विकिपिडिया newiki https://ne.wikipedia.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A5%8D%E0%A4%AF_%E0%A4%AA%E0%A5%83%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%A0 MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter मीडिया विशेष वार्तालाप प्रयोगकर्ता प्रयोगकर्ता वार्ता विकिपिडिया विकिपिडिया वार्ता चित्र चित्र वार्ता मीडियाविकि मीडियाविकि वार्ता ढाँचा ढाँचा वार्ता मद्दत मद्दत वार्ता श्रेणी श्रेणी वार्ता पोर्टल पोर्टल वार्ता मस्यौदा मस्यौदा वार्ता TimedText TimedText talk मोड्युल मोड्युल वार्तालाप Event Event talk 0 23274 1393011 1392971 2026-10-23T10:53:19Z Bishaldev100 28807 /* प्राचीन मिथक */ 1393011 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- आधारभूत जानकारी --> |name = |other_name = |native_name = |nickname = |settlement_type = पूर्व गाविस |motto = <!-- चित्र र नक्सा--> |image_skyline = Mahalaxmi Temple.jpg |image_caption = महालक्ष्मी - महाभैरव मन्दिर लुभु |image_flag = |image_seal = |image_map = <!-- NepalLalitpurDistrictmap.png --> |mapsize = 300px |map_caption = |pushpin_map = ललितपुर जिल्ला (गाविस तह)#बागमती अञ्चल#मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र#नेपाल |pushpin_label_position = bottom |pushpin_mapsize = 300 |pushpin_map_caption = <!-- अवस्थिति --> |subdivision_type = देश |subdivision_name = {{झण्डा|नेपाल}} |subdivision_type1 = [[नेपालका प्रदेशहरू|प्रदेश]] |subdivision_name1 = [[बागमती प्रदेश]] |subdivision_type2 = [[नेपालका जिल्लाहरू|जिल्ला]] |subdivision_name2 = [[ललितपुर जिल्ला]] <!-- राजनीति --> |government_footnotes = |government_type = |leader_title = |leader_name = |leader_title1 = <!-- for places with, say, both a mayor and a city manager --> |leader_name1 = |established_title = <!-- Settled --> |established_date = <!-- क्षेत्रफल --> |unit_pref = <!--Enter: Imperial, if Imperial (metric) is desired--> |area_footnotes = |area_total_km2 = ६.४०<!-- ALL fields dealing with a measurements are subject to automatic unit conversion--> |area_total_sq_mi = <!-- जनसङ्ख्या --> |population_as_of = [[नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना, २०६८|वि.सं २०६८]] |population_footnotes = |population_note = |population_total = 10374 |population_density_km2 = auto |population_blank1_title = जातीयता |population_blank2_title = Religions <!-- साधारण जानकारी --> |timezone = [[नेपालको प्रमाणिक समय|नेपाली समय]] |utc_offset = +५:४५ |timezone_DST = |utc_offset_DST = |coordinates = {{coord|27.63333|85.38333|type:adm2nd_region:NP_source:unmaps-enwiki|display=inline,title}} |elevation_footnotes = <!--for references: use <ref> </ref> tags--> |elevation_m = <!-- Area/postal codes & others --> |postal_code_type = <!-- enter ZIP code, Postcode, Post code, Postal code... --> |postal_code = |area_code = |blank_name = |blank_info = |website = |footnotes = }} '''{{पृष्ठको नाम}}''' [[नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन]] अनुसार, [[मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र|मध्यमाञ्चल]] विकास क्षेत्रको [[बागमती अञ्चल]], [[ललितपुर जिल्ला]]मा अवस्थित एक [[गाउँ विकास समिति (नेपाल)|गाविस]] थियो। [[नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना, २०६८|एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८]]मा यहाँको जनसङ्ख्या १०३७४ रहेको थियो जसमध्ये ५१२६ पुरुष र ५२४८ महिला रहेका थिए भने यहाँ २३६५ घरधुरी रहेको थियो।<ref>{{वेब स्रोत|युआरएल=https://mofald.gov.np/mofald/userfiles/docs_206.pdf|शीर्षक=राष्ट्रिय जनगणना २०६८| प्रकाशक=[[नेपाल सरकार]] '''केन्द्रिय तथ्याङ्क विभाग'''|प्रारूप=पिडिएफ |कार्य=राष्ट्रिय योजना आयोग सचिवालय}}</ref><ref name="नेपालको राष्ट्रिय जनगणना २०६८ (गाविस तह)">{{cite news|title=नेपालको राष्ट्रिय जनगणना २०६८ (गाविस तह)|url=http://elibrary.xyz/cbs/image/data/Population/VDC-Municipality%20in%20detail/VDC_Municipality.pdf|accessdate=नोभेम्बर २०१२|agency=नेपाल सरकार|publisher=[[राष्ट्रिय योजना आयोग (नेपाल)|राष्ट्रिय योजना आयोग]]|date=नोभेम्बर २०१२|ref=केन्द्रीय तथ्याङ्क विभाग|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304223834/http://elibrary.xyz/cbs/image/data/Population/VDC-Municipality%20in%20detail/VDC_Municipality.pdf|archive-date=2016-03-04}}</ref> यो हाल [[महालक्ष्मी नगरपालिका, ललितपुर|महालक्ष्मी नगरपालिका]]मा पर्दछ। यो महालक्ष्मी नगरपालिकाको वडा नम्बर ८ हो। ललितपुरको [[मंगलबजार]] हुँदै तेटास्तुप चक्रपथ ग्वार्कोबाट छ कि.मी पूर्वको लुभुको बारेमा अनेकौ आख्यान जोडिएको साँस्कृतिक नगर मानिन्छ। धार्मिक, ऐतिहासिक, साँस्कृतिक तथा प्राकृतिक पर्यटकीय दृष्टिकोणले महतत्वपूर्ण रहेको लुभु समुद्री सतहबाट चार हजार दुई सय २६ मिटर उचाइमा रहेको छ। ने.सं. ५६७ कोयलाछी टोलको नारायण मन्दिरमा रहेको शिलालेख अनुसार राजा [[यक्ष मल्ल]]को पालामा लुभु कोटनायक ह«दयराम मुल्मीको नेतृत्वमा एउटा बलियो किल्लाको रूपमा रहेको थियो। लुभु र [[सिद्धिपुर, ललितपुर|सिद्दिपुर]]को सिमानामा गोदावरी खोला बग्छ। "राजपरिवारले लुभुको गोदावरी खोला पार गर्नु नहुने" भन्ने तान्त्रिक तथा धार्मिक वर्जित जनविश्वास छ। २०५८ बैशाखमा जर्मनीको परोपकारी संस्था नेपालहिल्फे बाइलन्गिट्स (Nepalhilfe Beilngries) को आर्थिक तथा प्राविधिक सहयोगमा निर्माण भएको शालिग्राम बालगृह अनाथालयको उद्घाटन गर्न<ref>{{Cite web |last=c.herbaty |date=1996-04-01 |title=Shaligram Bal Griha – our orphanage – Nepalhilfe Beilngries e.V. |url=https://www.nepalhilfe.org/shelters/shaligram-bal-griha-our-orphanage/?lang=en |access-date=2026-10-11 |language=en-US}}</ref> रानी [[रानी ऐश्वर्य राज्यलक्ष्मी शाह|ऐश्वर्य]] र युवराज [[दीपेन्द्र वीरविक्रम शाह|दीपेन्द्र शाह]] २०५८ बैशाखमा लुभु पुगेका थिए। जेठ १९ मा [[दरबार हत्याकाण्ड]] हुँदा [[वीरेन्द्र वीरविक्रम शाह|राजा वीरेन्द्र]] सहित राजपरिवारको वंशनाश भयो। == इतिहास == लुभूमा नवपाषाण कालीन (Neolithic) ढुङ्गाका औजारहरू फेला परेका छन् <ref>{{Cite journal |last=Sharma |first=J. L |date=1983 |title=Neolithic Tools from Nepal |journal=Ancient Nepal |volume=75 |pages=1-12}}</ref>, जसले यहाँ मानव बस्तीको इतिहास प्रागैतिहासिक कालसम्म पुग्ने देखाउँछ। लिच्छवि कालमा [[नरेन्द्रदेव|नरेन्द्र देव]]को अभिलेख अनुसार यो हंसगृह शहरको एक भागको रूपमा विकसित भएको थियो। ==नामाकरण== विभिन्न युगहरूमा लुभूलाई फरक-फरक नामले चिनिन्थ्यो। लिच्छवि कालमा यसलाई 'हंसगृहद्रङ्ग' सहित 'पश्चिमको ग्राम' भनिन्थ्यो। मध्यकालमा यसलाई लम्हमु, लहानु, लुम्हा, र लुम्हु जस्ता नामले चिनिन्थ्यो <ref>{{Cite journal |last=Shakya |first=S R |date=2054 |title=लुभुस्थित श्री महलक्ष्मी महाभैरव मन्दिरसँग सम्बन्धित ताम्रपत्र |journal=स्मारिका लुभु महोत्सव |pages=77}}</ref>। मध्यकालमा कहिलेकाहीँ यसलाई 'सुवर्णपुर' नामले पनि सम्बोधन गरिन्थ्यो<ref>{{Cite journal |last=वज्राचार्य |first=धनवज्र |date=२०५६ |title=मध्यकालका अभिलेख |journal=मध्यकालका अभिलेख |pages=172}}</ref> (वज्राचार्य, २०५६, पृ. ११२)। आज यसलाई 'लुभू' भनिन्छ, जुन मध्यकालमा प्रयोग हुने 'लुम्हु' शब्दको अपभ्रंश रूप हो। देवी महालक्ष्मीको मन्दिर लुभूको एक महत्त्वपूर्ण सम्पदा स्थल हो। [[भाषा वंशावली]]को विवरण अनुसार बोडे (भक्तपुर) कि महालक्ष्मी, लगनटोल (पाटन) कि महालक्ष्मी, खोकना (ललितपुर) कि महालक्ष्मी र लुभू (ललितपुर) कि महालक्ष्मी [[काठमाडौँ उपत्यका]]का सबैभन्दा प्रसिद्ध र शक्तिशाली देवीहरू हुन् (श्रेष्ठ, २०६४, पृ. ३९)। हंसग्रहद्रङ्गलाई लुभु भनिनुका आख्यानहरू मध्ये राजा [[सिद्धिनरसिंह मल्ल]]का नाति राजा [[योगनरेन्द्र मल्ल]] ( नें. सं. ८०४ ( ८२५ ) लाई एक पटक ललितपुरदेखि लुभुसम्म तुल विछ्याएर लगिएको थियो। राजाले लुभुमा ढकमक्क [[तोरी]]को फुल फुलेको देखेपछि खुशीले गद्गद् हुँदै "थ्व थायँ ला लुँ बुँ खनि" –(यी ठाउँहरू त सुनको खेत रहेछ ) भनी ब्यक्त गरेछन्। त्यसैबेला देखि गाउँको नाउँनै लुँबुँ हुन पुगेको हो। [[चित्र:MustardField_lalitpur.jpg|पाठ=MustardField lalitpur|बायाँ|अङ्गुठाकार|तोरीको खेत, [[ललितपुर जिल्ला|ललितपुर]]]] अर्को आख्यान अनुसार गङ्गाको महारानी ने.सं. ६७२ तिर आफ्नो सुनको थाल बेची महालक्ष्मी महाभैरव जात्रा चलाउनुका साथै हंसगृहद्रङ्ग वस्तीलाई ब्यवस्थित रूपमा विस्तार गरेको हँदा लुँ( वसुन र भुँ – थाललाई लुँभुँ भन्ने गरेको बताइन्छ। कान्तिपुरका राजा [[शिवसिंह मल्ल|शिवसिंह मल्ले]] ने.सं. ८०३मा पाटनमा विजय प्राप्त गरी निजका छोरा हरिहरसिंह मल्लाई राजप्रतिनिधिको रूपमा शासन गर्न लगाइएको लुँभुँ दक्षिणमा श्रृङ्गमती खोला, पश्चिममा गोदावरी खोला, उत्तरमा ढुङ्गे खोलाले घरिएको छ। च्वहिटी, लाछी हिटी क्वय हिटी तीन खण्डमा विभक्त लुँभुँलाई पूर्वमा लुखाखिखा, मुगः पुखु) पश्चिममा क्वने लुखा, उत्तरमा मचालुख लाछी – जहाँ गँगा महारानीक दरबार छ ) र दक्षिणमा नासः लुखासहित चारैतिर पर्खालले घेरी शहर बसाएको बताइन्छ। तर हाल पर्खाल भग्नावशेषमा परिण भएको छ। ==प्राचीन मिथक== लुँभुँ ढोकाबाट गाउँ प्रवेश गर्नासाथ ने सं. ५७३मा स्थापित नारायण मन्दिर गराएको सरस्वती लाकेश्व्रको कलात्मक मन्दिर बाटोका दायाँ बायाँ चोक कुनामा देख्न सकिन्छ। नौ पिठ र चार तीर्थस्थलको रक्षा गरेको मानिने लुँभु देशको इष्टदेवी महालक्ष्मी, महाभैरव मन्दिर तीन तल्ले झिँगटीछाने पेगौडा शैलीयुक्त मन्दिर प्राचीन दरबार नजिकरहेको छ। लुँभुँ महालक्ष्मी महाभैुव रातो मच्छिन्द्र नाथको पाँग्रा भैरव भैरवी भएको कारण वुंगद्योको जात्रासँगै यहाँको पनि जात्रा सुरू हुने गरेको हो। मन्दिरको दोस्रो तल्लामा गणेश, महालक्ष्मी कुमार, महाभैरव र कुमारीको पाँच देवीदेवताका शिर ख्वापा पुज्ने प्रचलन रहेको छ। ने.सं. ६३२मा भारो अर्थात श्रेष्ठ समाजले निमार्ण गराएको महालक्ष्मी महाभैरव देवस्थल लुँभुँका ९ पिठ मध्ये प्रमुख मानिन्छ।ने सं. ९९८मा जीर्णोद्धार भएको महालक्ष्मी महाभैरव मन्दिरवरिपरि पोखरी, ढुङ्गेधारा रहेका छन्। लुँभुँमा रहेका प्राचीन सम्पदा मध्ये गोभ्रातेश्वर महादेव पनि एक हो। देवताका रूपमा सादा लामो बाङ्गोढुंङ्गा पुजिदै आएको छ। [[लिच्छवि राज्य|लिच्छवीकाल]]मा राजाको नाउाँ पछाडि देव राखी सम्मान प्रकट गरिन्थ्यो भने देव अर्थात राजाभन्दा पनि अलौंकिक ठूलो ईश्वरलाई महादेव भन्न थालिएको हो। लुँभुँमा रहेको यो महादेव मन्दिर पाटनको महाबुद्धजस्तै शिखर शैलीमा निमार्ण गरिएको छ। गोभ्रातेश्वर महादेवका सम्बन्धमा जोडिएको अनेकौँ अलौंकिक आख्यानहरू मध्ये कामधेनु गाईको पशुपतिनाथको आराधना गर्दा आफ्नै गोवरमा महादेवको दर्शन दिएको हुँदा गोभ्रातेश्वर भन्ने गरिएको सर्वाधिक चर्चित छ। वैशाख शुक्ल, अक्षय तृतीया र मंसिर पूर्णिमा चोमरी र दुवाल ज्यापुहरूले नुहाई धुवाई पवित्रबसी , नङ काटी एक्लै सुत्ने र सेतो जामा पहिरिएर जात्रा लाउनुप¥थ्यो। हाल राणाकालमा भारतीय भट्ट ब्राम्हण झिकाएर हिन्दुस्तानी परम्परा अनुरूप पूजा गराउने प्रथा लादिएको कुरा स्थानीय बासिन्दाहरू बताउँछन्। लँुभुँ महालक्ष्मी भैरव र गोभ्रातेश्वर मन्दिरबाट सिन्नेरी जाने बाटोछेउमा रहेको लुँभुँ देवी पिठलाई महालक्ष्मी महाभैरवकी आमा भनी पुकार्ने गरिन्छ। कथाअनुसार गंगा महारानी राज्यकाल ने.