Wikipedia
papwiki
https://pap.wikipedia.org/wiki/P%C3%A1gina_Prinsipal
MediaWiki 1.48.0-wmf.1
first-letter
Medio
Spesial
Diskushon
Usuario
Diskushon usuario
Wikipedia
Diskushon Wikipedia
Fail
Diskushon fail
MediaWiki
Diskushon MediaWiki
Malchi
Diskushon malchi
Yuda
Diskushon yuda
Kategoria
Diskushon kategoria
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Concepción
0
4354
208057
156930
2026-10-29T22:06:49Z
InternetArchiveBot
12063
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
208057
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo= Siudat
| pais= {{CHI}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = Bio Bio
| tipo_subdivision_adm = Provinsia
| subdivision_adm = Concepción
}}
'''Concepción''' ta un [[siudat]] na [[Chile]]. E siudat tin 216.061 habitante ([[2002]]). E tin un área di 221,6 [[kilometer kuadrá]].
E siudat ta konosí komo siudat universitario na Chile, komo ku e ta sede di numeroso institushon edukativo, inkluyendo [[Universidat di Concepción]], [[Universidat del Bío-Bío|Universidat di Bio-Bio]], [[Universidad del Desarrollo|Universidat di Desaroyo]] i [[Universidad Católica de la Santísima Concepción|Universidat Katóliko di e Santísima Konsepshon]].
<gallery perrow=4>
File:Arco de Medicina UdeC.jpg|
File:Moderno Edificio en Concepción.jpg|
File:Desembocadura del Biobío.jpg|
File:Ex Catedral de Concepción.jpg|
File:Biobus01.jpg|
File:Hotel El Araucano.JPG|
</gallery>
== Link eksterno ==
* [https://web.archive.org/web/20100211124604/http://www.concepcion.cl/ Concepcion.cl] {es}
[[Category:Siudadnan]]
[[Category:Chile]]
ogl6g3j46obim75t305p9ppuk5u7j4n
Edwin Abath
0
11085
208059
134844
2026-10-29T23:48:18Z
InternetArchiveBot
12063
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
208059
wikitext
text/x-wiki
{{Variante|a}}
{{Wak articulo|dp=ja|Wak [[Abath]] (pagina di referencia) pa un otro nificacion di topico.}}
{{Infobox politico
| nomber completo = Edwin Bibiano Abath
| pais = {{ABW}}
| funcion actual =
| desde =
| precedi =
| sucesor =
| partido = [[Partido di Pueblo Arubano]]
| religion =
| temporada1 = 1999 – 2005
| funcion1 = Miembro di [[parlamento di Aruba]]
| temporada2 = 2009 – 2013
| funcion2 = [[Lista di minister plenipotenciario di Aruba|Minister plenipotenciario na Hulanda]]
| temporada3 = 2014 – 2022
| funcion3 = Director di Direccion di Relacionnan Exterior di Aruba (DBB)
}}
'''Edwin Bibiano Abath''' (☆ [[2 di desèmber|2 di december]] [[1958]] na [[Aruba]]) ta un ex-cantante y ex-politico [[aruba]]no. Na 1989 el a representa Aruba durante e [[Festival OTI|Festival OTI de la Canción]]. Entre 2009 y 2013 el a fungi como [[Lista di minister plenipotenciario di Aruba|minister plenipotenciario di Aruba]] na [[Den Haag]].<ref>[https://web.archive.org/web/20120303002914/http://www.arubahuis.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=37:cv-gevolmachtigde-minister-van-aruba CV Gevolmachtigde Minister van Aruba], Arubahuis</ref>
== Biografia ==
Abath a nace na Aruba como yiu menor di un famia grandi. E ta ruman, entre otro, di Rufo Abath, futbolista di [[SV Vesta]] y [[Ciro Abath]], artista visual. El a studia logopedia na Hogeschool Nijmegen y a praktica na Aruba for di 1982 te cu 1995.
Su prome pasonan como cantante el a haci den e grupo cultural hubenil "De Trupialen" di e frèrenan LaSalle. Na 1970 e ta sali ganador di e festival di canto di "De Trupialen" cu e cantica ''Me has enseñado a conocer loque es amor''.<ref>{{citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010463205:mpeg21:p006|titel=Edwin Abath wint Trupiaal-festival|werk=[[Amigoe]]|datum=1970-12-30|bezochtdatum=2024-03-14}}</ref> Despues el a sigui pa gana varios otro festival y premio y a wordo clasifica entre e mihor cantantenan di Aruba den decada 1970 y 1980. Abath a skirbi cantica, participa na festivalnan di canto na Aruba y pafo di e isla, presenta y canta den shownan, entre otro den hotelnan Arubano, y na 1988 a haci un gira pa Hulanda. E mesun aña el a lansa e single ''Simplemente así'' cu e cantante Venezolano Devorah Sasha. Tambe el a lansa un elpee bou di propio maneho y propio nomber.<ref>[http://www.discogs.com/Edwin-Abath-Edwin-Abath/release/5087984 Edwin Abath - Edwin Abath], Discogs.com</ref> Na 1989 el a representá [[Aruba den Festival OTI|Aruba na Festival di OTI]] na Miami cu ''Mi Viejo'', composicion di su persona y Don Ramon, cu areglo pa Frank Granadillo.<ref>{{citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642572:mpeg21:p005|titel=Uitzending OTI-festival vanuit Knight Auditorium|werk=[[Amigoe]]|datum=1989-11-16|bezochtdatum=2024-03-14}}</ref>
For di 1990 Abath tabata aktivo den partido [[Partido di Pueblo Arubano|AVP]] y tabata miembro di [[parlamento di Aruba]] entre 1999 y 2005.<ref> [https://web.archive.org/web/20240314131506/https://carekine.com/speaker/edwin-abath/ Edwin Abath], Caribbean Region and Kingdom of the Netherlands</ref> For di 2006 te ku 2009 e tabata e manager di e programa di HIV y [[Sida|AIDS]] pa e ministerio di Salubridad. Dia 1 di november 2009 el a sigui [[Frido Croes]] como [[minister plenipotenciario]] di Aruba na [[Hulanda]] bou di gabinete Mike Eman I. Aki el a keda te november 2013 ora el a ser sigui pa [[Alfonso Boekhoudt]].<ref>[https://web.archive.org/web/20230626181729/https://www.arubahuis.nl/prvoorlichting/persberichten/593-nieuwe-gevolmachtigde-minister-van-aruba-beedigd Nieuwe Gevolmachtigde Minister van Aruba beëdigd], Arubahuis (15 november 2013)</ref> For di augustus 2014 te 2022, ora el a bay cu pensioen, e tabata director di Direccion di Relacionnan Exterior di Aruba (DBB).
== Discografia ==
* 1987: ''Raspao'', elpee cu Willy Tjong Ajong
* 19??: ''Edwin Abath'', elpee
* 1988: ''Simplemente así'', single cu Devorah Sasha
== Link externo ==
* Youtube, [https://www.youtube.com/watch?v=pLyBoyHvPeo ''Dushi morena'', pa Abath]
{{Appendix}}
{{DEFAULTSORT:Abath, Edwin}}
[[Category:Hende]]
[[Category:Politico di Aruba]]
[[Category:Kantante]]
608rq3k63xaz2vy1qeqa1ku13n0yndg
Usuario:Caribiana/Sandbox/Luga - Kòrsou
2
11116
208002
208000
2026-10-29T14:40:30Z
Caribiana
8320
208002
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 Daniel tin un kapèl chikí privá, ku a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su lòk di koper i mosaikonan di koló ta duna e kapel su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapel tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, akompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Banda di e entrada ta pará tras di un porta di metal e estatua ''Pietà'', obra di e artista Charles Eyck (1897-1983).<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Banda di e kapel tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di e museo, ku a usa palu di e Rifbrug bieu, un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad, pero ku a bai pèrdí pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana tipo "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
mabhkplu3z5os4ti0h96dyhrn3ipij8
208003
208002
2026-10-29T14:50:45Z
Caribiana
8320
/* Kapèl Maria */
208003
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 Daniel tin un kapèl privá chikitu dediká na Maria, ku a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su lòk di koper i mosaikonan di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapel tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, akompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Banda di e entrada ta pará tras di un porta di metal e estatua ''Pietà'', obra di e artista Charles Eyck (1897-1983).<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, ku a usa palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana tipo "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
2lkd6jl2djhhwv7vff7rietm5fcs1vy
208004
208003
2026-10-29T14:59:52Z
Caribiana
8320
208004
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 Daniel tin un kapèl privá chikitu dediká na Maria, ku a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su lòk di koper i mosaikonan di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapel tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl ta pará tras di un porta di metal e estatua ''Pietà'', obra di e artista Charles Eyck (1897-1983).<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, ku a usa palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana tipo "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
7e7b63drs24ut0y3xqe4124tpv3flpc
208005
208004
2026-10-29T15:12:02Z
Caribiana
8320
/* Kapèl Maria */
208005
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 Daniel tin un kapèl privá chikitu dediká na Maria, ku a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i pegá ku mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapel tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl ta pará tras di un porta di metal e estatua ''Pietà'', obra di e artista Charles Eyck (1897-1983).<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, ku a usa palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana tipo "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
8nwowklsn3vveyta7fesuey6kywgj2a
208006
208005
2026-10-29T15:29:44Z
Caribiana
8320
/* Kapèl Maria */
208006
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 Daniel tin un kapèl privá chikitu dediká na Maria, ku a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i pegá ku mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapel tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl ta pará tras di un porta di metal e estatua ''Pietà'', obra di e artista Charles Eyck (1897-1983).<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, ku a usa palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana tipo "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapel ta konosi tambe komo Kapia di Ohochi. Segun fuente e pareha Engels tabatin 12 aña sin yu, pero despues ku Lucila a bebe for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E kapia a sirbi anos komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
dxsdecfproteafn8kgl1h8md20v3zer
208007
208006
2026-10-29T15:31:31Z
Caribiana
8320
208007
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 Daniel tin un kapèl privá chikitu dediká na Maria, ku a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i pegá ku mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapel tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl ta pará tras di un porta di metal e estatua ''Pietà'', obra di e artista Charles Eyck (1897-1983).<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, ku a usa palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana tipo "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente e pareha Engels tabatin 12 aña sin yu, pero despues ku Lucila a bebe for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E kapia a sirbi años komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
f6mjjsfenbspzg5weroa2dqozpyrkde
208008
208007
2026-10-29T15:35:29Z
Caribiana
8320
/* Kapèl Maria */
208008
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapel tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl ta pará tras di un porta di metal e estatua ''Pietà'', obra di e artista Charles Eyck (1897-1983).<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, ku a usa palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana tipo "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente e pareha Engels tabatin 12 aña sin yu, pero despues ku Lucila a bebe for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E kapia a sirbi años komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
4561fvzscx5cgwve402m615ohgz6g9m
208009
208008
2026-10-29T15:45:49Z
Caribiana
8320
208009
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
3kg1utocuwkofpaknvld3z5myazted8
208010
208009
2026-10-29T16:13:35Z
Caribiana
8320
208010
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
ov34l7hcr4n4lxjdtbbekkl7ozq20qs
208012
208010
2026-10-29T16:44:49Z
Caribiana
8320
208012
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]], situa den [[Bandabou]] na [[Kòrsou]]. E kapèl a wòrdu realizá riba inisiativa di Chris Engels i diseñá pa arkitekto Ben Smit. E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.[1]
Arkitektura i obra di arte
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.[1]
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di metal.[1][2]
Elementonan pafó di e kapèl
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
Kapia di Ohochi
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
7vyycato190aighl7e5akac9yu05t11
208013
208012
2026-10-29T16:52:32Z
Caribiana
8320
208013
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]], situá den [[Bandabou]] na [[Kòrsou]]. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di Chris Engels i diseñá pa arkitekto Ben Smit. E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.[1]
==Arkitektura i obra di arte==
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.[1]
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di metal.[1][2]
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
Kapia di Ohochi
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
suf19mfojgskpc9q79j70g5k80222o9
208016
208013
2026-10-29T17:36:30Z
Caribiana
8320
208016
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá den [[Bandabou]] den serkania di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]][[Kòrsou]]. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.[1]
==Arkitektura i obra di arte==
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.[1]
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di metal.[1][2]
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
Kapia di Ohochi
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
nnohspjw5gmj72fpvysgdj721po3307
208017
208016
2026-10-29T17:43:54Z
Caribiana
8320
208017
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá den serkania di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba e krusada di kaminda pa [[San Willibròrdu]] na [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di metal.<ref name="Daniel"/>[2]
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
e0kveg70cqfzg739upow5d8o63zk17t
208018
208017
2026-10-29T17:45:26Z
Caribiana
8320
208018
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá den serkania di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa [[San Willibròrdu]] na [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di metal.<ref name="Daniel"/>[2]
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
bkwwdau6xur12s82gl7kelrqucrjdxv
208019
208018
2026-10-29T17:49:48Z
Caribiana
8320
208019
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá den serkania di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa [[San Willibròrdu]] na [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
E pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl pa un tempu komo un tayer artisitiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di metal.<ref name="Daniel"/>[2]
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
k2e93ac6fk8owwm8qkibb6wespfm1to
208020
208019
2026-10-29T17:51:51Z
Caribiana
8320
208020
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá den serkania di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa [[San Willibròrdu]] na [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
E pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl pa un tempu komo un tayer artisitiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di metal.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
9ll83vzcolko15efem287dpozc3cok1
208021
208020
2026-10-29T17:54:38Z
Caribiana
8320
208021
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá den serkania di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa [[San Willibròrdu]] na [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo un tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di metal.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
pd36vrcxw1a3k1ubojhi2f4gtnnialk
208022
208021
2026-10-29T17:55:13Z
Caribiana
8320
208022
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá den serkania di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa [[San Willibròrdu]] na [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di metal.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
qfm72op817p0c0c55gm4ugytmiq7v8l
208023
208022
2026-10-29T18:24:26Z
Caribiana
8320
208023
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá den serkania di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa [[San Willibròrdu]] na [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. E brùg tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
697h4xgqjsa39g8rc735ao4a0etxi04
208024
208023
2026-10-29T18:36:42Z
Caribiana
8320
208024
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá den serkania di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa [[San Willibròrdu]] na [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
fp511xgs61cfp4jqq6rhsckdqrqcctc
208025
208024
2026-10-29T18:37:33Z
Caribiana
8320
208025
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá den serkania di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa [[San Willibròrdu]] na [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
fyps2nobn59r35ajnnez5vnqsourpp0
208026
208025
2026-10-29T18:44:50Z
Caribiana
8320
208026
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá den serkania di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa [[San Willibròrdu]] na [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
30f3oxgt5gepjj5qgn2li2aodv5nwvm
208027
208026
2026-10-29T18:45:52Z
Caribiana
8320
208027
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá den serkania di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa [[San Willibròrdu]] na [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
f0yxw7ypxnd71mndxbor06edme0ypyb
208028
208027
2026-10-29T18:55:51Z
Caribiana
8320
208028
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá den [[Bandabou]] riba e krusada di kaminda pa [[San Willibròrdu]] serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
143zjgf8e5vcnecmijuv8lpai8kw4yt
208029
208028
2026-10-29T18:57:01Z
Caribiana
8320
208029
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]] situá riba e krusada di kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]], serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952. E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
o8cmib9h5s549xq6ttsp26byl69el5y
208030
208029
2026-10-29T19:12:02Z
Caribiana
8320
208030
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]] situá riba e krusada di kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]], serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>MARIA KAPEL INGEWIJD. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 08-12-1952, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
nm34bsjizep2z662igsv1ajj44wk2a9
208031
208030
2026-10-29T19:15:13Z
Caribiana
8320
208031
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]] situá riba e krusada di kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]], serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]. E kapèl katóliko a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
cq2e5zyd4z5kqeyuwgi89tupy62zgvr
208032
208031
2026-10-29T19:17:41Z
Caribiana
8320
208032
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]] situá riba e krusada di kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]], serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E tradishon aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
4vrf9ni18odxd29lr4wqsmd3s4azxyy
208034
208032
2026-10-29T19:25:30Z
Caribiana
8320
208034
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]] situá riba e krusada di kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]], serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E suseso aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref>https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
m4865ffy8z9rwlighl6wk0wsvbc92a5
208035
208034
2026-10-29T19:28:36Z
Caribiana
8320
208035
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]] situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
e krusada orketa di Weg naar Westpunt i Weg naar Sint Willebrordus tin e Kapia di Oochi diseñá dor di e arkitekto Ben Smit.
