Wikisource nlwikisource https://nl.wikisource.org/wiki/Hoofdpagina MediaWiki 1.48.0-wmf.1 first-letter Media Speciaal Overleg Gebruiker Overleg gebruiker Wikisource Overleg Wikisource Bestand Overleg bestand MediaWiki Overleg MediaWiki Sjabloon Overleg sjabloon Help Overleg help Categorie Overleg categorie Hoofdportaal Overleg hoofdportaal Auteur Overleg auteur Pagina Overleg pagina Index Overleg index TimedText TimedText talk Module Overleg module Event Event talk 3 11327 228943 212180 2026-10-30T21:55:18Z Havang(nl) 4330 /* pagelist aanpassingen. */ nieuwe subkop 228943 wikitext text/x-wiki [[Overleg gebruiker:WeeJeeVee/Archief tot 2022|Archief overleg tot 2022]] == Sumatra == Zou je nog een keer willen helpen met ''[[Index:Land en volk van Sumatra (1916).djvu|Land en volk van Sumatra]]''? * in de eerste plaats met het aanbrengen van nog ontbrekende afbeeldingen. Dat zijn er nogal wat! * en als je zin hebt, mag je ook wel een eerste opzet in de hoofdnaamruimte maken, een keer. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 11 jan 2022 15:28 (CET) :Oké, niet direct, maar ik ga er naar kijken en aan werken! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 11 jan 2022 16:29 (CET) == Witte - Wandelgids Bennekom == Van de [[Index:WitteHeinrichWandelBennekom1902.djvu|wandelgids Bennekom van Witte]] moeten nog een paar (adv.-)pagina's worden gevalideerd. Het zou fijn zijn als je dat even kon doen. Dan is die ook weer klaar. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 14 jan 2022 19:28 (CET) :Done! Kan jij misschien dat wandelboekje van het Geuldal vinden? Misschien ook een leuk projectje. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 14 jan 2022 20:13 (CET) ::Wat betreft het Geuldal: kijk eens naar deze drie edities: *editie 1886: https://books.google.nl/books?id=DnZfAAAAcAAJ *en https://books.google.nl/books?id=EXZfAAAAcAAJ *editie 1890: https://books.google.nl/books?id=HHZfAAAAcAAJ ::En wat vind je van ''Wilde rozen''? *van 1888: https://books.google.nl/books?id=EQhWAAAAcAAJ Laat me eens horen wat je ervan vindt. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 14 apr 2022 20:10 (CEST) :Het lijkt me dat de editie van 1890 het beste is. Leuk om te doen. Wilde Rozen gaat niet alleen maar over rozen, die wil ik ook wel graag doen. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 16 apr 2022 12:08 (CEST) ::Ik ga met 1890 aan de slag. In ieder geval ontbreekt de kaart. Maar die kunnen we misschien wel ergens anders vinden/fotograferen. De Wilde rozen doe ik daarna. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 16 apr 2022 19:46 (CEST) ::Wat denk je hiervan: [[:c:File:WitteHeinrich1890 In en om Valkenburg.djvu]]. Kun je daar wat mee? --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 17 apr 2022 10:12 (CEST) ::En hier zijn de wilde rozen: [[:c:File:Witte 1888 Wilde rozen.djvu]]. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 19 apr 2022 21:28 (CEST) :::Thanx, ik ga er gauw aan beginnen! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 19 apr 2022 22:00 (CEST) == Nieuw sjabloon == F.y.i.: ik heb een nieuw sjabloon gemaakt/van en-ws gehaald: [[Sjabloon:fine block]].<br />gr. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 14 apr 2022 20:10 (CEST) == Occult woordenboekje == Dank je, Wilma, voor het valideren van dit boekje. Dat waardeer ik echt. Laat me weten als ik iets terug kan doen. Mvg, [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 28 sep 2022 21:16 (CEST) : Graag gedaan! Leuk boekje en overzichtelijk met z'n 72 pagina's. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 29 sep 2022 14:50 (CEST) == Witte - Rozen == Ik heb nu [[Pagina:Witte 1888 Wilde rozen.djvu/17|één pagina]] gedaan met de Decorative letter. Eigenlijk valt het wel mee met de hoeveelheid werk. Het is een beetje gepriegel, hier en daar. Wat vind je ervan? Gaan we hier mee door? Ik wil het wel doen, hoor! --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 12 okt 2022 19:28 (CEST) :Ziet er wel mooi uit. Eén dingetje; er is wat veel ruimte tussen de M en de rest van het woordje. Kan dat kleiner? [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 12 okt 2022 21:38 (CEST) == zelfgeschreven artikelen over kunstenaars op Wikisource? == Michelle van Lanschot gaf me jouw naam door voor mijn vraag. Ik heb in de loop van de jaren een reeks artikelen geschreven over kunstenaars uit Amsterdam die deels ook op Wikipedia staan. Kan ik dergelijke artikelen op Wikisource plaatsen? En hoe doe ik dat dan. vriendelijke groeten, [[Gebruiker:FotoDutch|FotoDutch]] ([[Overleg gebruiker:FotoDutch|overleg]]) 4 nov 2022 21:31 (CET) :Dag [[User:FotoDutch|FotoDutch]], Zijn jouw teksten over de kunstenaars ergens gepubliceerd? Dat is wel een voorwaarde. Zie [[Wikisource:Over Wikisource|deze]] pagina en dan onder het kopje 'Wat hoort op Wikisource?' [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 6 nov 2022 15:29 (CET) ::Hallo WeeJeeVee, de meeste artikelen staan nu her en der op diverse websites. Dien ik die ook als bron te vermelden? Dat kan heel goed. Ik heb de artikelen trouwens ook op Internet Archive inmiddels geplaatst. [[Gebruiker:FotoDutch|FotoDutch]] ([[Overleg gebruiker:FotoDutch|overleg]]) 6 nov 2022 16:44 (CET) :::Zelf geschreven tekst kan je zelf overal op allerlei weblogs etc neerzetten. Dat kan iedereen en daar staat het internet mee vol. Ook kan je het zelf op Internet Archive zetten. Maar dat is niet waar Wikisource mee werkt. Dus heb je goede teksten, zoek een uitgever of een tijdschrift die het voor je wil publiceren en kom daarna terug naar Wikisource. Dan kunnen er zaken gedaan worden. En zoals je schrijft staan jouw teksten al op allerlei websites, waarom zou je ze dan ook nog op Wikisource willen zetten? [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 6 nov 2022 21:20 (CET) == Kautsky == Het eerste werk van Kautsky staat klaar om te validaten: [[Index:Kautsky_1900_nl_Economische_Theorie_Marx.djvu]]. Als je zin hebt.......--[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 28 apr 2023 10:57 (CEST) == H & T: Sloot en plas == En als je tussen het valideren van Kautsky door nog zin hebt in iets anders: [[Index:Heimans&Thijsse1895InSlootEnPlas1stEdition.djvu]] is klaar om te worden proefgelezen. En ik zou het fijn vinden als jij dat deed; dan valideer ik het weer t.z.t. daarna; zoals we dat ook bij het eerste deeltje gedaan hebben. Ik ben alleen nog wat aan het register aan het rommelen (helemaal achteraan). --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 11 mei 2023 20:53 (CEST) :Mooie klus, iets gezelliger dan Kautsky. Ik doe ze om en om. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 12 mei 2023 20:57 (CEST) == H & T: Rietland == Het [[Index:Heimans&Thijsse1896DoorHetRietland1stEdition.djvu|rietland]] staat klaar om te worden proefgelezen! Ik zal snel de dingen in de hoofdnaamruimte aanmaken; dat is handig om te checken hoe het eruit komt te zien. De kleurenafbeeldingen komen later. Die moet ik eerst nog gaan fotograferen. Ik ben heel benieuwd wat je ervan vindt! --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 11 jul 2023 12:38 (CEST) :Oké, ik ga er mee aan de slag. Heb je gezien dat Kautsky klaar is? Op een paar pagina's na, die moet jij doen. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 11 jul 2023 15:26 (CEST) ::jaja, heel goed! Ik heb die laatste pags gedaan. En zojuist ook gelinkt in [[:w:nl:Karl Kautsky]]. Verder heb ik wat bibliografische gegevens op de [[Overleg index:Kautsky 1900 nl Economische Theorie Marx.djvu|overlegpagina]] gezet, voor de liefhebber. Nu ga ik nog een pagina voor Ankersmit maken! --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 15 jul 2023 12:23 (CEST) == Plantenschat == Dag WeeJeevee en @[[Gebruiker:Dick Bos]] * Ik heb voor [[Plantenschat]] de Inhoudspagina opgenomen in de Index als indexpagina. Als je accoord bent met de verplaatsing van de inhoudspagina naar de indexpagina, kan [[Plantenschat/Inhoud]] verwijderd worden. * Ook heb ik [[Plantenschat/Gehele tekst]] aangemaakt en een begin gemaakt met aanpassing van de sectieartikelen. Kun je ernaar kijken, en dan in dezelde stijl verder gaan met die aanpassing van de reeks sectieartikelen: ** ''onderhoudswerk:'' {{done}} In alle secties het sjabloon pagina vervangen door de code pages index ** ''verfraaiing:'' aan de doorlinkcijfers de plantnamen toevoegen. Heb je nog vragen, stel ze me. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 15 aug 2023 10:46 (CEST) :O, er waren 4 pseudo-''pages index'', die als jpg 9a, 9b en 305a, 305b toegevoegd waren. Ik vond het in eerste instantie slim gedaan. Maar bij nader indien : Die pseudo's worden niet herkend door de code pages index. Ik heb pg 9 (de voorrede) daartoe met succes aangepast. De aanpassing op pg 305 gaat wel goed voor de pagina ''Gehele tekst'' en voor plantpaginas ''147'' en ''148''. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 15 aug 2023 12:27 (CEST) Dag @[[gebruiker:Havang(nl)]], je hebt van alles gewijzigd in dit boek. Geen idee waarom je de inhoud verplaats naar een plek in de index ruimte. Het was te zien waar het nodig was. Ook waarom je in alle sectie het sjabloon pagina vervangen hebt door de code pages index zie ik de noodzaak niet. Het werkte prima. De wijziging van het toevoegen van de plantnamen bij het doorlinken naar de volgende hoofdstuk vind ik duidelijk wel een verbetering. Verder wat betreft de pagina Hele tekst. Die is altijd wel handig als je bezig bent met proofreaden, maar nu is die toch echt overbodig en niet wenselijk. Als ik nu de epub van het boek download en op de e-reader zet, dan blijkt het boek ineens 695 paginas te hebben, terwijl het er 167 (en een beetje extra van die eerste pagina's) zijn. Wat betreft de missende pagina's; jouw oplossing lijkt wat eenvoudiger dan degene die er stond, maar toen kon je wel de gescande pagina's zien, dat kan nu niet meer en dat is toch eigenlijk wel de bedoeling. Groet, [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 18 aug 2023 16:20 (CEST) : Dag WeeJeeWee, *Je hebt gelijk met de gehele tekst: ik heb die aan de stream gekoppeld, dat is fout, die koppeling moet niet onder ''vorige'' staan, maar in de sectie opmerkingen, nu ziet de export de tekst dubbel. Maar de pagina is handig voor wie wikisource als reader gebruiken, dus niet alleen voor correctielezen of valdatielezen. Ik ga dat veranderen. De bron heeft echt ~350 pagina's, voor 167 plantjes, 2 per plantje. *De Nederlandse wikisource is nog niet geprogrammeerd om vanuit de inhoud binnen de index-paginas stream-pagina's aan te maken. Vanuit een externe inhoudpagina lukt dat niet automatisch, vanuit een interne inhoud wel, vandaar het naar de indexpagina overbrengen. Denk maar na: Input=Indexruimte, output=hoofdruimte. Met een externe inhoud ga je van ''output-hoofdruimte naar input-indexruimte en vandaar weer naar out-put-hoofdruimte. Met een interne index-inhoud ga je slechts van indexruimte naar hoofduimte. ben je niet afhankelijjmk vanm de out-put hofdruimte. *Je kunt nog steeds de gescande jpg pagina's zien, die staan in geel in de zin erboven. Maar de pagina's werden overgeslagen als je van indexpagina naar indexpagina klikte. Misschien helpt een betere toelichting, ik gas dieproberen te formuleren. *Het [[Sjabloon:Pagina]] is bedoeld voor gebruik binnen de indexruimte, o.a. om binnen de index (venster:opmerkingen} te linken naar de inhoudspaginas, die dus bereikbaar zijn vóórdat men Indexruimte verlaat. Wikisource geeft aan in welke pagina's het sjabloon verkeerd is ingevoegd: dat zie je [https://nl.wikisource.org/w/index.php?title=Speciaal:VerwijzingenNaarHier/Sjabloon:Pagina&limit=250 HIER]. Ik heb op nu meer dan de helft onderhoud gepleegd, er zijn nog 120 pagina's te gaan. Jouw boek, en twee andere boeken. De een-lijns zijn boeken met een externe Inhoudspagina, die dus het foute sjabloon ook een keer nodig hebben bij het artikel, maar het gelukkig niet op alle pagina's gebruikt hebben. *PS, ik maak de sjablonen-naar-code correctie af. Kun jij de reeks koptekstjes doen, en meteen daarbij controleren of ik ergens iets fout heb genummerd?--[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 18 aug 2023 17:09 (CEST) ::@[[Gebruiker:Havang(nl)]]. Wat betreft het gebruik van het Sjabloon:Pagina. Jouw interpretatie was mij niet bekend. Ik heb lang geleden dit sjabloon in gebruik genomen, met vrij gebrekkige documentatie op de Overlegpagina. Als jij daar andere opvattingen over hebt, dan is het misschien goed om dat - voorafgaand aan grootscheepse veranderingen - eerst even op de overlegpagina te melden (tegelijk met meldingen in de kroeg of zo). Dan kan iedereen er even aan wennen. En bovendien is dan op de pagina waar het hoort duidelijk wat de achtergrond van de door jou doorgevoerde verandering is. Nu staat dat verscholen in de overlegpagina van een gebruiker. De discussie hierover is - zie ik nu - nog aanzienlijk ouder. Waarom het sjabloon "verkeerd" zou zijn, snap ik nog niet, eerlijk gezegd. Verder zou dit misschien iets zijn om met @[[Gebruiker:Romaine]] kort te sluiten. Die heeft zijn hulp aangeboden bij onderhoud op nl-ws. ::Nu we het er toch over hebben: in het algemeen is de documentatie (o.a. van sjablonen, maar ook van veel andere zaken) heel beperkt en gebrekkig op nl-ws. Mij lijkt het een hoge prioriteit om daaraan iets te veranderen/verbeteren! Groet, --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 20 aug 2023 10:55 (CEST) :::@[[Gebruiker:Dick Bos]] Dag Dick, Op mijn berichten in de Kroeg reageert niemand. 