सं. ६०८मा लँुभुँ देशभरिका जनतालाई गलगाँडले सताएछ। कारण पतालगाउँदा गोभ्रातेश्वर महादेवको शिरमा महालक्ष्मी पिठ रहेकोले हो भनी तान्त्रिकहरूले दिएको चेतावनीलाई मध्यनर राखी सो पिठलार्य हाल तीनतल्ले पेगौडा शैलीकोम महाभैरव महालक्ष्मी लायकु नजिक सारिएको बताइन्छ। पुरानो महालक्ष्मी महाभैरव पिठ खुल्ला रमणीय फाँटमा आयतकार भुइतल्ले शैलीमा रहेको छ। नौ पिठ मध्ये एक मानिने यस माता पिठको निमार्ण राजा हरिहर सिंह मल्ले अहिलेको रूप दिएको बताइन्छ। लुँभुँ धार्मिक, साँस्कृति, ऐतिहासिक पर्यटकीय दृष्टिकोणले मात्र नभई ग्रामीण पर्यटनको साथै शाहसिक खेल पर्यटनको दृष्टिकोणले पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण रहेको छ। === गोभ्राटेश्वर महादेव === कामधेनु गाईले हरेक बिहान शृङ्ग ऋषि गुफा हुँदै पशुपतिमा दूध चढाउन जाने गरेको र यसै क्रममा एकदिन शृङ्गी नाम गरेका ऋषिले स्नान गर्दै गर्दा कामधेनु गाईले गोब्राएको देखी सो गोबरलाई रुद्रको भावनाले पूजा गरेपछि त्यस गोबरबाट तेजिलो लिङ्ग उत्पन्न भएको र उक्त लिङ्गको नाम गोभ्राटेश्वर रहन गएको धार्मिक कथा छ।<ref>{{Cite journal |title=गोभ्राटेश्वर महादेव |url=https://mahalaxmimun.gov.np/sites/mahalaxmimunlalitpur.gov.np/files/documents/%E0%A4%AE%E0%A4%B9%E0%A4%BE%E0%A4%B2%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%AE%E0%A5%80%20%E0%A4%A8%E0%A4%97%E0%A4%B0%E0%A4%AA%E0%A4%BE%E0%A4%B2%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%BE%E0%A4%95%E0%A5%8B%20%E0%A4%AA%E0%A4%B0%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A4%9F%E0%A4%95%E0%A5%80%E0%A4%AF%20%E0%A4%AA%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A5%8B%E0%A4%AB%E0%A4%BE%E0%A4%87%E0%A4%B2_compressed%20%281%29.pdf |journal=महालक्ष्मी नगरपालिकाको पर्यटकीय प्रोफाइल |pages=49}}</ref> उक्त स्थानमा हाल गोभ्राटेश्वर महादेव शिखर शैलीमा निर्मित मन्दिर छ । == परम्परा संस्कृति == === लुभु जात्रा === महालक्ष्मी जात्राको सुरुवात ६५० नेपाल संवत्‌मा मल्ल शासनकी रानी गङ्गा महारानीले गराएको विश्वास गरिन्छ। लुभूमा बैशाख शुक्ल अक्षय तृतीयादेखि ९ दिनसम्म महालक्ष्मी र महाभैरबको जात्रा मनाइन्छ । बाजागाजाका साथ बेलुका खट जात्रा गरिन्छ । खटमा मुख्यतः महालक्ष्मी र महाभैरबका मूर्ति हुन्छन्। एउटा खटमा गणेश, महालक्ष्मी र कुमार हुन्छ भने अर्कोमा गणेश, महाभैरब र कुमारीको मुकुट । खट जात्रा ९ दिनसम्मै चल्छ । नेवार समुदायका [[श्रेष्ठ]]ले [[धाँ]], [[महर्जन]]ले [[धिमे]] र शाहीले न्याँसी बाजा बजाउँछन्। परापूर्व कालमा १२ बर्षसम्म पानी नपर्दा रातो मच्छिन्द्रनाथलाई लिन गएको टोलीमा ४ भैरब पनि थिए । ती मध्ये लुभूका हयग्रिब पनि एक हुन् । त्यसैले मच्छिन्द्रनाथ जात्रा गर्ने बेला लुभूका भैरबको पनि जात्रा पर्छ।<ref>{{Cite web |title=लुभू जात्रा |url=https://nagariknews.nagariknetwork.com/others/147290-1524887160.html |access-date=2026-10-09 |website=nagariknews.nagariknetwork.com |language=ne}}</ref> महालक्ष्मी जात्रा अक्षय तृतीयादेखि सुरु भई एकादशीसम्म कुल नौ दिन मनाइन्छ: जात्राको नौ दिनको प्रक्रिया र रीतिरिवाज <ref>{{Cite journal |last=Dulal |first=Lok Nath |date=2024 |title=Mahalaxmi Jatra: An Amazing Festival Tourism Product of Lubhu, Nepal |url=https://nepjol.info/index.php/nc/article/download/64400/49483/191123 |journal=Nepalese Culture |volume=17}}</ref> * '''तयारी :''' अक्षय तृतीयाको अघिल्लो दिन सात जना थकालीहरूले मन्दिर र जात्रा मार्गको सफाइ गर्छन्। उनीहरू समयबजी भोज खाएर रातभर नसुती मन्दिरमा बस्छन् र देवताहरूलाई कपडा तथा गहनाले सजाउँछन्। * '''पहिलो दिन (अक्षय तृतीया):''' थकालीहरूले क्षमा पूजा गर्छन् र मूल मन्दिरबाट देवी-देवताका मूर्तिहरू तल ओराल्छन्। * '''दोस्रो दिन (चौथी):''' खटहरूलाई नेवार समुदायका महर्जनहरूले काँधमा बोकेर 'द्योछें' (महालक्ष्मीको माइती) तर्फ लैजान्छन्। त्यसपछि गोभ्राटेश्वर महादेवको प्राङ्गणमा पुर्याइन्छ। * '''तेस्रो दिन (पञ्चमी - खट जात्राको मुख्य दिन):''' आकाश भैरव, महाकाली र महाभैरवका खटहरूलाई लुभूका सम्पूर्ण टोलहरू (देबानानी, आख्य, गंछे, तागोन्तु, ताखंछे, बाकुनानी, भगवतीलाछी, दासी, नासल आदि) मा घुमाइन्छ। * '''चौथो दिन (षष्ठी):''' खटहरू पुनः टोलहरूमा घुमाएर Tagotun टोलमा पुर्याई 'या पूजा' गरिन्छ र ठूलो भोज आयोजना हुन्छ। * '''पाँचौँ दिन (सप्तमी):''' [[पञ्चैबाजा]] बजाएर विशेष पूजा गरिन्छ र गुठीयार तथा समुदायका मानिसहरू भेला भई भोज खान्छन्। * '''छैटौँ दिन (अष्टमी):''' मध्याह्न १२ बजेसम्म सर्वसाधारणले पूजा गर्छन्। त्यसपछि स्थानीय सरकारका प्रतिनिधिको तर्फबाट भन्सारलेले बोकाको बलि दिन्छन्। यसदिन सरकारी पुजा गर्नका लागि बोका बली दिने प्रचलन छ।<ref>{{Cite web |title=लुभुको महालक्ष्मी महाभैरब जात्रा शुरु : भात खाएर पुजा गर्ने चलन |url=https://hamrakura.com/news-details/61009/2019-05-07 |access-date=2026-10-09 |website=https://hamrakura.com/ |language=ne}}</ref> * '''सातौँ दिन (नवमी):''' थकाली परिवारहरूले पूजा गर्छन् र 'स्यामी' नामक भोज खान्छन्। * '''आठौँ दिन (दशमी):''' आकाश भैरवलाई द्योछें गाउँतर्फ लगेर चिपन्थी भोज खाइन्छ। * '''नवौँ दिन (एकादशी - अन्तिम दिन):''' गङ्गा महारानी र महालक्ष्मीको माइतीघरमा तान्त्रिक लामा गुरु, भन्सारले र थकालीहरूको उपस्थितिमा क्षमा पूजा र बलि पूजा गरी जात्राको औपचारिक समापन गरिन्छ। ===गाइजात्रा=== काठमाडौं उपत्यका सहित ललितपुरका पाटन, लुभु र थैव जस्ता विभिन्न स्थानहरूमा गाईजात्रा आ-आफ्नै मौलिक र फरक सांस्कृतिक परम्पराअनुसार मनाइन्छ। वर्षभरि घरपरिवारबाट दिवंगत भएका आफन्तहरूको आत्माको शान्तिका लागि उनीहरूको सम्झनामा गाईको प्रतीक वा स्वरूप बनाएर बजार परिक्रमा गराइन्छ। लुभुको गाईजात्रामा देखाइने धौं लाखे नाच यहाँको मुख्य र आकर्षणको केन्द्रबिन्दु मानिन्छ। [[चित्र:Lakhey_nach_lubhu_IMG_20240831_203645.jpg|पाठ=Lakhey_nach_lubhu_IMG_20240831_203645|बायाँ|अङ्गुठाकार|215x215पिक्सेल|लुभु लाखे नाच ]] [[चित्र:Lakhey_dance_lubhu.jpg|382x382px|Lakhey_dance_lubhu]] [[चित्र:Lubhoo.jpg|287x287px|Lubhoo]] [[चित्र:Buddha_Lubhoo.jpg|259x259पिक्सेल|Buddha_Lubhoo]] ==शिक्षा== लुभुमा निजी क्षेत्रबाट सञ्चालित कयौं विद्यालयहरू छन्। त्रिभुवन विश्वविद्यालयबाट सम्बन्धन प्राप्त महालक्ष्मी क्याम्पस पनि छ। बि.सं १९५८ मा श्री ३ [[देव शमशेर जङ्गबहादुर राणा|देवशमशेर]]को समयमा नै यहाँ लुभु पाठशालाको स्थापना भई आधुनिक शिक्षाको सुरुवात भएको थियो। त्यस्तै २००३ मा पद्म शमशेरको कालमा महालक्ष्मी विद्यालयको स्थापना भएको थियो जुनमा अहिले १२ कक्षा सम्म अध्यापन हुन्छ। तत्कालीन मुमा बडामहारानीद्वय [[कान्ति राज्यलक्ष्मीदेवी शाह|कान्ति राज्यलक्ष्मी]] र [[ईश्वरी राज्यलक्ष्मी देवी शाह|ईश्वरी राज्यलक्ष्मी शाह]]ले हालको त्रिभुवन विश्वविद्यालय स्थापनाका लागि ललितपुरको लुभुमा ३७५ रोपनी जग्गा दिएका थिए । २०१३ सालमा आफ्नो निजी बिर्ताका रूपमा रहेको उक्त जग्गा उनीहरूले त्रिवि स्थापना घोषणा गरेका थिए। [[त्रिभुवन विश्वविद्यालय]] लुभुमा स्थापना गर्ने विकल्प भए पनि खानेपानी समस्याको कारण यो विकल्प रद्द गरिएको थियो ।<ref>{{Cite web |last=Adhikari |first=Agrim |date=2025-07-29 |title=Tribhuvan University’s Land: A Legacy Under Siege |url=https://english.deshsanchar.com/tribhuvan-universitys-land-a-legacy-under-siege/ |access-date=2026-10-15 |website=Desh Sanchar |language=en-US}}</ref> लुभु जग्गा बारे त्रिभुवन विश्वविद्यालय कमिसनको रिपोर्टको केही अंश यस प्रकार छ: <ref>{{Cite journal |last=पंगेनी |first=भवेश्वर |title=नेपालमा उच्च शिक्षाः ऐतिहासिक पृष्ठभूमि, त्रिभुवन विश्वविद्यालय कमिसन |url=https://portal.tu.edu.np/downloads/bookpart-1_2024_03_31_13_44_04.pdf |journal=त्रिभुवन विश्वविद्यालयको इतिहास (वि.सं.२०१६–२०३९) (भाग–१) |pages=74}}</ref><!--End Quote--> {| align="center" style="border-collapse:collapse;border-style:none;background-color:transparent;max-width:40em;width:60%;" | valign="top" style="color:{{{color|silver}}};font-size:{{{size|3.6em}}};font-family:serif;font-weight:bold;text-align:left;padding:10px 0;" |“ | valign="top" style="padding:0 1em;" |''०१२/१२/२९ मा निरीक्षण गरेको लुभुको जमिन उच्च, स्वस्थकर, सुन्दर शाहिप्रद तथा विस्तार हुन सक्ने देखिए तापनि काठमाडौँ शहरबाट कष्टदायक दुरतामा रहेको बुझिन्छ । जस्ले गर्दा दिन दिनै घरबाट जाने विद्यार्थी वा अध्यापकलाई जान मुस्किल पर्दछ । विश्वविद्यालय बस सर्भिस राखेका खण्डमा पनि यातायात र प्रबन्धको खर्चको ठुलो भार उठाउनु पर्ने देखिन्छ । पानी र पावरको निमित्त पाइ परेको जस्तो देखिएन । यस्कारण नै यो जमिनको सम्भावना बहुत कम देखिन्छ ।'' ''रिक्त तथा दुरस्थलमा बिल्कुलै नयाँ जमा गर्नुपर्ने हुनाले प्राथमिक व्यय ज्यादा बढी मात्रामा हुनेछ । त्यस्तै प्रबन्धको कठिनाइहरू धेरै पर्दछ । तिनै शहरबाट टाढा देखिन्छ । लामो सडको निर्माणको खर्च पर्दछ । तथा पेट्रोलको खर्च पनि बढेर जानेछ।'' | valign="bottom" style="color:{{{color|silver}}};font-size:{{{size|3.6em}}};font-family:serif;font-weight:bold;text-align:right;padding:10px 0;" |„ |}<!--End Quote--> ==अर्थतन्त्र == [[चित्र:Cottage_industry.jpg|अङ्गुठाकार|परम्परागत तानको प्रविधि]] लुभुको अर्थतन्त्र मुख्य रूपमा कपडा उत्पादन (Textile Production), खेति र व्यापार मा आधारित छ। उपत्यकाकै एक प्रमुख औद्योगिक पकेट क्षेत्रका रूपमा चिनिने लुभुको आर्थिक संरचना परम्परागत सीप र आधुनिक प्रविधिको सम्मिश्रण हो। तानको कपडाले गर्दा कुनै समय ‘मिनी जापान’ भनेर पनि चिनिन्छ।<ref>{{Cite web |last=author |title=‘मिनी जापान’मा ६० वर्षदेखि तान सम्हालिरहेका ‘पूर्ण मास्टसाब’ |url=https://ukeraa.com/news/detail/144291/ |access-date=2026-10-06 |website=ukeraa.com |language=en-gb |archive-url=https://web.archive.org/web/20251119052447/https://www.ukeraa.com/news/detail/144291/ |archive-date=2025-11-19}}</ref> सुती कपडा, पस्मिना सल, ढाका, ऊनी, बुटे सल, मफलर, हाकुपटासी, कोरा र धर्के कपडा, तन्ना तथा साडीलगायत विभिन्न कपडा यहाँ उत्पादन हुन्छन् । यहाँ उत्पादित कपडा अमेरिका, फ्रान्स, जर्मनीलगायत देशमा समेत निर्यात हुँदै आएका छन् ।<ref>{{Cite web |title=लुभुका केही कपडा उद्योग निरन्तर |url=https://ekantipur.com/business/2020/04/17/158708938038355821.html |access-date=2026-10-09 |website=Ekantipur |language=ne}}</ref> विसं १९९५ तिर घरघरबाटै हाते तानको प्रयोग गरी कपडा बुन्ने कामको थालनी भएको थियो । रामलाल श्रेष्ठको अगुवाइमा लुभूका बासिन्दालाई घरघरमा तान, धागो आदि कच्चा मालवस्तु दिएर कपडा बुन्न लगाएका थिए । लुभूमा विसं २०१०–२५ सालसम्म परम्परागत तानबाट सक्कली ढाका कपडा बुन्ने गरिन्थ्र्याे । विसं २०२६ सालमा आएर नेपालमा बनेको सेमीअटोलुम र विसं २०३१ सालतिरबाट स्वचालित मेशिनको प्रयोग गरी व्यावसायिक रूपमा कपडा बुन्न थालियो । अहिले विदेशबाट झिकाइएको अत्याधुनिक मेशिनको प्रयोग गरी विभिन्न किसिमका कपडा बुन्ने गरिन्छ।<ref>{{Cite web |title=लुभूको कपडा उद्योगको भविष्य |url=https://abhiyandaily.com/news/378844/lubhuuko-kpddaa-udyogko-bhvissy/ |access-date=2026-10-09 |website=Aarthik Abhiyan News |language=Nepali |archive-url=https://web.archive.org/web/20260109133048/https://abhiyandaily.com/news/378844/lubhuuko-kpddaa-udyogko-bhvissy/ |archive-date=2026-01-09}}</ref> == प्राकृतिक ग्यास भण्डार == लुभु गोदावरी खोला नजिकैको स्थानमा प्राकृतिक ग्यासको भण्डार रहेको छ । यहाँ जमिन मुनिबाट आगो बलिरहेको देख्न सकिन्छ । सन् १९७८ जाइकाले अध्ययन गर्दा टेकुसहित उपत्यकाका विभिन्न १४ वटा ठाउँहरूमा यस्ता मिथेन ग्यास रहेको पाइएको थियो। जसमा त्रिपुरेश्वर, कुलेश्वर, कालिमाटी, भृकुटीमण्डप, टेकु दोभान, ह्युमत कालिमाटी, शंखमुल, कोटेश्वर तीनकुने, जडिबुटी, टिकाथली, बालकुमारी र इमाडोल क्षेत्र पर्छन्।