ့ပြီး ဦးရှိန်၏ ကြိုးစားမှု ကြောင့် ၁၉၂၂ ခုနှစ်တွင် [[မြေဂရန်]]ကို ဆုငွေ အဖြစ် ချီးမြှင့် ပေးခဲ့သည်။ == ဆောင်ရွက်ခဲ့မှုများ == === အားကစား ပညာပေး ရုပ်ရှင် === ဦးရှိန်သည် ကာယဗလ လေ့ကျင့်မှု ဖြင့်တစ်မျိုးသားလုံး ကျန်းမာ ကြံ့ခိုင်မှုကို ရုပ်ရှင်ဖြင့် တိုင်းပြည်ကို ပထမဆုံး ရှေ့ဆောင် လမ်းပြ ပညာပေးခဲ့သူ တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ၁၉၂၃ ခုနှစ်တွင် တတိယ မြောက် မြန်မာ ရုပ်ရှင်ကား ဖြစ်သည့် '''နဖူးစာ ရွာလည်''' ဇာတ်ကားတွင် ညီဖြစ်သူ ဦးစိန် က မင်းသား နှင့် ဦးရှိန် က လူကြမ်း အခန်းမှ ပါဝင် သရုပ်ဆောင် ခဲ့သည်။ မြန်မာ့ ရုပ်ရှင် လောကတွင် ပထမဆုံး စတန့် ဇာတ်ကား ဖြစ်သည်။ ဦးရှိန်တို့ ညီအစ်ကို နှစ်ဦး စလုံးလည်း ပထမဆုံး စတန့် မင်းသားများ ဖြစ်လာ ကြသည်။ ထိုကား အပြီးတွင် ပီမိုးနင်း ဇာတ်လမ်း ရေးပြီး ညီဖြစ်သူ ဦးစိန် က ဒါရိုက်တာ အဖြစ် တာဝန်ယူ သော '''ခင်လေးသစ္စာ တင့်မေတ္တာ''' ဇာတ်ကားတွင် ဦးစိန်နှင့် တွဲဖက်ပြီး မင်းသား အဖြစ် သရုပ်ဆောင် ခဲ့သည်။ ထိုကားမှာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပထမ ဦးဆုံးသော အာကစား ပညာပေး ရုပ်ရှင် ဖြစ်သည်။ ဦးရှိန်သည် အနောက်တိုင်း ဆန်ဆန် ရိုက်ပြခဲ့သည်။ သူ့ကို လူဆိုးများက ကြိုးဖြင့် ဇောက်ထိုး ဆွဲချပြီး ညှင်းဆဲ နှိပ်စက်ခဲ့ သည်ကို လွတ်မြောက်အောင် ကြိုးစား ခဲ့ပုံများ ပါဝင်သည်။ === အလေးမ အသင်း === ၁၉၂၆ ခုနှစ် တွင် ဦးရှိန် ဦးဆောင်သော ကာယဗလ အဖွဲ့ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး '''မြန်မာပြည် အပျော်တမ်း အလေးမ အသင်း''' ကိုလည်း ဖွဲ့စည်း ပေးခဲ့သည်။ ဦးရှိန်သည် အလေးမနှင့် ကာယဗလ အားကစားနည်းကို ကျောင်းသား လူငယ်ထု အတွင်းသို့ ပြန့်နှံ့ရောက်ရှိအောင် ဆောင်ကျဉ်း ပေးခဲ့သည်။ ၁၉၂၈ ခုနှစ်တွင် [[မြို့မ အထက်တန်းကျောင်း| မြို့မ ယောက်ျားလေးကျောင်း]] တွင် ပထမဆုံး အလေးမ ပြိုင်ပွဲကို ကျင်းပပေးခဲ့ပြီး ကာယဗလ နှင့် [[အလေးမခြင်း]] အကျိုးကျေးဇူးများ သည် နိုင်ငံတော် အတွက် အကျိုးပြုပုံ များကို ကိုယ်တိုင် ဟောပြော ခဲ့သည်။ ထိုပြိုင်ပွဲတွင် ၈ [[စတုံ]]တန်း ကူရှင် ကျောင်းသား လှမောင်၊ ၁၅၅ ပေါင် မောင်စံသင်၊ ၉ စတုံတန်း ကိုစံရွှေ၊ ၁၀ စတုံတန်း ကိုညွှန် တို့ ဆုရရှိခဲ့သည်။ === ဦးဇော်ဝိတ် နှင့် အတူ === ၁၉၃၃ ခုနှစ်တွင် မိုင်(၂၀) လမ်း လျှောက်ပြိုင်ပွဲကြီးကို ရန်ကုန်မြို့တွင် ပထမဆုံး ပြုလုပ်ပေး ခဲ့သည်။ ၁၉၃၄ ခုနှစ်သည် မြန်မာကို ကမ္ဘာက သိအောင် ပထမဆုံး ပြုလုပ် လိုက်သောနေ့ဟု တင်စားခဲ့သည်။ အဘယ်ကြောင့် ဆိုသော် အိန္ဒိယ နိုင်ငံလုံး ဆိုင်ရာ တံခွန်စိုက် ပြိုင်ပွဲ၌ ဦးဇော်ဝိတ်က ဗိုလ်စွဲခဲ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် ဦးဇော်ဝိတ် ယှဉ်ပြိုင်သောနေ့ ဖြစ်သော ၁၉၃၅ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာ တစ်နိုင်ငံ လုံးတွင် (၁၄) မိုင် လမ်းလျှောက် ပြိုင်ပွဲများ ကျင်းပရန် လှုံဆော်ပေး ခဲ့သည်။ ဦးဇော်ဝိတ် ကိုလည်း အမျိုးသား အားကစား စည်းရုံးရေး ဟောပြောမှု များအတွက် ထပ်ဆင့် မြေတောင် မြှောက်ပေး ခဲ့သည်။ ၁၉၃၅ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ (၁၉) ရက်နေ့တွင် ကျင်းပသော ၁၅ ကြိမ်မြောက် အမျိုးသားနေ့ အထိမ်း အမှတ် အခမ်းအနားတွင် ဦးဇော်ဝိတ်သည် အမျိုးသား အားကစားနှင့် ကျန်းမာရေး တိုးတက်မှု အတွက် ဟောပြောပွဲကို ပြုလုပ် ခဲ့သည်။ ကျောင်းများတွင် အလေး မ မရ ဆိုသော နယ်ချဲ့ အစိုးရ၏ အမိန့်ကို ကန့်ကွက် ခဲ့သည်။ ကျွန်ဘဝ မှ သခင်ဘဝ ရောက်အောင် လွတ်မြောက် ရေးတွင် တစ်မျိုးသား လုံး၏ ကျန်းမာသန်စွမ်းမှု အဓိက ကျပုံကို ဟောပြော ခဲ့သည်။ ဦးရှိန် သည် ကာယဗလ အားကစား သာမက နယ်ချဲ့ ဆန့်ကျင့်ရေး လုပ်ငန်းများ တွင်လည်း တက်တက် ကြွကြွ ပါဝင် ခဲ့သည်။ '''မြန်မာတွေ အင်္ဂလိပ်ကျွန် ဖြစ်နေတော့မှာလား အင်္ဂလိပ်တွေကို မောင်းထုတ်ကြ သူပုန်ထကြလော့''' ဟု ပိုစတာများ လိုက်ကပ်ခဲ့သည်။ === [[ဟစ်တလာ]] ၏ ဘာလင်အိုလံပစ် === ဦးရှိန်၏ ကြိုးပမ်းမှု တို့သည် ၁၉၃၆ ခုနှစ်တွင်အမြင့်မားဆုံး ရည်မှန်းချက် တစ်ခု အောင်မြင် ခဲ့သည်။ ၁၉၃၆ ခုနှစ်တွင် ဦးရှိန် လိုက်ပါလျှက် ဦးဇော်ဝိတ် သည် ဘာလင် အိုလံပစ် ပြိုင်ပွဲသို့ သွားရောက် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ ထိုပြိုင်ပွဲတွင် [[ဇော်ဝိတ်၊ ဦး(ကာယဗလ)| ဦးဇော်ဝိတ်]] သည် '''အရှေ့တောင် အာရှ နိုင်ငံများမှ ပထမဆုံး ဝင်ပြိုင်သော အားကစား သမား''' ဖြစ်သည်။ == မောင်အမေရိက ထက် ၂ နှစ် စောသော မောင် ပြိုင်ပွဲ == ၁၉၃၆ခုနှစ် နောက်ပိုင်းတွင် ဦးရှိန်၊ ဦးဇော်ဝိတ်၊ [[မြောင်းမြ ဦးစံသင်]] တို့ ခေါင်းဆောင်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ မြို့ကြီးများသို့ လှည့်လည်ပြီး ကာယဗလ ဟောပြောပွဲများ၊ သရုပ်ပြပွဲများ ပြုလုပ် ခဲ့သည်။ ဦးရှိန်သည် ၁၉၃၇ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်မြို့ [[ဂျူဗလီဟော]] တွင် '''ပထမဆုံး မြန်မာပြည် ကာယ အလှမောင် ရွေးချယ်ပွဲ''' ကို ပြုလုပ် ပေးခဲ့ပြီး တပ်မတော် ရေ မှ [[မောင်မောင်၊ ဗိုလ်မှူးကြီး၊ တပ်မတော်ရေ|ဗိုလ်မှူးကြီး မောင်မောင်]]က ပထမဆုံး မောင်ဘွဲ့ ကို ရရှိခဲ့သည်။ ထိုမောင် ပြိုင်ပွဲသည် မောင်အမေရိက ပြိုင်ပွဲထက် (၂)နှစ် စော၍ ကျင်းပ နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ == ဘီအေအေ ကွင်း == ၁၉၄၁ခုနှစ်တွင် ဦးရှိန်၊ ဦးသော်ဇင်၊ မစ္စတာ ဟတ်စကင်း၊ [[တော်ဘုရားကြီး]] တို့သည် '''မြန်မာပြည် ကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ကျန်းမာရေး အသင်း'''ကို စတင် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ဦးရှိန်၊ ဦးဇော်ဝိတ် နှင့် မြန်မာ့ အားကစား လောကမှ ပုဂ္ဂိုလ်များသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် '''အမျိုးသမီးများ ပထမဆုံး အကြိမ် ဘောင်းဘီတို ဝတ်ဆင်ပြီး အားကစား ပွဲများတွင် ယှဉ်ပြိုင်ရေး'''ကို ဦးဆောင် တိုက်ပွဲဝင် ခဲ့ကြသည်။ '''ပထမဆုံး တိုင်းရင်းသား အမျိုးသား ပြေးခုန်ပစ် အားကစား ပြိုင်ပွဲ''' ကို ၁၉၄၁ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၃၀ ရက်နေ့ တွင် [[ဘီအေအေကွင်း]] ၌ ကျင်းပ ဖြစ်အောင် ဆောင်ရွက် ပေးခဲ့သည်။ == မိန်းမ ကိစ္စ == ဦးရှိန်သည် '''အမျိုးသမီးများ၏ ကျန်းမာရေးနှင့် လိင်ပညာ ပေးရေး''' ကိုလည်း [[အာရှလူငယ် အစည်းအရုံး]] ဌာနချုပ်မှ အမျိုးသမီး ဥက္ကဋ္ဌ [[အုန်း၊ဒေါ်၊ အမ်အေ| အမ်အေ ဒေါ်အုန်း]]၊ အတွင်းရေးမှူး [[ရီကြိန်၊ ဒေါ်| ဒေါ်ရီကြိန်]]၊ ဘဏ္ဌာရေးမှူး [[သင်းကြည်၊ ဒေါ်| ဒေါ်သင်းကြည်]] တို့နှင့် ညှိနှိုင်းပြီး ဦးရှိန်၏ တာဝန်ပေးချက် အရ ဒေါ်အုန်းသည် ၁၉၄၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လတွင် ဦးရှိန်ပေးသော အမည် အတိုင်း '''မိန်းမကိစ္စ''' အမည်ဖြင့် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ စာအုပ်တွင် ဦးရှိန် ကအမှာ စာရေး ပေးခဲ့သည်။ ရောင်းအား ကောင်းလွန်း သဖြင့် (၂)လ အတွင်း ဒုတိယ အကြိမ် ထပ်မံ ရိုက်နှိပ် ခဲ့ရသည်။ == ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း ဖိတ်ခေါ်ခြင်း== ရန်ကုန်တွင် မဟာမိတ်များ ဗုံးကြဲနေသည့် ကြားမှပင် ဦးရှိန်၏ ကာယဗလနှင့် အလေးမစခန်း တွင် ဦးဖော်ဝိတ် အပါအဝင် တပည့် တပန်း အပေါင်း တို့သည် လေ့ကျင့်မှု မပျက်ဘဲ ဇွဲ ထက်သန်ခဲ့ ကြသည်။ ဦးရှိန်သည် ဗုံးသံများ ကြားမှပင် ကတ္တရာ လမ်းပေါ်တွင် အလေးမ ပြိုင်ပွဲ ကျင်းပ ပေးခဲ့သည်။ ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်အပြီး ၁၉၄၆ခုနှစ်တွင် [[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]] က ဦးရှိန် နှင့် ဦးဇော်ဝိတ် တို့ကို ဖိတ်ခေါ်ပြီး အမျိုးသား အားကစားရေးများ ကို ဆွေးနွေး ခဲ့သည်။ ထိုဆွေးနွေးပွဲ၏ ရည်မှန်းချက်များ ကို ဦးရှိန်၊ ဦးဇော်ဝိတ်၊ [[ဦးသော်ဇင်]]၊ [[မစ္စတာ ဟတ်စကင်း]]၊ တို့၏ ဆက်လက် ကြိုးပမ်းမှု များကြောင့် ၁၉၄၆ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ (၂၇)ရက် နေ့တွင် [[မြန်မာနိုင်ငံ အိုလံပစ် အသင်းကြီး]]ကို ဖွဲ့စည်း နိုင်ခဲ့သည်။ == အာရှ ချန်ပီယံ== ဦးရှိန် ခေါင်းဆောင် သော မြန်မာ အလေးမ အဖွဲ့သည် ၁၉၅၁ ခုနှစ် မတ်လတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ နယူးဒေလီ တွင် ပထမအကြိမ် အာရှ အားကစား ပြိုင်ပွဲ သို့ သွားရောက် ယှဉ်ပြိုင် ခဲ့ရာ ဦးချူကီး၊ ထွန်းငြိမ်း၊ တင်မြင့်၊ သိန်းဟန်၊ ဘသိန်း၊ မောင်မောင်လွင်၊ ညွန့်ဖေ၊ ဘကွန်း၊ ထွန်းမောင် တို့ ပါဝင်ခဲ့ ကြသည်။ ၁၉၅၂ခုနှစ်တွင် ဟဲလ်ဇင်ကီး ကမ္ဘာ အိုလံပစ် ပြိုင်ပွဲတွင် ထွန်းမောင် သွားရောက် ယှဉ်ပြိုင် ခဲ့ရာ ပြိုင်ပွဲဝင် (၃၀) အနက် အဆင့်(၁၄)သာ ရခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ဦးရှိန်၏ ဆက်လက် နည်းပြ ပေးမှုဖြင့် ထွန်းမောင်နှင့် မောင်မောင်လွင် တို့သည် ၁၉၅၄ခုနှစ် မနီလာတွင် ကျင်းပခဲ့သည့် ဒုတိယအကြိမ် အာရှ အားကစား ပြိုင်ပွဲတွင် '''အာရှချန်ပီယံများ''' ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဦးရှိန်၏ ကျေးဇူးကြောင့် ထွန်းမောင် သည် ကမ္ဘာ့တံခွန် စိုက် အဆင့်သို့ တိုးတက်လာပြီး ၁၉၅၄ နှင့် ၁၉၅၅ ခုနှစ်များ တွင် (၂)နှစ် ဆက်တိုက် ကမ္ဘာ့ တံခွန်စိုက် ပြိုင်ပွဲများတွင် တတိယ ဆုများ ရရှိခဲ့သည်။ == မိသားစု == ၁၉၂၆ခုနှစ် အသက်(၃၀) အရွယ်တွင် အမ များက ရန်ကုန်မြို့ ဘုန်းကြီးလမ်းနေ ဦးထွန်းပေါ်၊ ဒေါ်ကြည် တို့၏ သမီး မမြ နှင့် လက်ထပ် ပေးခဲ့သည်။ == ဘဝနိဂုံး == ကာယဗလ ဦးရှိန် သည် ၁၉၇၄ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ (၁၀)ရက် အင်္ဂါနေ့ နံနက် ၄း၁၅ မိနစ် အချိန် အသက် ၈၉ နှစ် အရွယ်၌ ဦးနှောက် သွေးကြော ပြတ်ရောဂါ ဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ == ဂုဏ်ပြုမှုများ == ဦးရှိန် သက်ရှိထင်ရှား ရှိခဲ့စဉ်က ဦးရှိန်နှင့် ကာယဗလ နှစ် (၆၀)ပြည့် မှတ်တမ်းကို ကျင်းပပေးခဲ့ပြီး၊ ဦးရှိန် ကွယ်လွန်ပြီးသည့် နောက်ပိုင်း တွင်လည်း ၇၅ နှစ် မြောက် စိန်ရတု သဘင်၊ အနှစ် (၈၀) အထိမ်းအမှတ်များ၊ ဦးရှိန် နှစ် ၁၀၀ ပြည့် အထိမ်းအမှတ် ပွဲများ ကျင်းပပေးခဲ့သည်။ ဦးရှိန်၏ စာပေ ပညာ ဗဟုသုတ လေ့လာ စုဆောင်း မှတ်သားချက် များကို ဆရာကြီး [[ပီမိုးနင်း]]က လူမင်း ကလောင် အမည်ဖြင့် ရေးသား ပေးသော ကမ္ဘာ့အလင်း စာအုပ်မှာ စောင်ရေ ၅၀၀၀ ကုန်သည် အထိ ရောင်းကောင်း ခဲ့သည်။ ထိုစာအုပ်ကို ပူးပေါင်း ပြုစုခဲ့ ကြသူ ဦးရှိန် နှင့် ပီမိုးနင်း တို့ကို '''ခေတ်ရှေ့ကို ၂၅ နှစ်ခန့် စောပြီး ပြေးခဲ့ ကြသူများ''' ဟု ကွယ်လွန်သူ စာရေးဆရာကြီး [[ရန်အောင်၊ စာရေးဆရာ|ဦးရန်အောင်]] က ချီးကျူး ဂုဏ်ပြု ရေးသား ခဲ့သည်။ ဦးရှိန်၏ ဘဝ ဖြစ်စဉ် နှင့် ဆောင်ရွက်ချက်များ သမိုင်း ကို စာရေးဆရာ [[ဦးကျော်မြင့်လွင်]] က '''မြန့်မာ့ဗလ ခရီးနှင့် ကာယဗလ ဖခင်''' အမည်ဖြင့် (၂)အုပ်တွဲကို ရေးသားခဲ့ရာ [[အမျိုးသား စာပေဆု]] ရရှိခဲ့သည်။ ဦးကျော်မြင့်လွင် သည် နောက်ထပ် '''မြန်မာ့ လူသန် ဦးဇော်ဝိတ်''' အမည်ဖြင့် ဆက်လက် ရေးသားခဲ့ရာ အမျိုးသား စာပေဆု ကို ဒုတိယ အကြိမ် ရရှိခဲ့သည် အထိ အောင်မြင်မှုများ ရရှိခဲ့သည်။ ဦးရှိန် ကို [[သခင် ကိုယ်တော်မှိုင်း]]က အောက်ပါ အတိုင်း၈ လုံးဖွဲ့ ဂါထာဖြင့် ချီးကျူး ဂုဏ်ပြု မှတ်တမ်း တင်ခဲ့သည်။ : သာသနာ ဒါယကာ သတိုးဆက် ဝေးတောင်မှ : မြန်မာများ ဘာသာအမျိုးဆက် ရေးရှာတဲ့ : တိုးတက်ရေးတပည့် ဒါယကာမောင်ရှိန် : မောင်စိန် တို့ကိုဖြင့် : ပြောင်တစ်သိန်းခေတ် သာဓရသာပ : နောင်ကဝိန် အစစ်သဒ္ဒါဗလဝရယ်နှင့် : အောင်ချိန် မေတ္တာမျှပါလို့ : အစစ်ဂါရဝ ရွင်ကြည်ကြည်ပ : အဉ္စလီ တင်ချီလို့ လျှောက်ပြန်သနွဲ့ : မြောက်ရန်အလှဲ့ တညီကြံကြစေဖို့ : ဝဇီကံစိတ်တစ်ခု မနောတွင်မှ : စီရံ၊ စီရံ၊ တိဌတု သဘောတွေနှင့် : မိတ်ဟုစောကာ တစ်ခေတ်မမုန်းဟူ၍ : အမယ်မင်းရှစ်လုံးဘွဲ့ ကထာအသွားရယ်နှင့် : အချစ်ဆုံးတပည့် ဆရာသနား။ ။ ==အခြားကြည့်ရန်== * [[ဇော်ဝိတ်၊ ဦး(ကာယဗလ)| ဦးဇော်ဝိတ်]] * [[ချစ်ထွန်း၊ ဦး (ဝေါ်လတာ)]] ==ကိုးကား== {{cite web |url= http://myanmarfitness.com/myanmar-bodybuilding-founding-father-u-shein |title= မြန်မာ့ အားကစား ဖခင်ကြီး ဦးရှိန် |accessdate= ၁၄ |accessdaymonth= ဇန်နဝါရီ |accessmonthday= |accessyear= ၂၀၁၂ |author= အောင်အောင် |last= |first= |authorlink= aungaung.aung24@gmail.com |coauthors= |date= |year= |month= |format= |work= |publisher= |pages= |language= |doi= |archiveurl= https://web.archive.org/web/20210725064052/http://myanmarfitness.com/myanmar-bodybuilding-founding-father-u-shein |archivedate= 25 July 2021 |quote= }} <references/> {{DEFAULTSORT:ရှိန်၊ ဦး}} [[ကဏ္ဍ:၁၈၉၆ မွေးဖွားသူများ]] [[ကဏ္ဍ:၁၉၇၄ ကွယ်လွန်သူများ]] [[Category:မြန်မာ ကာယဗလပညာရှင်များ]] inub3mt99yaakddsb6uzeyzojew9w5q 0 23962 1043613 843913 2026-07-20T03:47:22Z Zawzawaungthwin 100038 [[Category:၁၉၄၅ မွေးဖွားသူများ]] [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား ကာယဗလသမားများ]] 1043613 wikitext text/x-wiki ==သက်ကြီးမောင် ဦးပြား== ခရက်ရှာ ပြိုင်ပွဲသက်ကြီးတန်း မှာ ဒုတိယဆုကိုရရှိခဲ့တစ်ဦးဖြစ်ပြီး သက်ကြီးတန်း မောင်ပြိုင်ပွဲတိုင်းမှာ ပထမဆု ချည်းရရှိခဲ့သူ တစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။ [[File:U Pyar.jpg|thumb|သက်ကြီးမောင် ဦးပြား]] ဦးပြားကို အဘ ဦးတင် ၊ အမိ ဒေါ်လှဆိုင် တို့မှ ၁၉၄၅ ခုနှစ်။ ဇန်နဝါရီလ (၁၁) ရက်နေ့တွင် မန္တလေးတိုင်း မိထ္ထီလာ ခရိုင်၊ ဝမ်းတွင်းမြို့၊ သဲစုကျေးရွာတွင် မွေးဖွားခဲ့ပြီး အသက် (၁၅) နှစ်အရွယ်မှ စတင်ကာ ကာယဗလ အားကစား ကို လိုက်စားခဲ့ပါတယ်။ အသက်(၁၆) နှစ် အရွယ်မှာ မန္တလေး မြို့ အထက်တန်း ကျောင်းမှ (၁၀) တန်း အောင်မြင်ခဲ့ပြီး တက္ကသိုလ် ဆက်တက်ခဲ့ရာ မန္တလေး တက္ကသိုလ် မောင်ဘွဲ့ ကိုရရှိခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီမှာ တစ်ခု ပြောချင်တာက ဦးပြား ဟာ မောင်ဘွဲ့ရတာနဲ့ တက္ကသိုလ် က ထွက်ခဲ့ပါတယ်။ ဘာ ဖြစ်လို့လဲ ဆိုတော့ သူ လိုချင်တဲ့ တက္ကသိုလ်မောင်ဘွဲ့ ရရှိပြီးပြီမို့လို့ပါပဲ။ အဲဒီဘွဲ့ ရချင်လို့ပဲ တက္ကသိုလ် တက်ခဲ့တယ် လို့လည်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ တော်တော် လေးကာယဗလ ကို ဝါသနာ ပါခဲ့တယ် ပေါ့ဗျာ။ နောက်ပိုင်းတွင် ဘဝဝမ်းရေးအတွက် ဌာနဆိုင်ရာ တစ်ခုတွင် ဝန်ထမ်းဖြစ်လာပြီး ရာထူးဆက်လက် တက်ဖို့အတွက် ဘွဲ့ရမှ ဖြစ်သောကြောင့် ၁၉၈၂ ခုနှစ် အသက် (၃၇) နှစ် အရွယ်ကျမှ တက္ကသိုလ် စာပေးစာယူ (အဝေးသင်) ကို တက်ရောက်ခဲ့ပြီး ဘီအေ(မြန်မာ) ဘွဲ့ ကိုရရှိခဲ့သည်။ ၁၉၆၆ ခုနှစ်တွင် ဆရာ ဦး ဘသိန်း ၏ ဓားတန်း အလေးမ အသင်း တို့ ဦးပြား ရောက်ရှိလာပြီး ကျွန်တော် ကာယဗလ ကစားချင်ကြောင်း ဦး ဘသိန်း ကို ပြောရာ ဆရာဦး ဘသိန်း ကကာယဗလ တော. ငါ လက်မခံဘူး။ မင်းအလေးမ မယ် ဆိုရင်တော့ လာခဲ့ ငါ့ရဲ့ ဓားတန်း အလေးမ အသင်းက လက်ခံတယ်လို. ပြောလွတ်လိုက်ရာ ဦးပြား က ကျွန်တော် ကာယဗလ ပဲ ကစား ချင်တယ်။ အလေးမ မချင်ဘူးဆိုကာ ပြန်သွားကြောင်း။ နောက်မကြာခင် တစ်ခေါက် ထပ်ရောက်လာပြီး ပြောပြန်ရော ဦးဘသိန်းလည်း အရင်တိုင်းပြောလွှတ် လိုက်ရာ သူက လည်း လက်မခံ ဘဲ ပြန်သွားကြောင်း။ နောက်ဆုံး တတိယ အကြိမ် ရောက်လာတော့မှ သူက ဆရာ ကျွန်တော် အလေးပဲ မပါတော့မယ် ဆိုပြီးပြောတယ်။ ဦးဘသိန်းလည်း အဲဒီအခါကျမှ အသင်းသား အဖြစ် လက်ခံပြီး အလေးမ နည်းစနစ် တွေကို သင်ကြားပေးခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ အဆိုပါ အသင်းတွင် လေ့ကျင့်ရင်း ၁၉၆၇ ခုနှစ် တွင် အလေးမ ဖလိုင်းဝိတ် တန်းတွင် မန္တလေးတိုင်း လက်ရွေးစင်အဖြစ် စတင်ရွေးချယ်ခံရပြီး ယင်းနှစ် ရန်ကုန်မြို့တွင် ကျင်းပသောပြည်နယ်နှင့် တိုင်း အလေးမပြိုင်ပွဲတွင် ဖလိုင်းဝိတ်တန်းတွင် ဒုတိယ ဆုရရှိခဲ့ကာ (ယင်းနှစ်မှာပင် မန္တလေးတိုင်းအသင်းက အလေးမတံခွန်စိုက်ဒိုင်းဆု ကို ရရှိခဲ့သည်။) ဦးပြား၏ အလေးမနှင့် ကာယဗလ မောင် သက်တမ်းအတွင်း အောင်မြင်မှုများမှာ #၁၉၆၅ ခုနှစ် —–မန္တလေး တက္ကသိုလ်မောင် #၁၉၆၇ခုနှစ်—–ပြည်နယ်နှင်.တိုင်းအလေးမ(ဖလိုင်းဝိတ်) ဒုတိယ #၁၉၆၈ခုနှစ်—–ပြည်နယ်နှင်.တိုင်းအလေးမ(ဖလိုင်းဝိတ်) ပထမ #၁၉၆၈ခုနှစ်—-(၅)ကြိမ်မြောက် ကျွန်းဆွယ် အားကစားပြိုင်ပွဲ (ဖလိုင်းဝိတ် တန်း) – ပဏမရွှေး ခယ်ခံရခြင်း #၁၉၇၄ခုနှစ်—–ပြည်နယ်တိုင်းအလေးမ (ဘင်တန်ဝိတ်တန်း) ပထမ #၁၉၇၇ ခုနှစ်—–ပြည်နယ်တိုင်းအလေးမ (ဘင်တန်ဝိတ်တန်း) ပထမ #၁၉၇၇ ခုနှစ်—–အမျိုးသားတံခွန်စိုက်အလေးမ( ဘင်တန်ဝိတ် တန်း) ပထမ #၁၉၈၁ခုနှစ်—- -ပြည်နယ်တိုင်းအလေးမ (ဘင်တန်ဝိတ်တန်း) ပထမ #၁၉၈၁ခုနှစ်——အမျိုးသားတံခွန်စိုက်အလေးမ( ဘင်တန်ဝိတ် တန်း) ပထမ #၁၉၉၀ခုနှစ်—-ပြည်နယ်တိုင်းအလေးမ (ဘင်တန်ဝိတ်တန်း) ပထမ #၁၉၉၀ခုနှစ် —-မန္တလေးတိုင်းမောင် #၁၉၉၂ခုနှစ်—- ပထမအကြိမ်အမျိုးသား အားကစားပြိုင်ပွဲတွင် တတိယ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းအဆင့် ကာယဗလမောင်ကီလို (၆၀)တန်း #၁၉၉၅ခုနှစ်—–ရန်ကုန်မြို.အမျိုးသား ဇာတ်ရုံတွင်ကျင်းပသော ပထမ အိုလံပစ်နေ.အထိမ်းအမှတ် သက်ကြီးတန်း ကာယဗလ မောင် အသက်(၅၀)နှင့် (၅၅)ကြား #၁၉၉၆ ခုနှစ်—ရန်ကုန်မြို့အမျိုးသား ဇာတ်ရုံတွင်ကျင်းပသော ဒုတိယ အိုလံပစ်နေ့အထိမ်းအမှတ်နှင့် ပက်စီကိုလာ ကာယဗလ မောင် သက်ကြီးတန်း(၅၀)နှင့် (၅၅)ကြား စသည်တို့ကိုရရှိခဲ့ပြီး ယနေ့အချိန်ထိ သက်ကြီးတန်း မောင်ပြိုင်ပွဲတိုင်းမှာ ဆုတံဆိပ်များ ဆွတ်ခူးခဲ့တာ ဒီနှစ်(၂၀၁၀) ခရက်ရှာ ပြိုင်ပွဲအထိတိုင်ဖြစ်ပြီး ၁၉၆၆ ခုနှစ်မှ ယနေ.အချိန်ထိ အလေးမနှင့် ကာယဗလ ပြိုင်ပွဲများအတွက် ဂုဏ်ဆောင်ခဲ့ သလို မန္တလေးတိုင်း အလေးမအသင်း၏ နည်းပြ အဖြစ်ဆောင်ရွက်ခဲ့သလို ၁၉၈၂ ခုနှစ်က မြန်မာ နိုင်ငံ အားကာဦးစီး ဌာန မှ ဖွင့်လှစ်ခဲ့သော ရုရှားနည်းပြ ဆရာ (အိုပီဆာရက်စကီး) ၏နည်းပြ သင်တန်းအမှတ်စဉ်(၁) သို့လည်း တက်ရောက်ခဲ့သည်။ မန္တလေး တိုင်း အလေးမအသင်းနှင့် ကာယဗလ ဆပ်ကော်မတီအဖွဲ့ဝင် အဖြစ်လည်းကောင်း အတွင်းရေးမှူးအဖြစ်လည်းကောင်း စာရင်းစစ်အဖြစ်လည်းကောင်း ကျရာနေရာမှ တာဝန်ယူခဲ့သူတစ်ဦးဖြစ်သည်။ ဦးပြားသည် အသက်(၂၀)အရွယ်တွင် မောင်တက္ကသိုလ်ရရှိခဲ့ပြီး နှစ်ပေါင်း (၂၅)နှစ်တာ ကာလအတွင်း ပြည်နယ်နှင့် တိုင်း အလေးချန်ပီယံ (၅)ကြိမ် ၊အမျိုးသားတံခွန်စိုက် ချန်ပီယံ (၃) ကြိမ်ရရှိခဲ့ပြီး အသက် (၄၅) နှစ်အရွယ်ကျမှ ကာယဗလ မောင်ပြိုင်ပွဲကို တစ်ကျော့ပြန် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး အောင်မြင်မှုများ ရယူနိုင်ခဲ့သူဖြစ်သည်။ <ref>{{Cite web |title=myanmarfitness.com<!-- Bot generated title --> |url=http://myanmarfitness.com/the-story-of-u-byar |access-date=16 January 2012 |archive-date=14 March 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110314105528/http://myanmarfitness.com/the-story-of-u-byar }}</ref> ==ကိုးကား== <references/> [[Category:၁၉၄၅ မွေးဖွားသူများ]] [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား ကာယဗလသမားများ]] pimehqe075ppa98jjvej1km65qt4fe2 1043614 1043613 2026-07-20T03:57:18Z Zawzawaungthwin 100038 [[ပြား၊ ဦး (သက်ကြီးမောင်)]] စာမျက်နှာကို [[ဦးပြား (သက်ကြီးမောင်)]] သို့ Zawzawaungthwinက ရွှေ့ခဲ့သည်: မလိုအပ်သော စကားဘညှပ်၊ သံတူကြောင်းကွဲများ ဖယ်ရှားခြင်း 1043613 wikitext text/x-wiki ==သက်ကြီးမောင် ဦးပြား== ခရက်ရှာ ပြိုင်ပွဲသက်ကြီးတန်း မှာ ဒုတိယဆုကိုရရှိခဲ့တစ်ဦးဖြစ်ပြီး သက်ကြီးတန်း မောင်ပြိုင်ပွဲတိုင်းမှာ ပထမဆု ချည်းရရှိခဲ့သူ တစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။ [[File:U Pyar.jpg|thumb|သက်ကြီးမောင် ဦးပြား]] ဦးပြားကို အဘ ဦးတင် ၊ အမိ ဒေါ်လှဆိုင် တို့မှ ၁၉၄၅ ခုနှစ်။ ဇန်နဝါရီလ (၁၁) ရက်နေ့တွင် မန္တလေးတိုင်း မိထ္ထီလာ ခရိုင်၊ ဝမ်းတွင်းမြို့၊ သဲစုကျေးရွာတွင် မွေးဖွားခဲ့ပြီး အသက် (၁၅) နှစ်အရွယ်မှ စတင်ကာ ကာယဗလ အားကစား ကို လိုက်စားခဲ့ပါတယ်။ အသက်(၁၆) နှစ် အရွယ်မှာ မန္တလေး မြို့ အထက်တန်း ကျောင်းမှ (၁၀) တန်း အောင်မြင်ခဲ့ပြီး တက္ကသိုလ် ဆက်တက်ခဲ့ရာ မန္တလေး တက္ကသိုလ် မောင်ဘွဲ့ ကိုရရှိခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီမှာ တစ်ခု ပြောချင်တာက ဦးပြား ဟာ မောင်ဘွဲ့ရတာနဲ့ တက္ကသိုလ် က ထွက်ခဲ့ပါတယ်။ ဘာ ဖြစ်လို့လဲ ဆိုတော့ သူ လိုချင်တဲ့ တက္ကသိုလ်မောင်ဘွဲ့ ရရှိပြီးပြီမို့လို့ပါပဲ။ အဲဒီဘွဲ့ ရချင်လို့ပဲ တက္ကသိုလ် တက်ခဲ့တယ် လို့လည်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ တော်တော် လေးကာယဗလ ကို ဝါသနာ ပါခဲ့တယ် ပေါ့ဗျာ။ နောက်ပိုင်းတွင် ဘဝဝမ်းရေးအတွက် ဌာနဆိုင်ရာ တစ်ခုတွင် ဝန်ထမ်းဖြစ်လာပြီး ရာထူးဆက်လက် တက်ဖို့အတွက် ဘွဲ့ရမှ ဖြစ်သောကြောင့် ၁၉၈၂ ခုနှစ် အသက် (၃၇) နှစ် အရွယ်ကျမှ တက္ကသိုလ် စာပေးစာယူ (အဝေးသင်) ကို တက်ရောက်ခဲ့ပြီး ဘီအေ(မြန်မာ) ဘွဲ့ ကိုရရှိခဲ့သည်။ ၁၉၆၆ ခုနှစ်တွင် ဆရာ ဦး ဘသိန်း ၏ ဓားတန်း အလေးမ အသင်း တို့ ဦးပြား ရောက်ရှိလာပြီး ကျွန်တော် ကာယဗလ ကစားချင်ကြောင်း ဦး ဘသိန်း ကို ပြောရာ ဆရာဦး ဘသိန်း ကကာယဗလ တော. ငါ လက်မခံဘူး။ မင်းအလေးမ မယ် ဆိုရင်တော့ လာခဲ့ ငါ့ရဲ့ ဓားတန်း အလေးမ အသင်းက လက်ခံတယ်လို. ပြောလွတ်လိုက်ရာ ဦးပြား က ကျွန်တော် ကာယဗလ ပဲ ကစား ချင်တယ်။ အလေးမ မချင်ဘူးဆိုကာ ပြန်သွားကြောင်း။ နောက်မကြာခင် တစ်ခေါက် ထပ်ရောက်လာပြီး ပြောပြန်ရော ဦးဘသိန်းလည်း အရင်တိုင်းပြောလွှတ် လိုက်ရာ သူက လည်း လက်မခံ ဘဲ ပြန်သွားကြောင်း။ နောက်ဆုံး တတိယ အကြိမ် ရောက်လာတော့မှ သူက ဆရာ ကျွန်တော် အလေးပဲ မပါတော့မယ် ဆိုပြီးပြောတယ်။ ဦးဘသိန်းလည်း အဲဒီအခါကျမှ အသင်းသား အဖြစ် လက်ခံပြီး အလေးမ နည်းစနစ် တွေကို သင်ကြားပေးခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ အဆိုပါ အသင်းတွင် လေ့ကျင့်ရင်း ၁၉၆၇ ခုနှစ် တွင် အလေးမ ဖလိုင်းဝိတ် တန်းတွင် မန္တလေးတိုင်း လက်ရွေးစင်အဖြစ် စတင်ရွေးချယ်ခံရပြီး ယင်းနှစ် ရန်ကုန်မြို့တွင် ကျင်းပသောပြည်နယ်နှင့် တိုင်း အလေးမပြိုင်ပွဲတွင် ဖလိုင်းဝိတ်တန်းတွင် ဒုတိယ ဆုရရှိခဲ့ကာ (ယင်းနှစ်မှာပင် မန္တလေးတိုင်းအသင်းက အလေးမတံခွန်စိုက်ဒိုင်းဆု ကို ရရှိခဲ့သည်။) ဦးပြား၏ အလေးမနှင့် ကာယဗလ မောင် သက်တမ်းအတွင်း အောင်မြင်မှုများမှာ #၁၉၆၅ ခုနှစ် —–မန္တလေး တက္ကသိုလ်မောင် #၁၉၆၇ခုနှစ်—–ပြည်နယ်နှင်.တိုင်းအလေးမ(ဖလိုင်းဝိတ်) ဒုတိယ #၁၉၆၈ခုနှစ်—–ပြည်နယ်နှင်.တိုင်းအလေးမ(ဖလိုင်းဝိတ်) ပထမ #၁၉၆၈ခုနှစ်—-(၅)ကြိမ်မြောက် ကျွန်းဆွယ် အားကစားပြိုင်ပွဲ (ဖလိုင်းဝိတ် တန်း) – ပဏမရွှေး ခယ်ခံရခြင်း #၁၉၇၄ခုနှစ်—–ပြည်နယ်တိုင်းအလေးမ (ဘင်တန်ဝိတ်တန်း) ပထမ #၁၉၇၇ ခုနှစ်—–ပြည်နယ်တိုင်းအလေးမ (ဘင်တန်ဝိတ်တန်း) ပထမ #၁၉၇၇ ခုနှစ်—–အမျိုးသားတံခွန်စိုက်အလေးမ( ဘင်တန်ဝိတ် တန်း) ပထမ #၁၉၈၁ခုနှစ်—- -ပြည်နယ်တိုင်းအလေးမ (ဘင်တန်ဝိတ်တန်း) ပထမ #၁၉၈၁ခုနှစ်——အမျိုးသားတံခွန်စိုက်အလေးမ( ဘင်တန်ဝိတ် တန်း) ပထမ #၁၉၉၀ခုနှစ်—-ပြည်နယ်တိုင်းအလေးမ (ဘင်တန်ဝိတ်တန်း) ပထမ #၁၉၉၀ခုနှစ် —-မန္တလေးတိုင်းမောင် #၁၉၉၂ခုနှစ်—- ပထမအကြိမ်အမျိုးသား အားကစားပြိုင်ပွဲတွင် တတိယ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းအဆင့် ကာယဗလမောင်ကီလို (၆၀)တန်း #၁၉၉၅ခုနှစ်—–ရန်ကုန်မြို.အမျိုးသား ဇာတ်ရုံတွင်ကျင်းပသော ပထမ အိုလံပစ်နေ.အထိမ်းအမှတ် သက်ကြီးတန်း ကာယဗလ မောင် အသက်(၅၀)နှင့် (၅၅)ကြား #၁၉၉၆ ခုနှစ်—ရန်ကုန်မြို့အမျိုးသား ဇာတ်ရုံတွင်ကျင်းပသော ဒုတိယ အိုလံပစ်နေ့အထိမ်းအမှတ်နှင့် ပက်စီကိုလာ ကာယဗလ မောင် သက်ကြီးတန်း(၅၀)နှင့် (၅၅)ကြား စသည်တို့ကိုရရှိခဲ့ပြီး ယနေ့အချိန်ထိ သက်ကြီးတန်း မောင်ပြိုင်ပွဲတိုင်းမှာ ဆုတံဆိပ်များ ဆွတ်ခူးခဲ့တာ ဒီနှစ်(၂၀၁၀) ခရက်ရှာ ပြိုင်ပွဲအထိတိုင်ဖြစ်ပြီး ၁၉၆၆ ခုနှစ်မှ ယနေ.အချိန်ထိ အလေးမနှင့် ကာယဗလ ပြိုင်ပွဲများအတွက် ဂုဏ်ဆောင်ခဲ့ သလို မန္တလေးတိုင်း အလေးမအသင်း၏ နည်းပြ အဖြစ်ဆောင်ရွက်ခဲ့သလို ၁၉၈၂ ခုနှစ်က မြန်မာ နိုင်ငံ အားကာဦးစီး ဌာန မှ ဖွင့်လှစ်ခဲ့သော ရုရှားနည်းပြ ဆရာ (အိုပီဆာရက်စကီး) ၏နည်းပြ သင်တန်းအမှတ်စဉ်(၁) သို့လည်း တက်ရောက်ခဲ့သည်။ မန္တလေး တိုင်း အလေးမအသင်းနှင့် ကာယဗလ ဆပ်ကော်မတီအဖွဲ့ဝင် အဖြစ်လည်းကောင်း အတွင်းရေးမှူးအဖြစ်လည်းကောင်း စာရင်းစစ်အဖြစ်လည်းကောင်း ကျရာနေရာမှ တာဝန်ယူခဲ့သူတစ်ဦးဖြစ်သည်။ ဦးပြားသည် အသက်(၂၀)အရွယ်တွင် မောင်တက္ကသိုလ်ရရှိခဲ့ပြီး နှစ်ပေါင်း (၂၅)နှစ်တာ ကာလအတွင်း ပြည်နယ်နှင့် တိုင်း အလေးချန်ပီယံ (၅)ကြိမ် ၊အမျိုးသားတံခွန်စိုက် ချန်ပီယံ (၃) ကြိမ်ရရှိခဲ့ပြီး အသက် (၄၅) နှစ်အရွယ်ကျမှ ကာယဗလ မောင်ပြိုင်ပွဲကို တစ်ကျော့ပြန် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး အောင်မြင်မှုများ ရယူနိုင်ခဲ့သူဖြစ်သည်။ <ref>{{Cite web |title=myanmarfitness.com<!