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E suseso aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref>https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
q0pfoz7k5q7vozdcc3otk48pyrp31gy
208036
208035
2026-10-29T19:29:14Z
Caribiana
8320
208036
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]], ku ta situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
e krusada orketa di Weg naar Westpunt i Weg naar Sint Willebrordus tin e Kapia di Oochi diseñá dor di e arkitekto Ben Smit.
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E suseso aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref>https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
7wb5wz9dtgz2x1powfkbuqy51fsdlum
208037
208036
2026-10-29T19:42:26Z
Caribiana
8320
/* Deskripshon */
208037
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]], ku ta situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
e krusada orketa di Weg naar Westpunt i Weg naar Sint Willebrordus tin e Kapia di Oochi diseñá dor di e arkitekto Ben Smit.
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santana privá. kier a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko. Tempu ku ainda no tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata pone Santu Sakrifisio di Misa aki ku bon asistensia di abitantenan di bario. Pa falta di espasio hopi biaha hendenan a keda para pafó.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E suseso aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref>https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
l1gjfnqlnyf84ztmaa7rh02um257oud
208038
208037
2026-10-29T19:43:41Z
Caribiana
8320
208038
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]], ku ta situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
e krusada orketa di Weg naar Westpunt i Weg naar Sint Willebrordus tin e Kapia di Oochi diseñá dor di e arkitekto Ben Smit.
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santana privá. kier a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
Pa un tempu e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a usa e kapèl komo nan tayer artístiko. Tempu ku ainda no tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata pone Santu Sakrifisio di Misa aki ku bon asistensia di abitantenan di bario. Pa falta di espasio hopi biaha hendenan a keda para pafó.<ref name="Pinedo">[https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E suseso aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
qn1q7dcyt1o75arxo8runl1g9z4magj
208039
208038
2026-10-29T19:56:13Z
Caribiana
8320
208039
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]], ku ta situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
e krusada orketa di Weg naar Westpunt i Weg naar Sint Willebrordus tin e Kapia di Oochi diseñá dor di e arkitekto Ben Smit.
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santana privá. Sinembargo pa e bira nan último lugá di sosiegu no a keda honra.<ref name="Pinedo">[https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
Tempu ku ainda no tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata pone Santu Sakrifisio di Misa aki ku bon asistensia di abitantenan di bario. Pa falta di espasio hopi biaha hendenan a keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu Chris i Lucila Engels a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E suseso aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
1lx7mwszxu5515n1ejsi5wocttgvbxl
208040
208039
2026-10-29T19:59:29Z
Caribiana
8320
208040
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Noord]]
| adres = ''Noord 2''
| cercania = Imeldahof
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]], ku ta situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santana privá. Sinembargo pa e bira nan último lugá di sosiegu no a keda honra.<ref name="Pinedo">[https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
Tempu ku ainda no tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata pone Santu Sakrifisio di Misa aki ku bon asistensia di abitantenan di bario. Pa falta di espasio hopi biaha hendenan a keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu Chris i Lucila Engels a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E suseso aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
cyzbss0plkoicn74pr2pxg0e51f8w8z
208041
208040
2026-10-29T20:00:37Z
Caribiana
8320
208041
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]], ku ta situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santana privá. Sinembargo pa e bira nan último lugá di sosiegu no a keda honra.<ref name="Pinedo">[https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
Tempu ku ainda no tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata pone Santu Sakrifisio di Misa aki ku bon asistensia di abitantenan di bario. Pa falta di espasio hopi biaha hendenan a keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu Chris i Lucila Engels a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E suseso aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
9v085c2tprniar5sj3yake9hx349fl3
208042
208041
2026-10-29T20:01:54Z
Caribiana
8320
/* Deskripshon */
208042
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]], ku ta situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santana privá. Sinembargo nan petishon pa e bira nan último lugá di sosiegu no a keda honra.<ref name="Pinedo">[https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
Tempu ku ainda no tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata pone Santu Sakrifisio di Misa aki ku bon asistensia di abitantenan di bario. Pa falta di espasio hopi biaha hendenan a keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu e pareha a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dekadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E suseso aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
mzgbkj7djfka4tjrprz0uxxk6cyojgg
208043
208042
2026-10-29T20:05:30Z
Caribiana
8320
208043
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]], ku ta situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santana privá. Sinembargo nan petishon pa e bira nan último lugá di sosiegu no a keda honra.<ref name="Pinedo">[https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
Tempu ku ainda no tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata pone Santu Sakrifisio di Misa aki ku bon asistensia di abitantenan di bario. Pa falta di espasio hopi biaha hendenan a keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu e pareha a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
hwlh5eibbtk4dqqdq2tct21mjgaluun
208044
208043
2026-10-29T20:06:49Z
Caribiana
8320
208044
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]], ku ta situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santana privá. Sinembargo nan petishon pa e bira nan último lugá di sosiegu no a keda honra.<ref name="Pinedo">[https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
Tempu ku ainda no tabatin un misa na [[Tera Kòrá]], tabata pone Santu Sakrifisio di Misa aki ku bon asistensia di habitantenan di bario. Pa falta di espasio hopi biaha hendenan a keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu e pareha a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>De brug naar het Rif.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>In memoriam Lucila-Engels. "Amigoe". Curaçao, 27-02-1993, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 29-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
5x2khgmnwe83lk1k3907njchcm8va3k
208045
208044
2026-10-29T20:10:13Z
Caribiana
8320
208045
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]], ku ta situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santana privá. Sinembargo nan petishon pa e bira nan último lugá di sosiegu no a keda honra.<ref name="Pinedo">[https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
Tempu ku ainda no tabatin un misa na [[Tera Kòrá]], tabata pone Santu Sakrifisio di Misa aki ku bon asistensia di habitantenan di bario. Pa falta di espasio hopi biaha hendenan a keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu e pareha a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=De brug naar het Rif|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-03-02|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>{{citeer web|titel=In memoriam Lucila-Engelsm|werk=[[Amigoe]]|datum=1993-02-27|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002}}</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
rq4cecqz9b7014jx5x4jeb5z5ht2uq1
208046
208045
2026-10-29T20:11:13Z
Caribiana
8320
208046
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]], ku ta situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santana privá. Sinembargo nan petishon pa e bira nan último lugá di sosiegu no a keda honra.<ref name="Pinedo">[https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ Kapia di oochi], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
Tempu ku ainda no tabatin un misa na [[Tera Kòrá]], tabata pone Santu Sakrifisio di Misa aki ku bon asistensia di habitantenan di bario. Pa falta di espasio hopi biaha hendenan a keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu e pareha a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=De brug naar het Rif|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-03-02|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>{{citeer web|titel=In memoriam Lucila-Engelsm|werk=[[Amigoe]]|datum=1993-02-27|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002}}</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
8ji7kl3jt4q4upn36qtgzky45aaibqo
208047
208046
2026-10-29T20:15:03Z
Caribiana
8320
208047
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] na [[Kòrsou]], ku ta situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] riba krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl a wòrdu dediká na Maria i konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí su mes pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]].
E diseño di e kapèl ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santana privá. Sinembargo nan petishon pa e bira nan último lugá di sosiegu no a keda honra.<ref name="Pinedo">[https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ Kapia di oochi], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
Tempu ku ainda no tabatin un misa na [[Tera Kòrá]], tabata pone Santu Sakrifisio di Misa aki ku bon asistensia di habitantenan di bario. Pa falta di espasio hopi biaha hendenan a keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu e pareha a usa e kapèl komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior tin muralnan di Lucila Engels-Boskaljon, ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di e klòk usando palu di e Rifbrug bieu. Komo konekshon entre [[Otrobanda]] i Rif, e brùg tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]], pero a wòrdu eliminá na 1950 pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=De brug naar het Rif|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-03-02|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl a bira konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>{{citeer web|titel=In memoriam Lucila-Engelsm|werk=[[Amigoe]]|datum=1993-02-27|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002}}</ref> E relato ta konta ku, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo e lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
Kapel Maria ta un kapèl privá chikí di denominashon katóliko romano, situá serka di Daniel, na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa San Willibròrdu, den Bandabou, Kòrsou. E kapèl ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.[1] E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.[2]
Deskripshon
E kapèl a wòrdu trahá riba inisiativa di Chris Engels i diseñá pa arkitekto Ben Smit. Su diseño ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.[2]
Inicialmente, Chris Engels i su esposa, e artista Lucila Engels-Boskaljon, a laga traha e kapèl komo parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu kumplí.[3]
Promé ku tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha asistente tabata keda para pafó.[3] Durante un periodo, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
Interior
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.[2][4]
Eksterior
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E puente, ku tabata konektá Otrobanda ku Rif, tabata durante dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad. Na 1950, a eliminá e puente pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[2][5][6]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas ta kontené un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.[2]
Kapia di Ohochi
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.[7] Segun e relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishitá e lugá pa reza pa haña yu.[8][3]
----------
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
i9lndox5qersgaxa01pv2kbet2olmg4
208065
208047
2026-10-30T09:44:31Z
Caribiana
8320
208065
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]], na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu trahá riba enkargo di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]]. Su diseño di e kapèl ta reflehá elementonan di [[arkitektura]] tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu honrá.<ref name="Pinedo">[https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/ Kapia di oochi], percypinedo.com (14 di febrüari 2026)</ref>
Promé ku tabatin un misa na [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]], tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha personanan tabata keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E brùg ku tabata konektá [[Otrobanda]] ku Rif, tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko den sentro di [[Willemstad]]. Na 1950, a eliminá e brùg pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=De brug naar het Rif|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-03-02|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>{{citeer web|titel=In memoriam Lucila-Engelsm|werk=[[Amigoe]]|datum=1993-02-27|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002}}</ref> Segun relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishita e lugá pa reza reza pa haña yu.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.[7] Segun e relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishitá e lugá pa resa pa haña yu.[8][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Religion]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Kapel Maria ta un kapèl privá chikí di denominashon katóliko romano, situá serka di Daniel, na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa San Willibròrdu, den Bandabou, Kòrsou. E kapèl ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.[1] E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.[2]
Deskripshon
E kapèl a wòrdu trahá riba inisiativa di Chris Engels i diseñá pa arkitekto Ben Smit. Su diseño ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.[2]
Inicialmente, Chris Engels i su esposa, e artista Lucila Engels-Boskaljon, a laga traha e kapèl komo parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu kumplí.[3]
Promé ku tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha asistente tabata keda para pafó.[3] Durante un periodo, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
Interior
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.[2][4]
Eksterior
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E puente, ku tabata konektá Otrobanda ku Rif, tabata durante dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad. Na 1950, a eliminá e puente pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[2][5][6]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas ta kontené un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.[2]
Kapia di Ohochi
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.[7] Segun e relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishitá e lugá pa reza pa haña yu.[8][3]
----------
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
kib7cw91z3ylx47m4x4yq842bvjaupj
208066
208065
2026-10-30T09:47:48Z
Caribiana
8320
208066
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]], na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu trahá riba enkargo di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]]. Su diseño di e kapèl ta reflehá elementonan di [[arkitectura|arkitektura]] tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu honrá.<ref name="Pinedo">{{citeer web|url=https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/|titel= Kapia di oochi|werk=percypinedo.com |datum=2026-02-14}}</ref>
Promé ku tabatin un misa na [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]], tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha personanan tabata keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E brùg ku tabata konektá [[Otrobanda]] ku Rif, tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko den sentro di [[Willemstad]]. Na 1950, a eliminá e brùg pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=De brug naar het Rif|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-03-02|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>{{citeer web|titel=In memoriam Lucila-Engelsm|werk=[[Amigoe]]|datum=1993-02-27|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002}}</ref> Segun relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishita e lugá pa reza reza pa haña yu.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.[7] Segun e relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishitá e lugá pa resa pa haña yu.[8][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Religion]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Kapel Maria ta un kapèl privá chikí di denominashon katóliko romano, situá serka di Daniel, na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa San Willibròrdu, den Bandabou, Kòrsou. E kapèl ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.[1] E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.[2]
Deskripshon
E kapèl a wòrdu trahá riba inisiativa di Chris Engels i diseñá pa arkitekto Ben Smit. Su diseño ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.[2]
Inicialmente, Chris Engels i su esposa, e artista Lucila Engels-Boskaljon, a laga traha e kapèl komo parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu kumplí.[3]
Promé ku tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha asistente tabata keda para pafó.[3] Durante un periodo, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
Interior
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.[2][4]
Eksterior
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E puente, ku tabata konektá Otrobanda ku Rif, tabata durante dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad. Na 1950, a eliminá e puente pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[2][5][6]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas ta kontené un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.[2]
Kapia di Ohochi
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.[7] Segun e relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishitá e lugá pa reza pa haña yu.[8][3]
----------
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
4nf0468hhmz68i087wnf77hqewcbd4m
208067
208066
2026-10-30T09:49:01Z
Caribiana
8320
208067
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]], na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu trahá riba enkargo di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]]. Su diseño di e kapèl ta reflehá elementonan di [[arkitectura|arkitektura]] tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu honrá.<ref name="Pinedo">{{citeer web|url=https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/|titel= Kapia di oochi|werk=percypinedo.com |datum=2026-02-14}}</ref>
