Hoofdportaal:Beeldende kunst/Kunstnijverheid

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="nl">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikisource</sitename>
    <dbname>nlwikisource</dbname>
    <base>https://nl.wikisource.org/wiki/Hoofdpagina</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.11</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Speciaal</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Overleg</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Gebruiker</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Overleg gebruiker</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikisource</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Overleg Wikisource</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Bestand</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Overleg bestand</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Overleg MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Sjabloon</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Overleg sjabloon</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Help</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Overleg help</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Categorie</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Overleg categorie</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Hoofdportaal</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Overleg hoofdportaal</namespace>
      <namespace key="102" case="first-letter">Auteur</namespace>
      <namespace key="103" case="first-letter">Overleg auteur</namespace>
      <namespace key="104" case="first-letter">Pagina</namespace>
      <namespace key="105" case="first-letter">Overleg pagina</namespace>
      <namespace key="106" case="first-letter">Index</namespace>
      <namespace key="107" case="first-letter">Overleg index</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Overleg module</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Hoofdportaal:Beeldende kunst/Kunstnijverheid</title>
    <ns>100</ns>
    <id>15808</id>
    <revision>
      <id>224096</id>
      <parentid>223866</parentid>
      <timestamp>2026-07-20T08:01:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>bronnen toegevoegd/verplaatst</comment>
      <origin>224096</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31977" sha1="rq38gz8wytmoq7cvbvumikwzfjnqqm2" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam                = Kunstnijverheid
| afbeelding          = Vierdelig zwart Wedgwood rouwservies theepot met reliëf decoratie, objectnr 76289-1.A-B(2).JPG
| beschrijving        = Dit is een overzicht van alle op [[Wikisource:Over Wikisource|Wikisource]] beschikbare bronnen over [[:wikipedia:nl:Toegepaste kunst|kunstnijverheid]].
}}
== Algemeen ==
*[[Hoofdportaal:Beeldende kunst/Kunstnijverheid/Algemeen|Algemeen]]

== Geschiedenis; algemeen ==
*Bucher, Bruno (1895) ''De kunstnijverheid. Hand- en studieboekje, tevens vademecum voor bezoekers van musea en tentoonstellingen'' [tweede druk], Haarlem: Tjeenk Willink.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (6 november 1895) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 68/Nummer 20980/Avondblad/Een nuttig werkje|‘Een nuttig werkje’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, eerste blad, [p.&amp;nbsp;2].

== Geschiedenis; naar kunstperioden en landen ==
=== Historische kunstnijverheid; België ===
;Van Strydonck, Léopold (1865-1935)
*W. (22 mei 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 21/De kunstnijverheid op de Brusselsche tentoonstelling|‘De kunstnijverheid op de Brusselsche tentoonstelling’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 21, p.&amp;nbsp;103.

=== Historische kunstnijverheid; Japan ===
*''Tentoonstelling van Japansche kunst'', Museum van Kunstnijverheid, Haarlem, ....-7 maart 1904, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (3 maart 1904) [[Haagsche Courant/1904/Nummer 6442/De tentoonstelling van Japansche kunst|‘De tentoonstelling van Japansche kunst in het Museum van Kunstnijverheid te Haarlem […]’’]], ''Haagsche Courant'', Tweede blad, [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (16 januari 1932) [[Nieuwsblad van het Noorden/Jaargang 45/Nummer 13/Hoe Japansch lakwerk gemaakt wordt|‘Hoe Japansch lakwerk gemaakt wordt. De drijvende werkplaats’]], ''Nieuwsblad van het Noorden'', p.&amp;nbsp;12.

=== Historische kunstnijverheid; Nederland ===
==== Algemeen ====
*Anoniem (1 maart 1923) [[Anoniem/Nederlandsche Kunstnijverheid|‘Nederlandsche Kunstnijverheid’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, p.&amp;nbsp;9.

;Arti et Industriae
*Anoniem (2 oktober 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 40/Buitengewone bestuursvergadering Arti et Industriae|‘Buitengewone bestuursvergadering „Arti et Industriae.” ’s Gravenhage, 30 September 1897’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 40, p.&amp;nbsp;182.
*Anoniem (28 oktober 1924) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 81/Nummer 289/Avondblad/In een Zaterdag 25 dezer te houden ledenvergadering|‘In een Zaterdag 25 dezer te houden ledenvergadering van de Vereeniging Arti et Industriae te ’s-Gravenhage […]’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, B, p.&amp;nbsp;2.
*Anoniem (1 februari 1937) [[Het Vaderland/Jaargang 68/1 februari 1937/Avondblad/Kunstaardewerk en architectonisch aardewerk|‘Kunstaardewerk en architectonisch aardewerk. Van sierbord tot vensterbank’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, p.&amp;nbsp;1.

;Vereeniging Voor Vak en Kunst, Dordrecht
*''Officieele catalogus van de nationale tentoonstelling van nijverheid en kunst uitgeschreven door de Vereeniging voor Vak en Kunst'', Oranje-Park, Dordrecht, juni-augustus 1897.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (16 januari 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 3/Nationale Tentoonstelling van Nijverheid en Kunst|‘Nationale Tentoonstelling van Nijverheid en Kunst’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 3, p.&amp;nbsp;19-20.
**Anoniem (6 februari 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 6/Voor Vak en Kunst te Dordrecht|‘Voor Vak en Kunst te Dordrecht’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 6, p.&amp;nbsp;37.
**Anoniem (13 februari 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 7/Tentoonstelling te Dordrecht|‘Tentoonstelling te Dordrecht’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 7, p.&amp;nbsp;40-41.
*Anoniem (10 april 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 15/In het gebouw van de Maatschappij tot bev. der Bouwkunst|‘In het gebouw van de Maatschappij tot bev. der Bouwkunst Marnixstraat te Amsterdam waren deze week tentoongesteld, […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 15, p.&amp;nbsp;84.

==== Ca. 1850-ca. 1914 ====
;Tentoonstellingen
*''Keuze-tentoonstelling van Nederlandsche moderne Kunstnijverheid'', Stedelijk Museum, Leiden, maart 1897, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (6 maart 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 10/Door de inrichters van de Keuze-tentoonstelling van Ned. moderne Kunstnijverheid wordt deze week eene circulaire rondgezonden|‘Door de inrichters van de Keuze-tentoonstelling van Ned. moderne Kunstnijverheid […] wordt deze week eene circulaire rondgezonden. […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 10, p.&amp;nbsp;62.
**B. (20 maart 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 12/Keuze Tentoonstelling van Nederlandsche Moderne Kunstnijverheid|‘In de Lakenhal te Leiden. Keuze Tentoonstelling van Nederlandsche Moderne Kunstnijverheid’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 12, p.&amp;nbsp;69-70.
*[''Tentoonstelling P.F. van Vlissingen &amp; Co.''], Gebouw Eensgezindheid, Amsterdam, 17-27 maart 1897, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (13 maart 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 11/Door den Heer P. F. van Vlissingen &amp; Co.|‘Door den Heer P. F. van Vlissingen &amp; Co. te Helmond, worden de leden van het genootschap uitgenoodigd tot het bezoeken van eene door hem […] te houden tentoonstelling […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 11, p.&amp;nbsp;66.
**T. (20 maart 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 12/Een kleine doch ten zeerste belangwekkende tentoonstelling|‘Een kleine doch ten zeerste belangwekkende tentoonstelling, […], is in een der bovenlokalen van Eensgezindheid op het spui alhier geopend. […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 12, p.&amp;nbsp;70.

;Jonkergouw, Jos. (1858-1921)
*Anoniem (25 december 1901) [[Provinciale Noordbrabantsche en 's-Hertogenbossche Courant/Jaargang 1901/Nummer 298/Kunstnieuws|‘Kunstnieuws’]], ''Provinciale Noordbrabantsche en 's-Hertogenbossche Courant'', Vierde Blad, [p.&amp;nbsp;3].

==== 20e eeuw ====
;Tentoonstellingen
*''Jaarbeurs voor Kunstnijverheid anno 1919'', Stedelijk Museum, Amsterdam, 1 november-1 december 1919.&lt;br /&gt;Aankondigingen en recensies:
**Ro van Oven (6 november 1919) ‘Jaarbeurs voor Kunstnijverheid. Stedelijk Museum’, ''De Telegraaf'', Avondblad, p. 7.
**M.V. (10 november 1919) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 92/Nummer 29689/Avondblad/Jaarbeurs voor Kunstnijverheid II|‘Jaarbeurs voor Kunstnijverheid II’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, Tweede Blad, p.&amp;nbsp;7.
**Anoniem (22 november 1919 (22 november 1919) [[De Maasbode/Jaargang 52/Nummer 16613/Ochtendblad/Jaarbeurs voor kunstnijverheid|‘Jaarbeurs voor kunstnijverheid [2]’]], ''De Maasbode'', Ochtendblad, tweede blad, [p.&amp;nbsp;1].
**Anoniem (27 november 1919) [[Provinciale Overijsselsche en Zwolsche Courant/Jaargang 1919/Nummer 279/Jaarbeurs voor Kunstnijverheid te Amsterdam|‘Jaarbeurs voor Kunstnijverheid te Amsterdam’]], ''Provinciale Overijsselsche en Zwolsche Courant'', Derde Blad, [p.&amp;nbsp;1].
**[Robert van 't] H.[off] (3 december 1919) ‘Jaarbeurs voor Kunstnijverheid’, ''De Tribune'', [p. 1].
*''Catalogus staal en textiel. Vierde der wisseldende kunstnijverheidstentoonstellingen georganiseerd door de Vereeniging voor Ambachts- en Nijverheidskunst VANK in het Stedelijk Museum te Amsterdam'', 23 december 1933-15 februari 1934.&lt;br /&gt;Aankondigingen en recensies:
**H.C. Verkruysen (6 januari 1934) ‘Tentoonstelling van de V.A.N.K. in het Stedelijk Museum te A’dam van 23 Dec. ’33 tot 15 Febr. ’34’, ''Bouwkundig Weekblad Architectura'', jrg. 55, nr. 1, p.&amp;nbsp;10-11.

;Bond van Kunst in Industrie
*Anoniem (18 oktober 1924) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 81/Nummer 289/Avondblad/Kunst in industrie|‘Kunst in industrie’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, B, p.&amp;nbsp;1-2.

;Mus, Cor (1886-1973)
*Anoniem (1 februari 1937) [[Het Vaderland/Jaargang 68/1 februari 1937/Avondblad/Kunstaardewerk en architectonisch aardewerk|‘Kunstaardewerk en architectonisch aardewerk. Van sierbord tot vensterbank’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, p.&amp;nbsp;1.

;Vereeniging voor Ambachts- en Nijverheidskunst (1904-1942)
*Anoniem (3 juli 1925) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 82/Nummer 182/Avondblad/Het Gouvernementshuis te Arnhem|‘Het Gouvernementshuis te Arnhem’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad C, p.&amp;nbsp;1.
*''Orgaan van de Nederlandsche Vereeniging voor Ambachts- en Nijverheidskunst''.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (3 juli 1925) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 82/Nummer 182/Avondblad/Tijdschriften|‘Tijdschriften’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad C, p.&amp;nbsp;1.
*''Catalogus staal en textiel. Vierde der wisseldende kunstnijverheidstentoonstellingen georganiseerd door de Vereeniging voor Ambachts- en Nijverheidskunst VANK in het Stedelijk Museum te Amsterdam'', 23 december 1933-15 februari 1934.&lt;br /&gt;Aankondigingen en recensies:
**H.C. Verkruysen (6 januari 1934) ‘Tentoonstelling van de V.A.N.K. in het Stedelijk Museum te A’dam van 23 Dec. ’33 tot 15 Febr. ’34’, ''Bouwkundig Weekblad Architectura'', jrg. 55, nr. 1, p.&amp;nbsp;10-11.

;Zwart, Piet
*Anoniem (8 maart 1919) [[De Opmerker/Jaargang 54/Nummer 10/In den Haagschen Kunstkring|‘In den Haagschen Kunstkring’]], ''De Opmerker'', jrg. 54, nr. 10, p.&amp;nbsp;3.
*Anoniem (13 november 1925) [[Limburger Koerier/Jaargang 80/Nummer 260/Sted. Museum|‘Sted. Museum. Affiches-tentoonstelling’]], ''Limburger Koerier'', eerste blad, p.&amp;nbsp;2.

== Volkskunst ==
=== Nederland ===
*Anoniem (31 juli 1925) [[Anoniem/Vierde Provinciale Huisvlijt-tentoonstelling te Roermond|‘Vierde Provinciale Huisvlijt-tentoonstelling te Roermond’]], ''De Tijd'', [p. 8].

;Feestdecoratie
*Anoniem (18 september 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 38/Prijsvragen|‘Prijsvragen’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 38, p.&amp;nbsp;174.
*M.L. (3 april 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 14/Tentoonstelling gevelversiering|‘Tentoonstelling gevelversiering’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 14, p.&amp;nbsp;79.

== Binnenhuis- en meubelkunst ==
=== Historische binnenhuis- en meubelkunst; algemeen ===
*Anoniem (24 januari 1925) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 82/Nummer 24/Ochtendblad/Meubelkunst|‘Meubelkunst’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Ochtendblad B, p.&amp;nbsp;3.
*Anoniem (28 december 1989) ‘Moderne meubels’, ''De Telegraaf'', p. T 19.

=== Historische binnenhuis- en meubelkunst; Duitsland ===
;Bosen, Viggo
*''In Holland staat een huis. Het interieur van 1800 tot heden'', Stedelijk Museum, Amsterdam, juli-oktober 1941.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**L. (15 juli 1941) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 114/Nummer 37530/Avondblad/Woninginrichting in de nieuwe eeuw|‘Woninginrichting in de nieuwe eeuw’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, derde blad, p.&amp;nbsp;5.

=== Historische binnenhuis- en meubelkunst; Hongarije ===
;Berkovich, Elmar
*''In Holland staat een huis. Het interieur van 1800 tot heden'', Stedelijk Museum, Amsterdam, juli-oktober 1941.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**L. (15 juli 1941) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 114/Nummer 37530/Avondblad/Woninginrichting in de nieuwe eeuw|‘Woninginrichting in de nieuwe eeuw’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, derde blad, p.&amp;nbsp;5.

=== Historische binnenhuis- en meubelkunst; Nederland ===
;Algemeen
*Sluys, Corn. v.d. (29 december 1935) [[Het Vaderland/Jaargang 67/29 december 1935/Binnenhuiskunst|‘Binnenhuiskunst. Nieuwe zakelijkheid. Voor- en tegenstanders. V’]], ''Het Vaderland'', Ochtendblad B, p.&amp;nbsp;1.

;Tentoonstellingen
*''Het huis en zijn inrichting'', Paleis voor Volksvlijt, Amsterdam, mei-juni 1920, geen catalogus bekend.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (30 juni 1920) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 93/Nummer 29918/Avondblad/Mevrouw Schreve-IJzerman gehuldigd|‘Mevrouw Schreve-IJzerman gehuldigd’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, [p.&amp;nbsp;1].

*''In Holland staat een huis. Het interieur van 1800 tot heden'', Stedelijk Museum, Amsterdam, juli-oktober 1941.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**L. (15 juli 1941) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 114/Nummer 37530/Avondblad/Woninginrichting in de nieuwe eeuw|‘Woninginrichting in de nieuwe eeuw’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, derde blad, p.&amp;nbsp;5.

;Falkenaar, Jacobus
*Anoniem (24 januari 1729) [[’s Gravenhaegse Courant/1729/Nummer 10/De Weduwe Jacobus Falkenaar|‘De Weduwe Jacobus Falkenaar, in zyn leven Engelsche Kabinetmaker, presenteerd uyt de hand te verkopen, […] [advertentie]’]], ''’s Gravenhaegse Maendaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Huizinga, Jacobus Abraham (1861-1937), meubelmaker
*Anoniem (17 april 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 16/Door de Vereeniging tot bevordering der Bouwkunst te Groningen|‘Door de Vereeniging tot bevordering der Bouwkunst te groningen is […] uitgeschreven een nationale prĳsvraag voor een salon-ameublement. […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 16, p.&amp;nbsp;88.

;Rietveld, Gerrit
*''Catalogus staal en textiel. Vierde der wisseldende kunstnijverheidstentoonstellingen georganiseerd door de Vereeniging voor Ambachts- en Nijverheidskunst VANK in het Stedelijk Museum te Amsterdam'', 23 december 1933-15 februari 1934.&lt;br /&gt;Aankondigingen en recensies:
**H.C. Verkruysen (6 januari 1934) ‘Tentoonstelling van de V.A.N.K. in het Stedelijk Museum te A’dam van 23 Dec. ’33 tot 15 Febr. ’34’, ''Bouwkundig Weekblad Architectura'', jrg. 55, nr. 1, p.&amp;nbsp;10-11.

;Vos en Le Grand, Amsterdam
*Anoniem (10 april 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 15/Door de firma Vos en Le Grand werd onlangs voor de leden van „St. Lucas” een prijsvraag uitgeschreven|‘Door de firma Vos en Le Grand werd onlangs voor de leden van „St. Lucas” een prijsvraag uitgeschreven voor een ontwerp van een tapijt […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 15, p.&amp;nbsp;84.

=== Historische binnenhuis- en meubelkunst; Verenigd Koninkrijk ===
*Marriott Watson, Rosamund (1897) ''The art of the house'', London: George Bell.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (20 maart 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 12/The art of the house|‘The art of the house, by Rosamund Mariot Watson. London, George Bell and Sons’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 12, p.&amp;nbsp;71.

=== Onderdelen van het interieur ===
==== Uurwerken ====
;Fromenteel &amp; Clarke (1696-1722)
*Anoniem (6 april 1787) [[Leydse Courant/1787/Nummer 42/J. Leuning, J. van Maurik Jansz. en G. van Veen|‘J. Leuning, J. van Maurik Jansz. en G. van Veen, Makelaars, zullen op Woensdag en Donderdag den 18 en 19 April 1787 […] te Amsterdam […] verkoopen […] [advertentie]’]], ''Leydse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Kroese, Johan Pieter (1702-1778)
*Anoniem (13 april 1775) [[Amsterdamsche Courant/1775/Nummer 44/C. Twisk en B. Twisk|‘C. Twisk en B. Twisk, Makelaars, zullen op Maandag en Dingsdag den 24 en 25 April […] t’Amst. […] verkoopen […] [advertentie]’]], ''Amsterdamsche Donderdagsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

==== Haarden en kachels ====
*Anoniem (24 januari 1729) [[’s Gravenhaegse Courant/1729/Nummer 10/Tot Amsterdam zyn te bekomen|‘Tot Amsterdam by Hendrik Oortman […] zyn te bekomen […] [advertentie]’]], ''’s Gravenhaegse Maendaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

==== Overige onderwerpen ====
===== Behang =====
*Anoniem (2 juli 1784) [[Nederlandsche Courant/1784/Nummer 79/Uit de hand te koop|‘Uit de hand te koop, een extra uitmuntende fraaije party Chineesche meubel-papieren, […] [advertentie]’]], ''Nederlandsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*''Tentoonstelling van kunstnijverheid'', gebouw van de Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst, Amsterdam, ....-17 mei 1897, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**L. (8 mei 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 19/Tentoonstelling van kunstnijverheid|‘Tentoonstelling van kunstnijverheid’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 19, p.&amp;nbsp;98-99.

