Wikipedia napwiki https://nap.wikipedia.org/wiki/Paggena_prencepale MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter Media Speciàle Chiàcchiera Utente Utente chiàcchiera Wikipedia Wikipedia chiàcchiera Fiùra Fiùra chiàcchiera MediaWiki MediaWiki chiàcchiera Modello Modello chiàcchiera Ajùto Ajùto chiàcchiera Categurìa Categurìa chiàcchiera TimedText TimedText talk Modulo Modulo chiàcchiera Evento Discussioni evento Noli 0 11685 675897 617977 2026-10-25T12:47:51Z Carsten Steger 28980 Aerial image of Noli inserted. 675897 wikitext text/x-wiki {{Stub comuni|Liùria}} {{Template:Comune|nommecomune = Noli <!-- Salierno --> |mpresa = [[Immagine:Noli-Stemma.png|100px]] |nommeufficiale = Noli <!-- [[Salerno]] --> |reggione = [[Liùria]] <!-- [[Campania]] --> |pruvincia = [[Pruvincia 'e Savona|'e Savona]] <!-- 'e Salierno --> |estenzione = 9 <!-- 16 --> |populazzione = 2.965 <small>(31/12/05)</small> <!-- 346.804 <small>(2001)</small> --> |denzita = 325 <!-- 1.747,45 --> |frazzioni = Voze, Tosse |commune vicini = [[Finale Ligure]], [[Spotorno]], [[Vezzi Portio]]<!-- [[Minure]], [[Nave (BS)|Nave]] --> |cap = 17026 <!-- 27080, da 27080 a 27090 --> |prefisso = 019 <!-- 030 --> |santoprutettore = [[Sant Eugenio]] <!-- fiorentini --> |festa = 'a seconna dummenca 'e [[luglio]] |sito cità = [http://www.comune.noli.sv.it/ comune.noli.sv.it] }} <!-- fine della tabella - per la compilazione vedi -> Aiuto:Comune--> [[Immagine:Aerial image of Noli (view from the east).jpg|left|300px]] '''Noli''' ('''''Nöi''''' pe [[lengua ligure]]) è nu comune 'e 2.922 crestiane d&#39;&#39;a [[pruvincia 'e Savona]]. {{Pruvincia 'e Savona}} [[Categoria:Comune d&#39;&#39;a pruvincia 'e Savona]] [[Categoria:Comune d&#39;&#39;a reggione Liùria]] [[Categoria:Comune 'e l'Italia]] ngspnv1onbghhg3bkue4mbc5clb29nu Munte Lattare 0 66466 675898 2026-10-25T13:41:25Z Yeagvr 12009 /* */ 675898 wikitext text/x-wiki [[File:TheGulfOfSalerno.jpg|thumb|'E Munte Lattare visti d{{v}}o Golfo 'e Salierno]] 'E '''Munte Lattare''' (o semplicemente 'e '''Lattare''') so' na catena 'e muntagne 'e ll'Antiappennino campano, ca fa 'a spina d{{v}}a penisola surrentina e d{{v}}a Costiera amalfitana.<ref>{{cita web|url=https://www.italia.it/it/campania/monti-lattari|titulo=Monti Lattari|opera=Italia.it|acciesso=21 'e giugno 2024}}</ref> So' longhe circa 34 km e larghe 'n media 6 km, e 'a cimma cchiù auta è 'o Monte Sant'Angelo a Tre Pizzi (1.444 m). == Giugrafia == [[File:ISS027-E-7682 - View of Italy.jpg|thumb|left|'E Munte Lattare visti d{{v}}o satellite]] 'E Lattare so' 'o prulungamento verzo ovest d{{v}}e Munte Picentini: costeggiano ll'Agro nucerino e se stennono 'int'ô Tirreno, furmanno 'a penisola surrentina. 'O nomme vene d{{v}}e crape e d{{v}}e vacche ca ce pascolano e ca danno nu latte buonissimo (pe' latino ''Lactarii''). 'E cunfine so' chiste: * a nord-ovest 'o Golfo 'e Napule; * a nord 'a valle 'e ll'Agro nucerino e 'a chiana d{{v}}o sciummo Sarno; * a est 'a valle 'e Cava; * a sud 'o Golfo 'e Salierno. 'E muntagne so' 'e calcare. 