Wikisource
nlwikisource
https://nl.wikisource.org/wiki/Hoofdpagina
MediaWiki 1.48.0-wmf.1
first-letter
Media
Speciaal
Overleg
Gebruiker
Overleg gebruiker
Wikisource
Overleg Wikisource
Bestand
Overleg bestand
MediaWiki
Overleg MediaWiki
Sjabloon
Overleg sjabloon
Help
Overleg help
Categorie
Overleg categorie
Hoofdportaal
Overleg hoofdportaal
Auteur
Overleg auteur
Pagina
Overleg pagina
Index
Overleg index
TimedText
TimedText talk
Module
Overleg module
Event
Event talk
Overleg gebruiker:WeeJeeVee
3
11327
228945
228943
2026-10-31T18:25:46Z
WeeJeeVee
2844
/* pagelist aanpassingen. */ Reactie
228945
wikitext
text/x-wiki
[[Overleg gebruiker:WeeJeeVee/Archief tot 2022|Archief overleg tot 2022]]
== Sumatra ==
Zou je nog een keer willen helpen met ''[[Index:Land en volk van Sumatra (1916).djvu|Land en volk van Sumatra]]''?
* in de eerste plaats met het aanbrengen van nog ontbrekende afbeeldingen. Dat zijn er nogal wat!
* en als je zin hebt, mag je ook wel een eerste opzet in de hoofdnaamruimte maken, een keer.
--[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 11 jan 2022 15:28 (CET)
:Oké, niet direct, maar ik ga er naar kijken en aan werken! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 11 jan 2022 16:29 (CET)
== Witte - Wandelgids Bennekom ==
Van de [[Index:WitteHeinrichWandelBennekom1902.djvu|wandelgids Bennekom van Witte]] moeten nog een paar (adv.-)pagina's worden gevalideerd. Het zou fijn zijn als je dat even kon doen. Dan is die ook weer klaar. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 14 jan 2022 19:28 (CET)
:Done! Kan jij misschien dat wandelboekje van het Geuldal vinden? Misschien ook een leuk projectje. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 14 jan 2022 20:13 (CET)
::Wat betreft het Geuldal: kijk eens naar deze drie edities:
*editie 1886: https://books.google.nl/books?id=DnZfAAAAcAAJ
*en https://books.google.nl/books?id=EXZfAAAAcAAJ
*editie 1890: https://books.google.nl/books?id=HHZfAAAAcAAJ
::En wat vind je van ''Wilde rozen''?
*van 1888: https://books.google.nl/books?id=EQhWAAAAcAAJ
Laat me eens horen wat je ervan vindt. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 14 apr 2022 20:10 (CEST)
:Het lijkt me dat de editie van 1890 het beste is. Leuk om te doen. Wilde Rozen gaat niet alleen maar over rozen, die wil ik ook wel graag doen. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 16 apr 2022 12:08 (CEST)
::Ik ga met 1890 aan de slag. In ieder geval ontbreekt de kaart. Maar die kunnen we misschien wel ergens anders vinden/fotograferen. De Wilde rozen doe ik daarna. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 16 apr 2022 19:46 (CEST)
::Wat denk je hiervan: [[:c:File:WitteHeinrich1890 In en om Valkenburg.djvu]]. Kun je daar wat mee? --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 17 apr 2022 10:12 (CEST)
::En hier zijn de wilde rozen: [[:c:File:Witte 1888 Wilde rozen.djvu]]. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 19 apr 2022 21:28 (CEST)
:::Thanx, ik ga er gauw aan beginnen! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 19 apr 2022 22:00 (CEST)
== Nieuw sjabloon ==
F.y.i.: ik heb een nieuw sjabloon gemaakt/van en-ws gehaald: [[Sjabloon:fine block]].<br />gr. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 14 apr 2022 20:10 (CEST)
== Occult woordenboekje ==
Dank je, Wilma, voor het valideren van dit boekje. Dat waardeer ik echt. Laat me weten als ik iets terug kan doen. Mvg, [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 28 sep 2022 21:16 (CEST)
: Graag gedaan! Leuk boekje en overzichtelijk met z'n 72 pagina's. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 29 sep 2022 14:50 (CEST)
== Witte - Rozen ==
Ik heb nu [[Pagina:Witte 1888 Wilde rozen.djvu/17|één pagina]] gedaan met de Decorative letter. Eigenlijk valt het wel mee met de hoeveelheid werk. Het is een beetje gepriegel, hier en daar. Wat vind je ervan? Gaan we hier mee door? Ik wil het wel doen, hoor! --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 12 okt 2022 19:28 (CEST)
:Ziet er wel mooi uit. Eén dingetje; er is wat veel ruimte tussen de M en de rest van het woordje. Kan dat kleiner? [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 12 okt 2022 21:38 (CEST)
== zelfgeschreven artikelen over kunstenaars op Wikisource? ==
Michelle van Lanschot gaf me jouw naam door voor mijn vraag.
Ik heb in de loop van de jaren een reeks artikelen geschreven over kunstenaars uit Amsterdam die deels ook op Wikipedia staan.
Kan ik dergelijke artikelen op Wikisource plaatsen? En hoe doe ik dat dan. vriendelijke groeten, [[Gebruiker:FotoDutch|FotoDutch]] ([[Overleg gebruiker:FotoDutch|overleg]]) 4 nov 2022 21:31 (CET)
:Dag [[User:FotoDutch|FotoDutch]], Zijn jouw teksten over de kunstenaars ergens gepubliceerd? Dat is wel een voorwaarde. Zie [[Wikisource:Over Wikisource|deze]] pagina en dan onder het kopje 'Wat hoort op Wikisource?' [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 6 nov 2022 15:29 (CET)
::Hallo WeeJeeVee, de meeste artikelen staan nu her en der op diverse websites. Dien ik die ook als bron te vermelden? Dat kan heel goed. Ik heb de artikelen trouwens ook op Internet Archive inmiddels geplaatst. [[Gebruiker:FotoDutch|FotoDutch]] ([[Overleg gebruiker:FotoDutch|overleg]]) 6 nov 2022 16:44 (CET)
:::Zelf geschreven tekst kan je zelf overal op allerlei weblogs etc neerzetten. Dat kan iedereen en daar staat het internet mee vol. Ook kan je het zelf op Internet Archive zetten. Maar dat is niet waar Wikisource mee werkt. Dus heb je goede teksten, zoek een uitgever of een tijdschrift die het voor je wil publiceren en kom daarna terug naar Wikisource. Dan kunnen er zaken gedaan worden. En zoals je schrijft staan jouw teksten al op allerlei websites, waarom zou je ze dan ook nog op Wikisource willen zetten? [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 6 nov 2022 21:20 (CET)
== Kautsky ==
Het eerste werk van Kautsky staat klaar om te validaten: [[Index:Kautsky_1900_nl_Economische_Theorie_Marx.djvu]].
Als je zin hebt.......--[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 28 apr 2023 10:57 (CEST)
== H & T: Sloot en plas ==
En als je tussen het valideren van Kautsky door nog zin hebt in iets anders: [[Index:Heimans&Thijsse1895InSlootEnPlas1stEdition.djvu]] is klaar om te worden proefgelezen. En ik zou het fijn vinden als jij dat deed; dan valideer ik het weer t.z.t. daarna; zoals we dat ook bij het eerste deeltje gedaan hebben. Ik ben alleen nog wat aan het register aan het rommelen (helemaal achteraan). --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 11 mei 2023 20:53 (CEST)
:Mooie klus, iets gezelliger dan Kautsky. Ik doe ze om en om. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 12 mei 2023 20:57 (CEST)
== H & T: Rietland ==
Het [[Index:Heimans&Thijsse1896DoorHetRietland1stEdition.djvu|rietland]] staat klaar om te worden proefgelezen! Ik zal snel de dingen in de hoofdnaamruimte aanmaken; dat is handig om te checken hoe het eruit komt te zien. De kleurenafbeeldingen komen later. Die moet ik eerst nog gaan fotograferen. Ik ben heel benieuwd wat je ervan vindt! --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 11 jul 2023 12:38 (CEST)
:Oké, ik ga er mee aan de slag. Heb je gezien dat Kautsky klaar is? Op een paar pagina's na, die moet jij doen. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 11 jul 2023 15:26 (CEST)
::jaja, heel goed! Ik heb die laatste pags gedaan. En zojuist ook gelinkt in [[:w:nl:Karl Kautsky]]. Verder heb ik wat bibliografische gegevens op de [[Overleg index:Kautsky 1900 nl Economische Theorie Marx.djvu|overlegpagina]] gezet, voor de liefhebber. Nu ga ik nog een pagina voor Ankersmit maken! --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 15 jul 2023 12:23 (CEST)
== Plantenschat ==
Dag WeeJeevee en @[[Gebruiker:Dick Bos]]
* Ik heb voor [[Plantenschat]] de Inhoudspagina opgenomen in de Index als indexpagina. Als je accoord bent met de verplaatsing van de inhoudspagina naar de indexpagina, kan [[Plantenschat/Inhoud]] verwijderd worden.
* Ook heb ik [[Plantenschat/Gehele tekst]] aangemaakt en een begin gemaakt met aanpassing van de sectieartikelen. Kun je ernaar kijken, en dan in dezelde stijl verder gaan met die aanpassing van de reeks sectieartikelen:
** ''onderhoudswerk:'' {{done}} In alle secties het sjabloon pagina vervangen door de code pages index
** ''verfraaiing:'' aan de doorlinkcijfers de plantnamen toevoegen. Heb je nog vragen, stel ze me. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 15 aug 2023 10:46 (CEST)
:O, er waren 4 pseudo-''pages index'', die als jpg 9a, 9b en 305a, 305b toegevoegd waren. Ik vond het in eerste instantie slim gedaan. Maar bij nader indien : Die pseudo's worden niet herkend door de code pages index. Ik heb pg 9 (de voorrede) daartoe met succes aangepast. De aanpassing op pg 305 gaat wel goed voor de pagina ''Gehele tekst'' en voor plantpaginas ''147'' en ''148''. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 15 aug 2023 12:27 (CEST)
Dag @[[gebruiker:Havang(nl)]], je hebt van alles gewijzigd in dit boek. Geen idee waarom je de inhoud verplaats naar een plek in de index ruimte. Het was te zien waar het nodig was. Ook waarom je in alle sectie het sjabloon pagina vervangen hebt door de code pages index zie ik de noodzaak niet. Het werkte prima.
De wijziging van het toevoegen van de plantnamen bij het doorlinken naar de volgende hoofdstuk vind ik duidelijk wel een verbetering.
Verder wat betreft de pagina Hele tekst. Die is altijd wel handig als je bezig bent met proofreaden, maar nu is die toch echt overbodig en niet wenselijk. Als ik nu de epub van het boek download en op de e-reader zet, dan blijkt het boek ineens 695 paginas te hebben, terwijl het er 167 (en een beetje extra van die eerste pagina's) zijn.
Wat betreft de missende pagina's; jouw oplossing lijkt wat eenvoudiger dan degene die er stond, maar toen kon je wel de gescande pagina's zien, dat kan nu niet meer en dat is toch eigenlijk wel de bedoeling.
Groet, [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 18 aug 2023 16:20 (CEST)
: Dag WeeJeeWee,
*Je hebt gelijk met de gehele tekst: ik heb die aan de stream gekoppeld, dat is fout, die koppeling moet niet onder ''vorige'' staan, maar in de sectie opmerkingen, nu ziet de export de tekst dubbel. Maar de pagina is handig voor wie wikisource als reader gebruiken, dus niet alleen voor correctielezen of valdatielezen. Ik ga dat veranderen. De bron heeft echt ~350 pagina's, voor 167 plantjes, 2 per plantje.
*De Nederlandse wikisource is nog niet geprogrammeerd om vanuit de inhoud binnen de index-paginas stream-pagina's aan te maken. Vanuit een externe inhoudpagina lukt dat niet automatisch, vanuit een interne inhoud wel, vandaar het naar de indexpagina overbrengen. Denk maar na: Input=Indexruimte, output=hoofdruimte. Met een externe inhoud ga je van ''output-hoofdruimte naar input-indexruimte en vandaar weer naar out-put-hoofdruimte. Met een interne index-inhoud ga je slechts van indexruimte naar hoofduimte. ben je niet afhankelijjmk vanm de out-put hofdruimte.
*Je kunt nog steeds de gescande jpg pagina's zien, die staan in geel in de zin erboven. Maar de pagina's werden overgeslagen als je van indexpagina naar indexpagina klikte. Misschien helpt een betere toelichting, ik gas dieproberen te formuleren.
*Het [[Sjabloon:Pagina]] is bedoeld voor gebruik binnen de indexruimte, o.a. om binnen de index (venster:opmerkingen} te linken naar de inhoudspaginas, die dus bereikbaar zijn vóórdat men Indexruimte verlaat. Wikisource geeft aan in welke pagina's het sjabloon verkeerd is ingevoegd: dat zie je [https://nl.wikisource.org/w/index.php?title=Speciaal:VerwijzingenNaarHier/Sjabloon:Pagina&limit=250 HIER]. Ik heb op nu meer dan de helft onderhoud gepleegd, er zijn nog 120 pagina's te gaan. Jouw boek, en twee andere boeken. De een-lijns zijn boeken met een externe Inhoudspagina, die dus het foute sjabloon ook een keer nodig hebben bij het artikel, maar het gelukkig niet op alle pagina's gebruikt hebben.
*PS, ik maak de sjablonen-naar-code correctie af. Kun jij de reeks koptekstjes doen, en meteen daarbij controleren of ik ergens iets fout heb genummerd?--[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 18 aug 2023 17:09 (CEST)
::@[[Gebruiker:Havang(nl)]]. Wat betreft het gebruik van het Sjabloon:Pagina. Jouw interpretatie was mij niet bekend. Ik heb lang geleden dit sjabloon in gebruik genomen, met vrij gebrekkige documentatie op de Overlegpagina. Als jij daar andere opvattingen over hebt, dan is het misschien goed om dat - voorafgaand aan grootscheepse veranderingen - eerst even op de overlegpagina te melden (tegelijk met meldingen in de kroeg of zo). Dan kan iedereen er even aan wennen. En bovendien is dan op de pagina waar het hoort duidelijk wat de achtergrond van de door jou doorgevoerde verandering is. Nu staat dat verscholen in de overlegpagina van een gebruiker. De discussie hierover is - zie ik nu - nog aanzienlijk ouder. Waarom het sjabloon "verkeerd" zou zijn, snap ik nog niet, eerlijk gezegd. Verder zou dit misschien iets zijn om met @[[Gebruiker:Romaine]] kort te sluiten. Die heeft zijn hulp aangeboden bij onderhoud op nl-ws.
::Nu we het er toch over hebben: in het algemeen is de documentatie (o.a. van sjablonen, maar ook van veel andere zaken) heel beperkt en gebrekkig op nl-ws. Mij lijkt het een hoge prioriteit om daaraan iets te veranderen/verbeteren! Groet, --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 20 aug 2023 10:55 (CEST)
:::@[[Gebruiker:Dick Bos]] Dag Dick, Op mijn berichten in de Kroeg reageert niemand. 2009 is lang geleden, het sjabloon was maar 260 keer gebruikt in de artikelruimte op 780 Indexen die gebruik maken van inclusies. Ik mocht veronderstellen dat men dus op de hoogte was dat het efficientere '';pages index'' dit sjabloon had vervangen en daar hoef ik echt geen toestemming voor te vragen. Bovendien kan straks de header-functie werkzaam worden binnen pages index, formatvoorbeeld: <nowiki><pages index="Adama van Scheltema, Zingende stemmen (1916).pdf" header=1 /></nowiki> . Nu werkt dat nog niet, maar straks kan daarmee voor de reeksen de kopteksten automatisch gegenereerd worden. Dat is mijn hoogste prioriteit, maar dat kan ik niet zelf, ik heb hulp gevraagd. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 20 aug 2023 11:30 (CEST)
::::In de Kroeg lees ik maar af en toe mee. Indien nodig kun je me gerust pingen als je wilt dat ik meekijk. [[Gebruiker:Romaine|Romaine]] ([[Overleg gebruiker:Romaine|overleg]]) 22 aug 2023 10:19 (CEST)
:::::Dank, doen we! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 22 aug 2023 10:28 (CEST)
===Andere formaten===
Ik had A5 als formaat, dat zal misschien als nieuwe standaard voor dit boek opgeslagen zijn. Ik had al een vraag gesteld over lay-out, omdat ik iedere keer verspringingen kreeg, hier op s:nl. Maar ik heb er nooit problemen mee gehad op s:fr. Ik heb nu onder export:Andere formaten: A5 veranderd in A4, en het aantal pagina's komt nu voor pdf wel goed uit op ~350. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 18 aug 2023 18:30 (CEST)
== Plaatje op de indexpagina ==
Dag @[[Gebruiker:Havang(nl)]], Ik zie dat je ook het plaatje van de indexpagina hebt gewijzigd. Is daar ook noodzaak voor? Ik zie wel dat je nu via alleen een 1 direct het eerste plaatje van de djvu krijgt, maar wat er stond was toch niks mis mee? Zoals je hebt kunnen zien was de afbeelding wat bewerkt om gewoon een wat betere prent te krijgen. Nu staat er een half duister plaatje en dat maakt het niet aantrekkelijker. Groet, [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 18 aug 2023 19:48 (CEST)
::Hetzelfde principe: Binnen de indexruimte blijven, het venster onder kaft is voorgeprogrammeerd voor een cijfer en laat een representatieve scan zien. Dat hoeft niet persé 1 te zijn, soms is de titelscan geschikter dan de omslagscan. Het hoeft ook niet een plaatje te zijn, bijvoorbeeld bij een krantenartikel is het vaak een tekst-scan. Het indexplaatje wordt ook niet geexporteerd. Het mooie uit te voeren plaatje wordt als jpg, png of zo vanaf de importsite commons op de pagina:.....djvu/nr in de indexruimte geplaatst en verschijnt door transclusie met de page index code in de hoofdruimte en bij export. Het ligt er ook maar net aan hoe je beeldscherm is ingesteld, licht of donker. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 18 aug 2023 19:59 (CEST)
: Hier is een [https://nl.wikisource.org/w/index.php?title=Plantenschat&diff=146071&oldid=60445 VOORBEELD] van waarom ''sjabloon:Pagina'' is vervangen door een code voor meer ''pag(ina)(e)s index'' tegelijk: niet herhaling van het sjabloon per pagina, maar één code voor een meervoud van pagina's uit de index, maar wel in aangesloten volgorde. De jpg's, al voeg je ze handmatig toe, zijn geen paginas index van de desbetreffende pdf of djvu. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 18 aug 2023 23:06 (CEST)
== Onderhoud ==
Dag WeeJeeVee, ik heb onderhoud gedaan aan [[:Categorie:Pagina's die niet-bestaande secties invoegen]], die cat is nu bijna leeg. Jij had lang geleden wat sectiefouten achtergelaten. Je hebt de correcties langs kunnen zien komen: controleer even of het nu beter is. Er zijn nog wat items te gaan, misschien maak ik 't na het eten af. {{done}} [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 23 aug 2023 17:11 (CEST)
:Bedankt! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 26 aug 2023 19:31 (CEST)
== Stemming ==
Dag Weejeevee, zou je op [[Wikisource:De kroeg#Aanmelding moderatorschap (opnieuw)]] willen reageren met je stem voor of tegen? Met zo weinig actieve mensen op wikisource haalt men niet gemakkelijk het aantal vereiste stemmen. [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 26 aug 2023 11:59 (CEST)
:Dag Havang, dank voor je melding, ik heb inmiddels gestemd! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 26 aug 2023 19:30 (CEST)
== Nieuwe magic header werkt prima. ==
Dag Weejeevee , de nieuwe magic header die [[Gebruiker:Raketsla]] vanmiddag heeft gerealiseerd, werkt perfect. Zie Bewerken van [[Plantenschat/154]]: waar ik als test de koptekst verwijderen heb en vervangen door in één tag ''pages index'' (die pagina heeft twee tags) header=1 te plaatsen. Bekijk of het resultaat je kan bekoren !? en daarna kies je, alles aanpassen via deze snelle methode (plak '''header=1''', verwijder '''Koptekst''') of mijn test op deze pagina terugdraaien. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 28 aug 2023 20:51 (CEST)
:Dag @[[user:Havang(nl)]], nou dat werkt wel heel erg makkelijk! Is echt een soort Magic!