-- Bot generated title --> |url=http://myanmarfitness.com/the-story-of-u-byar |access-date=16 January 2012 |archive-date=14 March 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110314105528/http://myanmarfitness.com/the-story-of-u-byar }}</ref> ==ကိုးကား== <references/> [[Category:၁၉၄၅ မွေးဖွားသူများ]] [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား ကာယဗလသမားများ]] pimehqe075ppa98jjvej1km65qt4fe2 0 24132 1043629 563960 2026-07-20T07:07:01Z ~2026-40580-66 145860 /* */ ငါးစီးရှင်ကျော်စွာသည် တစ်စီးရှင်သီဟသူ၏အငယ်ဆုံးသားဖြစ်သည်။ အသင်္ခရာစောယွန်းသည်အကြီးဖြစ်သည်။ 1043629 wikitext text/x-wiki ပုဂံပြည်ကြီး ပျက်စီးသွားပြီးနောက် မြန်မာနိုင်ငံတဝှမ်းလုံးတွင် တိုင်းငယ်ပြည်ငယ်တို့ ပေါ်ပေါက်လာရာ ရှမ်းလူမျိုးအဆက်အနွယ်များတည်ထောင်လာခဲ့သော မြင်စိုင်း၊ မက္ခရာ၊ ပင်လယ်မြို့တို့သည် မြန်မာ့သမိုင်း၌ ထင်ရှားလာခဲ့ပေသည်။ ထိုရှမ်းလူမျိုးအဆက်အနွယ်များပင် ပင်းယမြို့နှင့် စစ်ကိုင်းမြို့တို့ကို တည်ထောင်ခဲ့ကြသည်။ ပင်းယမြို့ကို တည်ထောင်သောမင်းမှာ ဆင်ဖြူရှင်တစီးရသော တစီးရှင် သီဟသူမင်းကြီးဖြစ်၍ စစ်ကိုင်းမြို့ကို တည်ထောင်သောမင်းမှာ [[တစီးရှင် သီဟသူ]]၏ သားတော်အရင်းထဲတွင် အကြီးဆုံးမှာ အသင်္ခယာစောယွန်းဖြစ်သည်။ [[အသင်္ခယာ စောယွန်း]]၏ ညီတော်မှာ ပင်လယ်မြို့စား [[ငါးစီးရှင် ကျော်စွာ]]ဖြစ်သည်။ ငါးစီးရှင်ကျော်စွာနှင့် အသင်္ခယာစောယွန်းတို့သည် ညီအစ်ကိုချင်းဖြစ်သော်လည်း တဦးက တစ်ဦးထက်အင်အားကြီးမားသွားမည်ကို စိုးရိမ်နေသောကြောင့် မသင့်မြတ်ကြချေ။ တခါသော် ငါးစီးရှင်ကျော်စွာသည် ပင်လယ်မြို့ကို စားရစဉ်အခါက နောင်တော် စစ်ကိုင်းမြို့စား အသင်္ခယာစောယွန်းကို လုပ်ကြံချေဟု ငခင်ညိုဟူသော ကျွန်ရင်းတယောက်ကို စေတော်မူလိုက်သည်။ ==နတ်တင်ပွဲကို စားသောက်ခြင်း== ငခင်ညိုလည်း စစ်ကိုင်းမြို့ဘက်သို့ ကူး၍ အရိပ်အခြည်ကို ကြည့်ရှူရာ အခွင့်မသာသောကြောင့် တောထဲတွင် ၃ ရက်ကြမျှ ပုန်းအောင်းနေရ၏။ တောထဲတွင် ပုန်းအောင်းနေရသဖြင့် အစားအစာမစားရသောကြောင့် အလွန်ဆာလောင်မွတ်သိပ်လျက်ရှိသည်။ နောက်မှ နန်းတော်ထဲသို့ ဝင်နိုင်လေ၏။ နန်းတော်ထဲတွင် စစ်ကိုင်းမင်းက [[မဟာဂီရိနတ်]]အား တင်မြှောက်ပသထားသော စားသောက်ဖွယ်ရာတို့ကို တွေ့ရလျှင် ဆာလောင်မွတ်သိပ်လှသောကြောင့် စားလိုက်လေသည်။ ==ကျေးဇူးသစ္စာစောင့်သိပုံ== ထိုသို့စားပြီးမှ နန်းတော်အတွင်းဆောင်သို့ဝင်၍ စက်တော်ခေါ်နေသော အသင်္ခယာစောယွန်း၏ ခေါင်းရင်းတွင် ရပ်လျက် ဤသို့တွေး၏။ ဤစစ်ကိုင်းမင်းသည် ယခုပင် ငါ၏ ထမင်းသခင်ကျေးဇူးရှင်ဖြစ်သည်။ ကျေးဇူးရှင်ကို ပြစ်မှားလျှင် ငါ၌ အပြစ်ဝန် အလွန်ကြီးလေလိမ့်မည်။ သို့သော် သူ့ကို လုပ်ကြံရန်လာပါလျက်နှင့် မလုပ်ကြံဘဲ ပြန်သွား၍ ငါ့အရှင်က သတ်သော် တစ်သက်သာသေရပေမည်။ ထမင်းရှင်ကို ပြစ်မှားလျှင်မူကား ဘဝအဆက်ဆက်၌ မကောင်းကျိုးများတော့မည်တကားဟု တွေးတော်ပြီးလျှင် ဓားကို စွပ်တုံ-ချွတ်တုံပြုပြီးမှ စစ်ကိုင်းမင်းထံသို့ ငါရောက်ခဲ့ကြောင်း သက်သေပြရန် ခမည်းတော် ပင်းယမင်း-တစီးရှင် သီဟသူက စစ်ကိုင်းမင်းအား ပေးထားသော ပတ္တမြားဓားကို ယူ၍ ပြန်ခဲ့လေသည်။ ==ချီးမြှောက်ခံရခြင်း== ပင်လယ်သို့ ရောက်လျှင် ငါးစီးရှင်ကျော်စွာအား အကြောင်းအရာအလုံးစုံကို တင်လျှောက်၍ ပတ္တမြားဓားကို ဆက်သလေ၏။ ငါးစီးရှင်သည် ငခင်ညို၏လျှောက်တင်ချက်ကို သဘောကျ၍ ငါ့ကျွန် ငခင်ညိုသည် ထမင်းတစလောင်းရှင်၏ ကျေးဇူးကိုပင် ဤမျှသိပေသည်။ ငါနေ့တိုင်းမပြတ် သားမယားနှင့်တကွ ကျွေးမွေးနေသော ကျေးဇူးကိုကား အဘယ်ဆိုဖွယ်ရာ ရှိအံ့နည်းဟု ချီးမွမ်းပြီးလျှင် များစွာဆိုလာဘ်ပေး၍ ချီးမြှောက်ထားလေသတည်း။<ref>မြန်မာ့သမိုင်းပုံပြင်၊ စာမျက်နှာ-၅၉</ref> ==ကိုးကား== <references/> {{ပင်းယခေတ်}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:ပင်းယ-စစ်ကိုင်းခေတ်]] [[ကဏ္ဍ:ပထမရှမ်းခေတ်]] 2fxwfzmiso3lzexqt7ecbesc4lfkerg 0 24328 1043628 774357 2026-07-20T07:04:36Z Pho Sai 45037 1043628 wikitext text/x-wiki {{Infobox sport | name = ကားပြိုင်ခြင်း | image = Three-wide multiple row back.JPG | imagesize = 320px | caption = [[Jimmie Johnson]] leads the field racing three-wide multiple rows back at [[Daytona International Speedway]] in the [[2015 Daytona 500]]. | union = [[:en:Fédération Internationale de l'Automobile|FIA]] | nickname = | first = August 30, 1867 | firstlabel = ပထမဆုံးသော ယှဉ်ပြိုင်မှု | registered = | clubs = | contact = | team = | mgender = မှန် | category = လဟာပြင် နှင့် မိုးလုံလေလုံ | ball = | olympic = [[:en:1900 Summer Olympics]] (demonstration only) }} '''ကားပြိုင်ခြင်း'''သည် ကားများကို အသုံးပြု၍ ယှဉ်ပြိုင်ရသော ပြိုင်ပွဲဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် တီဗီမှ ထုတ်လွှင့် ပြသမှု အများဆုံး အားကစားဖြစ်သည်။ == ကားပြိုင်ခြင်း အစ == ကားပြိုင်ခြင်းသည် ဓာတ်ဆီသုံး အော်တိုမိုဘိုင်းကားများ ထုတ်လုပ်ပြီး မကြာမီ စတင်ခဲ့သည်။ ပထမဆုံးကားပြိုင်ပွဲကို ဧပြီလ ၂၈ရက်နေ့၊ ၁၈၈၇ခုနှစ်တွင် ပဲရစ် ပတ်ပလီကေးရှင်း စီအီးအိုမှ ဦးဆောင်ကျင်းပခဲ့သည်။ ကားပြိုင်ပွဲသည် ၂ကီလိုမီတာ ရှိခဲ့ပြီး နယူးလီ တံတားမှ ဘိုလော့ဂ်နီ အထိဖြစ်သည်။ ၎င်းပွဲစဉ်ကို ဒီဒီယံ ဘောက်တန် ကုမ္ပဏီ မှ ဂျော့ချ် ဘောက်တန်က အနိုင်ရခဲ့သည်။ သို့သော် သူသည် ပြိုင်ပွဲတွင် ပါဝင်သော တစ်ယောက်တည်းသော ပြိုင်ပွဲဝင်ဖြစ်ခဲ့သဖြင့် ပြိုင်ပွဲဟုခေါ်ရန် ခက်ခဲသည်။ == ၁၉၅၀ မှ ယခုထိ == ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်အပြီးတွင် ကားပြိုင်ပွဲသည် ကားအလိုက် သီးသန့်ပြိုင်ပွဲများ အဖြစ် ခွဲထွက်သွားသည်။ ထို့နောက် ၁၉၅၃ ခုနှစ်မှ စ၍ Fédération Internationale de l'Automobile သည် ကမ္ဘာ့ကားမောင်း ချန်ပီယံရှစ် ပြိုင်ပွဲကို စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ နက်စကာ၏ ဂရမ်းနေရှင်နယ်တန်းကို ၁၉၅၀ပြည့်နှစ်မှ စတင်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်များတွင် ကားများကို ပြိုင်ကားများ အသွင် အဖြစ် သီးသန့် ထုတ်လုပ်လာကြသည်။ [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု]] အပြင်ဘက်တွင် ကျင်းပသော ပထမဆုံး နက်စကာ ပြိုင်ပွဲမှာ ကနေဒါတွင် ဇူလိုင်လ ၁ရက်နေ့၊ ၁၉၅၂ခုနှစ်က ကျင်းပခဲ့ပြီး ဘတ်ဒီ ရှူမန်းက မိုင်ဝက် အကွာအဝေးကို အပတ် ၂၀၀ ယှဉ်ပြိုင်ရသော ထို ပြိုင်ပွဲ၌ အနိုင်ရဗိုလ်စွဲခဲ့သည်။ မြင်းကောင်ရေ အားမြင့်သော ကားများနှင့် ပြိုင်ပွဲများမှာမူ ၁၉၅၀ပြည့်နှစ်များနှင့် ၁၉၆၀ပြည့်နှစ်များတွင် ဥရောပနှင့် အမေရိက တိုက်များတွင် ကျင်းပခဲ့သည်။ နောက်ဆုံး နက်စကာပြိုင်ပွဲမှာ မြောက်ကယ်ရိုလိုင်းနားရှိ ဖုံထူလမ်းပေါ်တွင် စက်တင်ဘာ ၃၀၊ ၁၉၇၀ခုနှစ်က ကျင်းပခဲ့သော ပြိုင်ပွဲဖြစ်သည်။ ၁၉၇၂ မှ ၂၀၀၃ ခုနှစ်အတွင်း နက်စကာ၏ ပြိုင်ပွဲများဖြစ်သော ဝင်စတန်စီးရီးများကို ရေးနိုး ဆေးလိပ် ကုမ္ပဏီ စပွန်ဆာပေးခဲ့သည်။ ရေးနိုး၏ ပါဝင်ပတ်သက်မှုမှ အပြောင်းအလဲသည် ၁၉၇၂ ခုနှစ် နက်စကာ၏ '''လက်ရှိခေတ်'''ကို စတင်စေခဲ့သည်။ ဥရောပတိုက်တွင် အက်ဖ်အိုင်အေသည် အေစီအို ဂျီတီပီ စည်းကမ်းများကို ယူသုံး၍ ခေတ်မှီကားများ ထည့်သွင်းပြုလုပ်စေခဲ့သည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် အိုင်အမ်အက်စ်အေ ဂျီတီပီစီးရီးများသည် နာမည်ကြီးခဲ့သည်။ လက်ရှိတွင် ကားမောင်းပြိုင်ပွဲများစွာ ရှိနေပြီး အထင်ရှားဆုံးမှာ [[ဖော်မြူလာ ဝမ်း|ဖော်မြူလာဝမ်း]] ကားမောင်းပြိုင်ပွဲ ဖြစ်သည်။ == ကိုးကား == {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:ကား]] [[ကဏ္ဍ:တစ်ဦးချင်းယှဉ်ပြိုင်ရသော အားကစားများ]] [[ကဏ္ဍ:ကားပြိုင်ခြင်း| ]] ek37l7lye0h2fltz5i3p7iqtpmriszg 1043630 1043628 2026-07-20T07:15:20Z Pho Sai 45037 1043630 wikitext text/x-wiki {{Infobox sport | name = ကားပြိုင်ခြင်း | image = Three-wide multiple row back.JPG | imagesize = 320px | caption = [[Jimmie Johnson]] leads the field racing three-wide multiple rows back at [[Daytona International Speedway]] in the [[2015 Daytona 500]]. | union = [[:en:Fédération Internationale de l'Automobile|FIA]] | nickname = | first = August 30, 1867 | firstlabel = ပထမဆုံးသော ယှဉ်ပြိုင်မှု | registered = | clubs = | contact = | team = | mgender = မှန် | category = လဟာပြင် နှင့် မိုးလုံလေလုံ | ball = | olympic = [[:en:1900 Summer Olympics]] (demonstration only) }} '''ကားပြိုင်ခြင်း'''သည် ကားများကို အသုံးပြု၍ ယှဉ်ပြိုင်ရသော ပြိုင်ပွဲဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် တီဗီမှ ထုတ်လွှင့် ပြသမှု အများဆုံး အားကစားဖြစ်သည်။ == ကားပြိုင်ခြင်း အစ == ကားပြိုင်ခြင်းသည် ဓာတ်ဆီသုံး အော်တိုမိုဘိုင်းကားများ ထုတ်လုပ်ပြီး မကြာမီ စတင်ခဲ့သည်။ ပထမဆုံးကားပြိုင်ပွဲကို ဧပြီလ ၂၈ရက်နေ့၊ ၁၈၈၇ခုနှစ်တွင် ပဲရစ် ပတ်ပလီကေးရှင်း စီအီးအိုမှ ဦးဆောင်ကျင်းပခဲ့သည်။ ကားပြိုင်ပွဲသည် ၂ကီလိုမီတာ ရှိခဲ့ပြီး နယူးလီ တံတားမှ ဘိုလော့ဂ်နီ အထိဖြစ်သည်။ ၎င်းပွဲစဉ်ကို ဒီဒီယံ ဘောက်တန် ကုမ္ပဏီ မှ ဂျော့ချ် ဘောက်တန်က အနိုင်ရခဲ့သည်။ သို့သော် သူသည် ပြိုင်ပွဲတွင် ပါဝင်သော တစ်ယောက်တည်းသော ပြိုင်ပွဲဝင်ဖြစ်ခဲ့သဖြင့် ပြိုင်ပွဲဟုခေါ်ရန် ခက်ခဲသည်။ == ၁၉၅၀ မှ ယခုထိ == ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်အပြီးတွင် ကားပြိုင်ပွဲသည် ကားအလိုက် သီးသန့်ပြိုင်ပွဲများ အဖြစ် ခွဲထွက်သွားသည်။ ထို့နောက် ၁၉၅၃ ခုနှစ်မှ စ၍ Fédération Internationale de l'Automobile သည် ကမ္ဘာ့ကားမောင်း ချန်ပီယံရှစ် ပြိုင်ပွဲကို စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ နက်စကာ၏ ဂရမ်းနေရှင်နယ်တန်းကို ၁၉၅၀ပြည့်နှစ်မှ စတင်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်များတွင် ကားများကို ပြိုင်ကားများ အသွင် အဖြစ် သီးသန့် ထုတ်လုပ်လာကြသည်။ [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု]] အပြင်ဘက်တွင် ကျင်းပသော ပထမဆုံး နက်စကာ ပြိုင်ပွဲမှာ ကနေဒါတွင် ဇူလိုင်လ ၁ရက်နေ့၊ ၁၉၅၂ခုနှစ်က ကျင်းပခဲ့ပြီး ဘတ်ဒီ ရှူမန်းက မိုင်ဝက် အကွာအဝေးကို အပတ် ၂၀၀ ယှဉ်ပြိုင်ရသော ထို ပြိုင်ပွဲ၌ အနိုင်ရဗိုလ်စွဲခဲ့သည်။ မြင်းကောင်ရေ အားမြင့်သော ကားများနှင့် ပြိုင်ပွဲများမှာမူ ၁၉၅၀ပြည့်နှစ်များနှင့် ၁၉၆၀ပြည့်နှစ်များတွင် ဥရောပနှင့် အမေရိက တိုက်များတွင် ကျင်းပခဲ့သည်။ နောက်ဆုံး နက်စကာပြိုင်ပွဲမှာ မြောက်ကယ်ရိုလိုင်းနားရှိ ဖုံထူလမ်းပေါ်တွင် စက်တင်ဘာ ၃၀၊ ၁၉၇၀ခုနှစ်က ကျင်းပခဲ့သော ပြိုင်ပွဲဖြစ်သည်။ ၁၉၇၂ မှ ၂၀၀၃ ခုနှစ်အတွင်း နက်စကာ၏ ပြိုင်ပွဲများဖြစ်သော ဝင်စတန်စီးရီးများကို ရေးနိုး ဆေးလိပ် ကုမ္ပဏီ စပွန်ဆာပေးခဲ့သည်။ ရေးနိုး၏ ပါဝင်ပတ်သက်မှုမှ အပြောင်းအလဲသည် ၁၉၇၂ ခုနှစ် နက်စကာ၏ '''လက်ရှိခေတ်'''ကို စတင်စေခဲ့သည်။ ဥရောပတိုက်တွင် အက်ဖ်အိုင်အေသည် အေစီအို ဂျီတီပီ စည်းကမ်းများကို ယူသုံး၍ ခေတ်မှီကားများ ထည့်သွင်းပြုလုပ်စေခဲ့သည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် အိုင်အမ်အက်စ်အေ ဂျီတီပီစီးရီးများသည် နာမည်ကြီးခဲ့သည်။ လက်ရှိတွင် ကားမောင်းပြိုင်ပွဲများစွာ ရှိနေပြီး အထင်ရှားဆုံးမှာ [[ဖော်မြူလာ ဝမ်း]] ကားမောင်းပြိုင်ပွဲ ဖြစ်သည်။ == ကိုးကား == {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:ကား]] [[ကဏ္ဍ:တစ်ဦးချင်းယှဉ်ပြိုင်ရသော အားကစားများ]] [[ကဏ္ဍ:ကားမောင်းပြိုင်ခြင်း| ]] hfrj70c60ioet76vujqucqp4cgs25ih 0 49690 1043595 237552 2026-07-20T03:02:26Z Zawzawaungthwin 100038 ကိုးကားထည့်သွင်း 1043595 wikitext text/x-wiki '''ဦးပြည်သိမ်း''' သည် [[မြန်မာ့ သိုင်း]]ပညာရှင် နိုင်ငံကျော် သိုင်းဆရာကြီး ဖြစ်သည်။ ဂျပန်ခေတ်တွင် ပညာရေးဌာန၊ လူငယ်ရေးရာဌာနခွဲတွင် သိုင်းပညာနှင့် ပတ်သက်၍ တစ်နိုင်ငံလုံးရှိလူငယ်များအား သိုင်းပညာဖြန့်ဖြူးသင်ကြား ပေးခဲ့သူလည်းဖြစ်သည်။ သိုင်းဆရာကြီး ဦးပြည်သိမ်း ၏ တပည့် သည် [[ချစ်သန်း၊ ဦး (သိုင်းဆရာကြီး)| ဆရာကြီးဦးချစ်သန်း‎]] ဖြစ်သည်။ ၁၉၈၅ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် [[ပြင်သစ်နိုင်ငံ]]မှ ထုတ်ဝေသည့် (L’Artaublic du Bando) ကရာတေး မဂ္ဂဇင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံမှ သိုင်းဆရာကြီးများ ဖြစ်ကြသော ဦးပြည်သိမ်းနှင့် ဦးချစ်သန်းတို့၏ ဗန်တိုဗန်ရှည်ပညာအကြောင်းနှင့် ၎င်းတို့၏တပည့်များဖြစ်ကြသော မင်းယက္ခ၊ မောင်ကျော်တင့်တို့၏အကြောင်းကို ဓာတ်ပုံများနှင့်တကွ တခမ်းတနားဖော်ပြခဲ့သည်။ ၁၉၄၂ ခုနှစ် ([[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]အတွင်း) အာရှလူငယ် အစည်းအရုံး ဥက္ကဋ္ဌ (ပုဂံ) [[ဘဂျမ်း၊ ဦး (ပုဂံ)|ဦးဘဂျမ်း]]၊ ဦးကျော်မြင့်ကလေး၊ ဦးဇော်ဝိတ်၊ သခင်ခင်အောင်၊ သခင်ညီလေး ၊ [[မြို့မ-ဦးသန်းကြွယ်]] စသောပုဂ္ဂိုလ် များနှင့် အတူလူငယ်များ ဗလငါးတန်ပြည့်၀ရေး၊ စေတနာ့ဝန်ထမ်းလူမှုရေး၊ ပညာရေး လုပ်ငန်းများနှင့် ဖက်ဆစ်ဆန့်ကျင်ရေး လျှို့ဝှက် လုပ်ငန်းများကို အများအပြား လုပ်ဆောင်နိုင်ခဲ့ သူဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |title=မြန်မာ့သိုင်းပညာနှင့် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မြန်မာ့သိုင်းပညာအသင်း |url=http://www.moi.gov.mm/article/9895 |access-date=2026-07-20 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:မြန်မာ သိုင်းပညာရှင်များ‎]] axpgxx5f6ru1sokr35vcp0myx3ohrt3 1043596 1043595 2026-07-20T03:02:40Z Zawzawaungthwin 100038 [[ပြည်သိမ်း၊ ဦး (သိုင်းဆရာကြီး)]] စာမျက်နှာကို [[ပြည်သိမ်း (သိုင်းဆရာကြီး)]] သို့ Zawzawaungthwinက ရွှေ့ခဲ့သည်: မလိုအပ်သော စကားဘညှပ်၊ သံတူကြောင်းကွဲများ ဖယ်ရှားခြင်း 1043595 wikitext text/x-wiki '''ဦးပြည်သိမ်း''' သည် [[မြန်မာ့ သိုင်း]]ပညာရှင် နိုင်ငံကျော် သိုင်းဆရာကြီး ဖြစ်သည်။ ဂျပန်ခေတ်တွင် ပညာရေးဌာန၊ လူငယ်ရေးရာဌာနခွဲတွင် သိုင်းပညာနှင့် ပတ်သက်၍ တစ်နိုင်ငံလုံးရှိလူငယ်များအား သိုင်းပညာဖြန့်ဖြူးသင်ကြား ပေးခဲ့သူလည်းဖြစ်သည်။ သိုင်းဆရာကြီး ဦးပြည်သိမ်း ၏ တပည့် သည် [[ချစ်သန်း၊ ဦး (သိုင်းဆရာကြီး)| ဆရာကြီးဦးချစ်သန်း‎]] ဖြစ်သည်။ ၁၉၈၅ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် [[ပြင်သစ်နိုင်ငံ]]မှ ထုတ်ဝေသည့် (L’Artaublic du Bando) ကရာတေး မဂ္ဂဇင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံမှ သိုင်းဆရာကြီးများ ဖြစ်ကြသော ဦးပြည်သိမ်းနှင့် ဦးချစ်သန်းတို့၏ ဗန်တိုဗန်ရှည်ပညာအကြောင်းနှင့် ၎င်းတို့၏တပည့်များဖြစ်ကြသော မင်းယက္ခ၊ မောင်ကျော်တင့်တို့၏အကြောင်းကို ဓာတ်ပုံများနှင့်တကွ တခမ်းတနားဖော်ပြခဲ့သည်။ ၁၉၄၂ ခုနှစ် ([[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]အတွင်း) အာရှလူငယ် အစည်းအရုံး ဥက္ကဋ္ဌ (ပုဂံ) [[ဘဂျမ်း၊ ဦး (ပုဂံ)|ဦးဘဂျမ်း]]၊ ဦးကျော်မြင့်ကလေး၊ ဦးဇော်ဝိတ်၊ သခင်ခင်အောင်၊ သခင်ညီလေး ၊ [[မြို့မ-ဦးသန်းကြွယ်]] စသောပုဂ္ဂိုလ် များနှင့် အတူလူငယ်များ ဗလငါးတန်ပြည့်၀ရေး၊ စေတနာ့ဝန်ထမ်းလူမှုရေး၊ ပညာရေး လုပ်ငန်းများနှင့် ဖက်ဆစ်ဆန့်ကျင်ရေး လျှို့ဝှက် လုပ်ငန်းများကို အများအပြား လုပ်ဆောင်နိုင်ခဲ့ သူဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |title=မြန်မာ့သိုင်းပညာနှင့် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မြန်မာ့သိုင်းပညာအသင်း |url=http://www.moi.gov.mm/article/9895 |access-date=2026-07-20 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:မြန်မာ သိုင်းပညာရှင်များ‎]] axpgxx5f6ru1sokr35vcp0myx3ohrt3 0 88820 1043576 682491 2026-07-19T15:41:25Z Zawzawaungthwin 100038 [[Category:မြန်မာလူမျိုးများ အတ္ထုပ္ပတ္တိ]] ဖယ်ရှား 1043576 wikitext text/x-wiki {{other people|အောင်သူ}} {{Infobox officeholder |name=ဒေါက်တာအောင်သူ |native_name= |image =Aung Thu Minister.jpg |native_name_lang= |office2=[[ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်]] ပါမောက္ခချုပ် |successor2=ဒေါက်တာဖိုးကောင်း |term_end2=၂၀၁၅ |term_start2=၂၀၁၄ |party=NLD |deputy=ဦးထွန်းဝင်း |office=[[စိုက်ပျိုးရေး၊မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန|စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီး]] |term_end=၁ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁ |predecessor=[[မြင့်လှိုင်|ဦးမြင့်လှိုင်]] ([[လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန]]) <br>[[အုန်းမြင့်|ဦးအုန်းမြင့်]] ([[မွေးမြူရေး၊ ရေလုပ်ငန်းနှင့် ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးဝန်ကြီးဌာန]]) |successor=ဦးတင်ထွဋ်ဦး |president=ဦးထင်ကျော်<br>ဦးမြင့်ဆွေ(ယာယီ)<br>ဦးဝင်းမြင့် |term_start=၃၀ မတ် ၂၀၁၆ |constituency1=ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးမဲဆန္ဒနယ် အမှတ်၆ |office1=အမျိုးသားလွှတ်တော်အမတ် |term_end1=၃၀ မတ် ၂၀၁၆ |term_start1=၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၆ |office3=[[တောင်ငူတက္ကသိုလ်]] ပါမောက္ခချုပ် |term_end3=၂၀၁၄ |term_start3=၂၀၀၈ |birth_date={{birth date and age|1955|7|8}} |birth_place=ရေစကြို |death_date=<!-- {{Death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} (death date then birth date) --> |nationality=မြန်မာ |spouse=ခင်သီတာ |children=၁ |residence= |alma_mater=[[ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်]] |religion= }} ဒေါက်တာ'''အောင်သူ'''မှာ [[ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်]]၏ ပါမောက္ခချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူဖြစ်ကာ ၂၀၁၆ခုနှစ်မှ ၂၀၂၁ခုနှစ်အထိ စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန၏ ဝန်ကြီး ဖြစ်ခဲ့သည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:၁၉၅၅ မွေးဖွားသူများ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံ ဝန်ကြီးများ]] [[Category:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ]] [[Category:အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် ပါတီဝင်များ]] [[Category:ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ကျောင်းသားဟောင်းများ]] [[Category:မြန်မာ တက္ကသိုလ် ပါမောက္ခများ]] pjrzy6hmsexmxvejh32euk1o7epgppf 0 106564 1043612 766864 2026-07-20T03:46:03Z Zawzawaungthwin 100038 [[Category:မြန်မာ အမျိုးသမီး အားကစားသမားများ]] [[Category:မြန်မာ အမျိုးသမီး ကာယဗလသမားများ]] 1043612 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | image = Beauty pageant winner Daw Khin Myint Myint.JPG | imagesize = | caption = | name = ခင်မြင့်မြင့် | native_name = | birth_name = | birth_date = ၁၉၄၄ | birth_place = ဒိုက်ဦးမြိုန့ယ် | death_date = {{death date and age|2009|09|19|1944|df=y}} | death_place = | restingplace = | restingplacecoordinates = | othername = | occupation = စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်၊ မြန်မာ အမျိုးသမီးစွမ်းဆောင်ရှင်များအသင်း ဥက္ကဋ္ဌ၊ အလှူရှင် | yearsactive = | spouse = မြတ်သင်းအောင် | partner = | children = ၆ | parents = | influences = မယ်ဗမာ (၁၉၆၁) | influenced = မယ်ဗမာ (၁၉၆၁) | website = | awards = အဂ္ဂမဟာ သီရိသုဓမ္မသိင်္ဂီဘွဲ့ ၊ လူမှုထူးချွန်ဘွဲ့ ပထမဆင့်၊ <br> အာဆီယံဆု }} '''ခင်မြင့်မြင့်''' (၁၉၄၄-၂၀၀၉) သည် မြန်မာလူမျိုး စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်၊ ကာယအလှမယ်နှင့် အလှူရှင် ဖြစ်သည်။ မြန်မာ အမျိုးသမီးစွမ်းဆောင်ရှင်များအသင်းတွင် ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သည်။ == ငယ်ဘဝ == [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး|ပဲခူးတိုင်း]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၌ ၁၉၄၄ ခုနှစ်တွင် မွေးသည်။ အထက်တန်းကို မြို့မကျောင်း (ယခု [[အ.ထ.