Wikivoyage nlwikivoyage https://nl.wikivoyage.org/wiki/Hoofdpagina MediaWiki 1.48.0-wmf.3 first-letter Media Speciaal Overleg Gebruiker Overleg gebruiker Wikivoyage Overleg Wikivoyage Bestand Overleg bestand MediaWiki Overleg MediaWiki Sjabloon Overleg sjabloon Help Overleg help Categorie Overleg categorie TimedText TimedText talk Module Overleg module Event Event talk Leiden 0 1758 161795 161668 2026-11-09T09:17:08Z ~2026-59389-02 17935 /* Kunst */ Item gewijzigd: TROEF 161795 wikitext text/x-wiki {{pagebanner}} '''Leiden''' is een [[Zuid-Holland]]se stad in [[Nederland]]. ==Info== Leiden is een authentieke Hollandse stad met een rijke traditie op het gebied van kennis, wetenschap, cultuur en internationale betrekkingen. Een stad met prachtige grachten, bijna drieduizend monumenten, twaalf toonaangevende musea en een bruisende stadskern. Als u door Leiden wandelt, lijkt het of het rijke verleden van de stad weer tot leven komt. Het Academiegebouw van de universiteit, de Waag en de Burcht, de statige herenhuizen langs het beroemde Rapenburg, de prachtige Pieterskerk en de Hooglandse Kerk en de 35 hofjes van de stad vertellen elk de geschiedenis van Leiden. Rembrandt werd hier geboren en leerde er het schildersvak, de medicus Boerhaave gaf hier les en Clusius bracht hier vierhonderd jaar geleden de eerste Nederlandse tulpen tot bloei. U zult beamen dat Leiden met recht Stad van Ontdekkingen genoemd wordt. ==Arriveren== ===Per vliegtuig=== '''Leiden''' ligt ongeveer 25&nbsp;km ten zuiden van [[Schiphol]] (Amsterdam Airport). De stad is vanaf hier per trein, auto en bus of per taxi bereikbaar. ===Per trein=== '''Leiden''' is per trein bereikbaar vanuit de volgende richtingen: * [[Amsterdam]] * [[Schiphol]] * [[Haarlem]] * [[Den Haag]] * [[Rotterdam]] * [[Utrecht (stad)|Utrecht]] ===Per auto=== '''Leiden''' is over de snelweg bereikbaar vanuit de volgende richtingen: * [[Amsterdam]] en '''Schiphol'''. ** via de A4 en de A44 voor '''Leiden'''-West of ** via de A4 voor '''Leiden'''-Oost. * [[Den Haag]] ** via de N44 (de Rijksstraatweg door [[Wassenaar]]) en A44 voor '''Leiden'''-West of ** via de A12 ("Utrechtse Baan") en A4 voor '''Leiden'''-Oost. * [[Rotterdam]] ** via de A13 en A4. * [[Utrecht (stad)|Utrecht]] ** via de A12 en A4 of ** via de A12 en N11. Let erop dat de toegangswegen in en uit Leiden erg druk kunnen zijn. ====Parkeren==== Parkeren kan het beste aan de rand van de stad of in een van de parkeergarages. * {{listing | name=P+R bij de A44 | alt= | url= | email= | address=Oude Rhijnhofweg | lat=52.16725 | long=4.44688 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Gratis parkeerterrein langs de A44. Regelmatige bussen richting de binnenstad. Zie [https://9292.nl/locaties/oegstgeest_bushalte-nieuw-rhijngeest-n206/departures vertrektijden]. | lastedit=2026-08-10 }} * {{listing | name=Parkeergarage Lammermarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-lammermarkt | email= | address=Lammermarkt 20P | lat=52.16376 | long=4.48723 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag | content=Goede optie vanaf de A44. | lastedit=2026-08-10 }} * {{listing | name=Parkeergarage Morspoort | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-morspoort | email= | address=Bloemfontijnstraat 2 | lat=52.16264 | long=4.48062 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price=€3,10 per uur, €22,00 per dag | content=Goede optie vanaf de A44. | lastedit=2026-08-10 }} * {{listing | name=Parkeergarage Garenmarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-garenmarkt | email= | address=Korevaarstraat 26 | lat=52.15451 | long=4.49374 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag | content=Goede optie vanaf de A4. | lastedit=2026-08-10 }} Van tevoren reserveren is goedkoper. Zie https://www.visitleiden.nl/nl/plan-jouw-bezoek/naar-leiden/parkeren Verder is er een {{listing | name=Parkeerterrein aan de Haagweg | url=https://parkingleiden.com/ | lat=52.15925 | long=4.47854 | price=Variabele prijzen, max. €23,00 per dag}} Er rijden shuttlebusjes van en naar de binnenstad. ===Per bus=== '''Streekbussen''' van en naar '''Leiden''' rijden op (en via tussenliggende plaatsen): * '''Alphen aan den Rijn''', '''Amsterdam''', '''Schiphol''', '''Den Haag''', '''Gouda''', '''Haarlem''', '''Hoofddorp''', '''Katwijk''', '''Leiderdorp''', '''Lisse''', '''Leimuiden''','''Noordwijk''', '''Oegstgeest''', '''Zoetermeer''', '''Zoeterwoude Rijndijk'''. ===Per boot=== * {{listing | name=Passantenhaven Leiden | alt= | url=https://gemeente.leiden.nl/inwoners-en-ondernemers/sport-cultuur-en-recreatie/vrije-tijd/passantenhaven-en-havenkantoor/ | email= | address=Haven, ter hoogte van nrs. 20-40 | lat=52.16144 | long=4.50192 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Tijdelijke ligplaatsen voor bezoekers met de boot. | lastedit=2026-08-11 }} ===Te Voet=== Leiden is gelegen aan de [[wandelroute E11|Europese wandelroute E11]], ter plaatse ook wel [[Marskramerpad]] geheten. De route is te vinden op [http://hiking.waymarkedtrails.org/nl/ internet], komt via het '''Rijn-Schiekanaal''' vanaf [[Voorschoten]], loopt door het centrum naar de '''Oude Rijn''' en vervolgt via de Rijn naar [[Leiderdorp]]. ==Rondreizen== {{Mapframe|52.1596|4.4909|zoom=14}} Het centrum van Leiden is compact, waardoor de meeste plekken goed te voet te bereiken zijn. Leiden Centraal is het belangrijkste knooppunt voor ov. Hier zijn fietsen en ov-fietsen te huur, vertrekken de meeste bussen, en is een taxistandplaats. * {{listing | name=Fietspoint Oldenburger | alt= | url=https://fietshurenleiden.nl | email= | address=Stationsplein 1B-1C | lat=52.16646 | long=4.48334 | directions=Leiden Centraal station, uitgang zuidzijde (centrum) | phone=+31 71 760 0566 | tollfree= | hours= | price=Vanaf €15 per dag | lastedit=2026-08-12 | content=Huurfietsen, zowel elektrisch als normaal. }} * {{listing | name=Taxistandplaats Leiden Centraal | alt= | url= | email= | address=Stationsplein | lat=52.16621 | long=4.48362 | directions=Leiden Centraal station, uitgang zuidzijde (centrum) | phone= | tollfree= | hours= | price= | lastedit=2026-08-12 | content=Taxistandplaats Leiden Centraal. }} ==Bekijken== ===Bezienswaardigheden=== * {{see | name=Stadhuis | alt= | url= | email= | wikidata = Q2191676 | address=Stadhuisplein, 1 | lat=52.158283 | long=4.490887 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | lastedit=2026-08-15 | content=De oude renaissancegevel aan de Breestraat stamt uit 1597. Aan de zijde van de Vismarkt staat het vernieuwde stadhuis dat in 1932 werd ontworpen door architect C.J. Blaauw, na een verwoestende brand op 12 februari 1929. De grote trap aan de Breestraatzijde is vaak het decor van huwelijksfoto's. Aan de Breestraatzijde bevindt zich ook de "roepstoel", een trappetje die uitkomt op een verhoging tegen een blinde muur. In de tijden zonder krant, televisie of internet werden vanaf deze verhoging werden door het stadsbestuur belangrijke mededelingen gedaan, zoals verordeningen, waarschuwingen of veroordelingen. }} * {{see | name=De Burcht van Leiden | alt= | url= | email= | wikidata = Q2345558 | address=Burgsteeg 14 | lat=52.1590 | long=4.4925 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | lastedit=2026-08-20 | content=De burcht van Leiden is een van de oudste nog bestaande voorbeelden van een [https://nl.wikipedia.org/wiki/Burcht_(kasteel) burcht] in Nederland. Vanaf hier heb je een mooi uitzicht over Leiden. }} ===Musea=== * {{see | name=Hortus Botanicus | alt= | url=https://www.hortusleiden.nl/ | email=hortus@hortus.leidenuniv.nl | address=Rapenburg 73 | lat=52.15712 | long=4.48494 | directions= | phone=+31 71 527 7249 | tollfree= | fax=+31 71 527 5199 | hours=21 sep-20 mrt dagelijks 10:00-17:00; 21 mrt-20 sep dagelijks 09:00-18:00; gesloten 3 oktober en 25 december 2023 t/m 1 januari 2024 | price=Entree €9,00; kind 4-12/CJP €3,50; Museumkaart gratis | content=De oudste botanische tuin van Nederland. Veel mooie en bijzondere planten. }} * {{see | name=Naturalis | alt=Naturalis Biodiversity Center | url=https://www.naturalis.nl/ | email=contact@naturalis.nl | address=Darwinweg 2 | lat=52.16500 | long=4.47338 | directions= | phone=+31 71 568 7600 | tollfree= | fax=+31 71 568 7666 | hours=dagelijks 10:00-17:00. Gesloten Koningsdag en 25 december | price=Entree €17,00; CJP €12,75; Museumkaart gratis | content=Speelse natuurhistorie | lastedit=2023-10-08 | wikidata=Q641676 | wikipedia=Naturalis_Biodiversity_Center }} * {{see | name=Wereldmuseum Leiden | alt= Voorheen Museum Volkenkunde| url=https://leiden.wereldmuseum.nl/ | email= | address=Steenstraat 1 | lat=52.16345 | long=4.48238 | directions= | phone=+31 88 0042 800 | tollfree= | fax= | hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Geopend op Tweede Paas- en Pinksterdag en op maandagen in schoolvakanties. | price=Entree €15,00; CJP €9,00; Museumkaart gratis | content=Een van de oudste volkenkundige musea ter wereld. }} * {{see | name=Rijksmuseum van Oudheden | alt= | url=http://www.rmo.nl/ | email=info@rmo.nl | address=Rapenburg 28 | lat=52.15845 | long=4.48562 | directions=Tien minuten lopen van station Leiden CS. Auto parkeren op parkeerterrein Haagweg, pendelbus naar museum. | phone=+31 71 516 3163 | tollfree= | fax=+31 71 514 9941 | hours=dagelijks 10:00-17:00. Op feestdagen tot 16:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree €14,00; CJP €10,00; Museumkaart gratis | content=Beschavingen uit het oude Egypte en het Nabije Oosten, de Griekse en Romeinse wereld en het vroege Nederland. }} * {{see | name=Museum Boerhaave | alt= | url=https://rijksmuseumboerhaave.nl/ | email=info@rijksmuseumboerhaave.nl | address=Lange Sint Agnietenstraat 10, 2312 WC Leiden | lat=52.16147 | long=4.48888 | directions= | phone=+31 71 751 9999 | tollfree= | fax= | hours= dagelijks 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Ook gesloten op 27 november 2023, 25 maart 2024 en 2 december 2024. | price=Entree €14,00; CJP €8,00; Museumkaart gratis | content=Voormalig ziekenhuis met wetenschappelijke en medische objecten uit de 16e eeuw. }} * {{see | name=Het Sieboldhuis | alt= | url=https://www.sieboldhuis.org/ | email=info@sieboldhuis.org | address=Rapenburg 19, 2311 GE Leiden | lat=52.15965 | long=4.48453 | directions= | phone=+31 71 512 5539 | tollfree= | fax= | hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree: €10,00; CJP €6,00; Museumkaart gratis | content=Centrum voor Japanse cultuur met tentoonstellingen, workshops en lezingen. }} * {{see | name=Stedelijk Museum De Lakenhal | alt= | url=https://www.lakenhal.nl/nl | email= | address=Oude Singel 32, 2312 RA Leiden | lat=52.16299 | long=4.48748 | directions= | phone=+31 71 516 5360 | tollfree= | hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april en 25 december. Geopend 3 oktober tot 13:00 en op Tweede Paas- en Pinksterdag | price=Entree €16,00; CJP €9,50; Museumkaart gratis | content=Kunstwerken van Rembrandt, plus Delftse ambachten en geschiedenis in elegante, 17e-eeuwse textielmakershal. }} * {{see | name=Stedelijk Molenmuseum de Valk | alt= | url=https://www.molenmuseumdevalk.nl/ | email=molenmuseumdevalk@leiden.nl | address=2e Binnenvestgracht 1, 2312 BZ Leiden | lat=52.16451 | long=4.48642 | directions= | phone=+31 71 516 5353 | tollfree= | fax= | hours=di-za 10:00-17:00, zo 13:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 2 & 3 oktober en 25 & 26 december. | price=Entree €5,50; CJP €4,00; Museumkaart gratis | content= }} [[Bestand:Town Living (27231765643).jpg|alt=Woonhuis Stadstimmerwerf met grote trapgevel aan het Kort Galgewater.|miniatuur|Woonhuis Stadstimmerwerf aan het Kort Galgewater.]] <gallery> Morspoort-Leiden.jpg|Leidens westpoort ''Morspoort'' Zijlpoort2010JuneEarly.jpg|Leiden oostpoort ''Zijlpoort'' Leiden-topografie.jpg|Topografische kaart van Leiden (2011) Leiden-Windmill-DeValk.JPG|Molenmuseum ''De Valk'' WLANL - thedogg - Mammoet (2).jpg|Mammoet skelet in Naturalis op de afdeling prehistorische dieren Viking treasure (Leiden).jpg|Vikingschat in het Rijksmuseum van Oudheden Museum Boerhaave Room 4 University of Leiden.jpg|Museum Boerhaave, Zaal 4: ''Universiteit van Leiden, Boerhaave en ‘s Gravensande'' Academiegebouw Universiteit Leiden.png|Academiegebouw Leiden - Ayuntamiento (Breestraat) 20060716.jpg|Stadhuis Leiden - Van der Werfpark 1900.jpg|Van der Werff Park (c. 1900) Herengracht (Leiden).JPG|17e eeuwse huizen aan de Herengracht Leiden, het stadhuis RM519571 en de Koornbrug RM25673 foto5 2017-06-11 10.44.jpg|Koornbrugsteeg Leiden at night Maresingel.jpg|De Singel bij nacht, ook schoorsteen van de ''Lichtfabriek'' 2018 08 26 Nieuwe museumbuslijn 10 in Leiden.webm|Augustus 2018: speciale museumbuslijn 10 geopend </gallery> ==Doen== * Een stadswandeling met [https://gildeleiden.nl/stadswandelingen/ Gilde Leiden] * {{do | name=De Nobel | alt= | url=https://nobel.nl/ | email= | address=Marktsteeg 8 | lat=52.16322 | long=4.48854 | directions= | phone= | tollfree= | hours= | price= | lastedit=2026-08-10 | content=Modern poppodium met pop, rock, dance. Goede geluidskwaliteit. }} ==Leren== ==Werken== ==Kopen== In Leiden is de grootste winkelstraat in het centrum de Haarlemmerstraat; ook in de Breestraat zijn diverse winkels. Het gebied rondom de Pieterskerk-Choorsteeg is leuk vanwege de smalle steegjes en de unieke winkels. ===Markten=== * iedere dinsdag: markt op het Vijf Meiplein. * iedere woensdag: markt op de Nieuwe Rijn (alleen aan de zuidoever). * iedere zaterdag: markt op de Nieuwe Rijn (beide oevers). ===Kunst=== * Galerie Leidse Lente. * {{do | name=TROEF | alt= | url=http://www.troefleiden.nl | email=info@troefleiden.nl | address=Middelstegracht 87 | lat=52.15904 | long=4.49788 | directions=Centraal gelegen aan de Middelstegracht 87 | phone= | tollfree= | hours=16:00 - 20:00 / 13:00 - 17:00 | price=Gratis | image=https://freight.cargo.site/w/2000/q/75/i/S3221682512047088393747288722047/PXL_20260311_183156675.MP.jpg | lastedit=2026-10-31 | content=In 2022 opende TROEF voor het eerst haar deuren. De tentoonstellingsruimte is opgericht door kunstenaarscollectief ROEM om Leiden op de kaart te zetten en hedendaagse kunst toegankelijk te maken voor iedereen. Leiden heeft geen kunstacademie en er is een gebrek aan plek voor hedendaagse beeldende kunst, TROEF vult dit gat en maakt ruimte voor jong talent. }} ===Tweedehands/vintage=== * Kringloop Het Warenhuis. * VNTG Label. * Ratjetoe. * Hartendief. ==Eten== ===Budget=== *{{eat | name=Entrekoos | alt= | url=https://entrekoos.nl/ | email= | address=Steenstraat 51 | lat=52.16218 | long=4.48455 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Een restaurant dat je nog het beste kan omschrijven als Frans, hoewel ook wel een beetje steakhouse. Vaak bevolkt door studenten. | lastedit=2026-08-29 }} *{{eat | name=Eazie | alt= | url=https://eazie.nl/ | email= | address=Breestraat 157/Stationsweg 11 | lat=52.15681 | long=4.49195 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Prima, hip, fris restaurant waarbij je je eigen maaltijd kunt samenstellen. Het gerecht wordt direct voor je klaargemaakt in de wok. Ook afhalen. | lastedit=2026-08-29 }} *{{eat | name=Delphi | alt= | url=https://delphileiden.nl | email= | address=Nieuwe Rijn 52 | lat=52.15686 | long=4.49409 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Grieks restaurant met goede prijs-/kwaliteitverhouding. Kan druk zijn. Vegetariërs kunnen beter elders hun heil zoeken. | lastedit=2026-08-30 }} *{{eat | name=La Piccola Italia | alt= | url=https://www.lapiccola-leiden.nl/ | email= | address=Boommarkt 2 | lat=52.16057 | long=4.48550 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Een klein Italiaans restaurant met goede pizza's en pasta's. Erg goede prijs-/kwaliteitverhouding. | lastedit=2026-08-30 }} ===Gemiddeld=== *{{eat | name=Bocconi | alt= | url=http://www.bocconi.nl/ | email= | address=Burgsteeg 6 | lat=52.15825 | long=4.49263 | directions= | phone=+31 71 513 66 56 | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Italiaanse trattoria met vooral verse pasta, maar ook andere Italiaanse lekkernijen. Ook lunch, afhalen en bezorgen. }} *{{eat | name=De Engelenbak | alt= | url=http://www.deengelenbak.nl/ | email= | address= Lange Mare 38 | lat=52.16227 | long=4.49038 | directions= | phone=+31 71 512 54 40 | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Goede prijs/kwaliteitverhouding. Vlakbij is de Schouwburg, dus het is een goede optie om voor een voorstelling te eten. }} * {{eat | name=Bar Lokaal | alt= | url=https://www.barlokaal.nl/ | email=info@barlokaal.nl | address=Hartesteeg 13 | lat=52.15722 | long=4.49426 | directions= | phone=+31718884949 | tollfree= | fax= | content=Zeer verzorgde zaak met Mediterraans en Midden-Oosters eten (ontbijt, lunch, diner) en drinken/borrelen. Zeer geschikt voor vegetariërs. | lastedit=2026-09-22 }} * {{eat | name=Vooraf en Toe | alt= | url=https://voorafentoe.nl/ | email= | address=Botermarkt 8 | lat=52.15753 | long=4.49209 | directions= | phone=+31715126633 | tollfree= | fax= | content=Franse stijl eten. Zelfde eigenaar als Bar Lokaal, zelfde hoge kwaliteit. Serveert ontbijt en lunch. Van donderdag tot en met zondag ook diner. | lastedit=2026-09-22 }} ===Duur=== * {{eat | name=The Bishop | alt= | url=http://www.thebishop.nl/ | email= | address=Middelweg 7-9 | lat=52.15766 | long=4.49463 | directions= | phone=+31 71 763 03 70 | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Een van de betere en modernere restaurants in Leiden. }} ==Uitgaan== * {{listing | name=Leidse Peper | alt=Leidse Cultuuragenda | url=https://leidsepeper.nl/ | email=post@leidsepeper.nl | address= | lat= | long= | directions= | phone= | tollfree= | hours= | price= | lastedit=2026-10-31 | content=Wat te doen in Leiden? Ontdek de complete cultuuragenda met alle evenementen, live muziek, theater, film en lokale uittips overzichtelijk op één plek. }} ===Koffie=== * {{drink | name=Chummy | url= | address=Breestraat 97 | lat=52.15839 | long=4.48986 | content=Populaire plek voor specialty-koffie | lastedit=2026-09-22 }} * {{drink | name=Borgman & Borgman | url= | address=Nieuwe Rijn 41 | lat=52.15732 | long=4.49326 | content=Erg populaire plek voor specialty-koffie. Mooi terras. | lastedit=2026-09-22 }} ===Bars en kroegen=== * {{drink | name=Bar Olaf | url=https://www.barolaf.nl/ | address=Hooigracht 49 | lat=52.15839 | long=4.49615 | content=Goede cocktailbar, drukbezocht.}} * {{drink | name=Café Frank | url=https://www.cafefrank.nl/ | address=Kloksteeg 7 | lat=52.15706 | long=4.48656 | content=Cocktail bar van dezelfde eigenaar als Bar Olaf met vergelijkbare kwaliteit.