== Aardewerk - porselein - glas ==
*Anoniem (25 maart 1969) ‘Expositie Chinees porselein in Venlo’, ''Limburgsch Dagblad'', p.&amp;nbsp;19.

=== Aardewerk - porselein ===
*Anoniem (1 februari 1937) [[Het Vaderland/Jaargang 68/1 februari 1937/Avondblad/Kunstaardewerk en architectonisch aardewerk|‘Kunstaardewerk en architectonisch aardewerk. Van sierbord tot vensterbank’]], ''Het Vaderland'', Avondblad C, p.&amp;nbsp;1.

;Doorniks porselein
*Anoniem (2 juli 1784) [[Nederlandsche Courant/1784/Nummer 79/Emanuel Aron Levy|‘Emanuel Aron Levy, Makelaar, zal op Woensdag den 14 July ’s namiddags ten 4 uuren te Amsterdam in de Brakke Grond Verkoopen: […] [advertentie]’]], ''Nederlandsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Halpern, Lea (1899-1985)
*Anoniem (15 oktober 1935) [[De Tijd/Jaargang 91/Nummer 28430/Avondblad/Utrechts Centraal Museum|‘Utrechts Centraal Museum. Interessante aanwinsten’]], ''De Tijd'', Avondblad, [p.&amp;nbsp;6].

;Hobbel, Paulus Jacob (1879-1966)
*''Kunstkring Delft'', Agathaklooster, Delft, 20 november-5 december 1926, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (22 november 1926) [[Delftsche Courant/Jaargang 85/Nummer 274/Kunstkring Delft|‘Kunstkring Delft’]], ''Delftsche Courant'', Eerste blad, [p.&amp;nbsp;2].

;Manufacture nationale de Sèvres
*Edema v.d. Tuuk, L.F. (14 augustus 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 33/De fabriek van Sèvres|‘De fabriek van Sèvres’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 33, p.&amp;nbsp;151-152.
*Edema v.d. Tuuk, L.F. (28 augustus 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 35/De fabriek van Sèvres|‘De fabriek van Sèvres’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 35, p.&amp;nbsp;160-161.
*Edema v.d. Tuuk, L.F. (2 oktober 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 40/De fabriek van Sèvres|‘De fabriek van Sèvres’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 40, p.&amp;nbsp;180-181.

;Mijnlieff, Jan Willem (1862-1940)
*''Tentoonstelling van kunstnijverheid'', gebouw van de Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst, Amsterdam, ....-17 mei 1897, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**L. (8 mei 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 19/Tentoonstelling van kunstnijverheid|‘Tentoonstelling van kunstnijverheid’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 19, p.&amp;nbsp;98-99.

;Stichting Teka vok (Tegelsche Keramische Volkskunst)
*''Hedendaagsche Limburgsche Kunst'', Gemeentemuseum, Den Haag, 30 oktober-12 december 1937.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (30 oktober 1937) [[De Tijd/Nummer 29685/Avondblad/Hedendaagsche Limburgsche Kunst|‘Hedendaagsche Limburgsche Kunst’]], ''De Tijd'', Avondblad, [p.&amp;nbsp;5].

== Smeed-, giet- en juwelierskunst ==
=== IJzersmeed- en gietkunst ===
;Goetsch, J.J.
*''Tentoonstelling van kunstnijverheid'', gebouw van de Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst, Amsterdam, ....-17 mei 1897, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**L. (8 mei 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 19/Tentoonstelling van kunstnijverheid|‘Tentoonstelling van kunstnijverheid’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 19, p.&amp;nbsp;98-99.

;Meijers, Henri
*Anoniem (17 juli 1894) [[Limburger Koerier/Jaargang 49/Nummer 165/Roermond, 16 Juli|‘Roermond, 16 Juli’]], ''Limburger Koerier'', [p.&amp;nbsp;3].

;Recht en Dijserinck
*''Tentoonstelling van kunstnijverheid'', gebouw van de Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst, Amsterdam, ....-17 mei 1897, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**L. (8 mei 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 19/Tentoonstelling van kunstnijverheid|‘Tentoonstelling van kunstnijverheid’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 19, p.&amp;nbsp;98-99.

;Vuuren, J.C. van
*''Tentoonstelling van kunstnijverheid'', gebouw van de Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst, Amsterdam, ....-17 mei 1897, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**L. (8 mei 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 19/Tentoonstelling van kunstnijverheid|‘Tentoonstelling van kunstnijverheid’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 19, p.&amp;nbsp;98-99.

=== Edelsmeed- en juwelierskunst ===
==== Algemeen ====
*Henry Havard (1896) ''Histoire de l’orfèvrerie française'', Paris: Librairies-imprimeries réunies.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (20 maart 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 12/Histoire de l'orfèvrerie française|‘Boekaankondiging. Histoire de l'orfèvrerie française, par Henri Havard, inspecteur général des beaux-arts. Paris 1896’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 12, p.&amp;nbsp;71.

;Dom Martin (1889-1965)
*''La Croix Latine. Tentoonstelling van kerkelijke kunst'', Stedelijk Museum, Amsterdam, 5 december 1931-4 januari 1932.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (7 december 1931) [[De Maasbode/Jaargang 64/Nummer 24049/Avondblad/La Croix Latine|‘„La Croix Latine”. De tentoonstelling in Amsterdam’]], ''De Maasbode'', Avondblad, p.&amp;nbsp;6.

==== Edelsmeedkunst ====
[[Bestand:De Morgenpost vol 006 no 1553 p 2 advertisement J. B. Renckens.jpg|thumb|300px|Advertentie uit ''De Morgenpost'', 19 november 1897.]]
*Anoniem ([september] 1867) [[De Katholieke Illustratie/Jaargang 1/Nummer 1/Fabrieken ter vervaardiging van goud- en zilverwerk in Phorzheim|‘Fabrieken ter vervaardiging van goud- en zilverwerk in Phorzheim’]], ''De Katholieke Illustratie'', jrg. 1, nr. 1, p.&amp;nbsp;8.
*Anoniem (30 mei 1931) [[De Volkskrant/Jaargang 12/Nummer 3051/Zilver ontdekt in Pompeji|‘Zilver ontdekt in Pompeji’]], ''De Volkskrant'', derde blad, [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (15 oktober 1982) ‘Roermonds zilver’, ''Limburgsch Dagblad'', p.&amp;nbsp;2.

;Tijdschriften
*''Ons Maandblad''.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (8 mei 1914) [[De Maasbode/Jaargang 46/Nummer 13053/Avondblad/Uit tijdschriften|‘Uit tijdschriften’]], ''De Maasbode'', Avondblad, derde blad, [p.&amp;nbsp;1].

;Begeer, Anthonie (1856-1910)
*Anoniem (16 januari 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 3/Nationale Tentoonstelling van Nijverheid en Kunst|‘Nationale Tentoonstelling van Nijverheid en Kunst’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 3, p.&amp;nbsp;19-20.

;Brom, Joanna (1898-1980)
*''Catalogus van de St. Willibrordtentoonstelling. Willibrord-herdenking 739-1939'', Centraal Museum, Universiteit Utrecht, Dom van Utrecht, Utrecht, 16 juni-15 september 1939.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (14 juni 1939) [[Haagsche Courant/1939/Nummer 17286/De groote Willibrordtentoonstelling te Utrecht|‘De groote Willibrordtentoonstelling te Utrecht wordt morgen geopend door minister Colijn. Een schat aan kunstwerken van de vroege Middeleeuwen tot op onzen tijd’]], ''Haagsche Courant'', tweede blad, p.&amp;nbsp;3.

;Ceremoniële bijl van Ahmose I (Luxor Museum)
*Anoniem (6 augustus 1859) [[De Curaçaosche Courant/Deel 47/Nummer 31/Te Caïro|‘Te Caïro (Egypte) houdt men zich zeer bezig met eene ontdekking van den heer Mariette. […]’]], ''De Curaçaosche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Drabbe, Henri A. A., goudsmid
*Anoniem (15 september 1880) [[Het Vaderland/Jaargang 12/Nummer 218/Voor eenigen tijd (1)|‘Voor eenigen tijd werd door den heer Henri A. A. Drabbe, goudsmid en kunsthaarwerker te Delft, aan Z. K. H. Alexander der Nederlanden, Prins van Oranje een haarwerk aangeboden, […]’]], ''Het Vaderland'', [eerste blad], [p.&amp;nbsp;2].

;Edelsmidse Brom
*L.T. (5 juli 1947) [[Nieuwe Haarlemsche Courant/Jaargang 69/Nummer 23890/De Spaarnekerk|‘De Spaarnekerk. Een van Haarlems stamparochies’]], ''Nieuwe Haarlemsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Globebeker Franeker (1607)
*Anoniem (13 maart 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 11/H. M. de Koningin-Regentes|‘H. M. de Koningin-Regentes heeft het besluit der gemeente franeker, waarbij besloten is tot verkoop van den aan die gemeente behoorenden zilveren globebeker vernietigd. […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 11, p.&amp;nbsp;66.

;H.P. van Eysen en Zoon, Amsterdam
*Anoniem (17 december 1784) [[Nederlandsche Courant/1784/Nummer 151/Uit de hand te koop (2)|‘Uit de hand te koop, twee extra fraaye gewerkte groote Silvere soep-terriennes, […] [advertentie]’]], ''Nederlandsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Sandifort, Cor (1903-1986)
*''Hedendaagsche Limburgsche Kunst'', Gemeentemuseum, Den Haag, 30 oktober-12 december 1937.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (30 oktober 1937) [[De Tijd/Nummer 29685/Avondblad/Hedendaagsche Limburgsche Kunst|‘Hedendaagsche Limburgsche Kunst’]], ''De Tijd'', Avondblad, [p.&amp;nbsp;5].

;Schragen, Jacques, edelsmid
*[''Kunst van vroeger ... en nu''], Noordkerk, Meijel, 3-10 juli 1955, geen catalogus bekend.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (2 juli 1955) [[Gazet van Limburg/Jaargang 110/Nummer 151/Vlaggen uit in Meyel|‘Vlaggen uit in Meyel. Dertig schietbomen wachten op ruim duizend schutters. Historie gaat herleven in praaltocht van Keizers, Koningen, Koninginnen, Vendeliers, Tambours, Standaardruiters en Schutters’]], ''Gazet van Limburg'', p.&amp;nbsp;13.

;Vianen, Paulus van (I) (ca. 1570-1613)
*Anoniem (7 december 1931) [[De Maasbode/Jaargang 64/Nummer 24049/Avondblad/Centraal Museum te Utrecht|‘Centraal Museum te Utrecht. Nieuwe aanwinsten’]], ''De Maasbode'', Avondblad, p.&amp;nbsp;6.

==== Juwelierskunst ====
*Anoniem (23 maart 1931) [[Soerabaijasch Handelsblad/Jaargang 79/Nummer 67/Een auto van f 1.200.000|‘Een auto van f 1.200.000.–’]], ''Soerabaiasch-Handelsblad'', p.&amp;nbsp;IV-[3].
*Anoniem (8 juli 1941) [[De Tijd/Jaargang 97/Nummer 31868/Avondblad/De Fibulae van Nijmegen|‘De Fibulae van Nijmegen. Promotie dr. H. J. H. van Buchem’]], ''De Tijd'', Avondblad, p.&amp;nbsp;3.

;IJzeren kroon
*Anoniem (6 augustus 1859) [[De Curaçaosche Courant/Deel 47/Nummer 31/De yzeren kroon|‘De yzeren kroon is in den nacht van 22 op 23 April jl., van Monza naar de vesting Mantua overgebragt. […]’]], ''De Curaçaosche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Parels
*Macgowan, D.J., Hoeven, J. van der (1857) [[Album der Natuur/1857/Parelen in China|‘Over parelen en het maken van parelen in China’]], ''Album der Natuur'', jrg. 6, p.&amp;nbsp;244-256.
*Wr. (1858) [[Album der Natuur/1858/Nagemaakte parelen|‘Nagemaakte parelen’]], ''Album der Natuur'', jrg. 7, p.&amp;nbsp;345-348.

;Synthetische edelstenen
*R. (1858) [[Album der Natuur/1858/Edelgesteenten|‘Edelgesteenten, door kunst gemaakt’]], ''Album der Natuur'', jrg. 7, p.&amp;nbsp;150-154.
*Wr. (1858) [[Album der Natuur/1858/Nagemaakte parelen|‘Nagemaakte parelen’]], ''Album der Natuur'', jrg. 7, p.&amp;nbsp;345-348.

== Textielkunst - Lederkunst ==
=== Textielkunst; Algemeen ===
;Tentoonstellingen
*[''Tentoonstelling oude textiele kunst en kantwerken''], Voor de Kunst, Utrecht, ....-21 februari 1897, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**L.M. (13 februari 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 7/Kunstnijverheid|‘Kunstnijverheid. Ten­toon­stel­ling der Ver­ee­ni­ging „Voor de Kunst” te Utrecht’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 7, p.&amp;nbsp;39-40.

*[''Tentoonstelling van kunstnaaldwerk en weefwerk''], Rotterdamsche Kunstkring, Rotterdam, ....-9 juli 1911, geen catalogus bekend.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (27 juni 1911) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 84/Nummer 26652/Avondblad/De in de lokalen van den Rotterdamschen Kunstkring geopende tentoonstelling|‘De in de lokalen van den Rotterdamschen Kunstkring geopende tentoonstelling […]’]], ''Algemeen Handelsblad'', p.&amp;nbsp;7.

;Sacré, Léon (1840-....)
*W. (22 mei 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 21/De kunstnijverheid op de Brusselsche tentoonstelling|‘De kunstnijverheid op de Brusselsche tentoonstelling’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 21, p.&amp;nbsp;103.

=== Weef- en knoopkunst; algemeen ===
;Strube, Greta
*[''tentoonstelling''], De Constcaemer, Breda, september 1935, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (21 september 1935) [[Dagblad van Noord-Brabant/Jaargang 75/Nummer 15350/Tentoonstelling in de Passage|‘Tentoonstelling in de Passage’]], ''Dagblad van Noord-Brabant'', tweede blad, p.&amp;nbsp;6.

=== Tapijten ===
*Anoniem (4 mei 1889) [[Het Vaderland/Jaargang 21/Nummer 105/De Kon. Deventer Tapijtfabriek|‘De Kon. Deventer Tapijtfabriek […]’]], ''Het Vaderland'', eerste blad, [p.&amp;nbsp;2].

=== Wandtapijten ===
*Anoniem (2 maart 1878) [[Provinciale Noordbrabantsche en 's-Hertogenbossche Courant/1878/Nummer 25/Voor de tentoonstelling|‘Voor de tentoonstelling wordt in de groote tapijtfabriek een Gobelin-tapijt gemaakt […]’]], ''Provinciale Noordbrabantsche en 's-Hertogenbossche Courant'', tweede blad, [p.&amp;nbsp;1].

=== Naaldkunst ===
;Brom-Fischer, Hildegard (1908-2001)
*''Catalogus van de St. Willibrordtentoonstelling. Willibrord-herdenking 739-1939'', Centraal Museum, Universiteit Utrecht, Dom van Utrecht, Utrecht, 16 juni-15 september 1939.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (14 juni 1939) [[Haagsche Courant/1939/Nummer 17286/De groote Willibrordtentoonstelling te Utrecht|‘De groote Willibrordtentoonstelling te Utrecht wordt morgen geopend door minister Colijn. Een schat aan kunstwerken van de vroege Middeleeuwen tot op onzen tijd’]], ''Haagsche Courant'', tweede blad, p.&amp;nbsp;3.

;Gruntke, Cato (1872-1951)
*[[Hoofdportaal:Beeldende kunst/Schilderkunst/Nederland/Cato Gruntke]]

;Mortier, mej.
*''La Croix Latine. Tentoonstelling van kerkelijke kunst'', Stedelijk Museum, Amsterdam, 5 december 1931-4 januari 1932.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (7 december 1931) [[De Maasbode/Jaargang 64/Nummer 24049/Avondblad/La Croix Latine|‘„La Croix Latine”. De tentoonstelling in Amsterdam’]], ''De Maasbode'', Avondblad, p.&amp;nbsp;6.

;Stoltzenberg, Frans
*Anoniem (26 januari 1856) [[De Roermondenaar, Nieuws- en advertentieblad voor stad en land/Jaargang 1/Nummer 4/De Heer Minister van Binnenlandsche Zaken heeft ter algemeene kennis gebragt|‘De Heer Minister van Binnenlandsche Zaken heeft ter algemeene kennis gebragt, [...]’]], ''De Roermondenaar'', [p.&amp;nbsp;1].

;Zeegen, Christine van (1890-1973)
*Rogge, Elis. M. (26 juni 1918) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 75/Nummer 175/Avondblad/Beeldende naaldkunst|‘Beeldende naaldkunst’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, A, p.&amp;nbsp;1.

=== Kantkunst ===
*Anoniem (20 december 1892) [[Limburger Koerier/Jaargang 47/Nummer 212/Uit Duitschland (1)|‘Uit Duitschland’]], ''Limburger Koerier'', [p.&amp;nbsp;2].

=== Beschilderde en bedrukte stoffen - Batikkunst ===
;Crop, Michel Duco (1863-1901)
*''Keuze-tentoonstelling van Nederlandsche moderne Kunstnijverheid'', Stedelijk Museum, Leiden, maart 1897, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**B. (20 maart 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 12/Keuze Tentoonstelling van Nederlandsche Moderne Kunstnijverheid|‘In de Lakenhal te Leiden. Keuze Tentoonstelling van Nederlandsche Moderne Kunstnijverheid’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 12, p.&amp;nbsp;69-70.
*[''Tentoonstelling P.F. van Vlissingen &amp; Co.''], Gebouw Eensgezindheid, Amsterdam, 17-27 maart 1897, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (13 maart 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 11/Door den Heer P. F. van Vlissingen &amp; Co.|‘Door den Heer P. F. van Vlissingen &amp; Co. te Helmond, worden de leden van het genootschap uitgenoodigd tot het bezoeken van eene door hem […] te houden tentoonstelling […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 11, p.&amp;nbsp;66.
**T. (20 maart 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 12/Een kleine doch ten zeerste belangwekkende tentoonstelling|‘Een kleine doch ten zeerste belangwekkende tentoonstelling, […], is in een der bovenlokalen van Eensgezindheid op het spui alhier geopend. […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 12, p.&amp;nbsp;70.

=== Lederkunst ===
;Merkelbach, Jozef
*''Tentoonstelling van kunstnijverheid'', gebouw van de Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst, Amsterdam, ....-17 mei 1897, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**L. (8 mei 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 19/Tentoonstelling van kunstnijverheid|‘Tentoonstelling van kunstnijverheid’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 19, p.&amp;nbsp;98-99.