က(၂)ဒဂုံ|အထက(၂)ဒဂုံ]]) တွင် တက်ခဲ့ပြီး လှံတံပစ်၊ သံပြားပစ်၊ သံချောင်းပစ် စသည့် အပစ်အားကစားများတွင် ထူးချွန်သည်။ ၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် မြို့မမယ်ဘွဲ့ ရရှိခဲ့သည်။<ref name="mbook"></ref> == မယ်ဗမာ == ၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် [[မယ်ဗမာ ပြိုင်ပွဲ|မယ်ဗမာပြိုင်ပွဲ]]သို့ ဝင်ပြိုင်ရာ အနိုင်ရသဖြင့် [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု|အမေရိကန်နိုင်ငံ၊]] [[ဖလော်ရီဒါပြည်နယ်]]၊ လောင်းဘိချ်၌ ကျင်းပသော မယ်စကြဝဠာပြိုင်ပွဲသို့ သွားရသည်။ အမေရိကန် မီယာမီမြို့ ကမ္ဘာ့အဆင့် မယ်စကြဝဠာလောင်းပြိုင်ပွဲတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ <ref name="mbook">{{cite book |title=မြို့မကျောင်းရာပြည့်သဘင်အကြိုစာစောင် |date=နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၉|publisher=ဦးမျိုးသန့် |page=Page 15}}</ref> == စီးပွားရေး လှုပ်ရှားမှု == မယ်ရွေးခံပြီးနောက် စီးပွားရေးလောကသို့ ဝင်ကာ ဆန်စက်နှင့် ဂျပန်မှ ကားသွင်းသည့်အလုပ်ကို လုပ်သည်။ ၁၉၈၈ နောက်ပိုင်း ဈေးကွက်စီးပွားရေးစနစ် ကျင့်သုံးသည့်အခါ စားသောက်ကုန်ဘက် ကူးသည်။ အေအေဆေးဝါးလုပ်ငန်း၏ ဒုနာယကအဖြစ်လည်း လုပ်ကိုင်သည်။ == လူမှုရေး လှုပ်ရှားမှု == မြန်မာအမျိုးသမီးများ ရိုးရာအားကစား အသင်း၊ မြန်မာ ကာယဗလနှင့် ကာယအလှ အဖွဲ့ချုပ်၊ မြန်မာ မသန်စွမ်းသူများ အားကစား အသင်းတို့တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ မြန်မာ အမျိုးသမီးစွမ်းဆောင်ရှင်များအသင်း၏ ဥက္ကဋ္ဌလည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။ == မိသားစုဘဝ == အိမ်ထောင်ဖက်မှာ ဦးမြတ်သင်းအောင်ဖြစ်၍ သားသမီး (၆) ဦး ထွန်းကားသည်။ == ဘွဲ့များ ဆုတံဆိပ်များ == ကျပ် သိန်း (၃၀၀၀) ကျော် လှူဒါန်းခဲ့ရာ အဂ္ဂမဟာ သီရိသုဓမ္မသိင်္ဂီဘွဲ့ ၊ လူမှုထူးချွန်ဘွဲ့ ပထမဆင့်<ref name="mbook"></ref> ချီးမြှင့်ခံရသည်။ ၂၀၀၈ ခုတွင် ဗီယက်နမ်မှပေးသော အာဆီယံဆု ရခဲ့သည်။ <ref>https://iccwbo.org/media-wall/news-speeches/vietnam-chamber-hosts-womens-global-summit/</ref> == ဘဝနိဂုံး == ၂၀၀၉ ခု၊ စက်တင်ဘာလ ၁၉ ရက်တွင် နှလုံးဖောက်ကာ ကွယ်လွန်သည်။ <ref>ငြိမ်းအိအိထွေး (၂၈ စက်တင်ဘာ ၂၀၀၉) "[https://www.mmtimes.com/national-news/6057-former-miss-burma-winner-passes-away.html Former 'Miss Burma' Winner Passes Away] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190321073641/https://www.mmtimes.com/national-news/6057-former-miss-burma-winner-passes-away.html |date=21 March 2019 }}"။ မြန်မာတိုင်းစ်။</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:၁၉၄၄ မွေးဖွားသူများ]] [[Category:၂၀၀၉ ကွယ်လွန်သူများ]] [[Category:မြန်မာ အလှမယ်များ]] [[Category:မြန်မာ အမျိုးသမီး အားကစားသမားများ]] [[Category:မြန်မာ အမျိုးသမီး ကာယဗလသမားများ]] [[Category:မြန်မာ စီးပွားရေးလုပ်ကိုင်သူများ]] 8ixqikjnytao56l5lw7y3hopqnulmkq 0 228576 1043566 884011 2026-07-19T14:24:25Z ~2026-40513-03 145828 /* အစောပိုင်းဘဝ */ 1043566 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ဦးသိန်းဝင်းဇော် | other_names = | title = | image = | caption = | birth_date = {{birth date and age|1963|2|2}} | birth_place = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | death_date = | death_place = | nationality = | occupation = ရွှေဗျိုင်းဖြူအုပ်စု ဥက္ကဋ္ဌ | salary = | known_for = | spouse = ဒေါ်တင်လတ်မင်း | children = ဝင်းပိုင်ကျော်<br/>သိမ့်ဝင်းထက် | parents = | relatives = }} '''ဦးသိန်းဝင်းဇော်''' (၂ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၆၃ မွေးဖွား) သည် မြန်မာ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး စက်သုံးဆီ၊ ကျောက်စိမ်း၊ သစ်နှင့် အစားအသောက်လုပ်ငန်းများ ပါဝင်သော ရွှေဗျိုင်းဖြူကုမ္ပဏီအုပ်စု၏ တည်ထောင်သူ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |title=The crony who will control Telenor Myanmar’s customer data |url=https://www.myanmar-now.org/en/news/the-crony-who-will-control-telenor-myanmars-customer-data |access-date=2022-03-07 |website=Myanmar NOW |language=en}}</ref> ==အစောပိုင်းဘဝ== ဦးသိန်းဝင်းဇော်ကို ၁၉၆၃ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့တွင် [[ရန်ကုန်တိုင်း]]၊ [[တွံတေးမြို့နယ်]]တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Thein Win Zaw |url=https://www.fwpresearch.com/en/portfolio/thein-win-zaw/ |access-date=2022-03-07 |website=FWP RESEARCH |language=en-US |archive-date=3 May 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220503171356/https://www.fwpresearch.com/en/portfolio/thein-win-zaw/ }}</ref> သူသည် ၁၉၈၄ ခုနှစ်တွင် ဓာတုဗေဒအထူးပြုဖြင့် သိပ္ပံဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့သည်။ ==စီးပွားရေးလုပ်ကိုင်ခြင်းများ== ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် ရွှေဗျိုင်းဖြူအုပ်စုကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး [[တပ်မတော်]]ပိုင် [[ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံ စီးပွားရေး ဦးပိုင်လီမိတက်|မြန်မာ့ စီးပွားရေး ဦးပိုင် လီမိတက်]]နှင့်အတူ ကျောက်တူးခြင်း၊ စက်သုံးဆီတင်သွင်းခြင်းနှင့် ဖြန့်ဖြူးခြင်းများကို လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=2022-02-15 |title=Meet Myanmar Military-Linked Crony Taking Stake in Telenor Sale |url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/meet-myanmar-military-linked-crony-taking-stake-in-telenor-sale.html |access-date=2022-03-07 |website=The Irrawaddy |language=en-US}}</ref> တပ်မတော် ထိပ်တန်းခေါင်းဆောင်များဖြစ်သော ဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[တင်အောင်စန်း]]နှင့် စိုးသိန်းတို့အပါအဝင် ရေတပ်ခေါင်းဆောင်များနှင့် နီးကပ်သော ဆက်ဆံရေးရှိသော ဦးသိန်းဝင်းဇော်၏ လုပ်ငန်းများ အောင်မြင်မှုရခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=2022-02-09 |title=Telenor Under Pressure for Its Myanmar Subsidiary Sale |url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/telenor-under-pressure-for-its-myanmar-subsidiary-sale.html |access-date=2022-03-07 |website=The Irrawaddy |language=en-US}}</ref> === ဆက်သွယ်ရေးလုပ်ငန်း === တပ်မတော်ပိုင် ဆက်သွယ်ရေးကုမ္ပဏီ [[မိုင်တဲလ် မြန်မာ|မိုင်တဲလ်]]တွင် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ရှယ်ယာပါဝင်နေသော မဟာရိုးမအများပိုင်ကုမ္ပဏီတွင် ဦးသိန်းဝင်းဇော်သည် ဒါရိုက်တာအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သည်။<ref name=":0">{{Cite news |date=2022-02-11 |title=EXCLUSIVE-Myanmar firm poised to control Telenor unit after military backs bid-sources |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/myanmar-telenor-idCNL1N2UJ1GM |access-date=2022-03-07}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-12-02 |title=Myanmar Companies Linked to Regime Leaders Bid to Acquire Telenor |url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmar-companies-linked-to-regime-leaders-bid-to-acquire-telenor.html |access-date=2022-03-07 |website=The Irrawaddy |language=en-US}}</ref> ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် [[တယ်လီနော မြန်မာ]]ကို ရွှေဗျိုင်းဖြူနှင့် လက်ဘနွန်အခြေစိုက် M1 Group တို့က ဝယ်ယူမည့်သတင်းများ ထွက်ပေါ်လာခဲ့သည်။<ref name=":0" /> တယ်လီနောမြန်မာအား လက်လွှဲရယူရန်အတွက် ရွှေဗျိုင်းဖြူနှင့် M1 အုပ်စုတို့ ပူးတွဲကုမ္ပဏီတစ်ခုကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။<ref name=":1">{{Cite web |title=Telenor sale gets green light from Myanmar junta’s telecoms regulator |url=https://www.myanmar-now.org/en/news/telenor-sale-gets-green-light-from-myanmar-juntas-telecoms-regulator |access-date=2022-03-07 |website=Myanmar NOW |language=en}}</ref> == ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဘဝ == ဦးသိန်းဝင်းဇော်နှင့် ဇနီးဖြစ်သူ ဒေါ်တင်လတ်မင်း၊ သား ဝင်းပိုင်ကျော်နှင့် သမီး သိမ့်ဝင်းထက်တို့၏ အမည်များပါဝင်သည့် ကုမ္ပဏီပေါင်း ၂၀ ကျော်အထိရှိသည်။<ref name=":32">{{Cite news|last=Aung Naing|date=2022-03-04|title=The crony who will control Telenor Myanmar’s customer data|work=Myanmar Now|url=https://myanmar-now.org/en/news/the-crony-who-will-control-telenor-myanmars-customer-data/|accessdate=28 March 2023|archivedate=2 June 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230602135623/https://myanmar-now.org/en/news/the-crony-who-will-control-telenor-myanmars-customer-data/}}</ref> ==ကိုးကား== {{Reflist|2}} {{Authority control}}Pyae Phyo Aung Is Internet Owner. [[Category:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ]] [[Category:၁၉၆၃ မွေးဖွားသူများ]] [[Category:မြန်မာ စီးပွားရေးလုပ်ကိုင်သူများ]] 0rkke28ibvzcewq03t43n3hdizvfb52 0 231485 1043638 756450 2026-07-20T08:23:18Z ကောင်းခန့်ကျော် 106432 /* */ 1043638 wikitext text/x-wiki {{Infobox writing system|type=[[Abugida]]|name=ကမ္မဝါစာ|sample=Kammavasa script.jpg|imagesize=250px|caption=ကမ္မဝါစာ စာလုံးများ|languages=[[pali]]<br />[[မြန်မာဘာသာစကား]]|time=c. 1100&ndash;present|fam1=[[Proto-Sinaitic script]]|fam2=[[Phoenician alphabet]]|fam3=[[Aramaic script]] (?)|fam4=[[Brāhmī script|Brāhmī]]|fam5=[[Gupta script|Gupta]]|fam6=Bagan era Script|fam7=Ava era Script|children=Magyise Kammavasa Script|sisters=|iso15924=Kamm}}  '''ကမ္မဝါစာအက္ခရာ''' (ပန်းစာလုံး ) သည် 11 ရာစုတွင် တီထွင်ခဲ့သော အဘူဂီတ စာရေးစနစ်တစ်ခု နှင့် 20 ရာစုအလယ်ပိုင်းအထိ မြန်မာလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် အနောက်မြောက်ဘက် ထိုင်းနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းဒေသများတွင် အသုံးပြုခဲ့ကြသည့် သမိုင်းဝင်နေထိုင်သူများဖြစ်သည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်းတိုက် မြန်မာဘာသာဖြင့် ရေးသားရန် [[သင်္သကရိုက်ဘာသာစကား|။]] ယခုခေတ် မြန်မာ နှင့် မွန် ဗုဒ္ဓဘာသာ ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းများတွင်လည်း အထူးသဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံတွင်း ရှိ ဗမာဗုဒ္ဓဘာသာ [[ဂျပန်နိုင်ငံ|နယ်မြေများတွင်]] လည်း အသုံးပြုကြသည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် ဘယ်မှညာသို့ ရေးထားသော်လည်း အပေါ်မှအောက်ခြေအထိ ရေးထားသည်။ <ref name="Jwajalapa" /> ၎င်းကို ပါဠိ[[လက်ရေးလှ|လက်ရေးလှရေး]] ဟန်အ‌ေရးအသားအဖြစ်လည်း မှတ်ယူသည်။ 0n508czxczfct4kgxxksj8brd03pemk 1043642 1043638 2026-07-20T08:29:11Z ကောင်းခန့်ကျော် 106432 /* */ 1043642 wikitext text/x-wiki {{Infobox writing system|type=[[Abugida]]|name=ကမ္မဝါစာ|sample=Kammavasa script.jpg|imagesize=250px|caption=ကမ္မဝါစာ စာလုံးများ|languages=[[pali]]<br />[[မြန်မာဘာသာစကား]]|time=c. 1100&ndash;present|fam1=[[Proto-Sinaitic script]]|fam2=[[Phoenician alphabet]]|fam3=[[Aramaic script]] (?)|fam4=[[Brāhmī script|Brāhmī]]|fam5=[[Gupta script|Gupta]]|fam6=Bagan era Script|fam7=Ava era Script|children=Magyise Kammavasa Script|sisters=|iso15924=Kamm}}  '''ကမ္မဝါစာအက္ခရာ''' (ပန်းစာလုံး) သည် ၁၁ရာစုမှ စာရေးစနစ်တစ်ခုဖြစ်ရာ ၂၀ရာစုအလယ်ပိုင်းအထိ မြန်မာလူမျိုးများက ဘာသာရေးအရ ကမ္မဝါစာရေးရန်အတွက် အသုံးပြုခဲ့ကြသည့် သမိုင်းစာလုံးဖောင့်ဟန်ဖြစ်ပါသည်။ မြန်မာဘာသာဖြင့် ရေးသားရန်အတွက်သော်လည်းကောင်း။ သံဃာတော်များကို ရှင်ဘုရင်က လှူဒါနသော ကမ္မဝါစာများအတွက်လည်းကောင်း ရေးသားပုံနှိပ်ရန်အဓိက အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ထို ကမ္မဝါစာလုံးရေးသားခြင်းသည် ဘယ်မှညာသို့ အစဉ်လိုက်ရေးသားပြီး 5ixbmua6r0sn8rdyyrvnsglh19grfn1 1043643 1043642 2026-07-20T08:29:45Z ကောင်းခန့်ကျော် 106432 /* */ 1043643 wikitext text/x-wiki {{Infobox writing system|type=[[Abugida]]|name=ကမ္မဝါစာ|sample=Kammavasa script.jpg|imagesize=250px|caption=ကမ္မဝါစာ စာလုံးများ|languages=[[pali]]<br />[[မြန်မာဘာသာစကား]]|time=c. 1100&ndash;present|fam1=[[Proto-Sinaitic script]]|fam2=[[Phoenician alphabet]]|fam3=[[Aramaic script]] (?)|fam4=[[Brāhmī script|Brāhmī]]|fam5=[[Gupta script|Gupta]]|fam6=Bagan era Script|fam7=Ava era Script|children=Magyise Kammavasa Script|sisters=|iso15924=Kamm}}  '''ကမ္မဝါစာအက္ခရာ''' (ပန်းစာလုံး) သည် ၁၁ရာစုမှ စာရေးစနစ်တစ်ခုဖြစ်ရာ ၂၀ရာစုအလယ်ပိုင်းအထိ မြန်မာလူမျိုးများက ဘာသာရေးအရ ကမ္မဝါစာရေးရန်အတွက် အသုံးပြုခဲ့ကြသည့် သမိုင်းစာလုံးဖောင့်ဟန်ဖြစ်ပါသည်။ မြန်မာဘာသာဖြင့် ရေးသားရန်အတွက်သော်လည်းကောင်း။ သံဃာတော်များကို ရှင်ဘုရင်က လှူဒါန်းသော ကမ္မဝါစာများအတွက်လည်းကောင်း ရေးသားပုံနှိပ်ရန်အဓိက အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ny1ss6j6ak204bci67al1i1bj056xlw 0 245119 1043610 795943 2026-07-20T03:40:26Z Zawzawaungthwin 100038 [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသမီး ကာယဗလသမားများ]] 1043610 wikitext text/x-wiki {{Infobox sportsperson | honorific_prefix = | name = သဲစု | honorific_suffix = | image = <!-- name.jpg --> | caption = <!-- Personal information --> | native_name = | native_name_lang = | birth_name = <!-- if different than name --> | full_name = <!-- if different than name/birth_name --> | nickname = | nationality = <!-- will not display if national_team is defined --> | national_team = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | citizenship = | birth_date = <!-- {{birth date and age|yyyy|mm|dd}} --> | birth_place = | death_date = <!-- {{death date and age|death year|death month|death day|birth year|birth month|birth day}} --> | death_place = | resting_place = | resting_place_coordinates = | monuments = | hometown = [[ဒလမြို့နယ်]]၊ [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]] | education = | alma_mater = | occupation = | years_active = ၂၀၁၉ | employer = | agent = | height = <!-- X cm, X m, or X ft Y in (automatic conversion) plus optional year and reference --> | weight = <!-- X kg, X lb, or X st Y lb (automatic conversion) plus optional year and reference --> | spouse = | life_partner = | children = | parents = <!-- or | mother = | father = --> | relatives = | other_interests = | website = <!-- {{URL|www.example.com}} --> | module = <!-- Sport --> | country = မြန်မာနိုင်ငံ | sport = ကိုယ်ကာယအားကစား | position = | worlds = {{plainlist| * '''2019 World Body Building and Physique Sport Championship''': ၂၁ နှစ်အောက် အမျိုးသမီး အငယ်တန်း ကာယအားကစား - ကြေး<ref name="wbpsf">{{cite book |title=11th WBPF Champions 2019 |publisher=World Bodybuilding and Physique Sports Federation |pages=၁၇ |url=http://www.wbpsf.org/PDF/Result/11th%20WBPF%20Championship%202019.pdf |access-date=၁၈ ဇွန် ၂၀၂၃}}</ref> }} | regionals = {{plainlist| * '''2019 Asian Bodybuilding and Physique Championships''': Women's Junior Fitness Physique - ရွှေ၊ Women's Junior Model Physique - ငွေ<ref name="wbpsf2">{{cite book |title=53rd Asian Bodybuilding and Physique Championships |publisher=World Bodybuilding and Physique Sports Federation |url=http://www.wbpsf.org/PDF/Result/53rd%20Asian%20Championship%202019%20Report.pdf |access-date=၁၈ ဇွန် ၂၀၂၃}}</ref> * '''2019 SEA Bodybuilding and Physique Sports Championship''': Women's Fitness Physique Open Category - ရွှေ<ref name="abbf">{{cite book |title=16th SEA Bodybuilding and Physique Sports Championship 2019 |publisher=Asian Bodybuilding And Physique Sports Federation |url=http://www.abbf.asia/PDF/Result/16th%20SEABPF%202019.pdf |access-date=၁၈ ဇွန် ၂၀၂၃}}</ref> }} | nationals = | olympics = | paralympics = | commonwealth = | highestranking = | pb = <!-- Medal record --> | show-medals = | medaltemplates = {{MedalSport | ကာယအားကစား }} {{MedalCountry | {{MMR}} }} {{MedalCompetition | Bodybuilding and Physique Championships }} {{MedalBronze | ၂၀၁၉ တောင်ကိုရီးယား | ၂၁ နှစ်အောက် အမျိုးသမီး အငယ်တန်း ကာယအားကစား }} {{MedalGold | ၂၀၁၉ အင်ဒိုနီးရှား | Women's Junior Fitness Physique }} {{MedalSilver | ၂၀၁၉ အင်ဒိုနီးရှား | Women's Junior Model Physique }} {{MedalGold | ၂၀၁၉ မြန်မာ | Women's Fitness Physique Open Category }} }} '''မသဲစု''' သည် မြန်မာနိုင်ငံသား အမျိုးသမီး ကိုယ်ကာယအားကစားမယ်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။<ref name="rfa">{{cite news |title=ကျူးကျော်နေအိမ်ကနေ ကမ္ဘာ့အဆင့်ဆုတံဆိပ်တွေ ဆွတ်ခူးနိုင်ခဲ့သူ |url=https://www.rfa.org/burmese/multimedia/thaesu-athlete-06132023033941.html |access-date=၁၈ ဇွန် ၂၀၂၃ |work=Radio Free Asia |date=၁၃ ဇွန် ၂၀၂၃ |language=my}}</ref> ၁၁ ကြိမ်မြောက် ကမ္ဘာ့ကာယဗလနှင့် ကာယကြံ့ခိုင်မှု အားကစားပြိုင်ပွဲတွင် တတိယဆု<ref name="wbpsf"/>၊ ၁၆ ကြိမ်မြောက် အရှေ့တောင်အာရှ ကာယဗလနှင့် အားကစားပြိုင်ပွဲတွင် ပထမဆု၊<ref name="abbf"/>၊ ၅၃ ကြိမ်မြောက် အာရှကာယဗလနှင့် ကိုယ်ကာယအားကစားပြိုင်ပွဲတွင် ပထမဆုနှင့် ဒုတိယဆုများ ရရှိခဲ့သည်။<ref name="wbpsf2"/> ၂၀၁၄ ခုနှစ် ပဉ္စမတန်း နောက်ဆုံးစာမေးပွဲ ဖြေအပြီး နွေရာသီအေရိုးဗစ်သင်တန်း သွားလျှောက်ခဲ့ရာမှ အားကစားလောကထဲသို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။<ref name="rfa2">{{cite news |title=မပြည့်မစုံဘဝနဲ့ ကမ္ဘာ့အဆင့် တက်လှမ်းနိုင်ခဲ့တဲ့ ဆယ်ကျော်သက်အားကစားမယ် |url=https://www.rfa.org/burmese/special/photos/thaesu-athlete-06122023042148.html |access-date=၁၈ ဇွန် ၂၀၂၃ |work=Radio Free Asia |date=၁၂ ဇွန် ၂၀၂၃ |language=my}}</ref> ထိုမှတဆင့် ခရိုင်အဆင့်၊ တိုင်းအဆင့်များအထိ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ကာ ဆုတံဆိပ်များ ရရှိခဲ့သည်။<ref name="rfa2"/> ၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် [[မြန်မာနိုင်ငံအမျိုးသမီးအားကစားအဖွဲ့ချုပ်]]၏ လူရွေးပွဲတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ကာ ကာယကြံ့ခိုင်မှု အားကစား မြန်မာ့လက်ရွေးစင်ဖြစ်လာခဲ့သည်။<ref name="rfa"/> == ရရှိခဲ့သော ဆုတံဆိပ်များ == မြို့နယ်၊ ခရိုင်၊ တိုင်းလက်ရွေးစင်ပြိုင်ပွဲများတွင် ဆုတံဆိပ်ပေါင်း ၂၀ ကျော် ရရှိခဲ့သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ် [[တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ]]တွင် ကျင်းပသော ၁၁ ကြိမ်မြောက် ကမ္ဘာ့ကာယဗလနှင့် ကာယကြံ့ခိုင်မှု အားကစားပြိုင်ပွဲတွင် အသက် ၂၁ နှစ်အောက် အမျိုးသမီး အငယ်တန်း ကာယကြံ့ခိုင်မှုတွင် တတိယဆု ကြေးတံဆိပ် ရရှိခဲ့သည်။<ref name="wbpsf"/> ထို့အပြင် ၂၀၁၉ ခုနှစ် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]တွင် ကျင်းပသော ၁၆ ကြိမ်မြောက် အရှေ့တောင်အာရှ ကာယဗလနှင့် အားကစားပြိုင်ပွဲ Women's Fitness Physique Open Category တွင် ရွှေတံဆိပ် ရရှိခဲ့သည်။<ref name="abbf"/> ၂၀၁၉ ခုနှစ်မှာပင် [[အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ]]တွင် ကျင်းပသော ၅၃ ကြိမ်မြောက် အာရှကာယဗလနှင့် ကိုယ်ကာယအားကစားပြိုင်ပွဲ၊ Women's Junior Fitness Physique တွင် ရွှေတံဆိပ်နှင့် Women's Junior Model Physique တွင် ငွေတံဆိပ်များ ရရှိခဲ့သည်။<ref name="wbpsf2"/> == ကိုးကား == {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မွေးဖွားခုနှစ် မသိရှိရသူများ (သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ)]] [[ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသမီး ကာယဗလသမားများ]] {{Myanmar-sport-bio-stub}} c1vp7om9qzxhygzqtopcl2axoxxjv0s 0 247353 1043578 840846 2026-07-19T15:58:40Z ~2026-40330-51 145831 /* */ 1043578 wikitext text/x-wiki {{Infobox government cabinet |cabinet_name= ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ |flag=Flag of Myanmar (1974–2010).svg |flag_border=true |jurisdiction= [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|မြန်မာနိုင်ငံ]] |incumbent= ၁၉၈၈ – ၁၉၉၂ |image= |image_size= |image2= |image_size2= |caption=အကြီးအကဲ |date_formed= ၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |date_dissolved= ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |state_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] {{small|([[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့|နဝတ]]ဥက္ကဋ္ဌ)}} |government_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |deputy_government_head= |current_number= |political_party= [[တပ်မတော်]] |opposition_party= |election= |previous= [[သူရဦးထွန်းတင်အစိုးရ]] |successor= [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေအစိုးရ]] |opposition_cabinet= }} '''ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်အစိုးရ'''သည် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]၌ [[တပ်မတော်]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကိုသိမ်းပိုက်ပြီးနောက် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] (နဝတ) မှ ဖွဲ့စည်းခဲ့သောအစိုးရဖြစ်သည်။ == အစိုးရအဖွဲ့ == ၁၉၈၈ စက်တင်ဘာ ၂၀ တွင် ကြေညာချက် ၄/၈၈ ဖြင့် "'''အုပ်ချုပ်ရေးအစိုးရအဖွဲ့'''" ကို အောက်ပါအတိုင်းဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။<ref>{{cite book |author=<!--Staff writer(s); no by-line.--> |date= ၁၉၉၈ |title= တပ်မတော်သမိုင်း ဆဋ္ဌမတွဲ (၁၉၇၄–၁၉၈၈) |url= |location= |publisher= စစ်သမိုင်းပြတိုက်နှင့် တပ်မတော်မော်ကွန်းတိုက်မှူးရုံး |page=၃၈၁-၃၈၂ |isbn=}}</ref> {| class="wikitable" !စဉ် !အမည် !ဝန်ကြီးဌာန |- |၁ |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စောမောင်]] |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၂ |ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်ခင် |[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန]] |- |၃ |ဗိုလ်ချုပ် တင်ထွန်း |[[ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ၊[[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၄ |ဗိုလ်ချုပ် ဘုန်းမြင့် |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေး]]နှင့်[[သာသနာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေး]]ဝန်ကြီးဌာန၊ [[ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန|ပြန်ကြားရေး]]နှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန |- |၅ |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |[[ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း]]နှင့်[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန]] |- |၆ |ဗိုလ်ချုပ် စိန်အောင် |အမှတ် (၁) စက်မှုဝန်ကြီးဌာန၊ အမှတ် (၂) စက်မှုဝန်ကြီးဌာန |- |၇ |ဗိုလ်ချုပ် ချစ်ဆွေ |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[မွေးမြူရေးနှင့်ရေလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန]] |- |၈ |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးကြီး အေဘယ်လ်]] |[[ကုန်သွယ်ရေး ဦးစီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၉ |[[ဖေသိန်း (ဒေါက်တာ)|ဒေါက်တာ ဖေသိန်း]] |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |} ၁၉၉၂ ဧပြီလတွင် အစိုးရအဖွဲ့ဝင်များကို အောက်ပါအတိုင်းသိရှိရသည်။<ref>[https://digital.lib.washington.edu/researchworks/bitstream/handle/1773/24783/Burma_the_military4.pdf?sequence=1&isAllowed=y ရန်သူ့စုဖွဲ့မှုစစ်အင်္ဂါစဉ်]</ref> {| class="wikitable" !စဉ် !အမည် !