Promé ku tabatin un misa na [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]], tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha personanan tabata keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E brùg ku tabata konektá [[Otrobanda]] ku Rif, tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko den sentro di [[Willemstad]]. Na 1950, a eliminá e brùg pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=De brug naar het Rif|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-03-02|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>{{citeer web|titel=In memoriam Lucila-Engelsm|werk=[[Amigoe]]|datum=1993-02-27|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002}}</ref> Segun relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishita e lugá pa reza reza pa haña yu.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Religion]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Kapel Maria ta un kapèl privá chikí di denominashon katóliko romano, situá serka di Daniel, na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa San Willibròrdu, den Bandabou, Kòrsou. E kapèl ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.[1] E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.[2]
Deskripshon
E kapèl a wòrdu trahá riba inisiativa di Chris Engels i diseñá pa arkitekto Ben Smit. Su diseño ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.[2]
Inicialmente, Chris Engels i su esposa, e artista Lucila Engels-Boskaljon, a laga traha e kapèl komo parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu kumplí.[3]
Promé ku tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha asistente tabata keda para pafó.[3] Durante un periodo, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
Interior
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.[2][4]
Eksterior
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E puente, ku tabata konektá Otrobanda ku Rif, tabata durante dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad. Na 1950, a eliminá e puente pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[2][5][6]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas ta kontené un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.[2]
Kapia di Ohochi
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.[7] Segun e relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishitá e lugá pa reza pa haña yu.[8][3]
----------
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
emv8dgnaanmwq6tpay02srjeo8k38ah
208068
208067
2026-10-30T09:50:45Z
Caribiana
8320
208068
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]], na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu trahá riba enkargo di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]]. Su diseño ta reflehá elementonan di [[arkitectura|arkitektura]] tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstrui e kapia pa e forma parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu honrá.<ref name="Pinedo">{{citeer web|url=https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/|titel= Kapia di oochi|werk=percypinedo.com |datum=2026-02-14}}</ref>
Promé ku tabatin un misa na [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]], tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha personanan tabata keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E brùg ku tabata konektá [[Otrobanda]] ku Rif, tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko den sentro di [[Willemstad]]. Na 1950, a eliminá e brùg pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=De brug naar het Rif|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-03-02|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>{{citeer web|titel=In memoriam Lucila-Engelsm|werk=[[Amigoe]]|datum=1993-02-27|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002}}</ref> Segun relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishita e lugá pa reza reza pa haña yu.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Religion]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Kapel Maria ta un kapèl privá chikí di denominashon katóliko romano, situá serka di Daniel, na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa San Willibròrdu, den Bandabou, Kòrsou. E kapèl ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.[1] E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.[2]
Deskripshon
E kapèl a wòrdu trahá riba inisiativa di Chris Engels i diseñá pa arkitekto Ben Smit. Su diseño ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.[2]
Inicialmente, Chris Engels i su esposa, e artista Lucila Engels-Boskaljon, a laga traha e kapèl komo parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu kumplí.[3]
Promé ku tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha asistente tabata keda para pafó.[3] Durante un periodo, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
Interior
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.[2][4]
Eksterior
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E puente, ku tabata konektá Otrobanda ku Rif, tabata durante dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad. Na 1950, a eliminá e puente pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[2][5][6]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas ta kontené un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.[2]
Kapia di Ohochi
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.[7] Segun e relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishitá e lugá pa reza pa haña yu.[8][3]
----------
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
4mht0r7sdvna0zlwirl2g546eqia86j
208069
208068
2026-10-30T09:52:18Z
Caribiana
8320
/* Deskripshon */
208069
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]], na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu trahá riba enkargo di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]]. Su diseño ta reflehá elementonan di [[arkitectura|arkitektura]] tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstruí e kapia pa e forma parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu honrá.<ref name="Pinedo">{{citeer web|url=https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/|titel= Kapia di oochi|werk=percypinedo.com |datum=2026-02-14}}</ref>
Promé ku tabatin un misa na [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]], tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha personanan tabata keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E brùg ku tabata konektá [[Otrobanda]] ku Rif, tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko den sentro di [[Willemstad]]. Na 1950, a eliminá e brùg pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=De brug naar het Rif|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-03-02|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>{{citeer web|titel=In memoriam Lucila-Engelsm|werk=[[Amigoe]]|datum=1993-02-27|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002}}</ref> Segun relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishita e lugá pa reza reza pa haña yu.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Religion]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Kapel Maria ta un kapèl privá chikí di denominashon katóliko romano, situá serka di Daniel, na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa San Willibròrdu, den Bandabou, Kòrsou. E kapèl ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.[1] E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.[2]
Deskripshon
E kapèl a wòrdu trahá riba inisiativa di Chris Engels i diseñá pa arkitekto Ben Smit. Su diseño ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.[2]
Inicialmente, Chris Engels i su esposa, e artista Lucila Engels-Boskaljon, a laga traha e kapèl komo parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu kumplí.[3]
Promé ku tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha asistente tabata keda para pafó.[3] Durante un periodo, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
Interior
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.[2][4]
Eksterior
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E puente, ku tabata konektá Otrobanda ku Rif, tabata durante dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad. Na 1950, a eliminá e puente pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[2][5][6]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas ta kontené un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.[2]
Kapia di Ohochi
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.[7] Segun e relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishitá e lugá pa reza pa haña yu.[8][3]
----------
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
pa5xjm2ie9gu3g3358bwpjjnwjgc28l
208070
208069
2026-10-30T09:55:34Z
Caribiana
8320
/* Eksterior */
208070
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
To do: [[Bandariba]] - [[Groot Kwartier]] - [[Westpunt]] (sv.wiki) - [[Steenrijk]] - [[Koraal partir]] (en.wiki) - [[Vaersenbaai]] - [[Veeris]] - [[Lanthùis Veeris]] - [[John Godden]]
* https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Koraal_Specht.pdf
---------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| fecha_funda =
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| restaura =
| propietario =
| status_monumento =
| registra =
| id =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]], na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu trahá riba enkargo di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]]. Su diseño ta reflehá elementonan di [[arkitectura|arkitektura]] tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstruí e kapia pa e forma parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu honrá.<ref name="Pinedo">{{citeer web|url=https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/|titel= Kapia di oochi|werk=percypinedo.com |datum=2026-02-14}}</ref>
Promé ku tabatin un misa na [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]], tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha personanan tabata keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, obra di e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E brùg ku tabata konektá [[Otrobanda]] ku Rif, tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]]. Na 1950, a eliminá e brùg pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=De brug naar het Rif|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-03-02|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>{{citeer web|titel=In memoriam Lucila-Engelsm|werk=[[Amigoe]]|datum=1993-02-27|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002}}</ref> Segun relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishita e lugá pa reza reza pa haña yu.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Religion]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Kapel Maria ta un kapèl privá chikí di denominashon katóliko romano, situá serka di Daniel, na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa San Willibròrdu, den Bandabou, Kòrsou. E kapèl ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.[1] E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.[2]
Deskripshon
E kapèl a wòrdu trahá riba inisiativa di Chris Engels i diseñá pa arkitekto Ben Smit. Su diseño ta reflehá elemento di arkitektura tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.[2]
Inicialmente, Chris Engels i su esposa, e artista Lucila Engels-Boskaljon, a laga traha e kapèl komo parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu kumplí.[3]
Promé ku tabatin un misa na Tera Kòrá, tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha asistente tabata keda para pafó.[3] Durante un periodo, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
Interior
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.[2][4]
Eksterior
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus suministrá pa e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, a traha e kashi di e klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E puente, ku tabata konektá Otrobanda ku Rif, tabata durante dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad. Na 1950, a eliminá e puente pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[2][5][6]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas ta kontené un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un conjunto di balor artístiko i históriko.[2]
Kapia di Ohochi
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun fuentenan, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.[7] Segun e relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishitá e lugá pa reza pa haña yu.[8][3]
----------
==Kapèl Maria==
Desde 1952 e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria.
E kapèl a wòrdu konsagrá na 1952 i ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte, inkluyendo muralnan di Lucila Engels-Boskaljon i un Pietà di e artista Charles Eyck.
E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista visual Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña el a sirbi komo lugá di orashon pa fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
==Aanvulling Daniel ==
==Kapèl Maria==
Desde 1952 den e área di Daniel tin un kapèl privá chikí, dediká na Maria. E kapèl a wòrdu realisá riba inisiativa di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta duna e kapèl su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
E interior di e kapèl tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]], ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Den e kapèl tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983), ku ta pará tras di un porta di heru.<ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref><ref name="Daniel"/>
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E Rifbrug tabata un elemento karakterístiko den sentro di Willemstad pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku bentana di "glas-in-lood" di e artista hulandes Frieda Hunziger (1908-1966). E kapèl i kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa for di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix}}
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, trahá pa e empresa Eysbouts. E kashi di e klòk a wòrdu trahá pa H. Hoogvliet, karpinté di Museo di Kòrsou, usando palu di e Rifbrug bieu. E puente tabata un elemento karakterístiko di sentro di Willemstad, pero a wòrdu eliminá pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.[1]
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels, ku un bentana di glas di koló (glas-in-lood) diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). E kapèl i e kas di kunuku ta forma huntu un conjunto di balor artístiko i históriko.[1]
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam Kapia di Ohochi. Segun un fuente, Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña sin tin yu. Despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a bira na estado. E relato aki ta konektá e kapèl ku fertilidat, i pa hopi aña e lugá a sirbi komo símbolo di fertilidat.[3]
---------------
E kapel chikí aki, kreá riba inisiativa di [Chris Engels|dòkter Engels]], a wòrdu diseñá a base di un dibuho di arkitekto [[Ben Smit]], ku enfoke partikular riba un estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou. E “solo” na e parti ariba di e muraya, e bunita porta di palu ku su lòk di koper, i e inlay di tegelnan di koló—e obra di defuntu Henk Werner i ku ta deskribí un muhé den orashon—tur ta kontribuí na un ambiente di estilo i enkanto.
Paden di e kapèl, tin muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ku ta representá vários santu, inkluyendo Santa Lucia (e patrona di e fundadó, Sra. Engels) i San Pablo, kompañá pa e kabainan ku a biaha kuné riba su kaminda pa Damasko. Tambe ta destaká Joachim i Mary. Un *Pietà*, tambe pintá pa Sra. Engels, ta posishoná banda di e entrada di e kapel. Sr. Masthoff a traha un porta di metal forhá na man pa lanta e *Pietà*—un obra di arte fini diseñá pa e artista renombrá Charles Eyck. E *Pietà* tabata alohá pa hopi tempu den [[Museo di Kòrsou]], pero e piesa presioso aki awor a haña su kas permanente denter di e kapèl.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
Banda di e kapèl tin un krusifiho i un klok di Angelus, suministrá pa e firma Eysbouts. E kuadro di e klok ta lanta un sentido di historia; el a wòrdu konstruí pa H. Hoogvliet, e karpinté di e museo, usando palu di e “Rifbruggetje” bieu (Brug di Rif)—un monumento sumamente karakterístiko den nos sentro di stat ku a bai pèrdí pa e demandanan di tráfiko moderno. Den kòrtiku, e kapel i krusifikho—huntu ku e klok di Angelus i e kas artístiko di kunuku di Dr. Engels situá patras di e kapel, ku ta konta ku un bentana di glas di Frieda Hunziger—ta forma un kombinashon remarkabel di arte di pasado i presente.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
--------------------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Region
| nomber = Bandariba
| pais = {{CUW}}
}}
'''Bandariba''' ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di [[Kòrsou]]. E ta un di e tres distrito i ta abarká e parti sùitost di e isla.<ref name="op">{{cite web|url=https://www.opnaarcuracao.nl/bestemmingen/ |title=Noordwest-Curacao|website=Op Naar Curaçao|access-date=|language=nl}}</ref> Den [[papiamentu]] e palabra “pariba” ta referi, entre otro, na e direkshon [[ost]].
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di [[Willemstad]] i ta ekstendé te e punta sùitost na [[Oostpunt]]. E ta konosí pa su diferente seru i un paisahe natural i karakterístiko.
== Historia ==
Na 1925 Kòrsou a wòrdu reparti den tres distrito. Inisialmente e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá unikamente na e [[kapital]] [[Willemstad]], pero desde 1930 esaki a ekspandé supstansialmente ku zonanan residensial ront di dje.<ref name="Encyclopedie">[https://web.archive.org/web/20120305104426/http://www.curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=369&lang= Bandariba], Encyclopedie van Curaçao</ref> Banda di Willemstad tin dos distrito, e asina yamá "distrito pafó" (''buitendistrict'') di [[Bandabou]] i Bandariba.<ref>{{nl}}{{Citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010528109:mpeg21:a0045|title=Nieuwe indeling van Curaçao|werk=De Tijd|datum=1930-10-30|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
Histórikamente, hendenan sklabisá ku a kumpra nan libertat òf pa hendenan nasé liber, a establesé nan mes na Bandariba riba terenonan sin uso.<ref>{{citeer web|titel=Sambumbu|werk=[[Amigoe]]|datum=1972-02-24|via=Delpher. nl|bezochtdatum=2026-10-28|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461108:mpeg21:p002}}</ref>
E distrito ta kontené e siguiente lugánan: [[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]],<ref name="santa">{{cite web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Santa_Rosa._.pdf |title=Buurtprofiel Santa Rosa|last1=Buurtprofiel Santa Rosa|year=2011|website=Government of Curaçao|language=nl|page=8}}</ref> [[Spaanse Water]],<ref name="spaans">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/nl/document/buurtprofiel-spaanse-water/|titel=Buurtprofiel Spaanse Water|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Montaña]],<ref name="montana">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Monta__a_Abou_.pdf |titel=Buurtprofiel Montaña Abou|werk=gobiernu.cw|pagina=9|taal=nl|datum= |bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> [[Seru Grandi]],<ref name="montana"/> i Oostpunt.<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
Den [[siglo 19|siglo diesnuebe]], [[Iglesia Catolico Romano|iglesia katóliko romano]] a funda e pueblonan di Santa Rosa i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di eks-katibu.<ref name="spaans"/> Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg.<ref>{{Citeer boek|titel=Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië|auteur=Benjamins|voornaam=Herman Daniël|url=https://www.dbnl.org/tekst/benj004ency01_01/|uitgever=Martinus Nijhoff Publishers|plaats=Leiden|pagina's=560|datum=1917|bezochtdatum=19 december 2021}}</ref> For di einan, a konstruí e promé liña di trein riba Kòrsou, ku ta hiba na [[Fuikbaai]] serka di [[Nieuwpoort]].
Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na [[Spaanse Water]].<ref name="beautiful">{{Citeer web|url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/fort-beekenburg.php|titel=Fort Beekenburg|werk=beautiful-curacao.nl|bezochtdatum= }}</ref>
[[File:Collectie_Nationaal_Museum_van_Wereldculturen_TM-20029204_Het_'Land_van_Maal',_Oostpunt_Curacao_Dhr._J.D._(Jaap)_de_Jonge_(Fotograaf).jpg|links|thumb| Oostpunt]]
Durante fin di [[siglo 20|siglo binti]], [[turismo]] a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.<ref>{{Citeer web|url=https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|titel=Spaanse Water Jan Thiel|werk=lamayabeach.nl|bezochtdatum=19 december 2021|archiefdatum=18 december 2021|archiefurl=https://web.archive.org/web/20211218154014/https://www.lamayabeach.com/spaanse-water-jan-thiel/|dodeurl=ja}}</ref> Den e último dékadanan, Bandariba, ta transformá rápidamente den un hotspot nobo pa desaroyo residensial i turístiko ku proyektonan klave manera un proyektonan di bibienda na gran eskala—Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, i Hofi Sint Joris i e resort Sandals Royal Curacao.<ref>{{citeer web|url=https://www.curacaochronicle.com/post/unknown/bandariba-emerging-as-curacaos-new-hotspot-for-housing-and-tourism-economists-say|titel= Bandariba Emerging as Curaçao’s New Hotspot for Housing and Tourism, Economists Say|werk=curacaochronicle|datum=2025-07-14|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref>
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di famia Maal,<ref name="villa"/> i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá<ref name="oostpunt">{{citeer web|url=https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Oostpunt_.pdf|titel=Buurtprofiel Oostpunt|werk=gobiernu.cw|datum=2011|bezochtdatum=2026-10-28}}</ref> ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.<ref name="oostpunt"/> E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.<ref name="oostpunt"/>
== Pueblo i bario==
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Bandariba
|-
!Lugá
!Habitante<br>(2011)
|-
|[[Montaña Rey]]
| align="right" |5.307
|-
|[[Santa Rosa (Kòrsou)|Santa Rosa]]
| align="right" |5.198
|-
|[[Montaña Abou]]
| align="right" |4.382
|-
|[[Koraal Partir]] ([[Groot Sint Joris]], [[Popo]], [[Abrahamsz]])
| align="right" |3.958
|-
|[[Spaanse Water]] ([[Jan Thielbaai|Jan Thiel]], [[Nieuwpoort]], [[Santa Barbara]])
| align="right" |3.119
|-
|[[Seru Grandi]] ([[Fuikbaai|Fuik]])
| align="right" |2.277
|-
|[[Oostpunt]] ([[Sint Joris]])
| align="right" |555
|-
!Total
!24.796
|}
== Playa i bahia ==
* [[Caracasbaai]]
* Director's Beach
* [[Jan Thielbaai|Jan Thiel]]
* [[Santa Barbara]]
* [[Spaanse Water]]
* Tugboat Beach
== Atrakshon ==
* Plantashi di Sentibibu Aloe Vera Plantage,
* Amazonia (amazone tour
* [[Curacao likeur]] (Lanthuis Chobolobo)
* Ostrichfarm
* Museo di tambú Shon Cola
* [[Lanthùis na Kòrsou|Lanthùis]]: Groot Sint Joris i Klein Sint Joris, Chobolobo, Brievengat, Brakkeput Mei Mei, Groot Davelaar.
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
Explorando e region oriental di Curaçao lo cautiva bo cu su bista natural impresionante y historia rico. E área aki ta yen di plantashonnan eksuberante ku ta revelá e herensia agrikultural di e isla. Deskubrí kamindanan di kana, manera e Sint Joris Trail, ku ta ofresé bista impreshonante i paisahenan diverso. E ambiente trankil ta invitá bo pa kana trankil dor di kunuku pintoresko, brindando un eskapamentu fantástiko for di e lugánan turístiko popular, ku vários aktividat pa famia disponibel na kaminda. Tambe por bishita un Hacienda di Aloe Vera, y e cas di Chichi.<ref>https://www.mycuracaoguide.com/blogs/neighborhoods-of-curacao Explore the Unique Neighborhoods of Curacao!], mycuracaoguide.com</ref>
Un di e puntonan mas importante ku bo no ke pèrdè ta St. Jorisbaai, un paradeis pa entusiastanan di deporte di awa. Aki, bo por disfrutá di e emoshon di kitesurf, sea bo ta un kuminsádó òf un eksperto. Ku bientunan konstante, St. Jorisbaai ta ofresé e ambiente idíliko pa un aventura inolvidabel. Bo por disfrutá tambe di kore kabai kantu di e kosta impreshonante, tumando bista impreshonante segun ku bo ta kore.
No lubidá di wak e área eksklusivo di Awa Spañó. Konosí pa su villanan luhoso i un resort luhoso, e region aki ta proveé bista impreshonante riba laman i ta perfekto pa un biahe relahante den boto. E Tafelberg ta visibel for di kasi tur ángulo, i si bo ta kla p’e, bo por kana bai na e punta pa bista panorámiko impreshonante di e isla. Sinembargo, por fabor tene kuenta ku East Point lamentablemente ta inasesibel pa eksplorashon, konservando su naturalesa krudo i fauna.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Bandariba}}
{{References}}
;Lista di fuente
}}
Het gedeelte van Curaçao beoosten Willemstad. Evenals Band’abou was Band’ariba in de 19de eeuw verdeeld in twee districten, het tweede en het derde. Later kwam dit gebied bestuurlijk onder een districtmeester te vallen, die zetelde op de plantage Rust en Vrede. De twee districten werden samengetrokken. Met de Eilandenregeling werd ook dit nieuwe district opgeheven. Op Rust, zoals het landhuis in de volksmond heet, is nu een hulpkantoor van het Centraal Bestuurskantoor.<ref name="Encyclopedie"/>
Band’ariba maakt als woongebied een snelle ontwikkeling door. De belangrijkste traditionele centra zoals Sta. Rosa en Montaña groeien steeds meer naar elkaar toe en vormen in steeds toenemende mate een deel van het verstedelijkt gebied van Curaçao.<ref name="Encyclopedie"/>
In dit deel van Curaçao komt nog veel particulier grootgrondbezit voor zoals onder meer de plantages Oostpunt, Fuik, Klein St. Joris, Groot St. Joris, Sta. Catharina en andere. Dit grootgrondbezit beïnvloedt hier op duidelijke wijze de ruimtelijke ordening: de bevolkingsconcentraties houden bij deze plantagegrenzen op.<ref name="Encyclopedie"/>
In de door het C.B.S. (Centraal Bureau voor de Statistiek) gehanteerde districtenindeling valt een belangrijk gedeelte van het traditionele Band’ariba nu onder ‘Uitbreiding Stad’. Dit laatste omvat onder meer de wijken Sta. Rosa, Labadera en Montaña Abou waar een belangrijke bevolkingsconcentratie te vinden is. Het district Oost (volgens C.B.S.) telt 13.804 inwoners (1981).<ref name="Encyclopedie">/
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
Bandariba ta e nòmber pa indiká e parti ost di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distrito prinsipal i ta abarká e parti sùitost di e isla.[1] Den papiamentu, e palabra “pariba” ta referí, entre otro, na direkshon ost.
E region aki ta kuminsá net ost di e área urbano di Willemstad i ta ekstendé te na e punta sùitost di e isla na Oostpunt. E ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, kunuku i zonanan kosteronan.
Historia
Na 1925, Kòrsou a wòrdu repartí den tres distrito. Inisialmente, e distrito urbanisá di Willemstad tabata limitá na e kapital, pero for di 1930 esaki a ekspandé ku zonanan residensial rondó di dje. Banda di Willemstad, tin dos distrito rural: Bandabou i Bandariba, tambe konosí komo “distritonan pafó”.[2]
Histórikamente, Bandariba tabata poblá pa katibunan liberá i hendenan nasé liber.[3] Den siglo 19, e Iglesia Katóliko Romano a hunga un ròl importante den e formashon di komunidatnan lokal, fundando pueblonan manera Santa Rosa i Montaña pa eduká i integrá e poblashon liberá.[5]: 6
Desaroyo ekonómiko a sigui den siglo 19 i 20. Na 1875, un mina di fosfato a habrí serka di Tafelberg.[11] Na 1927, Royal Dutch Shell a konstruí un terminal na Spaanse Water, loke a kontribuí na industrialisashon di e área.[12]
Durante fin di siglo 20, turismo a bira mas importante, ku desaroyo di resortnan i infraestructura. Den e último dékadanan, Bandariba ta eksperenshá un kresimentu den desaroyo residensial i turístiko, ku proyektonan manera Bella Vista Estate, Hofi Vida Nova, Hofi Sint Joris i Sandals Royal Curaçao.[8]
E área di Oostpunt, ku ta e punto mas ost di e isla, ta mayormente propiedat privá di e famia Maal i ta kubrí un parti signifikante di e isla.[9] Gran parti di e zona aki a keda relativamente sin desaroyo, preservando su karakter natural.
Pueblo i bario
Bandariba ta kontené varios pueblonan i bario, inkluí:
Montaña Rey
Santa Rosa
Montaña Abou
Koraal Partir (Groot Sint Joris, Popo, Abrahamsz)
Spaanse Water (Jan Thiel, Nieuwpoort, Santa Barbara)
Seru Grandi (Fuik)
Oostpunt (Sint Joris)
Geografia i rekreo
Bandariba ta karakterisá pa un paisahe variá ku serunan, mondi seku, kunuku i lagunan salu. E kosta sùitost ta inkluí bahianan manera Spaanse Water i Sint Jorisbaai, ku ta importante pa ekosistema lokal i aktividatnan rekreativo.
Spaanse Water ta un laguna grandi ku ta sirbi komo un punto importante pa deporte di awa i navegashon. Sint Jorisbaai ta konosí pa su bientunan konstante, loke ta hasi esaki adekuá pa aktividatnan manera kitesurf.
Den e región tin tambe diferente forma di rekreo i patrimonio kultural, manera:
Curaçao Liqueur Distillery na landhuis Chobolobo
Aruba Ostrich Farm (note: remove or replace—wrong island)
plantashonnan di aloe
museo lokal, manera Museo di Tambú Shon Cola
E área ta kontené tambe playanan i sitiónan di kosta manera Jan Thiel i Tugboat Beach, ku ta wòrdu usá pa rekreo i deporte di awa.
Ademas, e paisahe natural ta ofresé posibilidat pa aktividatnan manera kana, kore kabai i eksplorashon di kunuku. Kamindanan di kana, manera Sint Joris Trail, ta pasa dor di paisahenan ku poko desaroyo i ku valor ekológiko.
* [[Montaña Abou]]<ref name="montana"/>
* [[Montaña Rey]]<ref name="montana"/>
* [[Nieuwpoort]]<ref name="nieuwpoort">{{cite web|url=https://www.tui.nl/informatie/curacao/curacao/nieuwpoort/ |title=Nieuwpoort|website=TUI|access-date=24 April 2021|language=nl}}</ref>
* [[Oostpunt]]<ref name="villa">{{cite web|url=https://www.villaseashell.com/post/where-is-curacao-located |title=Where is Curacao Located?|website=Villa Sea Shell}}</ref>
* [[Santa Barbara]]<ref name="spaans"/>
* [[Santa Rosa]]<ref name="santa"/>
* Seru Grandi<ref name="seru"/>
* [[Spaanse Water]]<ref name="spaans"/>{{rp|6}}
-------------
'''Bandariba''' (tambe: Banda'riba) ta un distrito di e isla di Kòrsou. E ta un di e tres distritonan i ta abarká e parti sùitost di e isla.[2] E nòmber ta Papiamentu i ta tradusí na “riba”.[3] E distrito ta kontené e pueblonan i pueblonan di Santa Rosa,[4] Spaanse Water,[5]: 6 Montaña,[6] Seru Grandi,[7] i Oostpunt.[3]
Historia
Na 1634, Curaçao a keda konkistá dor di e Kompania di Antillas Hulandes, i e stat di Punda a keda fundá. Pa por a alimentá e poblashon, a establesé plantashonnan riba e isla.[8] E plantashonnan tabata na eskala chikí debí na e tera infértil i tabata produsí yam, mango, apelsina, òf bestia di krio.[9] Bandariba despues a atraé katibunan liber i liberá ku a establesé nan mes den e tereno bashi.[10]
Den siglo 19, e iglesia Katóliko Romano a funda e pueblonan di Santa Rose i Montaña pa asina eduká i kombertí e poblashon di katibu anterior.[5]: 6 Na 1875, un mina di fosfato na gran eskala a wòrdu habrí serka di Tafelberg,[11] Na 1927, Royal Dutch Dutch a konstruí un terminal di zeta na Spania Awa.[12]
Oostpunt
E divishon aktual di e isla ta data di 1930 ora ku Willemstad a wòrdu ekstendé pa inkluí mayoria di e suburbionan.[13] Durante fin di siglo 20, turismo a bira importante i Bandariba a mira e desaroyo di resortnan turístiko.[14]
E pueblo di Oostpunt, e punto mas ost di e isla, ta propiedat privá di e famia Maal,[3] i mayoria di e área di 54 kilometer kuadrá (21 mi kuadrá)[15] ku ta rondoná e pueblonan di Oostpunt, Sint Joris, i Santa Catharina[16] ta for di límite.[17] E pueblo di Oostpunt ta solamente habitá pa Willy Maal i su mama.[18] Oostpunt ta kubri mas o ménos 10% di e isla.[16]
en.wiki
-------------
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Jan Sofat
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandariba]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Spaanse Water]]
| pais = {{CUW}}
| area = 0,64
| poblacion = 514
| densidad = 802
| censo = 2023
| censo_ref = <ref>[https://curacaodata.cbs.cw/2023-census 2023 Census], cbs.cw</ref>
| prop_sexo = 0,83
| zoom = 13
| website = https://jansofat.com/nl/
}}
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
-------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kas Abou
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 = Playa Cas Abao beach (35864844114).jpg
| image2 = Curacao - Cas Abao Beach (8338677596).jpg
| image3 = Cas Abao.jpg
| footer = Playa Kas Abou / Bon Bini Beach
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website = https://casabaobeach.com/
}}
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Bahia
| nomber = Vaersenbaai
| imagen =
| descripcion =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Vaersenbaai''', tambe konosí komo ''Kokomo Beach'', ta un playa situá den un bahia entre [[Boka Samí]] i [[Bullenbaai]], wèst di e pueblo di Sint Michiel na [[Kòrsou]]. E bahia ta rondoná pa baranka. Tin un bar di playa (ku yama Kokomo), un tienda di buseo, i un lugá di masashi. E bahia tin un [[ref di koral]] situá no muchu leu for di kosta.
==Historia==
Vaersenbaai tabata parti di e defensanan di Korsou. E nòmber Vaersenbaai probablemente ta bini di e echo ku e bahia aki tabata wòrdu usá pa trese òf manda merkansia fresku.
E fortifikashon di Fort Vaersenbaai tabata para kaminda e terasa di Kokomo Beach ta awor. For di ariba, e fòrti tabata wòrdu defendé pa un bateria di kañon. Ainda por mira restunan di e fòrti na e punta di e baranka. Na 1713, e armamentu tabata konsistí di diesdos kuater-pounder i dos bas di metal.[1] Na 1800, e armamentu tabata konsistí di kuater kañon di heru di ocho liber i 35 bala di kañon.[2] Aki tambe ta cuminsa cu e ruta di cana pa Boca Sami.