2009 is lang geleden, het sjabloon was maar 260 keer gebruikt in de artikelruimte op 780 Indexen die gebruik maken van inclusies. Ik mocht veronderstellen dat men dus op de hoogte was dat het efficientere '';pages index'' dit sjabloon had vervangen en daar hoef ik echt geen toestemming voor te vragen. Bovendien kan straks de header-functie werkzaam worden binnen pages index, formatvoorbeeld: <nowiki><pages index="Adama van Scheltema, Zingende stemmen (1916).pdf" header=1 /></nowiki> . Nu werkt dat nog niet, maar straks kan daarmee voor de reeksen de kopteksten automatisch gegenereerd worden. Dat is mijn hoogste prioriteit, maar dat kan ik niet zelf, ik heb hulp gevraagd. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 20 aug 2023 11:30 (CEST) ::::In de Kroeg lees ik maar af en toe mee. Indien nodig kun je me gerust pingen als je wilt dat ik meekijk. [[Gebruiker:Romaine|Romaine]] ([[Overleg gebruiker:Romaine|overleg]]) 22 aug 2023 10:19 (CEST) :::::Dank, doen we! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 22 aug 2023 10:28 (CEST) ===Andere formaten=== Ik had A5 als formaat, dat zal misschien als nieuwe standaard voor dit boek opgeslagen zijn. Ik had al een vraag gesteld over lay-out, omdat ik iedere keer verspringingen kreeg, hier op s:nl. Maar ik heb er nooit problemen mee gehad op s:fr. Ik heb nu onder export:Andere formaten: A5 veranderd in A4, en het aantal pagina's komt nu voor pdf wel goed uit op ~350. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 18 aug 2023 18:30 (CEST) == Plaatje op de indexpagina == Dag @[[Gebruiker:Havang(nl)]], Ik zie dat je ook het plaatje van de indexpagina hebt gewijzigd. Is daar ook noodzaak voor? Ik zie wel dat je nu via alleen een 1 direct het eerste plaatje van de djvu krijgt, maar wat er stond was toch niks mis mee? Zoals je hebt kunnen zien was de afbeelding wat bewerkt om gewoon een wat betere prent te krijgen. Nu staat er een half duister plaatje en dat maakt het niet aantrekkelijker. Groet, [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 18 aug 2023 19:48 (CEST) ::Hetzelfde principe: Binnen de indexruimte blijven, het venster onder kaft is voorgeprogrammeerd voor een cijfer en laat een representatieve scan zien. Dat hoeft niet persé 1 te zijn, soms is de titelscan geschikter dan de omslagscan. Het hoeft ook niet een plaatje te zijn, bijvoorbeeld bij een krantenartikel is het vaak een tekst-scan. Het indexplaatje wordt ook niet geexporteerd. Het mooie uit te voeren plaatje wordt als jpg, png of zo vanaf de importsite commons op de pagina:.....djvu/nr in de indexruimte geplaatst en verschijnt door transclusie met de page index code in de hoofdruimte en bij export. Het ligt er ook maar net aan hoe je beeldscherm is ingesteld, licht of donker. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 18 aug 2023 19:59 (CEST) : Hier is een [https://nl.wikisource.org/w/index.php?title=Plantenschat&diff=146071&oldid=60445 VOORBEELD] van waarom ''sjabloon:Pagina'' is vervangen door een code voor meer ''pag(ina)(e)s index'' tegelijk: niet herhaling van het sjabloon per pagina, maar één code voor een meervoud van pagina's uit de index, maar wel in aangesloten volgorde. De jpg's, al voeg je ze handmatig toe, zijn geen paginas index van de desbetreffende pdf of djvu. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 18 aug 2023 23:06 (CEST) == Onderhoud == Dag WeeJeeVee, ik heb onderhoud gedaan aan [[:Categorie:Pagina's die niet-bestaande secties invoegen]], die cat is nu bijna leeg. Jij had lang geleden wat sectiefouten achtergelaten. Je hebt de correcties langs kunnen zien komen: controleer even of het nu beter is. Er zijn nog wat items te gaan, misschien maak ik 't na het eten af. {{done}} [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 23 aug 2023 17:11 (CEST) :Bedankt! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 26 aug 2023 19:31 (CEST) == Stemming == Dag Weejeevee, zou je op [[Wikisource:De kroeg#Aanmelding moderatorschap (opnieuw)]] willen reageren met je stem voor of tegen? Met zo weinig actieve mensen op wikisource haalt men niet gemakkelijk het aantal vereiste stemmen. [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 26 aug 2023 11:59 (CEST) :Dag Havang, dank voor je melding, ik heb inmiddels gestemd! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 26 aug 2023 19:30 (CEST) == Nieuwe magic header werkt prima. == Dag Weejeevee , de nieuwe magic header die [[Gebruiker:Raketsla]] vanmiddag heeft gerealiseerd, werkt perfect. Zie Bewerken van [[Plantenschat/154]]: waar ik als test de koptekst verwijderen heb en vervangen door in één tag ''pages index'' (die pagina heeft twee tags) header=1 te plaatsen. Bekijk of het resultaat je kan bekoren !? en daarna kies je, alles aanpassen via deze snelle methode (plak '''header=1''', verwijder '''Koptekst''') of mijn test op deze pagina terugdraaien. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 28 aug 2023 20:51 (CEST) :Dag @[[user:Havang(nl)]], nou dat werkt wel heel erg makkelijk! Is echt een soort Magic! :Haalt de magic header de informatie van de inhoudspagina? Kunnen we dat ergens nalezen? Ik zie ook extra tekst ...'uitgegeven door Noordhof in Groningen'. Er kan dus ook tekst aan worden toegevoegd, interessant...... Dank! vooral ook aan @[[gebruiker:Raketsla]] Groet, [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 29 aug 2023 19:12 (CEST) ::Hoi WeeJeeVee. Ja, inderdaad, alle lof voor Raketsla. Die tekst heb ik zelf bedacht door de regel ::"<nowiki>| Opmerkingen = {{#if:{{{uitgever|}}}|Uitgegeven {{#if:{{{plaats|}}}|in {{{plaats}}}&nbsp;|}}door {{{uitgever}}}.}}</nowiki>" ::aan [[MediaWiki:Proofreadpage header template]] toe te voegen. Deze kan indien gewenst aangepast worden. Ook kunnen eventueel paginanummers toegevoegd worden. Meer tekst is helaas niet mogelijk. [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 29 aug 2023 19:23 (CEST) :::Hoi hoi! Heel leuk dat jullie er zo blij mee zijn. :::Ik heb nog wel een idee voor extra tekst: ik weet het niet zeker, maar als je er dit van maakt: :::<pre>| Opmerkingen = {{#if:{{{uitgever|}}}|Uitgegeven {{#if:{{{plaats|}}}|in {{{plaats}}} |}}door {{{uitgever}}}. {{{extratekst|}}}}}</pre> :::Kun je, hoop ik, extra tekst invoegen: :::<pre><pages index="…" header=1 extratekst="hier extra tekst" /></pre> :::Misschien kan de formattering nog wel beter, maar ik schat de kans goed in dat dat zou werken. [[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]] ([[Overleg gebruiker:Raketsla|overleg]]) 29 aug 2023 19:43 (CEST) ::Vincent, Ja, de header haalt alle info uit de INDEX-vensters. Hij defineert vorige, huidige, volgende in de volgorde van de Inhoud die we moeten plaatsen in het veld Opmerkingen (rechterkolom van de Index), mits je daar niet een apart kader hebt gemaakt, wat met name Dick neigt te doen. De header past zijn grootte aan aan de hoeveelheid tekst. Buiten de header wordt door pages index alleen tekst ingevoerd die binnen de resp. ''pagina:'' 's van de Index pagelist staan. Franse documentatie [[s:fr:Modèle:Proofreadpage header template]] (haal google transleter eroverheen). Beschouw Index als de inputpagina: alleen daar wordt tekst opgehaald, uit de Indexpagina's van de pagelist geldt de nummering from= to=, en voor de header (en footer) gelden bepaalde Index:vensters. Als je tekst in die indexvensters verandert, verandert de tekst van de header ''synchroon'' mee, als je tekst op de indexpagina's verandert, verandert de tekst in de hoofdnaamruimte "''synchroon'' mee, dank zij die korte tag <pages index>. Zo heb ik achteraf in [[Maximen van La Rochefoucauld]] in het venster ''titel'' zowel de vertaling als de France bron opgenomen. -[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 29 aug 2023 19:40 (CEST) :::Ja, zoveel had ik begrepen. @[[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]], nee, dit truukje werkt niet. Alles moet zoals Havang aangeeft vooraf ingevuld zijn op de index. [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 29 aug 2023 20:18 (CEST) ::::Oh. Weet je het zeker? Probeer bijvoorbeeld eens ::::<pre><pages index="…" auteur="Iemand anders" header=1 /></pre> ::::Dat verandert daadwerkelijk de auteur in de koptekst voor die pagina! ::::Als het toch niet werkt, heb ik nog een idee om dit uit te werken: met <code>header="…"</code> zelf spelen. De code wordt dan iets ingewikkelder, maar we zouden dat zo kunnen maken, dat wanneer je er iets anders dan 1 of “overzicht” invult, dat dát als tekst wordt toegevoegd. (De waarde die je daar opgeeft komt als <nowiki>{{{value}}}</nowiki> binnen, dus we zouden daar iets ingewikkelders op los kunnen laten dan alleen maar checken of het “overzicht” is.) Laat maar weten wat je denkt; ik kan daar ook een opzetje voor maken. [[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]] ([[Overleg gebruiker:Raketsla|overleg]]) 29 aug 2023 20:26 (CEST) :::::@[[Raketsla]] Je kunt '''de Index overrulen''', inderdaad, met extra ad hoc commando's binnen de ''pages index tag''. auteur="... " is een goed voorbeeld. Titre="..." kan ook (vertalen in nl:Titel=), "comment=" " voor vrije tekst zou ook kunnen, maar daar ken ik geen voorbeeld van. Opmerking: ''Doorlopende tekst op een pagina'' komt als rode link te voorschijn, handig, je hoeft hem dus maar in te vullen. Maar als rode link ''moet'' hij ook, wat niet altijd opportuun is. Zoiets als ''if .../gehele tekst'', then die regel als ''blauwe link'' en anders niets. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 29 aug 2023 20:40 (CEST) ::::::Ook een goed idee! Ik ga hier de komende dagen even wat minder aan werken, maar in het weekeind ben ik weer terug, denk ik. [[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]] ([[Overleg gebruiker:Raketsla|overleg]]) 29 aug 2023 20:59 (CEST) == Kan dit weg? == Dag Weejeevee , [[Merian - Metamorphosis (1705)/I]] en [[Merian - Metamorphosis (1705)/I/II]] storen met de serie magic header, ik begreep eerstniet waarom, maar ze blijken doublures te zijn. IK heb ze naar de betreffende goede pagina's geredirigeerd, maar volgens mij kunne ze weg. Als je akkoord bent, plaats je dan het nuweg sjabloon (let op de redirect). --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 4 sep 2023 19:46 (CEST) == Moderatorschap Raketsla == Dag Weejeevee, oOok Raketsla is kandidaat voor het moderatorschap, zou je op [[Wikisource:De kroeg#Stemming Moderatorschap Raketsla]] willen reageren met je stem voor of tegen.--[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 7 sep 2023 19:46 (CEST) == regelsprong == Dag Weejeevee, Ik merk dat men op s:nl die regelsprong wil verwijderen, terwijl men op s:fr graag de regelsprong in de transcripties laat staan zoals in de facsimile : dat is voorgeprogrammeerd zodat die gewoonlijk niet (soms wel) leidt tot een onderbreking van de regel, dat faciliteert het vergelijken. Beide is goed. Verbaas je dus niet, dat ik die laat staan. Voel je vrij om dat anders te doen.--[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 2 okt 2023 20:22 (CEST) :Ja, ik zag dat jij ze laat staan. Ik gebruik altijd de CleanUp tool, dan zijn ook de extra spatie bij : ? en ; weg. Het vergelijken is dan wel wat lastiger. Overigens haalt de cleanup tool ook de spaties weg bij de mdash, wat ik wel jammer vind, want dat hoort toch eigenlijk niet, maar dat ga ik niet allemaal aanpassen. :Misschien komt er nog eens iemand langs die dat in de cleanuptool wil aanpassen. :) [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 3 okt 2023 10:31 (CEST) ::SVP, de spaties voor en na — zijn typografisch vereist. Dus niet weglaten. t/m p.34 intussen bijgewerkt. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 4 okt 2023 21:49 (CEST) :::Ja, ik weet dat ze er in principe horen te staan. Zou jij of misschien @[[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]] dit in de cleanuptool kunnen/willen aanpassen? [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 5 okt 2023 17:24 (CEST) ::::Ik kan dat niet aanpassen. Maar het is aanbevolen, de cleanuptool niet meer te gebruiken bij de validatie, om handmatige veranderingen na een eerste cleanup niet teniet te doen. Ook nog dit:als de nieuwe pagina begint met een nieuwe alinea of witregel, begin ik die pagina met nowiki / , dan is dhr niet nodig voor blanco regels, en dan is op de pagina ervoor nop niet nodig. Vergelijk een paar pagina's in de leesmodus van vóór en na die wijzigingen van je: geen verschil. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 5 okt 2023 17:35 (CEST) ==DJVU vervangen== Zie [[Index:Album der Natuur 1862.djvu]], nu wel goed, maar 8 pagina's minder, en djvu maar half zo groot (nu 45,18 MB i.p.v. 91,97 MB) en toch afmeting 2x2=4 keer zo groot (nu 1.969 × 3.158, i.p.v. 1.000 × 1.500). Er was kennelijk iets goed fout gegaan bij de upload door de IA upoload tool, je kunt het zien aan de miniatuur. Ik heb nu de pdf in mijn computer geupload en met een online pdftodjvu programma geconverteerd. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 3 okt 2023 06:25 (CEST) :@[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] Dank je wel, het ziet er nu goed uit! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 3 okt 2023 10:22 (CEST) ::Nog vreemder, ik meende dat djvu in principe de pdf comprimeerde; maar de pdf is 32,6 MB en de djvu 45,18 MB. IK merk vaker in mijn pogingen van pdftodjvu-conversies dat de djvu groter is, niet kleiner dan de pdf! In zulke gevallen kies ik voor de pdf - hier was al een djvu geupload. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 3 okt 2023 15:54 (CEST) == Engels - Ontwikkeling, eerste editie proefgelezen == Als je een keer tijd en zin hebt: [[Index:DeOntwikkelingVanHetSocialisme (Engels 1886).djvu]] is geheel proefgelezen! Leuk om te valideren en volgens mij best behoorlijk leesbaar. Maar ik vraag het vooral omdat ik graag overleg over de betekenis van deze tekst (en de vele andere edities) ivm een lemma op nl-wiki..... --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 6 okt 2023 10:31 (CEST) :Begrepen! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 6 okt 2023 11:04 (CEST) == Pragmatieke Sanctie == Dag WeeJeeVee, je hebt in [[Album der Natuur/1857/Borende schelpdieren]] kunnen lezen over [[Pragmatieke Sanctie]]. Ter kennisneming: ik kom die term nu tegen in [[Klein plakkaatboek van Nederland]], hoofdstuk X (maar het is een tekst in het Frans). [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 26 nov 2023 22:06 (CET) * Dag Havang, inderdaad ook Pragmatieke Sanctie. Waar jij naar verwijst is die van 1549 en in AdN wordt vast en zeker die van 1713 bedoeld. Groet, Wilma [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 27 nov 2023 15:34 (CET) == v.H. == Hallo Wilma, Alles goed? Ik kwam recent [[Groninger Courant/Jaargang 111/Nummer 52/Teelt na vroege aardappelen|dit artikel]] tegen geschreven door een v.H. Weet jij misschien of ik dit artikel met enige zekerheid kan toeschrijven aan [[Auteur:Alexander Willem Michiel van Hasselt]]? Groeten, [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 9 apr 2025 19:17 (CEST) :Dag Vincent, ja alles goed hoor. Druk met een project op en.wikisource en kom even niet aan mijn AdN meer toe. Maar daar kom ik wel op terug. Wat betreft jouw vraag over v. H. heb ik het even nagezocht. In AdN wordt v.H gebruikt door van Hasselt, maar vervelend genoeg is er ook een v. Hall. Meestal wordt hij daar aangeduid als H.v.H. Maar in de Groningerkrant speelt die verwarring niet. Ik vind de kans het grootst dat v. H die dit artikel heeft geschreven [[Auteur:Herman Christiaan van Hall|Herman van Hall]] is. Deze was namelijk 'pionier van het hoger landbouwonderwijs' volgens Wikipedia. Hij was hoogleraar in Groningen. Het artikel past m.i. helemaal niet bij de onderwerpen waarover v. Hasselt schrijft. :hartelijke groet, [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 10 apr 2025 15:37 (CEST) ::Ja, dat moet heb zijn. Zelf bepaalde steekwoorden, zoals "zeer algemeen" en "goed gevolg" komen terug in andere artikelen van Herman van Hall. Bedankt dus! [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 10 apr 2025 19:40 (CEST) == Eene reis rond de wereld == Ha Wilma, Ik ben na een vertaalklus weer met het proeflezen verdergegaan. Even een vraag. Er bestaat van een medereiziger (luitenant) van deze wereldreis een fotoboek. Ik heb het ooit ingezien, mogelijk in het wereldmuseum Leiden. Zou evt. een gedigitaliseerd fotoalbum toegevoegd kunnen worden? Groet, Margreet [[Gebruiker:DoekeHellema|DoekeHellema]] ([[Overleg gebruiker:DoekeHellema|overleg]]) 21 sep 2025 19:38 (CEST) :Hai, eerst maar eens zoeken naar een digitale versie ervan en dan even beoordelen. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 29 sep 2025 08:45 (CEST) == pagelist aanpassingen. == Dag WeeJeeVee, [https://nl.wikisource.org/w/index.php?title=Index%3AAlbum_der_Natuur_1864.djvu&diff=228942&oldid=228545 ZIE HIER] een serie pagelistaanpassingen: de dubbele pagina's zijn als ''empty'' weergegeven; dubbele aanhalingstekens zijn niet nodig als er geen spatie in de nummertekst staat, dus alle overbodige " zijn verwijderd. Groet [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 30 okt 2026 22:55 (CET) 27rnnse0c9u2zam4m8byd6ragz2psj7 106 86720 228941 228545 2026-10-30T21:26:33Z Havang(nl) 4330 pagelist doublures: 491to492=empty en 499to500=empty 228941 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |Type=tijdschrift |Taal=nl |wikidata= |Titel=[[Album der Natuur]], [[Album der Natuur/1864|13e jaargang, 1864]] en het [[Album der Natuur/1864/Wetenschappelijk Bijblad|Wetenschappelijk Bijblad van 1864]] |Ondertitel= |Deel= |Auteur= |Vertaler= |Redacteur= |Illustrator= |Stroming= |Jaar= |Uitgever= |Plaats= |Druk= |OorspronkelijkeUitgave= |Key= |doe_wikidata= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |DBNL= |Bron=djvu |Afbeelding= |Voortgang=C |Delen=[[Index:Album der Natuur 1852 en 1853.djvu|1852/3]], [[Index:Album der Natuur 1854 en 1855.djvu|1854/5]], [[Index:Album der Natuur 1856 en 1857.djvu|1856/7]], [[Index:Album der Natuur 1858 en 1859.djvu|1858/9]], [[Index:Album der Natuur 1860.djvu|1860]], [[Index:Album der Natuur 1861.djvu|1861]], [[Index:Album der Natuur 1862.djvu|1862]], [[Index:Album der Natuur 1863.djvu|1863]], [[Index:Album der Natuur 1864.djvu|1864]], |Pagina's=;{{x-larger|13e jaargang, 1864}} Voorwerk 1864<br /><pagelist from=10 to=27 10="Fr.t." 11="-" 12="T1864" 13="dr." 14="Inh" 15="-" 16="-" 17to24="Inh" 25="-" 26="-" 27="Inh" /> Hg - 1813 - 1863 </br><pagelist from=28 to=32 28="1"/> Oudemans - De Bekerplanten </br><pagelist from=33 to=50 33="6"/> R - Stuart's tweede ontdekkingsreis </br><pagelist from=51 to=55 51="24"/> H. v. H. - Mieren in Brazilie </br><pagelist from=56 to=61 57="-" 58="-" 56="29" 59="30" /> S. - Vorming der gedachten</br><pagelist from=62 to=75 62="33"/> Oudemans - De Bekerplanten </br><pagelist from=76 to=93 76="47" 85="-" 86="-" 87="56"/> H. v. H - Snelle plantengroei </br><pagelist from=94 to=95 94="63"/> F.W. van Eeden - De Kryptogamen </br><pagelist from=96 to=118 96="65"/> R - Noordwest Australie </br><pagelist from=119 to=127 119="88" 121="-" 122="-" 123=90/> Hg - Klimaatverschil in Afrika</br><pagelist from=128 to=129 128="95"/> Reitsma - Natuurlijke gesteldheid der ligchamen van ons zonnestelsel </br><pagelist from=130 to=149 130="97"/> Hg - Gele koorts</br><pagelist from=149 to=149 149="116"/> Malmgren - Spitsbergen </br><pagelist from=150 to=159 150="117"/> v. H. - Manna en Lerp </br><pagelist from=160 to=161 160="127"/> Burgersdijk - Ingewandsvormen </br><pagelist from=162 to=193 162="129"/> Oudemans - Petroleum </br><pagelist from=194 to=222 194="161"/> Harting - Verstandige duif </br><pagelist from=223 to=225 223="190"/> Oudemans - Petroleum </br><pagelist from=226 to=244 226="193"/> Lubach - Acclimatietuin </br><pagelist from=245 to=256 245="212"/> Ln - Luchtverschijnsel </br><pagelist from=257 to=257 257="224"/> Reitsma - Natuurlijke gesteldheid der ligchamen van ons zonnestelsel </br><pagelist from=258 to=275 258="225"/> Harting - Schollevaarseiland </br><pagelist from=276 to=286 276="243"/> Hg - Inductie </br><pagelist from=287 to=288 287="254"/> v. H. - Manna</br><pagelist from=288 to=288 288="255"/> Hg - Groote mosselen </br><pagelist from=289 to=289 289="256"/> Meursinge - Studiën over den oester</br><pagelist from=290 to=323 290="-" 291="Afb" 292="257"/> Kaiser - Nieuwe werktuig </br><pagelist from=324 to=337 324="289"/> Hg - Smithsons stichting </br><pagelist from=338 to=343 343="303"/> Pranger - Watergeluiden </br><pagelist from=344 to=348 344="309"/> Hg - Naschrift Watergeluiden </br><pagelist from=349 to=351 349="314"/> Pranger - Mos-vegetatie </br><pagelist from=352 to=353 352="317"/> v.H. - Keerkringsnachten </br><pagelist from=354 to=354 354="319"/> Hg - Koude in Egypte </br><pagelist from=355 to=355 355="320"/> Lubach - Volmaakbaarheid der menschenrassen </br><pagelist from=356 to=383 356="321"/> Hg - Snelheid van roofvogels </br><pagelist from=384 to=384 384="349"/> Hg - Scheikunde en microskoop </br><pagelist from=385 to=385 385="350"/> v. H - Salep </br><pagelist from=386 to=386 386="351"/> H. v.H - Sago te Singapore </br><pagelist from=387 to=387 387="352"/> Winkler- Versteeningen </br><pagelist from=388 to=414 388="353" 389="-" 390="-" 391=354/> - - Wetenschap </br><pagelist from=415 to=418 415="378"/> J. v.d. H - Doodsteek aan de leer </br><pagelist from=419 to=420 419="382"/> v. H - Lievevrouwenbedstroo </br><pagelist from=421 to=421 421="384"/> ; {{larger|Wetenschappelijk Bijblad}} <pagelist from=422 to=521 422="1" 491to492=empty 493=70 499to500=empty 501=76 /> Zaak- en naamregister<pagelist from=523 to=537 523="-" 524=3 /> |Opmerkingen={{c|{{xxx-larger|'''[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/14|Inhoud 1864]]'''}}}} <div style="width: 380px; height: 1500px; overflow: auto; border:thin grey solid; padding: 0px 5px 0px 10px;"> {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/14}} {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/17}} </div> {{dhr|3}} {{c|{{xx-larger|'''[[Album der Natuur/1864/Wetenschappelijk Bijblad|Wetenschappelijk bijblad 1864]]'''}}}} <div style="width: 380px; height: 1200px; overflow: auto; border:thin grey solid; padding: 0px 5px 0px 10px;"> {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/20}} {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/21}} {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/22}} {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/23}} {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/24}} {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/27}} |NestedInhoud= |Breedte= |Css= |Header= |Footer= }} d9d375zlo2fj78kucxh1yljza6rt9fa 228942 228941 2026-10-30T21:45:06Z Havang(nl) 4330 correctie 343=>338; doublures empty; overbodige aanhalingstekens verwijderd. 228942 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |Type=tijdschrift |Taal=nl |wikidata= |Titel=[[Album der Natuur]], [[Album der Natuur/1864|13e jaargang, 1864]] en het [[Album der Natuur/1864/Wetenschappelijk Bijblad|Wetenschappelijk Bijblad van 1864]] |Ondertitel= |Deel= |Auteur= |Vertaler= |Redacteur= |Illustrator= |Stroming= |Jaar= |Uitgever= |Plaats= |Druk= |OorspronkelijkeUitgave= |Key= |doe_wikidata= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |DBNL= |Bron=djvu |Afbeelding= |Voortgang=C |Delen=[[Index:Album der Natuur 1852 en 1853.djvu|1852/3]], [[Index:Album der Natuur 1854 en 1855.djvu|1854/5]], [[Index:Album der Natuur 1856 en 1857.djvu|1856/7]], [[Index:Album der Natuur 1858 en 1859.djvu|1858/9]], [[Index:Album der Natuur 1860.djvu|1860]], [[Index:Album der Natuur 1861.djvu|1861]], [[Index:Album der Natuur 1862.djvu|1862]], [[Index:Album der Natuur 1863.djvu|1863]], [[Index:Album der Natuur 1864.djvu|1864]], |Pagina's=;{{x-larger|13e jaargang, 1864}} Voorwerk 1864<br /><pagelist from=10 to=27 10=Fr.t. 11=- 12=T1864 13=dr. 14=Inh 15=- 16=- 17to24=Inh 25=- 26=- 27=Inh /> Hg - 1813 - 1863 </br><pagelist from=28 to=32 28=1/> Oudemans - De Bekerplanten </br><pagelist from=33 to=50 33=6 /> R - Stuart's tweede ontdekkingsreis </br><pagelist from=51 to=55 51=24/> H. v. H. - Mieren in Brazilie </br><pagelist from=56 to=61 56=29 57to58=empty 59=30 /> S. - Vorming der gedachten</br><pagelist from=62 to=75 62=33/> Oudemans - De Bekerplanten </br><pagelist from=76 to=93 76=47 85to86=empty 87=56/> H. v. H - Snelle plantengroei </br><pagelist from=94 to=95 94="63"/> F.W. van Eeden - De Kryptogamen </br><pagelist from=96 to=118 96=65/> R - Noordwest Australie </br><pagelist from=119 to=127 119=88 121to122=empty 123=90/> Hg - Klimaatverschil in Afrika</br><pagelist from=128 to=129 128=95/> Reitsma - Natuurlijke gesteldheid der ligchamen van ons zonnestelsel </br><pagelist from=130 to=149 130=97/> Hg - Gele koorts</br><pagelist from=149 to=149 149=116/> Malmgren - Spitsbergen </br><pagelist from=150 to=159 150=117/> v. H. - Manna en Lerp </br><pagelist from=160 to=161 160=127/> Burgersdijk - Ingewandsvormen </br><pagelist from=162 to=193 162=129/> Oudemans - Petroleum </br><pagelist from=194 to=222 194=161/> Harting - Verstandige duif </br><pagelist from=223 to=225 223=190/> Oudemans - Petroleum </br><pagelist from=226 to=244 226=193/> Lubach - Acclimatietuin </br><pagelist from=245 to=256 245=212/> Ln - Luchtverschijnsel </br><pagelist from=257 to=257 257=224/> Reitsma - Natuurlijke gesteldheid der ligchamen van ons zonnestelsel </br><pagelist from=258 to=275 258=225/> Harting - Schollevaarseiland </br><pagelist from=276 to=286 276=243/> Hg - Inductie </br><pagelist from=287 to=288 287=254/> v. H. - Manna</br><pagelist from=288 to=288 288=255/> Hg - Groote mosselen </br><pagelist from=289 to=289 289=256/> Meursinge - Studiën over den oester</br><pagelist from=290 to=323 290=- 291=Afb 292=257/> Kaiser - Nieuwe werktuig </br><pagelist from=324 to=337 324=289/> Hg - Smithsons stichting </br><pagelist from=338 to=343 338=303/> Pranger - Watergeluiden </br><pagelist from=344 to=348 344=309/> Hg - Naschrift Watergeluiden </br><pagelist from=349 to=351 349=314/> Pranger - Mos-vegetatie </br><pagelist from=352 to=353 352=317/> v.H. - Keerkringsnachten </br><pagelist from=354 to=354 354=319/> Hg - Koude in Egypte </br><pagelist from=355 to=355 355=320/> Lubach - Volmaakbaarheid der menschenrassen </br><pagelist from=356 to=383 356=321/> Hg - Snelheid van roofvogels </br><pagelist from=384 to=384 384=349/> Hg - Scheikunde en microskoop </br><pagelist from=385 to=385 385=350/> v. H - Salep </br><pagelist from=386 to=386 386=351/> H. v.H - Sago te Singapore </br><pagelist from=387 to=387 387=352/> Winkler- Versteeningen </br><pagelist from=388 to=414 388=353 389to390=empty 391=354/> - - Wetenschap </br><pagelist from=415 to=418 415=378/> J. v.d. H - Doodsteek aan de leer </br><pagelist from=419 to=420 419=382/> v. H - Lievevrouwenbedstroo </br><pagelist from=421 to=421 421=384/> ; {{larger|Wetenschappelijk Bijblad}} <pagelist from=422 to=521 422=1 491to492=empty 493=70 499to500=empty 501=76 /> Zaak- en naamregister<pagelist from=523 to=537 523=- 524=3 /> |Opmerkingen={{c|{{xxx-larger|'''[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/14|Inhoud 1864]]'''}}}} <div style="width: 380px; height: 1500px; overflow: auto; border:thin grey solid; padding: 0px 5px 0px 10px;"> {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/14}} {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/17}} </div> {{dhr|3}} {{c|{{xx-larger|'''[[Album der