ဝန်ကြီးဌာန |- |၁ |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |ဝန်ကြီးချုပ် |- |၂ |[[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]] |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၃ |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် (ရေ) |[[သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန|သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန]] |- |၄ |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း (လေ) | [[ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၅ |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |[[ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန]] |- |၆ |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |[[သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန|သစ်တောရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၇ |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၈ |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |အမှတ် (၁) စက်မှုဝန်ကြီးဌာန |- |၉ |ဦးသန်းရွှေ (ဗိုလ်မှူးကြီးဟောင်း) |အမှတ် (၂) စက်မှုဝန်ကြီးဌာန |- |၁၀ |ဗိုလ်ချုပ် မြင့်အောင် |လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန |- |၁၁ |ဗိုလ်ချုပ် မြသင်း |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၂ |ဗိုလ်ချုပ် မျိုးညွန့် |[[သာသနာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၃ |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်း၊ဘဏ္ဍာရေး]]နှင့်[[ကုန်သွယ်ရေး ဦးစီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေး]]ဝန်ကြီးဌာန |- |၁၄ |ဗိုလ်မှူးချုပ် မျိုးသန့် |[[ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၅ |ဗိုလ်မှူးချုပ် မောင်မောင် (လေ) |[[မွေးမြူရေးနှင့်ရေလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၆ |ဗိုလ်မှူးချုပ် သောင်းမြင့် |[[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေး]]နှင့်[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၇ |ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာရေး]]နှင့်[[ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၈ |ဦးအုန်းကျော် |[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၉ |ဦးခင်မောင်သိန်း (ဒုဗိုလ်မှူးကြီးဟောင်း) |[[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန]] |- |၂၀ |ဦးခင်မောင်ရင် |ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန |- |၂၁ |ဦးခင်မောင်ရင် |[[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၂၂ |ဦးစိုးသာ |ဆက်သွယ်ရေး၊ စာတိုက်နှင့် ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန |- |} == ဆက်စပ် == * [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] * [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့များ}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] 1x0vi69y40nnxeyovm0m94yihfiq5ct 1043616 1043578 2026-07-20T04:04:10Z ~2026-40330-51 145831 /* အစိုးရအဖွဲ့ */ 1043616 wikitext text/x-wiki {{Infobox government cabinet |cabinet_name= ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ |flag=Flag of Myanmar (1974–2010).svg |flag_border=true |jurisdiction= [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|မြန်မာနိုင်ငံ]] |incumbent= ၁၉၈၈ – ၁၉၉၂ |image= |image_size= |image2= |image_size2= |caption=အကြီးအကဲ |date_formed= ၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |date_dissolved= ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |state_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] {{small|([[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့|နဝတ]]ဥက္ကဋ္ဌ)}} |government_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |deputy_government_head= |current_number= |political_party= [[တပ်မတော်]] |opposition_party= |election= |previous= [[သူရဦးထွန်းတင်အစိုးရ]] |successor= [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေအစိုးရ]] |opposition_cabinet= }} '''ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်အစိုးရ'''သည် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]၌ [[တပ်မတော်]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကိုသိမ်းပိုက်ပြီးနောက် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] (နဝတ) မှ ဖွဲ့စည်းခဲ့သောအစိုးရဖြစ်သည်။ === အစိုးရအဖွဲ့ === {| class="wikitable" | rowspan="2" |'''စဉ်''' | rowspan="2" |'''ရာထူး'' | rowspan="2" |'''အမည်''' ! colspan="3" |တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် !ရက်ပေါင်း |- |၁ |[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|ဝန်ကြီးချုပ်]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၂ | rowspan="2" |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- |[[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]] |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၃ |[[သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန|သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၄ |[[ပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] (ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး) |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၅ |[[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] (ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး) |ဗိုလ်မှူးချုပ် သောင်းမြင့် |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|2|19|1992|4|23}} |- |၆ |[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန|အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၇ |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၈ |[[သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မျိုးညွန့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၉ | rowspan="2" |[[ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|3|5}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- | rowspan="3" |၁၀ | rowspan="3" |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|3|5}} |- |ဗိုလ်ချုပ် မြသင်း |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |} == ဆက်စပ် == * [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] * [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့များ}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] k3jl2c8vq4g2gexflktkku42hvuhcle 1043618 1043616 2026-07-20T04:22:40Z Zawzawaungthwin 100038 [[Special:Contributions/~2026-40330-51|~2026-40330-51]] ([[User talk:~2026-40330-51|ဆွေးနွေး]]) ၏ တည်းဖြတ်မူ [[Special:Diff/1043616|1043616]] ကို ပြန်လည်ပယ်ဖျက်လိုက်သည် 1043618 wikitext text/x-wiki {{Infobox government cabinet |cabinet_name= ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ |flag=Flag of Myanmar (1974–2010).svg |flag_border=true |jurisdiction= [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|မြန်မာနိုင်ငံ]] |incumbent= ၁၉၈၈ – ၁၉၉၂ |image= |image_size= |image2= |image_size2= |caption=အကြီးအကဲ |date_formed= ၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |date_dissolved= ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |state_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] {{small|([[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့|နဝတ]]ဥက္ကဋ္ဌ)}} |government_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |deputy_government_head= |current_number= |political_party= [[တပ်မတော်]] |opposition_party= |election= |previous= [[သူရဦးထွန်းတင်အစိုးရ]] |successor= [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေအစိုးရ]] |opposition_cabinet= }} '''ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်အစိုးရ'''သည် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]၌ [[တပ်မတော်]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကိုသိမ်းပိုက်ပြီးနောက် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] (နဝတ) မှ ဖွဲ့စည်းခဲ့သောအစိုးရဖြစ်သည်။ == အစိုးရအဖွဲ့ == ၁၉၈၈ စက်တင်ဘာ ၂၀ တွင် ကြေညာချက် ၄/၈၈ ဖြင့် "'''အုပ်ချုပ်ရေးအစိုးရအဖွဲ့'''" ကို အောက်ပါအတိုင်းဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။<ref>{{cite book |author=<!--Staff writer(s); no by-line.--> |date= ၁၉၉၈ |title= တပ်မတော်သမိုင်း ဆဋ္ဌမတွဲ (၁၉၇၄–၁၉၈၈) |url= |location= |publisher= စစ်သမိုင်းပြတိုက်နှင့် တပ်မတော်မော်ကွန်းတိုက်မှူးရုံး |page=၃၈၁-၃၈၂ |isbn=}}</ref> {| class="wikitable" !စဉ် !အမည် !ဝန်ကြီးဌာန |- |၁ |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စောမောင်]] |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၂ |ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်ခင် |[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန]] |- |၃ |ဗိုလ်ချုပ် တင်ထွန်း |[[ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ၊[[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၄ |ဗိုလ်ချုပ် ဘုန်းမြင့် |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေး]]နှင့်[[သာသနာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေး]]ဝန်ကြီးဌာန၊ [[ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန|ပြန်ကြားရေး]]နှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန |- |၅ |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |[[ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း]]နှင့်[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန]] |- |၆ |ဗိုလ်ချုပ် စိန်အောင် |အမှတ် (၁) စက်မှုဝန်ကြီးဌာန၊ အမှတ် (၂) စက်မှုဝန်ကြီးဌာန |- |၇ |ဗိုလ်ချုပ် ချစ်ဆွေ |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[မွေးမြူရေးနှင့်ရေလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန]] |- |၈ |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးကြီး အေဘယ်လ်]] |[[ကုန်သွယ်ရေး ဦးစီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၉ |[[ဖေသိန်း (ဒေါက်တာ)|ဒေါက်တာ ဖေသိန်း]] |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |} ၁၉၉၂ ဧပြီလတွင် အစိုးရအဖွဲ့ဝင်များကို အောက်ပါအတိုင်းသိရှိရသည်။<ref>[https://digital.lib.washington.edu/researchworks/bitstream/handle/1773/24783/Burma_the_military4.pdf?sequence=1&isAllowed=y ရန်သူ့စုဖွဲ့မှုစစ်အင်္ဂါစဉ်]</ref> {| class="wikitable" !စဉ် !အမည် !ဝန်ကြီးဌာန |- |၁ |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |ဝန်ကြီးချုပ် |- |၂ |[[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]] |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၃ |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် (ရေ) |[[သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန|သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန]] |- |၄ |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း (လေ) | [[ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၅ |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |[[ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန]] |- |၆ |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |[[သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန|သစ်တောရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၇ |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၈ |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |အမှတ် (၁) စက်မှုဝန်ကြီးဌာန |- |၉ |ဦးသန်းရွှေ (ဗိုလ်မှူးကြီးဟောင်း) |အမှတ် (၂) စက်မှုဝန်ကြီးဌာန |- |၁၀ |ဗိုလ်ချုပ် မြင့်အောင် |လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန |- |၁၁ |ဗိုလ်ချုပ် မြသင်း |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၂ |ဗိုလ်ချုပ် မျိုးညွန့် |[[သာသနာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၃ |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်း၊ဘဏ္ဍာရေး]]နှင့်[[ကုန်သွယ်ရေး ဦးစီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေး]]ဝန်ကြီးဌာန |- |၁၄ |ဗိုလ်မှူးချုပ် မျိုးသန့် |[[ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၅ |ဗိုလ်မှူးချုပ် မောင်မောင် (လေ) |[[မွေးမြူရေးနှင့်ရေလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၆ |ဗိုလ်မှူးချုပ် သောင်းမြင့် |[[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေး]]နှင့်[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၇ |ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာရေး]]နှင့်[[ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၈ |ဦးအုန်းကျော် |[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၁၉ |ဦးခင်မောင်သိန်း (ဒုဗိုလ်မှူးကြီးဟောင်း) |[[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန]] |- |၂၀ |ဦးခင်မောင်ရင် |ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန |- |၂၁ |ဦးခင်မောင်ရင် |[[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] |- |၂၂ |ဦးစိုးသာ |ဆက်သွယ်ရေး၊ စာတိုက်နှင့် ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန |- |} == ဆက်စပ် == * [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] * [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့များ}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] 1x0vi69y40nnxeyovm0m94yihfiq5ct 1043620 1043618 2026-07-20T04:34:36Z ~2026-40330-51 145831 1043620 wikitext text/x-wiki {{Infobox government cabinet |cabinet_name= ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ |flag=Flag of Myanmar (1974–2010).svg |flag_border=true |jurisdiction= [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|မြန်မာနိုင်ငံ]] |incumbent= ၁၉၈၈ – ၁၉၉၂ |image= |image_size= |image2= |image_size2= |caption=အကြီးအကဲ |date_formed= ၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |date_dissolved= ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |state_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] {{small|([[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့|နဝတ]]ဥက္ကဋ္ဌ)}} |government_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |deputy_government_head= |current_number= |political_party= [[တပ်မတော်]] |opposition_party= |election= |previous= [[သူရဦးထွန်းတင်အစိုးရ]] |successor= [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေအစိုးရ]] |opposition_cabinet= }} '''ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်အစိုးရ'''သည် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]၌ [[တပ်မတော်]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကိုသိမ်းပိုက်ပြီးနောက် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] (နဝတ) မှ ဖွဲ့စည်းခဲ့သောအစိုးရဖြစ်သည်။ === အစိုးရအဖွဲ့ === {| class="wikitable" | rowspan="2" |'''စဉ်''' | rowspan="2" |'''ရာထူး''' | rowspan="2" |'''အမည်''' ! colspan="3" |တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် !ရက်ပေါင်း |- |၁ |[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|ဝန်ကြီးချုပ်]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၂ | rowspan="2" |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- |[[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]] |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၃ |[[သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန|သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၄ |[[ပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၅ |[[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်မှူးချုပ် သောင်းမြင့် |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|2|19|1992|4|23}} |- |၆ |[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန|အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၇ |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၈ |[[သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မျိုးညွန့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၉ | rowspan="2" |[[ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|3|5}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- | rowspan="3" |၁၀ | rowspan="3" |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|3|5}} |- |ဗိုလ်ချုပ် မြသင်း |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၁ |[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၁)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၂ |[[လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန|လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မြင့်အောင် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၃ |[[သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန|သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၄ |rowspan=2|[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |၁၅ |[[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၆ |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာ​ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၇ |rowspan=2|[[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |} == ဆက်စပ် == * [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] * [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့များ}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] mt3kkfjo0x991seqeve2jw5i33x40ld 1043621 1043620 2026-07-20T05:04:36Z ~2026-40330-51 145831 /* အစိုးရအဖွဲ့ */ 1043621 wikitext text/x-wiki {{Infobox government cabinet |cabinet_name= ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ |flag=Flag of Myanmar (1974–2010).svg |flag_border=true |jurisdiction= [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|မြန်မာနိုင်ငံ]] |incumbent= ၁၉၈၈ – ၁၉၉၂ |image= |image_size= |image2= |image_size2= |caption=အကြီးအကဲ |date_formed= ၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |date_dissolved= ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |state_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] {{small|([[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့|နဝတ]]ဥက္ကဋ္ဌ)}} |government_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |deputy_government_head= |current_number= |political_party= [[တပ်မတော်]] |opposition_party= |election= |previous= [[သူရဦးထွန်းတင်အစိုးရ]] |successor= [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေအစိုးရ]] |opposition_cabinet= }} '''ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်အစိုးရ'''သည် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]၌ [[တပ်မတော်]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကိုသိမ်းပိုက်ပြီးနောက် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] (နဝတ) မှ ဖွဲ့စည်းခဲ့သောအစိုးရဖြစ်သည်။ === အစိုးရအဖွဲ့ === {| class="wikitable" | rowspan="2" |'''စဉ်''' | rowspan="2" |'''ရာထူး''' | rowspan="2" |'''အမည်''' ! colspan="3" |တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် !ရက်ပေါင်း |- |၁ |[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|ဝန်ကြီးချုပ်]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၂ | rowspan="2" |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- |[[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]] |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၃ |[[သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန|သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၄ |[[ပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၅ |[[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်မှူးချုပ် သောင်းမြင့် |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|2|19|1992|4|23}} |- |၆ |[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန|အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၇ |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၈ |[[သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မျိုးညွန့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၉ | rowspan="2" |[[ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|3|5}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- | rowspan="3" |၁၀ | rowspan="3" |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|3|5}} |- |ဗိုလ်ချုပ် မြသင်း |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၁ |[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၁)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၂ |[[လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန|လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မြင့်အောင် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၃ |[[သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန|သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၄ |rowspan=2|[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |၁၅ |[[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၆ |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာ​ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၇ |rowspan=2|[[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၈ |rowspan=2|[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |{{age in years and days|1988|9|20|1991|9|18}} |- |[[အုန်းဂျော်|ဦးအုံးဂျော်]] |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1991|9|18|1992|4|23}} |- |၁၉ |[[ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်မှူးချုပ် မျိုးသန့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၀ |rowspan=2|[[မွေးမြူရေး၊ ရေလုပ်ငန်းနှင့် ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးဝန်ကြီးဌာန| မွေးမြူရေးနှင့်ရေလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဗိုလ်မှူးချုပ် မောင်မောင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၁ |rowspan=2|[[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန|စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်သိန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၂ |[[ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဦးဝင်းစိန် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၃ |rowspan=2|[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၂)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးသန်းရွှေ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=3|၂၄ |rowspan=3|[[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန]] |ဗိုလ်ချုပ် တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်ရင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- | - |ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန {{small|​(နောင် ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန {{small|​(နောင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာနနှင့် အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |} == ဆက်စပ် == * [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] * [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့များ}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] 64gxnj15u8vuwasr9bwo8i5o6gp91yw 1043622 1043621 2026-07-20T05:21:42Z ~2026-40330-51 145831 /* အစိုးရအဖွဲ့ */ 1043622 wikitext text/x-wiki {{Infobox government cabinet |cabinet_name= ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ |flag=Flag of Myanmar (1974–2010).svg |flag_border=true |jurisdiction= [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|မြန်မာနိုင်ငံ]] |incumbent= ၁၉၈၈ – ၁၉၉၂ |image= |image_size= |image2= |image_size2= |caption=အကြီးအကဲ |date_formed= ၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |date_dissolved= ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |state_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] {{small|([[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့|နဝတ]]ဥက္ကဋ္ဌ)}} |government_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |deputy_government_head= |current_number= |political_party= [[တပ်မတော်]] |opposition_party= |election= |previous= [[သူရဦးထွန်းတင်အစိုးရ]] |successor= [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေအစိုးရ]] |opposition_cabinet= }} '''ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်အစိုးရ'''သည် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]၌ [[တပ်မတော်]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကိုသိမ်းပိုက်ပြီးနောက် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] (နဝတ) မှ ဖွဲ့စည်းခဲ့သောအစိုးရဖြစ်သည်။ === အစိုးရအဖွဲ့ === {| class="wikitable" | rowspan="2" |'''စဉ်''' | rowspan="2" |'''ရာထူး''' | rowspan="2" |'''အမည်''' ! colspan="3" |တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် !