}} * {{drink | name=Café De Kroeg | address=Kort Rapenburg 4 | content=Een gezellige kroeg waar ook veel studenten komen. | lat=52.16078 | long=4.48540}} * {{drink | name=De Hut van Ome Henne | url=http://rockcafelazarus.nl/kroegen/de-hut-van-ome-henne/ | content=Een discokroeg gevestigd aan de St. Aagtenstraat 28, vooral het studentenleven gaat hier los. | address=St. Aagtenstraat 28 | lat=52.16353 | long=4.48564 }} * {{drink | name=Cafe De Uyl van Hoogland | url=https://www.deuylvanhoogland.nl/ | address=Nieuwstraat 28 | phone=+31 71 512 22 84 | lat=52.15742 | long=4.49440 | content=Een van de bekendste kroegen in Leiden }} * {{drink | name=Stadsbrouwhuis | address=Aalmarkt 1 – 3F | url=http://stadsbrouwhuis.nl/ | phone=+31 71 532 76 46 | content=Hotspot met veel bieren op de tap | lat=52.16007 | long=4.48873 }} * {{drink | name=Proeflokaal 1574 | url=https://proeflokaal1574.nl/ | address=Apothekersdijk 38 | phone=+31 71 341 14 76 | content=Begonnen als wijnbar, tegenwoordig ook restaurant en wijnwinkel | lat=52.16042 | long=4.48883 }} * '''NEXT Leiden''' [http://www.nextleiden.nl/] Discotheek met een losgaand nachtleven, Het adres is Langebrug 6-A. * '''Vi-kings Bar''' [http://www.vi-kings.nl/] gevestigd op het Noordeinde 28. Gezellige bar voor sportliefhebbers, met meerdere tv-schermen, bordspellen en een pooltafel. Op verzoek worden er karaoke-avonden georganiseerd. ==Overnachten== * Hotel de Doelen [http://www.hoteldedoelen.com] ==Veiligheid== ==Contact== ==Rondom== * [[Amsterdam]] * [[Bollenstreek]], bloeiende bloembollen in het voorjaar. * [[Den Haag]] * [[Delft]] * [[Groene Hart]] * [[Haarlem]] * [[Utrecht (stad)|Utrecht]] {{Brui}} {{IsIn|Bollenstreek}} {{geo|52.1596|4.4909|zoom=14}} eb76ygnlvj2bv4weu0ylgxygvqw8ttt 161796 161795 2026-11-09T09:29:06Z FredTC 2631 /* Kunst */ Item gewijzigd: TROEF - Staat in sectie "Kopen", dus {{buy ...}} 161796 wikitext text/x-wiki {{pagebanner}} '''Leiden''' is een [[Zuid-Holland]]se stad in [[Nederland]]. ==Info== Leiden is een authentieke Hollandse stad met een rijke traditie op het gebied van kennis, wetenschap, cultuur en internationale betrekkingen. Een stad met prachtige grachten, bijna drieduizend monumenten, twaalf toonaangevende musea en een bruisende stadskern. Als u door Leiden wandelt, lijkt het of het rijke verleden van de stad weer tot leven komt. Het Academiegebouw van de universiteit, de Waag en de Burcht, de statige herenhuizen langs het beroemde Rapenburg, de prachtige Pieterskerk en de Hooglandse Kerk en de 35 hofjes van de stad vertellen elk de geschiedenis van Leiden. Rembrandt werd hier geboren en leerde er het schildersvak, de medicus Boerhaave gaf hier les en Clusius bracht hier vierhonderd jaar geleden de eerste Nederlandse tulpen tot bloei. U zult beamen dat Leiden met recht Stad van Ontdekkingen genoemd wordt. ==Arriveren== ===Per vliegtuig=== '''Leiden''' ligt ongeveer 25&nbsp;km ten zuiden van [[Schiphol]] (Amsterdam Airport). De stad is vanaf hier per trein, auto en bus of per taxi bereikbaar. ===Per trein=== '''Leiden''' is per trein bereikbaar vanuit de volgende richtingen: * [[Amsterdam]] * [[Schiphol]] * [[Haarlem]] * [[Den Haag]] * [[Rotterdam]] * [[Utrecht (stad)|Utrecht]] ===Per auto=== '''Leiden''' is over de snelweg bereikbaar vanuit de volgende richtingen: * [[Amsterdam]] en '''Schiphol'''. ** via de A4 en de A44 voor '''Leiden'''-West of ** via de A4 voor '''Leiden'''-Oost. * [[Den Haag]] ** via de N44 (de Rijksstraatweg door [[Wassenaar]]) en A44 voor '''Leiden'''-West of ** via de A12 ("Utrechtse Baan") en A4 voor '''Leiden'''-Oost. * [[Rotterdam]] ** via de A13 en A4. * [[Utrecht (stad)|Utrecht]] ** via de A12 en A4 of ** via de A12 en N11. Let erop dat de toegangswegen in en uit Leiden erg druk kunnen zijn. ====Parkeren==== Parkeren kan het beste aan de rand van de stad of in een van de parkeergarages. * {{listing | name=P+R bij de A44 | alt= | url= | email= | address=Oude Rhijnhofweg | lat=52.16725 | long=4.44688 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Gratis parkeerterrein langs de A44. Regelmatige bussen richting de binnenstad. Zie [https://9292.nl/locaties/oegstgeest_bushalte-nieuw-rhijngeest-n206/departures vertrektijden]. | lastedit=2026-08-10 }} * {{listing | name=Parkeergarage Lammermarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-lammermarkt | email= | address=Lammermarkt 20P | lat=52.16376 | long=4.48723 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag | content=Goede optie vanaf de A44. | lastedit=2026-08-10 }} * {{listing | name=Parkeergarage Morspoort | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-morspoort | email= | address=Bloemfontijnstraat 2 | lat=52.16264 | long=4.48062 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price=€3,10 per uur, €22,00 per dag | content=Goede optie vanaf de A44. | lastedit=2026-08-10 }} * {{listing | name=Parkeergarage Garenmarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-garenmarkt | email= | address=Korevaarstraat 26 | lat=52.15451 | long=4.49374 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag | content=Goede optie vanaf de A4. | lastedit=2026-08-10 }} Van tevoren reserveren is goedkoper. Zie https://www.visitleiden.nl/nl/plan-jouw-bezoek/naar-leiden/parkeren Verder is er een {{listing | name=Parkeerterrein aan de Haagweg | url=https://parkingleiden.com/ | lat=52.15925 | long=4.47854 | price=Variabele prijzen, max. €23,00 per dag}} Er rijden shuttlebusjes van en naar de binnenstad. ===Per bus=== '''Streekbussen''' van en naar '''Leiden''' rijden op (en via tussenliggende plaatsen): * '''Alphen aan den Rijn''', '''Amsterdam''', '''Schiphol''', '''Den Haag''', '''Gouda''', '''Haarlem''', '''Hoofddorp''', '''Katwijk''', '''Leiderdorp''', '''Lisse''', '''Leimuiden''','''Noordwijk''', '''Oegstgeest''', '''Zoetermeer''', '''Zoeterwoude Rijndijk'''. ===Per boot=== * {{listing | name=Passantenhaven Leiden | alt= | url=https://gemeente.leiden.nl/inwoners-en-ondernemers/sport-cultuur-en-recreatie/vrije-tijd/passantenhaven-en-havenkantoor/ | email= | address=Haven, ter hoogte van nrs. 20-40 | lat=52.16144 | long=4.50192 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Tijdelijke ligplaatsen voor bezoekers met de boot. | lastedit=2026-08-11 }} ===Te Voet=== Leiden is gelegen aan de [[wandelroute E11|Europese wandelroute E11]], ter plaatse ook wel [[Marskramerpad]] geheten. De route is te vinden op [http://hiking.waymarkedtrails.org/nl/ internet], komt via het '''Rijn-Schiekanaal''' vanaf [[Voorschoten]], loopt door het centrum naar de '''Oude Rijn''' en vervolgt via de Rijn naar [[Leiderdorp]]. ==Rondreizen== {{Mapframe|52.1596|4.4909|zoom=14}} Het centrum van Leiden is compact, waardoor de meeste plekken goed te voet te bereiken zijn. Leiden Centraal is het belangrijkste knooppunt voor ov. Hier zijn fietsen en ov-fietsen te huur, vertrekken de meeste bussen, en is een taxistandplaats. * {{listing | name=Fietspoint Oldenburger | alt= | url=https://fietshurenleiden.nl | email= | address=Stationsplein 1B-1C | lat=52.16646 | long=4.48334 | directions=Leiden Centraal station, uitgang zuidzijde (centrum) | phone=+31 71 760 0566 | tollfree= | hours= | price=Vanaf €15 per dag | lastedit=2026-08-12 | content=Huurfietsen, zowel elektrisch als normaal. }} * {{listing | name=Taxistandplaats Leiden Centraal | alt= | url= | email= | address=Stationsplein | lat=52.16621 | long=4.48362 | directions=Leiden Centraal station, uitgang zuidzijde (centrum) | phone= | tollfree= | hours= | price= | lastedit=2026-08-12 | content=Taxistandplaats Leiden Centraal. }} ==Bekijken== ===Bezienswaardigheden=== * {{see | name=Stadhuis | alt= | url= | email= | wikidata = Q2191676 | address=Stadhuisplein, 1 | lat=52.158283 | long=4.490887 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | lastedit=2026-08-15 | content=De oude renaissancegevel aan de Breestraat stamt uit 1597. Aan de zijde van de Vismarkt staat het vernieuwde stadhuis dat in 1932 werd ontworpen door architect C.J. Blaauw, na een verwoestende brand op 12 februari 1929. De grote trap aan de Breestraatzijde is vaak het decor van huwelijksfoto's. Aan de Breestraatzijde bevindt zich ook de "roepstoel", een trappetje die uitkomt op een verhoging tegen een blinde muur. In de tijden zonder krant, televisie of internet werden vanaf deze verhoging werden door het stadsbestuur belangrijke mededelingen gedaan, zoals verordeningen, waarschuwingen of veroordelingen. }} * {{see | name=De Burcht van Leiden | alt= | url= | email= | wikidata = Q2345558 | address=Burgsteeg 14 | lat=52.1590 | long=4.4925 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | lastedit=2026-08-20 | content=De burcht van Leiden is een van de oudste nog bestaande voorbeelden van een [https://nl.wikipedia.org/wiki/Burcht_(kasteel) burcht] in Nederland. Vanaf hier heb je een mooi uitzicht over Leiden. }} ===Musea=== * {{see | name=Hortus Botanicus | alt= | url=https://www.hortusleiden.nl/ | email=hortus@hortus.leidenuniv.nl | address=Rapenburg 73 | lat=52.15712 | long=4.48494 | directions= | phone=+31 71 527 7249 | tollfree= | fax=+31 71 527 5199 | hours=21 sep-20 mrt dagelijks 10:00-17:00; 21 mrt-20 sep dagelijks 09:00-18:00; gesloten 3 oktober en 25 december 2023 t/m 1 januari 2024 | price=Entree €9,00; kind 4-12/CJP €3,50; Museumkaart gratis | content=De oudste botanische tuin van Nederland. Veel mooie en bijzondere planten. }} * {{see | name=Naturalis | alt=Naturalis Biodiversity Center | url=https://www.naturalis.nl/ | email=contact@naturalis.nl | address=Darwinweg 2 | lat=52.16500 | long=4.47338 | directions= | phone=+31 71 568 7600 | tollfree= | fax=+31 71 568 7666 | hours=dagelijks 10:00-17:00. Gesloten Koningsdag en 25 december | price=Entree €17,00; CJP €12,75; Museumkaart gratis | content=Speelse natuurhistorie | lastedit=2023-10-08 | wikidata=Q641676 | wikipedia=Naturalis_Biodiversity_Center }} * {{see | name=Wereldmuseum Leiden | alt= Voorheen Museum Volkenkunde| url=https://leiden.wereldmuseum.nl/ | email= | address=Steenstraat 1 | lat=52.16345 | long=4.48238 | directions= | phone=+31 88 0042 800 | tollfree= | fax= | hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Geopend op Tweede Paas- en Pinksterdag en op maandagen in schoolvakanties. | price=Entree €15,00; CJP €9,00; Museumkaart gratis | content=Een van de oudste volkenkundige musea ter wereld. }} * {{see | name=Rijksmuseum van Oudheden | alt= | url=http://www.rmo.nl/ | email=info@rmo.nl | address=Rapenburg 28 | lat=52.15845 | long=4.48562 | directions=Tien minuten lopen van station Leiden CS. Auto parkeren op parkeerterrein Haagweg, pendelbus naar museum. | phone=+31 71 516 3163 | tollfree= | fax=+31 71 514 9941 | hours=dagelijks 10:00-17:00. Op feestdagen tot 16:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree €14,00; CJP €10,00; Museumkaart gratis | content=Beschavingen uit het oude Egypte en het Nabije Oosten, de Griekse en Romeinse wereld en het vroege Nederland. }} * {{see | name=Museum Boerhaave | alt= | url=https://rijksmuseumboerhaave.nl/ | email=info@rijksmuseumboerhaave.nl | address=Lange Sint Agnietenstraat 10, 2312 WC Leiden | lat=52.16147 | long=4.48888 | directions= | phone=+31 71 751 9999 | tollfree= | fax= | hours= dagelijks 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Ook gesloten op 27 november 2023, 25 maart 2024 en 2 december 2024. | price=Entree €14,00; CJP €8,00; Museumkaart gratis | content=Voormalig ziekenhuis met wetenschappelijke en medische objecten uit de 16e eeuw. }} * {{see | name=Het Sieboldhuis | alt= | url=https://www.sieboldhuis.org/ | email=info@sieboldhuis.org | address=Rapenburg 19, 2311 GE Leiden | lat=52.15965 | long=4.48453 | directions= | phone=+31 71 512 5539 | tollfree= | fax= | hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree: €10,00; CJP €6,00; Museumkaart gratis | content=Centrum voor Japanse cultuur met tentoonstellingen, workshops en lezingen. }} * {{see | name=Stedelijk Museum De Lakenhal | alt= | url=https://www.lakenhal.nl/nl | email= | address=Oude Singel 32, 2312 RA Leiden | lat=52.16299 | long=4.48748 | directions= | phone=+31 71 516 5360 | tollfree= | hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april en 25 december. Geopend 3 oktober tot 13:00 en op Tweede Paas- en Pinksterdag | price=Entree €16,00; CJP €9,50; Museumkaart gratis | content=Kunstwerken van Rembrandt, plus Delftse ambachten en geschiedenis in elegante, 17e-eeuwse textielmakershal. }} * {{see | name=Stedelijk Molenmuseum de Valk | alt= | url=https://www.molenmuseumdevalk.nl/ | email=molenmuseumdevalk@leiden.nl | address=2e Binnenvestgracht 1, 2312 BZ Leiden | lat=52.16451 | long=4.48642 | directions= | phone=+31 71 516 5353 | tollfree= | fax= | hours=di-za 10:00-17:00, zo 13:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 2 & 3 oktober en 25 & 26 december. | price=Entree €5,50; CJP €4,00; Museumkaart gratis | content= }} [[Bestand:Town Living (27231765643).jpg|alt=Woonhuis Stadstimmerwerf met grote trapgevel aan het Kort Galgewater.|miniatuur|Woonhuis Stadstimmerwerf aan het Kort Galgewater.]] <gallery> Morspoort-Leiden.jpg|Leidens westpoort ''Morspoort'' Zijlpoort2010JuneEarly.jpg|Leiden oostpoort ''Zijlpoort'' Leiden-topografie.jpg|Topografische kaart van Leiden (2011) Leiden-Windmill-DeValk.JPG|Molenmuseum ''De Valk'' WLANL - thedogg - Mammoet (2).jpg|Mammoet skelet in Naturalis op de afdeling prehistorische dieren Viking treasure (Leiden).jpg|Vikingschat in het Rijksmuseum van Oudheden Museum Boerhaave Room 4 University of Leiden.jpg|Museum Boerhaave, Zaal 4: ''Universiteit van Leiden, Boerhaave en ‘s Gravensande'' Academiegebouw Universiteit Leiden.png|Academiegebouw Leiden - Ayuntamiento (Breestraat) 20060716.jpg|Stadhuis Leiden - Van der Werfpark 1900.jpg|Van der Werff Park (c. 1900) Herengracht (Leiden).JPG|17e eeuwse huizen aan de Herengracht Leiden, het stadhuis RM519571 en de Koornbrug RM25673 foto5 2017-06-11 10.44.jpg|Koornbrugsteeg Leiden at night Maresingel.jpg|De Singel bij nacht, ook schoorsteen van de ''Lichtfabriek'' 2018 08 26 Nieuwe museumbuslijn 10 in Leiden.webm|Augustus 2018: speciale museumbuslijn 10 geopend </gallery> ==Doen== * Een stadswandeling met [https://gildeleiden.nl/stadswandelingen/ Gilde Leiden] * {{do | name=De Nobel | alt= | url=https://nobel.nl/ | email= | address=Marktsteeg 8 | lat=52.16322 | long=4.48854 | directions= | phone= | tollfree= | hours= | price= | lastedit=2026-08-10 | content=Modern poppodium met pop, rock, dance. Goede geluidskwaliteit. }} ==Leren== ==Werken== ==Kopen== In Leiden is de grootste winkelstraat in het centrum de Haarlemmerstraat; ook in de Breestraat zijn diverse winkels. Het gebied rondom de Pieterskerk-Choorsteeg is leuk vanwege de smalle steegjes en de unieke winkels. ===Markten=== * iedere dinsdag: markt op het Vijf Meiplein. * iedere woensdag: markt op de Nieuwe Rijn (alleen aan de zuidoever). * iedere zaterdag: markt op de Nieuwe Rijn (beide oevers). ===Kunst=== * Galerie Leidse Lente. * {{buy | name=TROEF | alt= | url=http://www.troefleiden.nl | email=info@troefleiden.nl | address=Middelstegracht 87 | lat=52.15904 | long=4.49788 | directions=Centraal gelegen aan de Middelstegracht 87 | phone= | tollfree= | hours=16:00 - 20:00 / 13:00 - 17:00 | price=Gratis | image=https://freight.cargo.site/w/2000/q/75/i/S3221682512047088393747288722047/PXL_20260311_183156675.MP.jpg | lastedit=2026-10-31 | content=In 2022 opende TROEF voor het eerst haar deuren. De tentoonstellingsruimte is opgericht door kunstenaarscollectief ROEM om Leiden op de kaart te zetten en hedendaagse kunst toegankelijk te maken voor iedereen. Leiden heeft geen kunstacademie en er is een gebrek aan plek voor hedendaagse beeldende kunst, TROEF vult dit gat en maakt ruimte voor jong talent. }} ===Tweedehands/vintage=== * Kringloop Het Warenhuis. * VNTG Label. * Ratjetoe. * Hartendief. ==Eten== ===Budget=== *{{eat | name=Entrekoos | alt= | url=https://entrekoos.nl/ | email= | address=Steenstraat 51 | lat=52.16218 | long=4.48455 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Een restaurant dat je nog het beste kan omschrijven als Frans, hoewel ook wel een beetje steakhouse. Vaak bevolkt door studenten. | lastedit=2026-08-29 }} *{{eat | name=Eazie | alt= | url=https://eazie.nl/ | email= | address=Breestraat 157/Stationsweg 11 | lat=52.15681 | long=4.49195 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Prima, hip, fris restaurant waarbij je je eigen maaltijd kunt samenstellen. Het gerecht wordt direct voor je klaargemaakt in de wok. Ook afhalen. | lastedit=2026-08-29 }} *{{eat | name=Delphi | alt= | url=https://delphileiden.nl | email= | address=Nieuwe Rijn 52 | lat=52.15686 | long=4.49409 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Grieks restaurant met goede prijs-/kwaliteitverhouding. Kan druk zijn. Vegetariërs kunnen beter elders hun heil zoeken. | lastedit=2026-08-30 }} *{{eat | name=La Piccola Italia | alt= | url=https://www.lapiccola-leiden.nl/ | email= | address=Boommarkt 2 | lat=52.16057 | long=4.48550 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Een klein Italiaans restaurant met goede pizza's en pasta's. Erg goede prijs-/kwaliteitverhouding. | lastedit=2026-08-30 }} ===Gemiddeld=== *{{eat | name=Bocconi | alt= | url=http://www.bocconi.nl/ | email= | address=Burgsteeg 6 | lat=52.15825 | long=4.49263 | directions= | phone=+31 71 513 66 56 | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Italiaanse trattoria met vooral verse pasta, maar ook andere Italiaanse lekkernijen. Ook lunch, afhalen en bezorgen. }} *{{eat | name=De Engelenbak | alt= | url=http://www.deengelenbak.nl/ | email= | address= Lange Mare 38 | lat=52.16227 | long=4.49038 | directions= | phone=+31 71 512 54 40 | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Goede prijs/kwaliteitverhouding. Vlakbij is de Schouwburg, dus het is een goede optie om voor een voorstelling te eten. }} * {{eat | name=Bar Lokaal | alt= | url=https://www.barlokaal.nl/ | email=info@barlokaal.nl | address=Hartesteeg 13 | lat=52.15722 | long=4.49426 | directions= | phone=+31718884949 | tollfree= | fax= | content=Zeer verzorgde zaak met Mediterraans en Midden-Oosters eten (ontbijt, lunch, diner) en drinken/borrelen. Zeer geschikt voor vegetariërs. | lastedit=2026-09-22 }} * {{eat | name=Vooraf en Toe | alt= | url=https://voorafentoe.nl/ | email= | address=Botermarkt 8 | lat=52.15753 | long=4.49209 | directions= | phone=+31715126633 | tollfree= | fax= | content=Franse stijl eten. Zelfde eigenaar als Bar Lokaal, zelfde hoge kwaliteit. Serveert ontbijt en lunch. Van donderdag tot en met zondag ook diner. | lastedit=2026-09-22 }} ===Duur=== * {{eat | name=The Bishop | alt= | url=http://www.thebishop.nl/ | email= | address=Middelweg 7-9 | lat=52.15766 | long=4.49463 | directions= | phone=+31 71 763 03 70 | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Een van de betere en modernere restaurants in Leiden. }} ==Uitgaan== * {{listing | name=Leidse Peper | alt=Leidse Cultuuragenda | url=https://leidsepeper.nl/ | email=post@leidsepeper.nl | address= | lat= | long= | directions= | phone= | tollfree= | hours= | price= | lastedit=2026-10-31 | content=Wat te doen in Leiden? Ontdek de complete cultuuragenda met alle evenementen, live muziek, theater, film en lokale uittips overzichtelijk op één plek. }} ===Koffie=== * {{drink | name=Chummy | url= | address=Breestraat 97 | lat=52.15839 | long=4.48986 | content=Populaire plek voor specialty-koffie | lastedit=2026-09-22 }} * {{drink | name=Borgman & Borgman | url= | address=Nieuwe Rijn 41 | lat=52.15732 | long=4.49326 | content=Erg populaire plek voor specialty-koffie. Mooi terras. | lastedit=2026-09-22 }} ===Bars en kroegen=== * {{drink | name=Bar Olaf | url=https://www.barolaf.nl/ | address=Hooigracht 49 | lat=52.15839 | long=4.49615 | content=Goede cocktailbar, drukbezocht.