Natuur/1864/Wetenschappelijk Bijblad|Wetenschappelijk bijblad 1864]]'''}}}} <div style="width: 380px; height: 1200px; overflow: auto; border:thin grey solid; padding: 0px 5px 0px 10px;"> {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/20}} {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/21}} {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/22}} {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/23}} {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/24}} {{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/27}} |NestedInhoud= |Breedte= |Css= |Header= |Footer= }} d9e873emx1vugo2rtm904x5m56fvcsw 104 87745 228919 228403 2026-10-30T12:01:51Z Havang(nl) 4330 228919 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude>{| |valign=top| <poem> « Droitement à Nimaye, me laissièrent ester ; « Et là me trouvai seule, si ne sceus que disner : « J’alai, pour Mahommet, l’aumoisne demander. « Quant cristien me oïrent de Mahommet parler, « A celle dame là m’alèrent présenter : « Elle dist que tantost me feroit embraser, « Se tost ne me fasoie baptisier et lever. « Pour le doubte de mort m’alai crestiéner ; « Mais onques, en ma vie, ne peus lor Dieu amer. « Or ai tant esploitiet, dont Mahom doy loer, « Par mon engien ai fait ces dames arriver « Ou païs par dechà, si com poez regarder. « Dit vous ai véritet, sans mensoingne conter, « Je ne sui pas taillie de telz bourdez trouver. » Quant li Rouges-Lions sa soer ot et entent, Il le va acoler, si le baise souvent. « Frère, » che dist la belle, « je vous ai en couvent « Que ceste dame chi est de si haute gent, « Cousine, à Godefroi, germaine proprement ; « Et sé li crestien, par leur efforcement, « Vous avoient assis avironnablement, « Par ceste dame-chi ariés délivrement : « Si le faitez garder bien et songneusement. » Dist li Rouges-Lions : « vous parlez saigement. » Adont li pardonna trestout son mautalent. Ensi set faire femme ; de tours scet plus de cent. Il se fait boin fier en ellez vraiëment, Otrestant que sus glache, qui sor une nuit prent. Li rois Rouge-Lions n’i fist arrestement, Au Soudan prist congiet, et à toute sa gent ; Si emmena sa soer bien et paisiblement, Et Roze, la royne, qui le coer ot dolent : Or li sont eslongiet si fil et si parent ; Et s’a perdut Nimaye et quant qu’il i appent, Et trestout son royaume, si lons com il s’estent. </poem> |valign=top| <poem> "Rechtstreeks naar Nijmegen en lieten mij daar achter; "En daar bevond ik mij alleen, en ik wist niet wat ik moest eten: "Ik ging, omwille van Mahomed, om aalmoezen vragen. "Toen de christenen mij over Mahomed hoorden spreken, "Gingen zij mij aan die dame daar voorstellen: {{vnr|380}} "Zij zei dat zij mij dadelijk zou laten verbranden, "Als ik mij niet snel liet dopen en over de doopvont houden. "Uit angst voor de dood heb ik mij laten christenen; "Maar nooit in mijn leven heb ik hun God kunnen liefhebben. "Nu heb ik zo voortvarend gehandeld, waarvoor ik Mahomed moet loven, "Door mijn list heb ik deze dames laten aankomen "In het land aan deze zijde, zoals u kunt zien. "Ik heb u de waarheid verteld, zonder leugens te spreken, Ik ben er niet de persoon naar om zulke grappen te verzinnen."{{vnr:390}} Toen de Rode Leeuw zijn zuster hoorde en begreep, Omhelsde hij haar en kuste haar herhaaldelijk. "Broer," zei de schone, "ik verzeker u "Dat deze dame hier van zeer hoge adel is, "Een nicht van Godfried, werkelijk een volle nicht; "En als de christenen, met hun krijgsmacht, "U van alle kanten zouden belegeren, "Zou u door deze dame hier uw bevrijding verkrijgen: "Zorg er dus voor dat u haar goed en zorgvuldig bewaakt." De Rode Leeuw zei: "u spreekt verstandig." Toen vergaf hij haar al haar slechte intenties. {{vnr|400}} {{gap|1em}}Zo weet een vrouw te handelen; zij kent meer dan honderd listen. Men kan werkelijk net zo goed op haar vertrouwen Als op het ijs dat na één nacht bevriezen ontstaat. {{gap|1em}}De koning Rode Leeuw draalde niet, Hij nam afscheid van de Sultan en van al zijn volk; En hij nam zijn zus goed en vreedzaam mee En koningin Roze, die een bedroefd hart had: Haar zonen en haar verwanten nu zijn ver van haar verwijderd; En zij heeft Nijmegen verloren en alles wat er aan toebehoort, En heel haar rijk, zover als het zich uitstrekt.{{vnr|410}} </poem> |}<noinclude></noinclude> r1w37tkveajhw3ijeuqz8ovu6u55ke6 104 87746 228920 228404 2026-10-30T12:08:22Z Havang(nl) 4330 228920 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude>{| |valign=top| <poem> Par mauvais mariage sont perdut mainte gent. Par dedens Abilant fu Roze, la royne ; Tost fust morte d’annoy, sé ne fust la mesquine Eliénor, la belle, qui fu de franche orine, Qui li dist : « douche dame, n’aïés nulle quorine ; « Car telz est en prison une longe termine, « Qui puis est à baudour et tient noble saizine, « Et tels i muert, par sainte Cateline, « Qu’apriès sa mort ara de paradis l’estrine. » Des damez vous lairai, qu’en terre Sarrasine Furent, au gré de Dieu, dont le cuer se démine. Au fil la dame Rose est drois que je décline, Qui estoit à Sebourc, en le tour marberine, Avoec le chevalier qui l’amoit d’amour fine. En la ville à Sebourc n’i ot belle mesquine Qui de che damoisel n’éust fait sa gésine ; ·xxx· fiex à bastars ot-il en che termine. Li chevaliers l’amoit, pour sa noble couvine : Car il estoit tant biaus, et de telle doctrine, Que dame ne le voit qui à li ne s’acline ; Il n’est cuerz de pucelle qui tous n’en renlumine ; Et s’estoit bien hardis de faire amoureus signe, Et demander à ellez le clef de leur huissine. Tant fu biaus Bauduins, et de gente fachon, Leus que dame le voit désire le baron : Li oel li sont, au chief, plus vair que nul faucon ; S’ot le bouche rians, n’ot barbe né grenon ; ·xij· piés ot de haut, sans lever le talon ; Onques plus biaus de lui ne vesti haubregon, Né ne chaindi espée au sénestre giron. Il estoit gens de corpz, apers qu’esmérillon ; S’ot le nez bel et droit, et fourvelut menton ; Et fu tant gracieus, en sa douche raison, Qu’il ne parlot à dame, puis qu’elle éust baron, Qu’au revenir ne fuist batue en sa maison. </poem> |valign=top| <poem>Door een slecht huwelijk zijn veel mensen ten onder gegaan. {{gap|1em}}Koningin Roze verbleef in Abilant; Zij zou al snel gestorven zijn van verdriet, ware het niet dat de jonge meid Eleanore, de schone, die van edele afkomst was, Tegen haar zei: "zoete dame, koester geen wrok; "Want menigeen zit een lange tijd in de gevangenis, "Die daarna in vreugde leeft en een edel bezit houdt, "''En sommigen sterven er, bij de heilige Catharina,''; "''Die na hun dood het paradijs als geschenk zullen krijgen.''" {{gap|1em}}Nu zal ik u met rust laten over de dames, die in het land der Saracenen{{vnr|420}} Waren naar de wil van God, wiens hart zich bekommert. Ik wend mij terecht naar de zoon van dame Rose, Die in Sebourg was, in de marmeren toren, Samen met de ridder die hem met zuivere liefde liefhad. In de stad Sebourg was er geen schone meid Die van deze edelman niet haar kraambed zou hebben gemaakt; Dertig bastaardzonen had hij in die tijd. De ridder hield van hem, vanwege zijn edele karakter: Want hij was zo mooi, en zo goed opgevoed,{{vnr|430}} Dat geen dame hem ziet of zij buigt zich voor hem neer; Er is geen hart van een maagd dat er niet geheel door opspringt; En hij was zeer koen in het maken van amoureuze gebaren, En hen te vragen naar de sleutel van hun poortje. {{gap|1em}}Zo mooi was Boudewijn, en van zo'n edele gestalte, Zodra een dame de baron ziet, verlangt zij naar hem: Zijn ogen in zijn hoofd zijn fonkelender dan die van een valk; En hij had een lachende mond, hij had baard noch snor; Twaalf voet was hij hoog, zonder zijn hakken op te lichten; Nooit droeg iemand, die mooier was dan hij, een malienkolder of gordde een zwaard aan zijn linkerzijde.{{vnr|440}} Hij was slank van lichaam, vlug als een sperwer; En hij had een mooie rechte neus en een kuiltje in de kin; En hij was zo charmant met zijn lieve praat, Dat hij niet sprak met een dame als zij een echtgenoot had, Opdat zij bij terugkeer in haar huis niet werd geslagen. </poem> |}<noinclude></noinclude> af3rntremn9llrpwcyusgblk75r8vic 104 87747 228921 228405 2026-10-30T12:17:14Z Havang(nl) 4330 228921 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude>{| |valign=top| <poem> A Sebourc fu nouris Bauduins ·xiiij· ans, Et ·iij· qu’il en avoit, quant il i fu entrans. Il estoit loncz et drois, et parcréus, et grans : S’avoit ·xxx· bastars, tous haitiez et vivans, Des fillez as villains et à ches païsans ; A fillez et à mèrez estoit-il habitans. Li sirez de Sebourc, qui moult fu souffisans, Amoit tant Bauduin, pour chou qu’il ert sachans, Ne fust ·ij· piez de terre, sans l’enfant, cheminans. Si avint, en che terme dont je vous sui contans, Que droit à Valenchiènez, une ville plaisans, Ot ·j· tournoy criet, de chevaliers vaillans. En Hainnau ot un conte, signour, à ichel tampz ; Flandre tint et Hainnau, s’en faisoit ses commans : Contez Robers ot nom, che nous dist li rommans. Si n’avoit c’une soer, qui moult estoit sachans ; N’ot plus belle de lui né si très avenans, En trestoute la terre, là où est Dieu créans : Ains ne le volt donner ses frèrez, li poissans, A conte ni à duc, tant fuist terre tenans. Fait avoit séremens, li contes souffissans, Jà sa soer n’auroit prinches, tant fuist vaillans, S’il ne tenoit royame qui fuist noble et frans. Tels escondist sa fille cellui qu’il est rouvans, Que puissedi en fait li homs ses remananz. Signour, à Valenchiènez fu li tournois criez. Li quens Robers de Flandre va mandant, à tous lès, Chevaliers de sa terre, à esperons dorés : Li sirez de Sebourc i fu par nom mandez, Car chevaliers estoit moult bien enparentez, Et s’estoit riches homs, fondéëment meublez ; Et s’estoit à Sebourc ses bons chastiaus fremez, Mais il fu puis, par terre, abatus et versés, Onques puis, à nul jour, il ne fu relevés. Par mauvais hoirs déchièent maisons et féraietez. </poem> |valign=top| <poem> {{gap|1em}}In Sebourg werd Boudewijn veertien jaar lang opgevoed, En drie jaar die hij al had toen hij er binnenkwam. Hij was lang en recht, en volgroeid en groot: En hij had dertig bastaarden, allemaal gezond en levend, Bij de dochters van dorpelingen en van die boeren;{{vnr|450}} Bij dochters en moeders was hij kind aan huis. De heer van Sebourg, die zeer vermogend was, Hield zoveel van Boudewijn, omdat hij zo verstandig was, Dat hij wandelend geen twee stappen zette zonder het kind. Toen gebeurde het, in de tijd waarover ik u vertel, Dat er in Valenciennes, een aangename stad, Een toernooi werd uitgeroepen van dappere ridders. In die tijd was er in Henegouwen een graaf, heer, die Vlaanderen hield en Henegouwen, en hij voerde er het bevel: Graaf Robrecht was zijn naam, zo vertelt de roman ons.{{vnr|460}} En hij had slechts één zuster, die zeer verstandig was; Er was geen mooiere dan zij noch zozeer bevallig, In het hele land waar men in God gelooft: Maar haar machtige broer wilde haar niet weggeven, Aan graaf noch aan hertog, hoe groot hun land ook was. De vermogende graaf had eden gezworen, Dat zijn zuster geen prinsen zou krijgen, hoe dapper ook, Als hij geen koninkrijk bezat dat edel en vrij was. {{gap|1em}}De een weigert zijn dochter aan degene die erom vraagt, Terwijl later die man haar toch tot zijn gezellin maakt. {{vnr|470}} {{gap|1em}}Heren, het toernooi werd uitgeroepen in Valenciennes. Graaf Robrecht van Vlaanderen ontbood van alle kanten Ridders van zijn land, met gouden sporen: De heer van Sebourg werd er met name ontboden, Want hij was een ridder met zeer goede relaties, En hij was een rijk man, uitstekend voorzien van goederen; En in Sebourg was zijn kasteel goed versterkt, Maar het werd later met de grond gelijkgemaakt en omgeworpen, Nooit meer werd het nadien opgebouwd. Huizen en burchten}} vervallen door slechte erfgenamen.{{vnr|480}} </poem> |}<noinclude></noinclude> ebouuwavj3l5g7ayn7ro33evspsc2vg 104 87748 228922 228408 2026-10-30T12:24:43Z Havang(nl) 4330 228922 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude>{| |valign=top| <poem> Au jour que li tournois fu devisés et mis, Fu li contes de Flandre de chevaliers garnis. De Hainnau et de Flandre en i ot ·c· et dis ; Mais li tournois adont fu tellement partis, Que chil de Hainnau èrent, à che tournoy, empris Contre otant de Flamens. Ensi fu li fais pris : Qui se courechera, ·ij· ans pert son païs ; Toute sa revenue n’en tenra ·ij· espis. Diex ! que sus le marchiet a-on ches hours bastis, En haut sus les fenestres, de grans mariens mastis, Où les puchellez sont blanchez que flour de lis, Vestiez noblement à capiaus d’or polis, A riches escarbouclez et pendant par avis ; Leur cheveus galonnez, gannez et esclarchis, Pendans sus ches espaulez, delez ces nés traitis, A pièrez et à perles gentement agentis. Tantes bellez pucellez, bien fourréez de gris, Couronnéez d’or fin, les bons capiaus d’or mis, Véissiez as fenestres atendans. Les marchis Qui viènent au tournoy, dessus les Arrabis, Si noblement armet, à tourniclez vestis, Que che sambloient angèle venant de paradis, Regardent ches pucellez, qui ont lez corpz polis. Il n’est si dolans coers qui n’en fuist resjoïs ; Mais telz en convoita, à faire ses délis, Qui pour ·m· mars d’or n’en finast d’un seul ris : Car chose qui est quière est amée tout dis. Moult fu noble le feste, et très bien ordenée. Li tournois fu partis droit à la matinée ; Par dessus le marquié fu faite l’assamblée. Li quens Robers de Flandre a sa seur regardée, Qui estoit aussi blanche que serainne né fée. « Hé ! soer, » che dist li contez, « moult estez belle née ! « Par ma foy, sé je vis, bien serez mariée. » Et li chevalier viènent, sans nulle demourée, </poem> |valign=top| <poem> {{gap|1em}}Op de dag dat het toernooi was gepland en vastgesteld, Was de graaf van Vlaanderen omgeven met ridders. Uit Henegouwen en Vlaanderen waren er honderdtien; Maar het toernooi was destijds zo ingedeeld, Dat degenen uit Henegouwen bij dit toernooi ingezet werden Tegen evenzoveel Vlamingen. Zo werd de afspraak gemaakt: Wie in woede ontsteekt, verliest voor twee jaar zijn land; Van al zijn inkomsten zal hij nog geen twee korenaren behouden. {{gap|1em}}God! Wat heeft men boven de markt die tribunes gebouwd, Hoog boven de vensters, van grote houten balken,{{vnr|490}} Waar de maagden zitten, blanker dan de leliebloem, Edel gekleed met hoeden van gepolijst goud, Met rijke {{SIC|karbonkels|almandien, soort edelsteen}} die er sierlijk aan hangen; Hun haar gevlochten, blond en glanzend, Hangend langs hun fijne neuzen tot over de schouders, Met stenen en parels keurig versierd. Zoveel mooie maagden, goed in bont gekleed, Gekroond met zuiver goud, de goede gouden hoeden opgezet, Zou u aan de vensters zien wachten. De markiezen Die naar het toernooi komen, gezeten op hun Arabische paarden,{{vnr|500}} Zo edel gewapend, gekleed in hun tunieken, Dat zij leken op engelen die uit het paradijs kwamen, Kijken naar deze maagden, die slanke lichamen hebben. Er is geen hart zo bedroefd dat er niet door verblijd zou worden; Maar menigeen begeerde hen, om zijn plezier te hebben, Die voor duizend mark goud nog geen enkele glimlach zou verkrijgen: Want iets wat kostbaar is, is altijd geliefd. {{gap|1em}}Het feest was zeer edel en ''zeer goed'' geordend. Het toernooi was precies ''in de'' ochtend gestart; Boven de markt werd de strijd aangevangen.