ရက်ပေါင်း |- |၁ |[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|ဝန်ကြီးချုပ်]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၂ | rowspan="2" |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- |[[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]] |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၃ |[[သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန|သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၄ |[[ပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၅ |[[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် သောင်းမြင့် |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|2|19|1992|4|23}} |- |၆ |[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန|အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၇ |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၈ |[[သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မျိုးညွန့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၉ | rowspan="2" |[[ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|3|5}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- | rowspan="3" |၁၀ | rowspan="3" |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|3|5}} |- |ဗိုလ်ချုပ် မြသင်း |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၁ |[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၁)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၂ |[[လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန|လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မြင့်အောင် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၃ |[[သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန|သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၄ |rowspan=2|[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |၁၅ |[[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၆ |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာ​ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၇ |rowspan=2|[[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၈ |rowspan=2|[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |{{age in years and days|1988|9|20|1991|9|18}} |- |[[အုန်းဂျော်|ဦးအုံးဂျော်]] |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1991|9|18|1992|4|23}} |- |၁၉ |[[ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် မျိုးသန့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၀ |rowspan=2|[[မွေးမြူရေး၊ ရေလုပ်ငန်းနှင့် ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးဝန်ကြီးဌာန| မွေးမြူရေးနှင့်ရေလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဗိုလ်မှူးချုပ် မောင်မောင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၁ |rowspan=2|[[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန|စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်သိန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၂ |[[ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးဝင်းစိန် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၃ |rowspan=2|[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၂)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးသန်းရွှေ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=3|၂၄ |rowspan=3|[[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်ရင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၅ |[[ဆက်သွယ်ရေးနှင့် သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာဝန်ကြီးဌာန|ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးစိုးသာ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- | - |ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာနနှင့် အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​ ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန၊ နောင် လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|2|19}} |- | - |ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- | - |ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |} == ဆက်စပ် == * [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] * [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့များ}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] niy2csufdttleeam7mcr1s1ja8c29fh 1043623 1043622 2026-07-20T05:22:23Z ~2026-40330-51 145831 /* */ 1043623 wikitext text/x-wiki {{Infobox government cabinet |cabinet_name= ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ |flag=Flag of Myanmar (1974–2010).svg |flag_border=true |jurisdiction= [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|မြန်မာနိုင်ငံ]] |incumbent= ၁၉၈၈ – ၁၉၉၂ |image= |image_size= |image2= |image_size2= |caption=အကြီးအကဲ |date_formed= ၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |date_dissolved= ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |state_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] {{small|([[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့|နဝတ]]ဥက္ကဋ္ဌ)}} |government_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |deputy_government_head= |current_number= |political_party= [[တပ်မတော်]] |opposition_party= |election= |previous= [[သူရဦးထွန်းတင်အစိုးရ]] |successor= [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ၏ ပထမအစိုးရ]] |opposition_cabinet= }} '''ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်အစိုးရ'''သည် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]၌ [[တပ်မတော်]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကိုသိမ်းပိုက်ပြီးနောက် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] (နဝတ) မှ ဖွဲ့စည်းခဲ့သောအစိုးရဖြစ်သည်။ === အစိုးရအဖွဲ့ === {| class="wikitable" | rowspan="2" |'''စဉ်''' | rowspan="2" |'''ရာထူး''' | rowspan="2" |'''အမည်''' ! colspan="3" |တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် !ရက်ပေါင်း |- |၁ |[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|ဝန်ကြီးချုပ်]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၂ | rowspan="2" |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- |[[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]] |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၃ |[[သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန|သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၄ |[[ပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၅ |[[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် သောင်းမြင့် |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|2|19|1992|4|23}} |- |၆ |[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန|အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၇ |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၈ |[[သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မျိုးညွန့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၉ | rowspan="2" |[[ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|3|5}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- | rowspan="3" |၁၀ | rowspan="3" |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|3|5}} |- |ဗိုလ်ချုပ် မြသင်း |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၁ |[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၁)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၂ |[[လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန|လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မြင့်အောင် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၃ |[[သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန|သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၄ |rowspan=2|[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |၁၅ |[[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၆ |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာ​ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၇ |rowspan=2|[[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၈ |rowspan=2|[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |{{age in years and days|1988|9|20|1991|9|18}} |- |[[အုန်းဂျော်|ဦးအုံးဂျော်]] |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1991|9|18|1992|4|23}} |- |၁၉ |[[ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် မျိုးသန့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၀ |rowspan=2|[[မွေးမြူရေး၊ ရေလုပ်ငန်းနှင့် ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးဝန်ကြီးဌာန| မွေးမြူရေးနှင့်ရေလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဗိုလ်မှူးချုပ် မောင်မောင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၁ |rowspan=2|[[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန|စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်သိန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၂ |[[ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးဝင်းစိန် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၃ |rowspan=2|[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၂)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးသန်းရွှေ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=3|၂၄ |rowspan=3|[[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်ရင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၅ |[[ဆက်သွယ်ရေးနှင့် သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာဝန်ကြီးဌာန|ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးစိုးသာ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- | - |ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာနနှင့် အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​ ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန၊ နောင် လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|2|19}} |- | - |ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- | - |ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |} == ဆက်စပ် == * [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] * [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့များ}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] i9vivrbr1b8ucke1kdsxtxhb8j0853q 1043624 1043623 2026-07-20T06:16:02Z ~2026-40330-51 145831 /* အစိုးရအဖွဲ့ */ 1043624 wikitext text/x-wiki {{Infobox government cabinet |cabinet_name= ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ |flag=Flag of Myanmar (1974–2010).svg |flag_border=true |jurisdiction= [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|မြန်မာနိုင်ငံ]] |incumbent= ၁၉၈၈ – ၁၉၉၂ |image= |image_size= |image2= |image_size2= |caption=အကြီးအကဲ |date_formed= ၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |date_dissolved= ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |state_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] {{small|([[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့|နဝတ]]ဥက္ကဋ္ဌ)}} |government_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |deputy_government_head= |current_number= |political_party= [[တပ်မတော်]] |opposition_party= |election= |previous= [[သူရဦးထွန်းတင်အစိုးရ]] |successor= [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ၏ ပထမအစိုးရ]] |opposition_cabinet= }} '''ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်အစိုးရ'''သည် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]၌ [[တပ်မတော်]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကိုသိမ်းပိုက်ပြီးနောက် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] (နဝတ) မှ ဖွဲ့စည်းခဲ့သောအစိုးရဖြစ်သည်။ == အစိုးရအဖွဲ့ == {| class="wikitable" | rowspan="2" |'''စဉ်''' | rowspan="2" |'''ရာထူး''' | rowspan="2" |'''အမည်''' ! colspan="3" |တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် !ရက်ပေါင်း |- |၁ |[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|ဝန်ကြီးချုပ်]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၂ | rowspan="2" |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- |[[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]] |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၃ |[[သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန|သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၄ |[[ပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၅ |[[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် သောင်းမြင့် |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|2|19|1992|4|23}} |- |၆ |[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန|အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၇ |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၈ |[[သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မျိုးညွန့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၉ | rowspan="2" |[[ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|3|5}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- | rowspan="3" |၁၀ | rowspan="3" |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|3|5}} |- |ဗိုလ်ချုပ် မြသင်း |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၁ |[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၁)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၂ |[[လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန|လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မြင့်အောင် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၃ |[[သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန|သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၄ |rowspan=2|[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |၁၅ |[[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၆ |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာ​ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၇ |rowspan=2|[[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၈ |rowspan=2|[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |{{age in years and days|1988|9|20|1991|9|18}} |- |[[အုန်းဂျော်|ဦးအုံးဂျော်]] |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1991|9|18|1992|4|23}} |- |၁၉ |[[ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် မျိုးသန့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၀ |rowspan=2|[[မွေးမြူရေး၊ ရေလုပ်ငန်းနှင့် ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးဝန်ကြီးဌာန| မွေးမြူရေးနှင့်ရေလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဗိုလ်မှူးချုပ် မောင်မောင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၁ |rowspan=2|[[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန|စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်သိန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၂ |[[ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးဝင်းစိန် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၃ |rowspan=2|[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၂)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးသန်းရွှေ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=3|၂၄ |rowspan=3|[[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်ရင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၅ |[[ဆက်သွယ်ရေးနှင့် သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာဝန်ကြီးဌာန|ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးစိုးသာ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- | - |ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာနနှင့် အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​ ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန၊ နောင် လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|2|19}} |- | - |ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- | - |ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |} == ဆက်စပ် == * [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] * [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့များ}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] jam4me45yqu3sncvhy2818g1e5k52n6 1043625 1043624 2026-07-20T06:45:44Z ~2026-40330-51 145831 /* */ 1043625 wikitext text/x-wiki {{Infobox government cabinet |cabinet_name= ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ |flag=Flag of Myanmar (1974–2010).svg |flag_border=true |jurisdiction= [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|မြန်မာနိုင်ငံ]] |incumbent= ၁၉၈၈ – ၁၉၉၂ |image= Sawmaung2.jpg |image_size=x85px |image2= |image_size2= |caption=ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင် |date_formed= ၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |date_dissolved= ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |state_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] {{small|([[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့|နဝတ]]ဥက္ကဋ္ဌ)}} |government_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |deputy_government_head= |current_number= |political_party= [[တပ်မတော်]] |opposition_party= |election= |previous= [[သူရဦးထွန်းတင်အစိုးရ]] |successor= [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ၏ ပထမအစိုးရ]] |opposition_cabinet= }} '''ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်အစိုးရ'''သည် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]၌ [[တပ်မတော်]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကိုသိမ်းပိုက်ပြီးနောက် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] (နဝတ) မှ ဖွဲ့စည်းခဲ့သောအစိုးရဖြစ်သည်။ == အစိုးရအဖွဲ့ == {| class="wikitable" | rowspan="2" |'''စဉ်''' | rowspan="2" |'''ရာထူး''' | rowspan="2" |'''အမည်''' ! colspan="3" |တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် !