:Haalt de magic header de informatie van de inhoudspagina? Kunnen we dat ergens nalezen? Ik zie ook extra tekst ...'uitgegeven door Noordhof in Groningen'. Er kan dus ook tekst aan worden toegevoegd, interessant...... Dank! vooral ook aan @[[gebruiker:Raketsla]] Groet, [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 29 aug 2023 19:12 (CEST)
::Hoi WeeJeeVee. Ja, inderdaad, alle lof voor Raketsla. Die tekst heb ik zelf bedacht door de regel
::"<nowiki>| Opmerkingen = {{#if:{{{uitgever|}}}|Uitgegeven {{#if:{{{plaats|}}}|in {{{plaats}}} |}}door {{{uitgever}}}.}}</nowiki>"
::aan [[MediaWiki:Proofreadpage header template]] toe te voegen. Deze kan indien gewenst aangepast worden. Ook kunnen eventueel paginanummers toegevoegd worden. Meer tekst is helaas niet mogelijk. [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 29 aug 2023 19:23 (CEST)
:::Hoi hoi! Heel leuk dat jullie er zo blij mee zijn.
:::Ik heb nog wel een idee voor extra tekst: ik weet het niet zeker, maar als je er dit van maakt:
:::<pre>| Opmerkingen = {{#if:{{{uitgever|}}}|Uitgegeven {{#if:{{{plaats|}}}|in {{{plaats}}} |}}door {{{uitgever}}}. {{{extratekst|}}}}}</pre>
:::Kun je, hoop ik, extra tekst invoegen:
:::<pre><pages index="…" header=1 extratekst="hier extra tekst" /></pre>
:::Misschien kan de formattering nog wel beter, maar ik schat de kans goed in dat dat zou werken. [[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]] ([[Overleg gebruiker:Raketsla|overleg]]) 29 aug 2023 19:43 (CEST)
::Vincent, Ja, de header haalt alle info uit de INDEX-vensters. Hij defineert vorige, huidige, volgende in de volgorde van de Inhoud die we moeten plaatsen in het veld Opmerkingen (rechterkolom van de Index), mits je daar niet een apart kader hebt gemaakt, wat met name Dick neigt te doen. De header past zijn grootte aan aan de hoeveelheid tekst. Buiten de header wordt door pages index alleen tekst ingevoerd die binnen de resp. ''pagina:'' 's van de Index pagelist staan. Franse documentatie [[s:fr:Modèle:Proofreadpage header template]] (haal google transleter eroverheen). Beschouw Index als de inputpagina: alleen daar wordt tekst opgehaald, uit de Indexpagina's van de pagelist geldt de nummering from= to=, en voor de header (en footer) gelden bepaalde Index:vensters. Als je tekst in die indexvensters verandert, verandert de tekst van de header ''synchroon'' mee, als je tekst op de indexpagina's verandert, verandert de tekst in de hoofdnaamruimte "''synchroon'' mee, dank zij die korte tag <pages index>. Zo heb ik achteraf in [[Maximen van La Rochefoucauld]] in het venster ''titel'' zowel de vertaling als de France bron opgenomen. -[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 29 aug 2023 19:40 (CEST)
:::Ja, zoveel had ik begrepen. @[[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]], nee, dit truukje werkt niet. Alles moet zoals Havang aangeeft vooraf ingevuld zijn op de index. [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 29 aug 2023 20:18 (CEST)
::::Oh. Weet je het zeker? Probeer bijvoorbeeld eens
::::<pre><pages index="…" auteur="Iemand anders" header=1 /></pre>
::::Dat verandert daadwerkelijk de auteur in de koptekst voor die pagina!
::::Als het toch niet werkt, heb ik nog een idee om dit uit te werken: met <code>header="…"</code> zelf spelen. De code wordt dan iets ingewikkelder, maar we zouden dat zo kunnen maken, dat wanneer je er iets anders dan 1 of “overzicht” invult, dat dát als tekst wordt toegevoegd. (De waarde die je daar opgeeft komt als <nowiki>{{{value}}}</nowiki> binnen, dus we zouden daar iets ingewikkelders op los kunnen laten dan alleen maar checken of het “overzicht” is.) Laat maar weten wat je denkt; ik kan daar ook een opzetje voor maken. [[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]] ([[Overleg gebruiker:Raketsla|overleg]]) 29 aug 2023 20:26 (CEST)
:::::@[[Raketsla]] Je kunt '''de Index overrulen''', inderdaad, met extra ad hoc commando's binnen de ''pages index tag''. auteur="... " is een goed voorbeeld. Titre="..." kan ook (vertalen in nl:Titel=), "comment=" " voor vrije tekst zou ook kunnen, maar daar ken ik geen voorbeeld van. Opmerking: ''Doorlopende tekst op een pagina'' komt als rode link te voorschijn, handig, je hoeft hem dus maar in te vullen. Maar als rode link ''moet'' hij ook, wat niet altijd opportuun is. Zoiets als ''if .../gehele tekst'', then die regel als ''blauwe link'' en anders niets. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 29 aug 2023 20:40 (CEST)
::::::Ook een goed idee! Ik ga hier de komende dagen even wat minder aan werken, maar in het weekeind ben ik weer terug, denk ik. [[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]] ([[Overleg gebruiker:Raketsla|overleg]]) 29 aug 2023 20:59 (CEST)
== Kan dit weg? ==
Dag Weejeevee , [[Merian - Metamorphosis (1705)/I]] en [[Merian - Metamorphosis (1705)/I/II]] storen met de serie magic header, ik begreep eerstniet waarom, maar ze blijken doublures te zijn. IK heb ze naar de betreffende goede pagina's geredirigeerd, maar volgens mij kunne ze weg. Als je akkoord bent, plaats je dan het nuweg sjabloon (let op de redirect). --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 4 sep 2023 19:46 (CEST)
== Moderatorschap Raketsla ==
Dag Weejeevee, oOok Raketsla is kandidaat voor het moderatorschap, zou je op [[Wikisource:De kroeg#Stemming Moderatorschap Raketsla]] willen reageren met je stem voor of tegen.--[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 7 sep 2023 19:46 (CEST)
== regelsprong ==
Dag Weejeevee, Ik merk dat men op s:nl die regelsprong wil verwijderen, terwijl men op s:fr graag de regelsprong in de transcripties laat staan zoals in de facsimile : dat is voorgeprogrammeerd zodat die gewoonlijk niet (soms wel) leidt tot een onderbreking van de regel, dat faciliteert het vergelijken. Beide is goed. Verbaas je dus niet, dat ik die laat staan. Voel je vrij om dat anders te doen.--[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 2 okt 2023 20:22 (CEST)
:Ja, ik zag dat jij ze laat staan. Ik gebruik altijd de CleanUp tool, dan zijn ook de extra spatie bij : ? en ; weg. Het vergelijken is dan wel wat lastiger. Overigens haalt de cleanup tool ook de spaties weg bij de mdash, wat ik wel jammer vind, want dat hoort toch eigenlijk niet, maar dat ga ik niet allemaal aanpassen.
:Misschien komt er nog eens iemand langs die dat in de cleanuptool wil aanpassen. :) [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 3 okt 2023 10:31 (CEST)
::SVP, de spaties voor en na — zijn typografisch vereist. Dus niet weglaten. t/m p.34 intussen bijgewerkt. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 4 okt 2023 21:49 (CEST)
:::Ja, ik weet dat ze er in principe horen te staan. Zou jij of misschien @[[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]] dit in de cleanuptool kunnen/willen aanpassen? [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 5 okt 2023 17:24 (CEST)
::::Ik kan dat niet aanpassen. Maar het is aanbevolen, de cleanuptool niet meer te gebruiken bij de validatie, om handmatige veranderingen na een eerste cleanup niet teniet te doen. Ook nog dit:als de nieuwe pagina begint met een nieuwe alinea of witregel, begin ik die pagina met nowiki / , dan is dhr niet nodig voor blanco regels, en dan is op de pagina ervoor nop niet nodig. Vergelijk een paar pagina's in de leesmodus van vóór en na die wijzigingen van je: geen verschil. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 5 okt 2023 17:35 (CEST)
==DJVU vervangen==
Zie [[Index:Album der Natuur 1862.djvu]], nu wel goed, maar 8 pagina's minder, en djvu maar half zo groot (nu 45,18 MB i.p.v. 91,97 MB) en toch afmeting 2x2=4 keer zo groot (nu 1.969 × 3.158, i.p.v. 1.000 × 1.500). Er was kennelijk iets goed fout gegaan bij de upload door de IA upoload tool, je kunt het zien aan de miniatuur. Ik heb nu de pdf in mijn computer geupload en met een online pdftodjvu programma geconverteerd. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 3 okt 2023 06:25 (CEST)
:@[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] Dank je wel, het ziet er nu goed uit! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 3 okt 2023 10:22 (CEST)
::Nog vreemder, ik meende dat djvu in principe de pdf comprimeerde; maar de pdf is 32,6 MB en de djvu 45,18 MB. IK merk vaker in mijn pogingen van pdftodjvu-conversies dat de djvu groter is, niet kleiner dan de pdf! In zulke gevallen kies ik voor de pdf - hier was al een djvu geupload. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 3 okt 2023 15:54 (CEST)
== Engels - Ontwikkeling, eerste editie proefgelezen ==
Als je een keer tijd en zin hebt: [[Index:DeOntwikkelingVanHetSocialisme (Engels 1886).djvu]] is geheel proefgelezen! Leuk om te valideren en volgens mij best behoorlijk leesbaar. Maar ik vraag het vooral omdat ik graag overleg over de betekenis van deze tekst (en de vele andere edities) ivm een lemma op nl-wiki..... --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 6 okt 2023 10:31 (CEST)
:Begrepen! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 6 okt 2023 11:04 (CEST)
== Pragmatieke Sanctie ==
Dag WeeJeeVee, je hebt in [[Album der Natuur/1857/Borende schelpdieren]] kunnen lezen over [[Pragmatieke Sanctie]]. Ter kennisneming: ik kom die term nu tegen in [[Klein plakkaatboek van Nederland]], hoofdstuk X (maar het is een tekst in het Frans). [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 26 nov 2023 22:06 (CET)
* Dag Havang, inderdaad ook Pragmatieke Sanctie. Waar jij naar verwijst is die van 1549 en in AdN wordt vast en zeker die van 1713 bedoeld. Groet, Wilma [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 27 nov 2023 15:34 (CET)
== v.H. ==
Hallo Wilma, Alles goed? Ik kwam recent [[Groninger Courant/Jaargang 111/Nummer 52/Teelt na vroege aardappelen|dit artikel]] tegen geschreven door een v.H. Weet jij misschien of ik dit artikel met enige zekerheid kan toeschrijven aan [[Auteur:Alexander Willem Michiel van Hasselt]]? Groeten, [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 9 apr 2025 19:17 (CEST)
:Dag Vincent, ja alles goed hoor. Druk met een project op en.wikisource en kom even niet aan mijn AdN meer toe. Maar daar kom ik wel op terug. Wat betreft jouw vraag over v. H. heb ik het even nagezocht. In AdN wordt v.H gebruikt door van Hasselt, maar vervelend genoeg is er ook een v. Hall. Meestal wordt hij daar aangeduid als H.v.H. Maar in de Groningerkrant speelt die verwarring niet. Ik vind de kans het grootst dat v. H die dit artikel heeft geschreven [[Auteur:Herman Christiaan van Hall|Herman van Hall]] is. Deze was namelijk 'pionier van het hoger landbouwonderwijs' volgens Wikipedia. Hij was hoogleraar in Groningen. Het artikel past m.i. helemaal niet bij de onderwerpen waarover v. Hasselt schrijft.
:hartelijke groet, [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 10 apr 2025 15:37 (CEST)
::Ja, dat moet heb zijn. Zelf bepaalde steekwoorden, zoals "zeer algemeen" en "goed gevolg" komen terug in andere artikelen van Herman van Hall. Bedankt dus! [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 10 apr 2025 19:40 (CEST)
== Eene reis rond de wereld ==
Ha Wilma, Ik ben na een vertaalklus weer met het proeflezen verdergegaan. Even een vraag. Er bestaat van een medereiziger (luitenant) van deze wereldreis een fotoboek. Ik heb het ooit ingezien, mogelijk in het wereldmuseum Leiden. Zou evt. een gedigitaliseerd fotoalbum toegevoegd kunnen worden? Groet, Margreet [[Gebruiker:DoekeHellema|DoekeHellema]] ([[Overleg gebruiker:DoekeHellema|overleg]]) 21 sep 2025 19:38 (CEST)
:Hai, eerst maar eens zoeken naar een digitale versie ervan en dan even beoordelen. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 29 sep 2025 08:45 (CEST)
== pagelist aanpassingen. ==
Dag WeeJeeVee,
[https://nl.wikisource.org/w/index.php?title=Index%3AAlbum_der_Natuur_1864.djvu&diff=228942&oldid=228545 ZIE HIER] een serie pagelistaanpassingen: de dubbele pagina's zijn als ''empty'' weergegeven; dubbele aanhalingstekens zijn niet nodig als er geen spatie in de nummertekst staat, dus alle overbodige " zijn verwijderd. Groet [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 30 okt 2026 22:55 (CET)
:Dank, Aanhalingstekens zal ik voortaan weglaten. Wel heb ik liever een streepje dan empty, dan is de paginanummering duidelijker.
:[[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 31 okt 2026 19:25 (CET)
qo290qy65y6c8g41angjv3v00xjft14
228957
228945
2026-10-31T20:28:20Z
Havang(nl)
4330
/* pagelist aanpassingen. */ Reactie
228957
wikitext
text/x-wiki
[[Overleg gebruiker:WeeJeeVee/Archief tot 2022|Archief overleg tot 2022]]
== Sumatra ==
Zou je nog een keer willen helpen met ''[[Index:Land en volk van Sumatra (1916).djvu|Land en volk van Sumatra]]''?
* in de eerste plaats met het aanbrengen van nog ontbrekende afbeeldingen. Dat zijn er nogal wat!
* en als je zin hebt, mag je ook wel een eerste opzet in de hoofdnaamruimte maken, een keer.
--[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 11 jan 2022 15:28 (CET)
:Oké, niet direct, maar ik ga er naar kijken en aan werken! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 11 jan 2022 16:29 (CET)
== Witte - Wandelgids Bennekom ==
Van de [[Index:WitteHeinrichWandelBennekom1902.djvu|wandelgids Bennekom van Witte]] moeten nog een paar (adv.-)pagina's worden gevalideerd. Het zou fijn zijn als je dat even kon doen. Dan is die ook weer klaar. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 14 jan 2022 19:28 (CET)
:Done! Kan jij misschien dat wandelboekje van het Geuldal vinden? Misschien ook een leuk projectje. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 14 jan 2022 20:13 (CET)
::Wat betreft het Geuldal: kijk eens naar deze drie edities:
*editie 1886: https://books.google.nl/books?id=DnZfAAAAcAAJ
*en https://books.google.nl/books?id=EXZfAAAAcAAJ
*editie 1890: https://books.google.nl/books?id=HHZfAAAAcAAJ
::En wat vind je van ''Wilde rozen''?
*van 1888: https://books.google.nl/books?id=EQhWAAAAcAAJ
Laat me eens horen wat je ervan vindt. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 14 apr 2022 20:10 (CEST)
:Het lijkt me dat de editie van 1890 het beste is. Leuk om te doen. Wilde Rozen gaat niet alleen maar over rozen, die wil ik ook wel graag doen. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 16 apr 2022 12:08 (CEST)
::Ik ga met 1890 aan de slag. In ieder geval ontbreekt de kaart. Maar die kunnen we misschien wel ergens anders vinden/fotograferen. De Wilde rozen doe ik daarna. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 16 apr 2022 19:46 (CEST)
::Wat denk je hiervan: [[:c:File:WitteHeinrich1890 In en om Valkenburg.djvu]]. Kun je daar wat mee? --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 17 apr 2022 10:12 (CEST)
::En hier zijn de wilde rozen: [[:c:File:Witte 1888 Wilde rozen.djvu]]. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 19 apr 2022 21:28 (CEST)
:::Thanx, ik ga er gauw aan beginnen! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 19 apr 2022 22:00 (CEST)
== Nieuw sjabloon ==
F.y.i.: ik heb een nieuw sjabloon gemaakt/van en-ws gehaald: [[Sjabloon:fine block]].<br />gr. --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 14 apr 2022 20:10 (CEST)
== Occult woordenboekje ==
Dank je, Wilma, voor het valideren van dit boekje. Dat waardeer ik echt. Laat me weten als ik iets terug kan doen. Mvg, [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 28 sep 2022 21:16 (CEST)
: Graag gedaan! Leuk boekje en overzichtelijk met z'n 72 pagina's. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 29 sep 2022 14:50 (CEST)
== Witte - Rozen ==
Ik heb nu [[Pagina:Witte 1888 Wilde rozen.djvu/17|één pagina]] gedaan met de Decorative letter. Eigenlijk valt het wel mee met de hoeveelheid werk. Het is een beetje gepriegel, hier en daar. Wat vind je ervan? Gaan we hier mee door? Ik wil het wel doen, hoor! --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 12 okt 2022 19:28 (CEST)
:Ziet er wel mooi uit. Eén dingetje; er is wat veel ruimte tussen de M en de rest van het woordje. Kan dat kleiner? [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 12 okt 2022 21:38 (CEST)
== zelfgeschreven artikelen over kunstenaars op Wikisource? ==
Michelle van Lanschot gaf me jouw naam door voor mijn vraag.
Ik heb in de loop van de jaren een reeks artikelen geschreven over kunstenaars uit Amsterdam die deels ook op Wikipedia staan.
Kan ik dergelijke artikelen op Wikisource plaatsen? En hoe doe ik dat dan. vriendelijke groeten, [[Gebruiker:FotoDutch|FotoDutch]] ([[Overleg gebruiker:FotoDutch|overleg]]) 4 nov 2022 21:31 (CET)
:Dag [[User:FotoDutch|FotoDutch]], Zijn jouw teksten over de kunstenaars ergens gepubliceerd? Dat is wel een voorwaarde. Zie [[Wikisource:Over Wikisource|deze]] pagina en dan onder het kopje 'Wat hoort op Wikisource?' [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 6 nov 2022 15:29 (CET)
::Hallo WeeJeeVee, de meeste artikelen staan nu her en der op diverse websites. Dien ik die ook als bron te vermelden? Dat kan heel goed. Ik heb de artikelen trouwens ook op Internet Archive inmiddels geplaatst. [[Gebruiker:FotoDutch|FotoDutch]] ([[Overleg gebruiker:FotoDutch|overleg]]) 6 nov 2022 16:44 (CET)
:::Zelf geschreven tekst kan je zelf overal op allerlei weblogs etc neerzetten. Dat kan iedereen en daar staat het internet mee vol. Ook kan je het zelf op Internet Archive zetten. Maar dat is niet waar Wikisource mee werkt. Dus heb je goede teksten, zoek een uitgever of een tijdschrift die het voor je wil publiceren en kom daarna terug naar Wikisource. Dan kunnen er zaken gedaan worden. En zoals je schrijft staan jouw teksten al op allerlei websites, waarom zou je ze dan ook nog op Wikisource willen zetten? [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 6 nov 2022 21:20 (CET)
== Kautsky ==
Het eerste werk van Kautsky staat klaar om te validaten: [[Index:Kautsky_1900_nl_Economische_Theorie_Marx.djvu]].