}} * {{drink | name=Café Frank | url=https://www.cafefrank.nl/ | address=Kloksteeg 7 | lat=52.15706 | long=4.48656 | content=Cocktail bar van dezelfde eigenaar als Bar Olaf met vergelijkbare kwaliteit.}} * {{drink | name=Café De Kroeg | address=Kort Rapenburg 4 | content=Een gezellige kroeg waar ook veel studenten komen. | lat=52.16078 | long=4.48540}} * {{drink | name=De Hut van Ome Henne | url=http://rockcafelazarus.nl/kroegen/de-hut-van-ome-henne/ | content=Een discokroeg gevestigd aan de St. Aagtenstraat 28, vooral het studentenleven gaat hier los. | address=St. Aagtenstraat 28 | lat=52.16353 | long=4.48564 }} * {{drink | name=Cafe De Uyl van Hoogland | url=https://www.deuylvanhoogland.nl/ | address=Nieuwstraat 28 | phone=+31 71 512 22 84 | lat=52.15742 | long=4.49440 | content=Een van de bekendste kroegen in Leiden }} * {{drink | name=Stadsbrouwhuis | address=Aalmarkt 1 – 3F | url=http://stadsbrouwhuis.nl/ | phone=+31 71 532 76 46 | content=Hotspot met veel bieren op de tap | lat=52.16007 | long=4.48873 }} * {{drink | name=Proeflokaal 1574 | url=https://proeflokaal1574.nl/ | address=Apothekersdijk 38 | phone=+31 71 341 14 76 | content=Begonnen als wijnbar, tegenwoordig ook restaurant en wijnwinkel | lat=52.16042 | long=4.48883 }} * '''NEXT Leiden''' [http://www.nextleiden.nl/] Discotheek met een losgaand nachtleven, Het adres is Langebrug 6-A. * '''Vi-kings Bar''' [http://www.vi-kings.nl/] gevestigd op het Noordeinde 28. Gezellige bar voor sportliefhebbers, met meerdere tv-schermen, bordspellen en een pooltafel. Op verzoek worden er karaoke-avonden georganiseerd. ==Overnachten== * Hotel de Doelen [http://www.hoteldedoelen.com] ==Veiligheid== ==Contact== ==Rondom== * [[Amsterdam]] * [[Bollenstreek]], bloeiende bloembollen in het voorjaar. * [[Den Haag]] * [[Delft]] * [[Groene Hart]] * [[Haarlem]] * [[Utrecht (stad)|Utrecht]] {{Brui}} {{IsIn|Bollenstreek}} {{geo|52.1596|4.4909|zoom=14}} 2tg3lkjawrxijymaaf9grqol7v8fjat 161797 161796 2026-11-09T09:45:44Z FredTC 2631 /* Kunst */ Item gewijzigd: TROEF - Foute afbeelding, afbeeldingen alleen via commons 161797 wikitext text/x-wiki {{pagebanner}} '''Leiden''' is een [[Zuid-Holland]]se stad in [[Nederland]]. ==Info== Leiden is een authentieke Hollandse stad met een rijke traditie op het gebied van kennis, wetenschap, cultuur en internationale betrekkingen. Een stad met prachtige grachten, bijna drieduizend monumenten, twaalf toonaangevende musea en een bruisende stadskern. Als u door Leiden wandelt, lijkt het of het rijke verleden van de stad weer tot leven komt. Het Academiegebouw van de universiteit, de Waag en de Burcht, de statige herenhuizen langs het beroemde Rapenburg, de prachtige Pieterskerk en de Hooglandse Kerk en de 35 hofjes van de stad vertellen elk de geschiedenis van Leiden. Rembrandt werd hier geboren en leerde er het schildersvak, de medicus Boerhaave gaf hier les en Clusius bracht hier vierhonderd jaar geleden de eerste Nederlandse tulpen tot bloei. U zult beamen dat Leiden met recht Stad van Ontdekkingen genoemd wordt. ==Arriveren== ===Per vliegtuig=== '''Leiden''' ligt ongeveer 25&nbsp;km ten zuiden van [[Schiphol]] (Amsterdam Airport). De stad is vanaf hier per trein, auto en bus of per taxi bereikbaar. ===Per trein=== '''Leiden''' is per trein bereikbaar vanuit de volgende richtingen: * [[Amsterdam]] * [[Schiphol]] * [[Haarlem]] * [[Den Haag]] * [[Rotterdam]] * [[Utrecht (stad)|Utrecht]] ===Per auto=== '''Leiden''' is over de snelweg bereikbaar vanuit de volgende richtingen: * [[Amsterdam]] en '''Schiphol'''. ** via de A4 en de A44 voor '''Leiden'''-West of ** via de A4 voor '''Leiden'''-Oost. * [[Den Haag]] ** via de N44 (de Rijksstraatweg door [[Wassenaar]]) en A44 voor '''Leiden'''-West of ** via de A12 ("Utrechtse Baan") en A4 voor '''Leiden'''-Oost. * [[Rotterdam]] ** via de A13 en A4. * [[Utrecht (stad)|Utrecht]] ** via de A12 en A4 of ** via de A12 en N11. Let erop dat de toegangswegen in en uit Leiden erg druk kunnen zijn. ====Parkeren==== Parkeren kan het beste aan de rand van de stad of in een van de parkeergarages. * {{listing | name=P+R bij de A44 | alt= | url= | email= | address=Oude Rhijnhofweg | lat=52.16725 | long=4.44688 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Gratis parkeerterrein langs de A44. Regelmatige bussen richting de binnenstad. Zie [https://9292.nl/locaties/oegstgeest_bushalte-nieuw-rhijngeest-n206/departures vertrektijden]. | lastedit=2026-08-10 }} * {{listing | name=Parkeergarage Lammermarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-lammermarkt | email= | address=Lammermarkt 20P | lat=52.16376 | long=4.48723 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag | content=Goede optie vanaf de A44. | lastedit=2026-08-10 }} * {{listing | name=Parkeergarage Morspoort | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-morspoort | email= | address=Bloemfontijnstraat 2 | lat=52.16264 | long=4.48062 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price=€3,10 per uur, €22,00 per dag | content=Goede optie vanaf de A44. | lastedit=2026-08-10 }} * {{listing | name=Parkeergarage Garenmarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-garenmarkt | email= | address=Korevaarstraat 26 | lat=52.15451 | long=4.49374 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag | content=Goede optie vanaf de A4. | lastedit=2026-08-10 }} Van tevoren reserveren is goedkoper. Zie https://www.visitleiden.nl/nl/plan-jouw-bezoek/naar-leiden/parkeren Verder is er een {{listing | name=Parkeerterrein aan de Haagweg | url=https://parkingleiden.com/ | lat=52.15925 | long=4.47854 | price=Variabele prijzen, max. €23,00 per dag}} Er rijden shuttlebusjes van en naar de binnenstad. ===Per bus=== '''Streekbussen''' van en naar '''Leiden''' rijden op (en via tussenliggende plaatsen): * '''Alphen aan den Rijn''', '''Amsterdam''', '''Schiphol''', '''Den Haag''', '''Gouda''', '''Haarlem''', '''Hoofddorp''', '''Katwijk''', '''Leiderdorp''', '''Lisse''', '''Leimuiden''','''Noordwijk''', '''Oegstgeest''', '''Zoetermeer''', '''Zoeterwoude Rijndijk'''. ===Per boot=== * {{listing | name=Passantenhaven Leiden | alt= | url=https://gemeente.leiden.nl/inwoners-en-ondernemers/sport-cultuur-en-recreatie/vrije-tijd/passantenhaven-en-havenkantoor/ | email= | address=Haven, ter hoogte van nrs. 20-40 | lat=52.16144 | long=4.50192 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Tijdelijke ligplaatsen voor bezoekers met de boot. | lastedit=2026-08-11 }} ===Te Voet=== Leiden is gelegen aan de [[wandelroute E11|Europese wandelroute E11]], ter plaatse ook wel [[Marskramerpad]] geheten. De route is te vinden op [http://hiking.waymarkedtrails.org/nl/ internet], komt via het '''Rijn-Schiekanaal''' vanaf [[Voorschoten]], loopt door het centrum naar de '''Oude Rijn''' en vervolgt via de Rijn naar [[Leiderdorp]]. ==Rondreizen== {{Mapframe|52.1596|4.4909|zoom=14}} Het centrum van Leiden is compact, waardoor de meeste plekken goed te voet te bereiken zijn. Leiden Centraal is het belangrijkste knooppunt voor ov. Hier zijn fietsen en ov-fietsen te huur, vertrekken de meeste bussen, en is een taxistandplaats. * {{listing | name=Fietspoint Oldenburger | alt= | url=https://fietshurenleiden.nl | email= | address=Stationsplein 1B-1C | lat=52.16646 | long=4.48334 | directions=Leiden Centraal station, uitgang zuidzijde (centrum) | phone=+31 71 760 0566 | tollfree= | hours= | price=Vanaf €15 per dag | lastedit=2026-08-12 | content=Huurfietsen, zowel elektrisch als normaal. }} * {{listing | name=Taxistandplaats Leiden Centraal | alt= | url= | email= | address=Stationsplein | lat=52.16621 | long=4.48362 | directions=Leiden Centraal station, uitgang zuidzijde (centrum) | phone= | tollfree= | hours= | price= | lastedit=2026-08-12 | content=Taxistandplaats Leiden Centraal. }} ==Bekijken== ===Bezienswaardigheden=== * {{see | name=Stadhuis | alt= | url= | email= | wikidata = Q2191676 | address=Stadhuisplein, 1 | lat=52.158283 | long=4.490887 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | lastedit=2026-08-15 | content=De oude renaissancegevel aan de Breestraat stamt uit 1597. Aan de zijde van de Vismarkt staat het vernieuwde stadhuis dat in 1932 werd ontworpen door architect C.J. Blaauw, na een verwoestende brand op 12 februari 1929. De grote trap aan de Breestraatzijde is vaak het decor van huwelijksfoto's. Aan de Breestraatzijde bevindt zich ook de "roepstoel", een trappetje die uitkomt op een verhoging tegen een blinde muur. In de tijden zonder krant, televisie