ရက်ပေါင်း |- |၁ |[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|ဝန်ကြီးချုပ်]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၂ | rowspan="2" |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- |[[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]] |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၃ |[[သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန|သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၄ |[[ပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၅ |[[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် သောင်းမြင့် |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|2|19|1992|4|23}} |- |၆ |[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန|အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၇ |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၈ |[[သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မျိုးညွန့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၉ | rowspan="2" |[[ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|3|5}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- | rowspan="3" |၁၀ | rowspan="3" |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|3|5}} |- |ဗိုလ်ချုပ် မြသင်း |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၁ |[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၁)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၂ |[[လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန|လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မြင့်အောင် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၃ |[[သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန|သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၄ |rowspan=2|[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |၁၅ |[[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၆ |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာ​ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၇ |rowspan=2|[[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၈ |rowspan=2|[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |{{age in years and days|1988|9|20|1991|9|18}} |- |[[အုန်းဂျော်|ဦးအုံးဂျော်]] |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1991|9|18|1992|4|23}} |- |၁၉ |[[ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် မျိုးသန့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၀ |rowspan=2|[[မွေးမြူရေး၊ ရေလုပ်ငန်းနှင့် ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးဝန်ကြီးဌာန| မွေးမြူရေးနှင့်ရေလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဗိုလ်မှူးချုပ် မောင်မောင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၁ |rowspan=2|[[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန|စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်သိန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၂ |[[ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးဝင်းစိန် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၃ |rowspan=2|[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၂)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးသန်းရွှေ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=3|၂၄ |rowspan=3|[[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်ရင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၅ |[[ဆက်သွယ်ရေးနှင့် သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာဝန်ကြီးဌာန|ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးစိုးသာ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- | - |ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာနနှင့် အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​ ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန၊ နောင် လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|2|19}} |- | - |ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- | - |ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |} == ဆက်စပ် == * [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] * [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့များ}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] kh67jq1qek9f44xnkzceutbdw3s6tdo 1043626 1043625 2026-07-20T06:51:45Z ~2026-40330-51 145831 /* */ 1043626 wikitext text/x-wiki {{Infobox government cabinet |cabinet_name= ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ |flag=Flag of Myanmar (1974–2010).svg |flag_border=true |jurisdiction= [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|မြန်မာနိုင်ငံ]] |incumbent= ၁၉၈၈ – ၁၉၉၂ |image= Sawmaung2.jpg |image_size=x85px |image2= |image_size2= |caption=ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင် |date_formed= ၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |date_dissolved= ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |state_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] {{small|([[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့|နဝတ]]ဥက္ကဋ္ဌ)}} |government_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |deputy_government_head= |current_number= |political_party= [[တပ်မတော်]] |opposition_party= |election= |previous= [[သူရဦးထွန်းတင်အစိုးရ]] |successor= [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ၏ ပထမအစိုးရ]] |opposition_cabinet= }} '''ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်အစိုးရ'''သည် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]၌ [[တပ်မတော်]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] (နဝတ) မှ ဖွဲ့စည်းခဲ့သော ပထမအစိုးရဖြစ်သည်။ အစိုးရအဖွဲ့ကို ၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့၌ "အုပ်ချုပ်ရေးအစိုးရအဖွဲ့" အဖြစ် စတင် ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ၁၉၉၂ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၉ ရက်နေ့၌ ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းလိုက်သည်။ == အစိုးရအဖွဲ့ == {| class="wikitable" | rowspan="2" |'''စဉ်''' | rowspan="2" |'''ရာထူး''' | rowspan="2" |'''အမည်''' ! colspan="3" |တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် !ရက်ပေါင်း |- |၁ |[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|ဝန်ကြီးချုပ်]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၂ | rowspan="2" |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- |[[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]] |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၃ |[[သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန|သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၄ |[[ပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၅ |[[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် သောင်းမြင့် |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|2|19|1992|4|23}} |- |၆ |[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန|အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၇ |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၈ |[[သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မျိုးညွန့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၉ | rowspan="2" |[[ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|3|5}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- | rowspan="3" |၁၀ | rowspan="3" |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|3|5}} |- |ဗိုလ်ချုပ် မြသင်း |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၁ |[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၁)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၂ |[[လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန|လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မြင့်အောင် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၃ |[[သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန|သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၄ |rowspan=2|[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |၁၅ |[[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၆ |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာ​ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၇ |rowspan=2|[[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၈ |rowspan=2|[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |{{age in years and days|1988|9|20|1991|9|18}} |- |[[အုန်းဂျော်|ဦးအုံးဂျော်]] |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1991|9|18|1992|4|23}} |- |၁၉ |[[ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် မျိုးသန့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၀ |rowspan=2|[[မွေးမြူရေး၊ ရေလုပ်ငန်းနှင့် ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးဝန်ကြီးဌာန| မွေးမြူရေးနှင့်ရေလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဗိုလ်မှူးချုပ် မောင်မောင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၁ |rowspan=2|[[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန|စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်သိန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၂ |[[ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးဝင်းစိန် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၃ |rowspan=2|[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၂)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးသန်းရွှေ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=3|၂၄ |rowspan=3|[[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်ရင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၅ |[[ဆက်သွယ်ရေးနှင့် သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာဝန်ကြီးဌာန|ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးစိုးသာ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- | - |ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာနနှင့် အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​ ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန၊ နောင် လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|2|19}} |- | - |ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- | - |ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |} == ဆက်စပ် == * [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] * [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့များ}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] f9g3grh3da8p8w8l51p22loncwzt804 1043627 1043626 2026-07-20T06:55:48Z ~2026-40330-51 145831 /* */ 1043627 wikitext text/x-wiki {{Infobox government cabinet |cabinet_name= ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ |flag=Flag of Myanmar (1974–2010).svg |flag_border=true |jurisdiction= [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|မြန်မာနိုင်ငံ]] |incumbent= ၁၉၈၈ – ၁၉၉၂ |image= Sawmaung2.jpg |image_size=x85px |image2= |image_size2= |caption=ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင် |date_formed= ၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |date_dissolved= ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |state_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] {{small|([[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့|နဝတ]]ဥက္ကဋ္ဌ)}} |government_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |deputy_government_head= |current_number= |political_party= [[တပ်မတော်]] |opposition_party= |election= |previous= [[သူရဦးထွန်းတင်အစိုးရ]] |successor= [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ၏ ပထမအစိုးရ]] |opposition_cabinet= }} '''ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်အစိုးရ'''သည် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]၌ [[တပ်မတော်]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] (နဝတ) မှ ဖွဲ့စည်းခဲ့သော ပထမအစိုးရဖြစ်သည်။ အစိုးရအဖွဲ့ကို ၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့၌ "အုပ်ချုပ်ရေးအစိုးရအဖွဲ့" အဖြစ် စတင် ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ၁၉၉၂ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၉ ရက်နေ့၌ ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းလိုက်သည်။ == အစိုးရအဖွဲ့ == {| class="wikitable" | rowspan="2" |'''စဉ်''' | rowspan="2" |'''ရာထူး''' | rowspan="2" |'''အမည်''' ! colspan="3" |တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် !ရက်ပေါင်း |- |၁ |[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|ဝန်ကြီးချုပ်]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၂ | rowspan="2" |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- |[[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]] |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၃ |[[သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန|သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၄ |[[ပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၅ |[[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် သောင်းမြင့် |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|2|19|1992|4|23}} |- |၆ |[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန|အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၇ |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၈ |[[သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မျိုးညွန့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၉ | rowspan="2" |[[ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|3|5}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- | rowspan="3" |၁၀ | rowspan="3" |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|3|5}} |- |ဗိုလ်ချုပ် မြသင်း |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၁ |[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၁)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၂ |[[လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန|လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မြင့်အောင် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၃ |[[သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန|သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၄ |rowspan=2|[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |၁၅ |[[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၆ |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာ​ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၇ |rowspan=2|[[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၈ |rowspan=2|[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |{{age in years and days|1988|9|20|1991|9|18}} |- |[[အုန်းဂျော်|ဦးအုံးဂျော်]] |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1991|9|18|1992|4|23}} |- |၁၉ |[[ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် မျိုးသန့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၀ |rowspan=2|[[မွေးမြူရေး၊ ရေလုပ်ငန်းနှင့် ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးဝန်ကြီးဌာန| မွေးမြူရေးနှင့်ရေလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဗိုလ်မှူးချုပ် မောင်မောင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၁ |rowspan=2|[[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန|စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်သိန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၂ |[[ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးဝင်းစိန် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၃ |rowspan=2|[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၂)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးသန်းရွှေ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=3|၂၄ |rowspan=3|[[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်ရင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၅ |[[ဆက်သွယ်ရေးနှင့် သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာဝန်ကြီးဌာန|ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးစိုးသာ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- | - |ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာနနှင့် အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​ ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန၊ နောင် လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|2|19}} |- | - |ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- | - |ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |} == ဆက်စပ် == * [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] * [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့များ}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] hjgl5vxxx1le9qdihh8of85ozsqkp7v 1043645 1043627 2026-07-20T10:11:11Z ~2026-40330-51 145831 /* အစိုးရအဖွဲ့ */ 1043645 wikitext text/x-wiki {{Infobox government cabinet |cabinet_name= ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ |flag=Flag of Myanmar (1974–2010).svg |flag_border=true |jurisdiction= [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|မြန်မာနိုင်ငံ]] |incumbent= ၁၉၈၈ – ၁၉၉၂ |image= Sawmaung2.jpg |image_size=x85px |image2= |image_size2= |caption=ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင် |date_formed= ၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |date_dissolved= ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |state_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] {{small|([[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့|နဝတ]]ဥက္ကဋ္ဌ)}} |government_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |deputy_government_head= |current_number= |political_party= [[တပ်မတော်]] |opposition_party= |election= |previous= [[သူရဦးထွန်းတင်အစိုးရ]] |successor= [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ၏ ပထမအစိုးရ]] |opposition_cabinet= }} '''ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်အစိုးရ'''သည် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]၌ [[တပ်မတော်]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] (နဝတ) မှ ဖွဲ့စည်းခဲ့သော ပထမအစိုးရဖြစ်သည်။ အစိုးရအဖွဲ့ကို ၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့၌ "အုပ်ချုပ်ရေးအစိုးရအဖွဲ့" အဖြစ် စတင် ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ၁၉၉၂ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၉ ရက်နေ့၌ ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းလိုက်သည်။ == အစိုးရအဖွဲ့ == {| class="wikitable" | rowspan="2" |'''စဉ်''' | rowspan="2" |'''ရာထူး''' | rowspan="2" |'''အမည်''' ! colspan="3" |တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် !ရက်ပေါင်း |- |၁ |[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|ဝန်ကြီးချုပ်]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၂ | rowspan="2" |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- |[[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]] |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၃ |[[သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန|သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၄ |[[ပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၅ |[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန|အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၆ |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၇ | rowspan="2" |[[ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|3|5}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၈ |[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၁)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၉ |[[သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန|သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- | rowspan="3" |၁၀ | rowspan="3" |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|3|5}} |- |ဗိုလ်ချုပ် မြသင်း |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၁ |[[လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန|လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မြင့်အောင် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၂ |[[သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မျိုးညွန့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၃ |rowspan=2|[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |၁၄ |[[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၅ |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာ​ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၆ |rowspan=2|[[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၇ |rowspan=2|[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |{{age in years and days|1988|9|20|1991|9|18}} |- |[[အုန်းဂျော်|ဦးအုံးဂျော်]] |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1991|9|18|1992|4|23}} |- |၁၈ |[[ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် မျိုးသန့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၉ |rowspan=2|[[မွေးမြူရေး၊ ရေလုပ်ငန်းနှင့် ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးဝန်ကြီးဌာန| မွေးမြူရေးနှင့်ရေလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဗိုလ်မှူးချုပ် မောင်မောင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၀ |rowspan=2|[[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန|စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်သိန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၁ |[[ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးဝင်းစိန် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၂ |rowspan=2|[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၂)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးသန်းရွှေ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=3|၂၃ |rowspan=3|[[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်ရင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၄ |[[ဆက်သွယ်ရေးနှင့် သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာဝန်ကြီးဌာန|ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးစိုးသာ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၅ |[[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် သောင်းမြင့် |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|2|19|1992|4|23}} |- | - |ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာနနှင့် အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​ ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန၊ နောင် လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|2|19}} |- | - |ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- | - |ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |} == ဆက်စပ် == * [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] * [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့များ}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] 5npx5x0jbhzc9w1w1upi2pmcgeye8v3 1043647 1043645 2026-07-20T10:29:22Z ~2026-40330-51 145831 /* အစိုးရအဖွဲ့ */ 1043647 wikitext text/x-wiki {{Infobox government cabinet |cabinet_name= ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ |flag=Flag of Myanmar (1974–2010).svg |flag_border=true |jurisdiction= [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|မြန်မာနိုင်ငံ]] |incumbent= ၁၉၈၈ – ၁၉၉၂ |image= Sawmaung2.jpg |image_size=x85px |image2= |image_size2= |caption=ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင် |date_formed= ၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |date_dissolved= ၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |state_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] {{small|([[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့|နဝတ]]ဥက္ကဋ္ဌ)}} |government_head= [[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |deputy_government_head= |current_number= |political_party= [[တပ်မတော်]] |opposition_party= |election= |previous= [[သူရဦးထွန်းတင်အစိုးရ]] |successor= [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ၏ ပထမအစိုးရ]] |opposition_cabinet= }} '''ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်အစိုးရ'''သည် [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]၌ [[တပ်မတော်]]မှ နိုင်ငံတော်အာဏာကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] (နဝတ) မှ ဖွဲ့စည်းခဲ့သော ပထမအစိုးရဖြစ်သည်။ အစိုးရအဖွဲ့ကို ၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့၌ "အုပ်ချုပ်ရေးအစိုးရအဖွဲ့" အဖြစ် စတင် ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ၁၉၉၂ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၉ ရက်နေ့၌ ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းလိုက်သည်။ == အစိုးရအဖွဲ့ == {| class="wikitable" | rowspan="2" |'''စဉ်''' | rowspan="2" |'''ရာထူး''' | rowspan="2" |'''အမည်''' ! colspan="3" |တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် !