Als je zin hebt.......--[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 28 apr 2023 10:57 (CEST)
== H & T: Sloot en plas ==
En als je tussen het valideren van Kautsky door nog zin hebt in iets anders: [[Index:Heimans&Thijsse1895InSlootEnPlas1stEdition.djvu]] is klaar om te worden proefgelezen. En ik zou het fijn vinden als jij dat deed; dan valideer ik het weer t.z.t. daarna; zoals we dat ook bij het eerste deeltje gedaan hebben. Ik ben alleen nog wat aan het register aan het rommelen (helemaal achteraan). --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 11 mei 2023 20:53 (CEST)
:Mooie klus, iets gezelliger dan Kautsky. Ik doe ze om en om. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 12 mei 2023 20:57 (CEST)
== H & T: Rietland ==
Het [[Index:Heimans&Thijsse1896DoorHetRietland1stEdition.djvu|rietland]] staat klaar om te worden proefgelezen! Ik zal snel de dingen in de hoofdnaamruimte aanmaken; dat is handig om te checken hoe het eruit komt te zien. De kleurenafbeeldingen komen later. Die moet ik eerst nog gaan fotograferen. Ik ben heel benieuwd wat je ervan vindt! --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 11 jul 2023 12:38 (CEST)
:Oké, ik ga er mee aan de slag. Heb je gezien dat Kautsky klaar is? Op een paar pagina's na, die moet jij doen. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 11 jul 2023 15:26 (CEST)
::jaja, heel goed! Ik heb die laatste pags gedaan. En zojuist ook gelinkt in [[:w:nl:Karl Kautsky]]. Verder heb ik wat bibliografische gegevens op de [[Overleg index:Kautsky 1900 nl Economische Theorie Marx.djvu|overlegpagina]] gezet, voor de liefhebber. Nu ga ik nog een pagina voor Ankersmit maken! --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 15 jul 2023 12:23 (CEST)
== Plantenschat ==
Dag WeeJeevee en @[[Gebruiker:Dick Bos]]
* Ik heb voor [[Plantenschat]] de Inhoudspagina opgenomen in de Index als indexpagina. Als je accoord bent met de verplaatsing van de inhoudspagina naar de indexpagina, kan [[Plantenschat/Inhoud]] verwijderd worden.
* Ook heb ik [[Plantenschat/Gehele tekst]] aangemaakt en een begin gemaakt met aanpassing van de sectieartikelen. Kun je ernaar kijken, en dan in dezelde stijl verder gaan met die aanpassing van de reeks sectieartikelen:
** ''onderhoudswerk:'' {{done}} In alle secties het sjabloon pagina vervangen door de code pages index
** ''verfraaiing:'' aan de doorlinkcijfers de plantnamen toevoegen. Heb je nog vragen, stel ze me. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 15 aug 2023 10:46 (CEST)
:O, er waren 4 pseudo-''pages index'', die als jpg 9a, 9b en 305a, 305b toegevoegd waren. Ik vond het in eerste instantie slim gedaan. Maar bij nader indien : Die pseudo's worden niet herkend door de code pages index. Ik heb pg 9 (de voorrede) daartoe met succes aangepast. De aanpassing op pg 305 gaat wel goed voor de pagina ''Gehele tekst'' en voor plantpaginas ''147'' en ''148''. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 15 aug 2023 12:27 (CEST)
Dag @[[gebruiker:Havang(nl)]], je hebt van alles gewijzigd in dit boek. Geen idee waarom je de inhoud verplaats naar een plek in de index ruimte. Het was te zien waar het nodig was. Ook waarom je in alle sectie het sjabloon pagina vervangen hebt door de code pages index zie ik de noodzaak niet. Het werkte prima.
De wijziging van het toevoegen van de plantnamen bij het doorlinken naar de volgende hoofdstuk vind ik duidelijk wel een verbetering.
Verder wat betreft de pagina Hele tekst. Die is altijd wel handig als je bezig bent met proofreaden, maar nu is die toch echt overbodig en niet wenselijk. Als ik nu de epub van het boek download en op de e-reader zet, dan blijkt het boek ineens 695 paginas te hebben, terwijl het er 167 (en een beetje extra van die eerste pagina's) zijn.
Wat betreft de missende pagina's; jouw oplossing lijkt wat eenvoudiger dan degene die er stond, maar toen kon je wel de gescande pagina's zien, dat kan nu niet meer en dat is toch eigenlijk wel de bedoeling.
Groet, [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 18 aug 2023 16:20 (CEST)
: Dag WeeJeeWee,
*Je hebt gelijk met de gehele tekst: ik heb die aan de stream gekoppeld, dat is fout, die koppeling moet niet onder ''vorige'' staan, maar in de sectie opmerkingen, nu ziet de export de tekst dubbel. Maar de pagina is handig voor wie wikisource als reader gebruiken, dus niet alleen voor correctielezen of valdatielezen. Ik ga dat veranderen. De bron heeft echt ~350 pagina's, voor 167 plantjes, 2 per plantje.
*De Nederlandse wikisource is nog niet geprogrammeerd om vanuit de inhoud binnen de index-paginas stream-pagina's aan te maken. Vanuit een externe inhoudpagina lukt dat niet automatisch, vanuit een interne inhoud wel, vandaar het naar de indexpagina overbrengen. Denk maar na: Input=Indexruimte, output=hoofdruimte. Met een externe inhoud ga je van ''output-hoofdruimte naar input-indexruimte en vandaar weer naar out-put-hoofdruimte. Met een interne index-inhoud ga je slechts van indexruimte naar hoofduimte. ben je niet afhankelijjmk vanm de out-put hofdruimte.
*Je kunt nog steeds de gescande jpg pagina's zien, die staan in geel in de zin erboven. Maar de pagina's werden overgeslagen als je van indexpagina naar indexpagina klikte. Misschien helpt een betere toelichting, ik gas dieproberen te formuleren.
*Het [[Sjabloon:Pagina]] is bedoeld voor gebruik binnen de indexruimte, o.a. om binnen de index (venster:opmerkingen} te linken naar de inhoudspaginas, die dus bereikbaar zijn vóórdat men Indexruimte verlaat. Wikisource geeft aan in welke pagina's het sjabloon verkeerd is ingevoegd: dat zie je [https://nl.wikisource.org/w/index.php?title=Speciaal:VerwijzingenNaarHier/Sjabloon:Pagina&limit=250 HIER]. Ik heb op nu meer dan de helft onderhoud gepleegd, er zijn nog 120 pagina's te gaan. Jouw boek, en twee andere boeken. De een-lijns zijn boeken met een externe Inhoudspagina, die dus het foute sjabloon ook een keer nodig hebben bij het artikel, maar het gelukkig niet op alle pagina's gebruikt hebben.
*PS, ik maak de sjablonen-naar-code correctie af. Kun jij de reeks koptekstjes doen, en meteen daarbij controleren of ik ergens iets fout heb genummerd?--[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 18 aug 2023 17:09 (CEST)
::@[[Gebruiker:Havang(nl)]]. Wat betreft het gebruik van het Sjabloon:Pagina. Jouw interpretatie was mij niet bekend. Ik heb lang geleden dit sjabloon in gebruik genomen, met vrij gebrekkige documentatie op de Overlegpagina. Als jij daar andere opvattingen over hebt, dan is het misschien goed om dat - voorafgaand aan grootscheepse veranderingen - eerst even op de overlegpagina te melden (tegelijk met meldingen in de kroeg of zo). Dan kan iedereen er even aan wennen. En bovendien is dan op de pagina waar het hoort duidelijk wat de achtergrond van de door jou doorgevoerde verandering is. Nu staat dat verscholen in de overlegpagina van een gebruiker. De discussie hierover is - zie ik nu - nog aanzienlijk ouder. Waarom het sjabloon "verkeerd" zou zijn, snap ik nog niet, eerlijk gezegd. Verder zou dit misschien iets zijn om met @[[Gebruiker:Romaine]] kort te sluiten. Die heeft zijn hulp aangeboden bij onderhoud op nl-ws.
::Nu we het er toch over hebben: in het algemeen is de documentatie (o.a. van sjablonen, maar ook van veel andere zaken) heel beperkt en gebrekkig op nl-ws. Mij lijkt het een hoge prioriteit om daaraan iets te veranderen/verbeteren! Groet, --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 20 aug 2023 10:55 (CEST)
:::@[[Gebruiker:Dick Bos]] Dag Dick, Op mijn berichten in de Kroeg reageert niemand. 2009 is lang geleden, het sjabloon was maar 260 keer gebruikt in de artikelruimte op 780 Indexen die gebruik maken van inclusies. Ik mocht veronderstellen dat men dus op de hoogte was dat het efficientere '';pages index'' dit sjabloon had vervangen en daar hoef ik echt geen toestemming voor te vragen. Bovendien kan straks de header-functie werkzaam worden binnen pages index, formatvoorbeeld: <nowiki><pages index="Adama van Scheltema, Zingende stemmen (1916).pdf" header=1 /></nowiki> . Nu werkt dat nog niet, maar straks kan daarmee voor de reeksen de kopteksten automatisch gegenereerd worden. Dat is mijn hoogste prioriteit, maar dat kan ik niet zelf, ik heb hulp gevraagd. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 20 aug 2023 11:30 (CEST)
::::In de Kroeg lees ik maar af en toe mee. Indien nodig kun je me gerust pingen als je wilt dat ik meekijk. [[Gebruiker:Romaine|Romaine]] ([[Overleg gebruiker:Romaine|overleg]]) 22 aug 2023 10:19 (CEST)
:::::Dank, doen we! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 22 aug 2023 10:28 (CEST)
===Andere formaten===
Ik had A5 als formaat, dat zal misschien als nieuwe standaard voor dit boek opgeslagen zijn. Ik had al een vraag gesteld over lay-out, omdat ik iedere keer verspringingen kreeg, hier op s:nl. Maar ik heb er nooit problemen mee gehad op s:fr. Ik heb nu onder export:Andere formaten: A5 veranderd in A4, en het aantal pagina's komt nu voor pdf wel goed uit op ~350. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 18 aug 2023 18:30 (CEST)
== Plaatje op de indexpagina ==
Dag @[[Gebruiker:Havang(nl)]], Ik zie dat je ook het plaatje van de indexpagina hebt gewijzigd. Is daar ook noodzaak voor? Ik zie wel dat je nu via alleen een 1 direct het eerste plaatje van de djvu krijgt, maar wat er stond was toch niks mis mee? Zoals je hebt kunnen zien was de afbeelding wat bewerkt om gewoon een wat betere prent te krijgen. Nu staat er een half duister plaatje en dat maakt het niet aantrekkelijker. Groet, [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 18 aug 2023 19:48 (CEST)
::Hetzelfde principe: Binnen de indexruimte blijven, het venster onder kaft is voorgeprogrammeerd voor een cijfer en laat een representatieve scan zien. Dat hoeft niet persé 1 te zijn, soms is de titelscan geschikter dan de omslagscan. Het hoeft ook niet een plaatje te zijn, bijvoorbeeld bij een krantenartikel is het vaak een tekst-scan. Het indexplaatje wordt ook niet geexporteerd. Het mooie uit te voeren plaatje wordt als jpg, png of zo vanaf de importsite commons op de pagina:.....djvu/nr in de indexruimte geplaatst en verschijnt door transclusie met de page index code in de hoofdruimte en bij export. Het ligt er ook maar net aan hoe je beeldscherm is ingesteld, licht of donker. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 18 aug 2023 19:59 (CEST)
: Hier is een [https://nl.wikisource.org/w/index.php?title=Plantenschat&diff=146071&oldid=60445 VOORBEELD] van waarom ''sjabloon:Pagina'' is vervangen door een code voor meer ''pag(ina)(e)s index'' tegelijk: niet herhaling van het sjabloon per pagina, maar één code voor een meervoud van pagina's uit de index, maar wel in aangesloten volgorde. De jpg's, al voeg je ze handmatig toe, zijn geen paginas index van de desbetreffende pdf of djvu. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 18 aug 2023 23:06 (CEST)
== Onderhoud ==
Dag WeeJeeVee, ik heb onderhoud gedaan aan [[:Categorie:Pagina's die niet-bestaande secties invoegen]], die cat is nu bijna leeg. Jij had lang geleden wat sectiefouten achtergelaten. Je hebt de correcties langs kunnen zien komen: controleer even of het nu beter is. Er zijn nog wat items te gaan, misschien maak ik 't na het eten af. {{done}} [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 23 aug 2023 17:11 (CEST)
:Bedankt! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 26 aug 2023 19:31 (CEST)
== Stemming ==
Dag Weejeevee, zou je op [[Wikisource:De kroeg#Aanmelding moderatorschap (opnieuw)]] willen reageren met je stem voor of tegen? Met zo weinig actieve mensen op wikisource haalt men niet gemakkelijk het aantal vereiste stemmen. [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 26 aug 2023 11:59 (CEST)
:Dag Havang, dank voor je melding, ik heb inmiddels gestemd! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 26 aug 2023 19:30 (CEST)
== Nieuwe magic header werkt prima. ==
Dag Weejeevee , de nieuwe magic header die [[Gebruiker:Raketsla]] vanmiddag heeft gerealiseerd, werkt perfect. Zie Bewerken van [[Plantenschat/154]]: waar ik als test de koptekst verwijderen heb en vervangen door in één tag ''pages index'' (die pagina heeft twee tags) header=1 te plaatsen. Bekijk of het resultaat je kan bekoren !? en daarna kies je, alles aanpassen via deze snelle methode (plak '''header=1''', verwijder '''Koptekst''') of mijn test op deze pagina terugdraaien. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 28 aug 2023 20:51 (CEST)
:Dag @[[user:Havang(nl)]], nou dat werkt wel heel erg makkelijk! Is echt een soort Magic!
:Haalt de magic header de informatie van de inhoudspagina? Kunnen we dat ergens nalezen? Ik zie ook extra tekst ...'uitgegeven door Noordhof in Groningen'. Er kan dus ook tekst aan worden toegevoegd, interessant...... Dank! vooral ook aan @[[gebruiker:Raketsla]] Groet, [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 29 aug 2023 19:12 (CEST)
::Hoi WeeJeeVee. Ja, inderdaad, alle lof voor Raketsla. Die tekst heb ik zelf bedacht door de regel
::"<nowiki>| Opmerkingen = {{#if:{{{uitgever|}}}|Uitgegeven {{#if:{{{plaats|}}}|in {{{plaats}}} |}}door {{{uitgever}}}.}}</nowiki>"
::aan [[MediaWiki:Proofreadpage header template]] toe te voegen. Deze kan indien gewenst aangepast worden. Ook kunnen eventueel paginanummers toegevoegd worden. Meer tekst is helaas niet mogelijk. [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 29 aug 2023 19:23 (CEST)
:::Hoi hoi! Heel leuk dat jullie er zo blij mee zijn.
:::Ik heb nog wel een idee voor extra tekst: ik weet het niet zeker, maar als je er dit van maakt:
:::<pre>| Opmerkingen = {{#if:{{{uitgever|}}}|Uitgegeven {{#if:{{{plaats|}}}|in {{{plaats}}} |}}door {{{uitgever}}}. {{{extratekst|}}}}}</pre>
:::Kun je, hoop ik, extra tekst invoegen:
:::<pre><pages index="…" header=1 extratekst="hier extra tekst" /></pre>
:::Misschien kan de formattering nog wel beter, maar ik schat de kans goed in dat dat zou werken. [[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]] ([[Overleg gebruiker:Raketsla|overleg]]) 29 aug 2023 19:43 (CEST)
::Vincent, Ja, de header haalt alle info uit de INDEX-vensters. Hij defineert vorige, huidige, volgende in de volgorde van de Inhoud die we moeten plaatsen in het veld Opmerkingen (rechterkolom van de Index), mits je daar niet een apart kader hebt gemaakt, wat met name Dick neigt te doen. De header past zijn grootte aan aan de hoeveelheid tekst. Buiten de header wordt door pages index alleen tekst ingevoerd die binnen de resp. ''pagina:'' 's van de Index pagelist staan. Franse documentatie [[s:fr:Modèle:Proofreadpage header template]] (haal google transleter eroverheen). Beschouw Index als de inputpagina: alleen daar wordt tekst opgehaald, uit de Indexpagina's van de pagelist geldt de nummering from= to=, en voor de header (en footer) gelden bepaalde Index:vensters. Als je tekst in die indexvensters verandert, verandert de tekst van de header ''synchroon'' mee, als je tekst op de indexpagina's verandert, verandert de tekst in de hoofdnaamruimte "''synchroon'' mee, dank zij die korte tag <pages index>. Zo heb ik achteraf in [[Maximen van La Rochefoucauld]] in het venster ''titel'' zowel de vertaling als de France bron opgenomen. -[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 29 aug 2023 19:40 (CEST)
:::Ja, zoveel had ik begrepen. @[[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]], nee, dit truukje werkt niet. Alles moet zoals Havang aangeeft vooraf ingevuld zijn op de index. [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 29 aug 2023 20:18 (CEST)
::::Oh. Weet je het zeker? Probeer bijvoorbeeld eens
::::<pre><pages index="…" auteur="Iemand anders" header=1 /></pre>
::::Dat verandert daadwerkelijk de auteur in de koptekst voor die pagina!
::::Als het toch niet werkt, heb ik nog een idee om dit uit te werken: met <code>header="…"</code> zelf spelen. De code wordt dan iets ingewikkelder, maar we zouden dat zo kunnen maken, dat wanneer je er iets anders dan 1 of “overzicht” invult, dat dát als tekst wordt toegevoegd. (De waarde die je daar opgeeft komt als <nowiki>{{{value}}}</nowiki> binnen, dus we zouden daar iets ingewikkelders op los kunnen laten dan alleen maar checken of het “overzicht” is.) Laat maar weten wat je denkt; ik kan daar ook een opzetje voor maken. [[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]] ([[Overleg gebruiker:Raketsla|overleg]]) 29 aug 2023 20:26 (CEST)
:::::@[[Raketsla]] Je kunt '''de Index overrulen''', inderdaad, met extra ad hoc commando's binnen de ''pages index tag''. auteur="... " is een goed voorbeeld. Titre="..." kan ook (vertalen in nl:Titel=), "comment=" " voor vrije tekst zou ook kunnen, maar daar ken ik geen voorbeeld van. Opmerking: ''Doorlopende tekst op een pagina'' komt als rode link te voorschijn, handig, je hoeft hem dus maar in te vullen. Maar als rode link ''moet'' hij ook, wat niet altijd opportuun is. Zoiets als ''if .../gehele tekst'', then die regel als ''blauwe link'' en anders niets. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 29 aug 2023 20:40 (CEST)
::::::Ook een goed idee! Ik ga hier de komende dagen even wat minder aan werken, maar in het weekeind ben ik weer terug, denk ik. [[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]] ([[Overleg gebruiker:Raketsla|overleg]]) 29 aug 2023 20:59 (CEST)
== Kan dit weg? ==
Dag Weejeevee , [[Merian - Metamorphosis (1705)/I]] en [[Merian - Metamorphosis (1705)/I/II]] storen met de serie magic header, ik begreep eerstniet waarom, maar ze blijken doublures te zijn. IK heb ze naar de betreffende goede pagina's geredirigeerd, maar volgens mij kunne ze weg. Als je akkoord bent, plaats je dan het nuweg sjabloon (let op de redirect). --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 4 sep 2023 19:46 (CEST)
== Moderatorschap Raketsla ==
Dag Weejeevee, oOok Raketsla is kandidaat voor het moderatorschap, zou je op [[Wikisource:De kroeg#Stemming Moderatorschap Raketsla]] willen reageren met je stem voor of tegen.--[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 7 sep 2023 19:46 (CEST)
== regelsprong ==
Dag Weejeevee, Ik merk dat men op s:nl die regelsprong wil verwijderen, terwijl men op s:fr graag de regelsprong in de transcripties laat staan zoals in de facsimile : dat is voorgeprogrammeerd zodat die gewoonlijk niet (soms wel) leidt tot een onderbreking van de regel, dat faciliteert het vergelijken. Beide is goed. Verbaas je dus niet, dat ik die laat staan. Voel je vrij om dat anders te doen.--[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 2 okt 2023 20:22 (CEST)
:Ja, ik zag dat jij ze laat staan. Ik gebruik altijd de CleanUp tool, dan zijn ook de extra spatie bij : ? en ; weg. Het vergelijken is dan wel wat lastiger. Overigens haalt de cleanup tool ook de spaties weg bij de mdash, wat ik wel jammer vind, want dat hoort toch eigenlijk niet, maar dat ga ik niet allemaal aanpassen.