<ref>{{Cite web |last=राई |first=विवेक |title=४० वर्षदेखि लुभुको खाली जग्गामा बलिरहेको छ ग्यास, मानिसहरू पकाउँछन् खाना, पोल्छन् मकै (भिडिओ) |url=https://www.setopati.com/social/310812/ |access-date=2026-10-10 |website=Setopati |language=en-US}}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} {{ढाँचा:ललितपुर जिल्लाका गाविसहरू}} [[श्रेणी:ललितपुर जिल्लाका ठाउँहरू]] lx67rzxkqcjngct5imb96vmqd0wa9jg 0 33096 1393003 1392992 2026-10-23T03:36:13Z ~2026-56360-03 81540 /* */ अर्मा डाँडा रुकुम पश्चिम 1393003 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- आधारभूत जानकारी --> |name = |other_name = |native_name = |nickname = |settlement_type = पूर्व गाविस |motto = <!-- चित्र र नक्सा--> |image_skyline = |image_caption = |image_flag = |image_seal = |image_map = |mapsize = |map_caption = |pushpin_map = रुकुम जिल्ला (गाविस तह)#राप्ती अञ्चल#मध्यपश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र#नेपाल |pushpin_label_position = bottom |pushpin_mapsize = 300 |pushpin_map_caption = <!-- अवस्थिति --> |subdivision_type = देश |subdivision_name = {{झण्डा|नेपाल}} |subdivision_type1 = [[नेपालका प्रदेशहरू|प्रदेश]] |subdivision_name1 = [[कर्णाली प्रदेश]] |subdivision_type2 = [[नेपालका जिल्लाहरू|जिल्ला]] |subdivision_name2 = [[पश्चिम रुकुम जिल्ला]] <!-- राजनीति --> |government_footnotes = |government_type = |leader_title = |leader_name = |leader_title1 = <!-- for places with, say, both a mayor and a city manager --> |leader_name1 = |established_title = <!-- Settled --> |established_date = <!-- क्षेत्रफल --> |unit_pref = <!--Enter: Imperial, if Imperial (metric) is desired--> |area_footnotes = |area_total_km2 = 15.3<!-- ALL fields dealing with a measurements are subject to automatic unit conversion--> |area_total_sq_mi = <!-- जनसङ्ख्या --> |population_as_of = [[नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना, २०६८|वि.सं २०६८]] |population_footnotes = |population_note = |population_total = 4022 |population_density_km2 = auto |population_blank1_title = जातीयता |population_blank2_title = Religions <!-- साधारण जानकारी --> |timezone = [[नेपालको प्रमाणिक समय|नेपाली समय]] |utc_offset = +५:४५ |timezone_DST = |utc_offset_DST = |coordinates = {{coord|28.70|82.39|type:adm2nd_region:NP_source:unmaps-enwiki|display=inline,title}} |elevation_footnotes = <!--for references: use <ref> </ref> tags--> |elevation_m = <!-- Area/postal codes & others --> |postal_code_type = <!-- enter ZIP code, Postcode, Post code, Postal code... --> |postal_code = |area_code = |blank_name = |blank_info = |website = |footnotes = }} '''{{पृष्ठको नाम}}''' [[नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन]] अनुसार, [[मध्य-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र|मध्यपश्चिमाञ्चल]] विकास क्षेत्रको [[राप्ती अञ्चल]], [[रुकुम जिल्ला]]मा अवस्थित एक [[गाउँ विकास समिति (नेपाल)|गाविस]] थियो। [[नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना, २०६८|एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८]]मा यहाँको जनसङ्ख्या ४०२२ रहेको थियो जसमध्ये १९७७ पुरुष र २०४५ महिला रहेका थिए भने यहाँ ७२० घरधुरी रहेको थियो।<ref>{{वेब स्रोत|युआरएल=https://cbs.gov.np/wp-content/upLoads/2019/07/pulationandhousing-census-2011.pdf|शीर्षक=राष्ट्रिय जनगणना २०६८| प्रकाशक=[[नेपाल सरकार]] '''केन्द्रिय तथ्याङ्क विभाग'''|प्रारूप=पिडिएफ |कार्य=राष्ट्रिय योजना आयोग सचिवालय}}</ref> यो हाल [[सानीभेरी गाउँपालिका]]मा पर्दछ। यसको साविकका १-४ वडाहरू सानीभेरी गाउँपालिकाको वडा नम्बर १० हो भने ५-९ वडाहरू वडा नम्बर ११ हो। management :: Khimraj khadka ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} {{ढाँचा:रुकुम जिल्लाका गाविसहरू}} [[श्रेणी:पश्चिम रुकुम जिल्लाका ठाउँहरू]] ljqyy18rt0g0pem5gra9jd0s3inzh60 0 91637 1393004 1361695 2026-10-23T04:28:23Z ~2026-56714-39 81542 /* */ 1393004 wikitext text/x-wiki '''पुँवर खड्का''' नेपाली [[क्षेत्री]] थर [[खड्का]]को एक कुलघरान हो । यिनीहरू [[कपिल गोत्र|कपिल, भारद्वाज, काेपिला, र कश्यप (काैशिल्य) गोत्र]]का हुन् ।<ref>http://www.karma99.com/2013/01/chettri-surnames.html?m=1 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170312072818/http://www.karma99.com/2013/01/chettri-surnames.html?m=1 |date=2017-03-12 }}</ref> हिन्दू धर्मकाे गहिराे प्रभाव रहेका तर मष्ट देवलाई मुख्य देवता मानेर कुलकैरुपमा मान्दछन्। यिनीहरुले सव त्याग्न सक्छन्। तर आफ्नाे कुल मष्ट कुनै पनि हालतमा छाेड्दैनन्। यी खड्काहरुको इतिहास एकदम रोचक छ। पुँवर वंशी भएकाले याे जातिलाई पुँवार खड्का भनिन्छ। पुँवार यिनीहरुकाे कैरन हाे। गाेत्र फरक भएपनि पुँवार खड्काले पुँवार खड्काकाे छाेरी चेली संग विहेवारी गर्दैनन्। किन कि उनिहरुले गाेत्र भन्दा कैरनलाई प्राथामिकता दिन्छन्। पुँवार खड्काका सँस्थापक अर्थात प्रथम पुँवार खड्का धामु खड्का हुन्। उनका पिता भिउदेव हुन्। वि.सं.१३९१ मा धामु खड्का र यसु थापाले दैलेखकाे दुल्लुमा विरगती प्राप्त गरेकाे तत्कालिन राजा पुन्य मल्लले विरस्तम्भ वनाएका छन्। वीर स्तम्भमा लेखिएकाे छ- भिउदेवका छाेरा यसु थापा र धामु खड्काले विरगति प्राप्त गरे। याे वीर स्तम्भले यसु 'पुँवार' थापा र धामु 'पुँवार' खड्का दुई भाइ हुन। थापा र खड्का थर हुन भन्दा पहिले उनिहरुकाे थर थिएन। मुगुकाे पुँवा गाउँवाट जुम्ला आएकाले जुम्ली लवजमा पुँवार भनिन्थ्याे। यिनीहरु खस सभ्याताका सशक्त एक जातिका हुन्। खसान क्षेत्रकाे भुगाेलमा ई.पु. ८ ओं शताव्दी देखि वसेर खस - सभ्यता, संस्कृति, भाषा र लिपि निर्माणमा महत्वपूर्ण भुमिका निर्वाह गरेकाे जाति हाे। याे जाति आधुनिक नेपाल निर्माण संगै देशका सवै कुनामा फैलिएर वसेकाे छ। यहाँ कतिपयले भ्रमवस वा आफुलाई सर्व श्रेष्ट देखाउने महत्वकांक्षाले आर्य सभ्यताकाे परिचय दिने गर्छन्। खस सभ्यता र आर्य सभ्यता दुई फरक सभ्यता हुन्। आर्य सभ्यताकाे केन्द्र गंगा मैदान (हाल उत्तर भारत) हाे भने खस सभ्यताकाे केन्द्र हाल कर्णाली प्रदेशकाे सिंजा उपत्यका हाे। == '''गाेत्र परम्परा र वंश परम्परा''' == पुँवार खड्का गाेत्र परम्परामा नभई वंश परम्परामा चल्छन्। यसमा सभ्यताकाे प्रभावले काम गरेकाे छ। किन भने पुँवार खड्सका खस सभ्यताका हुन्। आर्य सभ्यता गाेत्र परम्परा अनुसार चल्छ भने खस सभ्यता वंश परम्परा अनुसार चल्छ। उनिहरु खस सभ्यता र वंश परम्पराका भएकाे एउटा गतिलाे प्रमाण के छ भने- "पुँवार खड्काकाे गाेत्र एउटै वा फरक जे भए पनि फरक पर्दैन। यदि पुँवार खड्का हाे भने फरक जुनसुकै गाेत्रका भए पनि छाेरी चेली चल्दैन। किन कि उनिहरुकाे रगतकाे सम्बन्ध छ। पुँवार खड्कासंग पुँवार थापा, पुँवार वस्नेत, पुँवार बुढाथाेकी र पुँवार दानी का विचमा पनि छाेरी चेली चल्दैनन्। राज्यले सुम्पेकाे जिम्मेवारीका आधारमा फरक थर कायम भए पनि यी पाँच भाइ एउटै बाबू आमाका सन्तान हुन्। थर खड्का, थापा, वस्नेत, बुढाथोकी र दानीका अगाडि पुँवार लाग्नेहरु एउटै बन्धु हुन्। अनि यस्तै थर भएका तर पुँवार वंशसंग नजाेडिएकाहरु बिचमा भने छाेरी चेली लिने-दिने हुन्छ। यद्यपि दुवै सभ्यताकाे क्षेत्र दक्षिण एसिया रहेकाे थियाे। त्याे क्षृेत्र अहिले भारत र नेपाल दुवै देशमा परे पनि केन्द्र आर्य सभ्यताकाे उत्तर भारतकाे गंगा मैदान र खस सभ्यताकाे केन्द्र नेपालकाे कर्णाली प्रदेशकाे जुम्ला स्थित सिंजा उपत्यकामा पर्छ। पुँवार खड्काहरु पाँच काजी मध्ये पर्छन्। इतिहास पल्टाउदा यिनिहरु राज खान्दानका राज परिवार हुन्। नेपाल र भारत (इन्डिया) का बिभिन्न ठाउँमा यीनिहरु राज चल्थ्यो। ==पूर्वज== पुँवर खड्काहरूले अरु धेरै पुर्वजहरु भएता पनि यिनीहरुकाे मुख्य (पुर्वज) धामु खड्का हुन् । पुँवार खड्काहरुले फरक फरक गाेत्र वताए पनि यिनीहरुकाे पुर्खा एउटै धामु खड्का हुन्। यिनीहरु उनकै सन्तान देशव्यापी फैलिएका हुन्। ==उल्लेखनीय पुँवर खड्काहरू:== ==स्रोत== {{सन्दर्भसूची}} ==यो पनि हेर्नुहोला== *[[कालिकोटे खड्का]] *[[खड्का (लकाई)]] [[श्रेणी:थरहरू]] hf02xmpv4ix255fs1e9izuug6tzzbni 1393005 1393004 2026-10-23T05:30:50Z ~2026-56714-39 81542 /* */ 1393005 wikitext text/x-wiki '''पुँवर खड्का''' नेपाली [[क्षेत्री]] थर [[खड्का]]को एक कुलघरान हो । यिनीहरू [[कपिल गोत्र|कपिल, भारद्वाज, काेपिला, र कश्यप (काैशिल्य) गोत्र]]का हुन् ।<ref>http://www.karma99.com/2013/01/chettri-surnames.html?m=1 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170312072818/http://www.karma99.com/2013/01/chettri-surnames.html?m=1 |date=2017-03-12 }}</ref> हिन्दू धर्मकाे गहिराे प्रभाव रहेका तर मष्ट देवलाई मुख्य देवता मानेर कुलकैरुपमा मान्दछन्। यिनीहरुले सव त्याग्न सक्छन्। तर आफ्नाे कुल मष्ट कुनै पनि हालतमा छाेड्दैनन्। यी खड्काहरुको इतिहास एकदम रोचक छ। पुँवर वंशी भएकाले याे जातिलाई पुँवार खड्का भनिन्छ। पुँवार यिनीहरुकाे कैरन हाे। गाेत्र फरक भएपनि पुँवार खड्काले पुँवार खड्काकाे छाेरी चेली संग विहेवारी गर्दैनन्। किन कि उनिहरुले गाेत्र भन्दा कैरनलाई प्राथामिकता दिन्छन्। पुँवार खड्काका सँस्थापक अर्थात प्रथम पुँवार खड्का धामु खड्का हुन्। उनका पिता भिउदेव हुन्। वि.सं.१३९१ मा धामु खड्का र यसु थापाले दैलेखकाे दुल्लुमा विरगती प्राप्त गरेकाे तत्कालिन राजा पुन्य मल्लले विरस्तम्भ वनाएका छन्। वीर स्तम्भमा लेखिएकाे छ- भिउदेवका छाेरा यसु थापा र धामु खड्काले विरगति प्राप्त गरे। याे वीर स्तम्भले यसु 'पुँवार' थापा र धामु 'पुँवार' खड्का दुई भाइ हुन। थापा र खड्का थर हुन भन्दा पहिले उनिहरुकाे थर थिएन। मुगुकाे पुँवा गाउँवाट जुम्ला आएकाले जुम्ली लवजमा पुँवार भनिन्थ्याे। यिनीहरु खस सभ्याताका सशक्त एक जातिका हुन्। खसान क्षेत्रकाे भुगाेलमा ई.पु. १००० वर्ष देखि ८00 वर्ष देखि कर्णाली क्षेत्रमा वसेर खस-सभ्यता, मष्ट सँस्कृति, भाषा र लिपि निर्माणमा महत्वपूर्ण भुमिका निर्वाह गरेकाे जाति हाे। याे जाति आधुनिक नेपाल निर्माण भन्दा अघि गाेत्र ग्रहण नगर्दै देशका सवै कुनामा फैलिएर वसेकाे देखिन्छ। यहाँ कतिपयले भ्रमवस वा आफुलाई विभिन्न फरक गाेत्र भएकाे दावी गर्छन। यथार्थमा पुँवार खड्काले देशव्यापी फैलिए पछि गाेत्र ग्रहण गरेकाले एउटै पुर्खा धामु खड्काका वंशजहरुले स्थान विशेषका पुराेहित अनुसार भिन्न गाेत्रकाे दावी गर्छन्। अब गाेत्र परम्परामा चल्ने हाे भने देशभरीका पुँवार खड्काहरुले एउटै गाेत्र ग्रहण गर्नुपर्छ। हाेईन भने पुँवार खड्काहरु आफ्नै वंश परम्परामा फर्किनुपर्छ। अन्यथा हाडनाता करणी गरेकाे वापती आराेप लाग्ने संभावना वढ्याे। यहाँ एकै प्रकृतिका देखिने दुई फरक सभ्यताकाे समुदाय वसाेवास गर्छाै। त्याे सभ्यता हाे: १) खश आर्य सभ्यता २) वैदिक आर्य सभ्यता। यी दुई फरक सभ्यता हुन्। दुवै सभ्यतामा ब्रामण, क्षेत्री, वैश्य र सुद्र छन्। खश आर्य सभ्यताकाे केन्द्र कर्णाली-जुम्लाकाे सिंजा भ्याली हाे भने वैदिक सभ्यताकाे केन्द्र मैदान (हाल उत्तर भारत) हाे मष्ट र माेहन्याल देवतालाई प्रमुख मानेर पुँजा गर्ने समुदाय खश आर्य सभ्यताका हुन भने ३३ काेटी देवी देवता लाई प्रमुख मानर पुजा गर्नेहरु वैदिक आर्य हुन। यद्यपि वेदलाई अधिकांश खश समुदायले स्विकार भने गरिसकेकाे छ। == '''गाेत्र परम्परा र वंश परम्परा''' == पुँवार खड्का गाेत्र परम्परामा नभई वंश परम्परामा चल्छन्। यसमा सभ्यताकाे प्रभावले काम गरेकाे छ। किन भने पुँवार खड्सका खस सभ्यताका हुन्। आर्य सभ्यता गाेत्र परम्परा अनुसार चल्छ भने खस सभ्यता वंश परम्परा अनुसार चल्छ। उनिहरु खस सभ्यता र वंश परम्पराका भएकाे एउटा गतिलाे प्रमाण के छ भने- "पुँवार खड्काकाे गाेत्र एउटै वा फरक जे भए पनि फरक पर्दैन। यदि पुँवार खड्का हाे भने फरक जुनसुकै गाेत्रका भए पनि छाेरी चेली चल्दैन। किन कि उनिहरुकाे रगतकाे सम्बन्ध छ। पुँवार खड्कासंग पुँवार थापा, पुँवार वस्नेत, पुँवार बुढाथाेकी र पुँवार दानी का विचमा पनि छाेरी चेली चल्दैनन्। राज्यले सुम्पेकाे जिम्मेवारीका आधारमा फरक थर कायम भए पनि यी पाँच भाइ एउटै बाबू आमाका सन्तान हुन्। थर खड्का, थापा, वस्नेत, बुढाथोकी र दानीका अगाडि पुँवार लाग्नेहरु एउटै बन्धु हुन्। अनि यस्तै थर भएका तर पुँवार वंशसंग नजाेडिएकाहरु बिचमा भने छाेरी चेली लिने-दिने हुन्छ। यद्यपि दुवै सभ्यताकाे क्षेत्र दक्षिण एसिया रहेकाे थियाे। त्याे क्षृेत्र अहिले भारत र नेपाल दुवै देशमा परे पनि केन्द्र आर्य सभ्यताकाे उत्तर भारतकाे गंगा मैदान र खस सभ्यताकाे केन्द्र नेपालकाे कर्णाली प्रदेशकाे जुम्ला स्थित सिंजा उपत्यकामा पर्छ। पुँवार खड्काहरु पाँच काजी मध्ये पर्छन्। इतिहास पल्टाउदा यिनिहरु राज खान्दानका राज परिवार हुन्। नेपाल र भारत (इन्डिया) का बिभिन्न ठाउँमा यीनिहरु राज चल्थ्यो। ==पूर्वज== पुँवर खड्काहरूले अरु धेरै पुर्वजहरु भएता पनि यिनीहरुकाे मुख्य (पुर्वज) धामु खड्का हुन् । पुँवार खड्काहरुले फरक फरक गाेत्र वताए पनि यिनीहरुकाे पुर्खा एउटै धामु खड्का हुन्। यिनीहरु उनकै सन्तान देशव्यापी फैलिएका हुन्। ==उल्लेखनीय पुँवर खड्काहरू:== ==स्रोत== {{सन्दर्भसूची}} ==यो पनि हेर्नुहोला== *[[कालिकोटे खड्का]] *[[खड्का (लकाई)]] [[श्रेणी:थरहरू]] 70wnni3yemh8pqfx3tvk7y48rjzo3t3 1393006 1393005 2026-10-23T05:33:42Z ~2026-56714-39 81542 /* गाेत्र परम्परा र वंश परम्परा */ 1393006 wikitext text/x-wiki '''पुँवर खड्का''' नेपाली [[क्षेत्री]] थर [[खड्का]]को एक कुलघरान हो । यिनीहरू [[कपिल गोत्र|कपिल, भारद्वाज, काेपिला, र कश्यप (काैशिल्य) गोत्र]]का हुन् ।