[[Categorie:Wikisource:Hoofdportalen]]</text>
      <sha1>rq38gz8wytmoq7cvbvumikwzfjnqqm2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hoofdportaal:Geschiedenis/Italië/Delen</title>
    <ns>100</ns>
    <id>65398</id>
    <revision>
      <id>224072</id>
      <parentid>221078</parentid>
      <timestamp>2026-07-19T14:05:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>+bronnen</comment>
      <origin>224072</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29014" sha1="2incdfsn813gq4mmvv98jk4rhhm3b75" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam         = Geschiedenis van delen van Italië
| afbeelding   = Thomas-Seggate-De-principatibvs-Italiæ MG 9406.tif
| alt          = Titelpagina van Thomas Seggates De principatibvs Italiæ (Leiden, 1631)
| beschrijving = Bronnen bij de geschiedenis van delen van Italië en [[w:Provincies van Italië|provincies]]
}}
== Hertogdom Modena en Reggio ==
;Cesare d'Este (1561-1628)
*Anoniem (5 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 december (2)#art1al20|‘Cataloghe vande Coninghen, Princen, Graeven, ende andere Vorsten, met den Keyser Ferdinandvs II. opentlijck houdende tegen de Vnie der Caluinisten, ende alle Adherente Protestanten’, alinea 20]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

== Hertogdom Montferrat ==
=== Geschiedenis van tijdperken; afzonderlijk ===
;17e eeuw
*Anoniem (5 december 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/5 december/Wt Romen den 10. November, 1620|‘Wt Romen den 10. November, 1620’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (29 januari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/29 januari/VVt Roomen den 2. Ianuarij, 1621|‘VVt Roomen den 2. Ianuarij, 1621’, alinea 2]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].

=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
*Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Italië/Hertogdom Mantua|Mantua]]

== Hertogdom Parma en Piacenza ==
=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
;Elisabetta Farnese (1692-1766)
*Anoniem (7 januari 1730) [[Amsterdamsche Courant/1730/Nummer 3/Romen den 17 December|‘Romen den 17 December’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1] (vermeld als ‘de Koningin’).

;Marie Louise van Oostenrijk (1791-1847)
*Anoniem (3 januari 1832) [[Leeuwarder Courant/1832/Nummer 1/Parijs, den 24 December|‘Parijs, den 24 December’, alinea 13]], ''Leeuwarder Courant'', [p.&amp;nbsp;1] (vermeld als ‘de aarts-hertogin Maria Louisa’).

;Odoardo Farnese (1573-1626)
*Anoniem (22 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/22 mei/VVt Roomen den 1. Mey. 1621|‘VVt Roomen den 1. Mey. 1621’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘die Cardinael Farnesius’).

;Odoardo Farnese (1612-1646)
*Anoniem (17 januari 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 3/Uyt Romen den 12 December, 1644|‘Uyt Romen den 12 December, 1644’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Ranuccio I Farnese (1569-1622)
*Anoniem (5 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 december (2)#art1al19|‘Cataloghe vande Coninghen, Princen, Graeven, ende andere Vorsten, met den Keyser Ferdinandvs II. opentlijck houdende tegen de Vnie der Caluinisten, ende alle Adherente Protestanten’, alinea 19]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.
*Anoniem (22 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/22 mei/VVt Roomen den 1. Mey. 1621|‘VVt Roomen den 1. Mey. 1621’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘den Hertogh van Parma’).

== Hertogdom Urbino ==
;Francesco Maria II della Rovere (1549-1631)
*Anoniem (5 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 december (2)#art1al18|‘Cataloghe vande Coninghen, Princen, Graeven, ende andere Vorsten, met den Keyser Ferdinandvs II. opentlijck houdende tegen de Vnie der Caluinisten, ende alle Adherente Protestanten’, alinea 18]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

== Kerkelijke Staat ==
=== Geschiedenis van tijdperken; afzonderlijk ===
;17e eeuw
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/VVt Romen den 20, Martij 1621|‘VVt Romen den 20. Martij 1621’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (22 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/22 mei/VVt Roomen den 1. Mey. 1621|‘VVt Roomen den 1. Mey. 1621’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].

;18e eeuw
*Anoniem (17 januari 1767) [[Rotterdamsche Courant/1767/Nummer 8/Romen den 27 December|‘Romen den 27 December’, alinea 2]], ''Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

=== Historische figuren ===
;Ludovisi, Orazio (1561-1624)
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/VVt Romen den 20, Martij 1621|‘VVt Romen den 20. Martij 1621’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Horatius Ludovisius’).

;Orsini, Gian Antonio (1567-1639), hertog van San Gemini
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/VVt Romen den 20, Martij 1621|‘VVt Romen den 20. Martij 1621’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘den Hertogh van Sint Gemini’).

== Koninkrijk der Beide Siciliën ==
=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
;Ferdinand I der Beide Siciliën (1751-1825)
*Anoniem (13 september 1819) [[Leydse Courant/1819/Nummer 110/Francfort den 6 September|‘Francfort den 6 September’, alinea 6]], ''Leydse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Frans II der Beide Siciliën (1836-1894)
*Anoniem ([augustus] 1867) [[De Katholieke Illustratie/Jaargang 1/Nummer 1/Het feestvierende Rome|‘Het feestvierende Rome’]], ''De Katholieke Illustratie'', jrg. 1, nr. 1, p.&amp;nbsp;4-6.

;Maria Carolina van Bourbon-Sicilië (1798-1870)
*Anoniem (30 juni 1828) [[Leydse Courant/Jaargang 1828/Nummer 78/Hetzelfde dagblad is opgevuld met de berigten van het onthaal, dat Mevrouw de Hertogin van Berry op hare togt door het Koningrijk, ten Noorden en Zuiden van de Loire geniet|‘Hetzelfde dagblad is opgevuld met de berigten van het onthaal, dat Mevrouw de Hertogin van Berry op hare togt door het Koningrijk, ten Noorden en Zuiden van de Loire geniet. […]’]], ''Leydsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Koninkrijk Lombardije-Venetië ==
;Staat van beleg
*Anoniem (25 april 1854) [[De Tijd/1854/Nummer 2129/Weenen, 22 April|‘Weenen, 22 April’]], ''De Tijd'', [p.&amp;nbsp;3].

== Koninkrijk Sardinië ==
;Karel Emanuel III van Sardinië
*Anoniem (7 februari 1737) [[Oprechte Haerlemsche Courant/Jaargang 1737/Nummer 6/Parijs den 1 February|‘Parijs den 1 February’]], ''Oprechte Haerlemsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Victor Amadeus I van Savoye-Carignano
*Anoniem (7 februari 1737) [[Oprechte Haerlemsche Courant/Jaargang 1737/Nummer 6/Parijs den 1 February|‘Parijs den 1 February’]], ''Oprechte Haerlemsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Prinsbisdom Brixen ==
=== Prinsbisschoppen ===
;Wilhelm von Walsperg (1585-1641)
*Anoniem (12 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 36#art3|‘VVt Augsborch vanden 17, ditto. [= 17 februari 1621]’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-6 (vermeld als ‘Heer Willem Vry Heer van Weltzberch’).

== Sicilië ==
*Anoniem ([10 februari 1619]) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1619/10 februari/Nederlandtsche tijdinghe den 9. Februarij|‘Nederlandtsche tijdinghe den 9. Februarij’]], ''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''.
*Anoniem ([22 juni 1619]) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1619/22 juni/Nederlantsche tydinghe den 21. Iunius|‘Nederlantsche tydinghe den 21. Iunius’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''].
*Pietrasanta, Domenico Antonio Lo Faso, duca di Serradifalco (1834-1842) ''La antichità della Sicilia esposte ed illustrate'', Palermo: Presso Andrea Altieri.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (21 augustus 1834) [[Bredasche Courant/1834/Nummer 198/Italië|‘Italië’]], ''Bredasche Courant'', [p.&amp;nbsp;3].

=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
;Maria Cornelia van Oostenrijk (1752-1814)
*Anoniem (18 februari 1814) [[Nederlandsche Staatscourant/1814/Nummer 41/Weenen, den 3 Februarij|‘Weenen, den 3 Februarij’]], ''Nederlandsche Staats-Courant'', [p.&amp;nbsp;3].

;Fernández de Portocarrero, Joaquín (1681-1760), onderkoning van Sicilië
*Anoniem (7 januari 1730) [[Amsterdamsche Courant/1730/Nummer 3/Florence den 17 December|‘Florence den 17 December’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

=== Historische figuren ===
;Doria, Giovanni (1573-1642)
*Anoniem (22 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/22 mei/VVt Roomen den 1. Mey. 1621|‘VVt Roomen den 1. Mey. 1621’, alinea 4]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Cardinael Doria’).

== Republiek Genua ==
*Anoniem (15 juni 1619) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1619/15 juni/VVt Venetien den 14. dito|‘VVt Venetien den 14. dito. [= 14 mei 1619]’, alinea 4]], ''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''.
*Anoniem (4 februari 1670) [[Amsterdamsche Courant/1670/Nummer 5/Genua den 14 dito|‘Genua den 14 dito. [= 14 januari 1670]’]], ''Amsteldamsche Dingsdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

=== Historische figuren ===
;Doria, Ambrogio (1550-1621), doge van Genua
*Anoniem (29 januari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/29 januari/VVt Venetien, den 8. Iannuarij, 1621|‘VVt Venetien, den 8. Iannuarij, 1621’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1] (als ‘den Hertoch van Doria’).
*Anoniem (23 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/23 februari/Wt Venetien den 5. Februarij, 1621|‘Wt Venetien den 5. Februarij, 1621’, alinea 4]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘De Prince Doria’).

== Republiek Lucca ==
*Anoniem (15 februari 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/15 februari#art1al2|‘Gheschreuen wt Roomen 1620’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3.

== Sardinië (eiland) ==
*Anoniem (18 januari 1867) [[Rotterdamsche Courant/1867/Nummer 16/Rotterdam 17 Januarij|‘Rotterdam 17 Januarij’, alinea 4]], ''Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Toscane ==
=== Geschiedenis van tijdperken; afzonderlijk ===
;17e eeuw
*Anoniem (15 juni 1619) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1619/15 juni/VVt Venetien den 14. dito|‘VVt Venetien den 14. dito. [= 14 mei 1619]’, alinea 2]], ''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''.

=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
==== 17e eeuw ====
;Cosimo II de' Medici (1590-1621)
*Anoniem (17 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/17 juli (2)#art2al2|‘Wt Venetien den xxvj. Junij 1620’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-5.
*Anoniem (5 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 december (2)#art1al16|‘Cataloghe vande Coninghen, Princen, Graeven, ende andere Vorsten, met den Keyser Ferdinandvs II. opentlijck houdende tegen de Vnie der Caluinisten, ende alle Adherente Protestanten’, alinea 16]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.
*Anoniem (februari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 17#art4|‘Wt Roomen vanden 9. Ianuarij 1621’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8.
*Anoniem (20 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/20 maart/Wt Venetien den 1. Martij, 1621|‘Wt Venetien den 1. Martij, 1621’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘den grooten Hertoch van Florencen’).
*Anoniem (27 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/27 maart/Wt Venetien den 8. Martij, 1621|‘Wt Venetien den 8. Martij, 1621’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘den Hertoch van Florentien’).

;Giovanni de' Medici (1567-1621)
*Anoniem (13 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/13 november (2)#art3|‘VVt den Punten van de Valtellina 24. October’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-5 (vermeld als ‘don Jan de Medici’).
*Anoniem (23 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/23 februari/Wt Venetien den 5. Februarij, 1621|‘Wt Venetien den 5. Februarij, 1621’, alinea 5]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘don Gio de Medici’).

==== 19e eeuw ====
;Johan Salvator van Oostenrijk
*Anoniem (12 oktober 1913) [[Het Vaderland/Jaargang 45/Nummer 243/De verkoop van Johann Orth's bibliotheek|‘De verkoop van Johann Orth's bibliotheek’]], ''Het Vaderland'', Ochtendblad, B, [p.&amp;nbsp;2].

;Leopold II van Toscane (1797-1870)
*Anoniem (25 april 1854) [[De Tijd/1854/Nummer 2129/Weenen, 22 April|‘Weenen, 22 April’, alinea 3]], ''De Tijd'', [p.&amp;nbsp;3].

== Valtellina ==
;Valtellina-oorlog (1620-1626)
*Anoniem (21 augustus 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/21 augustus/VVt Venetien, den 7. August. 1620|‘VVt Venetien, den 7. August. 1620’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/28 augustus/VVt Venetien, den 14. August. 1620|‘VVt Venetien, den 14. August. 1620’, alinea 2]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (18 september 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/18 september/VVt Venetien, den 4. September. 1620|‘VVt Venetien, den 4. September. 1620’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem ([20 september 1620]) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/20 september/VVt Venetien den 4 September|‘VVt Venetien den 4 September’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (10 oktober 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/10 oktober/VVt Venetien den 18. dito|‘VVt Venetien den 18. dito. [= 18 september 1620]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (17 oktober 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/17 oktober/VVt Venetien, den 2. October, 1620|‘VVt Venetien, den 2. October, 1620’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (5 december 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/5 december/Wt Venetien den 18. dito|‘Wt Venetien den 18. dito. [= 18 november 1620]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (12 december 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/12 december/VVt Venetien, den 20 November, 1620|‘VVt Venetien, den 20 November, 1620’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (25 januari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/25 januari/Wt Venetien den 8. Ianuarij, 1621|‘Wt Venetien den 8. Ianuarij, 1621’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (23 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/23 februari/Wt Venetien den 5. Februarij, 1621|‘Wt Venetien den 5. Februarij, 1621’, alinea 5]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (26 februari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 februari/VVt Venetien, den 8. dito|‘VVt Venetien, den 8. dito. [= 8 februari 1621]’, alinea 4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (1 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 maart/Wt Venetien den 6. Februarij 1621|‘Wt Venetien den 6. Februarij 1621’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (1 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 maart/De Tyrannije der Spaengiaerden|‘De Tyrannije der Spaengiaerden bedreven inde Veltolini […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (20 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/20 maart/Wt Venetien den 1. Martij, 1621|‘Wt Venetien den 1. Martij, 1621’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (5 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/5 april/Wt Venetien den 12. Meert|‘Wt Venetien den 12. Meert’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/VVt Venetien den 16. dito|‘VVt Venetien den 16. dito. [= 16 maart 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (21 april 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/21 april/VVt Zurich den 5. dito|‘VVt Zurich den 5. dito. [= 5 april 1621]’, alinea 2]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1-2].
*Anoniem (21 april 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/21 april/VVt Venetien, den 6 April. 1621|‘VVt Venetien, den 6 April. 1621’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (26 april 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 april/VVt Venetien, den 9. April. 1621|‘VVt Venetien, den 9. April. 1621’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (12 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/12 mei/VVt Venetien den 25. April|‘VVt Venetien den 25. April’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (22 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/22 mei/VVt Roomen den 1. Mey. 1621|‘VVt Roomen den 1. Mey. 1621’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (22 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/22 mei/VVt Venetien den 6. dito|‘VVt Venetien den 6. dito. [= 6 mei 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].

== Vorstendom Piombino ==
;Niccolò Ludovisi (1610-1664), prins van Piombino
*Anoniem (17 januari 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 3/Uyt Romen den 12 December, 1644|‘Uyt Romen den 12 December, 1644’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

== Overige provincies en regio’s ==
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Italië/Hertogdom Mantua|Mantua]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Italië/Hertogdom Milaan|Milaan]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Italië/Koninkrijk Napels|Napels]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Italië/Hertogdom Savoye|Savoye]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Italië/Republiek Venetië|Venetië]]

== Plaatsen; afzonderlijk ==
;Albaragia (= Albosaggia?)
*Anoniem (26 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/26 augustus#art2al2|‘Wt Ceulen’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Benevento
*Anoniem (26 augustus 1656) [[Weeckelycke Courante van Europa/1656/Nummer 34/Napels den 17 Iuly|‘Napels den 17 Iuly’]], ''Weeckelycke Courante van Europa'', [p.&amp;nbsp;1].

;Bormio
*Anoniem (5 december 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/5 december/Wt Venetien den 18. dito|‘Wt Venetien den 18. dito. [= 18 november 1620]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].

;Brindisi
*Anoniem (17 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/17 juli (2)#art1al2|‘wt Roomen. Vanden xxvj. Junij. 1620’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3.

;Chiavenna
*Anoniem (2 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/2 oktober (1)#art5|‘Vvt Milanen, desen 14. Sept’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.
*Anoniem (26 februari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 23#art4|‘Wt Venetien int lest van Ianuarij 1621’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7.

;Fossano
*Anoniem (23 september 1690) [[Amsterdamsche Courant/1690/23 september/Turin den 2 September|‘Turin den 2 September’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1] (vermeld als ‘Fessano’).

;Genua
*Anoniem (5 december 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/5 december/Wt Venetien den 18. dito|‘Wt Venetien den 18. dito. [= 18 november 1620]’, alinea 8]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (26 augustus 1656) [[Weeckelycke Courante van Europa/1656/Nummer 34/Genua den 5 Augusti|‘Genua den 5 Augusti’]], ''Weeckelycke Courante van Europa'', [p.&amp;nbsp;1].

;Gorizia
*Anoniem (11 mei 1916) [[De Avondpost/1916/Nummer 9512/Avond-editie/De strijd om Goerz|‘De strijd om Goerz’]], ''De Avondpost'', Avond-editie, p.&amp;nbsp;A2.

;Herculaneum
*Anoniem (24 december 1955) [[Nieuwe Haarlemsche Courant/Jaargang 79/Nummer 26483/Kerstnacht 1759|‘Kerstnacht 1759: Zware uitbarsting van de Vesuvius’]], ''Nieuwe Haarlemsche Courant'', p.&amp;nbsp;19.

;Loreto
*Anoniem (14 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/14 oktober (1)#art2|‘11. September de Venetia, 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-5 (vermeld als ‘onse Lieve Vrouwe van Loretten’).

;Manfredonia
*Anoniem (18 september 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/18 september/VVt Roomen, den 19 Augusto, 1620|‘VVt Roomen, den 19 Augusto, 1620’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (18 september 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/18 september/VVt Venetien, den 4. September. 1620|‘VVt Venetien, den 4. September. 1620’, alinea 2]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (14 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/14 oktober (1)#art2|‘11. September de Venetia, 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-5.
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/VVt Romen den 20, Martij 1621|‘VVt Romen den 20. Martij 1621’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Monfredonia’).

;Messina
*Anoniem (18 september 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/18 september/VVt Roomen, den 19 Augusto, 1620|‘VVt Roomen, den 19 Augusto, 1620’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].

;Moncalieri
*Anoniem (23 september 1690) [[Amsterdamsche Courant/1690/23 september/Turin den 2 September|‘Turin den 2 September’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Morbegno
*Anoniem ([20 september 1620]) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/20 september/VVt Venetien den 4 September|‘VVt Venetien den 4 September’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].

;Napels
*Anoniem (26 augustus 1656) [[Weeckelycke Courante van Europa/1656/Nummer 34/Napels den 17 Iuly|‘Napels den 17 Iuly’]], ''Weeckelycke Courante van Europa'', [p.&amp;nbsp;1].

;Orbassano
*Anoniem (21 februari 1654) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1654/Nummer 8/Wt Turin, den 30 dito|‘Wt Turin, den 30 dito. [= 30 januari 1654]’]], ''Tijdinge uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].

;Otranto
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/VVt Romen den 20, Martij 1621|‘VVt Romen den 20. Martij 1621’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Otrando’).