:Misschien komt er nog eens iemand langs die dat in de cleanuptool wil aanpassen. :) [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 3 okt 2023 10:31 (CEST)
::SVP, de spaties voor en na — zijn typografisch vereist. Dus niet weglaten. t/m p.34 intussen bijgewerkt. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 4 okt 2023 21:49 (CEST)
:::Ja, ik weet dat ze er in principe horen te staan. Zou jij of misschien @[[Gebruiker:Raketsla|Raketsla]] dit in de cleanuptool kunnen/willen aanpassen? [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 5 okt 2023 17:24 (CEST)
::::Ik kan dat niet aanpassen. Maar het is aanbevolen, de cleanuptool niet meer te gebruiken bij de validatie, om handmatige veranderingen na een eerste cleanup niet teniet te doen. Ook nog dit:als de nieuwe pagina begint met een nieuwe alinea of witregel, begin ik die pagina met nowiki / , dan is dhr niet nodig voor blanco regels, en dan is op de pagina ervoor nop niet nodig. Vergelijk een paar pagina's in de leesmodus van vóór en na die wijzigingen van je: geen verschil. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 5 okt 2023 17:35 (CEST)
==DJVU vervangen==
Zie [[Index:Album der Natuur 1862.djvu]], nu wel goed, maar 8 pagina's minder, en djvu maar half zo groot (nu 45,18 MB i.p.v. 91,97 MB) en toch afmeting 2x2=4 keer zo groot (nu 1.969 × 3.158, i.p.v. 1.000 × 1.500). Er was kennelijk iets goed fout gegaan bij de upload door de IA upoload tool, je kunt het zien aan de miniatuur. Ik heb nu de pdf in mijn computer geupload en met een online pdftodjvu programma geconverteerd. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 3 okt 2023 06:25 (CEST)
:@[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] Dank je wel, het ziet er nu goed uit! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 3 okt 2023 10:22 (CEST)
::Nog vreemder, ik meende dat djvu in principe de pdf comprimeerde; maar de pdf is 32,6 MB en de djvu 45,18 MB. IK merk vaker in mijn pogingen van pdftodjvu-conversies dat de djvu groter is, niet kleiner dan de pdf! In zulke gevallen kies ik voor de pdf - hier was al een djvu geupload. --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 3 okt 2023 15:54 (CEST)
== Engels - Ontwikkeling, eerste editie proefgelezen ==
Als je een keer tijd en zin hebt: [[Index:DeOntwikkelingVanHetSocialisme (Engels 1886).djvu]] is geheel proefgelezen! Leuk om te valideren en volgens mij best behoorlijk leesbaar. Maar ik vraag het vooral omdat ik graag overleg over de betekenis van deze tekst (en de vele andere edities) ivm een lemma op nl-wiki..... --[[Gebruiker:Dick Bos|Dick Bos]] ([[Overleg gebruiker:Dick Bos|overleg]]) 6 okt 2023 10:31 (CEST)
:Begrepen! [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 6 okt 2023 11:04 (CEST)
== Pragmatieke Sanctie ==
Dag WeeJeeVee, je hebt in [[Album der Natuur/1857/Borende schelpdieren]] kunnen lezen over [[Pragmatieke Sanctie]]. Ter kennisneming: ik kom die term nu tegen in [[Klein plakkaatboek van Nederland]], hoofdstuk X (maar het is een tekst in het Frans). [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 26 nov 2023 22:06 (CET)
* Dag Havang, inderdaad ook Pragmatieke Sanctie. Waar jij naar verwijst is die van 1549 en in AdN wordt vast en zeker die van 1713 bedoeld. Groet, Wilma [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 27 nov 2023 15:34 (CET)
== v.H. ==
Hallo Wilma, Alles goed? Ik kwam recent [[Groninger Courant/Jaargang 111/Nummer 52/Teelt na vroege aardappelen|dit artikel]] tegen geschreven door een v.H. Weet jij misschien of ik dit artikel met enige zekerheid kan toeschrijven aan [[Auteur:Alexander Willem Michiel van Hasselt]]? Groeten, [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 9 apr 2025 19:17 (CEST)
:Dag Vincent, ja alles goed hoor. Druk met een project op en.wikisource en kom even niet aan mijn AdN meer toe. Maar daar kom ik wel op terug. Wat betreft jouw vraag over v. H. heb ik het even nagezocht. In AdN wordt v.H gebruikt door van Hasselt, maar vervelend genoeg is er ook een v. Hall. Meestal wordt hij daar aangeduid als H.v.H. Maar in de Groningerkrant speelt die verwarring niet. Ik vind de kans het grootst dat v. H die dit artikel heeft geschreven [[Auteur:Herman Christiaan van Hall|Herman van Hall]] is. Deze was namelijk 'pionier van het hoger landbouwonderwijs' volgens Wikipedia. Hij was hoogleraar in Groningen. Het artikel past m.i. helemaal niet bij de onderwerpen waarover v. Hasselt schrijft.
:hartelijke groet, [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 10 apr 2025 15:37 (CEST)
::Ja, dat moet heb zijn. Zelf bepaalde steekwoorden, zoals "zeer algemeen" en "goed gevolg" komen terug in andere artikelen van Herman van Hall. Bedankt dus! [[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]] ([[Overleg gebruiker:Vincent Steenberg|overleg]]) 10 apr 2025 19:40 (CEST)
== Eene reis rond de wereld ==
Ha Wilma, Ik ben na een vertaalklus weer met het proeflezen verdergegaan. Even een vraag. Er bestaat van een medereiziger (luitenant) van deze wereldreis een fotoboek. Ik heb het ooit ingezien, mogelijk in het wereldmuseum Leiden. Zou evt. een gedigitaliseerd fotoalbum toegevoegd kunnen worden? Groet, Margreet [[Gebruiker:DoekeHellema|DoekeHellema]] ([[Overleg gebruiker:DoekeHellema|overleg]]) 21 sep 2025 19:38 (CEST)
:Hai, eerst maar eens zoeken naar een digitale versie ervan en dan even beoordelen. [[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 29 sep 2025 08:45 (CEST)
== pagelist aanpassingen. ==
Dag WeeJeeVee,
[https://nl.wikisource.org/w/index.php?title=Index%3AAlbum_der_Natuur_1864.djvu&diff=228942&oldid=228545 ZIE HIER] een serie pagelistaanpassingen: de dubbele pagina's zijn als ''empty'' weergegeven; dubbele aanhalingstekens zijn niet nodig als er geen spatie in de nummertekst staat, dus alle overbodige " zijn verwijderd. Groet [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 30 okt 2026 22:55 (CET)
:Dank, Aanhalingstekens zal ik voortaan weglaten. Wel heb ik liever een streepje dan empty, dan is de paginanummering duidelijker.
:[[Gebruiker:WeeJeeVee|WeeJeeVee]] ([[Overleg gebruiker:WeeJeeVee|overleg]]) 31 okt 2026 19:25 (CET)
::''empty'' is een functie die de paginalink uitschakelt in de pagelist, maar een automatisch volgnummer geeft. Het automatische volgnummer kan vervangen worden met bv. een -, maar dat gaat per pagina, vb. 57=- 58=- 57to58=empty, zie het resultaat op de Index. Oké zo? [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 31 okt 2026 21:28 (CET)
2qj0ddjz98i63k3y95ewpbv7z16snah
Pagina:De Katholieke Illustratie vol 001.pdf/82
104
64205
228958
180969
2026-11-01T07:54:56Z
Dedden
258
228958
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Dedden" /></noinclude>{| border="0" cellpadding="4" cellspacing="4" align="center"
|-
| colspan=3 | [[Bestand:Katholieke Illustratie 1867 - vignet.jpg|1000px|center]] <br>{{rh|{{xx-larger|N°. 10.}}|{{xx-larger|Zondags-Lektuur voor het Katholieke Nederlandsche Volk}}|{{xx-larger|1867.}}}}<br>{{rule|height=1px}}
|-
| align="center" | {{smaller|UITGEGEVEN DOOR<br>De Administratie van de Katholieke Illustratie<br>{{sc|St. Jorisstraat. - 's Hertogenbosch.}}<br>Bij HENRI BOGAERTS, opvolger van P.N. VERHOEVEN}}<br>{{x-smaller|Drukker en Boekhandelaar van Z.H. Paus Pius IX.}}
| {{ts|bl|br|ac|}} | {{smaller|ONDER REDACTIE VAN}}<br>H.A. BANNING en J.W. THOMSON,<br>{{smaller|MET MEDEWERKING VAN<br>Aug. SNIEDERS Jr., Dr. J. Ren. SNIEDERS, den ouden en jongen VALENTIJN<br>en meer andere Katholieke Letterkundigen.}}
| align="center" | {{smaller|Elk Vel van 8 pag. kl. fol.<br>kost slechts}} {{larger|6½ Cents.}}<br>{{smaller|Men teekent in voor een geheelen jaargang bij alle<br>Boekhandelaren en bij de Administratie.}}
|-
| colspan=3 | {{rule|height=1px}}
|-
| colspan=3 align="center" | {{x-smaller|INHOUD: De Hongaarsche krooninsigniën. ― Achttien eeuwen. ― Geschiedkundige verhalen voor het Katholieke volk van Nederland. ― 1. De laatste dagen van Jeruzalem. ― De wereldtentoonstelling te<br>Parijs. ― Het kongres van Mechelen. ― Allerlei.}}
|-
| colspan=3 | {{rule|height=1px}}
|-
|}
<section begin="s1"/>{{c|{{xx-larger|DE HONGAARSCHE KROON-INSIGNIËN.}}}}
{{lijn|breedte=12em}}
De ''Katholieke Illustratie'' heeft reeds het voornaamste van de krooningsplegtigheden van keizer Frans Jozef tot koning van Hongarije medegedeeld. Eene gewigtige plaats hebben bij die plegtigheden de kroon-insigniën ingenomen. Geen volk van westelijk of midden-Europa hecht meer gewigt aan historische traditiën dan het Hongaarsche. De groote eerbied, dien het voor de symbolen van het koningschap heeft, is een welsprekend bewijs dat de revolutionnaire beginselen niet tot de kern der natie zijn doorgedrongen. De kroonsieraden boezemen belang in door hun oudheid, hunne beteekenis, hunne lotgevallen en hunne kunstwaarde.
Het voornaamste gedeelte der kroon-insigniën is natuurlijk de kroon zelve, welke ''sacra, angelica, apostolica'', de heilige, engelachtige, apostolische genoemd wordt, naar haar eersten drager, den H. Stephanus, en naar de aartsengelen en apostelen, wier afbeeldingen op en om den hoofdband en bogen staan. De hoofdband is van 20 tot 21 Ned. duim breed in middellijn, en stelt den oudsten en oorspronkelijksten vorm van den diadeem voor. Hij is in 16 velden afgedeeld, die elk afwisselend een heiligenbeeld in email of een grooten, ongeslepen saphier bevatten.Boven het gesteente, midden over het voorhoofd, verheft zich een van boven afgerond schild, waarop 's Heilands beeld in email als Wereldkoning schittert. Aan de beide zijden van dat front zijn vier kleinere horens, driehoekig boven de heiligenbeelden en boogvormig boven de gesteenten; elk dezer horens draagt een zeer grooten parel. De diadeem, de beelden, de saphieren en de horens zijn of waren minstens met kleine paarlen omzet. De edelgesteenten bestaan uit 50 saphieren, 50 robijnen en 338 fijne parelen. De horens ontbreken aan de achterzijde der kroon; slechts tegenover het hoofdschild bevindt zich nog een in goud geëmailleerd borstschild van een Byzantijnsch keizer. Verder hangen van den diadeem aan gouden kettingjes kleinere sieraden in den vorm van klaverblaadjes, uit ongeslepen edelsteenen bestaande. Aan den hoofdband sluiten zich twee bogen aan, van 62 Ned. streep breed, waarop acht in goud geëmailleerde beeldjes op regthoekige gouden plaatjes staan. Waar de bogen elkander kruisen, bevindt zich dergelijk schildje met het afbeeldsel van Christus. In de daarin zich bevindende opening is een kruis vastgeklonken. De bogen zijn op vrij ruwe wijze aan den hoofdband met gouddraad bevestigd. De in het oog vallende verscheidenheid van beide deelen, hoofdband en bogen, heeft de meening doen ontstaan, dat de kroon uit twee verschillende in elkander gevoegde kroonen zou bestaan. Men neemt nu aan, dat de beide bogen tot de kroon behoorden, die door paus Sylvester II aan den koning en Apostel der Hongaren, den H. Stephanus, gezonden werd, en die nog de Latijnsche kroon genoemd wordt. Later, wanneer en door wie is onbekend, is de hoofdband, dien koning Geysa I als eeregeschenk van het Byzantijnsch hof ontving en de Grieksche kroon genoemd wordt, in plaats van den oorspronkelijken diadeem gesteld. De zoogenaamde dubbele kroon weegt 9 marken 6 oncen (ongeveer 2¾ Ned. pond).
[[Bestand:Katholieke Illustratie 1867-1868 - nr 10 p 73 - De Hongaarsche Kroon-insigniën.jpg|600px|center]]
{{c|{{smaller|De Hongaarsche Kroon-insigniën.}}}}
De krooningsmantel of de ''Casula S. Stephani'' vereenigt in zich het hoogst historisch gewigt en de hoogste kunstwaarde. Hij is niet het oorspronkelijke ''palludamentum'' of ''pallium regale'', want dit is verloren geraakt, zonder dat men weet wanneer. Bij de krooning van Ferdinand II in het jaar 1618 werd het nog vermeld. Het werd waarschijnlijk voor Maria Theresia (1741) door het thans bij de Kroon-insigniën behoorende stuk vervangen, dat ook van de tijden van den H. Stephanus dagteekent. Dit stuk was oorspronkelijk een misgewaad, dat de koningin Geyzela zelve geborduurd en in 1031 aan de Kerk van Stuhlweissenburg ten geschenke gegeven had. (Het origineel van de compositie van dit stuk is bewaard geworden en bevindt zich in Raab.) De koningsmantel is een der oudste en tevens een der schoonste gedenkstukken van middeneeuwsch borduurwerk. Het is ook een kunststuk, wat de techniek betreft, namelijk de zoo aan beteekenis rijke heilige beelden zijn zoodanig gegroepeerd, dat, wanneer het over de schouderen hangt, elk beeld zich in natuurlijke houding, ongebroken door de plooijen toont. Toen men het klokvormige, slechts met eene opening voor het hoofd voorziene kasuifel in een mantel veranderde, moest men een gedeelte van het borduurwerk beschadigen. In zijnen tegenwoordigen vorm wordt de mantel door eene op de rugzijde nederdalende strook borduurwerk in twee helften verdeeld. Twee dwarse, even breede strooken gaan van beide zijden uit den hoofdstrook tot
<section end="s1"/><noinclude></noinclude>
mhlbsuy8nzseu2kl2mt4nkrmccb1mw0
Index:Album der Natuur 1864.djvu
106
86720
228944
228942
2026-10-31T18:24:33Z
WeeJeeVee
2844
streepjes
228944
proofread-index
text/x-wiki
{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|Type=tijdschrift
|Taal=nl
|wikidata=
|Titel=[[Album der Natuur]], [[Album der Natuur/1864|13e jaargang, 1864]] en het [[Album der Natuur/1864/Wetenschappelijk Bijblad|Wetenschappelijk Bijblad van 1864]]
|Ondertitel=
|Deel=
|Auteur=
|Vertaler=
|Redacteur=
|Illustrator=
|Stroming=
|Jaar=
|Uitgever=
|Plaats=
|Druk=
|OorspronkelijkeUitgave=
|Key=
|doe_wikidata=
|ISBN=
|OCLC=
|LCCN=
|BNF_ARK=
|DBNL=
|Bron=djvu
|Afbeelding=
|Voortgang=C
|Delen=[[Index:Album der Natuur 1852 en 1853.djvu|1852/3]], [[Index:Album der Natuur 1854 en 1855.djvu|1854/5]], [[Index:Album der Natuur 1856 en 1857.djvu|1856/7]], [[Index:Album der Natuur 1858 en 1859.djvu|1858/9]], [[Index:Album der Natuur 1860.djvu|1860]], [[Index:Album der Natuur 1861.djvu|1861]], [[Index:Album der Natuur 1862.djvu|1862]], [[Index:Album der Natuur 1863.djvu|1863]], [[Index:Album der Natuur 1864.djvu|1864]],
|Pagina's=;{{x-larger|13e jaargang, 1864}}
Voorwerk 1864<br /><pagelist from=10 to=27 10=Fr.t. 11=- 12=T1864 13=dr. 14=Inh 15=- 16=- 17to24=Inh 25=- 26=- 27=Inh />
Hg - 1813 - 1863 </br><pagelist from=28 to=32 28=1/>
Oudemans - De Bekerplanten </br><pagelist from=33 to=50 33=6 />
R - Stuart's tweede ontdekkingsreis </br><pagelist from=51 to=55 51=24/>
H. v. H. - Mieren in Brazilie </br><pagelist from=56 to=61 56=29 57to58=empty 59=30 />
S. - Vorming der gedachten</br><pagelist from=62 to=75 62=33/>
Oudemans - De Bekerplanten </br><pagelist from=76 to=93 76=47 85to86=empty 87=56/>
H. v. H - Snelle plantengroei </br><pagelist from=94 to=95 94="63"/>
F.W. van Eeden - De Kryptogamen </br><pagelist from=96 to=118 96=65/>
R - Noordwest Australie </br><pagelist from=119 to=127 119=88 121to122= - 123=90/>
Hg - Klimaatverschil in Afrika</br><pagelist from=128 to=129 128=95/>
Reitsma - Natuurlijke gesteldheid der ligchamen van ons zonnestelsel </br><pagelist from=130 to=149 130=97/>
Hg - Gele koorts</br><pagelist from=149 to=149 149=116/>
Malmgren - Spitsbergen </br><pagelist from=150 to=159 150=117/>
v. H. - Manna en Lerp </br><pagelist from=160 to=161 160=127/>
Burgersdijk - Ingewandsvormen </br><pagelist from=162 to=193 162=129/>
Oudemans - Petroleum </br><pagelist from=194 to=222 194=161/>
Harting - Verstandige duif </br><pagelist from=223 to=225 223=190/>
Oudemans - Petroleum </br><pagelist from=226 to=244 226=193/>
Lubach - Acclimatietuin </br><pagelist from=245 to=256 245=212/>
Ln - Luchtverschijnsel </br><pagelist from=257 to=257 257=224/>
Reitsma - Natuurlijke gesteldheid der ligchamen van ons zonnestelsel </br><pagelist from=258 to=275 258=225/>
Harting - Schollevaarseiland </br><pagelist from=276 to=286 276=243/>
Hg - Inductie </br><pagelist from=287 to=288 287=254/>
v. H. - Manna</br><pagelist from=288 to=288 288=255/>
Hg - Groote mosselen </br><pagelist from=289 to=289 289=256/>
Meursinge - Studiën over den oester</br><pagelist from=290 to=323 290=- 291=Afb 292=257/>
Kaiser - Nieuwe werktuig </br><pagelist from=324 to=337 324=289/>
Hg - Smithsons stichting </br><pagelist from=338 to=343 338=303/>
Pranger - Watergeluiden </br><pagelist from=344 to=348 344=309/>
Hg - Naschrift Watergeluiden </br><pagelist from=349 to=351 349=314/>
Pranger - Mos-vegetatie </br><pagelist from=352 to=353 352=317/>
v.H. - Keerkringsnachten </br><pagelist from=354 to=354 354=319/>
Hg - Koude in Egypte </br><pagelist from=355 to=355 355=320/>
Lubach - Volmaakbaarheid der menschenrassen </br><pagelist from=356 to=383 356=321/>
Hg - Snelheid van roofvogels </br><pagelist from=384 to=384 384=349/>
Hg - Scheikunde en microskoop </br><pagelist from=385 to=385 385=350/>
v. H - Salep </br><pagelist from=386 to=386 386=351/>
H. v.H - Sago te Singapore </br><pagelist from=387 to=387 387=352/>
Winkler- Versteeningen </br><pagelist from=388 to=414 388=353 389to390= - 391=354/>
- - Wetenschap </br><pagelist from=415 to=418 415=378/>
J. v.d. H - Doodsteek aan de leer </br><pagelist from=419 to=420 419=382/>
v. H - Lievevrouwenbedstroo </br><pagelist from=421 to=421 421=384/>
; {{larger|Wetenschappelijk Bijblad}}
<pagelist from=422 to=521 422=1 491to492= - 493=70 499to500= - 501=76
/>
Zaak- en naamregister<pagelist from=523 to=537 523=- 524=3
/>
|Opmerkingen={{c|{{xxx-larger|'''[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/14|Inhoud 1864]]'''}}}}
<div style="width: 380px; height: 1500px; overflow: auto; border:thin grey solid; padding: 0px 5px 0px 10px;">
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/14}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/17}}
</div>
{{dhr|3}}
{{c|{{xx-larger|'''[[Album der Natuur/1864/Wetenschappelijk Bijblad|Wetenschappelijk bijblad 1864]]'''}}}}
<div style="width: 380px; height: 1200px; overflow: auto; border:thin grey solid; padding: 0px 5px 0px 10px;">