<ref>http://www.karma99.com/2013/01/chettri-surnames.html?m=1 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170312072818/http://www.karma99.com/2013/01/chettri-surnames.html?m=1 |date=2017-03-12 }}</ref> हिन्दू धर्मकाे गहिराे प्रभाव रहेका तर मष्ट देवलाई मुख्य देवता मानेर कुलकैरुपमा मान्दछन्। यिनीहरुले सव त्याग्न सक्छन्। तर आफ्नाे कुल मष्ट कुनै पनि हालतमा छाेड्दैनन्। यी खड्काहरुको इतिहास एकदम रोचक छ। पुँवर वंशी भएकाले याे जातिलाई पुँवार खड्का भनिन्छ। पुँवार यिनीहरुकाे कैरन हाे। गाेत्र फरक भएपनि पुँवार खड्काले पुँवार खड्काकाे छाेरी चेली संग विहेवारी गर्दैनन्। किन कि उनिहरुले गाेत्र भन्दा कैरनलाई प्राथामिकता दिन्छन्। पुँवार खड्काका सँस्थापक अर्थात प्रथम पुँवार खड्का धामु खड्का हुन्। उनका पिता भिउदेव हुन्। वि.सं.१३९१ मा धामु खड्का र यसु थापाले दैलेखकाे दुल्लुमा विरगती प्राप्त गरेकाे तत्कालिन राजा पुन्य मल्लले विरस्तम्भ वनाएका छन्। वीर स्तम्भमा लेखिएकाे छ- भिउदेवका छाेरा यसु थापा र धामु खड्काले विरगति प्राप्त गरे। याे वीर स्तम्भले यसु 'पुँवार' थापा र धामु 'पुँवार' खड्का दुई भाइ हुन। थापा र खड्का थर हुन भन्दा पहिले उनिहरुकाे थर थिएन। मुगुकाे पुँवा गाउँवाट जुम्ला आएकाले जुम्ली लवजमा पुँवार भनिन्थ्याे। यिनीहरु खस सभ्याताका सशक्त एक जातिका हुन्। खसान क्षेत्रकाे भुगाेलमा ई.पु. १००० वर्ष देखि ८00 वर्ष देखि कर्णाली क्षेत्रमा वसेर खस-सभ्यता, मष्ट सँस्कृति, भाषा र लिपि निर्माणमा महत्वपूर्ण भुमिका निर्वाह गरेकाे जाति हाे। याे जाति आधुनिक नेपाल निर्माण भन्दा अघि गाेत्र ग्रहण नगर्दै देशका सवै कुनामा फैलिएर वसेकाे देखिन्छ। यहाँ कतिपयले भ्रमवस वा आफुलाई विभिन्न फरक गाेत्र भएकाे दावी गर्छन। यथार्थमा पुँवार खड्काले देशव्यापी फैलिए पछि गाेत्र ग्रहण गरेकाले एउटै पुर्खा धामु खड्काका वंशजहरुले स्थान विशेषका पुराेहित अनुसार भिन्न गाेत्रकाे दावी गर्छन्। अब गाेत्र परम्परामा चल्ने हाे भने देशभरीका पुँवार खड्काहरुले एउटै गाेत्र ग्रहण गर्नुपर्छ। हाेईन भने पुँवार खड्काहरु आफ्नै वंश परम्परामा फर्किनुपर्छ। अन्यथा हाडनाता करणी गरेकाे वापती आराेप लाग्ने संभावना वढ्याे। यहाँ एकै प्रकृतिका देखिने दुई फरक सभ्यताकाे समुदाय वसाेवास गर्छाै। त्याे सभ्यता हाे: १) खश आर्य सभ्यता २) वैदिक आर्य सभ्यता। यी दुई फरक सभ्यता हुन्। दुवै सभ्यतामा ब्रामण, क्षेत्री, वैश्य र सुद्र छन्। खश आर्य सभ्यताकाे केन्द्र कर्णाली-जुम्लाकाे सिंजा भ्याली हाे भने वैदिक सभ्यताकाे केन्द्र मैदान (हाल उत्तर भारत) हाे मष्ट र माेहन्याल देवतालाई प्रमुख मानेर पुँजा गर्ने समुदाय खश आर्य सभ्यताका हुन भने ३३ काेटी देवी देवता लाई प्रमुख मानर पुजा गर्नेहरु वैदिक आर्य हुन। यद्यपि वेदलाई अधिकांश खश समुदायले स्विकार भने गरिसकेकाे छ। == '''गाेत्र परम्परा र वंश परम्परा''' == पुँवार खड्का गाेत्र परम्परामा नभई वंश परम्परामा चल्छन्। यसमा सभ्यताकाे प्रभावले काम गरेकाे छ। किन भने पुँवार खड्सका खस सभ्यताका हुन्। आर्य सभ्यता गाेत्र परम्परा अनुसार चल्छ भने खस सभ्यता वंश परम्परा अनुसार चल्छ। उनिहरु खस सभ्यता र वंश परम्पराका भएकाे एउटा गतिलाे प्रमाण के छ भने- "पुँवार खड्काकाे गाेत्र एउटै वा फरक जे भए पनि फरक पर्दैन। यदि पुँवार खड्का हाे भने फरक जुनसुकै गाेत्रका भए पनि छाेरी चेली चल्दैन। किन कि उनिहरुकाे रगतकाे सम्बन्ध छ। पुँवार खड्कासंग पुँवार थापा, पुँवार वस्नेत, पुँवार बुढाथाेकी र पुँवार दानी का विचमा पनि छाेरी चेली चल्दैनन्। राज्यले सुम्पेकाे जिम्मेवारीका आधारमा फरक थर कायम भए पनि यी पाँच भाइ एउटै बाबू आमाका सन्तान हुन्। थर खड्का, थापा, वस्नेत, बुढाथोकी र दानीका अगाडि पुँवार लाग्नेहरु एउटै बन्धु हुन्। अनि यस्तै थर भएका तर पुँवार वंशसंग नजाेडिएकाहरु बिचमा भने छाेरी चेली लिने-दिने हुन्छ। यद्यपि दुवै सभ्यताकाे क्षेत्र दक्षिण एसिया रहेकाे थियाे। त्याे क्षृेत्र अहिले भारत र नेपाल दुवै देशमा परे पनि केन्द्र आर्य सभ्यताकाे उत्तर भारतकाे गंगा मैदान र खस सभ्यताकाे केन्द्र नेपालकाे कर्णाली प्रदेशकाे जुम्ला स्थित सिंजा उपत्यकामा पर्छ। पुँवार खड्काहरु पाँच काजी मध्ये पर्छन्। इतिहास पल्टाउदा यिनिहरु राज खान्दानका राज परिवार हुन्। नेपाल र भारत (इन्डिया) का बिभिन्न ठाउँमा यीनिहरु राज चल्थ्यो। तर, पुँवार खड्काहरु इण्डियाका परमार वंश भने हाेईनन्। पुँवार खड्काहरु मष्ट मार्गी हुन भने परमार वंशहरु मष्ट मार्गी नभई खाेदाईवाला वंश हुन्। ==पूर्वज== पुँवर खड्काहरूले अरु धेरै पुर्वजहरु भएता पनि यिनीहरुकाे मुख्य (पुर्वज) धामु खड्का हुन् । पुँवार खड्काहरुले फरक फरक गाेत्र वताए पनि यिनीहरुकाे पुर्खा एउटै धामु खड्का हुन्। यिनीहरु उनकै सन्तान देशव्यापी फैलिएका हुन्। ==उल्लेखनीय पुँवर खड्काहरू:== ==स्रोत== {{सन्दर्भसूची}} ==यो पनि हेर्नुहोला== *[[कालिकोटे खड्का]] *[[खड्का (लकाई)]] [[श्रेणी:थरहरू]] siq9lxymy3zen26nlsnk14f412pr3q5 0 147416 1393001 1329817 2026-10-23T03:28:37Z Enthu2608 81539 /* भूमिगत र पहुँच */ 1393001 wikitext text/x-wiki {{Short description|सिंगापुरको मुख्य अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल}} {{Infobox airport | name = सिंगापुर चाङ्गी विमानस्थल | nativename = 樟宜机场 | image = Jewel Changi Airport 13-11-2023(1).jpg | caption = २०२३ मा चाङ्गी विमानस्थलको हवाई दृश्य | IATA = SIN | ICAO = WSSS | type = सार्वजनिक | owner = सिंगापुर सरकार | operator = चाङ्गी एयरपोर्ट ग्रुप | city-served = सिंगापुर | location = चाङ्गी, पूर्वी क्षेत्र, सिंगापुर | opened = {{Start date|1981|07|01}} | elevation-m = 7 | coordinates = {{coord|1|21|57|N|103|59|22|E|display=inline,title}} | website = [https://www.changiairport.com changiairport.com] }} '''चाङ्गी अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल''' (IATA: SIN, ICAO: WSSS) सिंगापुरको मुख्य अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल हो र एसियाको सबैभन्दा व्यस्त यातायात केन्द्रहरूमध्ये एक हो। यो चाङ्गी एयरपोर्ट ग्रुप द्वारा सञ्चालित छ र सिंगापुरको पूर्वी भागमा अवस्थित छ। उत्कृष्ट सेवा स्तर र यात्री सुविधाका लागि विश्वव्यापी रूपमा प्रशंसित चाङ्गी विमानस्थलले २०२४ मा ६७.७ मिलियन यात्रुलाई सेवा दिएको थियो।<ref name=":1">{{Cite web |last=Loi |first=Esther |date=29 Jan 2025 |title=Changi Airport's 2024 passenger traffic hit 99.1% of pre-pandemic levels |url=https://www.straitstimes.com/singapore/transport/changi-airport-handles-67-7m-passengers-in-2024-99-1-of-pre-pandemic-levels |access-date=29 Jan 2025 |website=The Straits Times |archive-date=30 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130163615/https://www.straitstimes.com/singapore/transport/changi-airport-handles-67-7m-passengers-in-2024-99-1-of-pre-pandemic-levels |url-status=live }}</ref> == इतिहास == [[File:Singapore_Airport.png|thumb|left|upright=1.2|'''चाङ्गी अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल''']] चाङ्गी विमानस्थल निर्माण अघि, सिंगापुरको अन्तर्राष्ट्रिय उडानहरू [[पाया लेबार विमानस्थल]] बाट सञ्चालन हुन्थे। १९७० को दशकमा बढ्दो हवाई यातायातका कारण पाया लिबारमा विस्तार असम्भव भएपछि सरकारले नयाँ विमानस्थल निर्माण गर्ने निर्णय गर्‍यो। निर्माण कार्य सन् १९७५ मा सुरु भयो, र विमानस्थल १ जुलाई १९८१ मा पहिलो पटक सञ्चालनमा आयो।<ref name="accolades">{{cite web | url=https://www.changiairport.com/corporate/about-us/awards-and-accolades.html | title=Our Pride | publisher=Changi Airport Group | date=8 February 2020 | access-date=8 February 2020 | archive-date=30 December 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20191230085952/http://www.changiairport.com/corporate/about-us/awards-and-accolades.html | url-status=live }}</ref> टर्मिनल २ सन् १९९० मा खुल्यो, टर्मिनल ३ सन् २००८ मा, र टर्मिनल ४ सन् २०१७ मा सञ्चालनमा आयो। निरन्तर पुनःविकासले चाङ्गीलाई नयाँ प्रकारका विमान र बढ्दो यात्रु संख्याको सामना गर्न सक्षम बनाएको छ। आधुनिकिकरण परियोजनाहरूले दिगोपन, स्वचालन, र यात्रु अनुभव सुधारमा ध्यान केन्द्रित गरेका छन्।<ref name="CAH">{{cite web |title=Singapore Changi Airport turns 40 years old |url=https://www.airporthistory.org/blue-concourse/singapore-changi-airport-turns-40 |website=A Visual History of the World's Great Airports |access-date=12 February 2023 |language=en |date=1 July 2021 |archive-date=26 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221126071242/https://www.airporthistory.org/blue-concourse/singapore-changi-airport-turns-40 |url-status=live }}</ref> == पूर्वाधार == वर्तमानमा विमानस्थलमा चारवटा यात्री टर्मिनलहरू र धेरै मालवाहक तथा मर्मत क्षेत्रहरू छन्। प्रत्येक टर्मिनलमा फरक वास्तुकला शैली, खुद्रा र भोजन क्षेत्रहरू, र स्वचालित चेक-इन तथा ब्यागेज प्रणालीहरू छन्। हाल निर्माणाधीन पाँचौँ टर्मिनल, टर्मिनल ५, चाङ्गी ईस्ट विकास योजनाको हिस्सा हो। == यात्रु र मालवाहक सञ्चालन == चाङ्गी विमानस्थलले १०० भन्दा बढी एयरलाइन्सहरूद्वारा ४०० भन्दा बढी सहरहरूमा उडान सञ्चालन गर्छ। यो यात्रु र पैठारी दुवैका लागि प्रमुख केन्द्र हो, र [[सिङ्गापुर एयरलाइन]], स्कुट, र जेट स्टार जस्ता एयरलाइन्सको प्रमुख केन्द्र हो। मालवाहक सञ्चालन चाङ्गी एयरफ्रेट सेन्टरमा केन्द्रित छ, जसमा नाशिने वस्तु, औषधि, र जीवित जनावरका लागि विशेष पूर्वाधार छन्।