of internet werden vanaf deze verhoging werden door het stadsbestuur belangrijke mededelingen gedaan, zoals verordeningen, waarschuwingen of veroordelingen. }} * {{see | name=De Burcht van Leiden | alt= | url= | email= | wikidata = Q2345558 | address=Burgsteeg 14 | lat=52.1590 | long=4.4925 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | lastedit=2026-08-20 | content=De burcht van Leiden is een van de oudste nog bestaande voorbeelden van een [https://nl.wikipedia.org/wiki/Burcht_(kasteel) burcht] in Nederland. Vanaf hier heb je een mooi uitzicht over Leiden. }} ===Musea=== * {{see | name=Hortus Botanicus | alt= | url=https://www.hortusleiden.nl/ | email=hortus@hortus.leidenuniv.nl | address=Rapenburg 73 | lat=52.15712 | long=4.48494 | directions= | phone=+31 71 527 7249 | tollfree= | fax=+31 71 527 5199 | hours=21 sep-20 mrt dagelijks 10:00-17:00; 21 mrt-20 sep dagelijks 09:00-18:00; gesloten 3 oktober en 25 december 2023 t/m 1 januari 2024 | price=Entree €9,00; kind 4-12/CJP €3,50; Museumkaart gratis | content=De oudste botanische tuin van Nederland. Veel mooie en bijzondere planten. }} * {{see | name=Naturalis | alt=Naturalis Biodiversity Center | url=https://www.naturalis.nl/ | email=contact@naturalis.nl | address=Darwinweg 2 | lat=52.16500 | long=4.47338 | directions= | phone=+31 71 568 7600 | tollfree= | fax=+31 71 568 7666 | hours=dagelijks 10:00-17:00. Gesloten Koningsdag en 25 december | price=Entree €17,00; CJP €12,75; Museumkaart gratis | content=Speelse natuurhistorie | lastedit=2023-10-08 | wikidata=Q641676 | wikipedia=Naturalis_Biodiversity_Center }} * {{see | name=Wereldmuseum Leiden | alt= Voorheen Museum Volkenkunde| url=https://leiden.wereldmuseum.nl/ | email= | address=Steenstraat 1 | lat=52.16345 | long=4.48238 | directions= | phone=+31 88 0042 800 | tollfree= | fax= | hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Geopend op Tweede Paas- en Pinksterdag en op maandagen in schoolvakanties. | price=Entree €15,00; CJP €9,00; Museumkaart gratis | content=Een van de oudste volkenkundige musea ter wereld. }} * {{see | name=Rijksmuseum van Oudheden | alt= | url=http://www.rmo.nl/ | email=info@rmo.nl | address=Rapenburg 28 | lat=52.15845 | long=4.48562 | directions=Tien minuten lopen van station Leiden CS. Auto parkeren op parkeerterrein Haagweg, pendelbus naar museum. | phone=+31 71 516 3163 | tollfree= | fax=+31 71 514 9941 | hours=dagelijks 10:00-17:00. Op feestdagen tot 16:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree €14,00; CJP €10,00; Museumkaart gratis | content=Beschavingen uit het oude Egypte en het Nabije Oosten, de Griekse en Romeinse wereld en het vroege Nederland. }} * {{see | name=Museum Boerhaave | alt= | url=https://rijksmuseumboerhaave.nl/ | email=info@rijksmuseumboerhaave.nl | address=Lange Sint Agnietenstraat 10, 2312 WC Leiden | lat=52.16147 | long=4.48888 | directions= | phone=+31 71 751 9999 | tollfree= | fax= | hours= dagelijks 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Ook gesloten op 27 november 2023, 25 maart 2024 en 2 december 2024. | price=Entree €14,00; CJP €8,00; Museumkaart gratis | content=Voormalig ziekenhuis met wetenschappelijke en medische objecten uit de 16e eeuw. }} * {{see | name=Het Sieboldhuis | alt= | url=https://www.sieboldhuis.org/ | email=info@sieboldhuis.org | address=Rapenburg 19, 2311 GE Leiden | lat=52.15965 | long=4.48453 | directions= | phone=+31 71 512 5539 | tollfree= | fax= | hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree: €10,00; CJP €6,00; Museumkaart gratis | content=Centrum voor Japanse cultuur met tentoonstellingen, workshops en lezingen. }} * {{see | name=Stedelijk Museum De Lakenhal | alt= | url=https://www.lakenhal.nl/nl | email= | address=Oude Singel 32, 2312 RA Leiden | lat=52.16299 | long=4.48748 | directions= | phone=+31 71 516 5360 | tollfree= | hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april en 25 december. Geopend 3 oktober tot 13:00 en op Tweede Paas- en Pinksterdag | price=Entree €16,00; CJP €9,50; Museumkaart gratis | content=Kunstwerken van Rembrandt, plus Delftse ambachten en geschiedenis in elegante, 17e-eeuwse textielmakershal. }} * {{see | name=Stedelijk Molenmuseum de Valk | alt= | url=https://www.molenmuseumdevalk.nl/ | email=molenmuseumdevalk@leiden.nl | address=2e Binnenvestgracht 1, 2312 BZ Leiden | lat=52.16451 | long=4.48642 | directions= | phone=+31 71 516 5353 | tollfree= | fax= | hours=di-za 10:00-17:00, zo 13:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 2 & 3 oktober en 25 & 26 december. | price=Entree €5,50; CJP €4,00; Museumkaart gratis | content= }} [[Bestand:Town Living (27231765643).jpg|alt=Woonhuis Stadstimmerwerf met grote trapgevel aan het Kort Galgewater.|miniatuur|Woonhuis Stadstimmerwerf aan het Kort Galgewater.]] <gallery> Morspoort-Leiden.jpg|Leidens westpoort ''Morspoort'' Zijlpoort2010JuneEarly.jpg|Leiden oostpoort ''Zijlpoort'' Leiden-topografie.jpg|Topografische kaart van Leiden (2011) Leiden-Windmill-DeValk.JPG|Molenmuseum ''De Valk'' WLANL - thedogg - Mammoet (2).jpg|Mammoet skelet in Naturalis op de afdeling prehistorische dieren Viking treasure (Leiden).jpg|Vikingschat in het Rijksmuseum van Oudheden Museum Boerhaave Room 4 University of Leiden.jpg|Museum Boerhaave, Zaal 4: ''Universiteit van Leiden, Boerhaave en ‘s Gravensande'' Academiegebouw Universiteit Leiden.png|Academiegebouw Leiden - Ayuntamiento (Breestraat) 20060716.jpg|Stadhuis Leiden - Van der Werfpark 1900.jpg|Van der Werff Park (c. 1900) Herengracht (Leiden).JPG|17e eeuwse huizen aan de Herengracht Leiden, het stadhuis RM519571 en de Koornbrug RM25673 foto5 2017-06-11 10.44.jpg|Koornbrugsteeg Leiden at night Maresingel.jpg|De Singel bij nacht, ook schoorsteen van de ''Lichtfabriek'' 2018 08 26 Nieuwe museumbuslijn 10 in Leiden.webm|Augustus 2018: speciale museumbuslijn 10 geopend </gallery> ==Doen== * Een stadswandeling met [https://gildeleiden.nl/stadswandelingen/ Gilde Leiden] * {{do | name=De Nobel | alt= | url=https://nobel.nl/ | email= | address=Marktsteeg 8 | lat=52.16322 | long=4.48854 | directions= | phone= | tollfree= | hours= | price= | lastedit=2026-08-10 | content=Modern poppodium met pop, rock, dance. Goede geluidskwaliteit. }} ==Leren== ==Werken== ==Kopen== In Leiden is de grootste winkelstraat in het centrum de Haarlemmerstraat; ook in de Breestraat zijn diverse winkels. Het gebied rondom de Pieterskerk-Choorsteeg is leuk vanwege de smalle steegjes en de unieke winkels. ===Markten=== * iedere dinsdag: markt op het Vijf Meiplein. * iedere woensdag: markt op de Nieuwe Rijn (alleen aan de zuidoever). * iedere zaterdag: markt op de Nieuwe Rijn (beide oevers). ===Kunst=== * Galerie Leidse Lente. * {{buy | name=TROEF | alt= | url=http://www.troefleiden.nl | email=info@troefleiden.nl | address=Middelstegracht 87 | lat=52.15904 | long=4.49788 | directions=Centraal gelegen aan de Middelstegracht 87 | phone= | tollfree= | hours=16:00 - 20:00 / 13:00 - 17:00 | price=Gratis | lastedit=2026-10-31 | content=In 2022 opende TROEF voor het eerst haar deuren. De tentoonstellingsruimte is opgericht door kunstenaarscollectief ROEM om Leiden op de kaart te zetten en hedendaagse kunst toegankelijk te maken voor iedereen. Leiden heeft geen kunstacademie en er is een gebrek aan plek voor hedendaagse beeldende kunst, TROEF vult dit gat en maakt ruimte voor jong talent. }} ===Tweedehands/vintage=== * Kringloop Het Warenhuis. * VNTG Label. * Ratjetoe. * Hartendief. ==Eten== ===Budget=== *{{eat | name=Entrekoos | alt= | url=https://entrekoos.nl/ | email= | address=Steenstraat 51 | lat=52.16218 | long=4.48455 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Een restaurant dat je nog het beste kan omschrijven als Frans, hoewel ook wel een beetje steakhouse. Vaak bevolkt door studenten. | lastedit=2026-08-29 }} *{{eat | name=Eazie | alt= | url=https://eazie.nl/ | email= | address=Breestraat 157/Stationsweg 11 | lat=52.15681 | long=4.49195 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Prima, hip, fris restaurant waarbij je je eigen maaltijd kunt samenstellen. Het gerecht wordt direct voor je klaargemaakt in de wok. Ook afhalen. | lastedit=2026-08-29 }} *{{eat | name=Delphi | alt= | url=https://delphileiden.nl | email= | address=Nieuwe Rijn 52 | lat=52.15686 | long=4.49409 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Grieks restaurant met goede prijs-/kwaliteitverhouding. Kan druk zijn. Vegetariërs kunnen beter elders hun heil zoeken. | lastedit=2026-08-30 }} *{{eat | name=La Piccola Italia | alt= | url=https://www.lapiccola-leiden.nl/ | email= | address=Boommarkt 2 | lat=52.16057 | long=4.48550 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Een klein Italiaans restaurant met goede pizza's en pasta's. Erg goede prijs-/kwaliteitverhouding. | lastedit=2026-08-30 }} ===Gemiddeld=== *{{eat | name=Bocconi | alt= | url=http://www.bocconi.nl/ | email= | address=Burgsteeg 6 | lat=52.15825 | long=4.49263 | directions= | phone=+31 71 513 66 56 | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Italiaanse trattoria met vooral verse pasta, maar ook andere Italiaanse lekkernijen. Ook lunch, afhalen en bezorgen. }} *{{eat | name=De Engelenbak | alt= | url=http://www.deengelenbak.nl/ | email= | address= Lange Mare 38 | lat=52.16227 | long=4.49038 | directions= | phone=+31 71 512 54 40 | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Goede