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/20}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/21}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/22}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/23}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/24}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/27}}
|NestedInhoud=
|Breedte=
|Css=
|Header=
|Footer=
}}
58undria2ucofx8ist2o5n5yq80zer7
228956
228944
2026-10-31T20:24:46Z
Havang(nl)
4330
vb: 57=- 58=- 57to58=empty
228956
proofread-index
text/x-wiki
{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|Type=tijdschrift
|Taal=nl
|wikidata=
|Titel=[[Album der Natuur]], [[Album der Natuur/1864|13e jaargang, 1864]] en het [[Album der Natuur/1864/Wetenschappelijk Bijblad|Wetenschappelijk Bijblad van 1864]]
|Ondertitel=
|Deel=
|Auteur=
|Vertaler=
|Redacteur=
|Illustrator=
|Stroming=
|Jaar=
|Uitgever=
|Plaats=
|Druk=
|OorspronkelijkeUitgave=
|Key=
|doe_wikidata=
|ISBN=
|OCLC=
|LCCN=
|BNF_ARK=
|DBNL=
|Bron=djvu
|Afbeelding=
|Voortgang=C
|Delen=[[Index:Album der Natuur 1852 en 1853.djvu|1852/3]], [[Index:Album der Natuur 1854 en 1855.djvu|1854/5]], [[Index:Album der Natuur 1856 en 1857.djvu|1856/7]], [[Index:Album der Natuur 1858 en 1859.djvu|1858/9]], [[Index:Album der Natuur 1860.djvu|1860]], [[Index:Album der Natuur 1861.djvu|1861]], [[Index:Album der Natuur 1862.djvu|1862]], [[Index:Album der Natuur 1863.djvu|1863]], [[Index:Album der Natuur 1864.djvu|1864]],
|Pagina's=;{{x-larger|13e jaargang, 1864}}
Voorwerk 1864<br /><pagelist from=10 to=27 10=Fr.t. 11=- 12=T1864 13=dr. 14=Inh 15=- 16=- 17to24=Inh 25=- 26=- 27=Inh />
Hg - 1813 - 1863 </br><pagelist from=28 to=32 28=1/>
Oudemans - De Bekerplanten </br><pagelist from=33 to=50 33=6 />
R - Stuart's tweede ontdekkingsreis </br><pagelist from=51 to=55 51=24/>
H. v. H. - Mieren in Brazilie </br><pagelist from=56 to=61 56=29 57=- 58=- 57to58=empty 59=30 />
S. - Vorming der gedachten</br><pagelist from=62 to=75 62=33/>
Oudemans - De Bekerplanten </br><pagelist from=76 to=93 76=47 85=- 86=- 85to86=empty 87=56/>
H. v. H - Snelle plantengroei </br><pagelist from=94 to=95 94="63"/>
F.W. van Eeden - De Kryptogamen </br><pagelist from=96 to=118 96=65/>
R - Noordwest Australie </br><pagelist from=119 to=127 119=88 121=- 122=- 121to122=empty 123=90/>
Hg - Klimaatverschil in Afrika</br><pagelist from=128 to=129 128=95/>
Reitsma - Natuurlijke gesteldheid der ligchamen van ons zonnestelsel </br><pagelist from=130 to=149 130=97/>
Hg - Gele koorts</br><pagelist from=149 to=149 149=116/>
Malmgren - Spitsbergen </br><pagelist from=150 to=159 150=117/>
v. H. - Manna en Lerp </br><pagelist from=160 to=161 160=127/>
Burgersdijk - Ingewandsvormen </br><pagelist from=162 to=193 162=129/>
Oudemans - Petroleum </br><pagelist from=194 to=222 194=161/>
Harting - Verstandige duif </br><pagelist from=223 to=225 223=190/>
Oudemans - Petroleum </br><pagelist from=226 to=244 226=193/>
Lubach - Acclimatietuin </br><pagelist from=245 to=256 245=212/>
Ln - Luchtverschijnsel </br><pagelist from=257 to=257 257=224/>
Reitsma - Natuurlijke gesteldheid der ligchamen van ons zonnestelsel </br><pagelist from=258 to=275 258=225/>
Harting - Schollevaarseiland </br><pagelist from=276 to=286 276=243/>
Hg - Inductie </br><pagelist from=287 to=288 287=254/>
v. H. - Manna</br><pagelist from=288 to=288 288=255/>
Hg - Groote mosselen </br><pagelist from=289 to=289 289=256/>
Meursinge - Studiën over den oester</br><pagelist from=290 to=323 290=- 291=Afb 292=257/>
Kaiser - Nieuwe werktuig </br><pagelist from=324 to=337 324=289/>
Hg - Smithsons stichting </br><pagelist from=338 to=343 338=303/>
Pranger - Watergeluiden </br><pagelist from=344 to=348 344=309/>
Hg - Naschrift Watergeluiden </br><pagelist from=349 to=351 349=314/>
Pranger - Mos-vegetatie </br><pagelist from=352 to=353 352=317/>
v.H. - Keerkringsnachten </br><pagelist from=354 to=354 354=319/>
Hg - Koude in Egypte </br><pagelist from=355 to=355 355=320/>
Lubach - Volmaakbaarheid der menschenrassen </br><pagelist from=356 to=383 356=321/>
Hg - Snelheid van roofvogels </br><pagelist from=384 to=384 384=349/>
Hg - Scheikunde en microskoop </br><pagelist from=385 to=385 385=350/>
v. H - Salep </br><pagelist from=386 to=386 386=351/>
H. v.H - Sago te Singapore </br><pagelist from=387 to=387 387=352/>
Winkler- Versteeningen </br><pagelist from=388 to=414 388=353 389=- 390=- 389to390=empty 391=354/>
- - Wetenschap </br><pagelist from=415 to=418 415=378/>
J. v.d. H - Doodsteek aan de leer </br><pagelist from=419 to=420 419=382/>
v. H - Lievevrouwenbedstroo </br><pagelist from=421 to=421 421=384/>
; {{larger|Wetenschappelijk Bijblad}}
<pagelist from=422 to=521 422=1 491=- 492=- 491to492=empty 493=70 499=- 500=- 499to500=empty 501=76
/>
Zaak- en naamregister<pagelist from=523 to=537 523=- 524=3
/>
|Opmerkingen={{c|{{xxx-larger|'''[[Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/14|Inhoud 1864]]'''}}}}
<div style="width: 380px; height: 1500px; overflow: auto; border:thin grey solid; padding: 0px 5px 0px 10px;">
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/14}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/17}}
</div>
{{dhr|3}}
{{c|{{xx-larger|'''[[Album der Natuur/1864/Wetenschappelijk Bijblad|Wetenschappelijk bijblad 1864]]'''}}}}
<div style="width: 380px; height: 1200px; overflow: auto; border:thin grey solid; padding: 0px 5px 0px 10px;">
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/20}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/21}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/22}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/23}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/24}}
{{Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/27}}
|NestedInhoud=
|Breedte=
|Css=
|Header=
|Footer=
}}
qhi204elzwokf9505apqnkz7mlwjq0v
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/521
104
87045
228965
223635
2026-11-01T08:47:25Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228965
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|96|ALBUM DER NATUUR. — WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|}}</noinclude>verder in eene andere verzameling de orden, de familiën, de genera, en eenige uitgekozen specimina van enkele soorten, enz., enz.
{{sc|D. gray}} zegt verder, dat de meest wetenschappelijke zoölogen thans overtuigd zijn, dat de huiden van de dieren onopgezet, en de losse beenderen van de gewervelde dieren beiden in laden of doozen bewaard, veel geschikter zijn voor wetenschappelijk gebruik, dan opgezette huiden of inéén gezette skeletten. (''The Athenaeum'', No. 1926, Sept. 24, 1864, p. 406, 407.)
'''Physiologische werking van een groot Ruhmkorffapparaat.''' — Wanneer men naar de lengte der vonken oordeelt, die zulk een toestel geven kan, en daarbij zich de hevige schokken herinnert, voortgebragt door een werktuigje van gelijken aard, maar in vergelijking bijna mikroskopische afmetingen, dan schijnt het, dat de ontlading van het eerste in 't menschelijk ligchaam zoo geene doodelijke, dan toch ernstige gevolgen hebben moet. Voor eenigen tijd ontving ik toevallig door de beide armen en de borstkas zulk eene ontlading van een Ruhmkorffapparaat, dat vonken gaf van 36 centimeters lengte. Hoewel de daardoor voortgebragte schok volstrekt niet onder de "streelende gewaarwordingen" kan worden gerekend, was zij toch veel minder sterk dan ik verwachtte en ondervond ik daarvan niet het minste nadeelig gevolg. Ik meende toen, dat die ontlading door de eene of andere oorzaak slechts eene gedeeltelijke zou moeten geweest zijn. Thans echter berigt prof. {{sc|Lamy}} te Rijssel aangaande opzettelijke proeven door hem met die ontlading op kalkoenen, honden en schapen gedaan (''Les Mondes'', VI, pag. 313), waaruit blijkt, dat die ontlading veel minder hevige physiologische werkingen voortbrengt, dan men tot nog toe geloofde. Het moet dus zijn, dat de grootere intensiteit der ontlading bij deze werking wordt opgewogen door haar veel langzamer verloop, of, zooals {{asc|Dubois Reymond}} het eerst dit uitdrukte, door de veel mindere steilheid der kromme, die hare intensiteit uitdrukt in opvolgende tijddeelen.
{{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
{{dhr}}{{lijn|5em}}{{Dhr}}<noinclude></noinclude>
5xb6q689el3qdlras29ttyhe8ba1yb6
228966
228965
2026-11-01T08:49:01Z
WeeJeeVee
2844
/* Proefgelezen */
228966
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="WeeJeeVee" />{{rh|96|ALBUM DER NATUUR. — WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|}}</noinclude>verder in eene andere verzameling de orden, de familiën, de genera, en eenige uitgekozen specimina van enkele soorten, enz., enz.
{{sc|D. gray}} zegt verder, dat de meest wetenschappelijke zoölogen thans overtuigd zijn, dat de huiden van de dieren onopgezet, en de losse beenderen van de gewervelde dieren beiden in laden of doozen bewaard, veel geschikter zijn voor wetenschappelijk gebruik, dan opgezette huiden of inéén gezette skeletten. (''The Athenaeum'', No. 1926, Sept. 24, 1864, p. 406, 407.)
'''Physiologische werking van een groot Ruhmkorffapparaat.''' — Wanneer men naar de lengte der vonken oordeelt, die zulk een toestel geven kan, en daarbij zich de hevige schokken herinnert, voortgebragt door een werktuigje van gelijken aard, maar in vergelijking bijna mikroskopische afmetingen, dan schijnt het, dat de ontlading van het eerste in 't menschelijk ligchaam zoo geene doodelijke, dan toch ernstige gevolgen hebben moet. Voor eenigen tijd ontving ik toevallig door de beide armen en de borstkas zulk eene ontlading van een Ruhmkorffapparaat, dat vonken gaf van 36 centimeters lengte. Hoewel de daardoor voortgebragte schok volstrekt niet onder de "streelende gewaarwordingen" kan worden gerekend, was zij toch veel minder sterk dan ik verwachtte en ondervond ik daarvan niet het minste nadeelig gevolg. Ik meende toen, dat die ontlading door de eene of andere oorzaak slechts eene gedeeltelijke zou moeten geweest zijn. Thans echter berigt prof. {{sc|Lamy}} te Rijssel aangaande opzettelijke proeven door hem met die ontlading op kalkoenen, honden en schapen gedaan (''Les Mondes'', VI, pag. 313), waaruit blijkt, dat die ontlading veel minder hevige physiologische werkingen voortbrengt, dan men tot nog toe geloofde. Het moet dus zijn, dat de grootere intensiteit der ontlading bij deze werking wordt opgewogen door haar veel langzamer verloop, of, zooals {{asc|Dubois Reymond}} het eerst dit uitdrukte, door de veel mindere steilheid der kromme, die hare intensiteit uitdrukt in opvolgende tijddeelen.
{{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
{{dhr}}{{lijn|5em}}{{Dhr}}<noinclude></noinclude>
hrrtbv3pxr0cj8fu69isfg45sxfv7w0
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/432
104
90007
228967
228319
2026-11-01T08:54:03Z
WeeJeeVee
2844
/* Proefgelezen */
228967
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="WeeJeeVee" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|11}}</noinclude>Meer dan 7000 stukken werden waardig geoordeeld naar Stuttgard overgebragt te worden, terwijl nog omstreeks 5000 als te veel verbroken bij de opgraving weggeworpen werden. Men verzamelde 40 geheele schedels, 70 stukken van schedels en 375 halve onderkaken, die echter slechts gedeeltelijk bij de schedels pasten, zoodat alleen deze overblijfsels aan minstens 400 individu's behoord hebben.
De heer {{sc|fraas}} heeft door vergelijking dezer talrijke materialiën op nieuw het soortelijk verschil van ''U. spelaeus'' met den tegenwoordig levenden ''U. arctos'' bevestigd gevonden.
Uit de met die van holenbeeren te zamen gevonden beenderen van andere dieren besluit hij, dat zij jagt maakten op den mammouth, het paard, een soort van os, den eland, het hert en het schaap. (''Würtenb. naturw. Jahresb.'', XVIII, S. 156, uittreksel in ''Neues Jahrb. f. Min., Geol''. etc., 1863, S. 617).
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Kraakbeen.''' — Dat de hyaline zelfstandigheid van het kraakbeen uit even zoo vele afzonderlijke deelen bestaat als er cellen in bevat zijn, is reeds voor eenige jaren door {{sc|fürstenberg}} (''{{asc|Müller's}} Archiv'', 1857) aangetoond. Deze wendde daartoe zwavelzuur aan. Nieuwelings bereikte {{sc|heidenhain}} (''Studiën des physiologischen Institutes zu Breslau'', 2{{smaller|<sup>te</sup>}} Hft., p. 1, 1863) hetzelfde doel door aanwending van chloorzure potasch en salpeterzuur, alsmede water bij verhoogde temperatuur. Het eenvoudigste middel daartoe, en tevens datgene, waaronder de cellen zelve het minst lijden, is echter het onlangs door {{sc|wiesner}} (''Sitzungsber. d. kaîs. Akad.'', Bd. XLVIII, 2{{smaller|<sup>te</sup>}} Abth., p. 296) tot het onderzoek van verschillende dierlijke weefsels gebezigde koperoxyd-ammoniak, dat reeds bij het onderzoek van plantenweefsels zulke goede diensten bewezen heeft. Hij gebruikt een vocht, verkregen door ammoniak van 10—15 proc. op koperspaanders bij toetreding der lucht te laten inwerken. Kraakbeen, daarin geplaatst, vertoont na eenigen tijd even zoovele afzonderlijke partijen of, — gelijk hij het noemt, — "celterritoiren," als er cellen en cellengroepen in het kraakbeen bevat zijn. Na eene inwerking van een tot twee uren kan men bij zachte drukking en 'heen en weder schuiving van het dekplaatje de kraakbeencellen naar buiten doen treden, slechts nog omringd van een klein overblijfsel der grondzelfstandigheid.
Ook ter isolering van de verschillende celbestanddeelen der haren bewijst, volgens {{sc|wiesner}}, het koperoxyd-ammoniak goede diensten. Haren, gedurende 24 uren daarin geweekt, laten zich zonder moeite in bast-, merg- en cuticulacellen splitsen.
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}<noinclude></noinclude>
38vc2nhtaaf3ixku4c921jqf4nhtmcv
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/433
104
90009
228968
228323
2026-11-01T08:56:08Z
WeeJeeVee
2844
/* Proefgelezen */
228968
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="WeeJeeVee" />{{rh|12|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>'''Flora en Fauna van den Indischen Archipel.''' — In de ''Geographical Society'' werd in Junij een opstel van den heer {{sc|wallace}} over dit onderwerp gelezen. Het bleek daaruit, dat die Archipel op eene natuurlijke wijze verdeeld kan worden in twee afdeelingen: de westelijke, omvattende Java, Sumatra, Borneo en de Philippijnen, al welke eilanden ten aanzien van hunne Fauna op Azië gelijken, terwijl de oostelijke, waartoe al de overige eilanden, tot Nieuw Guinea en de Salomons-eilanden behooren, al de geologische eigenschappen van Australië bezit. In overeenstemming hiermede werd opmerkzaam gemaakt op de bijzonderheid, dat de westelijke eilanden alle door eene zeer ondiepe zee met Zuid-Oostelijk Azië, en Nieuw Guinea op dezelfde wijze met Australië vereenigd is. Azië en Australië zijn bekend als in hare dierlijke en plantaardige voortbrengselen meer van elkander te verschillen dan eenige andere gedeelten der aarde onderling, en W. toonde aan, dat deze eigenaardigheden zich ter weêrszijde tot de nabij gelegene eilanden uitstrekken, zoodat, wanneer men op de eilanden Bali en Lombok komt, die slechts door eene vijftien mijlen wijde zeestraat vaneen gescheiden zijn, men de voortbrengselen der beide werelddeelen nabij elkander gebragt ziet zonder zich te vermengen. Zoo zijn b. v. de vogels in beide eilanden geheel verschillend, en dat niet alleen wat de soorten, maar ook wat de geslachten en familiën aangaat. (''The Intellectual Observer'', Aug. 1863, pag. 66).
{{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Verdamping van water als zuiveringsmiddel voor de lucht.''' — In eene aan de ''Académie des Sciences'' gedane mededeeling, oppert de heer {{sc|a. morin}} de vraag, of het hygrometrisch maken der lucht van bewoonde kamers, waarop vooral de Engelsche ingenieurs zich beijveren, niet nog op eene geheel andere wijze aan de gezondheid voordeelig zijn kan, dan alleen door het vochtig maken der lucht, — of namelijk het tot damp overgaan van het water niet vergezeld gaat, even als bij de vorming van dauw en even als bij donderbuijen, van de ontwikkeling van eene zekere hoeveelheid elektriciteit, die in de lucht actief oxygenium voortbrengt. De active zuurstof bezit, gelijk bekend is, in hooge mate het vermogen om zekere miasmen, de uitwasemingen van rottende ligchamen, te vernielen door ze te verbranden. Met behulp van den heer {{sc|saint-edme}}, praeparateur bij de lessen van het ''Conservatoire des Arts et. Métiers'', heeft hij te dien einde proeven genomen, daarin bestaande dat hij glazen buizen van 0,030 m. diameter, omgeven met zwart papier, waarin strookjes van met stijfsel en iodium bestreken of in eene eenvoudige oplossing van ioduretum potassii gedompeld papier, benevens lakmoespapier aanwezig waren, plaatste te midden van een regen van zeer fijn verdeeld water, zoo echter,<noinclude></noinclude>
6d5aczf2kp1nhuz8pf86ynp5m0984xc
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/434
104
90010
228969
228324
2026-11-01T08:59:13Z
WeeJeeVee
2844
/* Proefgelezen */
228969
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="WeeJeeVee" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|13}}</noinclude>dat noch het papier, noch een in de huizen geplaatste thermometer door een enkelen druppel water konden worden bevochtigd. Het standvastige resultaat was, dat op de met een iodiumpraeparaat bereide papieren zich violette of blaauwe vlekken vertoonden, hetgeen aantoonde, dat er actieve zuurstof ontwikkeld was geworden, — en dat het blaauwe lakmoespapier roode vlekken verkregen had, waaruit men mag besluiten tot de ontwikkeling van een zuur, zeer waarschijnlijk een stikstofzuur. Dat de thermometer gedaald was, liet zich vermoeden; de daling bedroeg 1½ tot 2 graden. (''Compt. rend.'', Tom. LVII, pag. 720).