<ref>{{cite web |title=Air Cargo Hub |url=https://www.changiairport.com/en/airport-community/air-cargo.html |website=Changi Airport Group |access-date=9 November 2025 }}{{Dead link|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> २०२४ मा विमान आवागमन ३६०,००० भन्दा बढी पुगेको थियो, र मालवाहक मात्रा २ मिलियन टन नाघेको थियो। प्रभावकारी भन्सार प्रणाली र प्रमुख समुद्री मार्गको नजिक स्थित हुनाले सिंगापुरलाई विश्वव्यापी रसद केन्द्रको रूपमा कायम राख्न मद्दत गरेको छ। == पुरस्कार र मान्यता == चाङ्गीले सेवा गुणस्तर, डिजाइन, र सुविधाका लागि धेरै अन्तर्राष्ट्रिय पुरस्कार जितेको छ। यसलाई [[Skytrax]] द्वारा पटक–पटक “विश्वको उत्कृष्ट विमानस्थल” घोषित गरिएको छ। २०२५ मा, चाङ्गीले फेरि यो उपाधि जित्दै [[हामद अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल]] लाई पछि पार्‍यो। == भविष्यको विकास == चाङ्गी ईस्ट परियोजना, २०१३ मा घोषणा गरिएको, विमानस्थलको इतिहासमा सबैभन्दा ठूलो विस्तार योजना हो। यसमा १,०८० हेक्टर क्षेत्र समेटिएको छ जसमा टर्मिनल ५, तेस्रो धावनमार्ग, नयाँ ट्याक्सीवेहरू, र मर्मत तथा केटरिङ पूर्वाधारहरू समावेश छन्। पूर्ण निर्माण पछि टर्मिनल ५ ले वार्षिक ५० मिलियन यात्रु सम्हाल्ने अनुमान छ। टर्मिनलको डिजाइन लचिलोपन, दिगोपन, र डिजिटल प्रणालीहरूमा केन्द्रित छ। बुद्धिमान विशेषताहरूमा स्वायत्त सवारीहरू, केन्द्रीय चिस्यान प्रणाली, र सौर्य ऊर्जा प्रयोग समावेश छन्। यस परियोजनाले सिंगापुरलाई एशिया–प्रशान्त क्षेत्रको प्रमुख उड्डयन केन्द्रका रूपमा भविष्यमा सुनिश्चित गर्ने लक्ष्य राखेको छ। == भूमिगत र पहुँच == [[File:Mercedes Benz Buses (SG)- 2610 (21) 3.jpg|thumb|left|upright=1.2|सार्वजनिक बस सेवा]] चाङ्गी विमानस्थल सिंगापुरको सार्वजनिक यातायात सञ्जालसँग पुर्व पश्चिम रेल र निर्माणाधीन डाउनटाउन रेल विस्तारद्वारा जोडिएको छ। धेरै सार्वजनिक बस, ट्याक्सी, र निजी–भाडा सवारी साधनहरूले विमानस्थल र सहर केन्द्रबीच नियमित सेवा दिन्छन्। विमानस्थल पूर्वी तट राजमार्ग (ECP) र टाम्पिनेस राजमार्ग (TPE) मार्फत सहरसँग जोडिएको छ। == दिगोपन == चाङ्गी एयरपोर्ट ग्रुपले ऊर्जा दक्षता, फोहोर घटाउने, र पानी संरक्षणमा केन्द्रित विभिन्न वातावरणीय पहलहरू लागू गरेको छ। टर्मिनल ३ र ज्वेलमा प्राकृतिक प्रकाश र हरियाली समावेश गरिएको छ जसले ऊर्जा खपत घटाउँछ। विमानस्थलले “ग्रीन प्लान २०३०” अन्तर्गत कार्बन उत्सर्जन घटाउने र जैव विविधता संरक्षणका कार्यक्रमहरू पनि सञ्चालन गर्छ। == उल्लेखनीय घटनाहरू == चाङ्गीको सुरक्षा र सञ्चालन स्तर विश्व–स्तरको भए पनि, कहिलेकाहीँ मौसम वा प्राविधिक कारणले अस्थायी अवरोधहरू भएका छन्। सिंगापुर नागरिक उड्डयन प्राधिकरण (CAAS) ले सबै घटनाको अनुसन्धान अन्तर्राष्ट्रिय उड्डयन मापदण्डअनुसार गर्छ। == सन्दर्भ == {{Reflist}} [[श्रेणी:विमानस्थलहरू]] ft55kl9uxn95m10kwo5zvlvv3ose7n7 1393002 1393001 2026-10-23T03:29:28Z Enthu2608 81539 /* भूमिगत र पहुँच */ 1393002 wikitext text/x-wiki {{Short description|सिंगापुरको मुख्य अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल}} {{Infobox airport | name = सिंगापुर चाङ्गी विमानस्थल | nativename = 樟宜机场 | image = Jewel Changi Airport 13-11-2023(1).jpg | caption = २०२३ मा चाङ्गी विमानस्थलको हवाई दृश्य | IATA = SIN | ICAO = WSSS | type = सार्वजनिक | owner = सिंगापुर सरकार | operator = चाङ्गी एयरपोर्ट ग्रुप | city-served = सिंगापुर | location = चाङ्गी, पूर्वी क्षेत्र, सिंगापुर | opened = {{Start date|1981|07|01}} | elevation-m = 7 | coordinates = {{coord|1|21|57|N|103|59|22|E|display=inline,title}} | website = [https://www.changiairport.com changiairport.com] }} '''चाङ्गी अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल''' (IATA: SIN, ICAO: WSSS) सिंगापुरको मुख्य अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल हो र एसियाको सबैभन्दा व्यस्त यातायात केन्द्रहरूमध्ये एक हो। यो चाङ्गी एयरपोर्ट ग्रुप द्वारा सञ्चालित छ र सिंगापुरको पूर्वी भागमा अवस्थित छ। उत्कृष्ट सेवा स्तर र यात्री सुविधाका लागि विश्वव्यापी रूपमा प्रशंसित चाङ्गी विमानस्थलले २०२४ मा ६७.७ मिलियन यात्रुलाई सेवा दिएको थियो।<ref name=":1">{{Cite web |last=Loi |first=Esther |date=29 Jan 2025 |title=Changi Airport's 2024 passenger traffic hit 99.1% of pre-pandemic levels |url=https://www.straitstimes.com/singapore/transport/changi-airport-handles-67-7m-passengers-in-2024-99-1-of-pre-pandemic-levels |access-date=29 Jan 2025 |website=The Straits Times |archive-date=30 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130163615/https://www.straitstimes.com/singapore/transport/changi-airport-handles-67-7m-passengers-in-2024-99-1-of-pre-pandemic-levels |url-status=live }}</ref> == इतिहास == [[File:Singapore_Airport.png|thumb|left|upright=1.2|'''चाङ्गी अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल''']] चाङ्गी विमानस्थल निर्माण अघि, सिंगापुरको अन्तर्राष्ट्रिय उडानहरू [[पाया लेबार विमानस्थल]] बाट सञ्चालन हुन्थे। १९७० को दशकमा बढ्दो हवाई यातायातका कारण पाया लिबारमा विस्तार असम्भव भएपछि सरकारले नयाँ विमानस्थल निर्माण गर्ने निर्णय गर्‍यो। निर्माण कार्य सन् १९७५ मा सुरु भयो, र विमानस्थल १ जुलाई १९८१ मा पहिलो पटक सञ्चालनमा आयो।<ref name="accolades">{{cite web | url=https://www.changiairport.com/corporate/about-us/awards-and-accolades.html | title=Our Pride | publisher=Changi Airport Group | date=8 February 2020 | access-date=8 February 2020 | archive-date=30 December 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20191230085952/http://www.changiairport.com/corporate/about-us/awards-and-accolades.html | url-status=live }}</ref> टर्मिनल २ सन् १९९० मा खुल्यो, टर्मिनल ३ सन् २००८ मा, र टर्मिनल ४ सन् २०१७ मा सञ्चालनमा आयो। निरन्तर पुनःविकासले चाङ्गीलाई नयाँ प्रकारका विमान र बढ्दो यात्रु संख्याको सामना गर्न सक्षम बनाएको छ। आधुनिकिकरण परियोजनाहरूले दिगोपन, स्वचालन, र यात्रु अनुभव सुधारमा ध्यान केन्द्रित गरेका छन्।<ref name="CAH">{{cite web |title=Singapore Changi Airport turns 40 years old |url=https://www.airporthistory.org/blue-concourse/singapore-changi-airport-turns-40 |website=A Visual History of the World's Great Airports |access-date=12 February 2023 |language=en |date=1 July 2021 |archive-date=26 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221126071242/https://www.airporthistory.org/blue-concourse/singapore-changi-airport-turns-40 |url-status=live }}</ref> == पूर्वाधार == वर्तमानमा विमानस्थलमा चारवटा यात्री टर्मिनलहरू र धेरै मालवाहक तथा मर्मत क्षेत्रहरू छन्। प्रत्येक टर्मिनलमा फरक वास्तुकला शैली, खुद्रा र भोजन क्षेत्रहरू, र स्वचालित चेक-इन तथा ब्यागेज प्रणालीहरू छन्। हाल निर्माणाधीन पाँचौँ टर्मिनल, टर्मिनल ५, चाङ्गी ईस्ट विकास योजनाको हिस्सा हो। == यात्रु र मालवाहक सञ्चालन == चाङ्गी विमानस्थलले १०० भन्दा बढी एयरलाइन्सहरूद्वारा ४०० भन्दा बढी सहरहरूमा उडान सञ्चालन गर्छ। यो यात्रु र पैठारी दुवैका लागि प्रमुख केन्द्र हो, र [[सिङ्गापुर एयरलाइन]], स्कुट, र जेट स्टार जस्ता एयरलाइन्सको प्रमुख केन्द्र हो। मालवाहक सञ्चालन चाङ्गी एयरफ्रेट सेन्टरमा केन्द्रित छ, जसमा नाशिने वस्तु, औषधि, र जीवित जनावरका लागि विशेष पूर्वाधार छन्।<ref>{{cite web |title=Air Cargo Hub |url=https://www.changiairport.com/en/airport-community/air-cargo.html |website=Changi Airport Group |access-date=9 November 2025 }}{{Dead link|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> २०२४ मा विमान आवागमन ३६०,००० भन्दा बढी पुगेको थियो, र मालवाहक मात्रा २ मिलियन टन नाघेको थियो। प्रभावकारी भन्सार प्रणाली र प्रमुख समुद्री मार्गको नजिक स्थित हुनाले सिंगापुरलाई विश्वव्यापी रसद केन्द्रको रूपमा कायम राख्न मद्दत गरेको छ। == पुरस्कार र मान्यता == चाङ्गीले सेवा गुणस्तर, डिजाइन, र सुविधाका लागि धेरै अन्तर्राष्ट्रिय पुरस्कार जितेको छ। यसलाई [[Skytrax]] द्वारा पटक–पटक “विश्वको उत्कृष्ट विमानस्थल” घोषित गरिएको छ। २०२५ मा, चाङ्गीले फेरि यो उपाधि जित्दै [[हामद अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल]] लाई पछि पार्‍यो। == भविष्यको विकास == चाङ्गी ईस्ट परियोजना, २०१३ मा घोषणा गरिएको, विमानस्थलको इतिहासमा सबैभन्दा ठूलो विस्तार योजना हो। यसमा १,०८० हेक्टर क्षेत्र समेटिएको छ जसमा टर्मिनल ५, तेस्रो धावनमार्ग, नयाँ ट्याक्सीवेहरू, र मर्मत तथा केटरिङ पूर्वाधारहरू समावेश छन्। पूर्ण निर्माण पछि टर्मिनल ५ ले वार्षिक ५० मिलियन यात्रु सम्हाल्ने अनुमान छ। टर्मिनलको डिजाइन लचिलोपन, दिगोपन, र डिजिटल प्रणालीहरूमा केन्द्रित छ। बुद्धिमान विशेषताहरूमा स्वायत्त सवारीहरू, केन्द्रीय चिस्यान प्रणाली, र सौर्य ऊर्जा प्रयोग समावेश छन्। यस परियोजनाले सिंगापुरलाई एशिया–प्रशान्त क्षेत्रको प्रमुख उड्डयन केन्द्रका रूपमा भविष्यमा सुनिश्चित गर्ने लक्ष्य राखेको छ। == भूमिगत र पहुँच == [[File:Mercedes Benz Buses (SG)- 2610 (21) 3.jpg|thumb|left|सार्वजनिक बस सेवा]] चाङ्गी विमानस्थल सिंगापुरको सार्वजनिक यातायात सञ्जालसँग पुर्व पश्चिम रेल र निर्माणाधीन डाउनटाउन रेल विस्तारद्वारा जोडिएको छ। धेरै सार्वजनिक बस, ट्याक्सी, र निजी–भाडा सवारी साधनहरूले विमानस्थल र सहर केन्द्रबीच नियमित सेवा दिन्छन्। विमानस्थल पूर्वी तट राजमार्ग (ECP) र टाम्पिनेस राजमार्ग (TPE) मार्फत सहरसँग जोडिएको छ। == दिगोपन == चाङ्गी एयरपोर्ट ग्रुपले ऊर्जा दक्षता, फोहोर घटाउने, र पानी संरक्षणमा केन्द्रित विभिन्न वातावरणीय पहलहरू लागू गरेको छ। टर्मिनल ३ र ज्वेलमा प्राकृतिक प्रकाश र हरियाली समावेश गरिएको छ जसले ऊर्जा खपत घटाउँछ। विमानस्थलले “ग्रीन प्लान २०३०” अन्तर्गत कार्बन उत्सर्जन घटाउने र जैव विविधता संरक्षणका कार्यक्रमहरू पनि सञ्चालन गर्छ। == उल्लेखनीय घटनाहरू == चाङ्गीको सुरक्षा र सञ्चालन स्तर विश्व–स्तरको भए पनि, कहिलेकाहीँ मौसम वा प्राविधिक कारणले अस्थायी अवरोधहरू भएका छन्। सिंगापुर नागरिक उड्डयन प्राधिकरण (CAAS) ले सबै घटनाको अनुसन्धान अन्तर्राष्ट्रिय उड्डयन मापदण्डअनुसार गर्छ। == सन्दर्भ == {{Reflist}} [[श्रेणी:विमानस्थलहरू]] jy0osjca0e3756j5fd14h1impos5wml 0 150888 1392998 1378769 2026-10-22T13:49:08Z Xministrator 70636 /* */ 1392998 wikitext text/x-wiki '''सुमन राई''' एक नेपाली चर्चित गायक हुन, उनले नेपाली साङगीतिक क्षेत्रमा आधुनिक, लोक, पप तथा युगल गीतहरू मार्फत ख्याती कमाएका छन्।<ref>{{Cite web |last=Rai |first=Suman |title=Suman Rai - सुमन राई |url=https://sumanrai.com |website=सुमन राई - Suman Rai}}</ref> {{Infobox musical artist|name=सुमन राई|image=Singer_Suman_Rai.jpg|caption=Suman Rai|image_size=150|background=एकल तथा युगल गायन|birth_name=|birth_date=असार ७, June 21|death_date=|origin=[[संखुवासभा|संखुवासभा]], [[नेपाल]]|instrument=[[स्वर]], [[गितार]], [[हार्मोनियम]]|genre=[[पप सङ्गीत|पप]], [[आधुनिक सङ्गीत|आधुनिक]]|occupation=[[गायक]], [[संगीतकार]], [[इन्जिनियर]]|years_active=सन् २०२०–हाल|label=Suman Rai|associated_acts=|website=https://sumanrai.com|notable_instruments=[[मादल]]}} '''नयाँ''' '''गीतहरू''' '''सुमन राई'''का नयाँ तथा हालसालै सार्वजनिक भएका चर्चित गीतहरू र सांगीतिक एल्बमहरू निम्न बमोजिम छन्: * '''ए देश (सांगीतिक फिल्म):''' हालै '''अक्टोबर २०२६''' मा सुमन राईको अभिनय र गायन रहेको नयाँ सांगीतिक फिल्म "ए देश" सार्वजनिक भएको छ।<ref>{{Cite web |title=परदेशिएका युवाको कथामा बनेको सांगीतिक फिल्म ‘ए देश’ सार्वजनिक |url=https://kendrabindu.com/entertainment-world/559207/ |access-date=2026-10-22 |website=Kendrabindu |language=en}}</ref> * '''मुख्य विवरणहरू:''' ** '''सर्जकहरू:''' स्वर र संगीत सुमन राईको तथा शब्द शिव राईको हो। ** '''निर्देशक:''' नितिन चन्द ठकुरी। ** '''कलाकारहरू:''' सुमन राई, बिमला खजुम लिम्बू, प्रचण्डबाबु राई, लक्ष्मी लामसोङ्ग, रेगीना कट्टेल, मन बहादुर केत्रा, रोहित सिंह ठकुरी र बालकलाकार सिलिमा केत्रा। ** '''कथावस्तु:''' नेपालको वर्तमान अवस्था, बाढीपहिरोले पुर्याएको पीडा, वैदेशिक रोजगारीका कारण युवाहरूले भोग्नुपरेको बाध्यता र कठिन परिस्थितिमा पनि आशा तथा सकारात्मक परिवर्तनको सन्देश समेटिएको छ।