;Padua
*Anoniem (27 februari 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/27 februari#art1al2|‘Wt Venetien den 7. Februarij 1620’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3.

;Palermo
*Anoniem (24 september 1671) [[Opregte Haarlemsche Courant/1671/Donderdageditie, nummer 39/Palermo den 7 Augusti|‘Palermo den 7 Augusti’]], ''Extraordinaire Haerlemse Donderdaeghse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (7 juli 1941) [[Leeuwarder Courant/Jaargang 190/Nummer 157/Het Italiaansche weermachtbericht|‘Het Italiaansche weermachtbericht’, alinea 5]], ''Leeuwarder Courant'', [eerste blad], [p.&amp;nbsp;3].

;Pompeï
*Anoniem (1868) [[De Katholieke Illustratie/Jaargang 1/Nummer 26/Berigten uit Pompeji en Herculanum|‘Volgens de jongste berigten heeft men in de ruïnen van Pompeji en Herculanum de bewijzen gevonden, dat in die ongelukkige steden het Christendom moet bekend geweest zijn. […]’]], ''De Katholieke Illustratie'', jrg. 1, nr. 26, p.&amp;nbsp;208.
*Anoniem (21 mei 1955) [[De Volkskrant/Jaargang 33/Nummer 9278/Antiek toneel in historische omgeving|‘Antiek toneel in historische omgeving. Theater Pompeji herleeft’]], ''De Volkskrant'', p.&amp;nbsp;7.
*Anoniem (30 november 1955) [[Leeuwarder Courant/Jaargang 204/Nummer 279/Pompeï wordt door verval bedreigd|‘Pompeï wordt door verval bedreigd’]], ''Leeuwarder Courant'', p.&amp;nbsp;9.
*Anoniem (22 december 1955) [[De Nieuwe Limburger/Jaargang 110/Nummer 297/De ruïnes van Pompeji zijn ernstig in verval|‘Professor Maiuri slaat alarm. De ruïnes van Pompeji zijn ernstig in verval. Toeristen tonen lang niet altijd de nodige eerbied’]], ''De Nieuwe Limburger'', p.&amp;nbsp;11.
*Anoniem (24 december 1955) [[Nieuwe Haarlemsche Courant/Jaargang 79/Nummer 26483/Kerstnacht 1759|‘Kerstnacht 1759: Zware uitbarsting van de Vesuvius’]], ''Nieuwe Haarlemsche Courant'', p.&amp;nbsp;19.
*Bastet, F.L. (20 februari 1976) ‘Wijn en spelen. De vondsten van Wilhelmina Jashemski in Pompeji’, ''NRC Handelsblad'', cultureel supplement, p.&amp;nbsp;3.
*Lubach, D. (1854) [[Album der Natuur/1854/Planten van Pompeji, Lubach|‘De Planten van Pompeji’]], ''Album der Natuur'', jrg. 3, p.&amp;nbsp;16-21.

;Porto Azzurro
*Anoniem (30 oktober 1683) [[Opregte Haarlemsche Courant/1683/Zaterdageditie, nummer 44/Genoua den 9 Octob.|‘Genoua den 9 Octob.’]], ''Oprechte Haerlemse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Reggio Emilia
*Anoniem (18 februari 1814) [[Nederlandsche Staatscourant/1814/Nummer 41/Milaan, den 30 Januarij|‘Milaan, den 30 Januarij’, alinea 3]], ''Nederlandsche Staats-Courant'', [p.&amp;nbsp;3].

;Romano di Lombardia
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Venetien den 9. dito|‘Wt Venetien den 9. dito. [= 9 januari 1621]’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Romano’).

;Rome
*Anoniem (26 augustus 1656) [[Weeckelycke Courante van Europa/1656/Nummer 34/Romen den 29 Iuly|‘Romen den 29 Iuly’]], ''Weeckelycke Courante van Europa'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (18 februari 1814) [[Nederlandsche Staatscourant/1814/Nummer 41/Milaan, den 30 Januarij|‘Milaan, den 30 Januarij’]], ''Nederlandsche Staats-Courant'', [p.&amp;nbsp;3].

;Rome; geschiedenis van de joden
*Anoniem (20 december 1831) [[Leeuwarder Courant/1831/Nummer 101/Parijs, den 12 December|‘Parijs, den 12 December’, alinea 7]], ''Leeuwarder Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Rome-Trastevere
*Anoniem (15 december 1897) [[De Telegraaf/Jaargang 5/Nummer 1810/Avond-editie/Gemengde Mededeelingen|‘Gemengde Mededeelingen’]], ''De Telegraaf'', Avond-editie, [Eerste blad], [p.&amp;nbsp;1].

;Saluzzo
*Anoniem (23 september 1690) [[Amsterdamsche Courant/1690/23 september/Turin den 2 September|‘Turin den 2 September’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Savigliano
*Anoniem (23 september 1690) [[Amsterdamsche Courant/1690/23 september/Turin den 2 September|‘Turin den 2 September’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Sondrio
*Anoniem (26 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/26 augustus#art2al2|‘Wt Ceulen’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.
*Anoniem ([20 september 1620]) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/20 september/VVt Venetien den 4 September|‘VVt Venetien den 4 September’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (10 oktober 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/10 oktober/VVt Venetien den 18. dito|‘VVt Venetien den 18. dito. [= 18 september 1620]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].

;Tirano
*Anoniem ([ca. 20 oktober] 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/Grisonsche historie des Iaers 1620|''Grisonsche historie des Iaers 1620''. […]]], [Antwerpen]: [Abraham Verhoeven].

;Torre Annunziata
*Anoniem (24 december 1955) [[Nieuwe Haarlemsche Courant/Jaargang 79/Nummer 26483/Kerstnacht 1759|‘Kerstnacht 1759: Zware uitbarsting van de Vesuvius’]], ''Nieuwe Haarlemsche Courant'', p.&amp;nbsp;19.

;Trani
*Anoniem (26 april 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 april/VVt Roomen, den 3. April. 1621|‘VVt Roomen, den 3. April. 1621’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Trany’).

;Triëst
*Anoniem (5 december 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/5 december/Wt Venetien den 18. dito|‘Wt Venetien den 18. dito. [= 18 november 1620]’, alinea 7]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].

;Turijn
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Franckfort den 31 dito|‘Wt Franckfort den 31 dito. [= 31 mei 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].

;Valenza; Beleg van Valenza, 1656
*Anoniem (26 augustus 1656) [[Weeckelycke Courante van Europa/1656/Nummer 34/Milanen den 2 Augusti|‘Milanen den 2 Augusti’]], ''Weeckelycke Courante van Europa'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (26 augustus 1656) [[Weeckelycke Courante van Europa/1656/Nummer 34/Genua den 5 Augusti|‘Genua den 5 Augusti’]], ''Weeckelycke Courante van Europa'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (26 augustus 1656) [[Weeckelycke Courante van Europa/1656/Nummer 34/Milanen den 9 Augusti|‘Milanen den 9 Augusti’]], ''Weeckelycke Courante van Europa'', [p.&amp;nbsp;1].

;Venetië
*Anoniem (23 november 1618) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1618/23 november/VVt Venetien den 3. November 1618|‘VVt Venetien den 3. November 1618’, alinea 2]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.''
*Anoniem (2 mei 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/2 mei/VVt Venetien den 17. April|‘VVt Venetien den 17. April’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (23 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/23 februari/Wt Venetien den 5. Februarij, 1621|‘Wt Venetien den 5. Februarij, 1621’, alinea 8]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].

;Vicenza
*Anoniem (27 februari 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/27 februari#art1al2|‘Wt Venetien den 7. Februarij 1620’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3.

[[Categorie:Hoofdportaal geschiedenis]]</text>
      <sha1>2incdfsn813gq4mmvv98jk4rhhm3b75</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Index:Album der Natuur 1864.djvu</title>
    <ns>106</ns>
    <id>86720</id>
    <revision>
      <id>224091</id>
      <parentid>223739</parentid>
      <timestamp>2026-07-20T07:38:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WeeJeeVee</username>
        <id>2844</id>
      </contributor>
      <comment>pagelist</comment>
      <origin>224091</origin>
      <model>proofread-index</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3199" sha1="80kmcz7k5xcokbhv56r8klg66psthgz" xml:space="preserve">{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|Type=tijdschrift
|Taal=nl
|wikidata=
|Titel=[[Album der Natuur]], [[Album der Natuur/1864|13e jaargang, 1864]] en het [[Album der Natuur/1864/Wetenschappelijk Bijblad|Wetenschappelijk Bijblad van 1864]]
|Ondertitel=
|Deel=
|Auteur=
|Vertaler=
|Redacteur=
|Illustrator=
|Stroming=
|Jaar=
|Uitgever=
|Plaats=
|Druk=
|OorspronkelijkeUitgave=
|Key=
|doe_wikidata=
|ISBN=
|OCLC=
|LCCN=
|BNF_ARK=
|DBNL=
|Bron=djvu
|Afbeelding=
|Voortgang=C
|Delen=[[Index:Album der Natuur 1852 en 1853.djvu|1852/3]], [[Index:Album der Natuur 1854 en 1855.djvu|1854/5]], [[Index:Album der Natuur 1856 en 1857.djvu|1856/7]], [[Index:Album der Natuur 1858 en 1859.djvu|1858/9]], [[Index:Album der Natuur 1860.djvu|1860]], [[Index:Album der Natuur 1861.djvu|1861]], [[Index:Album der Natuur 1862.djvu|1862]], [[Index:Album der Natuur 1863.djvu|1863]], [[Index:Album der Natuur 1864.djvu|1864]],
|Pagina's=;{{x-larger|13e jaargang, 1864}}
Voorwerk 1864&lt;br /&gt;&lt;pagelist from=10 to=27 10=&quot;Fr.t.&quot;   11=&quot;-&quot;   12=&quot;T1864&quot;   13=&quot;dr.&quot;   14=&quot;Inh&quot; 15=&quot;-&quot; 16=&quot;-&quot;     17to24=&quot;Inh&quot; 25=&quot;-&quot; 26=&quot;-&quot; 27=&quot;Inh&quot;   /&gt;

Hg - 1813 - 1863 &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=28 to=32 28=&quot;1&quot;/&gt;

Oudemans - De Bekerplanten &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=33 to=50 33=&quot;6&quot;/&gt;

R - Stuart's tweede ontdekkingsreis &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=51 to=55 51=&quot;24&quot;/&gt;

H. v. H. - Mieren in Brazilie &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=56 to=61 57=&quot;-&quot; 58=&quot;-&quot; 56=&quot;29&quot; 59=&quot;30&quot; /&gt;

S. - Vorming der gedachten&lt;/br&gt;&lt;pagelist from=62 to=75 62=&quot;33&quot;/&gt;

Oudemans - De Bekerplanten &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=76 to=93 76=&quot;47&quot; 85=&quot;-&quot; 86=&quot;-&quot; 87=&quot;56&quot;/&gt;

H. v. H - Snelle plantengroei &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=94 to=95 94=&quot;63&quot;/&gt;

F.W. van Eeden - De Kryptogamen &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=96 to=118 96=&quot;65&quot;/&gt;

R - Noordwest Australie &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=119 to=127  119=&quot;88&quot; 121=&quot;-&quot; 122=&quot;-&quot; 123=90/&gt;

Hg - Klimaatverschil in Afrika&lt;/br&gt;&lt;pagelist from=128 to=129 128=&quot;95&quot;/&gt;

Reitsma - Natuurlijke gesteldheid der ligchamen van ons zonnestelsel &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=130 to=149 130=&quot;97&quot;/&gt;

Hg - Gele koorts&lt;/br&gt;&lt;pagelist from=149 to=149 149=&quot;116&quot;/&gt;

Malmgren - Spitsbergen &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=150 to=159 150=&quot;117&quot;/&gt;

v. H. - Manna en Lerp &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=160 to=161 160=&quot;127&quot;/&gt;

Burgersdijk - Ingewandsvormen &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=162 to=193 162=&quot;129&quot;/&gt;

Oudemans - Petroleum &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=194 to=222 194=&quot;161&quot;/&gt;

Harting - Verstandige duif &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=223 to=225 223=&quot;190&quot;/&gt;

Oudemans - Petroleum &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=226 to=244 226=&quot;193&quot;/&gt;

Lubach - Acclimatietuin &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=245 to=256 245=&quot;212&quot;/&gt;

Ln - Luchtverschijnsel &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=257 to=257 257=&quot;224&quot;/&gt;

Reitsma - Natuurlijke gesteldheid der ligchamen van ons zonnestelsel &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=258 to=275 258=&quot;225&quot;/&gt;

Harting - Schollevaarseiland &lt;/br&gt;&lt;pagelist from=276 to=546 276=&quot;243&quot;/&gt;
|Opmerkingen={{c|{{xxx-larger|'''[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/14|Inhoud 1864]]'''}}}}

&lt;div style=&quot;width: 380px; height: 1500px; overflow: auto; border:thin grey solid; padding: 0px 5px 0px 10px;&quot;&gt;
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/14}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/17}}
&lt;/div&gt;
{{dhr|3}}
{{c|{{xx-larger|'''[[Album der Natuur/1864/Wetenschappelijk Bijblad|Wetenschappelijk bijblad 1864]]'''}}}}
&lt;div style=&quot;width: 380px; height: 1200px; overflow: auto; border:thin grey solid; padding: 0px 5px 0px 10px;&quot;&gt;
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/20}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/21}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/22}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/23}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/24}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/27}}
|NestedInhoud=
|Breedte=
|Css=
|Header=
|Footer=
}}</text>
      <sha1>80kmcz7k5xcokbhv56r8klg66psthgz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/14</title>
    <ns>104</ns>
    <id>86734</id>
    <revision>
      <id>224093</id>
      <parentid>223729</parentid>
      <timestamp>2026-07-20T07:41:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WeeJeeVee</username>
        <id>2844</id>
      </contributor>
      <comment>pagelinks</comment>
      <origin>224093</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3987" sha1="t3t4ilmaoaqnbet3gd3kbwte3a2p3ws" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;WeeJeeVee&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{dhr|2}}
{{c|{{larger|[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/14|INHOUD]].}}}}
{{dhr|2}}
{{rule|5em}}
{{dhr|2}}

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/ 1813—1863. Fragment uit eene redevoering|1813—1863. Fragment uit eene redevoering, uitgesproken bij 
gelegenheid van het vijftigjarig bestaan van het natuurkundig gezelschap te Utrecht, den 6 November 1863,]], door [[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|P. Harting.}}]]|Blz.{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/28|1]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Bekerplanten|De bekerplanten]], door [[Auteur:Corneille Antoine Jean Abram Oudemans|{{sc|C. A. J. A. Oudemans}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|6]] en [[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/76|47]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Stuart's ontdekkingsreis|{{sc|Stuart}}'s tweede ontdekkingsreis in het binnenland van Australie]], door [[Auteur:Anne Tjittes Reitsma|{{sc|R.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/51|24]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Mieren in Brazilië|Mieren in Brazilië]], door [[Auteur:Herman Christiaan van Hall|{{sc|H. v. H.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/56|29]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Beperktheid des menschen|Over de beperktheid des menschen in verband tot de vorming zijner gedachten]], door {{sc|S}}|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/62|33]].}}

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Snelle plantengroei|Snelle plantengroei]], door [[Auteur:Herman Christiaan van Hall|{{sc|H. v. H.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/94|63]].}}

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Kryptogamen|De kryptogamen]], door [[Auteur:Frederik Willem van Eeden|{{sc|F. W. v Eeden}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/96|65]].}}

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Frank Gregory's reis|{{sc|Frank Gregory's}} reis in Noordwest-Australië, van Mei tot October 1861]], door [[Auteur:Anne Tjittes Reitsma|{{sc|R.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/119|88]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Klimaat in Afrika|Het klimaat in verschillende streken van Afrika]], door [[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|Hg.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/128|95]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Gesteldheid der ligchamen|Over de natuurlijke gesteldheid der ligchamen tot ons zonnestelsel behoorende,]], door [[Auteur:Anne Tjittes Reitsma|{{sc|A.T. Reitsma.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/130|97]] en [[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/258|225]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Gele koorts|Gele koorts, geroken door gieren]], door [[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|Hg.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/149|116]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Spitsbergen|Het dierlijk leven op Spitsbergen]], door {{sc|A. J. Malmgren}}|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/150|117]].}} 
 
{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Manna en Lerp|Manna en Lerp]], door [[Auteur:Alexander Willem Michiel van Hasselt|{{sc|v. H.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/160|127]].}}

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Ingewandswormen|Het ontstaan der ingewandswormen]], door {{sc|L.A.J. Burgersdijk}}|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/162|129]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Petroleum|Het petroleum]], door {{sc|A.C. Oudemans, Jr}}|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/194|161]] en [[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/226|193]].}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>t3t4ilmaoaqnbet3gd3kbwte3a2p3ws</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/17</title>
    <ns>104</ns>
    <id>86737</id>
    <revision>
      <id>224094</id>
      <parentid>223113</parentid>
      <timestamp>2026-07-20T07:52:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WeeJeeVee</username>
        <id>2844</id>
      </contributor>
      <comment>pagelinks</comment>
      <origin>224094</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5890" sha1="jfe6t2x8gszc93299fc97vqifku63to" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;WeeJeeVee&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Verstandige duif|Een verstandige duif]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/223|190]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Acclimatatietuin|De acclimatatietuin te Parijs]], door [[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D. Lubach}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/245|212]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Luchtverschijnsel|Een luchtverschijnsel]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/257|224]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Gesteldheid der ligchamen in ons zonnestelsel|Over de natuurlijke gesteldheid der ligchamen, tot ons zonnestelsel behoorende]], door [[Auteur:Anne Tjittes Reitsma|{{sc|A. T. Reitsma}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/258|225]].}}&lt;ref&gt;Staat niet in de inhoud, maar is er wel. (red)&lt;/ref&gt; 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Schollevaars-eiland|Een bezoek aan het Schollevaars-eiland ]], door [[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|P. Harting.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/276|243]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Elektrische inductie|Elektrische inductie in de Pyrenaeën]], door [[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|Hg.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/287|254]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Manna|Manna]], door [[Auteur:Alexander Willem Michiel van Hasselt|{{sc|v. H.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/288|255]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Groote mosselen|Groote mosselen]], door [[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|Hg.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/289|256]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Oester|Studiën over den oester]], door Dr. {{sc|N. Meusinge}}|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/290|257]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Tijdsbepaling|Het nieuwe werktuig voor de tijdsbepaling in het maatschappelijk leven van {{sc|H. v. d. Kraan}}, te IJsselmonde ; beschreven en aanbevolen]], door [[Auteur:Frederik Kaiser|{{sc|F. Kaiser}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/322|289]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Smithsons's stichting|{{sc|Smithsons}}'s stichting te Washington]], door [[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|P. Harting.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/336|303]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Watergeluiden|Watergeluiden op Borneo]], door {{sc|L. F. Pranger}}|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|309]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Naschrift|Naschrift op het vorige]], door [[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|P. Harting.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|314]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Mos-vegetatie|Mos-vegetatie en mos-branden in Labrador]], door {{sc|P}}|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|317]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Keerkringsnachten|Keerkringsnachten]], door [[Auteur:Alexander Willem Michiel van Hasselt|{{sc|v. H.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|319]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Buitengewone koude|Buitengewone koude in Egypte]], door [[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|Hg.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|320]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Menschenrassen|Over de volmaakbaarheid der lagere menschenrassen, bijzonder der negers,]], door [[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D. Lubach}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|321]].}}