ရက်ပေါင်း |- |၁ |[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|ဝန်ကြီးချုပ်]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၂ | rowspan="2" |[[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- |[[သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းရွှေ]] |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၃ |[[သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန|သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၄ |[[ပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၅ |[[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန|အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၆ |[[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- | rowspan="2" |၇ | rowspan="2" |[[ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|3|5}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၈ |[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၁)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၉ |[[သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန|သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |[[ချစ်ဆွေ (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ]] |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- | rowspan="3" |၁၀ | rowspan="3" |[[သမဝါယမ ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ချစ်ဆွေ (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဗိုလ်ချုပ် ချစ်ဆွေ]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၅ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|3|5}} |- |ဗိုလ်ချုပ် မြသင်း |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၁ |[[လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန|လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မြင့်အောင် |၅ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|5|1992|4|23}} |- |၁၂ |[[သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်ချုပ် မျိုးညွန့် |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|3|20|1992|4|23}} |- |၁၃ |[[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် သောင်းမြင့် |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|2|19|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၄ |rowspan=2|[[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |၁၅ |[[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဒေးဗစ် အေဘယ်လ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် အေဘယ်လ်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |၁၆ |[[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာ​ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၇ |rowspan=2|[[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |[[ဖေသိန်း (ဆရာဝန်)|ဗိုလ်မှူးကြီး ဖေသိန်း]] |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၁၈ |rowspan=2|[[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |[[စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |{{age in years and days|1988|9|20|1991|9|18}} |- |[[အုန်းဂျော်|ဦးအုံးဂျော်]] |၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၁ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1991|9|18|1992|4|23}} |- |၁၉ |[[ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် မျိုးသန့် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၀ |rowspan=2|[[မွေးမြူရေး၊ ရေလုပ်ငန်းနှင့် ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးဝန်ကြီးဌာန| မွေးမြူရေးနှင့်ရေလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဗိုလ်မှူးချုပ် မောင်မောင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၁ |rowspan=2|[[စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန|စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ခင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်သိန်း |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၂ |[[ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဦးဝင်းစိန် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=2|၂၃ |rowspan=2|[[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|အမှတ်(၂)စက်မှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိန်အောင် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- |ဦးသန်းရွှေ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |rowspan=3|၂၄ |rowspan=3|[[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] |ဗိုလ်ချုပ် တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်ရဲကျော် |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|1|29}} |- |ဦးခင်မောင်ရင် |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- |၂၅ |[[ဆက်သွယ်ရေးနှင့် သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာဝန်ကြီးဌာန|ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး]] {{small|(​ယခင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |[[စိုးသာ|ဦးစိုးသာ]] |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |၂၃ ဧပြီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1992|1|29|1992|4|23}} |- | - |ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ဆက်သွယ်ရေး၊စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|​(နောင် လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာနနှင့် အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန)}} |ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ရဲကျော် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |{{age in years and days|1988|9|20|1989|2|9}} |- | - |လူမှုဝန်ထမ်းဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​ ယခင် လူမှုဝန်ထမ်းနှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန၊ နောင် လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်ထွန်း |၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၈၉ |၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1989|2|9|1992|2|19}} |- | - |ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၀ မတ် ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|3|20}} |- | - |ပြန်ကြားရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန)}} |ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘုန်းမြင့် |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |- | - |လယ်ယာနှင့်သစ်တောဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး {{small|(​နောင် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန)}} |[[ချစ်ဆွေ (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ချစ်ဆွေ]] |၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၈၈ |၂၉ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၂ |{{age in years and days|1988|9|20|1992|1|29}} |} == ဆက်စပ် == * [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]] * [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့များ}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] otqm71wlun1ewfu3dhbn38ddz7dtl1b 0 283420 1043637 1022211 2026-07-20T08:20:44Z ~2026-39633-18 145861 good 1043637 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = မြဝတီဘဏ် | native_name = Myawaddy Bank Limited | native_name_lang = my | logo = | logo_size = | logo_alt = | logo_caption = | type = အစုရှယ်ယာပိုင် ကုမ္ပဏီ | industry = [[ဘဏ်]]၊ [[ဘဏ်လုပ်ငန်း]] | founded = {{start date and age|1993|1|4}} | hq_location = အမှတ်(၁၅၁)၊ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းလမ်းနှင့် ဝါသနာလမ်းထောင့်၊ (၈)ရပ်ကွက် | hq_location_city = [[လမ်းမတော်မြို့နယ်]]၊ [[ရန်ကုန်မြို့]] | hq_location_country = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | num_locations = ၆၇ ရုံးခွဲ | area_served = မြန်မာနိုင်ငံ | key_people = ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[ဆန်းဦး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဆန်းဦး]] <small>(ဥက္ကဋ္ဌ)</small><ref>{{cite web|url=https://mwdbank.com/%e1%80%92%e1%80%ab%e1%80%9b%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%80%e1%80%ba%e1%80%90%e1%80%ac%e1%80%a1%e1%80%96%e1%80%bd%e1%80%b2%e1%80%b7%e1%80%9d%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%85%e1%80%ac%e1%80%9b%e1%80%84%e1%80%ba/|title=ဒါရိုက်တာအဖွဲ့|work=မြဝတီဘဏ်|access-date=၂၇ မတ် ၂၀၂၆|date=}}</ref> | products = ကော်ပိုရိတ်ဘဏ်လုပ်ငန်း၊ တစ်ဦးချင်းဘဏ်လုပ်ငန်း၊ ငွေလွှဲ၊ ချေးငွေ၊ မိုဘိုင်းဘဏ်လုပ်ငန်း | owner = [[မြန်မာ့စီးပွားရေးဦးပိုင် အများနှင့်သက်ဆိုင်သော ကုမ္ပဏီလီမိတက်]] (MEHL) | parent = [[တပ်မတော်]] | website = {{URL|https://mwdbank.com/}} | footnotes = မြဝတီဘဏ်သည် တပ်မတော်ပိုင် ဘဏ်လုပ်ငန်းတစ်ခုအဖြစ် ထင်ရှားသည် }} '''မြဝတီဘဏ်'''သည် မြန်မာ့[[တပ်မတော်]]ပိုင် [[မြန်မာ့စီးပွားရေးဦးပိုင် အများနှင့်သက်ဆိုင်သော ကုမ္ပဏီလီမိတက်|မြန်မာ့စီးပွားရေးဦးပိုင်(MEHL)ကုမ္ပဏီ]]၏ လက်အောက်ခံ ဘဏ်လုပ်ငန်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး ရှယ်ယာအားလုံးကိုလည်း MEHL မှ ပိုင်ဆိုင်သည်။<ref>{{cite web|url=https://news-eleven.com/article/248515|title=မြန်မာစီးပွားရေးဦးပိုင် အများနှင့်သက်ဆိုင်သော ကုမ္ပဏီလီမိတက်က HSL Group ကုမ္ပဏီထံမှ ဒေါ်လာ ၂၁ သန်းကျော် ရယူလိုကြောင်း လျှောက်ထား တရားစွဲဆို|work=Eleven Media Group|access-date=၃ ဇွန် ၂၀၂၄|date=၂၀ မေ ၂၀၂၃}}</ref><ref name="MEHLWiki">{{cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Myanma_Economic_Holdings_Limited |title=Myanma Economic Holdings Limited |website=Wikipedia |publisher=Wikimedia Foundation |author=Wikipedia contributors |access-date=25 March 2026 }}</ref> မြဝတီဘဏ် ကို ၁၉၉၃ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၄ ရက်နေ့တွင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး၊လက်ရှိတွင် ရုံးချုပ်အပါအဝင် မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်း၌ ဘဏ်ခွဲပေါင်း (၆၇) ခု ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ မြဝတီဘဏ်၏ ရုံးချုပ်သည် အမှတ်(၁၅၁)၊ ဝါးတန်းလမ်းနှင့် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းလမ်းထောင့်၊ (၈)ရပ်ကွက်၊ လမ်းမတော်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်မြို့တွင်တည်ရှိသည်။<ref>{{cite web |url=https://mwdbank.com/en/history/ |title=History |publisher=Myawaddy Bank Limited |date=4 January 1993 |access-date=25 March 2026 |language=English }}</ref>ဒေါ်အုန်းမာအေးက မန်နေဂျာ ဖြစ်ပါတယ်။ == ကိုးကား == {{Reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဘဏ်များ}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဘဏ်များ]] 4visepg0anltxqete40o0opqb63mmev 1043639 1043637 2026-07-20T08:26:43Z Sayar3726 145862 good 1043639 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = မြဝတီဘဏ် | native_name = Myawaddy Bank Limited | native_name_lang = my | logo = | logo_size = | logo_alt = | logo_caption = | type = အစုရှယ်ယာပိုင် ကုမ္ပဏီ | industry = [[ဘဏ်]]၊ [[ဘဏ်လုပ်ငန်း]] | founded = {{start date and age|1993|1|4}} | hq_location = အမှတ်(၁၅၁)၊ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းလမ်းနှင့် ဝါသနာလမ်းထောင့်၊ (၈)ရပ်ကွက် | hq_location_city = [[လမ်းမတော်မြို့နယ်]]၊ [[ရန်ကုန်မြို့]] | hq_location_country = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | num_locations = ၆၇ ရုံးခွဲ | area_served = မြန်မာနိုင်ငံ | key_people = ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[ဆန်းဦး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဆန်းဦး]] <small>(ဥက္ကဋ္ဌ)</small><ref>{{cite web|url=https://mwdbank.com/%e1%80%92%e1%80%ab%e1%80%9b%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%80%e1%80%ba%e1%80%90%e1%80%ac%e1%80%a1%e1%80%96%e1%80%bd%e1%80%b2%e1%80%b7%e1%80%9d%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%85%e1%80%ac%e1%80%9b%e1%80%84%e1%80%ba/|title=ဒါရိုက်တာအဖွဲ့|work=မြဝတီဘဏ်|access-date=၂၇ မတ် ၂၀၂၆|date=}}</ref> | products = ကော်ပိုရိတ်ဘဏ်လုပ်ငန်း၊ တစ်ဦးချင်းဘဏ်လုပ်ငန်း၊ ငွေလွှဲ၊ ချေးငွေ၊ မိုဘိုင်းဘဏ်လုပ်ငန်း | owner = [[မြန်မာ့စီးပွားရေးဦးပိုင် အများနှင့်သက်ဆိုင်သော ကုမ္ပဏီလီမိတက်]] (MEHL) | parent = [[တပ်မတော်]] | website = {{URL|https://mwdbank.com/}} | footnotes = မြဝတီဘဏ်သည် တပ်မတော်ပိုင် ဘဏ်လုပ်ငန်းတစ်ခုအဖြစ် ထင်ရှားသည် }} '''မြဝတီဘဏ်'''သည် မြန်မာ့[[တပ်မတော်]]ပိုင် [[မြန်မာ့စီးပွားရေးဦးပိုင် အများနှင့်သက်ဆိုင်သော ကုမ္ပဏီလီမိတက်|မြန်မာ့စီးပွားရေးဦးပိုင်(MEHL)ကုမ္ပဏီ]]၏ လက်အောက်ခံ ဘဏ်လုပ်ငန်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး ရှယ်ယာအားလုံးကိုလည်း MEHL မှ ပိုင်ဆိုင်သည်။<ref>{{cite web|url=https://news-eleven.com/article/248515|title=မြန်မာစီးပွားရေးဦးပိုင် အများနှင့်သက်ဆိုင်သော ကုမ္ပဏီလီမိတက်က HSL Group ကုမ္ပဏီထံမှ ဒေါ်လာ ၂၁ သန်းကျော် ရယူလိုကြောင်း လျှောက်ထား တရားစွဲဆို|work=Eleven Media Group|access-date=၃ ဇွန် ၂၀၂၄|date=၂၀ မေ ၂၀၂၃}}</ref><ref name="MEHLWiki">{{cite web |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Myanma_Economic_Holdings_Limited |title=Myanma Economic Holdings Limited |website=Wikipedia |publisher=Wikimedia Foundation |author=Wikipedia contributors |access-date=25 March 2026 }}</ref> မြဝတီဘဏ် ကို ၁၉၉၃ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၄ ရက်နေ့တွင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး၊လက်ရှိတွင် ရုံးချုပ်အပါအဝင် မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်း၌ ဘဏ်ခွဲပေါင်း (၆၇) ခု ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ မြဝတီဘဏ်၏ ရုံးချုပ်သည် အမှတ်(၁၅၁)၊ ဝါးတန်းလမ်းနှင့် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းလမ်းထောင့်၊ (၈)ရပ်ကွက်၊ လမ်းမတော်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်မြို့တွင်တည်ရှိသည်။<ref>{{cite web |url=https://mwdbank.com/en/history/ |title=History |publisher=Myawaddy Bank Limited |date=4 January 1993 |access-date=25 March 2026 |language=English }}</ref> == ကိုးကား == {{Reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဘဏ်များ}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဘဏ်များ]] kmts4vt4pprw80ohvnsem475h3oojen 3 287475 1043583 1036427 2026-07-19T18:36:58Z Mfield 138184 [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:GiftedMan1]] စာမျက်နှာကို [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Éothan P.]] သို့ Mfieldက ရွှေ့ခဲ့သည်: အသုံးပြုသူ "[[Special:CentralAuth/GiftedMan1|GiftedMan1]]" ကို "[[Special:CentralAuth/Éothan P.|Éothan P.]]" သို့ အမည်ပြောင်းလဲစဉ် စာမျက်နှာအား အလိုအလျောက် ရွှေ့ပြောင်းခြင်း 1036427 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် GiftedMan1 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၄၂၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 32l7mymarhibofhxy959i6c7ujr3tvt 0 289372 1043553 2026-07-19T13:10:57Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အ.လ.က - ရစ်ကန်ဘူတာ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ရစ်ကန်ဘူတာရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ရစ်ကန်ဘူတာရွာ]] တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1043553 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က - ရစ်ကန်ဘူတာ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ရစ်ကန်ဘူတာရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ရစ်ကန်ဘူတာရွာ]] တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၄၂၃ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} 7prdjf1j1jah74um5i7nvbhslnc74nc 0 289373 1043554 2026-07-19T13:11:47Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အ.လ.က - လက်ပံခါးရှည်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[လက်ပံခါးရှည်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|လက်ပံခါးရှည်ရွာ]] တွင်ရှိသည့် အခြ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1043554 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က - လက်ပံခါးရှည်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[လက်ပံခါးရှည်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|လက်ပံခါးရှည်ရွာ]] တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၂၉၂ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{coord|xxxxxxx|format=dms|region:MM|display=inline,title}} [[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} q2vfzeo29zmmbky9pxr5tymy5xhywqo 1043555 1043554 2026-07-19T13:12:44Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* ကိုးကား */ 1043555 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က - လက်ပံခါးရှည်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[လက်ပံခါးရှည်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|လက်ပံခါးရှည်ရွာ]] တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၂၉၂ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} olgsmgcpa5x2desayitbe9qwlon225v 0 289374 1043556 2026-07-19T13:14:28Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အ.လ.