{{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Generatio spontanea.''' — De groote opeenhooping van waarnemingen, proeven en geschriften over dit onderwerp maakt het moeijelijk om de lezers van het ''Album'' daaromtrent in het korte bestek van het ''Bijblad'' op de hoogte te houden, en de tijd is niet ver meer af, dat een résumé van den aan dit vraagstuk besteden arbeid een geschikt onderwerp worden zal voor een opstel in het ''Album'' zelf. Wij kunnen echter niet nalaten, met het oog op het vroeger in het ''Bijblad'' aangaande de proeven van {{sc|pasteur}} op den Mont-Blanc en den Jura medegedeelde, hier te vermelden, dat {{sc|pouchet, joly}} en
{{sc|musset}} door proeven, gedaan in de Spaansche Pyreneen, de resultaten van {{sc|pasteur}} hebben getracht tegen te spreken. Die proeven zijn door hen medegedeeld in de ''Compt. rend''. van den 21 September. Daarop antwoordt {{sc|pasteur}} in die van den 2 Nov. j.l., dat de genoemde heeren verzuimd hebben om, zoo als hij, de punten der ballons met eene heet gemaakte ijzeren tang af te breken ten einde de stofjes, die zich op de oppervlakte dier punten konden bevinden, te verbranden, en de hand zoo ver mogelijk van de gemaakte opening te houden, — maar vooral dat zij in het geheel zijne methode niet in aanwending gebragt hebben, 't geen toch voor eene contrôle zijner proeven noodig was. Hij, {{sc|pasteur}}, heeft op zestig ballons, telkens twintig te gelijk, geëxperimenteerd; de heer {{sc|pouchet}} c.s. slechts tweemalen op vier ballons. Dáárin, in die hoeveelheid van ballons, ligt de methode. {{sc|Pasteur}} opende op de Jura twintig ballons; vijf daarvan boden hem organische producten aan. Daaruit besloot hij, "dat men op den Jura aanmerkelijke hoeveelheden lucht kon opvangen, die geene physische of chemische veranderingen heeft ondergaan, en toch geheel ongeschikt is om in een zeer rotbaar vocht eenige verandering te weeg te brengen." Had hij, even als zijne tegenstanders, slechts vier geopend, dan had hij bij toeval vier van de vijf kunnen nemen, die organische producten hebben opgeleverd en zijne slotsom zou geheel anders en valsch geweest zijn. — De h.h. {{sc|pouchet, joly}} en {{sc|musset}} zullen moeten kunnen verzekeren, dat, wanneer men ergens een groot aantal<noinclude></noinclude>
1k8m2xzfz89fa8h7f9e3q6sdw1auu8j
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/435
104
90012
228970
228330
2026-11-01T09:01:42Z
WeeJeeVee
2844
/* Proefgelezen */
228970
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="WeeJeeVee" />{{rh|14|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>ballons opent, geheel in overeenstemming met de voorschriften, vervat in de ''Mémorie'' van {{Sc|pasteur}}, al die ballons organische producten leveren. Dan alleen hebben zij regt de conclusiën van zijne ''Mémoire'' tegen te spreken. (''Compt. rend''., Tom. LVII, pag. 724).
{{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Geleidingsvermogen van thallium voor elektriciteit en verandering daarvan voor dit en andere metalen met de temperatuur.''' — {{sc|Matthiessen}} en {{sc|vogt}} hebben aan de ''Royal Society'' te Londen hierover berigt gegeven. (''Philos. Magazine'', suppl. Dec. 1863, pag. 542). Zij vonden voor het geleidingsvermogen van thallium door bepalingen uit vier verschillende specimina kleinste waarde 9,082, grootste 9,226, gemiddeld 9,163, alles bij eene temperatuur van 0° en het geleidingsvermogen van zilver gelijk 100 gesteld. Van O tot 100° verminderde dat van het thallium met 31,42 ten honderd.
Voor ijzer werd gevonden: ''a''. voor galvanoplastisch nedergeslagen ijzer uit vier specimina eene vermindering van gemiddeld 38,261 ten honderd. ''b''. Voor hard getrokken, chemisch zuiver ijzer mede uit vier specimina gemiddeld 33,235 ten honderd. ''c''. Voor ijzer, waarvan niet is opgegeven, of het chemisch zuiver is of niet, maar van het voorgaande vooral daarin verschillend, dat de specimina uitgegloeid waren: een in waterstof 33,459 ten honderd, drie andere in aanraking met kool, gemiddeld 31,464 ten honderd, en een met ijzeroxyd onder eenen vloed van glas 33,278 ten honderd. ''d''. Een smalle horologieveer gaf eene vermindering van 27,689 ten honderd en ''e''. gewoon ijzerdraad uit den handel eene van 55,801 ten honderd.
Het absolute geleidingsvermogen bij O kon voor het zuivere ijzer, onder a genoemd, niet uit de proefnemingen worden afgeleid, omdat de gebruikte reepjes daartoe te poreus waren. Voor dat onder ''b'' bedroeg het gemiddeld 14,5. Voor het eerst onder ''c'' genoemde was het 14,673, voor de drie volgende gemiddeld 10,018, voor het laatste 13,381. De vermindering van het geleidingsvermogen der drie genoemde specimina was blijkbaar een gevolg der opname van kool bij het gloeijen, zij bevatten gemiddeld 0,993 ten honderd daarvan en waren dus genoegzaam tot staal geworden. Voor het specimen onder ''d'' genoemd bedroeg het geleidingsvermogen bij 0° 8,565 en voor dat onder ''e'' 13,172.
M. en V. geven eindelijk eene opgave van het geleidingsvermogen van verschillende metalen bij O, zooals zij dit uit deze en vroegere proefnemingen hebben afgeleid. Deze luidt als volgt:
{| style="margin: 1em auto 1em auto;"
|-
|Zilver||(hard getrokken){{gap}}||100{{gap}}||Nikkel{{gap}}||13,11
|-
|Koper||{{gap}}idem{{gap}}||99,95||Tin||12,36
|-
|Goud||{{gap}}idem{{gap}}||77,96||Thallium||9,16
|-
|Zink||||29,02||Lood||8,32
|-
|Cadmium||||23,72||Arsenicum||4,76
|-
|Cobalt||||7,22*||Antimonium||4,62
|-
|IJzer||(hard getrokken)||16,81*||Bismuth||1,245.
|-
|}<noinclude></noinclude>
ekxgijlqzm0xdot7bm9nf9svpmc1t4z
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/436
104
90013
228971
228331
2026-11-01T09:03:16Z
WeeJeeVee
2844
/* Proefgelezen */
228971
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="WeeJeeVee" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|15}}</noinclude>De met een * geteekende zijn de waarschijnlijke waarden voor het zuiver metaal, uit proefnemingen met het onzuivere afgeleid. Die voor ijzer schijnt ons, bij vergelijking met de eerst vermelde uitkomsten voor dat metaal, hoog genoeg. {{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Elektrisch verschil van aderlijk en slagaderlijk bloed bij levende dieren.''' — Dr. {{sc|scoutetten}}, te Metz, heeft, volgens een berigt van {{sc|de la rive}} in de ''Archives des Sciences Naturelles'', Nov. 1865, bl. 279, dit verschil bepaald, door in een ader en in een slagader van een levend dier (een paard) elektroden van platina te plaatsen, die met een rheoskoop waren verbonden. Hij vond, dat steeds het slagaderlijk bloed positief is tegen het aderlijk. Zooveel ten minste kan men opmaken uit de door S. opgegeven stroomrigting in dit werktuig, hoewel hij kort daarop zegt, dat juist het omgekeerde het geval is.
De verschillende voorzorgen, die S. genomen heeft om allerlei tegenwerpingen te voorkomen of te beantwoorden, hier met stilzwijgen voorbijgaande, vermelden wij alleen nog, dat hij, om zich van de polarisatie der elektroden geheel vrij te maken, deze heeft genomen van zink, gedompeld in eene oplossing van zwavelzuur zinkoxyde, die in kleine poreuse bakjes was geplaatst, welke elk in het bloed werden gedompeld, na dat dit uit een ader en een slagader van het dier in een klein vat was opgevangen, dat door eene poreuse tusschenwand in tweeën was verdeeld. De uitkomst was weder dezelfde en de daarin ontwikkelde elektromotorische kracht vond S. gelijk aan die van een tin-loodelement in eene oplossing van keukenzout.
{{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Nog een spheroïdaalstaat zonder verwarming.''' — {{sc|Tomlinson}} heeft, ''Philosophical Magazine'', Dec. 1865, pag. 451 en v., berigtende over de proeven van
{{sc|meunier}}, aangaande welke wij refereerden in dit Bijblad 1865, pag. 92, daarbij nog eenige feiten gevoegd, waarvan een ons toeschijnt hier vermelding te verdienen. F. meent, dat de duur der spheroïden van eenige vlugtige olie, op eene laag van dezelfde vloeistof, gebezigd kan worden om bij benadering den meerderen of minderen graad van vlugtigheid, dus in zeker opzigt de zuiverheid dier stof te bepalen. Tot staving van dit gevoelen voert hij eene reeks van proefnemingen aan met terpentijn door hem gedaan. Een druppel terpentijn, zoo als zij in den handel voorkomt, op water gebragt, vormde daarop eene dunne laag, waarop druppels dezer vloeistof,<noinclude></noinclude>
fnmt899hfau0zjm90ah4nkdqmylm951
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/506
104
90266
228946
2026-10-31T18:30:25Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228946
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" /></noinclude>{{dhr}}
{{c|{{larger|WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.}}}}
{{dhr}}{{lijn|4em}}{{dhr}}
'''Verschietende sterren.''' — {{asc|Secchi}}, die reeds sedert eenige jaren zich beijverd heeft, door middel van gelijktijdige waarnemingen te Rome en te Civita-Vecchia, overgeseind door den telegraaf, de hoogte, rigting en snelheid der verschietende sterren te bepalen, heeft deze gedurende de periode van 5—10 Augustus j.l. wederom herhaald en ditmaal, bijgestaan door een talrijker personeel, op nog vollediger wijze dan vroeger.
Het getal der met zekerheid op beide stations gelijktijdig waargenomen verschietende sterren heeft 95 bedragen. Hun gemeenschappelijk punt van divergentie lag, zoo als gewoonlijk, tusschen Cepheus en Cassiopea. De uit de vergelijking der gelijktijdige waarnemingen berekende paralaxis verschilde van 15° tot 40°. De eerste geeft eenen afstand van 242, de tweede eenen van 71 kilometers. De paralaxis was in het algemeen kleiner voor de kleinste meteoren dan voor de grootste, hetgeen bewijst, dat de laatste het meest nabij zijn. Voor een der grootste werd door eene berekening, die echter nog onzekerheid overlaat, eene snelheid van 90 kilometers per seconde gevonden. In het algemeen schijnt de snelheid het geringst te zijn voor diegene, welke het digtst bij de aarde zijn. Op den avond van den 10den waren al de paralaxen grooter en dus de afstanden geringer dan op de vorige avonden, hetgeen tevens in overeenstemming is met het grooter. aantal van verschietende sterren op dien avond (''Les Mondes'', 2e Année. T. VI, te Livr., p. 15).
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Stof uit den dampkring gevallen.''' — Bij de reeds vrij talrijke bekende gevallen van uit den dampkring nedergevallen poedervormig stof kan men de beide volgende voegen, die in den loop van dit jaar in Oostenrijk weder waargenomen zijn en medegedeeld worden in de ''Sitzungsberichte der kais. Akademie'', Bd. XLIX 2 Abth., p. 336 en 337.
In het eerste, medegedeeld door prof. dr. {{asc|C. Ielinek}}, viel gedurende den nacht van den 22 Januarij bij zuiden wind rondom Breslau en verder door het grootste deel van Silezie over eene oppervlakte van niet minder dan 550 vierkante geogr. mijlen sneeuw, welke men des morgens met een grijsachtig<noinclude>{{rh|{{gap}}{{smaller|1864.}}||{{smaller|11}}{{gap}}}}</noinclude>
19d0x8gflijlz7s8yea4xvy0a63svxx
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/507
104
90267
228947
2026-10-31T18:43:27Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228947
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|82|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>geel stof bedekt vond. De hoeveelheid was zoo groot, dat {{asc|Ielinek}} berekent, dat in Ratibor 130.000, aan den Gross-Shehlitz zelfs 250.000 centenaars per vierkante mijl gevallen zijn. Een nader onderzoek van dit stof is niet medegedeeld.
et tweede geval werd aan de Akademie berigt door den heer {{asc|C. Deschmann}}, en had plaats op den 241 Februarij ten 11 ure 's morgens in den omtrek van Reifnitz bij zuidoosten wind. De kleur van het met sneeuw gevallen stof was geelachtig rood, als van het poeder van oude baksteenen. De gevallen sneeuwlaag was slechts een duim dik en gelijkmatig door en door gekleurd.
Het uit het door smelting der sneeuw gevormde water nederzinkend poeder vertoonde zich onder het mikroskoop als een agglomeraat van doorschijnende, meest kleur- en vormlooze ligchaampjes, welker grootte verschilde van */, tot!/, oo lijn. Daartusschen waren eenige geelachtige schubjes. Noch zuren, noch alkalien bragten daarin eenige verandering te weeg.
Het schijnt derhalve, dat dit stof uit zuiver anorganische deeltjes bestond.
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Bepaling op physische wijze van de hoeveelheid koolzuur in uitgeademde lucht.''' — {{asc|Tyndall}} had gevonden, dat het absorbtievermogen van koolzuur-gas voor de warmte, uitgestraald door eene vlam van kooloxyd-gas, buitengewoon groot is. Dit heeft aan zijnen assistent, den heer {{asc|Barrett}}, aanleiding gegeven om te beproeven, of deze eigenschap dienstbaar kon worden gemaakt ter bepaling van de procentische hoeveelheid koolzuur, die in de uitgeademde lucht voorhanden is. De gebezigde toestel is in de hoofdpunten dezelfde als die, waarvan: {{asc|Tyndall}} zich bij zijne wel bekende proeven bediend heeft, alleen in zooverre verbeterd als noodig was om constante afwijkingen der galvanometernaald bij bepaalde hoeveelheden koolzuur te verkrijgen.
Door chemische analyses, verrigt door {{asc|Frankland}}, werden de langs den physischen weg gedane bepalingen gecontroleerd. De overeenkomst tusschen beiderlei uitkomsten is groot genoeg om te doen zien, dat men inderdaad uit de mate van absorbtie tot de hoeveelheid van het absorberende gas kan besluiten. Voor de beschrijving van den toestel en van zijn gebruik verwijzen wij naar het oorspronkelijke opstel, te vinden in het ''Philos. Magazine'', 1864, p. 108.
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Luchtbuis aan de zwemblaas van Acanthopterygiers.''' — Tot hiertoe kende men het bestaan van een buis, die de zwemblaas met het darmkanaal vereenigt, alleen bij een aantal visschen uit de afdeelingen der ''Malacopterygii (Physostomi)'' en der Ganoiden. {{sc|Kner}} heeft thans in de zitting van Maart der Weener Akademie<noinclude></noinclude>
kkjqfubj483p5ij6encp4totw1i7s0h
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/508
104
90268
228948
2026-10-31T18:49:19Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228948
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|83}}</noinclude>medegedeeld, dat hij ook zulk eene luchtbuis gevonden heeft bij twee visschen uit de orde der ''Acanthopterygi'', t.w. ''Caesia erythrogaster'' en ''Holocentrum spinosissimum'' (''l'Institut'', 1864, p. 288).
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Palaeosiren Beinerti.''' — Onder dezen naam beschrijft {{asc|Geinitz}} de overblijfselen van een reptiel afkomstig uit de onderste Jagen van den Dyas (Permisch stelsel) bij Braunau in Bohemen. Hij meent daarin een wezen te herkennen, dat na verwant was met ''Siren lacertina'', die nu in Noord-Amerika leeft, maar dit dier ongeveer negen maal in grootte overtrof (''Neues Jahrbuch f. Miner''., Geol. etc. 1864, H. 5, S. 513).
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Inrigting om ronde dekplaatjes vcor mikroskopische voorwerpen te snijden.''' — Gewoonlijk snijdt men deze op de draaibank met een diamant na het glazen plaatje op een glad geslepen schijf met eenig lutum bevestigd te hebben. Dit laatste is echter lastig en tijdroovend, daar later het plaatje weder van het lutum los gemaakt moet worden. Eene vernuftige en doeltreffende handelwijze tot tijdelijke bevestiging der glasplaatjes is onlangs door dr. {{asc|Rollmann}} uitgedacht en medegedeeld in het ''Polyt Journ'' CLXXII, p. 97. Hij bevestigt de glasplaatjes namelijk eenvoudig door luchtdrukking, door eene vastzuiging tegen de schijf, die als onderlaag dient. Daartoe zijn in deze twee cirkelronde groeven gesneden, waarvan de buitenste eene iets kleiner middellijn heeft dan het dekplaatje, hetwelk men verlangt te vervaardigen. Beide groeven staan door eene overdwarse groeve in verband. Van daar uit gaat een kanaaltje, dat geboord is in den cylinder, welke als onderlaag voor de schijf dient, en met dit kanaaltje staat een ander, loodregt op den cylinder, in opene gemeenschap en opent zelf buitenwaarts in een kort buisje waarom een kleine caoutchouc-ballon gebonden is, Drukt men dezen zamen en legt vervolgens het glasplaatje op de schijf, dan wordt dit daartegen vastgezogen, zoodra men de ballon weder loslaat.
Wij meenden sommige onzer lezers, die zich met het vervaardigen van mikroskopische praeparaten bezig houden, geen ondienst te doen met hun dit eenvoudig hulpmiddel mede te deelen. Welligt kan het nog wel andere gocde diensten doen, b.v. om glasplaatjes met mikroskopische voorwerpen op de voorwerptafel van het mikroskoop vast te houden en aldus de altijd lastige klemmen te vermijden. Daartoe zoude de inrigting echter natuurlijk gewijzigd moeten worden.
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Invloed der spoortreinen op de naauwkeurigheid van sterrekundige waarnemingen.''' — In de ''Proceed. of the Royal Society'', XIII, no. 59, komt het verslag<noinclude></noinclude>
bztz3ywt9lm8e1r55j6czpl73o146na
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/509
104
90269
228949
2026-10-31T18:52:33Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228949
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|84|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>van eene reeks van waarnemingen van den bekenden sterrekundige {{asc|South}}, door hem reeds in 1847 gedaan, waaruit overtuigend blijkt, hoe storend de beweging van spoortreinen kan worden, wanneer zij zelfs nog op vrij aanmerkelijken afstand van een sterrekundig observatorium voorbij gaan. Zijne waarnemingen werden verrigt met eenen kijker, die gerigt was op het door eene kwikzilver-oppervlakte weerkaatste beeldje der poolster. Wanneer alles in rust en er geen trein nabij was, vertoonde zich dit beeldje als een zuiver rond schijfje. Naderde een trein, dan werd het beeldje eerst vijfvoudig, vervolgens lijnvormig, dan kruisvormig; eindelijk wanneer de trein in de onmiddellijke nabijheid was, bestond het beeldje uit drie evenwijdige lijntjes, om daarop dezelfde vormveranderingen in tegengestelden zin weder te doorloopen naar mate de trein zich verwijderde.
Bij een groot getal van waarnemingen bleek, dat in een vierde der gevallen zich het kruisvormig beeldje reeds vertoonde, wanneer de trein nog op een afstand van meer dan 1000 yards (912 Ned, ellen, ongeveer 10 minuten gaans) was, eenmaal reeds op 1176 yards.