prijs/kwaliteitverhouding. Vlakbij is de Schouwburg, dus het is een goede optie om voor een voorstelling te eten. }} * {{eat | name=Bar Lokaal | alt= | url=https://www.barlokaal.nl/ | email=info@barlokaal.nl | address=Hartesteeg 13 | lat=52.15722 | long=4.49426 | directions= | phone=+31718884949 | tollfree= | fax= | content=Zeer verzorgde zaak met Mediterraans en Midden-Oosters eten (ontbijt, lunch, diner) en drinken/borrelen. Zeer geschikt voor vegetariërs. | lastedit=2026-09-22 }} * {{eat | name=Vooraf en Toe | alt= | url=https://voorafentoe.nl/ | email= | address=Botermarkt 8 | lat=52.15753 | long=4.49209 | directions= | phone=+31715126633 | tollfree= | fax= | content=Franse stijl eten. Zelfde eigenaar als Bar Lokaal, zelfde hoge kwaliteit. Serveert ontbijt en lunch. Van donderdag tot en met zondag ook diner. | lastedit=2026-09-22 }} ===Duur=== * {{eat | name=The Bishop | alt= | url=http://www.thebishop.nl/ | email= | address=Middelweg 7-9 | lat=52.15766 | long=4.49463 | directions= | phone=+31 71 763 03 70 | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Een van de betere en modernere restaurants in Leiden. }} ==Uitgaan== * {{listing | name=Leidse Peper | alt=Leidse Cultuuragenda | url=https://leidsepeper.nl/ | email=post@leidsepeper.nl | address= | lat= | long= | directions= | phone= | tollfree= | hours= | price= | lastedit=2026-10-31 | content=Wat te doen in Leiden? Ontdek de complete cultuuragenda met alle evenementen, live muziek, theater, film en lokale uittips overzichtelijk op één plek. }} ===Koffie=== * {{drink | name=Chummy | url= | address=Breestraat 97 | lat=52.15839 | long=4.48986 | content=Populaire plek voor specialty-koffie | lastedit=2026-09-22 }} * {{drink | name=Borgman & Borgman | url= | address=Nieuwe Rijn 41 | lat=52.15732 | long=4.49326 | content=Erg populaire plek voor specialty-koffie. Mooi terras. | lastedit=2026-09-22 }} ===Bars en kroegen=== * {{drink | name=Bar Olaf | url=https://www.barolaf.nl/ | address=Hooigracht 49 | lat=52.15839 | long=4.49615 | content=Goede cocktailbar, drukbezocht.}} * {{drink | name=Café Frank | url=https://www.cafefrank.nl/ | address=Kloksteeg 7 | lat=52.15706 | long=4.48656 | content=Cocktail bar van dezelfde eigenaar als Bar Olaf met vergelijkbare kwaliteit.}} * {{drink | name=Café De Kroeg | address=Kort Rapenburg 4 | content=Een gezellige kroeg waar ook veel studenten komen. | lat=52.16078 | long=4.48540}} * {{drink | name=De Hut van Ome Henne | url=http://rockcafelazarus.nl/kroegen/de-hut-van-ome-henne/ | content=Een discokroeg gevestigd aan de St. Aagtenstraat 28, vooral het studentenleven gaat hier los. | address=St. Aagtenstraat 28 | lat=52.16353 | long=4.48564 }} * {{drink | name=Cafe De Uyl van Hoogland | url=https://www.deuylvanhoogland.nl/ | address=Nieuwstraat 28 | phone=+31 71 512 22 84 | lat=52.15742 | long=4.49440 | content=Een van de bekendste kroegen in Leiden }} * {{drink | name=Stadsbrouwhuis | address=Aalmarkt 1 – 3F | url=http://stadsbrouwhuis.nl/ | phone=+31 71 532 76 46 | content=Hotspot met veel bieren op de tap | lat=52.16007 | long=4.48873 }} * {{drink | name=Proeflokaal 1574 | url=https://proeflokaal1574.nl/ | address=Apothekersdijk 38 | phone=+31 71 341 14 76 | content=Begonnen als wijnbar, tegenwoordig ook restaurant en wijnwinkel | lat=52.16042 | long=4.48883 }} * '''NEXT Leiden''' [http://www.nextleiden.nl/] Discotheek met een losgaand nachtleven, Het adres is Langebrug 6-A. * '''Vi-kings Bar''' [http://www.vi-kings.nl/] gevestigd op het Noordeinde 28. Gezellige bar voor sportliefhebbers, met meerdere tv-schermen, bordspellen en een pooltafel. Op verzoek worden er karaoke-avonden georganiseerd. ==Overnachten== * Hotel de Doelen [http://www.hoteldedoelen.com] ==Veiligheid== ==Contact== ==Rondom== * [[Amsterdam]] * [[Bollenstreek]], bloeiende bloembollen in het voorjaar. * [[Den Haag]] * [[Delft]] * [[Groene Hart]] * [[Haarlem]] * [[Utrecht (stad)|Utrecht]] {{Brui}} {{IsIn|Bollenstreek}} {{geo|52.1596|4.4909|zoom=14}} 62252vg8h072hbkgp10cmw3yyt7vk9n Ustica 0 10515 161798 151988 2026-11-09T11:51:20Z Hein56didden 4275 /* Contact */ 161798 wikitext text/x-wiki {{pagebanner|Ustica village banner.jpg}} [[Bestand:Ustica map.png|thumb|250px|De locatie van eiland Ustica]] '''[http://home.deds.nl/~geluk/ustica.html Ustica]''' is een vulkanisch eiland in de Tyrreense zee. Het ligt ongeveer 70&nbsp;km ten noorden van de stad [[Palermo (stad)|Palermo]] op het [[Italië|Italiaanse]] eiland [[Sicilië]]. ==Info== '''Ustica''' heeft een oppervlakte van slechts 8,1&nbsp;km². Ter vergelijking: het onbewoonde Waddeneiland '''Rottumerplaat''' is met 7,82&nbsp;km² net iets kleiner. De gemeente Ustica heeft ongeveer 1300 inwoners en maakt administratief deel uit van de provincie [[Palermo (provincie)|Palermo]] op [[Sicilië]]. Het eiland is ontstaan als gevolg van onderzeese vulkanische uitbarstingen. De laatste uitbarsting was circa 150.000 jaar geleden. Voor liefhebbers van vulkanologie is het eiland een openluchtmuseum. Door de langzame en gestage inwerking van de zee op de kust zijn onregelmatig gevormde inhammen, kleine baaien en grotten ontstaan. Om de rijke zeeflora en –fauna te beschermen werd het gebied rondom het eiland in 1986 uitgeroepen tot zeereservaat (Italiaans: [http://www.parks.it/riserva.marina.isola.ustica/ ''Area Marina Protetta Isola di Ustica'']). De grillige kust, de diepe, zeer heldere wateren en de aanwezigheid van een grote verscheidenheid aan vissen maken het eiland uiterst aantrekkelijk voor de duiksport. Jaarlijks komen er dan ook veel toeristen. ===Geschiedenis=== De eerste menselijke nederzettingen op '''Ustica''' dateren uit het Paleolithicum. Graven, tunnels en, vanwege de vele scheepswrakken, vele archeologische onderwatervondsten, wijzen op een constante aanwezigheid van diverse oude mediterrane volkeren, zoals Feniciërs, Grieken, Carthagers en Romeinen. Lange tijd was Ustica de basis van Saraceense piraten. In de zesde eeuw vestigde zich een Benedictijner gemeenschap op het eiland maar zij werd al snel gedwongen te verhuizen door veelvuldige plunderingen en door de dreigende oorlog tussen christenen en moslims. In de Middeleeuwen mislukten pogingen om het eiland te koloniseren vanwege invallen van Barbarijse zeerovers die het eiland tot hun schuilplaats maakten. In 1759 koloniseerde ''Ferdinand IV van Bourbon'' het eiland. Ustica werd een ballingsoord voor politieke gevangenen en bleef dat tot onder het bewind van het Huis van Savoye. Tijdens het fascistische regime in het begin van de 20ste eeuw werd Ustica wederom een verbanningsoord van criminelen en politieke gevangenen. In 1961 werd dit systeem afgeschaft en sindsdien begon de ontwikkeling van het toerisme. Op '''27 Juni 1980''' kwam het eiland '''Ustica''' in het nieuws toen een DC 9 van de Italiaanse Luchtvaatmaatschappij '''Itavia''' in de nabijheid neerstortte. Alle 81 inzittenden vonden de dood. ===Flora en fauna=== [[Bestand:Ustica, a glimpse to "Medico's Rock" -1.jpg|thumb|Het landschap van Ustica]] Op het land is water schaars. Er is nauwelijks akkerbouw op de oude velden die omgeven zijn door hagen van cactusvijgen. Er zijn wijngaarden en olijf-, amandel- en fruitbomen. De ongecultiveerde vegetatie bestaat o.a. uit zeealsem (''artemisia arborea''), mastiekboom (''pistacia lentiscus'') en brem (''ginestra''). Zwaluwen komen veelvuldig voor. Verder kwartels, duiven, houtsnippen, lijsters en leeuweriken. Zeldzamer zijn kraanvogels en pluvieren. Ook de honingbij (''apis mellifera'') vliegt overal rond. ===Taal=== Op Ustica wordt [[Taalgids Italiaans|Italiaans]] gesproken. [[Bestand:Ustica landscape.jpg|thumb|Wolken en zon boven Ustica]] {{Klimaat| units = Metric | janhigh =13 | febhigh =13 | marhigh =14 | aprhigh =16 | mayhigh =20 | junhigh =24 | julhigh =28 | aughigh =28 | sephigh =25 | octhigh =21 | novhigh =17 | dechigh =14 | janlow =9 | feblow =9 | marlow =9 | aprlow =11 | maylow =14 | junlow =18 | jullow =21 | auglow =22 | seplow =20 | octlow =17 | novlow =13 | declow =10 | description=Jaarlijks valt er gemiddeld 505&nbsp;mm neerslag met een minimum in de zomer en een piek in de herfst en winter. De jaarlijkse relatieve vochtigheid is vrijwel constant tussen 74% in juli en 82% in januari. Gemiddeld zijn er 18 mistdagen per jaar.