{{vnr|510}} Graaf Robrecht van Vlaanderen keek naar zijn zuster, Die even blank was als een zeemeermin of een fee. "Ach! zuster," zei de graaf, "wat bent u mooi geboren! "Bij mijn trouw, als ik leef, zult u goed uitgehuwlijkt worden." En de ridders komen eraan, zonder enig uitstel, </poem> |}<noinclude></noinclude> 5xrr8u2bcq4bdxal7vb7pnyirueu7mt 104 87749 228923 228415 2026-10-30T12:29:25Z Havang(nl) 4330 228923 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude>{| |valign=top| <poem> Sus le camp s’a cascuns son enseigne ordenée ; Li sires de Sebourc i vint, à teste armée, Bauduins le sievoit, qui le brach ot quarrée : N’avoit plus biaus de lui, jusqu’à le mer Béthée ; Deseure tous les autrez fu se hauture passée ·j· piet tout mesuret, c’est véritez provée. Quant ou marchiet entra, droitement à s’entrée, Sus ·j· hourt regarda : si a Blanche avisée, Soer au conte Robert de Hainnau le contrée, Qui estoit si très belle, vermeille et coulourée, Qu’onques mais si très belle n’ot li bers regardée ; Et s’estoit gentement vestie et aournée. « Pucelle, » dist li enfès, « à bien fuissiez-vous née ! « Je croi que de nous ·ij· porroit faire assamblée, « N’aroit si belle paire jusques en Galilée ; « Mais n’aferroit à vous que me fuissiez donnée, « Car fiex sui d’un villain, qui n’ot vaillant riens née : « Si m’a nourri mes sires, pour Diu, plus d’une année ; « Ensi le me dist-on. J’ai le chière irée ! « Car pas ne sui villains de cuer né de pensée, « Et j’ai bien oï dire, il a mainte journée, « Que nulz homs n’est villains, de maise renommée, « Sé de cuer ne li vient ; c’est véritez prouvée. « Ahi ! noble pucelle, très bien enluminée, « Pour vostre amour ferrai anuit tel cop d’espée, « Dont telz le comperra c’ore n’en sot riens née. » Dont broche le cheval ; si a le coife ostée : A le pucelle fist une douche enclinée. Leus que celle le vit, fu toute enamourée ; De l’amour Bauduin esprise et enflambée. Dist à une pucelle qui estoit à l’entrée : « Qui est chius escuierz ? ne me faitez célée. » « Dame, » dist la pucelle, qui bien fu avisée, « Au signour de Sebourc a servi mainte année, « On dist car il li a sa fille présentée ; </poem> |valign=top| <poem> Op het veld heeft ieder zijn banier opgesteld; De heer van Sebourg kwam eraan, met de helm op het hoofd, Boudewijn, die een forse arm had, volgde hem: Er was tot aan de zee van Bethée niemand mooier dan hij ; Zijn lengte stak een volle gemeten voet {{vnr|520}} Boven alle anderen uit, dat is bewezen waar. Toen hij de markt betrad, precies bij zijn binnenkomst, Keek hij omhoog naar een tribune: daar merkte hij Blanche op, De zuster van graaf Robrecht van het land Henegouwen, Die zo buitengewoon mooi was, blozend en kleurrijk, Dat de held nog nooit zo'n buitengewoon schone had aanschouwd; En zij was keurig gekleed en versierd. "Maagd," zei het kind, "onder een goed gesternte bent u geboren! "Ik geloof dat men van ons tweeën een paar zou kunnen maken, "Er zou geen paar zo mooi zijn tot in Galilea; {{gap|1em|530}} "Maar het zou u niet passen dat u aan mij werd gegeven, "Want ik ben de zoon van een lomperd, die niets van waarde bezit: "Mijn heer heeft mij uit liefdadigheid meer dan een jaar opgevoed; "Zo heeft men het mij verteld. Ik heb een toornig gezicht! "Want ik ben geen lomperd van hart of van gedachte, "En ik heb wel horen zeggen, al sinds menige dag, "Dat geen mens een lomperd is van slechte reputatie, "Als het niet uit zijn hart voortkomt; dat is een bewezen waarheid. "O! Edele maagd, zo prachtig verlicht, "Omwille van uw liefde zal ik vanavond zo'n zwaardslag uitdelen,{{vnr|540}} "Waarvan menigeen de gevolgen zal ondervinden die er nu nog niets van weet." Toen spoorde hij het paard aan; en hij heeft zijn helmkap afgezet: Voor de maagd maakte hij een zachte buiging. Zodra zij hem zag, was zij geheel verliefd; Door de liefde voor Boudewijn gegrepen en in vlam gezet. Zij zei tegen een meisje dat bij de ingang stond: "Wie is deze schildknaap? Verzwijg het niet voor mij." "Dame," zei het meisje, dat goed op de hoogte was, "De heer van Sebourg heeft hij menig jaar gediend, "Men zegt dat hij hem zijn dochter heeft aangeboden;{{vnr|550}} </poem> |}<noinclude></noinclude> 4i6dbalqy4akn4mrhik2uglpwvaoahm 104 87750 228924 228417 2026-10-30T12:40:13Z Havang(nl) 4330 228924 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude>{| |valign=top| <poem> « Je n’en sai plus avant, par le Vierge loée. » « Par ma foy, » che dist Blanche, « che fu douche portée. « Sainte Marie, dame royne courronnée, « Comment pooit en ·j· jour tel jouvente estre née ! » Moult fu bien, Bauduins, de la belle prisiés : « Enfès, » dist la pucelle, « bien estez adréchiez ! « Pléust à Jhésu-Crist, qui fu crucéfiés, « Que ce fuist li acors de mes amis prisiés « Que chius dansiaus me fuist donnés et ottroïés. « Moult seroit belle paire ! Or est-ce grans mesquiés « Que je n’oze coisir, où mes cuerz soit loïés, « Ni amer par amours ; c’est pour mi ·j· grans griés ! « Damoisiaus débonairez, sé le mien coer saviez, « Je croi qu’ens ou tournoy moult hardi vous seriez ; « Car vous estes tant biaus et tant bien adréchiez, « Que vo bouche vermeille et vo sourchis déliez « Valent ·j· autre prinche, à mille mars de fiez. » Ensi fu Bauduins de la belle prisiés. Ensement ·j· biaus homs, bien menbrez, bien tailliez, Trouve, par sa biauté, souvent des boins marquiés, Où ·j· autrez n’est jà apellez né huquiés. Bauduins de Sebourc fu biaus et avenans ; O son signour chavauche li damoisiaus sachans : Ou marquiet s’arresta, qui est et biaus et grans, Et bien enclos autour, de grans mariens poissans. A l’un des lès estoit li estandars luisans ; ·ij· enseignez i ot, ce nous dist li romans, Là où on doit mener les destriés auferrant, Ains c’on les ait conquis, car ensi fu li bans. A gaingnir cheval fu li tournoys vallians. Là sont li chevalier, les prinches atendans ; Et cascuns chevaliers ot ·ij· escuierz frans, Pour aidier qu’au tournoi ne leur soit nul nuisans. Li sirez de Sebourc fu ès baillez entrans ; Et Bauduins le sieut, qui gentis fu et frans. </poem> |valign=top| <poem>"Meer weet ik er niet van, bij de geprezen Maagd." "Bij mijn geloof," zei Blanche, "dat was een zachte dracht. "Heilige Maria, gekroonde vrouwe koningin, "Hoe kon zo'n jongeling op een dag geboren worden!" {{gap|1em}}Boudewijn werd zeer gewaardeerd door de schone: "Kind," zei het meisje, "u bent welgemanierd! "Moge het Jezus Christus behagen, die gekruisigd werd, "Dat dit de instemming van mijn gewaardeerde vrienden was "Dat deze jongeman aan mij werd gegeven en geschonken. "Het zou een heel mooi paar zijn! Nu is het een groot verdriet{{vnr|560}} "Dat ik niet durf te kiezen waar mijn hart aan verbonden is, "Noch liefhebben uit liefde; dat is voor mij een grote last! "Wellevende jonker, als u mijn hart zou kennen, "Ik geloof dat u in het toernooi zeer dapper zou zijn; "Want u bent zo mooi en zo welgemanierd, "Dat uw vuurrode mond en uw fijne wenkbrauwen "Een andere prins waard zijn, met duizend marken aan leen." Zo werd Boudewijn door de schone gewaardeerd. {{gap|1em}}Zo vindt een mooie man, goed gebouwd, goed gevormd, Door zijn schoonheid vaak goede kansen,{{vnr|570}} Waar een ander nooit geroepen of ontboden wordt. {{gap|1em}}Boudewijn van Sebourg was mooi en beminnelijk; Met zijn heer rijdt de verstandige jonker te paard: Hij stopte op de markt, die mooi en groot is, en goed omheind met grote, machtige balken. Aan een van de zijden stond de glanzende standaard; Twee vaandels waren er, zo vertelt ons de roman, Waar men de strijdrossen naartoe moet leiden, Voordat men ze heeft veroverd, want zo luidde het verbod. Om een paard te winnen was het toernooi waardevol.{{vnr|580}} Daar zijn de ridders, de wachtende prinsen; En elke ridder had twee edele schildknapen, Om te helpen zodat er in het toernooi geen hinder zou zijn. De heer van Sebourg stapte de omheining binnen; En Boudewijn, die edel en vrij was, volgde hem. </poem> |}<noinclude></noinclude> anlyp4sz1tewhmz2op2x0r4tzy29r30 104 87751 228925 228538 2026-10-30T12:45:16Z Havang(nl) 4330 228925 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude>{| |valign=top| <poem> Quant li chevalier virent Bauduin, qui fu grans, ·j· piet sour tous les autres fu de hauteur passans : « Diex ! » dist li ·j· à l’autre, « d’ont vient ·j· telz gaians ? « Li sirez de Sebourc n’est mie non sachans « Qui amaine cestui, pour lui à estre aidans ; « Il ne nous demourra destrierz né auferrans. « Or est chelui plus biaus et li miex chevauchans « C’onques fust en tournoy, onques jour nul entrans. » « Voire, » che dist li autrez, « s’il est aussi vaillans, « Hardis et corageus, aussi entreprendans, « Comme il est grans et lons, postiex et souffissans, « Vers cestui ne valut Olivier né Roelans. « Chertez, s’il n’est hardis, il ne vault pas ·ij· gans, « Fors pour faire jalous et nous et nos enfans : « C’est uns mirois à dames pour estre décevans. » Et Bauduins escoute les mos c’on fu disans ; Si dist : « sainte Marie, qui portas en tes flans « Le digne créatour, qui ès chieulz est manans ; « Diex ! puis qu’il t’a pléut que telz est mes samblans, « Donne-moy forche avoec, sé c’est li tiens commans, « Et eur d’avoir grace ; car c’est ·j· dons moult grans. « Tous li mondes m’esgarde, où que je soie alans ; « Sé je n’ai hardement, et soie entreprendans, « On dira que je suis ·j· drois quétis mescant. « Or m’i vaurai prouver à tous les plus vaillans ! « Sé je ne les assomme, je ne vaus ·ij· besans : « Car j’ai ·ij· poins plus durs que ne soit aïmans. « Or me voel gros porter, et estre roys passans, « Et tenir com gentis, noblez ot sosfissans ; « Car il n’est nulz gentis, s’il n’est à bien pensans : « Car trestout venons d’Eve ; nos pères fu Adans. « Si me vaurrai porter comme roys ou soudans : « Car quiconques s’abaisse, et se tient com mesquans, « Diex né trestous li mons ne le prise ·ij· gans. » Bauduins fu au camp, qui belle ot le jovente ; </poem> |valign=top| <poem>Toen de ridders Boudewijn zagen, die groot was, Een voet hoog boven alle anderen uitstak: "God!" zei de een tegen de ander, "waar komt zo'n reus vandaan? "De heer van Sebourg is zeker niet onverstandig Dat hij deze meebrengt om hem bij te staan; "{{vnr|590}} "Er zal voor ons geen strijdros of paard overblijven. "Deze is nu de mooiste en de best rijdende "Die ooit bij een toernooi was, die er ooit binnenkwam." "Inderdaad," zei de ander, "als hij even dapper is, "Koen en moedig, even ondernemend "Als hij groot en lang is, krachtig en bekwaam, "Was noch Olivier noch Roeland iets tegen hem waard. "Zeker, als hij niet dapper is, is hij geen twee handschoenen waard, "''Behalve om ons en onze kinderen jaloers te maken:'' "''Het is een spiegel voor dames om misleidend te zijn.''"{{vnr|600}} {{gap|1em}}En Boudewijn luistert naar de woorden die men sprak; En zei: "Heilige Maria, die in uw schoot De waardige Schepper droeg, die in de hemelen woont; "God! aangezien het u behaagd heeft dat dit mijn uiterlijk is, "Geef mij er kracht bij, als dat uw bevel is, "En het geluk om gunst te verwerven; want dat is een grote gave. "Iedereen kijkt naar mij, waar ik ook ga; "Als ik geen moed heb en niet ondernemend ben, "Zal men zeggen dat ik een echte, ellendige stakker ben. "Nu zal ik mij willen bewijzen tegenover alle dappersten!