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/roofvogels|Snelheid der vlugt van roofvogels]], door [[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|Hg.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|349]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Vervalscht schrift|Scheikunde en mikroskoop ter ontdekking van vervalscht schrift]], door [[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|Hg.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|350]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Salep|Salep]], door [[Auteur:Alexander Willem Michiel van Hasselt|{{sc|v. H.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|351]].}}

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Sago te Singapore|Sago te Singapore]], door [[Auteur:Herman Christiaan van Hall|{{sc|H. v. H.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|352]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Versteeningen|Over versteeningen]], door [[Auteur:Tiberius Cornelis Winkler|Dr. {{sc|T.C. Winkler}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|353]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Wetenschap|De wetenschap op het tooneel ]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|378]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Leer der doeleinden|De doodsteek aan de leer der doeleinden toegebragt door {{sc|darwin}}]], door [[Auteur:Jan van der Hoeven|Dr. {{sc|J. v. d. H.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|382]].}}

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||[[Album der Natuur/1864/Lieve vrouwen bedstroo|Lieve vrouwen bedstroo]], door [[Auteur:Alexander Willem Michiel van Hasselt|{{sc|v. H.}}]]|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/33|384]].}}&lt;noinclude&gt;{{smallrefs}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>jfe6t2x8gszc93299fc97vqifku63to</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/19</title>
    <ns>104</ns>
    <id>86749</id>
    <revision>
      <id>224097</id>
      <parentid>223362</parentid>
      <timestamp>2026-07-20T08:06:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WeeJeeVee</username>
        <id>2844</id>
      </contributor>
      <comment>pagelinks</comment>
      <origin>224097</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5437" sha1="6xh1528vbzu55pyfz5yvhftwr6fqm1j" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;WeeJeeVee&quot; /&gt;{{rh|x|—|}}&lt;/noinclude&gt;{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Bekerrozet van ''Cephalotus follicularis''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/89|58]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Bloemtop van ''Cephalotus follicularis''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/91|60]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Bloem van ''Cephalotus follicularis''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/92|61]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Meeldraad en vruchtje van ''Cephalotus follicularis''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/93|62]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Korstmos op boomschors|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/101|70]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||''Parmelia parietina, Cladonia pyxidata'' en ''Cladonia rangiferina''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/102|71]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||''Cetraria islandica'' en ''Roccella tinctoria''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/103|72]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||''Fucus vesiculosus''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/104|73]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Paring der confervaceën|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/105|74]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||''Penicillium , Botrytis, Lycoperdon gemmatum , Agaricus campestris'' en ''Puccinia''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/107|76]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||''Polytrichum formosum''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/113|82]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||''Jungermannia asplenoides''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/114|83]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||''Equisetum fluviatile''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/115|84]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||''Polystichum filix mas''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/118|87]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||De leverbot der schapen (''Distoma hepaticum'')|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/172|139]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||''Cercaria armata, cercaria''-zakken|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/173|140]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Ontwikkeling eener ''Cerearia ephemera'' uit een ''cercaria''-zak|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/174|141]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||De veranderlijke eenmond (''Monostomum mutabile'') en een pas uit het ei voortgekomen jong van ''Monostomum mutabile''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/175|142]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Eene omhulde ''Cercaria ephemera''|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/177|144]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Eene ''Cercaria armata'', omhuld|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/178|145]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Lintworm van den mensch (''Taenia solium'')|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/180|147]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Een pas uit het ei gekomen jong van eene soort van lintworm
(''Taenia crateriformis'')|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/181|148]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Jong van een lintworm, uit een meelworm afkomstig|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/182|149]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Ontwikkeling van een lintworm der visschen (''Rhynchobothrium'')|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/183|150]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Verandering van een lintwormkop tot een lintworm|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/184|151]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Hersenblaasworm van een schaap|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/187|154]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||''Echinocoecus'' van den mensch|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/189|156]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||De ''cysticercus'' van het celweefsel|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/190|157]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Schematische voorstelling van eene petroleumhoudende rotsspleet|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/201|168]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Grondboor voor het boren van gaten in steengrond|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/203|170]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Schijnbare grootte van de drie planeten Jupiter, Saturnus en Uranus|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/259|226]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Verschillende stand der drie planeten Jupiter, Venus en Uranus|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/263|230]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Hoopen van verveende plantenoverblijfselen op het Schollevaars-eiland|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/280|247]], [[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/281|248]].}} 

{{Dotted TOC page listing|col3-width=7em||Het nieuwe werktuig voor de tijdsbepaling in het maatschappelijk leven, van {{sc|h. v. d. kraan}}, te IJsselmonde|,,{{gap|2em}}[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/644|294]], [[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/644|297]].}} 

{{dhr}}{{lijn|5em}}{{dhr}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>6xh1528vbzu55pyfz5yvhftwr6fqm1j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Index:De Volkskrant vol 033 no 9278 Antiek toneel.pdf</title>
    <ns>106</ns>
    <id>87322</id>
    <revision>
      <id>224069</id>
      <timestamp>2026-07-19T13:16:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>224069</origin>
      <model>proofread-index</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="130" sha1="fxymjeu7gwksdgbv398ypubez5mrmbl" xml:space="preserve">{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|Type=tijdschrift
|Taal=nl
|wikidata=
|Titel=De Volkskrant
|Ondertitel=
|Deel=
|Auteur=
|Vertaler=
|Redacteur=
|Illustrator=
|Stroming=
|Jaar=1955
|Uitgever=
|Plaats=
|Druk=
|OorspronkelijkeUitgave=
|Key=
|doe_wikidata=
|ISBN=
|OCLC=
|LCCN=
|BNF_ARK=
|DBNL=
|Bron=pdf
|Afbeelding=1
|Voortgang=V
|Delen=
|Pagina's=&lt;pagelist 1=7 /&gt;
|Opmerkingen=[[De Volkskrant/Jaargang 33/Nummer 9278/Antiek toneel in historische omgeving]]
|NestedInhoud=
|Breedte=
|Css=
|Header=
|Footer=
}}</text>
      <sha1>fxymjeu7gwksdgbv398ypubez5mrmbl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:De Volkskrant vol 033 no 9278 Antiek toneel.pdf/1</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87323</id>
    <revision>
      <id>224070</id>
      <timestamp>2026-07-19T13:19:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>224070</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2892" sha1="pu1qjsmd5govrjvil7kzu7dwhsd8pvp" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Vincent Steenberg&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{c|{{x-larger|Antiek toneel in historische omgeving}}}}
[[Bestand:De Volkskrant vol 033 no 9278 amphitheatre of Pompeii.jpg|500px|center]]
{{c|{{x-larger|Theater Pompeji herleeft}}}}

''{{initiaal|N}}A NEGENTIEN EEUWEN zullen deze zomer in de volmaakte elips van het amphitheater van Pompeji bij Napels weer de poëtische toneeldialogen van Plautus en andere dichters uit de Romeinse en Griekse oudheid weerklinken. Het vermaarde Theatro San Carlo te Napels zal namelijk, geheel in antieke stijl, een aantal van deze oude spelen opvoeren in de historische omgeving, waar mogelijk enkele van deze spelen destijds {{SIC|zelfs|zelf}} hun première hebben beleefd''.

{{gap}}De foto boven geeft een totaal-overzicht van het nog zeer goed bewaard gebleven amphitheater van Pompeji, de antieke stad in Zuld-Italië die – zoals men weet – in het jaar 79 na Christus bedolven werd onder een regen van as en puimsteen uit de plotseling uitbarstende Vesuvius, waarvan de sombere kegel nog altijd de omgeving beheerst. Het langs de bovenkant met een overdekte omloop (waarin vele toegangsdeuren) omgeven theater bood plaats aan ongeveer honderdduizend toeschouwers. Dit aantal kwam vrijwel overeen met de bevolking van de gehele stad; bewijs dat Pompeji een luxe stad was, waarvan welhaast alle inwoners kapitaalkrachtig – en kunstzinnig – genoeg waren om regelmatig de schouwburg te bezoeken. Het antieke Rome met zijn vele slaven en armen (in de volkswijk Trastevere) had in verhouding tot zijn inwoneraantal veel minder theaterruimte. Tegenwoordig is in het theater van Pompeji slechts een deel van de zittrappen nog ongeschonden. Op de voorgrond nog zichtbaar de stenen „loopgraaf”: de sleuf, waarin het „toneelgordijn” werd vastgezet. Behalve toneelspelen werden hier ook worstelwedstrijden en andere sportieve evenementen vertoond. De poortboog op de achtergrond is de ingang van de gladiatoren.

{{gap}}Foto rechts: een luchtopname van het sedert jaren weer uit de as opgegraven Pompeji. Het stadsplan met zijn rechte, haaks op elkaar staande straten toont aan, dat de stad practisch „ineens” en als het ware op de tekentafel is ontworpen. Het geheel heeft wel iets van het stratenplan van New York; het was voor de tijd van aanleg hypermodern en doet vandaag nóg als zodanig aan. De straat die het beeld van onder tot boven in tweeën deelt, is de Via dell’ Abbondanza: straat van de overvloed. De rechthoekig ommuurde open plaatsen ter weerszijden zijn respectievelijk (links) de Jupiter- en de Apollotempel en het Forum (tegelijk rechtsgebouw en markthal) en rechts de vleesmarkt en de textielbeurs. Typerend voor de aard der verwoesting – door het neervallen van as en puimsteen – is het feit, dat van de huizen de muren zijn blijven staan, terwijl alle daken zijn ingestort.

[[Bestand:De Volkskrant vol 033 no 9278 aerial photograph of Pompeii.jpg|500px|center]]&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>pu1qjsmd5govrjvil7kzu7dwhsd8pvp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>De Volkskrant/Jaargang 33/Nummer 9278/Antiek toneel in historische omgeving</title>
    <ns>0</ns>
    <id>87324</id>
    <revision>
      <id>224071</id>
      <timestamp>2026-07-19T13:20:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>224071</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="504" sha1="7ktcmhpem5eh3byu951yz7j42fdu5vs" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘Antiek toneel in historische omgeving. Theater Pompeji herleeft’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit ''De Volkskrant'', zaterdag 21 mei 1955, p.&amp;nbsp;7. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;De Volkskrant vol 033 no 9278 Antiek toneel.pdf&quot; from=&quot;1&quot; to=&quot;1&quot;/&gt;

[[Categorie:De Volkskrant]]</text>
      <sha1>7ktcmhpem5eh3byu951yz7j42fdu5vs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Index:Algemeen Handelsblad vol 128 no 41661 Plantengroei nieuwe plaag voor Pompeï.djvu</title>
    <ns>106</ns>
    <id>87325</id>
    <revision>
      <id>224073</id>
      <timestamp>2026-07-19T15:46:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>224073</origin>
      <model>proofread-index</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="148" sha1="57gloq1w5ytu61i3deeudsbabmooprm" xml:space="preserve">{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|Type=tijdschrift
|Taal=nl
|wikidata=
|Titel=Algemeen Handelsblad
|Ondertitel=
|Deel=
|Auteur=
|Vertaler=
|Redacteur=
|Illustrator=
|Stroming=
|Jaar=1955
|Uitgever=
|Plaats=
|Druk=
|OorspronkelijkeUitgave=
|Key=
|doe_wikidata=
|ISBN=
|OCLC=
|LCCN=
|BNF_ARK=
|DBNL=
|Bron=djvu
|Afbeelding=1
|Voortgang=V
|Delen=
|Pagina's=&lt;pagelist 1=3 /&gt;
|Opmerkingen=[[Algemeen Handelsblad/Jaargang 128/Nummer 41661/Plantengroei nieuwe plaag voor Pompeï]]
|NestedInhoud=
|Breedte=
|Css=
|Header=
|Footer=
}}</text>
      <sha1>57gloq1w5ytu61i3deeudsbabmooprm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Algemeen Handelsblad vol 128 no 41661 Plantengroei nieuwe plaag voor Pompeï.djvu/1</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87326</id>
    <revision>
      <id>224074</id>
      <timestamp>2026-07-19T15:47:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>224074</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4863" sha1="eirsst4os4pm8mh5jjjgb8e836ql0bs" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Vincent Steenberg&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{dhr}}
{{x-larger|''Plantengroei:'' nieuwe plaag voor Pompeï}}

{{c|(Van onze correspondent)}}

{{rechts|{{sp|Rom}}e, Maart}}

'''{{initiaal|M}}ISSCHIEN heeft wel niemand meer studie gewijd aan Pompeï dan de thans hoogbejaarde vrouwelijke Russische oudheidkundige, Prof. Tatiana Warsper, die al sedert 1924 in Italië verblijft houdt, een zestigtal boeken over Pompeï heeft gepubliceerd en meer dan 7000 fotografische opnamen van de opgravingen heeft gemaakt. Dit enorme foto-archief, waaraan zij nog steeds werkt en dat zij met grote zorg bewaart in haar kleine huisje te Rome, heeft voor archaeologen zeer bijzondere waarde, omdat het de enige volledige documentatie vormt over de stand van de opgravingen vóór de laatste oorlog. Zoals men weet is Pompeï door de geallieerde luchtmacht, die meende met een reeds vroeger gebombardeerde stad te doen te hebben, gebombardeerd en heeft toen ernstige schade opgelopen. Ten dele is die schade weer hersteld, maar er is toch heel wat verloren gegaan, vooral doordat het museum, waar de kleinere voorwerpen werden bewaard, een paar voltreffers kreeg.'''

{{c|{{larger|✧}}}}

{{gap}}''Mevrouw Warsjer, een leerlinge van de vermaarde Rostowzeff, heeft zich dezer dagen tot het ministerie van Onderwijs gericht met een schrijven, dat niet minder is dan een noodkreet. Zij vertelt, hoe zy in 1949 met voldoening kon vaststellen, dat de oorlogsschade met grote zorg was hersteld, maar toen zij thans kort geleden weer in Pompeï kwam om zich te documenteren over een door haar veronderstelde politieke oppositie van een deel der bewoners van Pompeï tegen de centrale regering te Rome, wachtte haar een bittere teleurstelling: „Mijn studieprogramma hield in een bezoek aan de vierde „insula” van de 1ste „regio”, waar zich het huis van de Cytharist bevindt. Niet alleen onkruid, gras en struikgewas waren er gegroeid, maar zelfs hele bomen, sommige tot drie meter hoog.” Aangezien zij in dat huis niet werken kon, ging zij naar de tweede „insula” van de 4de „regio”, een gedeelte dat door alle toeristen wordt bezocht, omdat zich daar het vermaarde huis van de Vettii bevindt. Het huis, waar mevrouw Warsjer haar onderzoek wilde instellen, is aan de voorkant goed schoongehouden, omdat de toeristen die er voorbijgaan, die voorgevel kunnen zien achter een steeds gesloten hek. Maar zij moest binnen en achter het huis zijn. De directie heeft zes dagen lang een ploeg arbeiders aan het werk gezet om het bewuste deel schoon te maken; eerst daarna kreeg zij toegang. Zij ontmoette toen nog arbeiders die de uitgerukte planten weghaalden en haar verzekerden. dat de betrokken struiken uiterst nuttig waren om er bezemstelen van te maken. Onnodig te zeggen, dat het betrokken huis erg geleden heeft. Op andere plaatsen vond mevr. Warsjer het onkruid groeien tussen de steentjes van met mozaiek beklede fonteintjes en vloeren en zelfs grote doornstruiken op met fresco’s beschilderde muren. Aan het slot van haar brief leest men „Pompeï staat op het punt een jungle te worden en als men niet onmiddellijk ingrijpt zal er over twee jaar niets meer te zien zijn.”''

{{c|{{larger|✧}}}}

{{gap}}'''Die, laatste opmerking slaat natuurlijk alleen op de gedeelten, die de doorsnee-toerist niet te zien krijgt. De bezienswaardigheden, die tijdens de gewone rondgangen worden bezocht, zijn in goede staat. Maar het spreekt vanzelf, dat gezien het zo geringe materiaal, dat uit de Oudheid tot ons is gekomen, in een opgraving van zo groot belang als Pompeï iedere vierkante centimeter zijn waarde heeft en zolang mogelijk moet worden bewaard. Er wordt in de laatste tijd met bijzondere ijver opgegraven en nog onlangs heeft men een belangrijke vondst gedaan (een aantal skeletten, die door de houding waarin ze gevonden werden getuigenis afleggen van de vreselijke doodsstrijd der bewoners van Pompeï, die langzaam onder een regen van schroeiend-hete vulkanische as werden begraven) maar even belangrijk als het voortzetten van de opgravingen is het conserveren van wat reeds opgegraven werd. Eigenlijk is dat zelfs nog veel belangrijker. Wat onder de grond zit, kunnen eventueel onze nakomelingen over vijftig of honderd jaar opgraven. Maar wat eenmaal opgegraven is en aan de lucht blootgesteld, moet met uiterste zorg worden behandeld, wil het niet zeer snel vergaan. En elk kleinste restje dat verloren gaat, is een onherstelbaar verlies. De eerste plicht van wie aan het hoofd staat van opgravingen is te zorgen, dat zij voor het nageslacht bewaard blijven.'''