<ref>{{Cite web |last=चर्चा |first=नेपाल समय :: आँसु, संघर्ष र देशप्रेमको कथा बोकेको सुमन राईको सांगीतिक फिल्म ‘ए देश’ को |date=2026-10-15 |title=आँसु, संघर्ष र देशप्रेमको कथा बोकेको सुमन राईको सांगीतिक फिल्म ‘ए देश’ को चर्चा |url=https://nepalsamaya.com/detail/147063 |access-date=2026-10-22 |website=Nepal Samaya - Online News Portal}}</ref> '''चर्चित गीतहरू''' * '''<nowiki/>'आऊन माया'''': [[मेलिना राई]] र सुमन राईको स्वर रहेको यो गीत निकै लोकप्रिय छ, जसमा [[दयाहाङ राई]] र बिमला खजुमले अभिनय गरेका छन्।<ref>{{Cite news|url=https://annapurnapost.com/story/169216/|title=मेलिना र सुमनको गीतमा दयाहाङ र विमलाको अभिनय|first=Annapurna Post|date=कात्तिक १५, २०७७ शनिबार २१:३५:०}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.ratopati.com/story/153856/song|title=गायिका मेलिना राई र गायक सुमन राईको स्वर रहेको गीत ‘आउन माया’को म्युजिक भिडियो सार्वजनिक भएको छ ।|first=रातोपाटी|date=शनिबार, २२ कात्तिक २०७७, १२ : ५८}}</ref> * '''<nowiki/>'होकी भनेर'''': यो एक सालाइजो लोकगीत हो जुन उनले मेलिना राईसँग सहकार्य गरेर गाएका छन्।<ref>{{Cite web |title=Suman Rai – Nepali Music Artists {{!}} Biography, Career, Works & Profile {{!}} ArtistNepal |url=https://artistnepal.com/artist/sumanrai-1 |access-date=2026-07-22 |website=Artist Nepal |language=en}}</ref> '''सन्दर्भहरु''' c6nmdhj21q3dwt83akep2vt253txg0k 1392999 1392998 2026-10-22T13:52:19Z Xministrator 70636 /* */ 1392999 wikitext text/x-wiki '''सुमन राई''' एक नेपाली चर्चित गायक हुन, उनले नेपाली साङगीतिक क्षेत्रमा आधुनिक, लोक, पप तथा युगल गीतहरू मार्फत ख्याती कमाएका छन्।<ref>{{Cite web |last=Rai |first=Suman |title=Suman Rai - सुमन राई |url=https://sumanrai.com |website=सुमन राई - Suman Rai}}</ref> {{Infobox musical artist|name=सुमन राई|image=Singer_Suman_Rai.jpg|caption=Suman Rai|image_size=150|background=एकल तथा युगल गायन|birth_name=|birth_date=असार ७, June 21|death_date=|origin=[[संखुवासभा|संखुवासभा]], [[नेपाल]]|instrument=[[स्वर]], [[गितार]], [[हार्मोनियम]]|genre=[[पप सङ्गीत|पप]], [[आधुनिक सङ्गीत|आधुनिक]]|occupation=[[गायक]], [[संगीतकार]], [[इन्जिनियर]]|years_active=सन् २०२०–हाल|label=Suman Rai|associated_acts=|website=https://sumanrai.com|notable_instruments=[[मादल]]}} '''नयाँ''' '''गीतहरू''' '''सुमन राई'''का नयाँ तथा हालसालै सार्वजनिक भएका चर्चित गीतहरू र सांगीतिक एल्बमहरू निम्न बमोजिम छन्: * '''ए देश (सांगीतिक फिल्म):''' हालै '''अक्टोबर २०२६''' मा सुमन राईको अभिनय र गायन रहेको नयाँ सांगीतिक फिल्म "ए देश" सार्वजनिक भएको छ।<ref>{{Cite web |title=परदेशिएका युवाको कथामा बनेको सांगीतिक फिल्म ‘ए देश’ सार्वजनिक |url=https://kendrabindu.com/entertainment-world/559207/ |access-date=2026-10-22 |website=Kendrabindu |language=en}}</ref> * '''मुख्य विवरणहरू:''' ** '''सर्जकहरू:''' स्वर र संगीत सुमन राईको तथा शब्द शिव राईको हो। ** '''निर्देशक:''' नितिन चन्द ठकुरी। ** '''कलाकारहरू:''' सुमन राई, बिमला खजुम लिम्बू, प्रचण्डबाबु राई, लक्ष्मी लामसोङ्ग, रेगीना कट्टेल, मन बहादुर केत्रा, रोहित सिंह ठकुरी र बालकलाकार सिलिमा केत्रा। ** '''कथावस्तु:''' [[नेपाल]]को वर्तमान अवस्था, बाढीपहिरोले पुर्याएको पीडा, वैदेशिक रोजगारीका कारण युवाहरूले भोग्नुपरेको बाध्यता र कठिन परिस्थितिमा पनि आशा तथा सकारात्मक परिवर्तनको सन्देश समेटिएको छ।<ref>{{Cite web |last=चर्चा |first=नेपाल समय :: आँसु, संघर्ष र देशप्रेमको कथा बोकेको सुमन राईको सांगीतिक फिल्म ‘ए देश’ को |date=2026-10-15 |title=आँसु, संघर्ष र देशप्रेमको कथा बोकेको सुमन राईको सांगीतिक फिल्म ‘ए देश’ को चर्चा |url=https://nepalsamaya.com/detail/147063 |access-date=2026-10-22 |website=Nepal Samaya - Online News Portal}}</ref> '''चर्चित गीतहरू''' * '''<nowiki/>'आऊन माया'''': [[मेलिना राई]] र सुमन राईको स्वर रहेको यो गीत निकै लोकप्रिय छ, जसमा [[दयाहाङ राई]] र बिमला खजुमले अभिनय गरेका छन्।<ref>{{Cite news|url=https://annapurnapost.com/story/169216/|title=मेलिना र सुमनको गीतमा दयाहाङ र विमलाको अभिनय|first=Annapurna Post|date=कात्तिक १५, २०७७ शनिबार २१:३५:०}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.ratopati.com/story/153856/song|title=गायिका मेलिना राई र गायक सुमन राईको स्वर रहेको गीत ‘आउन माया’को म्युजिक भिडियो सार्वजनिक भएको छ ।|first=रातोपाटी|date=शनिबार, २२ कात्तिक २०७७, १२ : ५८}}</ref> * '''<nowiki/>'होकी भनेर'''': यो एक सालाइजो लोकगीत हो जुन उनले [[मेलिना राई]]सँग सहकार्य गरेर गाएका छन्।<ref>{{Cite web |title=Suman Rai – Nepali Music Artists {{!}} Biography, Career, Works & Profile {{!}} ArtistNepal |url=https://artistnepal.com/artist/sumanrai-1 |access-date=2026-07-22 |website=Artist Nepal |language=en}}</ref> '''सन्दर्भहरु''' cps42koxsfx7v2m908lhu5vimm8e2mq 3 151822 1393008 1392854 2026-10-23T06:41:17Z İmmortalance 80376 İmmortalanceद्वारा [[प्रयोगकर्ता वार्ता:Dulal Dhundirajitahari mattim sarokar samaj]] पृष्ठलाई [[प्रयोगकर्ता वार्ता:Dulaldhundi2034]]मा सारियो: प्रयोगकर्तालाई पुन: नामाकरण गर्दा "[[Special:CentralAuth/Dulal Dhundirajitahari mattim sarokar samaj|Dulal Dhundirajitahari mattim sarokar samaj]]" लाई "[[Special:CentralAuth/Dulaldhundi2034|Dulaldhundi2034]]"मा स्वचालित रूपमा सारियो 1392854 wikitext text/x-wiki ==विकिपिडियामा स्वागत छ!== <div style="width: 99%; color: #111; {{box-shadow|0|1px|3px|rgba(0, 0, 0, 0.35)}} {{border-radius|2px}}"> <div style="overflow:hidden; height:auto; background: #fff; width: 100%; padding-bottom:18px;"> <div style="font-size: 36px; margin-top: 24px;margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height: 1.2em;">नमस्ते, Dulal Dhundirajitahari mattim sarokar samajज्यू</div> <div style="font-size: 24px; padding-top: 0px; margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; color: #666; "> [[नेपाली विकिपिडिया]]मा हार्दिक [[विकिपिडिया:स्वागत|स्वागत]] छ! </div></div> <div style="vertical-align:middle; color: black; background-color:#fff"> <div style="display: flex; flex-flow: row wrap; background-color:#EAECF0; padding: 10px; padding-left: 25px; "> <div style="font-size: 18px; padding-top: 0px; margin-left: 0px; text-align: center; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.5em; color: #111; "> हालसम्म नेपाली विकिपिडियामा [[विशेष:Statistics|३०,०५७]] लेखहरू छन्। यसलाई बढाउन तपाईंको योगदानको आवश्यकता रहेको छ। आउनुहोस् तपाईं हामी सबै मिलेर नेपाली विकिपिडियालाई विश्वका अन्य प्रमुख [[:meta:List_of_Wikipedias/ne|भाषाका विकिपिडिया जत्ति कै धनी]] बनाऔँ। विकिपिडियाले कुनै पनि व्यक्तिलाई सम्पादन गर्ने अधिकार दिन्छ। मलाई आशा छ कि तपाईंले यहाँ मन पराउनुहुन्छ र योगदान गर्ने निर्णय गर्नुहुन्छ।</div> <div style="flex: 1 1 300px;"><br/> <div style="font-size: 17px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; font-weight:normal;">[[चित्र:Symbol support2 vote.svg|25px|alt=|link=]] सुरुवात</div> <div style="font-size: 15px;"> * पहिले [[विकिपिडिया:विकिपिडियाको बारेमा|विकिपिडियाको परिचय पृष्ठ]] पढ्नुहोस्। * तपाईंले कसरी [[मद्दत:सहायता विषयसूचि|विकिपिडियामा योगदान गर्न सक्नुहुन्छ]] जान्नुहोस्। * आफ्नो परिचय दिनको लागि तपाईंको [[प्रयोगकर्ता:Dulal Dhundirajitahari mattim sarokar samaj|प्रयोगकर्ता पृष्ठ]] बनाउनुहोला ताकि हामी तपाईंलाई अझ राम्रोसँग चिन्न सक्छौँ। (परिचय दिइरहनु आवश्यक नै भने छैन) </div> </div> <div style="flex: 1 1 300px;"><br/> <div style="font-size: 17px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; font-weight:normal;">[[चित्र:Artículo bueno-blue.svg|25px|alt=|link=]] सुझावहरू</div> <div style="font-size: 15px;"> * कृपया [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/वार्तालाप पृष्ठ|वार्तालाप पृष्ठ]]मा चारवटा वक्र (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>) प्रयोग गरि हस्ताक्षर गर्नुहोला। यसो गर्नाले वार्तालाप पृष्ठमा स्वत: तपाईंको नाम, वार्ता पृष्ठसूत्र र मिति थपिने छ। * यदि तपाईंलाई विकिपिडियामा केही समस्या परेको छ भने आफ्नो वार्तालाप पृष्ठमा <code>'''<nowiki>{{मद्दत}}</nowiki>'''</code> राख्नु होला। हाम्रा प्रयोगकर्ताहरूले तपाईंको समस्याको समाधान बताउने छन्। * नयाँ पृष्ठहरू [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/सम्पादन|सम्पादन गर्दा]] वा [[विकिपिडिया:कसरी लेख बनाउने?|सिर्जना गर्दा]], [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/सन्दर्भ|सन्दर्भ]]हरू थप्दा वा मेटाउँदा गल्ती गर्न डराउनु पर्दैन किनकि गल्ती जो कोहीबाट हुन् सक्छ। </div> </div> </div> <div style="padding: 10px; padding-left: 25px; "> <div style="text-align: center;"> {{clickable button 2|विकिपिडिया:कसरी लेख बनाउने?|कसरी लेख बनाउने?|class=mw-ui-constructive center}} </div> <div style="text-align: center;"> {{clickable button 2|विकिपिडिया:चिया घर|यदि तपाईंसँग प्रश्नहरू छन् भने यहाँ सोध्नुहोस्|class=mw-ui-constructive center}} </div> </div> </div> </div> '''स्वागतम्''', हामी नेपाली विकिपिडियामा तपाईंको सम्पादनको लागि पर्खिरहेका छौँ! -- [[User:नेपाली विकिपिडिया स्वागत|नेपाली विकिपिडिया स्वागत]] ([[User talk:नेपाली विकिपिडिया स्वागत|कुरा गर्नुहोस्]]) १८:४०, १८ अक्टोबर २०२६ (नेपाली समय) 6o78qql3s1w9t2ido9o24y86u7a9xag 0 151829 1392994 1392993 2026-10-22T11:59:15Z Janak Bhatta 10885 [[विकिपिडिया:हटक्याट|हटक्याट]]द्वारा [[श्रेणी:लोकसंस्कृति]] जोडियो 1392994 wikitext text/x-wiki [[File:Bijjo Bhut.png|thumb|काठमाडौंको मण्डला थिएटरमा श्री बिज्जो भूत नाटकमा अभिनय गर्दै कलाकार]] '''बिज्जो भूत''' (जसलाई श्री बिज्जो भूत वा बिज्जो दा पनि भनिन्छ।) नेपालको सुदूरपश्चिम प्रदेशका [[डडेल्धुरा जिल्ला]]मa प्रचलित एक लोकविश्वास तथा लोककथासँग सम्बन्धित अलौकिक पात्र हो। विशेषगरी डडेल्धुराको निङ्लाड क्षेत्रमा यस सम्बन्धी जनश्रुति प्रचलित रहेको उल्लेख पाइन्छ। स्थानीय जनविश्वासमा बिज्जो भूतलाई मानिसहरुलाई हानि पुर्‍याउने भूतका रूपमी मात्र नभई सत्य, न्याय र संरक्षणसँग सम्बन्धित अदृश्य शक्तिका रूपमा पनि चित्रण गरिन्छ।<ref>{{वेब स्रोत|लेखक=सापेक्ष|शीर्षक=लोकमिथकको आडमा स्त्री अस्तित्वको खोज|युआरएल=https://www.onlinekhabar.com/2026/09/2026823/the-search-for-female-existence-through-folk-myth|कार्य=|प्रकाशक=|वेबसाइट=अनलाईन खबर|भाषा=नेपाली)|अभिलेखमिति=|अभिलेखयुआरएल=|मिति=|पहुँचमिति=२७ सेप्टेम्बर २०२६}}</ref> ==लोकविश्वास र जनश्रुति== डडेल्धुराको निङ्लाड क्षेत्रमा बिज्जो भूत सम्बन्धी लोकविश्वास पहिले देखिनै प्रचलित रहेको विभिन्न प्रकाशित सामग्रीमी उल्लेख गरिएको छ। स्थानीय जनश्रुतिमी यसलाई सम्मान गर्नु पर्ने र यसको क्षेत्रमा कपट, असत्य वा खराब काम गर्न नहुने विश्वास पाइन्छ। या क्षेत्रमा गलत काम गर्ने व्यक्तिले आफनो कर्मको परिणामबाट उम्कन नसक्ने जनविश्वास समेत रहेको बताइन्छ। बिज्जो भूतसम्बन्धी कथाअनमा यसलाई असामान्य रूपमा पहिरन लाईर घोडामा चढी हिँडने मानिसका रूपमा वर्णन गरिएको पाइन्छ। केही जनश्रुति अनुसार, उकालामा भारी बोकिर हिँडदा असजिलो भए यात्रुलाई यसले सहयोग गर्ने र गन्तव्यमा पुगेपछि अचानक हराउने हुन्थ्यो। यसले आफू सेनाम‍ा कार्यरत छोराका बाबु भएको बताउने रे मानिसलाई छोरासम्म चिठी पुर्‍याउन दिने गरेको कथासमेत प्रचलित रगेको उल्लेख गरिएको छ। यी विवरणहरू मौखिक जनश्रुति हुन्, प्रमाणित ऐतिहासिक घटना होइनन्।