{{vnr|610}} "Als ik hen niet neersla, ben ik geen twee {{SIC|bezanten|Byzanijnse munten}} waard: "Want ik heb twee vuisten die harder zijn dan diamant. "Nu wil ik mij trots gedragen, en een voortreffelijk koning zijn, "En mij gedragen als een edele, nobele en bekwame man; "Want niemand is edel als hij niet het goede denkt: "Want we stammen allemaal af van Eva; onze vader was Adam. "Dus zal ik mij willen gedragen als een koning of sultan: "Want wie zichzelf verlaagt en zich als een stakker gedraagt, "Wordt door God noch de hele wereld voor twee handschoenen gewaardeerd." {{gap|1em}}Boudewijn was op het veld, gezegend met een schone jeugd;{{vnr|620}} </poem> |}<noinclude></noinclude> 48w0hd53jzyo28rgu3r24e0m084tlbq 104 87752 228926 228539 2026-10-30T15:02:12Z Havang(nl) 4330 228926 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude>{| |valign=top| <poem> Et Blanche fu au hourt, qui moult métoit s’entente A regarder l’enfant, qui le manière ot gente. « E ! Diex, » dist la pucelle, « com bonne amour me tente ! « Tout pour che damoisel me siet li coerz si ente, « Que je vauroie o lui estre, de liewez trente, « Tant qu’éusse des biens d’amours éut le rente. « Chertez de lui amer sui si bien en le sente, « Que je vaurroie bien, par le Vierge exellente, « Que n’éusse, en che mont, né parent né parente « Qui n’éust aujourd’ui le volenté présente « Qu’aveuques Bauduin usasse me jouvente. « Sé nous n’aviems vaillant c’une foeille de mente, « Si seriems plus riche que telz a terre et rente ; « Car plaisanche est ·j· biens ! qui l’a pas ne vit ente : « Car qui aroit tout l’or qui est jusqu’en Tarente, « Sé plaisanche n’avoit, qui les coers ratalente, « Ne vauroit ses avoirs une vièse potente. « Mais sé cestui avoie, pour cui je m’espoënte, « J’aroie otant c’uns roys ; et plus, à mon entente. » ·j· escuïer apelle, fil d’une dame gente ; En l’oreille li dist : « c’est drois qu’à moy t’assente ; « Vois-tu tout le plus bel qu’onques passaist sus sente, « Bauduin de Sebourc, qui trop m’a ratalente ? « Va-le-moy saluer, et n’i fai nulle atente ; « Et che capel d’or fin, qui miex vaut que de mente, « Li donne de par mi, amis, sans faire avente. » « Dame, » dist li escuierz, « vous vous métés à vente ; « Car femme s’abandonne qui riens donne et présente. » Li escuïers s’empart ; s’emporte le capel. De l’ostel est issus, sus ·j· petit grisel ; Es baillez est entrez, où il ot maint dansel, S’a véut Bauduin, le noble damoisel, A lui s’est aparus : jà sara dou nouvel, Dont il ara au coer grant joie et grant rivel. Li escuïerz l’apelle, qui le coer ot loïel ; </poem> |valign=top| <poem>Blanche was op de tribune, die al haar aandacht richtte Om te kijken naar de jongeman, wiens manieren zo elegant waren. "Ach! God," zei het meisje, "wat een goede liefde verleidt mij! "Mijn hart is zo geheel geraakt voor deze jonker, "Dat ik wel dertig mijlen met hem mee zou willen gaan, "Om zo het loon van de goederen der liefde te ontvangen. "Zeker, om hem lief te hebben ben ik zo goed op weg, "Dat ik wel zou willen, bij de uitmuntende Maagd, "Dat ik in deze wereld familie noch verwanten had "Die niet vandaag de wens zouden hebben{{vnr|630}} "Dat ik met Boudewijn mijn jeugd zou doorbrengen. "Al hadden we slechts de waarde van een blaadje munt, "Dan zouden we rijker zijn dan wie land en rente heeft; "Want behagen is een goed bezit! wie het heeft, leeft niet in verdriet: "Want wie al het goud zou hebben dat tot in Tarente is, "Als hij geen behagen had, dat de harten troost, "Zou zijn bezit nog geen oude kruk waard zijn. "Maar als ik deze had, om wie ik beef, "Zou ik evenveel hebben als een koning; en meer, naar mijn mening." {{gap|1em}}Ze roept een schildknaap, zoon van een edele dame;{{vnr|640}} Zij zei in zijn oor: "het is juist dat je mij gehoorzaamt; "Zie je de allermooiste die ooit op een pad liep, "Boudewijn van Sebourg, die mij zo behaagt? "Ga hem namens mij groeten en aarzel niet; "En deze hoed van fijn goud, die meer waard is dan munt, "Geef die aan hem namens mij, vriend, zonder er ruchtbaarheid aan te geven." "Dame," zei de schildknaap, "u biedt uzelf te koop aan; "Want een vrouw geeft zichzelf bloot die zomaar iets geeft en schenkt." {{gap|1em}}De schildknaap vertrekt; hij neemt de hoed mee.{{vnr|650}} Hij is de herberg uitgegaan op een klein grijs paard; Hij is de omheining binnengegaan, waar menig jonker was, En hij zag Boudewijn, de nobele jonker, Hij is voor hem verschenen: weldra zal hij het nieuws horen, Waarom hij in zijn hart grote vreugde en groot jolijt zal hebben De schildknaap, die een trouw hart heeft, roept hem; </poem> |}<noinclude></noinclude> s86ss720x7noqh9mjza227qbiw0b4go 104 87753 228927 228540 2026-10-30T15:11:15Z Havang(nl) 4330 228927 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude>{| |valign=top| <poem> Des autres l’eslonga, si va vers un estel ; Puis li dist : « Bauduin, par le corpz saint Danel, « Bien vous devez amer que avez, sans rapel, « L’amour de le plus noble c’onques vestist mantel. « Regardez, en che hourt, le gent corpz et le bel, « La plus belle qui soit en ville n’en castel ; « Et le plus gentil dame, estrait de sanc royel, « Qui soit en tout le mont, jusqu’à le tour Abel : « Che est le soer au conte, c’est Blanche au cuer loïel. « De par moi vous salue la dame au corpz isnel ; « De par moi vous envoie de fin or ce capiel. » Lors le bailla briement ès mains dou jovenchel. Ne vausist mie avoir d’or fin ·j· plain batel ; Adont regarda Blanche, dréchant le haterel, Douchement l’enclina, par dessus le morel ; Puis a dit coiement : « dame, par saint Martel, « Sé croire me voliés, enchois le quarêmel, « Je vous aprenderoie jouer de men fuisel. » Moult fu lies Bauduins, en sa condition. Quant il vit l’escuïer qui li donna tel don, N’en vausist pas tenir tout l’avoir Salemon ; Le pucelle enclina ·x· fois en un randon : Celle moult gentement li drécha le menton. « Hé ! Diex, » dist Bauduins, « qui souffris passion, « Sé jammais en ma vie, n’en me régnation, « N’avoie plus d’onneur, s’en ai-je à grant foison. « Que porrai-je donner chel escuïer de non, « Qui chi m’a anonchiet si souffissant raison ? « Je n’ai argent sour moi, né keuvre, né laton ; « Affique, né joïel, qui vaille ·j· seul bouton ! » Adonques s’avisa d’une noble fachon ; Bien parut qu’il venoit de haute estracion : Car li enfès avoit ·j· cheval bel et bon, Que ses sirez avoit, droit à l’Ascention, Aquatès ·c· florins, bien près de Besenchon ; </poem> |valign=top| <poem>Hij verwijderde hem van de anderen, en ging naar een plek; Toen zei hij tegen hem: "Boudewijn, bij het lichaam van de heilige Daniël, "U moet uzelf wel liefhebben, want u hebt, zonder herroeping, "De liefde van de nobelste die ooit een mantel droeg. "Kijk, op die tribune, naar het gracieuze en schone lichaam,{{vnr|660}} "De mooiste die er is in stad of kasteel; "En de meest edele dame, gesproten uit koninklijk bloed, "Die er is in de hele wereld, tot aan de toren van Abel: "Dat is de zuster van de graaf, het is Blanche met het trouwe hart. "Door mij groet u de dame met het vlugge lichaam; "''Door mij stuurt zij u deze hoed van fijn goud.''" Toen overhandigde hij hem snel in de handen van de jongeling. Hij had er geen boot vol fijn goud voor willen hebben; Toen keek hij naar Blanche, zijn hoofd oprichtend, Boog hij teder voor haar, vanboven op zijn paard;{{vnr|670}} Toen zei hij stilletjes: "dame, bij de heilige Martial, "Als u mij zou willen geloven, nog voor de vastentijd "Zou ik u leren spelen met mijn spoel." {{gap|1em}}Boudewijn was zeer verheugd in zijn gemoed. Toen hij de schildknaap zag die hem zo'n geschenk gaf, Had hij niet alle bezittingen van Salomo willen hebben; Voor het meisje boog hij wel tien keer achter elkaar: Zij richtte heel teder haar kin op. "Ach! God," zei Boudewijn, "die aan hartstocht leed. "Als ik nooit in mijn leven, of in mijn land,{{vnr|680}} "Meer eer zou hebben, dan heb ik er nu in grote overvloed. "Wat kan ik deze schildknaap wel niet geven, "Die mij zo'n voortreffelijke boodschap heeft gebracht? "Ik heb geen geld bij me, noch koper, noch messing; "Geen gesp, noch juweel dat één enkele knoop waard is!" Toen bedacht hij een nobele daad; Het bleek wel dat hij van hoge afkomst was: Want de jongeling had een mooi en goed paard, Dat zijn heer, precies met Hemelvaart, Had gekocht voor 100 florijnen, vlakbij Besançon;{{vnr|690}} </poem> |}<noinclude></noinclude> 20flsrr4ucargeeuk3tjrge1aexlpd1 104 87754 228928 228562 2026-10-30T15:13:48Z Havang(nl) 4330 228928 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude>{| |valign=top| <poem> Biaus estoit li destrierz, millour ne véist-on. Li escuierz avoit ·j· bien povre Gascon ; Lors li dist Bauduins : "descendez ou sablon." Et chius ne savoit mie pour coi dist tel raison : A terre descendi, à sa division ; Et Bauduins sali droitement en l’archon, Et li bailla le sien ou il vausist ou non. Hélas ! pour coi le fist ! car, par cette occoison, Sé perchiut bien li contes, qui Robers ot à non, Dou bel capel d’or fin toute l’establison, Et le présentement, et le devision ; Mais pour bien l’avoit fait li enfès de renon. On fait à le fois bien, qu’il n’en vient sé maus non. Il avient à le fois, chius fais est bien scéus, Que telz fait un grant bien que maus s’en est rendus. Sainte escripture approuve, qu’ains biens ne fu perdus, Ni aumoisne ensement ; car adès scet Jhésus Le pensée des bons et les loïaus argus. Or dirai vous dou conte qui s’est aperchéus Dou capel de fin or qui ot estet rendus Et donnez à l’enfant, qui puis fu tant crémus. Voit l’escuïer partir, leus qu’il en fu venus : Li contes le sievi, que n’i atendi plus, L’escuïer rataindi, qui dut entrer en l’ius, Adonques le hucha, n’i est arrestéus ; Et chieus se retourna, qui tant fu esperdus. Li contes ne li dist biaus parlerz né salus. "Comment ! maistrez," dist-il, "pour les sains de là sus, "Estes-vous de nouvel cruratierz devenus ? "Or me ditez pour coi, traïtres malostrus, "Donnastez le capel ; né par cui est venus. "Sé tu ne me dis voir, tantost seras pendus !" Quant li escuïerz ot le conte ensi parler, Devant li s’agenoulle ; le cheval laist aler. "Sire," fait-il, "merchi, pour Dieu qui fist la mer ! </poem> |valign=top| <poem>Mooi was het strijdros, een betere zag men niet. De schildknaap had een heel armzalig Gascons paard; Toen zei Boudewijn tegen hem: "stijg af op het zand." En deze wist helemaal niet waarom hij dat zei: Hij steef af ter aarde, naar zijn bevel; En Boudewijn sprong rechtstreeks in de stijgbeugel, En gaf hem het zijne, of hij nu wilde of niet. Helaas! waarom deed hij het! want door deze aanleiding Bemerkte de graaf, die Robrecht heette, Helemaal de toedracht van de mooie hoed van fijn goud,{{vnr|700}} En de schenking, en de overdracht; Maar de geëerde jongeling had het met goede bedoelingen gedaan. {{gap|1em}}Men doet soms goeds, waaruit slechts kwaad voortkomt. Het gebeurt soms, dit feit is welbekend, Dat iemand iets goeds doet waar kwaad voor wordt teruggegeven. De Heilige Schrift bevestigt dat zo'n goed nooit verloren gaat, Noch de aalmoes evenzo; want Jezus weet immers De gedachten van de goeden en de trouwe bedoelingen. {{gap|1em}}Nu zal ik u vertellen over de graaf die het bemerkte Van de hoed van fijn goud die was overhandigd{{vnr|710}}{ En gegeven aan het kind, dat later zo gevreesd werd. Hij ziet de schildknaap vertrekken zodra hij gekomen was: De graaf volgde hem, hij wachtte niet langer, Hij haalde de schildknaap in, die een deur wilde binnengaan, Toen riep hij hem, hij hield niet in; En deze draaide zich om, die zo ontdaan was. De graaf sprak hem niet toe met mooie woorden of groeten. "Hoezo! meester," zei hij, "bij de heiligen daarboven, "Bent u sinds kort een koppelaar geworden? "Vertel mij nu waarom, snode verrader,{{vnr|720}} "U de hoed hebt gegeven; en van wie hij is gekomen. "Als je me de waarheid niet vertelt, word je terstond opgehangen!" Toen de schildknaap de graaf zo hoorde spreken, Knielde hij voor hem neer; hij liet het paard gaan. "Heer," zei hij, "genade, voor God die de zee geschapen heeft! </poem> |}<noinclude></noinclude> ovawvuvpptsigs3t96k89l7wtidhwv4 104 87755 228929 228563 2026-10-30T15:17:21Z Havang(nl) 4330 228929 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Havang(nl)" /></noinclude>{| |valign=top| <poem> « Chertez je dirai voir, sans mensoingne trouver : « Vo soer m’a envoïet che capel présenter « A cellui Bauduin, che jone bacheler ; « Vostre soer l’ayme tant, qu’elle ne puet durer. « Sé garde n’i prendez, bien vous poés vanter « Que bien vous en porrez véoir deshonnerer. » Quant li contes l’oï, coulour prist à muer. Lors dit à l’escuïer : « or le voelliés céler. « Che que fait en avés vous vaurai pardonner, « Né jà mal n’en arés, tant que puisse durer. » Et dist li escuïerz : « bien le voel créanter, « Sire, le vostre honnour vaurai toudis garder. » « Or tost, » ce dist li quens, « pense du cheminer, « Va-t-ent, à ma serour, les nouvèlez porter ; « Je m’en vois au tournoy, il est tamps d’assambler. » Lors s’emparti li contez, plus ne volt demourrer, Venus est au marquié, qu’il avoit fait fremer ; Le tournoy fist partir, et les conrois sevrer. O les Flamens se tint, pour eulz à conforter ; Et li Hénuïer vont leur hyames fremer ; Et chil hiraut commenchent hautement à crier : « Lachiés apertement, alez grans copz fraper ! « Si essauchiez amours à ces chevaus mener ! « Amours à l’amoreus ! noblèche au bacheler ! » Ensi se resbaudissent cil hiraut à crier, Car c’est leur drois mestiers de largement bourder. Li tournoys commencha, à chascune partie : Qui véist chevalier démener gaië vie, Fraper sus chez hayamez, et férir par maistrie ; Et l’un l’autre enbrachier, si com par félonnie, Pour getter contre terre ; ne se faingnoiënt mie. Li sirez de Sebourc, qui moult ot singnourie, S’embati au tournoy tous seus, sans compaingnie ; Car Bauduins estoit à une autre partie. Es-vous ·ij· chevaliers, de moult grande lignie, </poem> |valign=top| <poem>"Zeker, ik zal de waarheid vertellen, zonder leugens te verzinnen: "Uw zuster heeft mij gestuurd om deze hoed aan te bieden "Aan die Boudewijn, die jonge schildknaap; "Uw zuster heeft hem zo lief dat zij het niet kan uithouden. "Als u er geen acht op slaat, kunt u zich er wel op beroemen{{vnr|730}} "Dat u zich daardoor zeker onteerd zult zien geraken." Toen de graaf dit hoorde, veranderde hij van kleur. Toen zei hij tegen de schildknaap: "verzwijg het nu. "Wat u gedaan hebt, zal ik u willen vergeven, "En nooit zult u er kwaad door ondervinden, zolang ik leef." En de schildknaap zei: "ik wil het zeker beloven, "Heer, uw eer zal ik altijd willen bewaken." "Nu snel," zei de graaf, "denk aan de weg, "Ga heen, om aan mijn zuster het nieuws te brengen; "Ik ga naar het toernooi, het is tijd om te verzamelen."