{{gap}}'''Prof. Amadeo Maiuri, directeur der opgravingen van Pompeï, heeft bekendgemaakt, dat inderdaad de wilde planten een ware plaag vormen gezien het klimaat en de vruchtbare grond. Werkploegen van zekere omvang worden ieder jaar belast met het schoonmaken, maar dit is onvoldoende en de middelen ontbreken om meer te doen.'''&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>eirsst4os4pm8mh5jjjgb8e836ql0bs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Algemeen Handelsblad/Jaargang 128/Nummer 41661/Plantengroei nieuwe plaag voor Pompeï</title>
    <ns>0</ns>
    <id>87327</id>
    <revision>
      <id>224075</id>
      <timestamp>2026-07-19T15:49:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>224075</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="533" sha1="38ixke85pukgvq6b1en6mew2pcsdk20" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘Plantengroei: nieuwe plaag voor Pompeï’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit het ''Algemeen Handelsblad'', maandag 14 maart 1955, p.&amp;nbsp;3. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;Algemeen Handelsblad vol 128 no 41661 Plantengroei nieuwe plaag voor Pompeï.djvu&quot; from=&quot;1&quot; to=&quot;1&quot;/&gt;

[[Categorie:Algemeen Handelsblad]]</text>
      <sha1>38ixke85pukgvq6b1en6mew2pcsdk20</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Index:Gazet van Limburg vol 110 no 053 Geraamten uit het jaar 79 in Pompeï.djvu</title>
    <ns>106</ns>
    <id>87328</id>
    <revision>
      <id>224076</id>
      <timestamp>2026-07-19T16:13:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>224076</origin>
      <model>proofread-index</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="138" sha1="k0ilz8k56e0kwuw3snj020u684fnro1" xml:space="preserve">{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|Type=tijdschrift
|Taal=nl
|wikidata=
|Titel=Gazet van Limburg
|Ondertitel=
|Deel=
|Auteur=
|Vertaler=
|Redacteur=
|Illustrator=
|Stroming=
|Jaar=1955
|Uitgever=
|Plaats=
|Druk=
|OorspronkelijkeUitgave=
|Key=
|doe_wikidata=
|ISBN=
|OCLC=
|LCCN=
|BNF_ARK=
|DBNL=
|Bron=djvu
|Afbeelding=1
|Voortgang=V
|Delen=
|Pagina's=&lt;pagelist 1=11 /&gt;
|Opmerkingen=[[Gazet van Limburg/Jaargang 110/Nummer 53/Geraamten uit het jaar 79 in Pompeï]]
|NestedInhoud=
|Breedte=
|Css=
|Header=
|Footer=
}}</text>
      <sha1>k0ilz8k56e0kwuw3snj020u684fnro1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Gazet van Limburg vol 110 no 053 Geraamten uit het jaar 79 in Pompeï.djvu/1</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87329</id>
    <revision>
      <id>224077</id>
      <timestamp>2026-07-19T16:13:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>224077</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1206" sha1="ckl1x3cngnt8035a9jy9tlke1s4r9jd" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Vincent Steenberg&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{c|{{x-larger|Geraamten uit het jaar 79 in Pompeï}}}}

{{gap}}Tijdens opgravingen in de gedeelten van Pompeï die nog niet werden blootgelegd heeft men onder een huis negen geraamten gevonden.
&lt;br&gt;{{gap}}Bij het schoonmaken van de ingang van het huis, dat zojuist uit ’t vulkanisch puin was te voorschijn gekomen hebben de arbeiders op enkele meters van de deur de op elkaar liggende geraamten aangetroffen.
&lt;br&gt;{{gap}}Gouden, zilveren en bronzen munten, alsmede ringen en damesjuwelen werden in de nabijheid gevonden.
&lt;br&gt;{{gap}}Professor Mairui, opzichter van de opgravingen in Pompeï, die deze ontdekking, als een der belangrijkste van de jongste jaren bestempelt, heeft de volgende mening over het drama gegeven. Op het ogenblik van de uitbarsting (in het jaar 79 van onze tijdrekening) bevond zich een groep personen in het huis en kon dit niet meer verlaten daar de laag lava en vulkanisch puin reeds de deur versperd had.
&lt;br&gt;{{gap}}De ongelukkigen kwamen als gevolg van de dampen van de gloeiende asmassa door verstikking om het leven en werden vervolgens onder het ingestorte gewelf begraven. Daar {{grijs|[zij]}} het geld en de juwelen hadden willen meenemen, zijn zij bij de ramp omgekomen.&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ckl1x3cngnt8035a9jy9tlke1s4r9jd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gazet van Limburg/Jaargang 110/Nummer 53/Geraamten uit het jaar 79 in Pompeï</title>
    <ns>0</ns>
    <id>87330</id>
    <revision>
      <id>224078</id>
      <timestamp>2026-07-19T16:15:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>224078</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="518" sha1="m0t2ir5ndgpoufen3ws8lvqv3aa5cbe" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘Geraamten uit het jaar 79 in Pompeï’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Gazet van Limburg'', vrijdag 4 maart 1955, [p.&amp;nbsp;11]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;Gazet van Limburg vol 110 no 053 Geraamten uit het jaar 79 in Pompeï.djvu&quot; from=&quot;1&quot; to=&quot;1&quot;/&gt;

[[Categorie:Gazet van Limburg]]</text>
      <sha1>m0t2ir5ndgpoufen3ws8lvqv3aa5cbe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Index:Algemeen Handelsblad vol 106 no 34658 LAATSTE OPGRAVINGEN TE POMPEÏ.pdf</title>
    <ns>106</ns>
    <id>87331</id>
    <revision>
      <id>224079</id>
      <timestamp>2026-07-19T19:00:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>224079</origin>
      <model>proofread-index</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="150" sha1="bcu70lo48rfmfamrmtawl0i8ou3juic" xml:space="preserve">{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|Type=tijdschrift
|Taal=nl
|wikidata=
|Titel=Algemeen Handelsblad
|Ondertitel=
|Deel=
|Auteur=
|Vertaler=
|Redacteur=
|Illustrator=
|Stroming=
|Jaar=
|Uitgever=
|Plaats=
|Druk=
|OorspronkelijkeUitgave=
|Key=
|doe_wikidata=
|ISBN=
|OCLC=
|LCCN=
|BNF_ARK=
|DBNL=
|Bron=pdf
|Afbeelding=1
|Voortgang=V
|Delen=
|Pagina's=&lt;pagelist 1=&quot;eerste blad, 1&quot; /&gt;
|Opmerkingen=[[Algemeen Handelsblad/Jaargang 106/Nummer 34658/Laatste opgravingen te Pompeï]]
|NestedInhoud=
|Breedte=
|Css=
|Header=
|Footer=
}}</text>
      <sha1>bcu70lo48rfmfamrmtawl0i8ou3juic</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Algemeen Handelsblad vol 106 no 34658 LAATSTE OPGRAVINGEN TE POMPEÏ.pdf/1</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87332</id>
    <revision>
      <id>224080</id>
      <timestamp>2026-07-19T19:01:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>224080</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12567" sha1="887xy47g37540fskl1odxkvpms9g375" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Vincent Steenberg&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{rechts|{{larger|{{underline|ITALIË.}}}}}}
{{c|{{x-larger|LAATSTE OPGRAVINGEN TE POMPEÏ}}}}
{{lijn|5em}}
{{links|{{larger|''De „Villa dei Misteri” en de „Casa del Menandro”. Twee nieuwe publicaties van groote waarde''.}}|12em}}
{{c|{{larger|TEGENWOORDIGE METHODE VAN OPGRAVING.}}}}
{{lijn|4em}}
{{c|(Van onzen correspondent.)}}
{{rechts|{{sp|Napel}}s, Aug.|2em}}
{{gap}}Reeds Goethe kon in zijn tijd schrijven, dat nooit een ramp het menschdom had getroffen, die in later tijd bron werd van zooveel vreugde als de uitbarsting van den Vesuvius, die in het jaar 79 na Chr. Pompeï, Herculanum en Stabia van de aarde wegvaagde. Was deze schijnbaar wreede uitspraak (in werkelijkheid is de ondergang van Pompeï, waarbij minder dan 2000 menschen het leven verloren, geen ramp van bijzonder groote afmetingen geweest) omstreeks 1800 reeds waar, hoeveel meer thans, nu de doode stad werkelijk uit haar asch begint te herrijzen.

{{gap}}Het deel van Pompeï, dat Goethe gezien kan hebben, is juist dat gedeelte, dat thans het minst vermag te boeien, wijl er ter plaatse niet veel meer over is dan wat naakte muren, het skelet van de eenmaal levende huizen. In zijn tijd volgde men nog het systeem der „roofopgravingen”: de archaeologen zochten met alle middelen naar „het kunstwerk”, het museumstuk; aan de huizen hechtten zij geen waarde en wanneer zij dit gewenscht oordeelden voor het bereiken van hun doel, braken ze de muren geheel of ten deele af, of hakten er gaten in na verwijdering der wandversiering, voor zoover die uit fresco’s bestond, die geoordeeld werden kunstwaarde te hebben. Op die manier werd wel het museum te Napels zoo ongeloofelijk rijk aan antieke kunstvoorwerpen, dat het nergens ter wereld zijns gelijke heeft, doch Pompeï werd steeds armer. De meer dan duizend antieke wandschilderingen in dit museum (buiten Italië ziet men antiek-Romeinsche fresco’s zoo goed als in ’t geheel niet en te Rome is men op het bezit van de „Nozze Aldobrandine” en een tiental andere composities minstens zoo trots als op de Sixtijnsche kapel) zijn zeker een uiterst kostbaar bezit, doch wanneer ze nog te Pompeï de thans kale baksteenmuren bekleedden, zouden ze toch nog beter tot hun recht komen. Anderzijds moet gezegd worden, dat in het museum de schilderingen niet of althans in geringe mate aan verweerende invloeden blootstaan.

{{gap}}Het tegenwoordige systeem der opgravingen is wel geheel verschillend van het omstreeks 1860 gevolgde. De groote vernieuwer is Giuseppe Fiorelli geweest, die in 1860 tot directeur der opgravingen werd benoemd. De nieuwe werkwijze, die zoo heerlijke resultaten heeft opgeleverd vooral in de allerlaatste jaren is ingewikkeld en men gaat zoo behoedzaam en voorzichtig te werk, dat men trots de moderne werktuigen en het groote aantal arbeiders, dat jaar in jaar uit hier werkzaam is, veel langzamer vordert dan vroeger. Thans is ongeveer drie vijfde gedeelte der stad blootgelegd; men heeft daaraan gewerkt met lange onderbrekingen van 1748 tot heden. Volgens schatting van prof. Maiuri, den tegenwoordigen directeur, zal de opgraving van de resteerende kleinere helft ongeveer nog 250 jaar duren.

{{gap}}De eerste prachtige resultaten van de nieuwe methode vindt men in enkele woonhuizen van rijke kooplieden, het „Domus Vettiorum”, het „huis van den zilveren bruiloft”, het „huis der vergulde liefdegodjes”, het „huis van Lucretius Frontone”, alle tusschen 1895 en 1920 aan het licht gekomen. Het meest pompeuze dier huizen is dat van de gebroeders Vettii, zonder twijfel rijke kooplieden, die hun reeds tamelijk groote woning (het is een dwaze bewering van vele oppervlakkige bezoekers van Pompeï, dat de huizen en vertrekken alle zeer klein zouden zijn) lieten versieren in den reeds meer overdadigen dan fraaien stijl van het vroege keizerrijk. De wandschilderingen zijn alle in den z.g. vierden stijl van Pompeï, d.w.z. ontstaan tusschen 45 en 79 na Chr. en met een fantastische op het pittoreske berekende, doch onmogelijk uitvoerbare architectuur als geschilderde omlijsting der diverse voorstellingen. Vrijwel alle vertrekken hebben hun versiering nagenoeg intact bewaard en die van het groote triclinium met de voorstellingen van spelende liefdegodjes — zij imiteeren in hun spel allerlei menschelijke bezigheden — zijn terecht vermaard. Het groote peristilium van dit huis heeft men vrijwel geheel kunnen herstellen in den staat, waarin de eigenaar het voor 1880 jaar heeft gekend. Van de omringende zuilen is hier en daar de stuc afgevallen, zoodat de fraaie cannelures zichtbaar worden der oude sannitische zuilen, die de Vettii volgens den smaak of wansmaak van hun tijd met kalk hebben bekleed. Alle marmeren en bronzen beeldjes, zuiltjes, fonteintjes en verdere voorwerpen, die de stellig meer protserige dan kunstgevoelige bewoners in hun binnenhof hebben opgesteld, heeft men gelaten op de plaats waar ze gevonden zijn. De waterleiding is hersteld en de hedendaagsche bewaker draait aan precies hetzelfde kraantje om de fonteintjes te laten spuiten dat ook gebruikt werd door den slaaf der Vettii op bevel van zijn meesters, die blijkbaar, evenals de hedendaagsche Italianen, graag met waterspelletjes zich vermaakten.

{{gap}}Overal waar men openingen vond in de aschlaag heeft men daar vloeibaar gips ingegoten en kreeg zoo afgietsels o.a. van de wortels der planten, die in het peristilium groeiden op het oogenblik van de uitbarsting, en thans vindt men een oleander waar eenmaal een oleander stond, laurier en myrthe waar deze „latijnsche” planten groeiden. Het huis der Vettii is een volmaakt voorbeeld van een Romeinsch woonhuis en het is allerminst het eenige.

{{gap}}Het „Huis der vergulde liefdegodjes”, zoo genaamd naar een versieringsmotief bestaande uit glazen schijfjes met bladgoud beplakt, waarin liefdegodjes zeer kunstig zijn uitgesneden, is eveneens kenmerkend voor den smaak der rijk geworden kooplieden, die in Pompeï juist in de laatste jaren van het bestaan der stad de overhand begonnen te nemen.

{{gap}}In het „Huis van Lucretius Frontone” bezitten wij een prachtig voorbeeld van een kleine, doch elegante en smaakvol versierde patriciërswoning, waaraan na het jaar van Christus’ geboorte niet veel meer veranderd schijnt te zijn. Het „Huis van den zilveren bruiloft”, opgegraven in 1893 bij gelegenheid van den zilveren bruiloft van Italië’s Koning, is een voorbeeld van een voorname huizinge uit nog vroeger periode.

{{gap}}Juist dit verschil van bouwstijl met gebruikmaking van verschillend materiaal en verschillende versieringen maakt Pompeï zoo belangwekkend. Men kan er de levenswijze, de bouw- en sierkunst bestudeeren niet alleen van de laatste jaren voor den ondergang der stad doch ook van twee, drie eeuwen vroeger. Niet alleen openbare gebouwen, tempels, badinrichtingen, rijke woningen doch ook krotwoningen, speelholen, gladiatorenkazernen, kroegen, hotels, fabrieken vooral wasscherijen en ververijen voor wollen en linnen stoffen vindt men er. En ook zonder het te weten voelt ieder, die de smalle slopjes betreedt achter het forum, het „steegje met het overhangend balcon”, het „steegje van Eumachius” en het „steegje van het lupanar”, dat hij zich daar in een verdacht buurtje bevindt en als hij de opschriften heeft gelezen, die de gasten – soldaten, tooneelspelers en handwerkslieden – achter lieten in het hotel met uitspanning (de stal is nog duidelijk te herkennen) gehouden door zekeren Sitius Nucerinus, veteraan uit Caesar’s leger in de burgeroorlogen in Africa, begrijpt men, dat dit logement, „De Olifant” geheeten, een inrichting was van lagen rang. Vlak tegenover den ingang van het hotel bevindt zich een nog verdachter huis, en aan kleine gaarkeukentjes „thermopolia” ontbrak het in dit buurtje evenmin als bij ons te Amsterdam in de straten om den Zeedijk.

{{gap}}In de jaren na den oorlog (1920—1930) heeft men, volgens een nog meer geperfectioneerd systeem, er naar gestreefd een geheele oude straat te doen herleven. Dit zijn de z.g. „nieuwe opgravingen”. Men heeft daar niet, of juister nòg niet, de geheele huizen uitgegraven, doch uitsluitend de gevels. Daarbij is men erin geslaagd al de opschriften — reclame van winkeliers, doch vooral verkiezingsmanifesten — te bewaren. Men heeft afgietsels kunnen maken van de oude deuren en aan die gipsafgietsels de bronzen deurversieringen, de sloten, grendels, enz. weer bevestigd. In de winkels ligt de koopwaar uitgestald, zooals men ook in de huizen het keukengerei kan aantreffen op de plaats waar de ongelukkige bewoners het bij hun vlucht achterlieten. De luifels, overhangende balcons en andere resten der bovenverdiepingen worden met groote zorg hersteld.

{{gap}}De allerlaatste opgravingen brengen weer geheele huizen aan het licht. Het fraaiste voorbeeld in de stad van een dergelijke perfecte opgraving is het „Huis van den Menander”, zoo genaamd naar een portret van den Griekschen dichter Menander, dat een der wanden siert. Het is de zeer voorname woning van een man, waarschijnlijk een geleerde, van verfijnde levensgewoonten en goeden smaak. Het huis is gesierd met wandschilderingen, die betrekking hebben op den Trojaanschen oorlog.

{{gap}}De mozaïekvloeren behooren tot de mooiste van Pompeï. Op het oogenblik van de uitbarsting was men bezig dit huis te verbouwen en daarom had de eigenaar zijn groot bezit aan tafelzilver, dat alleen voor feestmaaltijden diende (meer gewoon tafelgerei werd in de keuken van het huis gevonden), in den kelder doen opbergen. Het werd daar in December 1930 gevonden en de 115 fraai bewerkte zilveren voorwerpen van dezen „schat” vormen tegenwoordig een der meest bewonderde verzamelingen in de rijke zalen der „Voorwerpen in edele metalen” van het Napolitaansch Museum. In een der kamers vindt men de gipsafgietsels van de lijken der bewoners. Naast hen ligt een houweel; en een groot gat in den muur getuigt ervan, dat zij, toen de deur der kamer door den aschregen versperd was, getracht hebben zich door den muur een uitweg te banen, wat hen niet mocht gelukken.

[[Bestand:Algemeen Handelsblad vol 106 no 34658 street in Pompeii.jpg|500px|center]]

{{c|''Straat in de nieuwe opgravingen te Pompeï: overhangend balkon en een nog functionneerende straatfontein''.}}

{{gap}}Men heeft in dezelfde wijk verscheidene andere fraaie huizen uitgegraven, alle belangrijk en op meesterlijke wijze gerestaureerd, doch verreweg het belangwekkendst is de „Villa der Orfische mysteriën” buiten de stadsmuren. Deze villa en de heerlijke cyclus wandschilderingen, waaraan ze haar naam te danken heeft, was reeds vóór 1930 bekend, doch thans eerst heeft men de geheele woning, verreweg de grootste van Pompeï, met ruim vijftig vertrekken blootgelegd. Er was ook een boerenbedrijf aan verbonden en zoo vinden we hier een op oude sporen zeer overtuigend gereconstrueerde wijnpers in een vertrek, waar tenminste twee dergelijke persen in gebruik waren.

{{gap}}Het belangrijkste is de cyclus prachtig bewaarde fresco’s, tegelijk werken van hooge kunstwaarde en van zeer groote beteekenis voor de kennis der oude beschaving, vooral wat den godsdienst betreft. In vier wandvlakken is de inwijding eener jonge vrouw in de mysteriën van het Orphisme (dienst van Dionysos-Zagreus) voorgesteld. In het geheel zijn er zeven tafereelen met een dertigtal levensgroote figuren, alle uitkomend tegen een rooden ondergrond. Dit is het voornaamste monument van klassieke schilderkunst, dat tot heden bekend werd. Vooral episoden als de catechesi, dat is de voorlezing van het ritueel, of de voorzegging door een ouden Sileen, die de toekomst leest in een wijnbeker, van het lot der in te wijden vrouw, welke den symbolischen dood moet sterven in Zagreus, of de voltrekking van dien dood door de kastijdende vrouwenfiguur, zijn aangrijpend van levensechtheid.