{{Appendix}}
{{Malchi:Nabegashon Playanan di Kòrsou}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------------
== Deskripshon ==
Playa Santa Cruz ta un playa di santu, hanchu, largu i rondoná pa mondi di mangel. E mangel ta influensiá e kalidat di e awa, kual por bira ménos klá, loke ta hasi e playa ménos apropiá pa snòrkel.<ref name="Beautiful"/> Sinembargo, e área ta riku na bida marino i spesialmente [[para]], loke ta ideal pa opservadónan di para.
Riba e playa tin varios palu di palma i struktura di sombra (palapa) pa protehá kontra solo. Tambe tin fasilidatnan manera kasita di playa pa hür, restorant, snèkbar, baño, ducha i mesanan di piknik.<ref>[https://www.curacao.com/en/activity/playa-santa-cruz Playa Santa Cruz], curacao.com</ref><ref name="Beautiful"/>
E awa na Playa Santa Cruz ta generalmente trankil i poko hundu, loke ta hasi e playa partikularmente adekuá pa famianan ku mucha.<ref>[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa públiko ku akseso grátis.<ref name="Beautiful"/> E ta popular bou di lokalnan, spesialmente den fin di siman i dianan di fiesta, ora ku e playa tambe ta wòrdu usá pa kamper.<ref>[https://dolfijngo.com/curacao/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], dolfijngo.com</ref>
Den bisindario di e playa ta situá varios atrakshon natural, manera e parke [[Hòfi Mango]] i e kueba di Boka Fluit ("Blue Room"), kual ta un sitio popular pa snòrkel i buseo.<ref name="Beautiful">[https://www.beautiful-curacao.nl/strand/playa-santa-cruz.php Playa Santa Cruz], beautiful-curacao.nl</ref>
Playa Santa Cruz ta un playa largu di santu ku awanan trankil y bashi, ideal pa famianan.<ref name="gids">[https://www.curacaogids.nl/stranden/playa-santa-cruz/ Playa Santa Cruz], curacaogids.nl</ref>
E playa ta rondoná pa bèrdura eksuberante i ta yen di palu di palma i palapas (parasol di yerba) ku ta duna sombra durante e oranan di mas kayente di dia.<ref name="gids"/>
E awa cla y e rif di coral den cercania ta haci Playa Santa Cruz un lugar excelente pa snorkel. Ademas di snorkel, tin hopi otro deporte di awa disponibel: kayak, paddleboarding, òf hür un boto di pedal, i tambe oportunidatnan pa buseo òf parasailing.<ref name="gids"/>
E playa tin fasilidatnan limitá. Normalmente tin hopi lugá di parker disponibel serka di e playa. Riba e playa na Playa Santa Cruz, bo ta haña vários klup i bar di playa kómodo kaminda bo por disfrutá di un bebida refreskante, un almuerso sabroso, òf asta un sena elaborá.<ref name="gids"/>
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
E ta un playa chikitu i apartá. E ta yen di baranka, i e awa ta difísil pa aksesá. No tin fasilidatnan.
E playa ta wòrdu bishitá pa e turtuga di laman kawama (''Caretta caretta''), tiburon i otro sortonan di piska.<ref name="Gipy"/>
Buseo aki ta posibel solamente ora laman ta hopi trankil.<ref>[https://www.duikersgids.nl/playa-gipy Playa Gipy], duikersgids.nl</ref> Ta rekomendabel pa usa un guia di buseo lokal.
---------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Kanoa
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Kanoa''' ta un playa na Kòrsou, situá nort di Willemstad. E ta un di e poko playanan mas konosí na e parti nort di e isla. Surf ta wòrdu praktiká riba playa. Un pueblo chikitu di piskadó ta situá den serkania.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1242441740|titulo=Arashi Beach}}
{{References}}
;Lista di fuente
*[https://www.aruba.com/us/explore/arashi-beach Arashi Beach - Arashi], website oficial di ATA
*[https://web.archive.org/web/20110723000522/http://www.aruba.com/TraveltoAruba/Blue_Flag_Program.aspx Aruba Beach and Marina Blue Flag Program], aruba.com
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante= c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| dierectio = horizontal
| caption_align = center
| image1 = 20190428 Arashi beach Aruba - overview.jpg
| image2 = Arashi Beach 2025.jpg
| footer = Arashi
| align_footer = center
}}
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Noord]]
| tipo_subdivision_adm = Zona
| subdivision_adm = [[]]
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi''' ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di e pueblo di Lagun na nortwèst di e isla. E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di baranka volkániko. No tin fasilidatnan.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =|titulo=Playa Jeremi}}
{{References}}
;Lista di fuente
{{Appendix|2=
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20110618162644/http://www.tourism-curacao.com/curacao%20info/beaches.htm Curaçao Beaches] riba Tourism Curaçao}}
}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
en.wiki:'''Daniel''' ta un pueblo den sentro di Kòrsou, na Bándabou, situá kantu di e kaminda di Weg Naar Westpunt entre Willemstad i Sabana Westpunt na e parti nortwèst di e isla.<ref name=":0">{{cite web |title=Daniel, Curacao |url=https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 |website=Places-in-the-World |access-date=5 June 2026}}</ref>
==Geografia==
Daniel ta situá den e region sentral di Kòrsou i ta konosí pa su ambiente rural. E pueblo ta situá aproksimadamente 17.5 kilometer nortost di e kapital Willemstad.<ref name=":0" />
E área ta duna akseso na vários playa i atrakshonnan natural den wèst di Kòrsou, inkluyendo Parke Nashonal Christoffel.<ref>{{cite web |title=Daniel |url=https://www.holidayrentalscuracao.nl/vakantiehuizen/midden/daniel/ |website=Holiday Rentals Curaçao |access-date=}}</ref>
==Historia==
E pueblo a desaroyá rondó di Plantage Daniel (Plantation Daniel), un di e plantashonnan históriko di Kòrsou. E plantashon a wòrdu establesé rònt di 1650 i e kas di plantashon, konosí komo Landhuis Daniel, ta entre e kasnan di plantashon mas bieu ku ta sobrebibí riba e isla.<ref name=":1">{{cite web |title=Landhuis Daniel |url=https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel |website=Curaçao Tourist Board |access-date=}}</ref>
Di akuerdo ku tradishon lokal, e plantashon a haña su nòmber for di un castaway ku a yega Kòrsou riba Dia di San Daniel, ounke un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles empleá pa e Kompania Hulandes di India Oksidental.<ref name=":1" />
Agrikultura i krio di bestia tabata wòrdu praktiká histórikamente den e área, ounke e plantashon a eksperensiá difikultatnan ekonómiko i tabata wòrdu ofresé repetidamente pa benta durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]].[<ref name=":2">{{cite web |title=Landhuis Daniël |url=https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php |website=Beautiful Curaçao |access-date=5 June 2026}}</ref>
* muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] ta den kapel na Daniel.
==Lanthuis Daniel==
Landhuis Daniël ta un lanthuis históriko i monumento designá. Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di hospitalidat i turismo.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
[[:Kategoria:Bandabou]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Variante|c}}
{{Infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Playa
| nomber = Playa Jeremi
| imagen =
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Playa Jeremi'''[1] ta un playa na Bandabou, Kòrsou, situá serka di [[Lagun]] i [[Westpunt]] na parti nortwèst di e isla.[1][2] E playa ta un bahia chikí ku un karakter trankil i natural.
E playa ta konsistí parsialmente di santu i parsialmente di material [[volkan|volkániko]], i no tin fasilidatnan na e sitio.[2] Akseso ta via un kaminda i eskaleranan di piedra for di e área di parkeo.
== Naturalesa ==
Playa Jeremi ta konosí pa su awa kla i su entorno natural. Den e ref por haña varios espesie di piská, manera makamba marinir (Chaetodon striatus) i piská tròmpèt (Aulostomus maculatus).[2]
Debí na su lokashon aislá i falta di fasilidatnan, e playa ta konsiderá un di e playanan mas trankil na Kòrsou.
== Historia i propiedat ==
Den añanan 1990, e gobièrnu di Kòrsou a kumpra e playa pa hasi esaki aksesibel pa públiko.[3] Posteriormente, e tereno a keda den man di propiedat privá despues ku gobièrnu no a hasi uso di su derecho di prome opcion pa kumpra.
E situashon di propiedat i akseso a baha debate públiko i protestanan. Grupo ambientalista manera Amigu di Tera a ekspresá preocupashon tokante limitashon di akseso públiko i desaroyo turístiko na e área.[4]
Den algun kaso, e doñonan privá a indiká ku nan tin derecho legal pa limitá akseso, inkluyendo e kaminda ku ta hiba na e playa.[4]
== Desaroyo i akseso públiko ==
Planenan pa desaroyo turístiko i modernisashon di playanan na Bandabou, inkluyendo Playa Jeremi, a kousa oposishon di parti di komunidat lokal, ku a mustra preocupashon pa e impacto riba naturalesa i e karakter públiko di e playa.[5]
Despues di negoshiashonnan entre gobièrnu i doñonan, a logra akuerdon pa rekupéra akseso públiko na e playa. E gobièrnu a kumpra parti di e tereno, ku e intenshon pa pone e área bou di maneho públiko i protekshon natural.[7][8]
Playa Jeremi ta konsiderá un ehèmpel di e diskushon mas amplio riba balans entre desaroyo turístiko, propiedat privá i akseso públiko na playanan na Kòrsou.
-------
'''Playa Jeremi'''<ref>{{cite web |url=http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |title=Información sobre el Lugar |language=en |doi= |archive-url=https://web.archive.org/web/20150908015632/http://www.curacao-travelguide.com/discover/beaches/Playa-Jeremi.html |archive-date=8 de septiembre de 2015 |cite= }}</ref> ta un playa na [[Bandabou]], [[Kòrsou]], situá serka di [[Westpunt]] na e punta nortost di e isla. E playa ta situá serka di [[Lagun]] den nortost di e isla.
E playa ta consistí parsialmente di santu i parsialmente di material volkániko. No tin fasilidatnan na e sitio.<ref>{{Cite book|title= Curaçao Travel Guide - Tiki Travel|url = https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false|editorial = FB Editions|fechaacceso = 7 de agosto de 2015|isbn = 9791021307575|idioma = en|urlarchivo = https://web.archive.org/web/20160304200012/https://books.google.co.ve/books?id=utHnscDsNewC&pg=PT12&dq=Playa+Lagun&hl=es&sa=X&ved=0CCQQ6AEwAGoVChMI9sabwJGXxwIVBNceCh1PhQv3#v=onepage&q=Playa%2520Lagun&f=false}}</ref>
Varios [[espesie]] por wòrdu hañá riba su [[ref]], manera e piskánan: [[makamba marinir]] (''Chaetodon striatus'') i [[tròmpèt]] (''Aulostomus maculatus'').
* Den añanan 1990 [[Konseho Insular]] di Kòrsou a kumpra e playa bèk i a hasie aksesibel atrobe pa públiko.<ref>Pastoor zegent playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 09-01-1995, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644744:mpeg21:p002</ref>
Playa Jeremi a wordo bendi pa famia Maduro na personanan priva, despues cu gobierno no a eherce e prome opcion pa cumpra e beach. Durante un petishon di e grupo aktivista Amigu di Tera, e lidernan i simpatisantenan di e grupo a keda sorprendí pa e anunsio di polis ku e kaminda públiko tambe ta propiedat privá. E petishon kasi a resultá den un manifestashon.<ref name=:"1">Handtekeningenactie wordt bijna demonstratie Gedeelte openbare weg bij Playa Jeremi blijkt in particulier bezit. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p003</ref>
Playa Jeremi no a wordo cumpra pa un persona specifico for di e doñonan original, esta famia Maduro. Pa añanan largo, e famia aki a duna e prome opcion na gobierno di Curaçao, pero door cu nunca gobierno a cumpra e beach, famia Maduro a bende esaki na un sociedad limita. Segun ingeniero Etienne van der Horst di e DROV, e doñonan nobo ta denter di nan derecho pa cera e sitio cu ta brinda acceso na e playa.<ref name=:"1"/>
E grupo di akshon Amigu di Tera a organisá un petishon djadumingu dilanti di e anguila instalá ku ta sera Playa Jeremi pa públiko.<ref>Jeremi voor publiek afgesloten. "Amigoe". Curaçao, 07-06-1993, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645159:mpeg21:p001}}</ref>
Het eilandgebied voert momenteel onderhandelingen met de eigenaar van Jeremi, J. de la Fuente, om een stuk grond in eigendom van Curagao te verwerven. Daarmee zou het strandje in de buurt van Westpunt weer toegankelijk gemaakt kunnen worden voor het publiek. De la Fuente kocht het terrein met het doel luxe woningen te laten verrijzen. Hij heeft een bouwvergunning aangevraagd.