က - ချမ်းသာကြီး''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ချမ်းသာကြီးရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ချမ်းသာကြီးရွာ]] တွင်ရှိသည့် အခြေခံ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1043556 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က - ချမ်းသာကြီး''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ချမ်းသာကြီးရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ချမ်းသာကြီးရွာ]] တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၅၅ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{coord|xxxxxxx|format=dms|region:MM|display=inline,title}} [[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} eqjiwkpw0y9ok3imw41ohocrn0gq0fk 1043558 1043556 2026-07-19T13:15:15Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* ကိုးကား */ 1043558 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က - ချမ်းသာကြီး''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[ချမ်းသာကြီးရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|ချမ်းသာကြီးရွာ]] တွင်ရှိသည့် အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၅၅ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/kawa-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{coord|16.983688239052388| 96.68185426392431|format=dms|region:MM|display=inline,title}} [[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} edpjlgk6iegj5cd42thl2axmudjjol9 3 289375 1043561 2026-07-19T13:26:27Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1043561 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-40389-20 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၂၆၊ ၁၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) esd0ya3u7kr1xrssrirjhad2iskm9gt 0 289376 1043563 2026-07-19T13:46:25Z Zawzawaungthwin 100038 [[မြန်မာနိုင်ငံဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈)]] စာမျက်နှာကို [[မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈)]] သို့ Zawzawaungthwinက ရွှေ့ခဲ့သည်: မလိုအပ်သော စကားဘညှပ်၊ သံတူကြောင်းကွဲများ ဖယ်ရှားခြင်း 1043563 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈)]] dzexdcubwx03xzjgzboqfeiqfu4gm2t 3 289377 1043567 2026-07-19T14:26:34Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1043567 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-40513-03 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၆၊ ၁၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) okgzf7rl4m16mrjfyyr05nwh1vc4k2f 0 289378 1043569 2026-07-19T15:01:51Z Zawzawaungthwin 100038 ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ (၁၉၄၇) (အင်္ဂလိပ်: 1947 Constitution of Burma) သည် မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရရှိရန်အတွက် အခြေခံအုတ်မြစ်အဖြစ် ရေးဆွဲခဲ့သော နိုင်ငံ၏ ပထမဆုံးသော ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ 1043569 wikitext text/x-wiki {{Infobox document |name = ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ (၁၉၄၇) |image = 1947 Constitution of Burma original cover.jpg |image_caption = ၁၉၄၇ ခုနှစ် ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံအခြေခံဥပဒေ မူရင်းစာအုပ် အဖုံး |date_created = ၉ ဧပြီ ၁၉၄၇ |date_ratified = ၂၄ စက်တင်ဘာ ၁၉၄၇ |date_effective = ၄ ဇန်နဝါရီ ၁၉၄၈ |purpose = လွတ်လပ်သော နိုင်ငံသစ်အတွက် ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံအခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲရန် }} '''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ (၁၉၄၇)''' ({{lang-en|'''1947 Constitution of Burma'''}}) သည် မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရရှိရန်အတွက် အခြေခံအုတ်မြစ်အဖြစ် ရေးဆွဲခဲ့သော နိုင်ငံ၏ ပထမဆုံးသော ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=news |first=Burma Myanmar |date=2011-12-02 |title=THE CONSTITUTION OF THE UNION OF BURMA (1947) |url=https://democracyforburma.wordpress.com/2011/12/02/the-constitution-of-the-union-of-burma-1947/ |access-date=2026-07-19 |website=democracy for burma |language=en}}</ref> == သမိုင်းကြောင်း == [[အောင်ဆန်း|ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]] ဦးဆောင်သော [[ဖက်ဆစ်ဆန့်ကျင်ရေး ပြည်သူ့လွတ်လပ်ရေး အဖွဲ့ချုပ်|ဖဆပလအဖွဲ့ချုပ်]] နှင့် [[တိုင်းပြည်ပြုလွှတ်‌တော်|တိုင်းပြုပြည်ပြုလွှတ်တော်]] တို့က လွတ်လပ်ပြီး အချုပ်အခြာအာဏာပိုင် နိုင်ငံတော်တစ်ခု ပေါ်ပေါက်လာစေရန် ရည်ရွယ်၍ ဤဥပဒေကို ရေးဆွဲခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၄၇ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် အတည်ပြုပြဋ္ဌာန်းခဲ့ပြီး ၁၉၄၈ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၄ ရက်နေ့တွင် [[လွတ်လပ်ရေးနေ့ (မြန်မာနိုင်ငံ)|မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေး]]ရရှိသည်နှင့်အမျှ တရားဝင် အာဏာသက်ဝင်ခဲ့သည်။ ဤဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ လွတ်လပ်ရေးသမိုင်းတွင် အရေးပါဆုံးသော ဥပဒေပြုရေးမှတ်တိုင်တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Constitution of 1947 - Myanmar Law Library |url=https://www.myanmar-law-library.org/law-library/laws-and-regulations/constitutions/1947-constitution.html |access-date=2026-07-19 |website=www.myanmar-law-library.org}}</ref> == ရည်ရွယ်ချက် == ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း ဦးဆောင်လျက် တစ်နှစ်အတွင်း လွတ်လပ်ရေး ရရှိစေရမည်ဟူသော ဦးတည်ချက်ဖြင့် ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်ခဲ့ကြပြီး လွတ်လပ်သော နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ ပေါ်ပေါက်လာလျှင် ကျင့်သုံးရမည့် ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲရေးမှာ အဓိကကဏ္ဍတစ်ရပ်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite journal |last=Rau |first=Benegal |date=1948-08-01 |title=The Constitution of the Union of Burma |url=https://digitalcommons.law.uw.edu/wlr/vol23/iss3/9 |journal=Washington Law Review |volume=23 |issue=3 |pages=288}}</ref> ၁၉၄၇ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၉ ရက်နေ့တွင် တိုင်းပြုပြည်ပြုလွှတ်တော် ရွေးကောက်ပွဲများကို ကျင်းပခဲ့သည်။ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းအနေဖြင့် အခြေခံဥပဒေရေးဆွဲရေးနှင့် အတည်ပြုရေးလုပ်ငန်းများကို ၁၉၄၇ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ သို့မဟုတ် စက်တင်ဘာလကုန်ခန့်တွင် ပြီးစီးနိုင်ရန် မျှော်မှန်းခဲ့သည်။ ၁၉၄၇ ခုနှစ် မေလတွင် [[ရန်ကုန်မြို့]] [[ဂျူဗလီဟော]]၌ ကျင်းပသော ဖဆပလအဖွဲ့ချုပ်၏ ပဏာမညီလာခံက အဖွဲ့ဝင် ၁၁၁ ဦးပါ ကော်မတီကို ဖွဲ့စည်းကာ အခြေခံဥပဒေမူကြမ်း ရေးဆွဲရေး တာဝန်ကို ပေးအပ်ခဲ့သည်။ ထိုစဉ် ဝတ်လုံတော်ရ [[ချန်ထွန်း၊ ဦး(တရားဝန်ကြီး)|ဦးချန်ထွန်း]]အား အကြံပေးအရာရှိအဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ ဦးချန်ထွန်းသည် အိန္ဒိယ အခြေခံဥပဒေရေးဆွဲရေး အကြံပေးပုဂ္ဂိုလ် ဆာဘီအင်ရောင်းနှင့် အိန္ဒိယသို့ သွားရောက်တွေ့ဆုံဆွေးနွေးကာ မြန်မာနိုင်ငံအတွက် အခြေခံဥပဒေမူကြမ်းကို ရေးဆွဲခဲ့သည်။<ref>{{Cite journal |last=Coffey |first=Donal K. |date=2023-05 |title=The Drafting of the Constitution of the Union of Burma in 1947: Dominion Status, Indo–Burmese Relations, and the Irish Example |url=https://www.cambridge.org/core/journals/law-and-history-review/article/drafting-of-the-constitution-of-the-union-of-burma-in-1947-dominion-status-indoburmese-relations-and-the-irish-example/EDAD03879CAD4EA3C119D5A7C0792B86 |journal=Law and History Review |language=en |volume=41 |issue=2 |pages=253–272 |doi=10.1017/S0738248022000487 |issn=0738-2480}}</ref> == ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲခြင်း == တိုင်းပြုပြည်ပြုလွှတ်တော် ပထမညီလာခံကို ၁၉၄၇ ခုနှစ် ဇွန်လ ၉ ရက်နေ့တွင် စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ ဇွန်လ ၁၁ ရက်နေ့တွင် [[ဦးနု|သခင်နု]]အား လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခဲ့သည်။ ဇွန်လ ၁၆ ရက်နေ့တွင် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းသည် ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေအတွက် အခြေပြုရမည့် အချက်ကြီး ၇ ချက်ပါဝင်သော ရည်ညွှန်းပြဋ္ဌာန်းချက်အဆိုတစ်ရပ်ကို တင်သွင်းခဲ့သည်။ဇွန်လ ၁၈ ရက်နေ့တွင် ပထမအကြိမ် တိုင်းပြုပြည်ပြုလွှတ်တော် ညီလာခံက အဖွဲ့ဝင် ၇၅ ဦးပါဝင်သော ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲရေးကော်မတီကြီးနှင့် ဆပ်ကော်မတီများကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ဇူလိုင်လ ၁၉ ရက်နေ့တွင် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းနှင့်တကွ ဝန်ကြီးများ လုပ်ကြံခံခဲ့ရသဖြင့် တိုင်းပြည်အုပ်ချုပ်ရေး တာဝန်ကို သခင်နုက ခေါင်းဆောင်ယူခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=2019-07-17 |title=ပျော်ဘွယ်ဦးမြ၊ ဗိုလ်ချုပ်ယောက်ဖနဲ့ လုပ်ကြံမှုက လွတ်ခဲ့သူ |url=https://www.bbc.com/burmese/in-depth-48937501 |access-date=2026-07-19 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> ဇူလိုင်လ ၂၉ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပသော ဒုတိယညီလာခံ၌ အခြေခံဥပဒေကြမ်းကို တင်ပြဆွေးနွေးခဲ့ပြီး အခြေခံမူများကို လက်ခံအတည်ပြုခဲ့သည်။ ထို့နောက် တတိယညီလာခံတွင် အပြီးသတ်ရေးဆွဲတင်ပြရန် အခြေခံဥပဒေကြမ်း အချောရေးဆွဲရေး ကော်မတီသို့ လွှဲအပ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Myanmar Law Library |url=https://myanmar-law-library.org/spip.php?page=pdfjs&id_document=61 |access-date=2026-07-19 |website=myanmar-law-library.org}}</ref> == အတည်ပြုခြင်း == တိုင်းပြုပြည်ပြုလွှတ်တော် တတိယညီလာခံကို ၁၉၄၇ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ ထိုညီလာခံတွင် ကရင်နီကိုယ်စားလှယ်တော်များ ပထမဆုံးအကြိမ် တက်ရောက်ခဲ့ကြသည်။ စက်တင်ဘာလ ၂၄ ရက်၊ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ ညနေ ၃ နာရီ ၂၉ မိနစ်တွင် ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေကြမ်းကို တညီတညွတ်တည်း အတည်ပြုခဲ့ကြသည်။၁၉၄၇ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေတွင် ဥပဒေနိဒါန်း ၁၄ ခန်း၊ ပုဒ်မ ၂၃၄ ခုနှင့် ဇယား ၄ ခု ပါရှိသည်။<ref>{{Cite web |title=1947 Constitution Of Burma (original).pdf |url=https://docs.google.com/file/d/0BzS8CTpRZ2a8NGVjNDU5NzgtY2NmMi00YTQwLTljN2MtNGFjYmI5M2NjMDY5/edit?resourcekey=0-wTjeOKNIGVADj9107J6DEw&usp=embed_facebook |access-date=2026-07-19 |website=Google Docs}}</ref> == ကိုးကားစာရင်း == # မြန်မာနိုင်ငံဘာသာပြန်စာပေအသင်း၊ မြန်မာစွယ်စုံကျမ်း - အတွဲ ၅၊ တူ-နိ။ # တင်နိုင်တိုး၊ တိုင်းပြုပြည်ပြုလွှတ်တော်ညီလာခံမှတ်တမ်းများ။ # သမိုင်းသုတေသနနှင့် အမျိုးသားစာကြည့်တိုက်ဦးစီးဌာန၊ မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေးဗိသုကာ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း။ # မြန်မာနိုင်ငံတော်အစိုးရပုံနှိပ်တိုက် (၁၉၄၇)၊ မြန်မာနိုင်ငံတော် တိုင်းပြုပြည်ပြုလွှတ်တော် ညီလာခံမှတ်တမ်း။ == ကိုးကား == {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ပထမဆုံး]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံအခြေခံဥပဒေ]] ohi1k9u9w8fh629fy8ca64izspzt7s7 0 289379 1043573 2026-07-19T15:20:17Z Zawzawaungthwin 100038 [[ချန်ထွန်း၊ ဦး(တရားဝန်ကြီး)]] စာမျက်နှာကို [[ချန်ထွန်း (တရားဝန်ကြီး)]] သို့ Zawzawaungthwinက ရွှေ့ခဲ့သည်: မလိုအပ်သော စကားဘညှပ်၊ သံတူကြောင်းကွဲများ ဖယ်ရှားခြင်း 1043573 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ချန်ထွန်း (တရားဝန်ကြီး)]] 3jnt96wjx082zmjuu231m077ukwzuf5 10 289380 1043579 2026-07-19T16:26:10Z Pho Sai 45037 စာမျက်နှာကို [[တမ်းပလိတ်:နိုင်ငံ စာရင်းအင်း မိုနာကိုနိုင်ငံ]] သို့ ပြန်ညွှန်းလိုက်သည် 1043579 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Template:နိုင်ငံ စာရင်းအင်း မိုနာကိုနိုင်ငံ]] [[Category:နိုင်ငံ စာရင်းအင်း ပြန်ညွှန်းများ|MON]] jww8xtv5lxdp5dgs7c557p7bo81x02w 3 289381 1043580 2026-07-19T16:26:48Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1043580 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-40330-51 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၂၆၊ ၁၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) lw4c2pg2d2df207nbw4p6uqo5d9mtwz 1043617 1043580 2026-07-20T04:21:27Z Zawzawaungthwin 100038 subst:Uw3 1043617 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-40330-51 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၂၆၊ ၁၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) [[File:Nuvola apps important.svg|25px|alt=Warning icon]] ကျေးဇူးပြု၍ ရပ်တန့်ပါ။ အကယ်၍ နောက်တစ်ကြိမ် ဝီကီပီးဒီးယားကို ထိခိုက်စေပါက သင်၏ [[WP:BLOCK|တည်းဖြတ်ခြင်းကို ပိတ်ပင်ခြင်း ခံရပါမယ်]]။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၁၊ ၂၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) 5axviwmw1e3mkrt7v8ybpnde6v7ne10 10 289382 1043581 2026-07-19T16:27:07Z Pho Sai 45037 စာမျက်နှာကို [[တမ်းပလိတ်:နိုင်ငံ စာရင်းအင်း မိုနာကိုနိုင်ငံ]] သို့ ပြန်ညွှန်းလိုက်သည် 1043581 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Template:နိုင်ငံ စာရင်းအင်း မိုနာကိုနိုင်ငံ]] [[Category:နိုင်ငံ စာရင်းအင်း ပြန်ညွှန်းများ|MCO]] 928vd1ooqsbqvxkp4q9f32sb53dp8i9 3 289383 1043584 2026-07-19T18:36:59Z Mfield 138184 [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:GiftedMan1]] စာမျက်နှာကို [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Éothan P.]] သို့ Mfieldက ရွှေ့ခဲ့သည်: အသုံးပြုသူ "[[Special:CentralAuth/GiftedMan1|GiftedMan1]]" ကို "[[Special:CentralAuth/Éothan P.|Éothan P.]]" သို့ အမည်ပြောင်းလဲစဉ် စာမျက်နှာအား အလိုအလျောက် ရွှေ့ပြောင်းခြင်း 1043584 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Éothan P.]] 9sxqx62vn33r918qxlv8s94wx5zqz30 1 289384 1043585 2026-07-19T19:20:56Z ~2026-40445-26 145837 /* တည်နေရာနဲ့အိမ်တွေကိုကျောင်းတွေကိုအတိအကျပြပေးပါ */ အပိုင်းသစ် 1043585 wikitext text/x-wiki == တည်နေရာနဲ့အိမ်တွေကိုကျောင်းတွေကိုအတိအကျပြပေးပါ == တည်နေရာနဲ့အိမ်တွေကိုကျောင်းတွေကိုအတိအကျပြပေးပါ [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2026-40445-26|&#126;2026-40445-26]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2026-40445-26|talk]]) ၁၉:၂၀၊ ၁၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) l9vyz3ds1wuitr52r5ktwmlutfj6wyp 1043586 1043585 2026-07-19T19:21:45Z ~2026-40445-26 145837 /* တည်နေရာနဲ့အိမ်တွေကိုကျောင်းတွေကိုအတိအကျပြပေးပါ */ အကြောင်းပြန်ခြင်း 1043586 wikitext text/x-wiki == တည်နေရာနဲ့အိမ်တွေကိုကျောင်းတွေကိုအတိအကျပြပေးပါ == တည်နေရာနဲ့အိမ်တွေကိုကျောင်းတွေကိုအတိအကျပြပေးပါ [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2026-40445-26|&#126;2026-40445-26]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2026-40445-26|talk]]) ၁၉:၂၀၊ ၁၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) :သဲသဲကွဲကွဲလေးပြပါ [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2026-40445-26|&#126;2026-40445-26]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2026-40445-26|talk]]) ၁၉:၂၁၊ ၁၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) ngn1d5yw2361anw4si6x84u0q648jy6 3 289385 1043587 2026-07-19T19:27:06Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1043587 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-40445-26 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၂၇၊ ၁၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) hr428anxk4p7y2rbzilrzaz33qhkwzw 3 289386 1043589 2026-07-20T00:27:37Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1043589 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Bhone ThuTa ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၀:၂၇၊ ၂၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) 82o50xn94armyv36f7403jnqb2z9ofx 0 289387 1043593 2026-07-20T02:39:29Z Zawzawaungthwin 100038 [[စိမ့်၊ ဆရာ (ဆိုင်းဆရာ)]] စာမျက်နှာကို [[ဆရာစိမ့် (ဆိုင်းဆရာ)]] သို့ Zawzawaungthwinက ရွှေ့ခဲ့သည်: မလိုအပ်သော စကားဘညှပ်၊ သံတူကြောင်းကွဲများ ဖယ်ရှားခြင်း 1043593 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ဆရာစိမ့် (ဆိုင်းဆရာ)]] qdl3qcstz2rl6vlokuq5nbldd3enwer 14 289388 1043594 2026-07-20T02:57:32Z Zawzawaungthwin 100038 ကဏ္ဍ:မြန်မာ သိုင်းပညာရှင်များ 1043594 wikitext text/x-wiki [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ သိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ကိုယ်ခံပညာရှင်များ]] da0fp5iwivi0jrz2l7qq9wr72f0lwlv 0 289389 1043597 2026-07-20T03:02:40Z Zawzawaungthwin 100038 [[ပြည်သိမ်း၊ ဦး (သိုင်းဆရာကြီး)]] စာမျက်နှာကို [[ပြည်သိမ်း (သိုင်းဆရာကြီး)]] သို့ Zawzawaungthwinက ရွှေ့ခဲ့သည်: မလိုအပ်သော စကားဘညှပ်၊ သံတူကြောင်းကွဲများ ဖယ်ရှားခြင်း 1043597 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ပြည်သိမ်း (သိုင်းဆရာကြီး)]] 8yozu611ns41p7ortslajznaa4b4l2k 0 289390 1043600 2026-07-20T03:17:46Z Zawzawaungthwin 100038 [[ချစ်သန်း၊ ဦး (သိုင်းဆရာကြီး)]] စာမျက်နှာကို [[ချစ်သန်း (သိုင်းဆရာကြီး)]] သို့ Zawzawaungthwinက ရွှေ့ခဲ့သည်: မလိုအပ်သော စကားဘညှပ်၊ သံတူကြောင်းကွဲများ ဖယ်ရှားခြင်း 1043600 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ချစ်သန်း (သိုင်းဆရာကြီး)]] 33yrrfa8j8g0nlertjiemoctjg6gfw9 14 289391 1043601 2026-07-20T03:19:52Z Zawzawaungthwin 100038 ကဏ္ဍ:မြန်မာ ကိုယ်ခံပညာရှင်များ 1043601 wikitext text/x-wiki [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ အားကစားသမားများ]] dsp47a4iv81yrlss0p7rub84lflxuul 14 289392 1043602 2026-07-20T03:26:54Z Zawzawaungthwin 100038 ကဏ္ဍ:မြန်မာ ကာယဗလပညာရှင်များ 1043602 wikitext text/x-wiki [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ အားကစားသမားများ]] dsp47a4iv81yrlss0p7rub84lflxuul 14 289393 1043608 2026-07-20T03:38:06Z Zawzawaungthwin 100038 ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား ကာယဗလသမားများ 1043608 wikitext text/x-wiki [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ကာယဗလပညာရှင်များ]] l0g4du6r5d7qvo03jquczptwy2dcslj 14 289394 1043609 2026-07-20T03:39:13Z Zawzawaungthwin 100038 ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသမီး ကာယဗလသမားများ 1043609 wikitext text/x-wiki [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ကာယဗလပညာရှင်များ]] l0g4du6r5d7qvo03jquczptwy2dcslj 0 289395 1043615 2026-07-20T03:57:18Z Zawzawaungthwin 100038 [[ပြား၊ ဦး (သက်ကြီးမောင်)]] စာမျက်နှာကို [[ဦးပြား (သက်ကြီးမောင်)]] သို့ Zawzawaungthwinက ရွှေ့ခဲ့သည်: မလိုအပ်သော စကားဘညှပ်၊ သံတူကြောင်းကွဲများ ဖယ်ရှားခြင်း 1043615 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ဦးပြား (သက်ကြီးမောင်)]] mv6ryy9m75b1jjkwpumgi5p38c7d37u 3 289396 1043619 2026-07-20T04:28:01Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1043619 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-40559-06 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၈၊ ၂၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) lryqyf3aerubrkkon2uqa1in566c6it 14 289397 1043631 2026-07-20T07:17:53Z Pho Sai 45037 "{{catdiffuse}} {{Commons cat}} {{Cat main|ကားပြိုင်ခြင်း}} [[ကဏ္ဍ:ကား|မောင်းနှင်ယှဉ်ပြိုင်ခြင်း]] [[ကဏ္ဍ:တစ်ဦးချင်းယှဉ်ပြိုင်ရသော အားကစားများ]] ကဏ္ဍ:မော်..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1043631 wikitext text/x-wiki {{catdiffuse}} {{Commons cat}} {{Cat main|ကားပြိုင်ခြင်း}} [[ကဏ္ဍ:ကား|မောင်းနှင်ယှဉ်ပြိုင်ခြင်း]] [[ကဏ္ဍ:တစ်ဦးချင်းယှဉ်ပြိုင်ရသော အားကစားများ]] [[ကဏ္ဍ:မော်တော်ယာဉ်မောင်းပြိုင်ခြင်း]] [[ကဏ္ဍ:အမျိုးအစားအလိုက် မော်တော်ယာဉ်အားကစားနည်း]] j4uxuauyxb0zxa467f80dnwx9enco03 1043632 1043631 2026-07-20T07:20:06Z Pho Sai 45037 1043632 wikitext text/x-wiki {{catdiffuse}} {{Commons cat|Auto racing|ကားမောင်းပြိုင်ခြင်း}} {{Cat main|ကားပြိုင်ခြင်း}} [[ကဏ္ဍ:ကား|မောင်းနှင်ယှဉ်ပြိုင်ခြင်း]] [[ကဏ္ဍ:တစ်ဦးချင်းယှဉ်ပြိုင်ရသော အားကစားများ]] [[ကဏ္ဍ:မော်တော်ယာဉ်မောင်းပြိုင်ခြင်း]] [[ကဏ္ဍ:အမျိုးအစားအလိုက် မော်တော်ယာဉ်အားကစားနည်း]] btea6cud7d2ep2trqeo7g0nuq4ecp8l 3 289398 1043633 2026-07-20T07:28:20Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1043633 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-40580-66 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၈၊ ၂၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) 74d28kq7bgs1pw74puicuecrop19mpg 14 289399 1043634 2026-07-20T07:32:34Z Pho Sai 45037 "{{Commons category|Formula One|ဖော်မြူလာ ဝမ်း}} {{Cat main}} [[ကဏ္ဍ:အက်ဖ်အိုင်အေ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲများ]] [[ကဏ္ဍ:ဖော်မြူလာ ကားပြိုင်ပွဲ]] ကဏ္ဍ:ဖေ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1043634 wikitext text/x-wiki {{Commons category|Formula One|ဖော်မြူလာ ဝမ်း}} {{Cat main}} [[ကဏ္ဍ:အက်ဖ်အိုင်အေ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲများ]] [[ကဏ္ဍ:ဖော်မြူလာ ကားပြိုင်ပွဲ]] [[ကဏ္ဍ:ဖော်မြူလာ ကားပြိုင်ပွဲ ပွဲစဉ်များ|1]] [[ကဏ္ဍ:ဂရန့်ပရီ မော်တော်ယာဉ်ပြိုင်ပွဲများ]] ljqn1yl6p01yvhod44630t8xsox1x5a 14 289400 1043635 2026-07-20T07:34:59Z Pho Sai 45037 "{{Commons cat|Formula racing}} [[ကဏ္ဍ:ကားမောင်းပြိုင်ခြင်း]]" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1043635 wikitext text/x-wiki {{Commons cat|Formula racing}} [[ကဏ္ဍ:ကားမောင်းပြိုင်ခြင်း]] 3cmfy1ohd3ycrp8gf5vxh26k5fwg6hn 3 289401 1043640 2026-07-20T08:28:28Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1043640 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Sayar3726 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၂၈၊ ၂၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) 3rl1zomfbun2rqlmx57jyvim9izc9si 3 289402 1043641 2026-07-20T08:28:38Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1043641 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-39633-18 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၂၈၊ ၂၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) n3108hauf1rjl298m1l2sz6cw5sxe3o 3 289403 1043646 2026-07-20T10:28:51Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1043646 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-40781-48 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၈၊ ၂၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) atpzclhgllay3a2dvyth0q6px703424