'E cimme prencepale so': * 'o Monte Sant'Angelo a Tre Pizzi, cu 'e cimme 'e San Michele (1.444 m), Monte 'e Miezo e Monte Catiello; * 'o [[Monte Faito]] (1.131 m), a nord, addò se saglie cu na funivia 'a [[Castellammare di Stabia|Castiellammare]]. D{{v}}a parte 'e Vico se vedono ancora 'e pilastre 'e preta d{{v}}a vecchia teleferica ca purtava 'a neve nfi' a Massaquano; 'a llà 'a neve jeva cu 'e carre â marina, e po' cu 'e varche a Napule; * 'o Monte Cerreto (1.316 m). Aroppo 'e chisto, 'e muntagne scenneno vierso 'o valico 'e Chiunzi, a Sant'Egidio d{{v}}o Monte Albino; * 'o Monte Albino (1.075 m), ca domina Nucera Inferiore; * 'o Monte Sant'Angelo 'e Cava (1.130 m), 'o Monte Finestra (1.138 m) e 'o Monte 'e ll'Avvocata (1.014 m), ncopp'a Maiori. Chiste fanno 'o cunfine 'e est, primma d{{v}}e valle 'e Cava e d{{v}}o turrente Bonea, ca sfoca a Vietri; * 'o Monte San Costanzo (497 m), â fine d{{v}}a catena vierso ovest. 'O lato 'e sud è assaje scusceso e fa 'e falesie d{{v}}a Costiera amalfitana, addò scenneno assaje turrente. == 'E sentiere == [[File:Salerno-PanoramaMazzoDellaSignora-v2.jpg|thumb|upright=1.4|Salierno e 'e Lattare cu 'a neve]] 'E Lattare so' attraversate 'a assaje sentiere. 'O sentiero CAI n. 300, ll'"Alta via d{{v}}e Lattare", va d{{v}}o Cuorpo 'e Cava a Punta Campanella, passanno p{{v}}o famoso [[Sentiero degli Dei|Sentiero d{{v}}e Dei]] (CAI n. 327). Ate sentiere 'o cullegano ê paise d{{v}}a costa e 'e ll'interno. == Storia == [[File:Montalbino2019.jpg|thumb|'O Monte Albino ncopp'a Nucera Inferiore e Nucera Superiore]] 'Int'ô tiempo d{{v}}e Rumane, 'e Lattare facevano parte d{{v}}a ''Regio I Latium et Campania''. 'Int'â chiana a nord d{{v}}e Lattare, vicino a Nucera, se cumbattette 'int'ô 552-553 ll'urdema battaglia d{{v}}a guerra gotica, 'a battaglia d{{v}}e Munte Lattare, 'int'ô territorio 'e ll'odierne Angri e Sant'Antonio Abate. Llà murette Teia, ll'urdemo rre d{{v}}e Ostrogote. Procopio 'e Cesarea conta ca 'e dduje eserciti s'accampajeno ncopp'ê rive d{{v}}o sciummo Dracone, vicino a Nucera: nu sciummo stritto, ma accussì funno ca nun se puteva passà né a cavallo né a pede.<ref>Procopio 'e Cesarea, ''Bellum Gothicum'', IV, 35.</ref> 'Int'ô Medioevo 'e Lattare facettero parte d{{v}}a Repubbreca amalfitana, e po' d{{v}}o Ducato 'e Amalfi. == Nutarelle == <references/> == Bibbliografia == * Club Alpino Italiano (Delegazione regionale Campania), ''Monti Lattari (Guida e carta dei sentieri)'', scala 1:30.000. * Margrit e Jürgen Wiegand, ''Golfo di Napoli - Guida escursionistica'', Monaco, Rother, 1997. * Gaspare Adinolfi, ''<nowiki/>'E vvie sulitarie: l'Alta Via dei Monti Lattari con Giustino Fortunato alpinista da Cava de' Tirreni all'Isola di Capri lungo la Penisola di Sorrento'', Surriento, Eurograf, 2011. == Vvoce currelate == * [[Monte Faito]] * [[Parco regiunale d''e Munte Lattare]] == Jonte 'a fore == * [https://www.caimontilattari.it/ CAI Monti Lattari] * [https://suisentierideilattari.weebly.com/ Sui sentieri dei Monti Lattari] [[Categurìa:Campania]] mu7a7n4g7h4c0uddjxr2s4tg1r0ic0e