De afsluiting van Jeremi, een jaar geleden, leidde tot veel protest. Met name Amigu di Tera ondernam actie tegen het onbereikbaar worden van het strandje. De eigenaar meende in zijn recht te staan, omdat ook de weg naar de playa tot zijn eigendom behoort.<ref>Onderhandelingen Playa Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 18-06-1994, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644728:mpeg21:p009}}</ref>
Playa Jeremi lo ta aksesibel atrobe denter di dos siman. E ora ei diputado Pikerie lo invitá spesífikamente e pueblo di Bándabou ku a protestá kontra e seramentu. E beach lo wordo maneha pa Departamento di Agricultura, Cria y Pesca. Jeremi tabata e sitio regular pa vários piskadó. E diputado resientemente a firma e kontrato di kompra ofisialmente. Negociacionnan pa loke ta trata compra di e beach y caminda di acceso a tuma luga pa lunanan largo cu Jimmy de la Fuente.<ref>{{citeer web|titel=Jeremi over twee weken weer open|werk=[[Amigoe]]|datum=1994-12-31|bezochtdatum=2026-06-20|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645434:mpeg21:p002}}</ref>
Playa Jeremi lo wordo habri bek pa publico. E sitio di Jeremi di 182 hectar, cu ta extende for di e beach di e mesun nomber te na Christoffel Park, ta wordo cumpra pa gobierno pa 3.2 miyon florin. E atkisishon ta tumando lugá den dos fase. Por lo pronto e seccion di playa ta cambia di man pa 1.8 miyon. Dentro di tres aña lo busca fondo pa adkiri e ‘seccion di Christoffel’. Despues lo pone esaki bou di maneho di Stinapa. E area tabata pertenece na Jimmy de la Fuente.<ref>Strand spoedig weer open voor publiek Overheid koopt Jeremi. "Amigoe". Curaçao, 24-10-1994, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 20-06-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010645379:mpeg21:p003</ref>
{{Multiple image
| border = infobox
| align = center
| image2 = Laika ac Playa Kalki (11879680565).jpg
| image1 = Playa Kalki beach Westpunt Curacao (36304705360).jpg
| image3 = Laika ac Playa Kalki (11880031564).jpg
| image4 = Laika ac Playa Kalki (11880476046).jpg
| total_width = 420
| perrow = 2/2
| footer = Bistanan di kosta i bida supmarino
| footer_align = center
}}
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-----------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Jan Thiel
| alias =
| multi_imagen = {{multiple image
| total_width = {{Infobox/afbeeldingbreedte}}
| border = infobox
| perrow = 1/2
| caption_align = center
| image1 =
| caption1 =
| image2 =
| caption2 =
}}
| pais = {{CUW}}
| area =
| poblacion =
| elevacion =
| tipo_division_adm = Distrito
| division_adm = [[Willemstad]]
| tipo_subdivision_adm=
| subdivision_adm =
| zoom = 13
}}
'''Jan Thiel''' ta un lago di salu i un lugá na [[Kòrsou]]. E ta situá aproksimadamente 8 km zuidoost di Willemstad.[2] Jan Thiel originalmente tabata un plantashon di salu. E área rònt di e lago di salu ta un reserva natural, pero e restu, inkluyendo e área rònt di Jan Thiel Bay, a wòrdu parselá i ta konsistí di hotèl i apartamentu.[3][4] Atministrativamente, Jan Thiel ta kai bou di Spaanse Water.[5]
== Historia ==
Alrededor di 1700, e área a wòrdu kumprá komo e plantashon di salu di Damasco. E lagun natural a wòrdu será, permitiendo pa salu wòrdu saka despues di evaporashon.[3] Na 1737, e plantashon a wòrdu kumprá for di Jan Thiel dor di Jozef Penso i a wòrdu yamá na su nòmber.[4] Banda di salu, otro produktonan manera índigo tambe tabata wòrdu kultivá, i durante siglo 20, apelsina.[3] Salu tabata wòrdu ekstraí te na 1975.[6] Na 1978, e plantashon a wòrdu kumprá dor di e Fondo General di Penshun di Antia Hulandes (awor: Stichting Pensioenfonds Caribisch Nederland).[7] Na 1992, e área a wòrdu parselá i bendí,[8] pero e área rònt di e lago di salu a keda sin desaroyá i a bira un reserva natural.[4]
== Salt Lake ==
E lago di salu ta habrí pa públiko i ta atraé hopi espesie di parha, inkluyendo flamingo kòrá. Un trail di dies kilometer a wòrdu konstruí kantu di e lago, i ta posibel pa kana for di Jan Thiel Bay pa e Curaçao Sea Aquarium.[4] Kantu di e lago tin e ruinanan di kasnan di kuidadó, un fòrnu di kalki, i un kunuku di salu ku tanki di shushi.[9][3] Na 2008, e lago di salu i e área rondó di dje a wòrdu designá komo un monumento históriko.[9]
== Jan Thielbaai i Hotèlnan ==
Wak Jan Thiel Bay pa e articulo principal riba e topico aki.
E área rònt di [[Jan Thielbaai]] ta sede di hopi hotèl i apartamentu, i a bira un atrakshon turístiko.[10] Rondó di e bahia tin playanan privá, klupnan, restorantnan i un skol di buseo.[11] E Jan Thiel Landhuis, e kas di plantashi anterior kaminda e doño tabata biba te 1980, a bira un hotèl, i ta rondoná pa un hardin grandi.[6][3]
{{Appendix}}
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
--------------
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Zona
| nomber = Groot Kwartier
}}
'''Groot Kwartier''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], un isla di Antia Menor den Karibe Hulandes. E ta mihó konosí komo Emmastad, un warda di villa konstruí pa Royal Dutch Shell pa su empleadonan. Emmastad ta ofisialmente parti di Groot Kwartier.[3]
== Historia ==
Groot Kwartier a kuminsá komo un plantashon na 1694. E plantashon tabata produsí banana, divi-divi i bestia, pero tabata konosí prinsipalmente pa su suministro grandi di awa dushi.[4] Na 1915, e plantashi Asiento den serkania a wòrdu kumprá pa Royal Dutch Shell. Inicialmente e tereno tabata wòrdu usá komo un haf. Na 1923, barionan a wòrdu konstruí riba Groot Kwartier pa akapará empleadonan kontratá for di otro islanan den Karibe. Na 1929, e área propiedat di Shell a wòrdu renobá pa Emmastad.[5]
Entre 1945 i 1955, Emmastad a wòrdu engrandesé ku barionan residensial pa e empleadonan hulandes di Royal Dutch Shell.[6] E kasnan konstruí durante e periodo ei tabata villanan luhoso i independiente.[6] Emmastad tabata un komunidat segregá i será kaminda hende pretu i koló tabata permití entrada solamente ku un pasashi spesial.[7] Den añanan 1960, Shell a kuminsá bende e kasnan.[8] Emmastad no ta segregá mas, i a bira un bario popular pa e klase medio; sinembargo, e partinan mas bieu di Groot Kwartier ta mas pober.[9]
en.wiki
landhuis Groot Kwartier -> foto?
{{Appendix}}
---------------
{{Variante|c}}
{{infobox edificio| variante = c
| infobox_tipo = Lanthùis
| imagen = Collectie Nationaal Museum van Wereldculturen TM-20029918 Vooraanzicht van Landhuis Veeris Curacao Boy Lawson (Fotograaf).jpg
| descripcion = Lanthùis Veeris (1964)
| nomber2 = Lanthùis Feeris
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Willemstad]]
| luga = [[Veeris]]
| adres =
| cercania =
| funcion_original = kas di plantashi
| funcion_actual =
| fecha_construccion = ront di 1800
| renova =
| restaura =
| status_monumento = [[Monumento]] registrá ??
| propietario =
| zoom = 13
}}
'''Lanthùis Veeris''' ta un [[lanthùis na Kòrsou]], situá den e bario di [[Veeris]], zona nortwest di [[Willemstad]]. E ta un di e lanthùisnan mas bieu na Kòrsou ku ta eksistí ainda.
== Historia ==
Historia di e Plantage Veeris
E landhuis a tuma su nòmber di famia Veeris, ku ta e prome doño konosí di e plantagenan Drie Gebroeders i Westerveld. Den di dos mita di siglo 19, e plantagenan aki a fúsioná ku Eendracht pa formá plantage Union, ku eventualmente a bira konosí komo plantage Veeris. No ta kla si e landhuis actual ta originalmente parte di Union, Drie Gebroeders of otro plantage, pero su lokashon ta indiká ku e landhuis ta situá entre e plantagenan historiko Morgenster i Raphael, na banda west di Weg naar Westpunt.
ta un kas grandi históriko situá den e bario [[Veeris]], banda oeste di Willemstad, Kòrsou. E bario Veeris mes ta centraé bon entre Hato Airport i e sentro di Willemstad, mas o menos 10 minùt di maneho di e kapital. E kas ta riba un kavel di mas o menos 6.000 m2 di tereno propio.
E landhuis mes ta un ejenplo di arkitetura kolonial ku a keda den su estado original. E propiedat ta konsisti di e kas prinsipal, un bijgebouw ku cisterna, un magasina, un edifisio pa bano i ducha, i koralen tradicional.
== Edifisio ==
Kompleho di tereno di kunuku ku edifisio prinsipal i strukturanan adishonal. Edifisio prinsipal: struktura di un piso ku plan di piso rektangular. Dak di gable riba área di núkleo, daknan skerpi riba galerianan. Dos dormitorio na tur dos banda di dak. Gables den forma di embudo ku fronton triangular i gables kurvá paden i pafó na nivel di galeria. Terasa dilanti kompleto i tambe terasa patras kòrtiku. Strukturanan adishonal ta inkluí un tanki di dos piso i un magasina konektá ku tres arko na e edifisio prinsipal.<ref name="Monument">[https://curacaomonuments.org/sites/landhuis-veeris-veeris-z-n-willemstad/ Landhuis Veeris], curacaomonuments.org</ref>
E monumento tin balor históriko kultural pa motibu di e kombinashon di gablenan kurvá paden i pafó ku puntanan di gable den forma di embudo ku fronton ta indiká un fase di transishon rònt di 1800. Balor históriko arkitektóniko komo un tereno di kunuku ku galerianan núkleo i rondó di dje, un lay-out típiko di Curaçao, i un sala típiko ku pasashinan arkuá i arkuá. Konhunto i balor históriko kultural pa motibu di e koherensia di tereno di kunuku, terasanan, tanki, magasina, kas di wc, koralnan i kurá ku porta.<ref name="Monument"/>
*Deskripshon Arkitetural i Interno
Landhuis Veeris ta un edifisio di mas o menos 570 m2.<ref>https://www.huisenaanbod.nl/index.php?p=detail&sLand=Antillen&sProv=&sRegio=&sPlaats=&Koophuur=K&order=&lan=NL&det=i*zo*&loc=ANT::::::;&AdvId=3198157 Lanthuis Veeris], huisenaanbod.nl</ref> Ora bo drenta, bo topa ku un espacio habri ku hopi detallenan autentiko, inkluindo porta i bentana original, yuna zolder amplio dividi na dos kamber grandi, un kuchina, i un bano. E struktura ta ofresé gran potenshal pa restaurashon den su estilo autentiko.
*Desaroyo aktual i potenshal
Veeris ta desaroyando rápidamente komo un zona industrial i komersial moderno, ku e sentro komersial Sambil serka, ku ta atrahé hopi trafiko humano. E lokashon di Landhuis Veeris lo pone’l den un posishon estratégiko pa diferente uzo: residenshal, komersial, turístiko of kulturel.
Según e plan regulativo lokal (Artíkulo 3 di DROV), e terreno tin destino pa: bibuenda, negoshi, detalji, servisio, rekreo, aktividatnan sosial, trafiko, defensa, of preservashon di paisahe i kultura.
*Konklushon
Landhuis Veeris ta un testigu mudo di e historia agrikultural i sosial di Kòrsou. Ku un renovashon ku ta respetá su karákter original, e kas por bira un punto di referensia pa patrimonio, turismo, of desaroyo sosho-kultural moderno.
== Lista di referensia ==
*Huisenaanbod.nl (anunsi original di bentanan)
*Data topografiko lokal i historia di plantage Kòrsou
*Informashon general tokante DROV-regulashon.
{{Appendix}}
--------------
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashi) situá den parti sùitwest di [[Willemstad]], serka e laguna di [[Piscaderabaai]]. E bario a tuma su nòmber for di plantashi Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a kria bestia. E plantashon mes tabata pertenesé na famia Veeris, un fam di orígen [[Hulanda|hulandes]].<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e tereno di Veeris a wòrdu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan manumisio ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Finalmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisá den distrito di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su meskla di kasnan tradishonal i modernu. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área a kontinua desaroyando komo un bario residensial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashi original. Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kultural afrokurasoleño.
{{Appendix}}
== Referensia ==
<references>
<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref>
</references>
'''Veeris''' ta un bario i un èks-[[kunuku]] (plantashon) lokalisa den parti suroeste di [[Kòrsou]], serka di otro barionan históritiko manera [[Mundu Nobo]] i [[Otrobanda]]. E bario a tuma su nomber for di e plantashon Veeris, ku tabata un di hopi plantashonnan agríkola durante e periodo kolonial.<ref name="arkos">[https://www.archiefnaskorsou.cw Archivo Nashonal Kòrsou – Dokumento di plantashon Veeris]</ref>
== Historia ==
Durante e siglo 18 i 19, e área ku awe ta konosí komo Veeris tabata parte di un plantashon chikí ku tabata produsi produktonan agríkola manera maishi, bonchi, i tambe a tene chukaramentu di bestia. E plantashon mes a pertenesé na famia Veeris, un apelido di orígen hulandés.<ref name="arkos"/>
Despues di [[abolishon di sklabitut]] den [[1863]], hopi di e terreno di Veeris a wordu dividí den lotenan mas chikí i a bira un komunidat di famianan libertá ku a krea su propio espasio, agrikultura i bida sosial. Eventualmente, ku e desaroyo urbano di [[Willemstad]], Veeris a kambia di kunuku na bario urbano.
== Geografia i tempu moderno ==
Veeris ta lokalisa den distrit di [[Willemstad]] i ta karakterisá pa su mezcla di kasnan tradicional i moderno. E bario tin kaminda prinsipal ku ta konektá ku otro partinan di e siudat, i e área ta kontinua desaroyando komo un bario residencial trankil.
== Kultura i patrimonio ==
Varios kas di Veeris tin balor patrimonial, i por wak strukturanan di estilo kolonial, kas di kunuku, i algun restonan di e plantashon original.<ref name="monumento">[https://www.monumento.org Fundashon Pro Monumento – Inventario di kas di balor patrimonial]</ref> Tur aña, e komunidat ta selebrá eventonan chikí relashoná ku historia lokal, i Veeris ta konsiderá parte di e herensia kulturnan [[Afro-Korsou|afro-korsou]].
== Mira tambe ==
* [[Lanthùis na Kòrsou]]
[[:Kategoria:Kòrsou]]
-------------------
{{infobox persona| variante = c
| infobox_tipo = empresario
| nomber = John Godden'
| alias =
| fecha nacemento =
| luga nacemento =
| fecha fayecimento=
| luga fayecimento=
| causa morto =
| modo morto =
| fecha entiero =
| luga entiero =
| residencia =
| alma mater =
| ofishi = ingeniero
| aña activo =
| distincion =
| yui = William Godden
}}
'''John Godden''' (* [[1845]] na [[Inglaterra]] - † [[1938]] na ...) tabata un ingeniero minero britaniko, kende tabata e fundadó di e industria di fòsfat na [[Kòrsou]].
John Godden (1845–1938) i Su Importansia den Industria di Fosfato
Kuminsamentu i Bida Tempran
John Godden a nase na 1845 den Inglaterra. E tabata yiu di William Godden, un manejadó di mina na Devon, Inglaterra. Siendo ku e a krese den un famia ku ta ocupa ku mineria, el a sigui mesun direkshon i bira un ingeniero di mineria.
Deskubrimentu i Eksplotashon di Fosfato
Na 1871, John Godden a deskubrí depositonan grandi di fosfato riba Klein Curaçao despues di e barku kaminda el a ta viajando a bai fonu di un tormento i a obliga pa baha na e isla. Fosfato tabata un mineral hopi balioso, derivá di guano di para, i Godden a yega haya derechonan pa mina e material aki. Entre 1871 i 1886, mas ku 90,000 ton di fosfato a wordu eksportá pa Europa pa usa komo fertilisante i suplemento pa bestia.
Minaria na Santa Barbara i Tafelberg
Despues di su exito na Klein Curaçao, na 1875 Godden a kuminsá ekplorashon di fosfato na plantashi Santa Barbara, spesífikamente na Tafelberg. E tabata un di e minas mas importante di e epoka.
Otro Proyektonan di Mineria
Godden no tabata limitá su operashon solamente na fosfato. Na 1880, el a kuminsá mina di manganeso i kobre na Newtown, un área na Kòrsou. Tambien, na 1876, el a invertí den minaria di sulfùr na isla di Saba. Aunke no tur su proyektonan tabata sukses, su inpaktu den desaroyo ekonomiko di e region tabata grandi.