}} ==Arriveren== ===Per vliegruig=== * {{listing | name=Palermo | alt=Falcone e Borsellino | url=http://www.gesap.it/ | email= | address=Punta Raisi Airport-Cinisi | lat=38.18604 | long=13.10558 | directions=35&nbsp;km Palermo | phone=+39 324 4190827 (mobiel) | tollfree=800-541880 | fax= | hours= | price= | content=([[:w:nl:IATA|IATA]]: '''PMO''', [[:w:nl:ICAO|ICAO]]: '''LICCJ''') De '''Trinacria Express''' is een trein tussen Punta Raisi Airport en de stad Palermo (reistijd 45 min., tarief € 5,80 enkele reis). }} ===Per boot=== [[Bestand:Porto di Ustica.jpg|thumb|De haven van Ustica]] Ustica is uitsluitend per boot bereikbaar. Twee maatschappijen verzorgen veerdiensten op Ustica: * [http://www.siremar.it/EN/ Siremar] vaart drie keer per dag vanuit [[Palermo (stad)|Palermo]] naar Ustica waarvan één keer met een autoferry. De overtocht duurt 75 minuten met een gewone veerboot en 135 minuten per autoferry. Kosten €23 p.p., resp. €18 p.p. * [http://www.usticalines.it Ustica Lines] verzorgt vanaf [[Napels (stad)|Napels]] gedurende de zomermaanden juli en augustus wekelijks een hovercraftverbinding met Ustica. Vertrek iedere zaterdag om 15:00 uur. De overtocht duurt 4 uur en kost €78 p.p. ==Rondreizen== {{mapframe|38.7059|13.1774|width=350|height=350|zoom=13}} ===Per bus=== Het eilandje heeft openbaar vervoer dat bestaat uit een [http://www.comune.ustica.pa.it/sito/attachments/article/20/ORARI%20MINIBUS%20ottobre%202016.pdf minibusje]. Meer informatie hiervoor kunt u vinden op de website van de gemeente [http://www.comune.ustica.pa.it/ Ustica] (alleen in het Italiaans). ==Bekijken== ===Kerken=== * {{see | name=Chiesa Ferdinando Re | alt= | url= | email= | address= | lat=38.70987 | long=13.19279 | directions= | phone= | tollfree= | hours= | price= | image= Chiesa di Ferdinando Re Ustica.jpg | content= }} ===Torens=== * {{see | name=Torre dello Spalmatore | alt= | url= | email= | address= | lat=38.69927 | long=13.15423 | directions= | phone= | tollfree= | hours= | price= | image=Torre dello Spalmatore - Ustica.jpg | content= }} * {{see | name=Torre di Santa Maria | alt= | url= | email= | address= | lat=38.70686 | long=13.19354 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content= }} ===Museums=== Ustica telt twee archeologische musea en een terrein met opgravingen: * '''Museo Archeologico Torre di Santa Maria''' – Dit archeologisch museum is gevestigd in de vestingstoren ''Torre di Santa Maria'' en herbergt vondsten uit oude nederzettingen. * '''Museo Archeologico Case Carabozzello Fosso ''' – Dit archeologisch museum is gevestigd in het ''Largo Gran Guardia'', een voormalige gevangenis voor politieke gevangenen. In het museum zijn de archeologische vondsten te zien van het prehistorische dorp ''Faraglione'' uit 1300-1200 v. Chr. ===Andere bezienswaardigheden=== * {{see | name=Tramontana | alt= | url= | email= | address= | lat=38.7186 | long=13.1801 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content=Vlakbij het dorp Ustica liggen de overblijfselen van het prehistorisch dorp Tramontana. }} <gallery> Ustica, north side facing to "Faraglioni".jpg|De noordkust van Ustica Torre dello Spalmatore - Ustica.jpg|Torre dello Spalmatore Chiesa di Ferdinando Re Ustica.jpg|de kerk van Koning Ferdinand (Ferdinando Re) Ustica-paese.jpg|Het stadje Ustica Ustica city.jpg|Het uitgaanscentrum van Ustica city Ustica 3.jpg|Ustica </gallery> ==Doen== * Maak een wandeling door het dorp en over het eiland. Het stadje heeft kleine en smalle steegjes die op het centrale plein '''Piazza Umbero I''' uitkomen dat gedomineerd wordt door de kerk '''San Ferdinando Re'''. In de zomer kan het hier een drukte van jewelste zijn. * Huur een scootertje en maak een rondje over het eiland. * Of doe dat gewoon lopend en geniet van de natuur en de vergezichten. * Duiken en snorkelen, individueel of via een organisatie: :* {{do | name=Barracuda Diving Center | alt= | url=http://www.barracudaustica.com/ | email=info@barracudaustica.com | address= | lat= | long= | directions= | phone=+39 0918 449132 | tollfree= | fax= | hours= | price= | content= }} :* {{do | name=Mister Jumpy Diving Center | alt= | address=Via Vittorio Emanuele III | directions= | phone=+39 340 390 5035 (mobiel) | email=info@misterjump.it | fax= | url=http://www.misterjump.it/ | hours= | price= | content= }} :* {{do | name=Scubaland Diving | alt= | address=Via C. Colombo | directions= | phone=+39 0918 449636 | email=info@scubaland.divingcenter.it | fax= | url=http://www.scubaland.it/ | hours= | price= | content= }} * {{do | name=Grotta dei gamberi | alt= | url= | email= | address= | lat=38.69497 | long=13.18301 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content= }} * {{do | name=Grotta Pastizza | alt= | url= | email= | address= | lat=38.70208 | long=13.19266 | directions= | phone= | tollfree= | fax= | hours= | price= | content= }} ==Kopen== * '''Lenticchie''' - Linzen uit de lokale biologische landbouw * '''Nasse''' - Handgemaakte vissersfuiken ==Eten== ===Restaurants=== * {{eat | name=Ristorante Diana | alt= | url=http://www.hoteldiana-ustica.com/it/ | email= | address=Contrada San Paolo | lat=38.70075 | long=13.18628 | directions= | phone=+39 0918 449109 | tollfree= | hours= | price= | content=Groot terras met uitzicht over zee }} * {{eat | name=Ristorante Il Faraglione Srl | alt= | url= | email= | address=Via Pio La Torre, 90151 Ustica (PA), Italia | lat=38.70822 | long=13.1945 | directions=Discesa Banchina Cozzo | phone=+39 0918 441020 | tollfree= | hours= | price= | content= }} * {{eat | name=Ristorante La Luna Sul Porto | alt= | url= | email= | address=Via Vittorio Emanuele 11, 90151 Ustica (PA), Italia | lat=38.70897 | long=13.19352 | directions= | phone=+39 0918 449799 | tollfree= | hours= | price= | content= }} * {{eat | name=Ristorante Schiticchio S.N.C. | alt=Di Zanca Elsa E Lo Piccolo Nunzio | url= | email= | address=Via Tre Mulini, Ustica (PA), Italia | lat=38.70997 | long=13.19031 | directions= | phone=+39 0918 449662 | tollfree= | hours= | price= | content= }} * {{eat | name=Da Umberto | alt= | url= | email= | address=Via della Vittoria | lat=38.70926 | long=13.19363 | directions= | phone= | tollfree= | hours= | price= | lastedit=2024-08-06 | content= }} ===Gemiddeld=== ===Duur=== ==Uitgaan== ===Discotheek=== * {{drink | name=Discoteche Il Faraglione | alt= | address=Via Pio la Torre | directions= | phone=+39 0918 441020 | email=cettina.gargano@hotmail.it | fax= | price= | url= | content= }} ===Cafés/Bar=== * {{drink | name=Bar Carpe Diem | alt= | url= | email=maximarchese@hotmail.com | address=Largo Padiglione | lat=38.7084 | long=13.19347 | directions= | phone=+39 338 313 3221 (mobiel) | tollfree= | hours= | price= | content= }} * {{drink | name=Bar Centrale | alt= | url= | email=salvotranchina@virgilio.it | address=Piazza Umberto I | lat= | long= | directions= | phone=+39 0918 449471 | tollfree= | hours= | price= | content= }} * {{drink | name=Kiki's Lounge Bar | alt= | url= | email= | address=Via C. Colombo | lat=38.70885 | long=13.19442 | directions= | phone=+39 339 429 4532 (mobiel) | tollfree= | hours= | price= | content= }} ==Overnachten== ===Hotels=== * {{sleep | name=Hotel Giulia | alt= | url=http://www.giuliahotel.com/ | email=info@giuliahotel.com | address=Via San Francesco, 16 | lat=38.70998 | long=13.19329 | directions= | phone=+39 0918 449007 | tollfree= | checkin= | checkout= | price= | content= }} * {{sleep | name=Hotel Stella Marina | alt=Residence | url=http://www.stellamarinaustica.it/ | email=info@stellamarinaustica.it | address=Via Cristoforo Colombo 33 | lat=38.70881 | long=13.19434 | directions= | phone=+39 0918 448121 | tollfree= | checkin= | checkout= | price= | content= }} * {{sleep | name=Hotel Ariston | alt= | url=http://www.usticahotels.it/ | email=ariston@usticahotels.it | address=Via della Vittoria 5, 90010 Ustica (PA), Italia | lat=38.709355 | long=13.193981 | directions= | phone=+39 388 349 3595 (mobiel) | tollfree= | checkin= | checkout= | price= | content= }} * {{sleep | name=Hotel Clelia | alt= | url=http://www.hotelclelia.it/ | email=info@hotelclelia.it | address=Via Sindaco I 29, 90010 Ustica (PA), Italia | lat=38.70909 | long=13.19262 | directions= | phone=+39 0918 449039 | tollfree= | checkin= | checkout= | price= | content= }} * {{sleep | name=Hotel Patrice | alt= | url=http://www.hotelpatrice.it/ | email=info@hotelpatrice.it | address=Via Refugio 23, 90010 Ustica (PA), Italia | lat=38.709298 | long=13.191617 | directions= | phone=+39 0918 449053 | tollfree= | checkin= | checkout= | price= | content= }} ===Appartementen=== * {{sleep | name=Villaggio Punta Spalmatore | alt= | url= | email=info@villaggiospalmatore.it | address=Punta Spalmatore | lat=38.69829 | long=13.15496 | directions= | phone=+39 0918 449388 | tollfree= | checkin= | checkout= | price= | content=Casa Vacanze }} ==Veiligheid== Voor wie de normale voorzorgsmaatregelen in acht neemt, is '''Ustica''' volstrekt veilig. Laat je niet verleiden tot gevaarlijke klauterpartijen en ga niet zwemmen in onstuimig zeewater vol scherpe rotspunten. ==Contact== [[Bestand:Ustica.jpg|thumb|Ustica bij zonsondergang]] * {{listing | name=Ustica Service | alt=Toeristeninformatie | address=Via C. Colombo | directions= | phone=+39 0918 449902 | email= | fax= | url= | hours= | price= | content= }} * {{listing | name=Ustica Tours | alt= | address=Piazza della Vittoria 7 | directions= | phone=+39 0918 449542 | email=info@usticatoours.it | fax= | url= | hours= | price= | content= }} * {{listing | name=Guardia Medica | alt=Medische hulp | url= | email= | address=Largo Gran Guardia | lat=38.70969 | long=13.19401 | directions= | phone=+39 0918 449248 | tollfree= | hours= | price= | content= }} * {{listing | name=Carabinieri Stazione | alt=Politiebureau | url= | email= | address=Via Petriera | lat=38.71162 | long=13.1922 | directions= | phone=+39 0918 449049 | tollfree= | hours= | price= | content= }} * {{listing | name=Algemeen Alarmnummer | alt= | address= | directions= | phone=112 | email= | fax= | url= | hours= | price= | content= }} * {{listing | name=Politie | alt= | address= | directions= | phone=113 | email= | fax= | url= | hours= | price= | content= }} * {{listing | name=Brandweer | alt= | address= | directions= | phone=115 | email= | fax= | url= | hours= | price= | content= }} ==Rondom== * [[Palermo]] - Hoofdstad van [[Sicilië]] {{Gids}} {{IsIn|Palermo (provincie)}} {{Navigatie Regio's van Italië}} {{Navigatie Provincies van Italië}} 8eujhsycq6j729xmibgwsjng460uoik