{{gap}}Over deze beide voornaamste opgravingen der laatste periode, de „Villa dei Misteri” en de „Casa del Menandro”, verschenen bij de Italiaansche Landsdrukkerij twee prachtige publicaties van de hand van professor Amadeo Maiuri, den tegenwoordigen directeur der opgravingen. Het zijn wel mee de mooiste boekwerken, die ooit in Italië verschenen zijn en dat wil heel wat zeggen. Vooral de beide deelen over de „Villa dei Misteri” met uitstekend geslaagde kleurenreproducties van alle fresco’s vormen een waardevol bezit. Gezien de uitvoering kan men zelfs den prijs van duizend lire niet hoog noemen.
{{rechts|(''Nadruk verboden''.)|2em}}
{{lijn|8em}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>887xy47g37540fskl1odxkvpms9g375</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Algemeen Handelsblad/Jaargang 106/Nummer 34658/Laatste opgravingen te Pompeï</title>
    <ns>0</ns>
    <id>87333</id>
    <revision>
      <id>224081</id>
      <timestamp>2026-07-19T19:04:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>224081</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="698" sha1="dkmwugorpg03e3pj5hx138zn4xfka3e" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘Laatste opgravingen te Pompeï. De „Villa dei Misteri” en de „Casa del Menandro”. Twee nieuwe publicaties van groote waarde. Tegenwoordige methode van opgraving’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit het ''Algemeen Handelsblad'', zondag 6 augustus 1933, Ochtendblad, [eerste blad], [p.&amp;nbsp;1]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;Algemeen Handelsblad vol 106 no 34658 LAATSTE OPGRAVINGEN TE POMPEÏ.pdf&quot; from=&quot;1&quot; to=&quot;1&quot;/&gt;

[[Categorie:Algemeen Handelsblad, Jaargang 106]]</text>
      <sha1>dkmwugorpg03e3pj5hx138zn4xfka3e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/269</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87334</id>
    <revision>
      <id>224082</id>
      <timestamp>2026-07-19T19:44:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WeeJeeVee</username>
        <id>2844</id>
      </contributor>
      <comment>/* Problematisch */</comment>
      <origin>224082</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1921" sha1="qb7j5gw6mzgg11d91h80w5u3nogmtcr" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;2&quot; user=&quot;WeeJeeVee&quot; /&gt;{{rh|236|OVER DE NATUURLIJKE GESTELDHEID DER LIGCHAMEN,|}}&lt;/noinclude&gt;noordelijke rigting voor. De glans van elke komeet afzonderlijk was veranderlijk. Korten tijd na haar ontstaan ging de laatstgeborene hare moeder in glans ver te boven. Weldra verdwenen beide uit het gezigt der teleskopen. In het begin van Maart stonden zij ongeveer 34.000 geogr. mijlen van elkander af. Bij de weder verschijning, na volbragten omloop in 1852, vond {{sc|secchi}} te Rome, dat zij reeds ongeveer 270.000 geogr. mijlen van elkander waren verwijderd.

De staarten der kometen verbreeden zich gewoonlijk aan hunne uiteinden en zijn in hun midden gedeeld door eene donkere streep of band, die ze nagenoeg in twee gelijke helften scheidt. De randen vertoonen dan, in vergelijking met het middenste gedeelte, een veel sterker licht.

Men wordt door dit verschijnsel bijna gedrongen om aan te nemen, dat de staarten holle kegels of cylinders zijn, waarvan de randen eene zekere dikte hebben. Als men een stuk vilt of andere dikke stof op de wijze van een peperhuisje buigt en zoo aan elkander voegt, kan men zich eene voorstelling maken van zulk een holle kegel- of cylindervormige buis. Maar als men nu deze buis dwars doorsnijdt en eene snede daaruit neemt, dan kan men zich ligt het verschil in licht vermogen aan de randen en in het midden van de kometen-staarten verklaren. Stellen wij ons voor, dat op nevensgaand figuur de beide
{{image missing}}

Fig. 3.


concentrische cirkels A B D F E C en ''c d'' zulk een doorsnede voorstellen. Denken wij daarbij, dat de verschillende lichtstralen op verschillende plaatsen tot ons oog doordringen, dan volgt daaruit, dat de stralen, die door de randen A B en E F gaan, eene veel grootere. hoeveelheid lichtende of lichtweerkaatsende stof moeten doorgaan, dan de stralen, die door of in de nabijheid van het centrum C ''c'' en D ''d'' gaan. Hetzij nu, dat de deeltjes, waaruit eene komeet is zamengesteld,&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>qb7j5gw6mzgg11d91h80w5u3nogmtcr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/271</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87335</id>
    <revision>
      <id>224083</id>
      <timestamp>2026-07-19T19:46:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WeeJeeVee</username>
        <id>2844</id>
      </contributor>
      <comment>/* Niet proefgelezen */</comment>
      <origin>224083</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2293" sha1="6hp69m946itvg6v3srcz6u5p58k6v1j" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;WeeJeeVee&quot; /&gt;{{rh|238|OVER DE NATUURLIJKE GESTELDHEID DER LIGCHAMEN,|}}&lt;/noinclude&gt;kometenligchaam door de zonnewarmte was afgescheiden, af te stooten. Maar een aantal waarnemingen, met de meeste naauwkeurigheid verrigt, hebben bewezen, dat men, ook als men een zeer groot aantal lichtstralen door middel van eene lens in één punt vereenigt, nooit eene beweging verkrijgt, die men aan de afstootende kracht der zonnestralen zou moeten toeschrijven.

Anderen nog schreven de vorming der kometenstaarten toe aan de afstootende kracht, die de zonneatmospheer zoude uitoefenen op de atmospheren der kometen, die zich met die der zon vermengen of althans haar zeer nabij komen. Maar de vooronderstelling, dat twee atmospheren, met elkander vermengd of elkander aanrakende, op elkander eene afstootende kracht zouden uitoefenen, is geheel in strijd met de ons bekende natuurwetten en zou bovendien ook niet voldoende zijn om het meest karakteristieke in de gedaante en rigting der kometenstaarten te verklaren.

De massa der kometen schijnt uiterst gering te zijn. Men kan dit opmaken uit den onmerkbaren invloed, dien zij op de planeten uitoefenen, wanneer zij in de nabijheid van dezen komen. De komeet van 1770 stond, toen zij op hare grootste nabijheid tot de aarde gekomen was, slechts zes malen verder dan de maan van haar af. {{sc|Laplace}} heeft toen opgemerkt, dat de aantrekking van de aarde alleen den duur van haren omloop twee dagen vertraagde; en toch had de aantrekking der komeet op de aarde geen merkbaren invloed. Was deze komeet in massa aan onze aarde gelijk geweest, dan zoude zij volgens de berekening der sterrekundigen de aarde zoo verre uit hare baan getrokken en digter bij de zon gebragt hebben, dat het jaar daardoor voor alle volgende eeuwen, bijna drie uren zoude zijn ingekort. En toch hebben de naauwkeurigste waarnemingen bewezen, dat het jaar na die ontmoeting in 1770 geene enkele sekonde korter is geworden. De massa van die planeet moet, hoe groot haar omvang ook geweest is, zeker minder bedragen hebben dan het tienduizendste gedeelte van de massa onzer aarde. Deze uitkomst verklaart, hoe diezelfde komeet tweemalen het gebied van de Jupiter-manen heeft kunnen doorgaan, zonder daarop de minste storing te veroorzaken.

Daar de kometen hunne uitgerekte elliptische loopbanen in alle&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>6hp69m946itvg6v3srcz6u5p58k6v1j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/270</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87336</id>
    <revision>
      <id>224084</id>
      <timestamp>2026-07-20T05:56:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WeeJeeVee</username>
        <id>2844</id>
      </contributor>
      <comment>/* Niet proefgelezen */</comment>
      <origin>224084</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2298" sha1="spceihz7smftbeipp6xcp6fvy4mqhrc" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;WeeJeeVee&quot; /&gt;{{rh||TOT ONS ZONNESTELSEL BEHOORENDE.|237}}&lt;/noinclude&gt;van zich zelve licht afgeven, hetzij ze alleen de zonnestralen terugkaatsen, in allen gevalle is het de hoeveelheid dier deelen of de dikte van de laag, door welke zij heengaan of teruggekaatst worden, waardoor de intensiteit van het licht wordt bepaald. In de rigting, waar de rand van den hollen kogel of cylinder de meeste stof aan de lichtstralen aanbiedt, zal ook het licht het sterkste zijn en dus het midden van den lichtkegel, in vergelijking van de randen, zich minder verlicht vertoonen.

Volgens {{sc|cardanus}} zouden de kometen spherische ligchamen zijn, door welke het zonnelicht heen gaat en weerkaatst wordt. De zonnestralen zouden dan zigtbaar worden, als zij op de moleculen van den ether werden teruggekaatst. Maar dan is men in de onmogelijkheid om er rekenschap van te geven, hoe het komt, dat de staarten der kometen zoo dikwijls aan hunne uiteinden gekromd en omgebogen zijn, ten minste bijna altijd van de regtlijnige rigting afwijken.

{{sc|Kepler}} meende daarom, dat de staarten gevormd worden uit eene stof, die het inwendig bestanddeel van het kometenligchaam is, en die de zonnestralen door middel van eene zekere impulsie voortdrijven en afstooten in eene rigting, aan de zon tegengesteld. Hij werd in zijne meening, wat de hoofdzaak betreft, door {{sc|newton}} en {{Sc|euler}} gevolgd. {{sc|Newton}} beschouwde de zonnewarmte als de oorzaak der kometenstaarten. Hij vooronderstelde, dat ze niets anders waren dant de uiterst ijle damp, die door de zon uit het hoofd of de kern der komeet werd uitgedreven. Maar dan zoude de staart, die in het eerste gedeelte van de loopbaan gevormd werd, altijd de kern moeten volgen, ook nadat de komeet zijn perihelium is doorgegaan en zich weder van de zon begint te verwijderen, hetwelk geheel in strijd is met hetgeen aangaande de rigting der kometenstaarten wordt waargenomen. Ook wordt door deze vooronderstelling niet verklaard het bestaan van verscheidene staarten, die men nu en dan bij kometen heeft waargenomen, evenmin de krommingen, die de randen dikwijls vertoonen.

{{sc|Gregory}} nam daarom eene andere theorie aan, waarin hij door
{{sc|pingre, laplace}} en {{sc|delambre}} werd gevolgd. Hij schreef namelijk aan de zonnestralen de kracht toe om de ijle damp, die van het&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>spceihz7smftbeipp6xcp6fvy4mqhrc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/272</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87337</id>
    <revision>
      <id>224085</id>
      <timestamp>2026-07-20T05:59:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WeeJeeVee</username>
        <id>2844</id>
      </contributor>
      <comment>/* Niet proefgelezen */</comment>
      <origin>224085</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2298" sha1="r7ynai2j769hwq3sopak433ha5xvn55" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;WeeJeeVee&quot; /&gt;{{rh||TOT ONS ZONNESTELSEL BEHOORENDE.|239}}&lt;/noinclude&gt;rigtingen afleggen en ons zonnestelsel doorkruisen, zoo is het zeker niet volstrekt onmogelijk, dat eene komeet onze aarde ontmoet. Maar als wij de onmetelijke ruimte, die zij doorkruisen, in aanmerking nemen, dan is de waarschijnlijkheid, dat ooit eene komeet in botsing met onze aarde zou komen, zoo uiterst gering, dat zij naauwelijks verdient in aanmerking genomen te worden.

Als wij ons de onbegrijpelijke ligtheid der stof, waaruit de kometen bestaan, voorstellen, dan mag men het voor hoogst waarschijnlijk houden, dat wij er zelfs niets van zouden bemerken, al gebeurde het ook, dat onze aarde dwars door den staart of het dampomkleedsel van eene komeet heenging. Hieruit volgt van zelve, dat het de grootste dwaasheid is aan de kometenligchamen, ook zelfs als ze op grooten afstand van ons voorbijgaan, eenigen invloed op onze aarde toe te kennen en ze als medewerkende oorzaken te beschouwen van aardbevingen, overstroomingen, vruchtbare of onvruchtbare jaren. Hoe weinig het ook tot hiertoe aan de sterrekunde gelukt is, de natuurlijke gesteldheid dezer geheimzinnige ligchamen met eenigen grond van waarschijnlijkheid te bepalen, zoo veel is zeker, dat zij allen grond van vrees, dien men vroeger bij het verschijnen van kometen, inzonderheid zoo zij met groote staarten voorzien waren, meende te kunnen voeden, voor goed heeft opgeheven.

De vraag, of de kometen een eigen licht bezitten, of alleen het. zonnelicht weerkaatsen, heeft tot verschillende beschouwingen aanleiding gegeven. Bij eene komeet van 1819 meende {{sc|cacciatore}}, te Palermo, duidelijk de sporen van schijngestalten aan de kern der komeet waar te nemen, zoo als men ze bij Mercurius en Venus opmerkt. Indien deze waarneming juist ware geweest, zou er van zelf uit volgen, dat het kometenlicht niets anders dan weergekaatst zonlicht zijn kan. Maar men heeft teregt opgemerkt, dat deze schijngestalten slechts zekere onregelmatigheden in de kern waren, die volstrekt niet afhingen van de stelling, waarin de zon tot eene komeet geplaatst is. De vraag bleef dus onbeslist.

Bij de komeet van Halley, in 1835, heeft men den aard van haar licht naauwkeuriger onderzocht en bevonden, dat het in den zoogenaamden polariskoop van {{sc|arago}} twee verschillende lichtbeelden,&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>r7ynai2j769hwq3sopak433ha5xvn55</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/273</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87338</id>
    <revision>
      <id>224086</id>
      <timestamp>2026-07-20T06:01:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WeeJeeVee</username>
        <id>2844</id>
      </contributor>
      <comment>/* Niet proefgelezen */</comment>
      <origin>224086</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2294" sha1="qo6m8xflygon4vpfr1onfhbhw6rj23x" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;WeeJeeVee&quot; /&gt;{{rh|240|OVER DE NATUURLIJKE GESTELDHEID DER LIGCHAMEN,|}}&lt;/noinclude&gt;één rood en één groen, opleverde; dat het derhalve gepolariseerd licht was, dat van de zon op het ligchaam der komeet werd terug. gekaatst.

Dit wordt bovendien daardoor nog bevestigd, dat de ligchamen van kometen, bij hunne verwijdering van de zon, spoedig geheel verdwijnen en onzigtbaar worden, niet omdat hunne ligchamen te klein van omvang zijn om op zulk een afstand nog waargenomen te worden, maar omdat de intensiteit van het licht bij toenemende verwijdering van de zon ongemeen sterk afneemt. Eene komeet, die den eenen dag nog een flaauw licht, maar eene vrij aanzienlijke schijf vertoont, is soms reeds den volgenden dag reeds geheel onzigtbaar. Dit zou niet het geval kunnen zijn, indien zij een eigen licht bezaten. De intensiteit van haar licht zoude dan dezelfde blijven, totdat haar zigtbare schijf door den verren afstand een zoo kleinen ooghoek vormde, dat hij door ons oog niet meer kon worden waargenomen. Uit de wijze, waarop het kometenlicht aan den hemel verdwijnt, blijkt dus genoegzaam, dat het geen eigen en oorspronkelijk, maar afgeleid en teruggekaatst zonlicht zijn moet.

Dat de natuurlijke gesteldheid van de kometenligchamen, bij elken omloop om de zon, eene verbazende verandering moet ondergaan, volgt reeds uit den vorm hunner loopbanen. Dewijl de planeten haren loop om de zon volbrengen in banen, die slechts weinig van den cirkelvorm afwijken, zoo is het verschil tusschen den naasten en versten afstand van de zon zeer gering. Maar de kometen beschrijven banen van eene aanzienlijke excentriciteit. Terwijl zij in haar perihelium tot zeer nabij aan de zon kunnen naderen, verwijderen zij zich in haar aphelium op een zeer verren afstand, zelfs buiten de door ons tot hiertoe bekende grenzen van ons zonnestelsel. De komeet van Halley. b.v. nadert de zon tot op een nog geringeren afstand dan de planeet Venus, maar verwijdert zich dan ook weder tot buiten de baan van Neptunus. En er zijn, bij welke het verschil nog aanmerkelijk grooter is. Men heeft berekend, dat de komeet van het jaar 1680 hare loopbaan in 575 jaren volbrengt. Stellen wij nu den gemiddelden afstand der aarde van de zon = 1000, dan zal de naaste stand dier komeet bij de zon en hare verste verwijdering 138.290 zijn. Den&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>qo6m8xflygon4vpfr1onfhbhw6rj23x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/275</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87339</id>
    <revision>
      <id>224087</id>
      <timestamp>2026-07-20T06:04:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WeeJeeVee</username>
        <id>2844</id>
      </contributor>
      <comment>/* Niet proefgelezen */</comment>
      <origin>224087</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="717" sha1="i8oz0maotztczalogeez7olf9apcotd" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;WeeJeeVee&quot; /&gt;{{rh|240|OVER DE NATUURLIJKE GESTELDHEID DER LIGCHAMEN,|}}&lt;/noinclude&gt;hertog van Orleans vroeg eene hofdame, die het observatorium was gaan bezoeken, aan den sterrekundige {{sc|mairan}}: zeg mij, bid ik u, wat zijn die banden van Jupiter?. — Ik weet het niet, antwoordde terstond de secretaris van de akademie der wetenschappen. — Waarom, hernam de nieuwsgierige dame, is Saturnus de eenige planeet, die met een ring is omgeven? — Ik weet het niet, was nogmaals het antwoord van {{sc|mairan}}. De dame, ongeduldig geworden, voegde hem met eene zekere scherpheid toe: waartoe dient het dan, mijnheer, lid van de akademie te zijn? — Dat dient, mevrouw, om te kunnen. antwoorden ik weet het niet.

{{dhr}}{{lijn|5em}}{{dhr}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>i8oz0maotztczalogeez7olf9apcotd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/274</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87340</id>
    <revision>
      <id>224088</id>
      <timestamp>2026-07-20T06:10:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WeeJeeVee</username>
        <id>2844</id>
      </contributor>
      <comment>/* Niet proefgelezen */</comment>
      <origin>224088</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2363" sha1="1jmref5069aoevrsop594yew1zi8gje" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;WeeJeeVee&quot; /&gt;{{rh||TOT ONS ZONNESTELSEL BEHOORENDE.|241}}&lt;/noinclude&gt;December 1680 was deze komeet in haar perihelium. De werking der warmte op haar, die naar evenredigheid van de vierkanten der afstanden toeneemt, stond tot de zomerwarmte onzer aarde als 28 000 tot 1, zoo wij namelijk de gesteldheid van de oppervlakte en den dampkring van een zoo nabij de zon geplaatst ligchaam buiten onze rekening laten. Maar na 287½ jaren zal zij in haar aphelium zijn, 138 malen verder van de zon verwijderd dan onze aarde. Bij gevolg zou dan de invloed van het licht en de warmte der zon 19000 malen geringer zijn, dan op onze aarde. Het zonnelicht, door de sterkste brandglazen opgevangen, zou zeker geene merkbare werking voortbrengen, zelfs op den gevoeligsten thermometer. De zon brengt daar geene warmte meer aan. Neemt men nu met {{sc|fourier}} aan, dat het wereldruim eene temperatuur van 50° C beneden 0 heeft, dat is weinig lager dan die van de poolstreken in den winter, dan moet men aannemen, dat die temperatuur op dien afstand van de zon, door hare. warmte althans, niet in het geringste wordt verhoogd.

Welke verbazende veranderingen daardoor in de natuurlijke gesteldheid der kometenligchamen bewerkt wordt, kunnen wij met geene mogelijkheid gissen, omdat wij met den waren toestand der stof, waaruit de kometenligchamen bestaan, ten eenemale onbekend zijn. 