Erensia i Legado
John Godden a fayesé na 1938. Su trahonan a kontribuí pa e industria di fosfato den Karibe, pero tambe a keda detras konsekensianan ambiental di eksplorashon masivo. Awe na dia, su historia ta forma un parti di e herensia industrial di Kòrsou i islanan ront di dje.
John Godden (1845–1938) was de grondlegger van de Curacaose Mijnmaatschappij. was a British mining engineer whose significant contributions to phosphate mining in the Caribbean left a lasting impact on the region's industrial landscape.
Early Life and Background
Born in 1845, John Godden was the son of William Godden, the manager of the North Wheal Robert Mine in Sampford Spiney, Devon, England. Growing up in a mining environment, John followed in his father's footsteps and pursued a career in mining engineering.
MM Trust
+1
Legendary Dartmoor
+1
Discovery and Exploitation of Phosphate Deposits
In 1871, during a voyage in the Caribbean, Godden was compelled to dock at [[Klein Curaçao]] due to a storm. There, he discovered substantial deposits of phosphate rock, primarily derived from accumulated bird guano. Recognizing the commercial potential of these deposits, he secured mining rights and initiated extraction operations. Over approximately 15 years, more than 90,000 tons of phosphate were mined and exported to Europe, where it was in high demand as a fertilizer and animal feed additive.
Klein Curacao trips .com
+11
Pack The Kid
+11
Mindat
+11
miningcompanycuracao.com
+4
Klein Curacao
+4
Dive Curacao
+4
Following his success on Klein Curaçao, Godden expanded his operations to the main island of Curaçao. In 1874, he began mining high-grade phosphate at Tafelberg (Table Mountain) on the Santa Barbara plantation. This venture further solidified his reputation in the mining industry.
Legendary Dartmoor
+4
villaseashell
+4
Klein Curacao trips .com
+4
miningcompanycuracao.com
Challenges and Later Ventures
Despite initial successes, Godden faced challenges, including disputes with landowners, which led to the cessation of some mining activities by 1891. Nevertheless, he continued to seek new opportunities. In 1880, he initiated the Newtown mine on Curaçao, aiming to extract manganese and copper, though this venture was short-lived.
Wikipedia
Pack The Kid
Additionally, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island in 1876, further diversifying his mining interests in the Caribbean.
The Saba Islander
Legacy
John Godden's ventures significantly impacted the Caribbean's mining industry, particularly in the exploitation of phosphate resources. His discoveries and operations contributed to the economic development of the region during that era. Godden passed away in 1938, leaving behind a legacy marked by both entrepreneurial success and the environmental consequences of extensive phosphate mining.
Sources
1/2
Here are the sources that provide information on John Godden's contributions to phosphate mining in the Caribbean:
* Discovery of Phosphate on Klein Curaçao (1871):
In 1871, John Godden, an English mining engineer, discovered significant phosphate deposits on Klein Curaçao.
* Phosphate Mining on Klein Curaçao (1871–1886):
Following his discovery, Godden initiated phosphate mining operations on Klein Curaçao, exporting the mineral to Europe.
* Acquisition of Santa Barbara Plantation and Tafelberg Mining (1875):
In 1875, Godden acquired the Santa Barbara plantation on Curaçao and began large-scale phosphate mining operations at Tafelberg.
* Newtown Manganese and Copper Mine (1880):
In 1880, Godden established the Newtown mine on Curaçao to extract manganese and copper.
* Sulphur Mining on Saba Island (1876):
In 1876, Godden acquired partial rights to sulfur mining operations on Saba Island.
The Saba Islander
These sources provide detailed insights into John Godden's mining ventures and their impact on the Caribbean region.
---
In januari 1875 verkocht de toenmalige eigenaar Jacob Naar Santa Barbara aan Michael Brown Gorsira, maar hij behield wel de rechten op de winning van mineralen voor een periode van 25 jaar. Gorsira verkocht daarop de helft van de plantage aan John Godden. Godden en Gorsira sloten een overeenkomst, waarbij Godden gedurende 99jaar tegen betaling van 2500 gulden per jaar en tegen vergoeding van één pond per ton fosfaat de andere helft van het terrein mocht exploiteren. Daarop deed Jacob Naar volledig afstand van zijn rechten en verkreeg Godden de alleenrechten voor de winning van de rijke fosfaatlagen uit de Tafelberg. De hoeveelheid fosfaat in de grond bleek veel groter te zijn, dan men aanvankelijk had gedacht. In eerste instantie werden de fosfaatbrokken naar het Spaanse Water gebracht en daar op kleine zeilboten geladen en naar Willemstad getransporteerd. Later werd er een doorgang gemaakt in het koraalrif bij Fuikbaai, waardoor schepen met een grote diepgang direct bij Newport geladen konden worden.<ref>{{citeer web|titel=John Godden. Grondlegger Mijnmaatschappij|werk=[[Amigoe]]|datum=1988-01-21|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2025-04-04|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642044:mpeg21:p009}}</ref>
In 1912 kocht zijn oudste zoon William bij een openbare verkoop al het terrein van Santa Barbara en stichtte wat nu bekend staat als de Mijnmaatschappij Curaçao.
{{Appendix}}
E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Sinembargo, den añanan 1880, konfliktonan a surgi entre Godden i e ko-doñonan, mientras preisnan di merkado mundial a baha. Na 1895 Godden a para e produkshon i eksportashon, ku konsekuensianan fatal pa empleo i entradanan di gobièrnu.
Na 1912, 17 aña despues, su yu mayó William Godden ta kumpra tur e terenonan di Santa Barbara na un findishi públiko i ta funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania Minero di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]].<ref name="buurtprofiel"/> E minamentu di fòsfat ta wòrdu reanudá i eksplotashon a sigui. Sinembargo, e grado di fòsfat a baha i finalmente a stòp e minamentu di fòsfat na 1979. E kompania minero ta aktivo ainda, pero produkshon a keda limitá na piedra di kalki, ku ta prinsipalmente destiná pa e merkado di konstrukshon lokal. Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
E ingles [[John Godden]] (1849-1938) a funda NV Mijnmaatschappij Curaçao (Kompania di Mineria di Kòrsou) dia [[31 di desèmber]] [[1912]] pa eksplotá e área.<ref name="buurtprofiel"/>
Fuikbaai tabata un haf natural pasùit di Seru Mesa. Un kompleho industrial a wòrdu konstruí den Nieuwpoort na Fuikbaai, konsistiendo di tayer, ofisina, depósito i kasnan.[2] E kompleho a wòrdu konstruí den estilo ingles.[8]
Un liña di trein smal a wòrdu konstruí entre Seru Mesa i Nieuwpoort pa transportá e fòsfat for di e seru pa e haf. Te ku 1887, e treinnan tabata wòrdu hala pa buriku.[9] A surgi desakuerdo entre Godden i e ko-doñonan di e mina, i na 1895 e mina a wòrdu será. E mina a wòrdu habrí bèk na 1912 i a operá te ku 1979.[6] Ainda ta saka piedra di kalki pa konstrukshon lokal,[6] i Fuikbaai ta un haf privá di Curaçao Mining Company.[1]
Punto di envio pa fosfato na Fuikbaai. E punto di embarkashon ta konektá na e área di ekstrakshon di fosfato via un ferry di via smal di aproksimadamente 1.500 m di largura. Tambe komun ta e nòmber Newport.
---------------------
{{infobox edificio
<!-- Historia -->
| status =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| fecha_construccion =
| fecha_funda =
| inaugura =
| cera =
| renova =
| restaura =
| aña_basha =
<!-- Dimension -->
| haltura =
| area =
| antena =
| omtrek =
<!-- Arkitectura -->
| estilo =
| material =
| cantidad_piso =
| cantidad_lift =
| cantidad_trapi =
| cantidad_camber =
| cantidad_sala =
| capacidad =
<!-- Construccion -->
| architect =
| propietario =
| diseñador =
| encarga =
| gasto =
<!-- Reconocemento -->
| status_monumento =
| fecha_registra =
| id =
| distincion =
<!-- imagen -->
| imagen2 =
| descripcion2 =
| imagen3 =
| descripcion3 =
<!-- Mapa -->
| zoom =
}}
---------------------
{{infobox luga den pais
| variante = c
| tipo = Pueblo
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Koraal Partir''' ta un bario di ........ na [[Kòrsou]]. E ta situá na
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
[[:Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
----------------------
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =65081475|titulo=Tafelberg}}
{{References}}
}}
[[Category:Seru]]
[[Category:Kòrsou]]
-----------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Steenrijk
| districto = [[Willemstad]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Steenrijk''' ta un bario di [[Willemstad]], [[Kòrsou]]. E ta situá mas o ménos un kilometer zùitost di sentro di Willemstad, i tin e densidat di poblashon di mas haltu di e isla.[1] 1]]
== Historia ==
Steenrijk tabata un área ku yen mata di palu. Na 1791 a lanta e plantahe Maria Pompoen. Na 1804, e plantashon di Steenrijk a sigui. Ambos plantacion tabata di escala chikito. 3] Te na 1925, e ekonomia tabata basá riba agrikultura di subsistensia i pisca.[ E boom di petroleo i industria di fosfato na komienso di siglo 20, a resultá den un oumento di poblashon, i e transformashon di Steenrijk den un zòn residencial. 3]
E palabra Hulandes "steenrijk" ta traduci na "such rich", sinembargo Steenrijk ta un bario pober cu un entrada promedio di 22% bou di e promedio pa Curaçao. 6]
Steenrijk tin un gran kantidat di tienda, supermerkado, bar, restorant i hotel.[ Durante di Segunda Guera Mundial, a konstruí un bateria di kosta na Steenrijk pa protehá e isla kontra U-boot. E ruinanan di e bateria ainda por ser mira,[3] i a ser deklará un monumento.[ 7]
Personanan prominente
* George Jamaloodin (naci na 1967), Minister di Finansa y criminal convicto.[ 8]
nl.wiki:Steenrijk ta un bario di Willemstad, e kapital di Kòrsou. E ta situá poko ost di Punda, e sentro turístiko di Willemstad. Steenrijk tambe ta frontera ku e distrito di Saliña.[2] Ademas di Steenrijk, e zona di Steenrijk ta inkluí tambe e barionan di Mariepampoen i Kaya Kustbatterij i tabatin un poblashon di 3.752 na 2011.[1]
Kontrali na loke e nòmber ta sugerí, Steenrijk ta un bario di klase trahadó pober,[3] ku prinsipalmente bibienda abou.
Steenrijk Land a wòrdu kumprá dia 20 di mei 1804 i deskribí komo un “pida tereno”, loke ta nifiká ku e tabata un tereno ku mas tantu kas di palu òf sin kas at all. Steenrijk a keda predominantemente boská pa hopi tempu, pero esaki a kambia debí na e subida rápido di e industria di zeta den e promé dékadanan di siglo binti, ku e imigrashon grandi asosiá i e skarsedat di bibienda agudo ku a resultá. Ademas di emití tereno di hür pa konstrukshon di bibienda privá, a lanta proyektonan di bibienda públiko ku sosten di gobièrnu dor di asosiashonnan di bibienda privá, i despues tambe dor di gobièrnu mes.
Polítikonan Helmin Wiels i George Jamaloodin, entre otro, a lanta na Steenrijk.
Fuentenan
{{Appendix}}
[[:Category:Willemstad]]
--------------------------
{{infobox luga den pais| variante = c
| tipo = Lugá
| nomber = Westpunt
| alias = Wespen
| districto = [[Bandabou]]
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
}}
'''Westpunt''' ta e nòmber di e punto mas oksidental di e isla di [[Kòrsou]], un pais den Reino Hulandes den Karibe. Un bandera ta marca e punto mas west di e isla for di Cliff Villa Peninsula un kilometer nort di e pueblo di Sabana Westpunt.
Westpunt ta un lugá na Curaçao. E ta situá den nortwest di e pais, 40 km nortwest di e kapital Willemstad. Westpunt tambe ta e nòmber di un isla na nort-west di e pueblo. E kapo ta e puntonan di mas west di Kòrsou.
{{Appendix}}
-----------------------------------
{{Databox}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un edifisio religioso /misa [[Iglesia Catolico Romano|katóliko]] na [[San Willibròrdu]], den [[Bandabou]].
E misa a wòrdu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. E konstrukshon a tuma luga entre 1884 i 1888. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). onder pastoor Vincent janssen werd het huidige kerkgebouw gbouwd.
Het is honderd jaar geleden dat de huidige kerk er gebouwd werd nadat er voor die tijd al 35 jaar lang in een eenvoudiger onderdak gekerkt werd.<ref>Eeuwfeest kerk San Willibrordo. "Amigoe". Curaçao, 08-11-1984, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643088:mpeg21:p003</ref>
In 1849 richtte pastoor Ledel de parochie SanWilibrodus op, opgezet op initiatief van mgr. niewindt.<ref>San Willibrordo 125 jaar parochie Herdenking staat in teken van getuigen. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 17-12-1974, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 08-12-2023, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010461227:mpeg21:p008</ref>
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=nl|oldid =62581071|titulo=Sint Willibrordus (Curaçao)}}
{{References}}
;Lista di fuente
* [https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Willibrodus_.pdf Buurtprofiel St. Willibrordus], Gobièrnu di Kòrsou (2011)
}}
[[:Category:Lugá na Kòrsou]]
-----------------
knjx1bc8of6reid3ghz6chmirh3mjd7
Schottegat
0
11132
208049
146086
2026-10-29T20:40:04Z
Caribiana
8320
infobox + imagen agrega
208049
wikitext
text/x-wiki
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bahia
| nomber = Schottegat
| imagen = Willemstad.JPG
| descripcion =Bahia di Schottegat den [[Willemstad]].
| zoom = 13
}}
'''Schottegat''' ta un bahia i un haf natural riba e isla di [[Kòrsou]], ku ta konektá ku [[Laman Karibe]] dor di [[Bahia di Santa Ana]].
Awendia Schottegat ta kompletamente rondoná dor di [[Willemstad]].<ref>{{Citeer web|titel= Integrated Coastal Zone Management of Coral Reefs: Decision Support Modeling|url= https://books.google.co.ve/books?id=4Y0aAxtSvDAC&pg=PA49&dq=Schottegat+curacao&hl=es&sa=X&ved=0CEEQ6AEwBGoVChMIpOj_yI-VxwIVSxUeCh0n7Agu#v=onepage&q=Schottegat%2520curacao&f=false|werk= World Bank Publications|date = 2000-01-01|bezochtdatum=2024-03-23|isbn=9780821346280|auteur =Kent Gustavson, Richard M. Huber & H. Jack Ruitenbeek}}</ref> Kantu di Schottegat ta enkontra, entre otro:
* Isla, un peninsula, unda ta establesé [[refineria Isla]],
* Fort Nassau, un [[Fòrti|fortifikashon]] konstruí na 1797,
* Parera, e base di [[Marina Real|marina real hulandes]].