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Stem der visschen.''' — De heer {{sc|Armand Moreau}} heeft aangetoond, dat bij zekere visschen het geluid, dat zij geven, voortgebragt wordt onder den invloed der zenuwen, even als de stem in de larynx der hoogere dieren. — Bij ''Trigla hìrundo'' bezit de zwemblaas dikke en sterke spieren ‚ met dwarsgestreepte vezels, welke spieren twee zware zenuwen ontvangen, die even onder den ''n. vagus'' uit het ruggemerg ontspringen. Het slijmvlies der zwemblaas vormt een diaphragma, dat de holte dier blaas in twee afdeelingen scheidt, die met elkander gemeenschap hebben door een rond gat in het diaphragma. Met het mikroskoop onderscheidt men rondom dit gat concentrische circulaire vezels, die eene soort van sphincter vormen, in welken sphincter spierbundels uitloopen, die straalsgewijs in het diaphragma gelegen zijn, De circulaire en straalsgewijze vezels zijn glad. Eene dergelijke inrigting vindt men bij ''Zeus faber'', even als ''Trigla'' een geluidgevende visch. Hier ontspringen echter de zwemblaaszenuwen van drie ruggemergsparen. — In Augustus 1863 sneed M. bij een knorhaan het ruggemerg boven de rugstreek door, en de buikholte geopend hebbende, wendde hij een zwakken elektrischen stroom op de zenuwen der zwemblaas aan. Dadelijk werd het eigenaardige geluid gehoord, dat de visch gedurende zijn leven voortbrengt. Op de spieren aangebragt, deed die stroom geen effect, hetgeen bewees, dat de spierzamentrekking afhing van de physiologische werking der zenuwen, en niet van afgeleide stroomen. Bij eene opwekking der spieren door sterkere stroomen, hoorde men het geluid op<noinclude></noinclude>
2ed75mbaeddy6djt69rqd9fzh4042us
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/510
104
90270
228950
2026-10-31T18:59:20Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228950
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" /> {{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|87}}</noinclude>nieuw, zelfs op een afstand van verscheidene schreden. De zwemblaas geopend en de zenuwen op nieuw gegalvaniseerd zijnde, zag men het diaphragma gedurende den geheelen duur der galvanisatie vibreren,—maar deze vibratiën gaven nu geen geluid. M. stelt zich voor nieuwe proefnemingen te verrigten om de rol van het zwemblaas-diaphragma bij de phonatie der visschen juist te leeren kennen. (''Compt. rend''., Tom. LIX, pag. 456).
{{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Generatio spontanea.''' — De rol van tegenstander der heterogenesis schijnt voor 't oogenblik van {{asc|Pasteur}} op {{asc|Coste}} te zijn overgegaan; althans van den eerste hooren wij niets, terwijl de strijd van {{asc|Pouchet}} met den laatste in vollen gang is; in het nummer der ''Comptes rendus'' van den 29 Augustus jl. vindt men eene dupliek van {{asc|Pouchet}} tegen de aanmerkingen van {{asc|Coste}} op zijne repliek op de beweringen des laatsten. Nog een ander heeft zich in den strijd gemengd, te weten Dr. {{asc|J. Lemaire}}. Van dezen vinden wij in de ''C. r''. van den 17 en 29 Aug. twee opstellen over den oorsprong der Microphyten en Microzoën, wier resultaten geheel in overeenstemming zijn met die van {{asc|Pasteur}} en {{asc|Coste}}. Gelijk ik reeds vroeger gezegd heb, wordt het bij zulk eene opeenhooping van proefnemingen zeer moeijelijk om in de kleine ruimte, waarover te dien einde in dit Bijblad beschikt kan worden, de lezers op de hoogte te houden van den geheelen gang der discussie. Alleen dán, wanneer beslissende, althans op het eerste aanzien beslissende resultaten in dezen of genen zin verkregen zijn, of wanneer door de eene of andere omstandigheid het onderzoek eene nieuwe phase schijnt te zijn ingetreden, of eindelijk wanneer het standpunt des onderzoeks zoodanig is, dat het voor 't oogenblik in korte woorden kan geresumeerd worden, schijnt het geraden te zijn wederom iets aangaande dit allerbelangrijkst vraagstuk mede te deelen.
{{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Gevaar van den steek van den grooten Noord-Afrikaanschen schorpioen''' — De heer {{asc|Guyon}} komt op nieuw terug op de nog altijd betwiste gevaarlijkheid voor den mensch van den steek van ''Androctonus funestus''. De ouden twijfelden niet aan dit gevaar, getuige b.v. {{asc| Lucanus}} (''Phars''. IX), evenmin de Arabische reizigers, zoo als {{asc|Leo africanus, Abd-allatif}} e.a. In 1852 heeft {{asc|Guyon}}
aan de ''Académie'' zes gevallen van door den steek van dit insekt veroorzaakten dood medegedeeld, waarvan drie bij mannen, twee bij vrouwen en een bij een kind. Thans deelt bij er weder twee mede, betreffende kinderen, het eene van 9 à 10, het ander van drie jaren. (''Compt. rend''., Tom. LIX, pag. 509). De ruimte laat ons niet toe uit het allezins belangrijk opstel van G. meer mede te deelen. Wij deelden het hoofdzakelijk daarom mede, omdat er in<noinclude></noinclude>
7s9mkpczgn6s80212bcd61xmxsrm0it
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/511
104
90271
228951
2026-10-31T19:03:22Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228951
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|84|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>den laatsten tijd eene zekere neiging schijnt te bestaan om èn de besmettelijkheid van zekere tot dusver voor besmettelijk gehouden ziekten, ên het gevaarlijke van den steek of beet van sommige algemeen als vergiftig beschrevene dieren te negéren. Zoo werd eenigen tijd geleden, door ik weet niet meer wien, het gevaarlijke van den beet eens dollen honds bepaaldelijk voor vooroordeel uitgemaakt!
{{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''{{asc|MATTEUCCI}}, over elektrische stroomen in de schors der aarde.''' — De Fransche ''Académie des Sciences'' heeft in hare zitting van 19 September l.l. van Matteucci het tweede gedeelte ontvangen van zijne ''Étude des courants électrigues de la terre''. Hij besluit deze met de volgende woorden. "Wanneer een metalen geleider, boven den grond geisoleerd uitgespannen, aan zijne uiteinden met dien grond in verbinding wordt gebragt op plaatsen, die op verschillende hoogten liggen, dan is er in dien geleider een aanhoudende elektrische stroom waar te nemen, waarvan de oorzaak noch aan eenige chemische werking der elektroden, noch aan eene dergelijke in de aardlagen, waarin deze gedompeld zijn, kan worden toegeschreven. Deze stroom (de positive? Reft.) is steeds in den geleider van het laagste naar het hoogste punt gerigt en hij is des te sterker, naarmate de geleider langer en het hoogte-verschil aan de uiteinden aanzienlijker is. De stroomsterkte is niet merkbaar afhankelijk van de diepte der holten, waarin de elektroden gedompeld zijn; zij is ook dezelfde in een draad, die op eenige ellen afstands van den grond is verwijderd als in eenen anderen, die den grond bijna raakt. Twee omstandigheden zijn met dit verschijnsel steeds verbonden en kunnen tot de verklaring daarvan bijdragen: het temperatuur-verschil der beide uiterste punten en het verschil in elektrische spanning dierzelfde punten. Maar ik zou uitkomsten kunnen aanvoeren, waarbij het temperatuur-verschil niet als oorzaak te beschouwen is van het verschijnsel, dat naar 't mij voorkomt aan de elektriciteit der aarde moet worden toegeschreven."
{{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Ontkleuring van blaauwe plantensappen.''' — Orseille-aftreksel, in eene buis van geringen diameter van de lucht afgesloten bewaard, wordt dikwijls in korten tijd geheel en al kleurloos. {{sc|Stanislas meunier}} heeft dit verschijnsel waargenomen en zijne onderzoekingen dienaangaande medegedeeld aan de ''Academie des Sciences'', in hare zitting van 5 October j.l. Het beslissendst en 't zuiverst vertoont het zich, wanneer men een aan het eene eind gesloten glazen buis, een reageerbuis b.v. van omstreeks 15 mm. middellijn, geheel met dit aftreksel vult en haar omgekeerd op kwik plaatst. Na zeven dagen is dan het vocht geheel kleurloos geworden. Een weinig zoutzuur in het aftreksel<noinclude></noinclude>
q5d9amcl2juzlwg23stagkipgl3ljqs
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/512
104
90272
228952
2026-10-31T19:06:42Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228952
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|87}}</noinclude>verhaast die werking, kwik-sublimaat en alcohol houden haar tegen voor een onbepaalden tijd.
De ontkleuring is het gevolg van eene onttrekking van zuurstof. {{asc|Meunier}}
bewees dit, eerstens door aan te toonen, dat al wat zulk eene onttrekking voortbrengen of bespoedigen kan, ook de ontkleuring verhaast. Giet men b.v. in eene naauwe buis eenig orseille-aftreksel met een druppel zwavelzuur en eenig zink, dan bewerken de van dit laatste opstijgende kleine belletjes waterstof de ontkleuring in 5 minuten. Ten tweede herneemt het op deze of andere wijze ontkleurde vocht zijne violette of roode kleur weder in een oogenblik tijds als het met dampkringlucht, dus met zuurstof geschud wordt, en in langeren tijd als het slechts aan de oppervlakte daarmede in aanraking is.
Wat kan de oorzaak dier desoxydatie zijn? {{sc|Meunier}} gelooft die aan microphyten te mogen wijten, welke in het vocht zouden ontstaan. In vele gevallen heeft hij die daarin kunnen waarnemen, en bovendien wordt deze verklaring ondersteund door het feit, dat bederfwerende zelfstandigheden, als alcohol en kwiksublimaat, de ontkleuring tegenhouden.
Buiten Frankrijk is dit verschijnsel lang bekend geweest. {{sc|Morr}} b.v. heeft het van lakmoestinctuur reeds vroeger leeren kennen. Het blijft echter steeds belangrijk en {{asc|Meuniers}} proef met waterstof is eene zeer geschikte demonstratieproefneming.
{{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Kristalvormende kracht.''' — ''Force cristallogénique'' noemt {{sc|Kuhlmann}} de aantrekking der deelen van zulke ligchamen, die kristallen vormen. Hij bespreekt deze in eene verhandeling, waarvan hij in dezelfde zitting der ''Académie des Sciences'' een uittreksel heeft voorgelezen. Zelfs dit is nog te lang om hier te kunnen worden medegedeeld, slechts enkele daarin vermelde bijzonderheden kunnen hier plaats vinden.
KN. komt daarin terug op het verschijnsel, dat door hem reeds vermeld was in eene verhandeling, die hij in 1857 der academie had aangeboden: op den overgang van vaste metaalmassa's uit den vezelachtigen in den kristallijnen toestand. Hij geeft toe, dat de eene ijzersoort daaraan veel meer onderhevig is dan de andere en dat velerlei omstandigheden die verandering vertragen kunnen, maar meent toch, dat alle ijzermassa's, die aan aanhoudende trillingen en temperatuur-veranderingen onderworpen zijn, ten laatste zulk eene verandering moeten ondergaan. Als een voorbeeld voert hij aan, hoe plaatijzer van uitstekende kwaliteit tot een stoomketel gebezigd, na twintig jaren achtereen aan de trillingen te zijn onderworpen geweest, die het gevolg zijn van het koken des waters daarin, alle buigbaarheid verloren had en door één hamerslag aan stukken kon worden geslagen; zelfs de klinkbouten waren bros<noinclude></noinclude>
1bqsch69q5044012ndn88e82yvcghr9
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/513
104
90273
228953
2026-10-31T19:09:51Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228953
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|88|ALBUM DER NATUUR.— WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|}}</noinclude>geworden. Als een middel om den voortgang der kristalvorming in dergelijke gevallen na te gaan, raadt KN, aan van tijd eenig deel der ketelhuid, van weinige vierkante duimen oppervlak, te doen schoon vijlen en polijsten en daarna met geconcentreerd salpeterzuur te bevochtigen. Na dat dit gedurende eenige minuten heeft gewerkt, wordt de kristallijne toestand van het ijzer, als deze bestaat, door afwassching zigtbaar en daardoor de noodzakelijkheid bewezen van eene nieuwe beproeving des ketels met de perspomp.
Na herinnerd te hebben aan het vormen van tinkristallen in het ''moîré metalligue'' van {{asc|Proust}}, beschrijft {{asc|Kuhlmann}} de wijze, waarop het hem gelukt is dergelijke kristallisatien te verkrijgen van zoutoplossingen in dunne lagen. De opmerkelijkste der daaromtrent medegedeelde proefnemingen is misschien wel de volgende. Een geconcentreerde suikeroplossing (''sirop de sucre'') werd op een goed schoon gemaakte glasplaat in dunne laag uitgespreid, en liet daarop, toen deze in horizontalen stand werd bewaard in drooge lucht (in ons land zal men om deze proef te herhalen, zeker wel doen de lucht rondom de plaat b.v. door chloorcalcium droog te houden, Reft.), eene effene laag suiker na, als ware zij met een vernis bedekt. Toen, na dagen in dien toestand te zijn gebleven, de plaat in den vochtigen dampkring van eenen kelder werd overgebragt, ging de vormlooze suikerlaag in minder dan een dag in kristallen over in groepen, bouquetten als 't ware gerangschikt, waartusschen de glasplaat geheel van suiker vrij, geheel schoon was geworden.
{{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Kwikluchtpomp zonder kranen of kleppen.''' — ''Les mondes'', VI, pag. 258, bevat de afbeelding van zulk eene luchtpomp, uitgevonden door den heer {{asc|Jean}} te Parijs. De pomp onderscheidt zich, naar ons inzien, zeer gunstig van de bekende inrigtingen van {{asc|Geisler}} en anderen, door dat het gebruik van kranen of kleppen daarbij geheel is vermeden. Eene beschrijving zonder afbeelding zou om duidelijk te zijn zeer uitvoerig moeten wezen. Wij vergenoegen ons dus voor heden met de aandacht op dit werktuig te vestigen van hen, voor wien het aangehaalde tijdschrift toegankelijk is en zullen, indien zulk een werktuig, dat wij hier hebben doen onderhanden nemen, in werking goed voldoet, daarvan in dit bijblad berigt geven met eene afbeelding.
{{r|[[Auteur:Wilhelmus Martinus Logeman|{{sc|Ln.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
{{lijn|5em}}{{dhr}}<noinclude></noinclude>
q3tm8bpm46jebsrn8fbl56vde2rk06c
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/514
104
90274
228954
2026-10-31T19:14:23Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228954
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" /></noinclude>{{dhr}}
{{c|{{larger|WETENSCHAPPELIJK BIJ BLAD.}}}}
{{dhr}}{{lijn|5em}}{{dhr}}
'''Werktuig voor het vervaardigen van sterrekaarten.''' — In het September nommer van het ''American Journal'', p. 166, komt de beschrijving voor van eene werktuigelijke inrigting, uitgedacht door {{asc|G. w. Hough}}, directeur van het Dudley-Observatorium, waardoor het vervaardigen van sterrekaarten binnen een veel korter tijdsbestek geschiedt, dan volgens de tot dus verre gebruikelijke mogelijk was. Wij kunnen hier geene uitvoerige beschrijving daarvan geven, welke trouwens ook zonder de noodige figuren onverstaanbaar zoude zijn. Genoeg zij het hier aan te stippen, dat het in de hoofdzaak bestaat uit een cylinder, die op zijn rand in minuten en seconden verdeeld is en juist in een uur eene rondwenteling volbrengt. Op dien cylinder wordt het papier bevestigd, dat bestemd is de kaart te ontvangen. Boven dien cylinder bevindt zich een stelsel van hefboomen, dat aan het eene uiteinde met den kijker, aan het andere met een elektromagnetischen toestel in verband staat. Aan het benedeneinde bevindt zich een stiftje, waaronder door zich het papier beweegt. Drukt de waarnemer, die door den kijker ziet, even op een sleutel, dan gaat de stroom door en het stiftje maakt een indruk. Om de verschillende grootte der sterren terug te geven, bezigt {{asc|Hough}} verschillende kleuren, die op eene vernuftige wijze aan het stiftje worden aangebragt door middel van copiëerpapier van onderscheiden kleur, dat tijdelijk met het stiftje in aanraking komt. Ook de regte klimming en declinatie worden dadelijk door den toestel geregistreerd.
Tot dusverre heeft H. zich van dezen toestel slechts bediend om de sterren van de 9{{smaller|<sup>de</sup>}} tot de 14{{smaller|<sup>de</sup>}} grootte, die in de gebruikelijke sterrekaarten niet zijn aangeteekend en oneindig talrijker dan de grootere zijn, in kaart te brengen.
In den loop van het vorige jaar zijn zes duizend sterren door hem in kaart gebragt, gedurende eenen waarnemingstijd van veertig uren. In den melkweg, waar zij ongemeen talrijk zijn, vordert de in kaart brenging van 480 sterren slechts een uur tijds.<noinclude>{{rh|{{gap}}{{smaller|1864.}}||{{smaller|12}}{{gap}}}}</noinclude>
tubqq9zcsnrtm20hf78bhzdrx2pl868
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/515
104
90275
228955
2026-10-31T19:18:55Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228955
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|90|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>De naauwkeurigheid der aldus verkregen kaarten is, volgens {{asc|Hough}}, zoo groot, dat indien men de in twee nachten van hetzelfde deel des hemels gemaakte kaarten op elkander legt, 'al de gemaakte stippen juist aan elkander beantwoorden.
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Opvolging der faunen.''' — Naar aanleiding der uitkomsten van een onderzoek aangaande de gasteropoden der krijtperiode in de Zwitsersche Alpen en den Jura, door {{asc|Pictet}} en {{asc|Campiche}}, bespreekt de eerste, in de ''Bibliothèque universelle, Arch. genér''., 1864, Sept., de opvolging en verspreiding der verschillende faunen Door kun onderzoek was gebleken, dat over eene beperkte uitgestrektheid gedurende de krijtperiode, zonder dat er blijken waren van gewigtige klimaatsveranderingen, noch van groote verschillen in de verhouding van zee en land, zich de bevolking der zee toch negen malen vernieuwd had, zoodat er dus even zoo vele opeenvolgende faunen moesten worden onderscheiden. Bijna alle soorten in elk dezer faunen zijn verschillend, al zijn ook meerendeels dezelfde geslachten vertegenwoordigd. Oppervlakkig gezien, zoude men derhalve meenen, dat telkens eene bevolking was uitgestorven en vervangen door eene geheel nieuwe. {{sc|Pictet}} doet nu opmerken, dat dit besluit voorbarig zoude zijn, daar het blijkt, dat soorten, welke op een zeker punt kenmerkend voor eene bijzondere fauna zijn, elders gemengd voorkomen met soorten, die evenzeer kenmerkend voor eene andere fauna zijn. De zoogenaamde kenmerkende fossilen hebben derhalve geene volstrekte waarde voor de herkenning der terreinen, zoo als men vroeger meende en nog veelal meent, maar hunne beteekenis wordt eene andere, naarmate zich het onderzoek over eene grootere oppervlakte uitbreidt. Die vermenging van soorten, welke elders tot scherp gescheidene faunen behooren, wijst aan, dat er vroeger verhuizingen hebben plaats gegrepen, even als thans nog geschiedt, zoodat het gebied eener soort zich onder begunstigende omstandigheden kon uitbreiden of inkrimpen, wanneer de levensvoorwaarden veranderden. Dezelfde soort kon derhalve op onderscheidene punten der aarde kenmerkend zijn voor zeer verschillende tijdperken. Het rendier is b.v. kenmerkend voor de quaternaire periode in zuidelijk Frankrijk, even als het dit voor het hedendaagsche tijd= perk in Lapland is.
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Het bestaan van een vroeger verband van noordelijk Afrika met zuidelijk Europa.''' — AIan het bovenstaande sluiten zich ook eenige gevolgtrekkingen aan, door {{asc|Suess}} gemaakt en medegedeeld in ''Abh. d. k. k. geolog. Reichsanstalt'', 1863 en overgenomen in ''Annals a. Magaz. of nat. hist''. 1863, p. 429.
Door de onderzoekingen van {{asc|Hornes}} is gebleken, dat onder de mollusken<noinclude></noinclude>
dv1uboms785vro8341c8frtmi7sc3gi
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/516
104
90276
228959
2026-11-01T08:20:51Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228959
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|91}}</noinclude>van het tertiaire bekken van Weenen verscheidene soorten zijn, die nu nog leven op de kust van Senegambië. Hieruit en uit nog andere feiten mag men besluiten, dat er vroeger eene zee is geweest, welke door de Sahara heen de kusten van Senegambië met die der Middellandsche zee verbond, welke zelve zich noordwaarts veel verder uitstrekte dan thans.