Zoo er een punt is, waarop de sterrekundige zich gedrongen ziet zijne onwetendheid, de onmagt zijn er wetenschap te belijden, dan is het, wanneer de vraag tot hem wordt gerigt aangaande de natuurlijke gesteldheid dier geheimzinnige nevelwerelden, die nu en dan uit de diepte van het hemelruim voor zijn gezigt verschijnen, om na korten tijd weder te verzinken in de onmetelijke ruimte. Gissingen zijn er gewaagd en bestreden; theoriën opgebouwd en omvergeworpen — en nog vragen wij Wat zijn ze, die raadselachtige damp- of gaswerelden, die daar soms met zoo veel pracht, als nog niet lang geleden de komeet van Donati, aan den hemel schitteren? — en het antwoord is: wij weten het niet. 

Ik meen mijne verhandeling over de natuurlijke gesteldheid van de hemelligchamen, tot ons zonnestelsel behoorende, niet gepaster te kunnen besluiten dan met eene anekdote mede te deelen, die door {{sc|arago}} wordt verhaald. In den tijd van het regentschap van den 1864.&lt;noinclude&gt;{{rh|{{gap}}{{smaller|1864.}}||{{smaller|16}}{{gap}}}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>1jmref5069aoevrsop594yew1zi8gje</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Index:De Volkskrant vol 012 no 3051 ZILVER ONTDEKT IN POMPEJI.pdf</title>
    <ns>106</ns>
    <id>87341</id>
    <revision>
      <id>224089</id>
      <timestamp>2026-07-20T07:36:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>224089</origin>
      <model>proofread-index</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="132" sha1="b8de937i254y6v8leyxhwj2m4n32vhi" xml:space="preserve">{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|Type=tijdschrift
|Taal=nl
|wikidata=
|Titel=De Volkskrant
|Ondertitel=
|Deel=
|Auteur=
|Vertaler=
|Redacteur=
|Illustrator=
|Stroming=
|Jaar=1931
|Uitgever=
|Plaats=
|Druk=
|OorspronkelijkeUitgave=
|Key=
|doe_wikidata=
|ISBN=
|OCLC=
|LCCN=
|BNF_ARK=
|DBNL=
|Bron=pdf
|Afbeelding=1
|Voortgang=V
|Delen=
|Pagina's=&lt;pagelist 1=&quot;derde blad, 1&quot; /&gt;
|Opmerkingen=[[De Volkskrant/Jaargang 12/Nummer 3051/Zilver ontdekt in Pompeji]]
|NestedInhoud=
|Breedte=
|Css=
|Header=
|Footer=
}}</text>
      <sha1>b8de937i254y6v8leyxhwj2m4n32vhi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:De Volkskrant vol 012 no 3051 ZILVER ONTDEKT IN POMPEJI.pdf/1</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87342</id>
    <revision>
      <id>224090</id>
      <timestamp>2026-07-20T07:37:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>224090</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3024" sha1="0qbi2qie0av67q7n36i2rxydc7bim2b" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Vincent Steenberg&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{c|{{larger|ZILVER ONTDEKT IN POMPEJI.}}}}

{{gap}}Dezer dagen hield Prof. Maiuri, de leider der opgravingswerken in Pompeji, een voordracht over zilverschatten, die kortgeleden in de z.g. „Casa del Menandro” in de Via dell Abbondanza gevonden werden. Terwijl men bezig was dit huis uit te graven, ontdekte men in het sousterrain een klein venster; van hieruit voerde een smalle trap naar een ruimte, die geheel onder asch en lava bedolven was. Hier en daar meende men de schittering van een of ander metaal waar te nemen en nadat men de ruimte had verlicht en uren achtereen heel voorzichtig gegraven had, ontdekte men een kostbare cassette. In een grooten stevigen doek gewikkeld waren hier allerlei schatten in opgeborgen. Behalve zilveren tafelgerei vond men ook sieraden voor vrouwen en allerlei andere zilveren voorwerpen. Deze kunst-voorwerpen zijn zóó fijn bewerkt, en zoo rijk uitgevoerd, dat men er verbaasd van is. De versiering van het tafelzilver en vooral van de zilveren versierselen is buitengewoon kunstig. Enkele stukken dragen den naam van den bekenden Griekschen kunstenaar Apelles, die in de laatste eeuw voor Christus leefde. Daar zij sporen van vernieuwing uit den oude {{SIC|tijden tijden}} vertoonen, is prof. Maiuri van meening, dat zij ook werkelijk uit den tijd van den kunstenaar stammen, al wijst de uitvoering ook op dienzelfden tijd, slechts met den naam van dezen kunstenaar voorzien te zijn, om hun een hoogere waarde te geven. Uit de bijzondere zorgvuldigheid, waarmede de kostbare schat verpakt en verborgen was, is op te maken, dat zijn eigenaar hem blijkbaar verborg voor hij op de vlucht ging.
&lt;br&gt;{{gap}}Aan deze omstandigheid is het dan ook te danken, dat het zilver, ondanks het feit dat de ruimte vochtig geworden was door een overstrooming, haast 2000 jaar behouden bleef.
&lt;br&gt;{{gap}}Op aansporing van Prof. Maiuri worden de onderzoekingen naar eventueele schatten in Pompeji voortgezet door Mej. Maltoni, die den laatsten tijd van zich heeft doen spreken door haar ontdekkingen in de Etruskische stad Carpena, door middel van de wichelroede. Aan de rechterzijde van de gravengalerij kondigde de almantak door sterke wendingen de aanwezigheid van metaal aan. Men begon direct te graven en toen men op 1 M. diepte gekomen was, vertoonde zich een vast gestampte bodem en ongeveer 3½ M. dieper stiet men op een bodem van ongeveer 20 cM. dikte. Op 8 M. diepte trof men een gewelf aan, waar in de omgeving verschillende ruimten moeten zijn, omdat men duidelijk een koolzuurhoudende lucht waarneemt. De ligging van al deze ruimten werd door de jonge dame met de wichelroede nauwkeurig aangegeven. In de nabijheid van het gewelf, wees de wichelroede duidelijk op de aanwezigheid van metaal, zoodat de opgravingen voortgezet zullen worden. Het eigenaardige begaafd meisje zal ook in Cumae de archaeologische opgravingen leiden. Men rekent ook vooral op haar hulp op Capri, waar volgens de legende eens een ruiter standbeeld van keizer Tiberius, uit goud gegoten geweest moet zijn.&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>0qbi2qie0av67q7n36i2rxydc7bim2b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>De Volkskrant/Jaargang 12/Nummer 3051/Zilver ontdekt in Pompeji</title>
    <ns>0</ns>
    <id>87343</id>
    <revision>
      <id>224092</id>
      <timestamp>2026-07-20T07:38:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>224092</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="492" sha1="gu7srzufddnrwwk3r0rie3pnj9vyw82" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘Zilver ontdekt in Pompeji’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit ''De Volkskrant'', zaterdag 30 mei 1931, derde blad, [p.&amp;nbsp;1]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;De Volkskrant vol 012 no 3051 ZILVER ONTDEKT IN POMPEJI.pdf&quot; from=&quot;1&quot; to=&quot;1&quot;/&gt;

[[Categorie:De Volkskrant]]</text>
      <sha1>gu7srzufddnrwwk3r0rie3pnj9vyw82</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hoofdportaal:Beeldende kunst/Kunstnijverheid/Algemeen</title>
    <ns>100</ns>
    <id>87344</id>
    <revision>
      <id>224095</id>
      <timestamp>2026-07-20T08:00:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>begin</comment>
      <origin>224095</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5438" sha1="6atu8gsu9hfti41lkxxauqbqv2kzi31" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam                = Kunstnijverheid; algemeen
| afbeelding          = Design 1900 - Now display, V&amp;A South Kensington 02.jpg
| alt                 = opstelling in het Victoria &amp; Albert-Museum
| beschrijving        = Dit is een overzicht van alle op [[Wikisource:Over Wikisource|Wikisource]] beschikbare bronnen over [[:wikipedia:nl:Toegepaste kunst|kunstnijverheid]] met algemene inhoud.
}}
== Tijdschriften en overige seriële publicaties ==
*''Maandschrift voor Vercieringskunst''.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (8 mei 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 19/Boekbeoordeeling|‘Boekbeoordeeling’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 19, p.&amp;nbsp;97-98.
**M.L. (19 juni 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 25/Boekbespreking|‘Boekbespreking’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 25, p.&amp;nbsp;118-119.
*''Dekorative Kunst'' (1897-1929).&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (25 september 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 39/Boeken|‘Boeken’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 39, p.&amp;nbsp;176-177, met name 177.
*''Het Huis Oud &amp; Nieuw''.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (18 december 1905) [[Algemeen Handelsblad/Jaargang 78/Nummer 24654/Avondblad/Kunsttijdschriften|‘Kunsttijdschriften’]], ''Algemeen Handelsblad'', Avondblad, p.&amp;nbsp;11.
*''Orgaan van de Nederlandsche Vereeniging voor Ambachts- en Nijverheidskunst''.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (3 juli 1925) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 82/Nummer 182/Avondblad/Tijdschriften|‘Tijdschriften’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad C, p.&amp;nbsp;1.

== Verzamelen - Musea - Tentoonstellingen ==
=== Musea ===
;Museum van Kunstnijverheid, Den Haag
[[Bestand:Haagsch Museum van Kunstnijverheid, Haagsche Courant, 25-02-1891, p. 4.jpg|thumb|Advertentie in de ''Haagsche Courant'', 25 februari 1891]]
*Anoniem (12 april 1889) [[De Tijd/1889/Nummer 2688/De stichting van een Museum voor Kunstnijverheid|‘De stichting van een Museum voor Kunstnijverheid te ’s-Gravenhage, […]’]], ''De Tijd'', [eerste blad], [p.&amp;nbsp;2].

;Museum van Kunstnijverheid, Haarlem
*''Tentoonstelling van Japansche kunst'', Museum van Kunstnijverheid, Haarlem, ....-7 maart 1904, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (3 maart 1904) [[Haagsche Courant/1904/Nummer 6442/De tentoonstelling van Japansche kunst|‘De tentoonstelling van Japansche kunst in het Museum van Kunstnijverheid te Haarlem […]’’]], ''Haagsche Courant'', Tweede blad, [p.&amp;nbsp;2].
*''Catalogus der tentoonstelling van weefkunst en ceramiek Haarlem'', Museum van Kunstnijverheid Haarlem, Haarlem, 15 mei-30 juni 1920.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (7 augustus 1920) [[Het Vaderland/Jaargang 52/7 augustus 1920/Avondblad/Tentoonstelling weefkunst en ceramiek|‘Tentoonstelling weefkunst en ceramiek’]], ''Het Vaderland'', Avondblad A, [p.&amp;nbsp;1].

*Anoniem (18 oktober 1924) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 81/Nummer 289/Avondblad/Kunst in industrie|‘Kunst in industrie’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, B, p.&amp;nbsp;1-2.

=== Tentoonstellingen ===
;1897
*Anoniem (13 februari 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 7/Te Helmond|‘Te Helmond werd het vorige jaar uit de leden der vereeniging „De Bouwkundige vakken” een commissie benoemd, […]’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 7, p.&amp;nbsp;45.
*''Tentoonstelling van kunstnijverheid'', gebouw van de Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst, Amsterdam, ....-17 mei 1897, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**L. (8 mei 1897) [[Architectura/Jaargang 5/Nummer 19/Tentoonstelling van kunstnijverheid|‘Tentoonstelling van kunstnijverheid’]], ''Architectura'', jrg. 5, nr. 19, p.&amp;nbsp;98-99.

;1919
*[''Tentoonstelling van architectuur en kunstnijverheid''], Haagsche Kunstkring, Den Haag, 8-27 februari 1919, geen catalogus.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (8 maart 1919) [[De Opmerker/Jaargang 54/Nummer 10/In den Haagschen Kunstkring|‘Vereenigingen. In den Haagschen Kunstkring. (8–27 Februari)’]], ''De Opmerker'', jrg. 54, nr. 10, p.&amp;nbsp;3.

;1925
*''Exposition internationale des arts décoratifs et industriels modernes'', Parijs, 28 april-25 oktober 1925.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (7 september 1924) [[Het Vaderland/Jaargang 56/7 september 1924/Ochtendblad/Moderne kunst|‘Moderne kunst’]], ''Het Vaderland'', Ochtendblad, p. 3.
**Anoniem (20 december 1924) [[Het Vaderland/Jaargang 56/20 december 1924/Avondblad/De Stijl en de &quot;1925&quot; te Parijs|‘De Stijl en de „1925” te Parijs’]], ''Het Vaderland'', Avondblad B, p. 2.
**Anoniem (4 augustus 1925) [[Het Vaderland/Jaargang 57/4 augustus 1925/Avondblad/De expositie te Parijs|‘De expositie te Parijs. Pro en Contra het Hollandsche Paviljoen. Een Enquête’]], ''Het Vaderland'', Avondblad B, p.&amp;nbsp;2.

== Kunstnijverheidsonderwijs ==
;Gouwe, Willem Frederik (1877-1956)
*Anoniem (18 oktober 1924) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 81/Nummer 289/Avondblad/Kunst in industrie|‘Kunst in industrie’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, B, p.&amp;nbsp;1-2.

;School voor Bouwkunde, Versierende Kunsten en Kunstambachten, Haarlem
*Anoniem (10 juli 1910) [[De Maasbode/Jaargang 42/Nummer 10679/School voor Kunstnijverheid te Haarlem|‘School voor Kunstnijverheid te Haarlem’]], ''De Maasbode'', Ochtendblad, tweede blad, [p.&amp;nbsp;1].

[[Categorie:Wikisource:Hoofdportaal beeldende kunst]]</text>
      <sha1>6atu8gsu9hfti41lkxxauqbqv2kzi31</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/276</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87345</id>
    <revision>
      <id>224098</id>
      <timestamp>2026-07-20T09:56:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WeeJeeVee</username>
        <id>2844</id>
      </contributor>
      <comment>/* Niet proefgelezen */</comment>
      <origin>224098</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1659" sha1="ky2fos0vl9js16ogdwktk1kbg9ogv5o" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;WeeJeeVee&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{dhr|2}}
{{c|{{xx-larger|EEN BEZOEK&lt;/br&gt;
AAN HET SCHOLLEVAARS-EILAND;}}

{{smaller|DOOR}}

{{larger|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885)|{{sc|P. HARTING.}}]]}}}}
{{dhr|2}}
{{rule|5em}}
{{dhr}}
Aan velen onzer lezers zijn voorzeker de beide fraaije platen bekend, door den heer {{sc|schlegel}} gevoegd bij het door hem bewerkte gedeelte van de ''Natuurlijke historie van Nederland'', afdeeling ''Vogels'', en waarop twee tafereelen (XVI en XVII) van het vogelleven op het Schollevaars-eiland zijn voorgesteld.

In de eerste dezer platen ziet men een gedeelte van den buitenrand des eilands met een boschje van elzenhout, waarin eene menigte blaauwe en roode reigers, kwakken en schollevaars nestelen, terwijl iets verder lepelaars digt bijeen tusschen het riet broeden en verscheidene soorten van eenden in het water rondzwemmen.

De tweede is vervaardigd naar eene teekening, thans in het bezit van den heer {{sc|snellen van vollenhoven}}, en gemaakt tijdens het bezoek, dat {{sc|nozeman}} vóór omstreeks eene eeuw aan dit eiland bragt, en waarvan deze melding maakt op bl. 91 en 92 van het Iste Deel van het door hem en {{Sc|sepp}} uitgegeven werk over de Nederlandsche vogels. Die teekening vertoont ons de binnenwateren (de zoogenaamde Meer&quot;), bedekt met talrijke schoolen van zwemmende vogels en de lucht vervuld met digte zwermen van andere, die opgeschrikt zijn door de nadering van het schuitje, waarin {{sc|nozeman}} en zijn teekenaar gezeten zijn. '
Het waren inzonderheid deze platen, die bij mij den lust opwekten om persoonlijk kennis te maken met een oord, waar men nog het oorspronkelijk vogelleven in zijnen vollen rijkdom kon aanschouwen. Ik&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ky2fos0vl9js16ogdwktk1kbg9ogv5o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/277</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87346</id>
    <revision>
      <id>224099</id>
      <timestamp>2026-07-20T10:03:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WeeJeeVee</username>
        <id>2844</id>
      </contributor>
      <comment>/* Niet proefgelezen */</comment>
      <origin>224099</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2421" sha1="97lj96gu91443w0mxr5unfm0ujr7ob3" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;WeeJeeVee&quot; /&gt;{{rh|244|EEN BEZOEK AAN HET SCHOLLEVAARS-EILAND.|}}&lt;/noinclude&gt;besloot derhalve tot een togtje daarheen en had het genoegen, dat een aantal jongelieden, studenten der Utrechtsche hoogeschool en allen leden van het gezelschap ''Natura dux nobis et auspex'', zich daartoe bij mij aansloten.

Den 14 Mei j.l. werd ons voornemen volvoerd. Aan het station Nieuwerkerk afgestapt, vonden wij daar, dank zij de goede zorgen van mijnen vriend Dr. {{sc|t. doesburgh}} te Rotterdam, onzen gids, eenen tachtigjarigen, maar nog kloeken grijsaard, die de laatste achtenzestig jaren van zijn leven jagende en visschende had doorgebragt en dus de geheele streek, water en land, beter kende dan menig stedeling de straten zijner woonplaats. Van hem vernamen wij reeds dadelijk, dat het Schollevaars-eiland, of, — zoo als men het daar in den omhet Reigerbosch niet meer is wat trek meer gewoonlijk noemt, — het eenmaal was en zoo als hij zelf het in zijne jeugd gekend had, toen de broedende vogels hier en daar slechts tusschenruimten van drie voet open lieten. Hun aantal was, verhaalde hij ons, allengs zeer verminderd. Sommige soorten, die daar vroeger zeer menigvuldig waren geweest, waren geheel verdwenen. Voor drie jaren had hij er den laatsten Schollevaar&lt;ref&gt;De Schollevaar, ook Scholver of Aalscholver genoemd, en wiens wetenschappelijke benaming ''Phalacrocorax carbo'' is, behoort tot de Pelikaanachtige zwemvogels. Hij wordt bijna zoo groot als een gans. Zijn gevederte is geheel zwart, alleen met uitzondering van een witte streep van de oogen om de keel.&lt;/ref&gt; gezien.

Wij moesten ons derhalve op eene teleurstelling onzer hoofdverwachting voorbereiden. Desniettegenstaande besloten wij hem te volgen naar het een half uur van het station verwijderde dorpje Nieuwerkerk, waar het drietal booten gereed lag, dat ons naar het eiland zoude voeren. Ter regter of oostzijde van den weg, die naar het dorpje leidt, overzagen wij de voormalige Zuidplas, die, voor een twintigtal jaren droog gemalen, thans een uitgestrekten polder daarstelt, van drie of vier ellen diepte beneden het vlak van het omringende water, en ter linker of westzijde blikte ons oog op de zich ver uitstrekkende Zevenhuizensche plassen, die wij hopen dat ook eenmaal in vruchtbare landsdouwen zullen herschapen worden.

Even buiten het dorp vonden wij de booten met de roeijers. De medegenomen proviant werd scheep gebragt, en, na onzen hoogbejaarden&lt;noinclude&gt;{{smallrefs}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>97lj96gu91443w0mxr5unfm0ujr7ob3</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>