{{vnr|740}} Toen vertrok de graaf, hij wilde niet langer blijven, Hij kwam op de markt, die hij had laten afsluiten; Hij liet het toernooi beginnen en de linies scheiden. Hij stelde zich op bij de Vlamingen om hen aan te moedigen; En de Henegouwers gaan hun helmen vastmaken; En de herauten beginnen luid te roepen: "Sla onbevreesd toe, ga grote klappen uitdelen! "Verhef zo de liefde door deze paarden te mennen! "Liefde aan de minnaar! Adel aan de schildknaap!" Zo moedigden de herauten aan door te roepen,{{vnr|750}} Want het is hun ware ambacht om breedsprakig te kletsen. {{gap|1em}}Het toernooi begon, met elke partij: die ridders een vrolijk leven zouden zien leiden, Slaan op die helmen, en virtuoos aanvallen; En elkaar om de nek vliegen, als uit vijandschap, Om tegen de grond te werpen; ze hielden zich niet in. De heer van Sebourg, die veel heerschappij had, Stortte zich alleen in het toernooi, zonder gezelschap; Want Boudewijn was in een ander deel. Zie daar twee ridders van zeer hoog geslacht,{{vnr|760}} </poem> |}<noinclude></noinclude> 1d8iggm7upy69uqan81bjcuhh4ph553 104 90101 228934 228543 2026-10-30T18:28:11Z WeeJeeVee 2844 leeg 228934 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="0" user="WeeJeeVee" /></noinclude><noinclude></noinclude> rvi0tk7vak27piuk7k5sj27iv6cunm9 104 90102 228935 228544 2026-10-30T18:28:44Z WeeJeeVee 2844 leeg 228935 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="0" user="WeeJeeVee" /></noinclude><noinclude></noinclude> rvi0tk7vak27piuk7k5sj27iv6cunm9 104 90258 228930 2026-10-30T16:32:23Z WeeJeeVee 2844 /* Niet proefgelezen */ 228930 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" /></noinclude>{{dhr}} {{c|{{larger|WETENSCHAPPELIJK BIIJJBLAD.}}}} {{dhr}}{{lijn|5em}}{{dhr}} '''Verdeeling der donkere strepen in de spectra der elementen.''' — Prof. {{asc|Hinrichs}} heeft uit de metingen van {{asc|Kirchhoff}} de volgende resultaten afgeleid, betreffende de regelmatige verdeeling der strepen in het spectrum van calcium, barium, magnesium en ijzer: 1°. De onderlinge afstanden der verschillende strepen in elke afzonderlijke groep zijn veelvouden van den kleinsten afstand in zulk eene groep. 2°. De tusschenruimten in de verschillende groepen staan tot elkander als: 1, 2, 3. 3°. Het verschil in golflengte tusschen de overeenstemmende strepen in eene groep is hetzelfde in het geheele spectrum. 4°. De voornaamste overeenstemmende strepen of groepen van strepen hebben gelijke afstanden met betrekking tot hunne golflengten. Daar nu de betrekkelijke afstand der strepen onder verschillende omstandigheden dezelfde blijft, zoo besluit H., dat zij niet het gevolg kunnen zijn van de onderlinge afstanden der atomen, maar van de afmetingen der atomen zelve. Eene naauwkeurige kennis van de wetten, waardoor de afstanden der strepen in de spectra beheerscht worden, zal dus leiden tot de kennis van de grootte en de gedaante der atomen, evenals de scheikunde reeds hun gewigt heeft doen kennen. (''Amer. Journ. of Science a. art.'', 1864, p. 31). {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Binoculair oculair.''' — Tot hiertoe zijn de verschillende vormen van binoculaire mikroskopen zoo ingerigt, dat de verdeeling van den stralenbundel onmiddellijk boven het objectief plaats grijpt. {{sc|Tolles}}, van Canistota, in den staat NewYork, heeft thans een binoculair oculair vervaardigd, dat aan elk gewoon mikroskoop kan worden aangebragt en, volgens een berigt in het ''Amer, Journ.'', 1864, p. 111, zeer goed aan het oogmerk voldoet. De wijze, hoe het ingerigt is, wordt echter niet medegedeeld. {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}}<noinclude>{{rh|{{gap}}{{smaller|1864.}}||{{smaller|10}}{{gap}}}}</noinclude> l0syoe3xwciae918g7qsb0qhhcgcgte 228931 228930 2026-10-30T16:32:44Z WeeJeeVee 2844 typo 228931 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" /></noinclude>{{dhr}} {{c|{{larger|WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.}}}} {{dhr}}{{lijn|5em}}{{dhr}} '''Verdeeling der donkere strepen in de spectra der elementen.''' — Prof. {{asc|Hinrichs}} heeft uit de metingen van {{asc|Kirchhoff}} de volgende resultaten afgeleid, betreffende de regelmatige verdeeling der strepen in het spectrum van calcium, barium, magnesium en ijzer: 1°. De onderlinge afstanden der verschillende strepen in elke afzonderlijke groep zijn veelvouden van den kleinsten afstand in zulk eene groep. 2°. De tusschenruimten in de verschillende groepen staan tot elkander als: 1, 2, 3. 3°. Het verschil in golflengte tusschen de overeenstemmende strepen in eene groep is hetzelfde in het geheele spectrum. 4°. De voornaamste overeenstemmende strepen of groepen van strepen hebben gelijke afstanden met betrekking tot hunne golflengten. Daar nu de betrekkelijke afstand der strepen onder verschillende omstandigheden dezelfde blijft, zoo besluit H., dat zij niet het gevolg kunnen zijn van de onderlinge afstanden der atomen, maar van de afmetingen der atomen zelve. Eene naauwkeurige kennis van de wetten, waardoor de afstanden der strepen in de spectra beheerscht worden, zal dus leiden tot de kennis van de grootte en de gedaante der atomen, evenals de scheikunde reeds hun gewigt heeft doen kennen. (''Amer. Journ. of Science a. art.'', 1864, p. 31). {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Binoculair oculair.''' — Tot hiertoe zijn de verschillende vormen van binoculaire mikroskopen zoo ingerigt, dat de verdeeling van den stralenbundel onmiddellijk boven het objectief plaats grijpt. {{sc|Tolles}}, van Canistota, in den staat NewYork, heeft thans een binoculair oculair vervaardigd, dat aan elk gewoon mikroskoop kan worden aangebragt en, volgens een berigt in het ''Amer, Journ.'', 1864, p. 111, zeer goed aan het oogmerk voldoet. De wijze, hoe het ingerigt is, wordt echter niet medegedeeld. {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}}<noinclude>{{rh|{{gap}}{{smaller|1864.}}||{{smaller|10}}{{gap}}}}</noinclude> t6tpzgcvmdh6k775g3pkgp4ag20ca4z 104 90259 228932 2026-10-30T18:15:14Z WeeJeeVee 2844 /* Niet proefgelezen */ 228932 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|84|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>'''Ontleding van salammoniak-damp in zijne bestanddeelen bij hooge temperatuur.''' — Dit uit een theoretisch oogpunt inzonderheid gewigtig feit, dat door {{asc|Pebal}}, door {{asc|Wanklijn}} en {{asc|Robinson}} uit diffusieproeven was afgeleid (zie ''Wet. Bijbl'', 1862, bl. 82), was door {{asc|Deville}}, naar hij meende, weerlegd geworden, daar hij bij vermenging van chloorwaterstofgas en ammoniak in eene door kwikzilverdamp op eene onveranderlijke temperatuur van 350° C. gevonden ruimte die temperatuur tot 394°,5' stijgen zag. {{sc|K. than}} merkt op, dat het besluit van {{asc|Deville}} alleen dan juist zoude zijn, wanneer de gassen zelve, vóór de vermenging, tot 350° verwarmd waren. Hij heeft zulks bij eene door hem in het werk gestelde proef gedaan en bevonden, dat er bij vermenging der verhitte gassen geene merkbare volume-vergrooting en derhalve ook geene temperatuurverhooging ontstond. Hij besìuit daaruit, dat dit een bewijs is voor de meer en meer algemeen geldig blijkende stelling: dat de ruimte, welke eene aan het moleculair-gewigt beantwoordende hoeveelheid der verschillende ligchamen in damptoestand vult, bij alle chemisch homogene dampen gelijk is. (''Ann. d. Chem. u. Pharm''., CXXXI, H. 2, p. 129). {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Vroegere verbinding van Noord-Oostelijk Azie met Noord-Amerika.''' — Onder de algemeene resultaten, waartoe de expeditie, afgezonden door het KeizerlijkRussisch geographisch genootschap tot onderzoek van oostelijk Siberië, is geraakt, behoort: dat de tertiaire flora, de flora van het steenkolentijdperk en de fossile zeeschelpen in Russisch Amerika, op Kamschatka en Sachalin identisch zijn. De identische tertiaire vormingen begrenzen de beide tegen elkander over liggende kusten, den geheelen noordelijken oever van den Stillen Oceaan van het Vancouver-eiland tot aan Gorea, en bewijzen, dat de beide vastelanden van Amerika en Azië gedurende het tertiaire tijdperk in het noorden verbonden waren, zooals men dit trouwens reeds vroeger vermoed had. Daarentegen bieden de tegenwoordige flora's van de oostkust van Azië en van de oostkust van Amerika eene treffende overeenkomst aan, terwijl de eerste en die van de Amerikaansche westkust geheel verschillend zijn. Dit duidt aan, dat de flora van dit gedeelte in het tegenwoordige tijdperk groote verandering ondergaan heeft, vermoedelijk ten gevolge eener verandering van het klimaat, dat derhalve in de tertiaire periode voor beide tegen elkander over liggende kusten gelijk moet zijn geweest. Boven op de plantenoverblijfselen uit laatstgenoemd tijdperk vindt men zeeschelpen, die ten deele tot soorten behooren, welke thans nog in de naburige zee leven. Men kan daaruit besluiten, dat op eene langzame daling van het vasteland tusschen Azië en Amerika later weder eene rijzing gevolgd is. ({{sc|Petermann's}} ''Geogr. Mittheil''., 1864, p. 227). {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}}<noinclude></noinclude> l3uw67gp60la1tsq2fr37lpkkve9ocj 104 90260 228933 2026-10-30T18:25:15Z WeeJeeVee 2844 /* Niet proefgelezen */ 228933 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|75}}</noinclude>'''Veranderingen in de geographische verspreiding van zoogdieren.''' — Meer en meer blijkt, dat het geographisch gebied der soorten in den loop der tijden aanmerkelijke veranderingen heeft ondergaan. Dat de Muskus-os (''Ovibos moschatus''), een dier hetwelk thans alleen leeft benoorden den 60ster breedtegraad in Noord-Amerika, vroeger ook noordelijk Europa bewoonde, was reeds bekend. Thans is gebleken uit een schedel, gevonden in het dal der Oise in Frankrijk, en waarover {{asc|Lartet}} eene mededeeling aan de Fransche Akademie deed, dat deze soort eenmaal in dit werelddeel tot op den 49{{smaller|^sten breedtegraad voorkwam. Bekend is het, dat het Rendier en de Eland, thans tot noordelijk Europa en Amerika beperkt, vroeger veel zuidelijker streken bewoonden, het eerste tot aan den voet der Pyreneën. De in de beenderen-breccia van Montmorency gevonden Spermophilus-soort is identisch met ''Sp. Richardsonii'' van Noord-Amerika. De tanden van den zoogenaamden Agoeti uit de holen van Luik, door {{asc|Schmerling}} beschreven en afgebeeld, zijn volgens {{asc|Lartet}} die van het Canadasche stekelvarken, ''Hystrix dorsata''. Het dier, dat door {{asc|Owen}} ''Palaeospalax magnus'' is genoemd en waarvan een onderkaak in de pliocene-formatie van Norfolk is gevonden, is, mede volgens {{asc|Lartet}}, geen ander dan de nu nog in Rusland levende Desman, ''Myogale moschata''. Eindelijk meent hij, dat de overblijfselen eener Antilope-soort, door hem met rendieren-beenderen en overblijfselen van menschelijke kunstvlijt in zuidelijk Frankrijk (''Perigord'') ontdekt, hebben toebehoord aan ''Antilope Saïga'', die nu tot het oosten van Europa beperkt is. (''l'Institut'', 1864, p. 262). {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Ontwikkeling van''' ''Comatula rosacea''. — Tot de merkwaardigste vormen van thans levende dieren behooren de ''Comatula's'', daar zij in haren jeugdigen toestand de Crinoiden van het palaeozoische en het mezozoische tijdperk vertegenwoordigen, die in de toenmalige zeeën in zoo grooten vormenrijkdom bestonden. Aan de onderzoekingen van Prof. {{asc|W. Thomson}} zijn wij thans de kennis verschuldigd van de eerste ontwikkelingstoestanden van ''Comatula rosacea''. (''Ann. a. Magaz. of Nat. Hist''., 1863, p. 297). De uit het ei gekomen embryo of larve is cylindrisch en voorzien van trilhaartjes, die vier zoomen vormen. Weldra vormt zich tusschen de beide middelste zoomen de mond der larven en beneden den achtersten zoom de aars, terwijl gelijktijdig het beiden vereenigend darmkanaal ontstaat. De ligchaamsgedaante wordt nu niervormig, met den mond in het midden der inbuiging. Dan verschijnen in de buitenste laag des ligchaams twee boven elkander geplaatste kringen, elk van vijf kalkspiculae. Deze ontwikkelen zich vervolgens tot een netwerk van tien platen, welke eene dodecaëdrische ruimte omvatten, die boven- en benedenwaarts open is. Tevens vertoont zich eene<noinclude></noinclude> hyqdh0o33kpiq987r425iwoon8x1iwq 104 90261 228936 2026-10-30T18:32:40Z WeeJeeVee 2844 /* Niet proefgelezen */ 228936 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|76|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>reeks van zeven tot tien kalkringen, die een keten daarstellen, welke uitgaat van de basis der achterste rij van platen, zich links buigt naar den mond van de larve en eindigt aan eene groote zeefplaat, die het achtereinde des ligchaams inneemt. Tusschen deze ringen ontstaat wederom een netwerk van verbindingsbalken, en men herkent daarin de eerste beginselen van den steel, terwijl het eerst genoemde uit platen zamengestelde netwerk het begin der radiale en interradiale platen van den kelk is. Het geheele skelet is derhalve in zijne hoofddeelen reeds in beginsel aanwezig in het ligchaam der larve, op een tijdstip dat deze nog hare oorspronkelijke gedaante heeft. Nu begint zich daar binnen het eigenlijke darmkanaal en het ambulecrale stelsel te vormen. De gedaante der larve verandert zich meer en meer, ten gevolge van de zich