<ref>{{वेब स्रोत|लेखक=अरूणदेव जोशी|शीर्षक=लोककथाबाट रंगमञ्च आइपुगेको ‘बिज्जो भूत’ https://nepalnews.com/2026/10/03/bijjo-bhoot-a-folktale-that-has-come-to-the-stage/|युआरएल=https://nepalnews.com/2026/10/03/bijjo-bhoot-a-folktale-that-has-come-to-the-stage/|कार्य=|प्रकाशक=|वेबसाइट=नेपाल न्यूज|भाषा=नेपाली)|अभिलेखमिति=|अभिलेखयुआरएल=|मिति=|पहुँचमिति=३ अक्टुबर २०२६}}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} ==बाह्य कडीहरू== [[श्रेणी:लोकसंस्कृति]] r6nwgbkt9sg1erq5scpf400bbh10zj7 1392995 1392994 2026-10-22T12:01:10Z Janak Bhatta 10885 चित्र जोडियो 1392995 wikitext text/x-wiki [[File:Bijjo Bhut.png|thumb|काठमाडौंको मण्डला थिएटरमा श्री बिज्जो भूत नाटकमा अभिनय गर्दै कलाकार]] '''बिज्जो भूत''' (जसलाई श्री बिज्जो भूत वा बिज्जो दा पनि भनिन्छ।) नेपालको सुदूरपश्चिम प्रदेशका [[डडेल्धुरा जिल्ला]]मa प्रचलित एक लोकविश्वास तथा लोककथासँग सम्बन्धित अलौकिक पात्र हो। विशेषगरी डडेल्धुराको निङ्लाड क्षेत्रमा यस सम्बन्धी जनश्रुति प्रचलित रहेको उल्लेख पाइन्छ। स्थानीय जनविश्वासमा बिज्जो भूतलाई मानिसहरुलाई हानि पुर्‍याउने भूतका रूपमी मात्र नभई सत्य, न्याय र संरक्षणसँग सम्बन्धित अदृश्य शक्तिका रूपमा पनि चित्रण गरिन्छ।<ref>{{वेब स्रोत|लेखक=सापेक्ष|शीर्षक=लोकमिथकको आडमा स्त्री अस्तित्वको खोज|युआरएल=https://www.onlinekhabar.com/2026/09/2026823/the-search-for-female-existence-through-folk-myth|कार्य=|प्रकाशक=|वेबसाइट=अनलाईन खबर|भाषा=नेपाली)|अभिलेखमिति=|अभिलेखयुआरएल=|मिति=|पहुँचमिति=२७ सेप्टेम्बर २०२६}}</ref> ==लोकविश्वास र जनश्रुति== डडेल्धुराको निङ्लाड क्षेत्रमा बिज्जो भूत सम्बन्धी लोकविश्वास पहिले देखिनै प्रचलित रहेको विभिन्न प्रकाशित सामग्रीमी उल्लेख गरिएको छ। स्थानीय जनश्रुतिमी यसलाई सम्मान गर्नु पर्ने र यसको क्षेत्रमा कपट, असत्य वा खराब काम गर्न नहुने विश्वास पाइन्छ। या क्षेत्रमा गलत काम गर्ने व्यक्तिले आफनो कर्मको परिणामबाट उम्कन नसक्ने जनविश्वास समेत रहेको बताइन्छ। बिज्जो भूतसम्बन्धी कथाअनमा यसलाई असामान्य रूपमा पहिरन लाईर घोडामा चढी हिँडने मानिसका रूपमा वर्णन गरिएको पाइन्छ। केही जनश्रुति अनुसार, उकालामा भारी बोकिर हिँडदा असजिलो भए यात्रुलाई यसले सहयोग गर्ने र गन्तव्यमा पुगेपछि अचानक हराउने हुन्थ्यो। यसले आफू सेनाम‍ा कार्यरत छोराका बाबु भएको बताउने रे मानिसलाई छोरासम्म चिठी पुर्‍याउन दिने गरेको कथासमेत प्रचलित रगेको उल्लेख गरिएको छ। यी विवरणहरू मौखिक जनश्रुति हुन्, प्रमाणित ऐतिहासिक घटना होइनन्।<ref>{{वेब स्रोत|लेखक=अरूणदेव जोशी|शीर्षक=लोककथाबाट रंगमञ्च आइपुगेको ‘बिज्जो भूत’|युआरएल=https://nepalnews.com/2026/10/03/bijjo-bhoot-a-folktale-that-has-come-to-the-stage/|कार्य=|प्रकाशक=|वेबसाइट=नेपाल न्यूज|भाषा=नेपाली)|अभिलेखमिति=|अभिलेखयुआरएल=|मिति=|पहुँचमिति=३ अक्टुबर २०२६}}</ref> ==चित्र दीर्धा== <Gallery> File:Bijjo Bhut2.png|thumb|काठमाडौंको मण्डला थिएटरमा श्री बिज्जो भूत नाटकमा अभिनय गद्दाई कलाकारहरू File:Bijjo Bhut3.jpg|thumb|काठमाडौंको मण्डला थिएटरमा श्री बिज्जो भूत नाटकमा अभिनय गद्दाई कलाकारहरू File:Shree Bijjo Bhoot in Play.jpg|thumb|मण्डला थिएटरमा श्री बिज्जो भूत नाटकका निर्देशक आकाश नेपाली संग दर्शकहरू File:Bijjo Bhoot.webm|thumb|नाटक श्री बिज्जो भूत मञ्चिनको एक दृश्य, मण्डला थिएटर, काठमाडौंमा। </Gallery> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} ==बाह्य कडीहरू== [[श्रेणी:लोकसंस्कृति]] bj0lejb7nfc05f6n6essk26cp3nhmvl 1392996 1392995 2026-10-22T12:02:52Z Janak Bhatta 10885 /* बाह्य कडीहरू */ -विकिकडी हटाइयो 1392996 wikitext text/x-wiki [[File:Bijjo Bhut.png|thumb|काठमाडौंको मण्डला थिएटरमा श्री बिज्जो भूत नाटकमा अभिनय गर्दै कलाकार]] '''बिज्जो भूत''' (जसलाई श्री बिज्जो भूत वा बिज्जो दा पनि भनिन्छ।) नेपालको सुदूरपश्चिम प्रदेशका [[डडेल्धुरा जिल्ला]]मa प्रचलित एक लोकविश्वास तथा लोककथासँग सम्बन्धित अलौकिक पात्र हो। विशेषगरी डडेल्धुराको निङ्लाड क्षेत्रमा यस सम्बन्धी जनश्रुति प्रचलित रहेको उल्लेख पाइन्छ। स्थानीय जनविश्वासमा बिज्जो भूतलाई मानिसहरुलाई हानि पुर्‍याउने भूतका रूपमी मात्र नभई सत्य, न्याय र संरक्षणसँग सम्बन्धित अदृश्य शक्तिका रूपमा पनि चित्रण गरिन्छ।<ref>{{वेब स्रोत|लेखक=सापेक्ष|शीर्षक=लोकमिथकको आडमा स्त्री अस्तित्वको खोज|युआरएल=https://www.onlinekhabar.com/2026/09/2026823/the-search-for-female-existence-through-folk-myth|कार्य=|प्रकाशक=|वेबसाइट=अनलाईन खबर|भाषा=नेपाली)|अभिलेखमिति=|अभिलेखयुआरएल=|मिति=|पहुँचमिति=२७ सेप्टेम्बर २०२६}}</ref> ==लोकविश्वास र जनश्रुति== डडेल्धुराको निङ्लाड क्षेत्रमा बिज्जो भूत सम्बन्धी लोकविश्वास पहिले देखिनै प्रचलित रहेको विभिन्न प्रकाशित सामग्रीमी उल्लेख गरिएको छ। स्थानीय जनश्रुतिमी यसलाई सम्मान गर्नु पर्ने र यसको क्षेत्रमा कपट, असत्य वा खराब काम गर्न नहुने विश्वास पाइन्छ। या क्षेत्रमा गलत काम गर्ने व्यक्तिले आफनो कर्मको परिणामबाट उम्कन नसक्ने जनविश्वास समेत रहेको बताइन्छ। बिज्जो भूतसम्बन्धी कथाअनमा यसलाई असामान्य रूपमा पहिरन लाईर घोडामा चढी हिँडने मानिसका रूपमा वर्णन गरिएको पाइन्छ। केही जनश्रुति अनुसार, उकालामा भारी बोकिर हिँडदा असजिलो भए यात्रुलाई यसले सहयोग गर्ने र गन्तव्यमा पुगेपछि अचानक हराउने हुन्थ्यो। यसले आफू सेनाम‍ा कार्यरत छोराका बाबु भएको बताउने रे मानिसलाई छोरासम्म चिठी पुर्‍याउन दिने गरेको कथासमेत प्रचलित रगेको उल्लेख गरिएको छ। यी विवरणहरू मौखिक जनश्रुति हुन्, प्रमाणित ऐतिहासिक घटना होइनन्।<ref>{{वेब स्रोत|लेखक=अरूणदेव जोशी|शीर्षक=लोककथाबाट रंगमञ्च आइपुगेको ‘बिज्जो भूत’|युआरएल=https://nepalnews.com/2026/10/03/bijjo-bhoot-a-folktale-that-has-come-to-the-stage/|कार्य=|प्रकाशक=|वेबसाइट=नेपाल न्यूज|भाषा=नेपाली)|अभिलेखमिति=|अभिलेखयुआरएल=|मिति=|पहुँचमिति=३ अक्टुबर २०२६}}</ref> ==चित्र दीर्धा== <Gallery> File:Bijjo Bhut2.png|thumb|काठमाडौंको मण्डला थिएटरमा श्री बिज्जो भूत नाटकमा अभिनय गद्दाई कलाकारहरू File:Bijjo Bhut3.jpg|thumb|काठमाडौंको मण्डला थिएटरमा श्री बिज्जो भूत नाटकमा अभिनय गद्दाई कलाकारहरू File:Shree Bijjo Bhoot in Play.jpg|thumb|मण्डला थिएटरमा श्री बिज्जो भूत नाटकका निर्देशक आकाश नेपाली संग दर्शकहरू File:Bijjo Bhoot.webm|thumb|नाटक श्री बिज्जो भूत मञ्चिनको एक दृश्य, मण्डला थिएटर, काठमाडौंमा। </Gallery> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} ==बाह्य कडीहरू== * [https://kathmandupost.com/art-culture/2026/10/10/in-shree-bijjo-bhoot-a-daughter-s-search-and-a-mother-s-wait In ‘Shree Bijjo Bhoot’, a daughter’s search and a mother’s wait - THE KATHMANDU POST] [[श्रेणी:लोकसंस्कृति]] 4jt61w1t3g642ke1xtcjpfuwwwdcgfc 1392997 1392996 2026-10-22T12:04:11Z Janak Bhatta 10885 1392997 wikitext text/x-wiki [[File:Bijjo Bhut.png|thumb|काठमाडौंको मण्डला थिएटरमा श्री बिज्जो भूत नाटकमा अभिनय गर्दै कलाकार]] '''बिज्जो भूत''' (जसलाई श्री बिज्जो भूत वा बिज्जो दा पनि भनिन्छ।) नेपालको सुदूरपश्चिम प्रदेशका [[डडेल्धुरा जिल्ला]]मा प्रचलित एक लोकविश्वास तथा लोककथासँग सम्बन्धित अलौकिक पात्र हो। विशेषगरी डडेल्धुराको निङ्लाड क्षेत्रमा यस सम्बन्धी जनश्रुति प्रचलित रहेको उल्लेख पाइन्छ। स्थानीय जनविश्वासमा बिज्जो भूतलाई मानिसहरुलाई हानि पुर्‍याउने भूतका रूपमी मात्र नभई सत्य, न्याय र संरक्षणसँग सम्बन्धित अदृश्य शक्तिका रूपमा पनि चित्रण गरिन्छ।<ref>{{वेब स्रोत|लेखक=सापेक्ष|शीर्षक=लोकमिथकको आडमा स्त्री अस्तित्वको खोज|युआरएल=https://www.onlinekhabar.com/2026/09/2026823/the-search-for-female-existence-through-folk-myth|कार्य=|प्रकाशक=|वेबसाइट=अनलाईन खबर|भाषा=नेपाली)|अभिलेखमिति=|अभिलेखयुआरएल=|मिति=|पहुँचमिति=२७ सेप्टेम्बर २०२६}}</ref> ==लोकविश्वास र जनश्रुति== डडेल्धुराको निङ्लाड क्षेत्रमा बिज्जो भूत सम्बन्धी लोकविश्वास पहिले देखिनै प्रचलित रहेको विभिन्न प्रकाशित सामग्रीमी उल्लेख गरिएको छ। स्थानीय जनश्रुतिमी यसलाई सम्मान गर्नु पर्ने र यसको क्षेत्रमा कपट, असत्य वा खराब काम गर्न नहुने विश्वास पाइन्छ। या क्षेत्रमा गलत काम गर्ने व्यक्तिले आफनो कर्मको परिणामबाट उम्कन नसक्ने जनविश्वास समेत रहेको बताइन्छ। बिज्जो भूतसम्बन्धी कथाअनमा यसलाई असामान्य रूपमा पहिरन लाईर घोडामा चढी हिँडने मानिसका रूपमा वर्णन गरिएको पाइन्छ। केही जनश्रुति अनुसार, उकालामा भारी बोकिर हिँडदा असजिलो भए यात्रुलाई यसले सहयोग गर्ने र गन्तव्यमा पुगेपछि अचानक हराउने हुन्थ्यो। यसले आफू सेनाम‍ा कार्यरत छोराका बाबु भएको बताउने रे मानिसलाई छोरासम्म चिठी पुर्‍याउन दिने गरेको कथासमेत प्रचलित रगेको उल्लेख गरिएको छ। यी विवरणहरू मौखिक जनश्रुति हुन्, प्रमाणित ऐतिहासिक घटना होइनन्।<ref>{{वेब स्रोत|लेखक=अरूणदेव जोशी|शीर्षक=लोककथाबाट रंगमञ्च आइपुगेको ‘बिज्जो भूत’|युआरएल=https://nepalnews.com/2026/10/03/bijjo-bhoot-a-folktale-that-has-come-to-the-stage/|कार्य=|प्रकाशक=|वेबसाइट=नेपाल न्यूज|भाषा=नेपाली)|अभिलेखमिति=|अभिलेखयुआरएल=|मिति=|पहुँचमिति=३ अक्टुबर २०२६}}</ref> ==चित्र दीर्धा== <Gallery> File:Bijjo Bhut2.png|thumb|काठमाडौंको मण्डला थिएटरमा श्री बिज्जो भूत नाटकमा अभिनय गद्दाई कलाकारहरू File:Bijjo Bhut3.jpg|thumb|काठमाडौंको मण्डला थिएटरमा श्री बिज्जो भूत नाटकमा अभिनय गद्दाई कलाकारहरू File:Shree Bijjo Bhoot in Play.jpg|thumb|[[मण्डला थिएटर]]मा श्री बिज्जो भूत नाटकका निर्देशक आकाश नेपाली संग दर्शकहरू File:Bijjo Bhoot.webm|thumb|नाटक श्री बिज्जो भूत मञ्चिनको एक दृश्य, मण्डला थिएटर, काठमाडौंमा। </Gallery> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} ==बाह्य कडीहरू== * [https://kathmandupost.com/art-culture/2026/10/10/in-shree-bijjo-bhoot-a-daughter-s-search-and-a-mother-s-wait In ‘Shree Bijjo Bhoot’, a daughter’s search and a mother’s wait - THE KATHMANDU POST] [[श्रेणी:लोकसंस्कृति]] jpyqi3wg7wqc329ths96pbjy894dru3 3 151830 1393000 2026-10-22T16:12:43Z नेपाली विकिपिडिया स्वागत 28168 [[ढाँचा:नमस्ते|स्वागतम्]] 1393000 wikitext text/x-wiki ==विकिपिडियामा स्वागत छ!== <div style="width: 99%; color: #111; {{box-shadow|0|1px|3px|rgba(0, 0, 0, 0.35)}} {{border-radius|2px}}"> <div style="overflow:hidden; height:auto; background: #fff; width: 100%; padding-bottom:18px;"> <div style="font-size: 36px; margin-top: 24px;margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height: 1.2em;">नमस्ते, Dev ghartiज्यू</div> <div style="font-size: 24px; padding-top: 0px; margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; color: #666; "> [[नेपाली विकिपिडिया]]मा हार्दिक [[विकिपिडिया:स्वागत|स्वागत]] छ! </div></div> <div style="vertical-align:middle; color: black; background-color:#fff"> <div style="display: flex; flex-flow: row wrap; background-color:#EAECF0; padding: 10px; padding-left: 25px; "> <div style="font-size: 18px; padding-top: 0px; margin-left: 0px; text-align: center; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.5em; color: #111; "> हालसम्म नेपाली विकिपिडियामा [[विशेष:Statistics|३०,०६१]] लेखहरू छन्। यसलाई बढाउन तपाईंको योगदानको आवश्यकता रहेको छ। आउनुहोस् तपाईं हामी सबै मिलेर नेपाली विकिपिडियालाई विश्वका अन्य प्रमुख [[:meta:List_of_Wikipedias/ne|भाषाका विकिपिडिया जत्ति कै धनी]] बनाऔँ। विकिपिडियाले कुनै पनि व्यक्तिलाई सम्पादन गर्ने अधिकार दिन्छ। मलाई आशा छ कि तपाईंले यहाँ मन पराउनुहुन्छ र योगदान गर्ने निर्णय गर्नुहुन्छ।