Hier staan tegenover andere feiten, welke aantoonen, dat in een later tijdperk, op het laatst der tertiaire en in het begin der quaternaire periode, er een verband bestaan heeft tusschen het vaste land van Europa en van Afrika, ANCA vond in grotten op Sicilië overblijfselen van den Afrikaanschen olifant, van den hippopotamus en van de gevlekte byaena, dus van soorten, die nu aan gene zijde der Sahara leven. De talrijke antilopen en de giraffen, waarvan de overblijfselen te Pikermi in Griekenland gevonden zijn, geven ook aan deze fauna een Afrikaansch karakter. Echter komen daaronder en onder de overblijfsels, gevonden in de Siciliaansche grotten, ook soorten voor, die meer een Europeesch-Aziatisch karakter hebben, zoo als die van beeren, herten, enz. Er had toen derhalve in zuidelijk Europa eene vermenging van faunen plaats, welke thans scherp gescheiden zijn, en welke moeijelijk anders verklaard kan worden, dan door aan te nemen, dat Afrika met westelijk Azië en zuidelijk Europa verbonden was, van welk verband de onderzeesche kam, die zich van Sicilië naar de Afrikaansche kust uitstrekt, welligt nog een overgebleven spoor is.
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Fossilen in het Laurentische stelsel.''' — Het is bekend, dat men in Canada in rotsen, welke men tot dus ver als azoïsch beschouwde en die ouder zijn dan de oudste van het ondersilurische of cambrische stelsel, sporen van organische overblijfselen heeft gevonden. {{sc|Dawson}} heeft deze oudste fossilen mikroskopisch onderzocht en uit zijn onderzoek het besluit afgeleid, dat zij behooren tot de afdeeling der Rhizopoden, derhalve tot den laagsten vorm, waaronder het dierlijk leven zich openbaart, ofschoon zij grooter zijn dan eenig levend vertegenwoordiger dezer groep. Hij heeft er den naam van ''Ecozoön canadense'' aan gegeven. (''Americ. Journ.'' 1864, Sept., p. 252.)
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Overblijfsel van een zoogdier uit de lias-periode.''' — Dit overblijfsel, gevonden door {{asc|Dawkins}} in den grijzen mergelsteen onder het ''Bone-bed'' is een kies, het naast overeenstemmend met die van ''Hypsiprymnus'', welk buideldieren-geslacht thans tot Australië beperkt is. {{sc|Dawkins}} heeft het dier, waaraan die kies behoord heeft, ''Hypsiprymnopsis Rhoeticus'' genoemd. (''Proc. Roy. Soc''. June.)
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}<noinclude></noinclude>
4uhyvudf3v7924bv7zgerc38dypsdhi
Pagina:De Katholieke Illustratie vol 001.pdf/326
104
90277
228960
2026-11-01T08:24:14Z
Dedden
258
/* Proefgelezen */
228960
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Dedden" /></noinclude>{| border="0" cellpadding="4" cellspacing="4" align="center"
|-
| colspan=3 | [[Bestand:Katholieke Illustratie 1867 - vignet.jpg|1000px|center]] <br>{{rh|{{xx-larger|N°. 41.}}|{{xx-larger|Zondags-Lektuur voor het Katholieke Nederlandsche Volk}}|{{xx-larger|1868.}}}}<br>{{rule|height=1px}}
|-
| align="center" | {{smaller|UITGEGEVEN DOOR<br>De Administratie van de Katholieke Illustratie<br>{{sc|St. Jorisstraat. - 's Hertogenbosch.}}<br>Bij HENRI BOGAERTS, opvolger van P.N. VERHOEVEN}}<br>{{x-smaller|Drukker en Boekhandelaar van Z.H. Paus Pius IX.}}
| {{ts|bl|br|ac|}} | {{smaller|ONDER REDACTIE VAN}}<br>H.A. BANNING en J.W. THOMSON,<br>{{smaller|MET MEDEWERKING VAN<br>Aug. SNIEDERS Jr., Dr. J. Ren. SNIEDERS, den ouden en jongen VALENTIJN<br>en meer andere Katholieke Letterkundigen.}}
| align="center" | {{smaller|Elk Vel van 8 pag. kl. fol.<br>kost slechts}} {{larger|6½ Cents.}}<br>{{smaller|Men teekent in voor een geheelen jaargang bij alle<br>Boekhandelaren en bij de Administratie.}}
|-
| colspan=3 | {{rule|height=1px}}
|-
| colspan=3 align="center" | {{x-smaller|INHOUD: Kardinaal Luciën Bonaparte. ― De Kardinalen der H. Roomschen Kerk. ― Meteorologie. ― Allerlei.}}
|-
| colspan=3 | {{rule|height=1px}}
|-
|}
<section begin="s1"/>{{c|{{xx-larger|KARDINAAL LUCIEN BONAPARTE.}}}}
{{lijn|breedte=12em}}
Lucien Bonaparte, die onlangs door Z. H. Paus Pius IX tot het purper verheven is, werd den 15 November 1828 te Rome geboren en is de tweede zoon uit het huwelijk van Charles Lucien Jules Bonaparte, prins van Canino en Musignano, die als natuurkundige en als deelnemer aan de revolutie te Rome bekend is en den 29 Julij 1857 stierf, en Zenaïde Charlotte Julie Bonaparte, dochter van Joseph Bonaparte, koning van Spanje, oudste broeder van NapoIeon I en van Julie Marie, dochter van een rijken zijdefabriekant Clary te Marseille en zwagerin van Bernadotte, naderhand koning van Zweden. De moeder van den Kardinaal stierf den 8 Aug. 1854 te Napels. Zijn Vader was de oudste zoon van Lucien Bonaparte, prins van Canino, tweeden broeder van Napoleon I, en van zijne tweede gemalin, Alexandrine Laurence de Bleschamp, weduwe van den bankier Jouberthon. Kardinaal Bonaparte is derhalve van vaderszijde en ook van moederszijde een neef (4<sup>de</sup> graad, Burgerlijk Wetboek) van Napoleon I, een neef (5<sup>de</sup>graad) van Napoleon III en een neef (6<sup>de</sup> graad) van Koning Karel XV van Zweden, die met een dochter van Prins Frederik der Nederlanden gehuwd is. De Kardinaal is dus nog verwant met een Nederlandsche prinses.
[[Bestand:Katholieke Illustratie 1867-1868 - nr 41 p 321 - Kardinaal Lucien Bonaparte.jpg|600px|center]]
Lucien Bonaparte werd als knaap opgevoed in de Villa bij de Porta Pia te Rome. Het lievelingsvak van zijn vader, de beoefening der natuurlijke geschiedenis der dieren, had op zijn eerste opvoeding, een merkwaardigen invloed; men verhaalt trekken van zijn gemoedsaard, die de zachte inborst, welke hij met zijne teedere moeder gemeen had, deed kennen; zoo had hij dikwerf medelijden met de visschen en vogels, die aan de wetenschap ter ontleding moesten worden opgeofferd.
Als priester was hij een voorbeeld van ingetogenheid en heiligheid van leven. Het liefst was hij onopgemerkt in de stille eenzaamheid. Vóór zijne benoeming tot kardinaal heeft hij lang te Parijs gewoond en was hij geheim kamerheer, vervolgens protonotarius van den Paus. Z. H. verklaarde dat Hij den abbé Lucien Bonaparte
<section end="s1"/><noinclude></noinclude>
5irdgbzjuavrkp39yxal75wvgh0ixbl
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/517
104
90278
228961
2026-11-01T08:29:18Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228961
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|92|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>'''Enting van dierlijke deelen.''' — {{sc|Bert}} heeft aan de ''Societe philomathique'' te Parijs, in hare zitting van 25 Julij j.l., mededeeling gedaan van de uitkomsten eener lange reeks van proefnemingen over het overbrengen van deelen van het eene dier aan of in het ligchaam van een ander, zoodat het onder gunstige omstandigheden daarmede geheel vergroeit en, door het in gemeenschap treden der bloedvaten en zenuwen, een integrerend deel van het laatste wordt. Zijne proefnemingen zijn zeer talrijk en hebben zich over onderscheidene organen en ook over verschillende dieren uitgebreid, doch meestal heeft hij zich bepaald tot het doen zijner proeven op ratten, welke dieren daarvoor bijzonder geschikt schijnen te zijn. Van de door hem medegedeelde uitkomsten vermelden wij slechts eenige weinige, die eene meer bijzondere opmerking verdienen.
Eens had hij in de buikholte van een rat de geheele wervelkolom met de grondvlakte des schedels van een pas geboren rat gebragt. Er vormde zich een zak van grooten omvang daarom heen, waarvan de wanden zeer bloedrijk waren en later vond hij daarin het nog zeer goed herkenbare skelet terug, maar dit was intusschen sterk gegroeid, zoodat het voor het minst de grootte van het skelet van een volwassen rat had bereikt; de schedel-grondvlakte ging de gewone afmetingen zelfs ver te boven; de ruggemergholte was geheel gesloten.
Vele zijner proefnemingen hebben ten doel gehad den invloed der omstandigheden op dit entings-proces te bestuderen, en hij heeft zich daartoe bij voorkeur bediend van de enting van een staart onder de huid van een ander individu. Deze enting gelukt namelijk altijd onder gewone omstandigheden. Is de staart die van een jong individu, dan groeit hij door, tot dat hij de normale grootte heeft bereikt.
Hij bevond, dat de enting ook nog gelukte, wanneer de gevilde staart 48 uren in een buisje met van vocht verzadigde lucht, bij 11° C., bewaard werd; daarentegen niet meer na 73 uren, bij 15° tot 18°.
In water bewaarde staarten verloren de geschiktheid om geënt te worden veel spoediger, reeds na 16 uren.
Hoe hooger de temperatuur in beide gevallen is, des te korter duurt die geschiktheid. Daarentegen zag hij de enting nog gelukken na een verblijf gedurende 3 uur in een koudmakend mengsel, dat eene temperatuur van —7° tot —12° had.
Eenige proeven zijn ook genomen met gedroogde staarten, die gedurende 24 uren in het luchtledige boven zwavelzuur gehouden waren. Zulke gedroogde staarten, vervolgens gedurende 10 uren in de stoof van Gay-Lussac geplaatst, werden later door B. met een althans voorloopig goed gevolg geënt.<noinclude></noinclude>
oewve26ora43suigy1m5jwo0zt1yaa1
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/518
104
90279
228962
2026-11-01T08:34:14Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228962
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|95}}</noinclude>Mogt het later bij onderzoek blijken, dat de enting volkomen gelukt is, dan zoude hier een geval bij de hoogere dieren bestaan, dat overeenstemt met de bekende herlevingsverschijnselen van uitgedroogde tardigraden en rotiferen.
Voorts heeft hij nog vele onderzoekingen gedaan over den invloed van verschillende gassen en vloeistoffen, waarin hij den staart, alvorens dezen te enten, gedurende eenen korteren of langeren tijd liet verblijven, doch daaromtrent verwijzen wij naar het oorspronkelijke verslag, te vinden in ''l'Institut'' 1864, p. 326.
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Genezing door een adderbeet.''' — In ''Les Mondes'', VI, p. 175, vindt men de mededeeling van het volgende zonderlinge geval door Dr. {{asc|Corbist}}.
Een man van zestig jaren, van een sterk gestel, leed aan waterzucht der onderste ledematen, ten gevolge eener hartkwaal. In 1854 werd hij aan de hiel door een adder gebeten. Deze beet had verscheidene bedenkelijke verschijnselen ten gevolge, die echter na twee uren ophielden. In den loop der volgende dagen verdween nu ook de waterzucht en onderging de hartkwaal zelfs eene zeer merkelijke verbetering. Deze verbetering duurde nog twee jaren lang voort, toen de man aan eene beroerte stierf.
{{r|[[Auteur:Pieter Harting (1812-1885) |{{sc|Hg.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Phosphorescentie der Cucuyo's.''' — De heer {{asc|Pasteur}} heeft op verzoek van den abt {{asc|Moigno}} het licht onderzocht van een Mexikaansch schildvleugelig insekt van het geslacht der Pyrophoren (familie der Elateriden), in Mexiko ''Cucugo's'' genaamd, en door de Mexikaansche dames tot levend sieraad gebezigd. Het licht, dat twee op den kop van het dier geplaatste ligchamen uitstralen, is zoo sterk, dat men in het duister op kleinen afstand van het dier, of door het op het boek van regel tot regel te schuiven, lezen kan. Volgens het onderzoek van P. geeft dit licht een zeer fraai spectrum, maar zonder eenig spoor van strepen. De heer {{asc|Gernez}}, met wien P. dit onderzoek had ingesteld, had vroeger even zoo bij ''Lampyris'' geene strepen in het lichtspectrum gevonden. Hetzelfde licht openbaart zich bij de Cucuyo's onder aan den buik tusschen het borststuk en de ringen van het achterlijf; het is waarschijnlijk, zoo als {{asc|Milne Edwards}} heeft doen opmerken, dat de stof, die de vatbaarheid bezit van lichtend te worden, in het geheele ligchaam van het insekt verspreid ligt. Over dat licht zouden belangrijke studien te maken zijn; de ''Cucuyo's'' zijn ook gemakkelijker te behandelen dan de glimwormen, hun licht is sterker, en zij zijn gemakkelijk in het leven te houden. (''Compt. rend''., Tom. LIX, pag. 509.)
{{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}<noinclude></noinclude>
opjn8hj4x5bzhba70ltiuwquri25028
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/519
104
90280
228963
2026-11-01T08:40:39Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228963
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh|94|ALBUM DER NATUUR.|}}</noinclude>'''Overbrenging van Oidium Tuckeri op den mensch.''' — Men heeft beweerd, dat de wijngaardeniers gedurende den snoeitijd vaak door hevige, soms doodelijke toevallen werden aangedaan ten gevolge der inoculatie van de cryptogamische plant, die men op de zieke wijnstokken aantreft. De heeren {{asc|Letellier}} en
{{asc|Spéneux}} van Saint-Leu-Taverny (Seine-et-Oise) ontkennen dit. De invoering van ''Oidium'' in de maag van konijnen schaadt dezen niet; zij zelve hadden gedurende de vijftien jaren, sedert welke de Oidium verschenen is, niets dergelijks opgemerkt op de duizenden, die zij konden waarnemen; de ziekelijke aandoeningen moesten bovendien, zoo zij bestonden, niet in den snoeitijd, maar in den wijnoogst voorkomen, wanneer het cryptogaam in zijne volle ontwikkeling is; bovendien hebben zij de inoculatie op anderen en op zich zelven in het werk gesteld, zonder eenig nadeelig gevolg. (''Compt. rend''., Tom. LIX, pag. 621.) Later heeft de heer {{asc|Ancelon}} van Dieuze aangetoond, dat de ziekte van den wijngaard niet kon overgedragen worden op den mensch door de inënting van ''Oidium''. Dit toch speelt bij die ziekte geene andere rol dan andere cryptogamen, die zich op allerlei tot ontbinding overgaande organische stoffen ontwikkelen; de ''Oidium'' is bloot een ''gevolg'' van de ziekte des wijnstoks. De eigenlijke oorzaak van de necrose der plant is niet het ''Oidium'', maar een ''acarus'', zeer veel gelijkende op de menschelijke schurftmyt en die zich aan den onderkant der bladen in het weefsel van microscopische draden tusschen de nervuren bevindt. Wilde men dus nog beproeven de ziekte in te enten, dan zou men het met dit dier moeten doen. (''Ibid''. pag. 703.)
{{r|[[Auteur:Douwe Lubach|{{sc|D.L.}}]]{{gap|4em}}}}
{{dhr}}
'''Over de inrigting van openbare musea van natuurlijke historie.''' — In de jongste vergadering van de ''British Association'', in September 1864, heeft {{asc|J.e. Gray}}, als voorzitter van de zoölogische sectie, de eerste bijeenkomst geopend met eene toespraak, waarin hij over de inrigting der openbare kabinetten van natuurlijke historie zijne gedachten heeft medegedeeld. De korte inhoud zijner beschouwingen, die wel behartiging verdienen, kan uit de volgende aanhalingen blijken. Tweeërlei kan het doel zijn, waarmede een zoölogisch Museum is opgerigt. Het kan in de eerste plaats zijn om kennis te bevorderen bij het algemeen en om tot eene leerrijke uitspanning te verstrekken voor den beschouwer, en in de tweede plaats kan zulk een museum dienen om aan den wetenschappelijken onderzoeker alle mogelijke gelegenheid te verschaffen om de voorwerpen, die het bevat, te bestuderen. Met den wensch, om beide deze doeleinden gezamenlijk te bereiken, die in den aard geheel van elkander verschillen, is het eerste doel echter dikwerf voor een groot deel opgeofferd geworden aan<noinclude></noinclude>
28335i3aigkunyjw2129v4ld4jttlk0
Pagina:Album der Natuur 1864.djvu/520
104
90281
228964
2026-11-01T08:42:55Z
WeeJeeVee
2844
/* Niet proefgelezen */
228964
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="WeeJeeVee" />{{rh||WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD.|95}}</noinclude>het andere, zonder dat daaruit voor dit tweede eenig werkelijk voordeel ontstaan is. Op de planken en in de kasten is elk voorwerp, dat het museum bezit, geëxponeerd, zonder te bedenken, dat daardoor het algemeen, dat de verzameling bezoekt, met eene menigte van onbekende zaken overstelpt wordt, terwijl aan den anderen kant de wetenschappelijke man meer moeite en last heeft om die voorwerpen te raadplegen en te onderzoeken, dan wanneer ze in een kleiner bestek bijéén waren en meer toegankelijk voor zijne studie. Hetgeen de grootste klasse van bezoekers, het algemeen, het meest verlangt, is eene verzameling van de meest belangrijke voorwerpen, zoo gerangschikt, dat er het meeste onderrigt uit gehaald, en dat deze verkregen kan worden door een overzigt. De studerende geleerden daarentegen (die, hoezeer zij het meest belangrijk deel der bezoekers uitmaken, echter zonder twijfel in aantal slechts een zeer klein deel daarvan vormen) wenschen de meest volledige verzameling van voorwerpen onder hun bereik te hebben, in zulk eenen toestand, als waarin deze voor een, tot in de kleinigheden afdalend onderzoek meest geschikt zijn. Door de onberadene poging om beide doeleinden te bereiken in ééne enkele rangschikking, mist het museum dan beide doeleinden eveneens. Het kan alleen met een groot magazijn of stedelijk tuighuis vergeleken worden. De bezoekers en de wetenschappelijke onderzoekers raken verward door de menigte der specimina, en de uitgebreidheid van de verzameling maakt het voor den geleerde, evenzeer als voor het publiek, moeijelijk om iets te vinden, dat hij in 't bijzonder zoekt. Huiden worden beter in onopgezetten toestand gemeten en vergeleken, en het is blijkbaar, waarom meest alle wetenschappelijke verzamelaars voor hunne eigene kabinetten het meer eenvoudig en meer voordeelig plan hebben aangenomen om hunne specimina in laden of doozen te bergen, elk voor eene familie, een genus of eene sectie van een genus bestemd, zoo als in elk bijzonder geval meest wenschelijk is. Zoo bewaard en gerangschikt, zou de meest volledige en meest bruikbare verzameling, welke men voor zijn onderzoek wenschen kon, slechts weinig ruimte behoeven en volstrekt geene ruime zalen om haar te plaatsen. Ook de onkosten van het opzetten konden daarmede voor een groot deel worden uitgehaald, en dit verdient wel overwogen te worden, vooral wanneer wij bedenken, dat dit opzetten, hoe aangenaam ook voor het oog, verkregen wordt ten koste van de geschiktheid der specimina voor wetenschappelijk onderzoek.
Dan blijft er ruimte over voor een museum, dat belangrijk en leerzaam is voor het algemeen, en hetwelk niemand, al is het ook voor korten tijd, kan bezoeken, of hij zal er eenig nuttig onderrigt door ontvangen..... De klassen van het dierenrijk vertegenwoordigd door een of meer typische voorbeelden:<noinclude></noinclude>
8d3tcbighu6dlmo76jzlzees2iotw2g