in haar binnenste ontwikkelende crinoide. De mond en het darmkanaal der larve verdwijnen daarbij. De steel verlengt zich en vormt aan zijn einde een breede schijf, waardoor hij zich later zal vasthechten. Het vooreinde des ligchaams neemt de gedaante van een vijflobbigen beker aan, en uit vijf blinde aanhangsels van het ringvormig ambulacraal kanaal vormen zich, door buitenwaartsche uitgroeiijing, even zoo vele armen. Nu is de pentacrinoide toestand volkomen, en het dier hecht zich vast, om eerst later weder, wanneer de Comatula, volwassen zijnde, zich van den steel scheidt, op nieuw tot een vrij levend dier te worden. {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Oorsprong der galvaten in de lever.''' — Tot in den laatsten tijd is men in het onzekere gebleven aangaande de wijze, waarop de fijnste galvaten in de lever zich verhouden. Ook ik was, in weerwil van het onderzoek van talrijke geïnjicieerde praeparaten, daaromtrent niet tot zekerheid gekomen. Men wist niet, of de levercellen binnen of buiten de galvaten gelegen zijn. {{sc|Beale}} had uit zijn onderzoek besloten, dat de fijnste galvaten in de lobuli zich tot wijdere zakken en buizen uitzetten, binnen welke dan de cellen zouden gelegen zijn. Het is thans gebleken, dat deze voorstelling, die op den eersten blik veel waarschijnlijks voor zich had, onjuist is {{sc|Hyrtl}} (''Sitzungsber. d. kk. Akad.'', Bd. XLIX, 4ste Abth., H. II, p. 172) heeft namelijk door injectie der galvaten in de lever van Amphibien overtuigend bewezen, dat de fijnste galvaten een net vormen, tusschen het net der bloedhaarvaten, gevormd door de poortader en de lever-slagader, en dat de levercellen in de mazen van dit net, derhalve buiten de fijne galvaten gelegen zijn. Ik kan hier bijvoegen, dat de heer Dr. {{asc|Mac Gillevrij}}, officier van gezondheid bij het Indische leger, mij praeparaten van de lever van konijnen en van honden getoond heeft, door hem tijdens zijn verblijf te Weenen in het physiologisch laboratorium van {{asc|Ludwig}} gemaakt, waaruit mede overtuigend blijkt, dat ook bij zoogdieren de galvaten als een<noinclude></noinclude> aeyt7uxcs8e7dzjez0bjkkkjs7w5lxa 104 90262 228937 2026-10-30T18:38:01Z WeeJeeVee 2844 /* Niet proefgelezen */ 228937 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|77}}</noinclude>gesloten net ontspringen. De vaten van dit net zijn ter naauwernood half zoo wijd als de fijnste bloed-haarvaten, en de mazen beantwoorden door hare gedaante ongeveer aan die der levercellen, welke zij omspinnen. {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Steenkolenlagen in Brazilie.''' — Volgens de ''Mechanic's Magazine'', Januarij 1864, zijn door den staats-geoloog {{asc|N. Plant}} drie groote steenkolen-velden ontdekt: aan den Rio grande do Sol, den Rio Ratos en in de provincie San Catharina. Het eerste heeft 150, het tweede 50, het derde 80 vierkante Eng. mijlen oppervlakte. De kolen zijn goed en schijnen met de Australische overeen te komen. Deze ontdekking is niet alleen uit een geologisch, maar ook uit een staat-economisch oogpunt gewigtig, daar Brazilië tot hiertoe jaarlijks 250.000 tonnen steenkolen, à 49 shilling, uit Engeland ontving, en de steenkool uit de nieuw ontdekte lagen tegen 18 shilling de ton kan geleverd worden. (''Polyt, Journ''., CLXXIIL, p. 74). {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Vorming van grondijs op aanzienlijke diepte.''' — Volgens Prof. {{asc|Edlund}} bevriest de zee op de kust van Noorwegen soms op eene diepte van 200 voet. Men heeft uit die diepte ijsstukken naar boven zien komen, die aarde en steenen medevoerden, als bewijs dat zij op den bodem gevormd waren. Deze diepte is wel de grootste, waarop ijsvorming in de zee is waargenomen. (''Ann. d. Phys. u. Chem''., CXXII, p. 496). {{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Verhindering van het "zuigen" der telegraafdraden.''' — Aan elk, die in de nabijheid van een telegraafgeleiding woont, zijn de eigendommelijke geluiden bekend, welke deze van tijd tot tijd doen hooren. Als ze langs huizen zijn geleid, dan deelen zich hunne trillingen aan het muurwerk daarvan mede en worden daardoor aan de bewoners, vooral des nachts, tot grooten last. Dr. {{asc|Listing}}; die, naar het schijnt, op de sterrewacht te Göttingen dit ongemak bij ondervinding had leeren kennen, heeft daarover een opstel in {{asc|Dingler's}} ''polytechnisch journal'', CLXXIII, S. 265, bekend gemaakt. Hij doet daarin opmerken, dat de oorzaak van die geluiden wel in niets anders kan gelegen zijn dan in de trillingen, door den wind in de draden voortgebragt; maar dat de draden, bij de groote lengte, die zij bezitten, van den eenen paal tot den anderen, op geene andere wijze met genoegzame snelheid zouden kunnen trillen om geluid voort te brengen, dan door zich in afzonderlijk trillende evenmatige onderdeelen te verdeelen. In hoeveel, dit hangt van allerlei steeds afwisselende oorzaken af en vandaar de verscheidenheid der toonen, die dezelfde draad geven kan. Zulk eene verdeeling nu is dan alleen mogelijk, als<noinclude></noinclude> 53h15pav6qqptenhxkuqu97a6iqsekh 104 90263 228938 2026-10-30T18:42:52Z WeeJeeVee 2844 /* Niet proefgelezen */ 228938 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|78|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>alle deelen van den draad genoegzaam gelijke spanning en bij dezelfde lengte gelijk gewigt bezitten. Verandert men dus dit gewigt op eene plaats van den draad, vooral wanneer deze zoo is gekozen, dat daarop bij geene der meest waarschijnlijke verdeeling des draads een trillingsknoop zou bestaan, dan worden daardoor deze verdeelingen en daardoor het toongeven van den draad verhinderd. Deze redenering van {{asc|Listing}} is door de toepassing, die hij daarvan maakte, volkomen bevestigd geworden. De afstand van het eerste bevestigingspunt des telegraafdraads aan het gebouw der Göttinger sterrewacht tot de eerste steunpaal van den draad bedraagt meer dan 100 meters. Aan dien draad werd nu op ongeveer een meter afstand van genoemd bevestigingspunt eene loodmassa van 5 à 6 ned. oncen gewigt, met tusschenplaatsing van caoutchouc, vastgebonden. De trillingen waren nu in het gebouw naauwelijks hoorbaar. Wat er nog van overbleef, ontstond slechts door eene mededeeling uit de overige, nog niet van zulk een "demper" voorziene deelen der draadgeleiding tusschen de overige palen. {{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Het element van Mariê-Davy.''' — Dit element verschilt, zoo als men weet, van dat van {{asc|Bunsen}} alleen daardoor, dat het salpeterzuur rondom de kool daarin vervangen is door eene brij van zwavelzuur kwikoxydule en dat het verdunde zwavelzuur bij den kwikcylinder zeer zwak is. Naar een berigt, voorkomende in ''Cosmos'', XXV, bl. 164, worden deze elementen bij de Fransche telegrafen thans overal in plaats van de {{asc|Daniel}}sche gebruikt. Zij vereischen minder onderhoud; van tijd tot tijd heeft men slechts eenig water er in te gieten om te vervangen wat door verdamping is verloren gegaan; eerst na acht maanden tijds moet de batterij uit elkaar genomen en schoon gemaakt worden. 15 dezer elementen, van 8 centimeters hoogte, met een zinkcylinder van 6 en een poreus potje van 4 centimeters middellijn, zijn toereikend om een Morsetelegraaf, met 100 kilometers telegraaflijn in de keten, in beweging te brengen. De elektromotorische kracht van een dier elementen is 1,4 maal grooter dan die van een {{asc|Daniel}}-element en 4,52 maal zwakker dan die van een BUNSEN-element. Als men een relais gebruikt — van welks gebruik men zich zooveel mogelijk tracht los te maken — dan bestaat de lokaalbatterij uit 5 elementen. Wij herinneren bij deze gelegenheid aan het gebruik, dat {{asc|Ruhmkorff}} maakt van een zeer groot element van {{asc|Marié-davy}} — hoogte ongeveer 2¼ palm, wijdte van den zinkcylinder 12 à 14 duim — om een klein {{asc|Ruhmkorff}}-apparaat in beweging te brengen, dat daarmee een stroom oplevert, sterk genoeg om in een lange, spiraalvormig gebogen {{asc|Geisler}}sche buis een licht te doen ontstaan,<noinclude></noinclude> 1457vup9ahlu7r1g72onhyryvggeakg 104 90264 228939 2026-10-30T18:47:22Z WeeJeeVee 2844 /* Niet proefgelezen */ 228939 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|79}}</noinclude>dat tot vele doeleinden toereikend is. {{sc|Ruhmkorff}} levert zulke apparaten, met het element in een waterdigte lederen doos geplaatst en met de {{asc|Geisler}}sche buis door vrij lange, goed geïsoleerde en buigzame geleiders daaraan verbonden, dat in mijnen ter vervanging van de zekerheidslamp en onder water door duikers gebezigd om de koperhuid van schepen te onderzoeken, zeer goede diensten kan bewijzen. {{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''De bron van het licht der zon en van de sterren.''' — {{sc|Balfour-stewart}} heeft in twee verhandelingen, de eene medegedeeld in de ''Astronomical society'' en de andere te vinden in den ''Intellectual observer'' (Julij 1864, pag. 448), eene nieuwe theorie voorgesteld aangaande den oorsprong van dit licht. Door de erkende periodiciteit der zonnevlekken met den omloop der hoofdplaneten Jupiter en Saturnus vooral in verband te brengen, komt hij tot het besluit, dat het licht der hemelligchamen door hunne onderlinge nadering wordt te weeg gebragt, even als door nadering van aardsche stofdeeltjes warmte en elektriciteit. Bij de volslagen onzekerheid, waarin men ten aanzien van het ontstaan van dit licht nog altijd verkeert, is het der moeite waard om van elke poging ter verklaring daarvan nota te nemen. {{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Nieuwe bereidingwijze van het aluminium.''' — Het tijdschrift ''Cosmos'' geeft (XXV, bl. 226) eene in vele opzigten min duidelijke beschrijving van eene nieuwe wijze om dit metaal te verkrijgen, die wat de hoofdzaken aangaat nederkomt op het volgende. 100 wigtjes gezuiverde klei worden, na bij eene temperatuur van 450 à 500° te zijn uitgegloeid, met 200 wigtjes cyankalium en 150 wigtjes keukenzout vermengd. Men brengt dit mengsel in een kroes tot de witgloeihitte, en vindt na bekoeling het aluminium op den bodem daarvan. {{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Vergelijking van de hand der menschen en die der anthropomorphen.''' — In een aan de ''Académie des Sciences'' aangeboden opstel wijst {{asc|Gratiolet}} op het typische verschil tusschen de hand van den mensch en de hand der volgens hem ten onregt zoogenaamde anthropomorphen. Bij de apen, zegt hij, wordt de duim gebogen door eene schuins loopende afdeeling van de algemeene pees van de gemeenschappelijke buigspier der overige vingers. De duim wordt dus medegesleept in de gemeenschappelijke buigingsbewegingen en bezit geene vrijheid. Dezelfde type is verwezenlijkt bij den Gorilla en de Chimpantsé; maar bij hen is de kleine pees, die den duim beweegt, slechts een peesdraad, die geene werking meer bezit, daar zijn oorsprong zich verliest in de synoviale<noinclude></noinclude> l7nxqaajgtbqw6q3gwbf3wrfh8dmoco 104 90265 228940 2026-10-30T18:58:17Z WeeJeeVee 2844 /* Niet proefgelezen */ 228940 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|80|ALBUM DER NATUUR.— WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|}}</noinclude>plooijen van de buigpezen der andere vingers en hij met geen spierbundel in verband staat. Bij deze groote aapsoorten is de duim dus aanmerkelijk verzwakt. Bij geen van haar bestaat een spoor van de groote zelfstandige spier, die bij den mensch den duim beweegt. En ver van zich te volmaken, schijnt bij de hoogst staande van al deze apen, bij de Orangs, de duim tot eene ganschelijke vernietiging te naderen. Deze apen bezitten dus in de organisatie van hunne hand niets, dat een overgang tot de menschelijke vormen aanduidt; en de studie der spieren van den arm en den schouder bevestigt dit resultaat. {{sc|Gratiolet}} doet uitkomen, hoe juist bij de Orangs, wier hersenen 't meest ontwikkeld en 't meest anthropomorph zijn, de handen en voeten de sterkste degradatie aanbieden. Dit gebrek aan parallelisme bij den mensch en de groote apen in de ontwikkeling van correlative organen, zooals de hersenen en de hand, bewijst volgens G., dat hier spraak is van andere harmonien en andere bestemmingen, en dat de anatomie geen grond verschaft voor de heden ten dage zoo heftig verdedigde opinie van eene naauwe verwantschap tusschen den mensch en de apen. (''Compt. rend''., Tom LIX, pag. 521). {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} '''Nieuwe zijderups.''' — De heer {{asc|Guéêrin-méneville}} legt aan de ''Académie des Sciences'' voor eenige cocons van eene wilde zijderups, die in ongeloofelijke hoeveelheid voorkomt op den regter oever van den Uruguay, op 31° Z. B. Zij voedt zich met de bladen van den ''Espinillo'' (wilde ''Mimosa farnesiana''?). De zijde is zeer zuiver en fijn. G.-M. bestempelt het dier met den naam van Bombyx Fauvetyi, naar den heer {{asc|Fauvety}}, die het met den heer {{asc|Herrera}} ontdekt en de cocons naar Frankrijk heeft overgemaakt. — Tevens berigt hij, dat in de ''ferme impériale'' te Vincennes een ''Bombyx Atlas'', de grootste bekende vlinder, uit een der zestien daar aanwezige cocons gekomen is. De cocon van dezen vlinder weegt 9 grammen. ''B. Atlas'' leeft van ''Berberis asiatica''. Ofschoon nu de Berberissoorten van den Himalaya en van Nepaul bij ons geacclimateerd zijn, is het echter te vreezen, dat ''Bombyx Atlas'' niet te acclimateren zal zijn, omdat zijne cocons zoo laat uitkomen, (''Compt. rend''., Tom LIX, pag. 438). {{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}} {{dhr}} {{dhr}}{{lijn|5em}}{{dhr}}<noinclude></noinclude> 5cvgnq98xfcnasxot0dzdtvhgh8o4r3