</div> <div style="flex: 1 1 300px;"><br/> <div style="font-size: 17px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; font-weight:normal;">[[चित्र:Symbol support2 vote.svg|25px|alt=|link=]] सुरुवात</div> <div style="font-size: 15px;"> * पहिले [[विकिपिडिया:विकिपिडियाको बारेमा|विकिपिडियाको परिचय पृष्ठ]] पढ्नुहोस्। * तपाईंले कसरी [[मद्दत:सहायता विषयसूचि|विकिपिडियामा योगदान गर्न सक्नुहुन्छ]] जान्नुहोस्। * आफ्नो परिचय दिनको लागि तपाईंको [[प्रयोगकर्ता:Dev gharti|प्रयोगकर्ता पृष्ठ]] बनाउनुहोला ताकि हामी तपाईंलाई अझ राम्रोसँग चिन्न सक्छौँ। (परिचय दिइरहनु आवश्यक नै भने छैन) </div> </div> <div style="flex: 1 1 300px;"><br/> <div style="font-size: 17px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; font-weight:normal;">[[चित्र:Artículo bueno-blue.svg|25px|alt=|link=]] सुझावहरू</div> <div style="font-size: 15px;"> * कृपया [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/वार्तालाप पृष्ठ|वार्तालाप पृष्ठ]]मा चारवटा वक्र (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>) प्रयोग गरि हस्ताक्षर गर्नुहोला। यसो गर्नाले वार्तालाप पृष्ठमा स्वत: तपाईंको नाम, वार्ता पृष्ठसूत्र र मिति थपिने छ। * यदि तपाईंलाई विकिपिडियामा केही समस्या परेको छ भने आफ्नो वार्तालाप पृष्ठमा <code>'''<nowiki>{{मद्दत}}</nowiki>'''</code> राख्नु होला। हाम्रा प्रयोगकर्ताहरूले तपाईंको समस्याको समाधान बताउने छन्। * नयाँ पृष्ठहरू [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/सम्पादन|सम्पादन गर्दा]] वा [[विकिपिडिया:कसरी लेख बनाउने?|सिर्जना गर्दा]], [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/सन्दर्भ|सन्दर्भ]]हरू थप्दा वा मेटाउँदा गल्ती गर्न डराउनु पर्दैन किनकि गल्ती जो कोहीबाट हुन् सक्छ। </div> </div> </div> <div style="padding: 10px; padding-left: 25px; "> <div style="text-align: center;"> {{clickable button 2|विकिपिडिया:कसरी लेख बनाउने?|कसरी लेख बनाउने?|class=mw-ui-constructive center}} </div> <div style="text-align: center;"> {{clickable button 2|विकिपिडिया:चिया घर|यदि तपाईंसँग प्रश्नहरू छन् भने यहाँ सोध्नुहोस्|class=mw-ui-constructive center}} </div> </div> </div> </div> '''स्वागतम्''', हामी नेपाली विकिपिडियामा तपाईंको सम्पादनको लागि पर्खिरहेका छौँ! -- [[User:नेपाली विकिपिडिया स्वागत|नेपाली विकिपिडिया स्वागत]] ([[User talk:नेपाली विकिपिडिया स्वागत|कुरा गर्नुहोस्]]) २१:५७, २२ अक्टोबर २०२६ (नेपाली समय) 0o9gxeme33wuf43q44zspga7d8nxeqh 3 151831 1393007 2026-10-23T06:13:33Z नेपाली विकिपिडिया स्वागत 28168 [[ढाँचा:नमस्ते|स्वागतम्]] 1393007 wikitext text/x-wiki ==विकिपिडियामा स्वागत छ!== <div style="width: 99%; color: #111; {{box-shadow|0|1px|3px|rgba(0, 0, 0, 0.35)}} {{border-radius|2px}}"> <div style="overflow:hidden; height:auto; background: #fff; width: 100%; padding-bottom:18px;"> <div style="font-size: 36px; margin-top: 24px;margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height: 1.2em;">नमस्ते, Usmanglsज्यू</div> <div style="font-size: 24px; padding-top: 0px; margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; color: #666; "> [[नेपाली विकिपिडिया]]मा हार्दिक [[विकिपिडिया:स्वागत|स्वागत]] छ! </div></div> <div style="vertical-align:middle; color: black; background-color:#fff"> <div style="display: flex; flex-flow: row wrap; background-color:#EAECF0; padding: 10px; padding-left: 25px; "> <div style="font-size: 18px; padding-top: 0px; margin-left: 0px; text-align: center; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.5em; color: #111; "> हालसम्म नेपाली विकिपिडियामा [[विशेष:Statistics|३०,०६१]] लेखहरू छन्। यसलाई बढाउन तपाईंको योगदानको आवश्यकता रहेको छ। आउनुहोस् तपाईं हामी सबै मिलेर नेपाली विकिपिडियालाई विश्वका अन्य प्रमुख [[:meta:List_of_Wikipedias/ne|भाषाका विकिपिडिया जत्ति कै धनी]] बनाऔँ। विकिपिडियाले कुनै पनि व्यक्तिलाई सम्पादन गर्ने अधिकार दिन्छ। मलाई आशा छ कि तपाईंले यहाँ मन पराउनुहुन्छ र योगदान गर्ने निर्णय गर्नुहुन्छ।</div> <div style="flex: 1 1 300px;"><br/> <div style="font-size: 17px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; font-weight:normal;">[[चित्र:Symbol support2 vote.svg|25px|alt=|link=]] सुरुवात</div> <div style="font-size: 15px;"> * पहिले [[विकिपिडिया:विकिपिडियाको बारेमा|विकिपिडियाको परिचय पृष्ठ]] पढ्नुहोस्। * तपाईंले कसरी [[मद्दत:सहायता विषयसूचि|विकिपिडियामा योगदान गर्न सक्नुहुन्छ]] जान्नुहोस्। * आफ्नो परिचय दिनको लागि तपाईंको [[प्रयोगकर्ता:Usmangls|प्रयोगकर्ता पृष्ठ]] बनाउनुहोला ताकि हामी तपाईंलाई अझ राम्रोसँग चिन्न सक्छौँ। (परिचय दिइरहनु आवश्यक नै भने छैन) </div> </div> <div style="flex: 1 1 300px;"><br/> <div style="font-size: 17px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; font-weight:normal;">[[चित्र:Artículo bueno-blue.svg|25px|alt=|link=]] सुझावहरू</div> <div style="font-size: 15px;"> * कृपया [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/वार्तालाप पृष्ठ|वार्तालाप पृष्ठ]]मा चारवटा वक्र (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>) प्रयोग गरि हस्ताक्षर गर्नुहोला। यसो गर्नाले वार्तालाप पृष्ठमा स्वत: तपाईंको नाम, वार्ता पृष्ठसूत्र र मिति थपिने छ। * यदि तपाईंलाई विकिपिडियामा केही समस्या परेको छ भने आफ्नो वार्तालाप पृष्ठमा <code>'''<nowiki>{{मद्दत}}</nowiki>'''</code> राख्नु होला। हाम्रा प्रयोगकर्ताहरूले तपाईंको समस्याको समाधान बताउने छन्। * नयाँ पृष्ठहरू [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/सम्पादन|सम्पादन गर्दा]] वा [[विकिपिडिया:कसरी लेख बनाउने?|सिर्जना गर्दा]], [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/सन्दर्भ|सन्दर्भ]]हरू थप्दा वा मेटाउँदा गल्ती गर्न डराउनु पर्दैन किनकि गल्ती जो कोहीबाट हुन् सक्छ। </div> </div> </div> <div style="padding: 10px; padding-left: 25px; "> <div style="text-align: center;"> {{clickable button 2|विकिपिडिया:कसरी लेख बनाउने?|कसरी लेख बनाउने?|class=mw-ui-constructive center}} </div> <div style="text-align: center;"> {{clickable button 2|विकिपिडिया:चिया घर|यदि तपाईंसँग प्रश्नहरू छन् भने यहाँ सोध्नुहोस्|class=mw-ui-constructive center}} </div> </div> </div> </div> '''स्वागतम्''', हामी नेपाली विकिपिडियामा तपाईंको सम्पादनको लागि पर्खिरहेका छौँ! -- [[User:नेपाली विकिपिडिया स्वागत|नेपाली विकिपिडिया स्वागत]] ([[User talk:नेपाली विकिपिडिया स्वागत|कुरा गर्नुहोस्]]) ११:५८, २३ अक्टोबर २०२६ (नेपाली समय) 3fq550larv0xdoeu00unl9an8jog59s 3 151832 1393009 2026-10-23T06:41:17Z İmmortalance 80376 İmmortalanceद्वारा [[प्रयोगकर्ता वार्ता:Dulal Dhundirajitahari mattim sarokar samaj]] पृष्ठलाई [[प्रयोगकर्ता वार्ता:Dulaldhundi2034]]मा सारियो: प्रयोगकर्तालाई पुन: नामाकरण गर्दा "[[Special:CentralAuth/Dulal Dhundirajitahari mattim sarokar samaj|Dulal Dhundirajitahari mattim sarokar samaj]]" लाई "[[Special:CentralAuth/Dulaldhundi2034|Dulaldhundi2034]]"मा स्वचालित रूपमा सारियो 1393009 wikitext text/x-wiki #अनुप्रेषण [[प्रयोगकर्ता वार्ता:Dulaldhundi2034]] nxnbh3pkijv5gjaq8f5n9ae5zoeocs3 3 151833 1393010 2026-10-23T08:45:14Z नेपाली विकिपिडिया स्वागत 28168 [[ढाँचा:नमस्ते|स्वागतम्]] 1393010 wikitext text/x-wiki ==विकिपिडियामा स्वागत छ!== <div style="width: 99%; color: #111; {{box-shadow|0|1px|3px|rgba(0, 0, 0, 0.35)}} {{border-radius|2px}}"> <div style="overflow:hidden; height:auto; background: #fff; width: 100%; padding-bottom:18px;"> <div style="font-size: 36px; margin-top: 24px;margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height: 1.2em;">नमस्ते, Harry.pd tharuज्यू</div> <div style="font-size: 24px; padding-top: 0px; margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; color: #666; "> [[नेपाली विकिपिडिया]]मा हार्दिक [[विकिपिडिया:स्वागत|स्वागत]] छ! </div></div> <div style="vertical-align:middle; color: black; background-color:#fff"> <div style="display: flex; flex-flow: row wrap; background-color:#EAECF0; padding: 10px; padding-left: 25px; "> <div style="font-size: 18px; padding-top: 0px; margin-left: 0px; text-align: center; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.5em; color: #111; "> हालसम्म नेपाली विकिपिडियामा [[विशेष:Statistics|३०,०६१]] लेखहरू छन्। यसलाई बढाउन तपाईंको योगदानको आवश्यकता रहेको छ। आउनुहोस् तपाईं हामी सबै मिलेर नेपाली विकिपिडियालाई विश्वका अन्य प्रमुख [[:meta:List_of_Wikipedias/ne|भाषाका विकिपिडिया जत्ति कै धनी]] बनाऔँ। विकिपिडियाले कुनै पनि व्यक्तिलाई सम्पादन गर्ने अधिकार दिन्छ। मलाई आशा छ कि तपाईंले यहाँ मन पराउनुहुन्छ र योगदान गर्ने निर्णय गर्नुहुन्छ।</div> <div style="flex: 1 1 300px;"><br/> <div style="font-size: 17px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; font-weight:normal;">[[चित्र:Symbol support2 vote.svg|25px|alt=|link=]] सुरुवात</div> <div style="font-size: 15px;"> * पहिले [[विकिपिडिया:विकिपिडियाको बारेमा|विकिपिडियाको परिचय पृष्ठ]] पढ्नुहोस्। * तपाईंले कसरी [[मद्दत:सहायता विषयसूचि|विकिपिडियामा योगदान गर्न सक्नुहुन्छ]] जान्नुहोस्। * आफ्नो परिचय दिनको लागि तपाईंको [[प्रयोगकर्ता:Harry.pd tharu|प्रयोगकर्ता पृष्ठ]] बनाउनुहोला ताकि हामी तपाईंलाई अझ राम्रोसँग चिन्न सक्छौँ। (परिचय दिइरहनु आवश्यक नै भने छैन) </div> </div> <div style="flex: 1 1 300px;"><br/> <div style="font-size: 17px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; font-weight:normal;">[[चित्र:Artículo bueno-blue.svg|25px|alt=|link=]] सुझावहरू</div> <div style="font-size: 15px;"> * कृपया [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/वार्तालाप पृष्ठ|वार्तालाप पृष्ठ]]मा चारवटा वक्र (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>) प्रयोग गरि हस्ताक्षर गर्नुहोला। यसो गर्नाले वार्तालाप पृष्ठमा स्वत: तपाईंको नाम, वार्ता पृष्ठसूत्र र मिति थपिने छ। * यदि तपाईंलाई विकिपिडियामा केही समस्या परेको छ भने आफ्नो वार्तालाप पृष्ठमा <code>'''<nowiki>{{मद्दत}}</nowiki>'''</code> राख्नु होला। हाम्रा प्रयोगकर्ताहरूले तपाईंको समस्याको समाधान बताउने छन्। * नयाँ पृष्ठहरू [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/सम्पादन|सम्पादन गर्दा]] वा [[विकिपिडिया:कसरी लेख बनाउने?|सिर्जना गर्दा]], [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/सन्दर्भ|सन्दर्भ]]हरू थप्दा वा मेटाउँदा गल्ती गर्न डराउनु पर्दैन किनकि गल्ती जो कोहीबाट हुन् सक्छ। </div> </div> </div> <div style="padding: 10px; padding-left: 25px; "> <div style="text-align: center;"> {{clickable button 2|विकिपिडिया:कसरी लेख बनाउने?|कसरी लेख बनाउने?|class=mw-ui-constructive center}} </div> <div style="text-align: center;"> {{clickable button 2|विकिपिडिया:चिया घर|यदि तपाईंसँग प्रश्नहरू छन् भने यहाँ सोध्नुहोस्|class=mw-ui-constructive center}} </div> </div> </div> </div> '''स्वागतम्''', हामी नेपाली विकिपिडियामा तपाईंको सम्पादनको लागि पर्खिरहेका छौँ! -- [[User:नेपाली विकिपिडिया स्वागत|नेपाली विकिपिडिया स्वागत]] ([[User talk:नेपाली विकिपिडिया स्वागत|कुरा गर्नुहोस्]]) १४:३०, २३ अक्टोबर २०२६ (नेपाली समय) bpkyyajnim6rk9k6xapskke7mmyp88a