[[Bahia di Santa Ana]] ta ser krusá dor di dos brùg, e [[Koningin Emmabrug]] pasùit i [[Koningin Julianabrug]] panort.
[[File:Punda otrabanda.jpg|thumb|center|500px|[[Bahia di Santa Ana]] pa drenta den Schottegat.]]
{{Appendix}}
[[Category:Kòrsou]]
08w9urofxrsdb35rzrf7x00qc7cgj52
Usuario:Caribiana/Sandbox/Monumento - Kòrsou
2
11157
208072
206865
2026-10-30T10:13:16Z
Caribiana
8320
208072
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
Pending: [[Kapel Sehos]] - [[Premio Jackie Voges]] - [[Plantashi Hato]] - [[Fundashon Docomomo Curacao]] - [[Misa di San Willibrordu]] - [[Kas di Pueblo]]
------------------
{{infobox edificio | variante = c
| tipo = religioso
| nomber = Kapia Sehos
| imagen = Muurschildering in de kapel van het Elisabeth Gasthuis op Curaçao, KITLV 150035.tiff
| pais = {{CUW}}
}}
'''Kapia Sehos''' ta un kapia históriko ku tabata forma parti di e kompleho di [[Sint-Elisabeth Hospital]] (Sehos) na [[Willemstad]], kapital di [[Kòrsou]]. Situá den e zona di [[Otrobanda]], e kapia ta forma parti di e herensia kultural i históriko di e área.<ref name="kapel">{{citeer web|auteur=[[Dick Drayer]]|url=https://www.curacao.nu/nieuws/algemeen/97127/historische-sehos-kapel-blijft-in-particuliere-handen-ondanks-aankoop-door-overheid|titel=Historische SEHOS-kapel blijft in particuliere handen, ondanks aankoop door overheid|werk=curacao.nu|datum=2026-10-11|bezochtdatum=2026-10-14}}</ref>
== Historia ==
Sint-Elisabeth Hospital tabata un hospital na [[Kòrsou]] for di 1855 te novèmber 2019.<ref name=:"1">{{citeer boek|auteur= Busari, Jamiu O. & Duits, Ashley J.|url=https//pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4305231/|titel= The strategic role of competency based medical education in health care reform: a case report from a small scale, resource limited, Caribbean setting|uitgever=National Library of Medicine}}</ref> E hospital general katóliko a wòrdu fundá pa monseñor [[Ferdinand Kieckens]] ku sosten di e sürnan Fransiskano di Breda.
Un kapia tabata forma parti di e kompleho di hospital desde [[siglo 19|siglo diesnuebe]] i tabata sirbi pa selebra misa, seremonia di entiero, boutismo, último sakramentu i pa otro aktividatnan relashoná ku bida religioso. Usuarionan no tabata solamente e sürnan i otro personal religioso, sino tambe pashènt, personal di hospital i habitantenan di Otrobanda.<ref>{{citeer web|auteur=[[Dick Drayer]]|url=https://www.curacao.nu/nieuws/column/76348/wat-nu-is-het-doek-echt-gevallen-voor-sehos-slot-|titel= Wat nu, is het doek écht gevallen voor Sehos? (Slot)|werk=curacao.nu|datum=2026-06-29}}</ref>
===Di dos kapia===
Na 1913, a konstruí un kapia nobo, ku tabata modesto pero mas grandi ku e edifisio anterior. E struktura, di aproksimadamente 23 meter di largura, tabata situá parsialmente riba e mesun tereno di e kapia bieu, pero orientá pa ost en bes di pasùit. Dilanti di dje tabatin un plasa chikí.<ref>{{citeer web|titel=Het St. Elisabeth's-Gasthuis op Curaçao. 1855 -- 3 December – 1930|werk=[[Amigoe]]|datum=1930-11-15|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-14|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010280986:mpeg21:p001}}</ref>
Sinembargo, despues di algun dékada, e direktiva di hospital a disidí pa desmantelá i remplasá e kapia. E edifisio di 1913 tabata situá serka di e residensia di e sürnan, kaminda e tabata limitá e entrada di lus natural, aire fresku i bista. Ademas, su konstrukshon tabata limitá e posibilidat pa mehorá e konekshon entre e alanan ost i wèst di e hospital.
=== Di tres kapia ===
E di tres i aktual kapia a wòrdu diseñá pa arkitekto A. J. Morel, kende tambe a dirigí e trabou di konstrukshon. E edifisio a wòrdu diseñá ku atenshon pa su aparensia i beyesa, limitá solamente pa e rekursonan disponibel. Dia 13 di novèmber 1939, a konsagrá e kapia i pon'é den uso.<ref>{{citeer web|titel=De Nieuwe Kapel in het St. Elisabeth-Gasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1939-11-25|bezochtdatum=2026-10-14|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281843:mpeg21:p001}}</ref><ref name=:"1939">{{citeer web|titel=Sehos-kapel vijftig jaar|werk=[[Amigoe]]|datum=1989-11-11|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642618:mpeg21:p003}}</ref>
Pa anunsiá sirbishi di kapia na e pashèntnan i personal di e hòspital, a konstruí na 1951 un toren ku tres kampana riba e tereno di St. Elisabeth Hospital.<ref>{{citeer web|titel=Na drie jaar ”stilte” Kapelklokken hospitaal worden in ere hersteld|werk=[[Amigoe]]|datum=1986-09-15|bezochtdatum=2026-10-14|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010641808:mpeg21:p001}}</ref>
E hospital, inkluyendo e kapia, a wòrdu bishitá pa [[Juliana di Hulanda|Prinsesa Juliana]] na 1944 i pa Prins Bernhard na 1950.<ref>{{citeer web|titel=In het Sint Elisabethgasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1944-03-02|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010403043:mpeg21:p002}}</ref><ref>{{citeer web|titel=De Prins in het St. Elisabethgasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1950-01-19|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010403158:mpeg21:p002}}</ref>
==Arkitektura i dekorashon==
E kapia ta distinguí su mes pa su espasio interior berdaderamente deboto i su bentananan di glas di koló, reflehando e kontribushon artístiko di diferente pintor i artesano konosí.<ref name=:"1939"/>
E struktura arkitektóniko di e kapia tin e plafon di arko ta wòrdu sostené pa arkonan puntá ku ta ekstendé te abou na e flur. E altura total for di e flur te na e punta mas altu di e arko ta 14 meter, ku un altura interior di aproksimadamente 11 meter. E flur, e akabado mas abou di e muraya, e altar i e banki di komunión den e santuario ta trahá di marmer di Calacatta, ku detaye di marmer blou-turko.<ref name=:"14">{{citeer web|titel=De Nieuwe Kapel in het St. Elisabeth-Gasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1939-11-25|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281843:mpeg21:p001}}</ref>
E altar, diseñá pa rekordá un mesa di sakrifisio, ta instalá riba e nivel di e santuario ku trapinan trahá tambe di marmer blou-turko.<ref name=:"1939"/> E altar ta dominá pa un krus grandi di marmer blou ku un figura di [[Hesus|Kristu]] di tam vanaño natural, trahá di palu pasa den awa di oro. E plataforma di koro ta konsistí di un plachi di beton ku ta kolga na muraya i será pa un trali di heru dekorá inkluso e inskripshon ''Zingt den Heer — Looft Hem''.<ref name=:"14"/>
E artista di glas Lou Asperslag a diseñá e bentananan di glas di koló ku vários presentashon religioso, i Joep Nicolas a krea e stashonnan di krus.<ref>{{citeer web|titel=Elisabeths Hospitaal, monument van katholieke charitas|werk=[[Amigoe]]|datum=1955-11-23|bezochtdatum=2026-10-14|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010988488:mpeg21:p002}}</ref> E altar di marmer a wòrdu suministrá pa e firma hulandes Van Stokkum, di [[Rotterdam]], ku a enkargá e diseño dekorativo na Aug. van Os.<ref name=:"14"/>
Na 1946, pintor hulandes Dolf Henkes (1903–1989) a krea un mural rondó di e altar di e kapia. Henkes a biba na Kòrsou di 1945 te 1947, despues di un invitashon di [[Chris Engels]]. Na 1977, e mesun artista a restorá e mural.<ref>{{citeer web|titel=De Muurschildering in de Kapel van het Hospitaal|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-06-01|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010402069:mpeg21:p004}}</ref><ref>[https://www.cultureelerfgoed.nl/actueel/magazines/sporen-van-slavernij-en-koloniaal-verleden/2020/2/negerjongen-curacao ‘Negerjongen – Curaçao’], cutureelerfgoed.nl</ref><ref>{{citeer web|titel=In kapel van hospitaal Dolf Henkes komt eigen fresco's restaureren|werk=[[Amigoe]]|datum=1977-07-08|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010639456:mpeg21:p002}}</ref>
==Despues di Sehos==
E kapia i e otro edifisionan riba e tereno di e eks-kompleho di hospital tabata pertenesé na Fundashon Sehos.<ref name="kapel"/> Despues di e siere di e hospital na novèmber 2019 i e bankarota di e fundashon na 2025 e edifisionan a wòrdu bendí.<ref name="Sehos">{{citeer web|url=https://antilliaansdagblad.com/nieuws-menu/curacao/31275-doek-sint-elisabeth-valt|titel=Doek Sint Elisabeth valt|werk=[[Antilliaans Dagblad]]|datum=2025-06-12|bezochtdatum=2026-10-14}}</ref>
<ref>[https://antilliaansdagblad.com/artikel/curacao/20260702/start-herontwikkeling-sehos Start herontwikkeling Sehos], [[Antilliaans Dagblad]] (2 di yüli 2026)</ref>
E kapia ta situá riba kavel B-3502, ku un superfisie di 764 meter kuadrá, ta pertenesé desde 2026 na Otrabanda Village, un kompania inmobiliario. E kompania a kumpra e eks-kompleho di hospital for di e kuradó di bankarota i e mesun aña a rebendé esaki na Pais Kòrsou i HNO Vastgoed & Beheer, sinembargo, e kapia no tabata inkluí den e benta.<ref name="kapel"/>
Den e akuerdonan pa e futuro desaroyo di e tereno, e partidonan enbolbí a rekonosé e kapia komo un punto di referensia históriko ku mester wòrdu tumá na kuenta den e planifikashon di e área. Pais Kòrsou a haña kontrol kontraktual riba e desaroyo di e área, aunke no tur kavel a bira propiedat di gobièrnu.<ref name="kapel"/>
Ideanan pa e futuro uso di e kapia ta inkluí pa habri esaki pa pashèntnan di [[Curaçao Medical Center]] (CMC) i pa bishitantenan katóliko ku ta yega na e terminal di krusero situá den serkania. <ref name="kapel"/>
{{Appendix}}
=================
== Despues di Sehos ==
E kapia históriko di èks-St. Elisabeth Hospital (SEHOS) na Otrobanda ta keda propiedat di Otrabanda Village B.V. i no tabata inkluí den e benta na Pais di Kòrsou òf HNO Vastgoed en Beheer.
E kapia ta situá riba tereno B-3502, ku ta kubri un área di 764 meter kuadrá. E tereno ta pertenesé na Otrabanda Village, e kompania di biennan rais ku anteriormente a kumpra e kompleho di hospital anterior for di e kuradó di bankarota.
E partidonan enbolbí ta deklará ku desaroyo den futuro mester tene kuenta ku e identidat di e área, ku e kapel ta sirbi komo un punto di anker. E prinsipionan aki a wòrdu inkorporá den akuerdonan tokante e desaroyo mas aleu di e kompleho di hospital anterior.
Bou di e akuerdonan aki Pais Kòrsou ta asumí kontrol kontraktual riba desaroyo di e área, ounke no ta tur e kavelnan a bira propiedat di gobièrnu.
E kapel ta wòrdu identifiká eksplísitamente den e akuerdonan di desaroyo komo un punto di anker históriko.<ref name="kapel"/>
Plannan di redesaroyo resien a asta konsiderá habri e kapia pa pashèntnan di e [[Curaçao Medical Center]] (CMC) nobo i pa turistanan krusero katóliko ku ta mará na e mega-pier den serkania. Aunke e kompleho di hospital a wòrdu bendí despues di e bankarota na 2025, ta stipulá den kontrakt ku e kapel históriko mester wòrdu konserbá i keda aksesibel komo parti di e desaroyo di e sitio den futuro.<ref name="kapel"/>
{{Appendix}}
==========================
== Edifisio ==
Diferente artista a kontribuí na e dekorashon di e edifisio. Lou Asperslag a diseñá e bentananan di glas di koló, i Joep Nicolas a krea e Stashonnan di Krus. E altar di marmer a wòrdu suministrá pa e firma hulandes Van Stokkum, di Rotterdam, ku a enkargá e diseño dekorativo na Aug. van Os.[[5]][[6]]
E kapia aki a remplasá unu muchu mas chikitu ku tabata para riba e sitio kaminda e ofisinanan di atministrashon ta situá awor, banda di e eks-konbento di e soeurnan religioso. Despues ku e ruman muhénan a ofresé nan orashonnan i deboshonnan den e espasio ei pa mas ku ochenta aña, e direktiva di hospital a disidí di konstruí un kas di adorashon nobo, mas grandi i mas bunita ku tambe lo a benefisiá e pashèntnan.<ref name=:"1939"/>
De kapel van het Sint Elisabeths Hospitaal is een juweel van een Godshuis. Bekende kunstenaars leverden daarvoor hun bijdrage. De muurschilderingen zijn van Dolf Henkes, de gebrandschilderde ramen van Lou Asperslag en de kruiswegstaties van Joep Nicolas.<ref>68 religieuzen en 174 leken in dienst van Anti IL volk. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 23-11-1955, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 12-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010988488:mpeg21:p002}}</ref>
E diseño ta di e arkitecto A.J. Morel. Artistanan a kontribuí ku nan talentonan: artista di glas Lou Asperslag a krea e bentananan, pintor Joep Nicolas e Stashonnan di Krus, i Dolf Henkes ku e mural rondó di e altar.<ref name=:"1939"/>
Desde e Segundo Konsilio di Vatikano, a pone mas énfasis riba e aspekto di kuminda di Eukaristia. Konsekuentemente, nan a pone un mesa di altar riba e trapinan di e santuario.<ref name=:"1939"/>
Na 1946, un mural a wordo crea den e kapel door di Dolf Henkes (1903–1989), un pintor y artista visual di Rotterdam cu a keda na Curaçao di 1945 pa 1947 riba invitashon di [[Chris Engels]].<ref>De Muurschildering in de Kapel van het Hospitaal. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 01-06-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 12-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010402069:mpeg21:p004}}</ref><ref>[https://www.cultureelerfgoed.nl/actueel/magazines/sporen-van-slavernij-en-koloniaal-verleden/2020/2/negerjongen-curacao ‘Negerjongen – Curaçao’], cutureelerfgoed.nl</ref> Na 1977, el a restorá e mural e mes.<ref>{{citeer web|titel=In kapel van hospitaal Dolf Henkes komt eigen fresco's restaureren|werk=[[Amigoe]]|datum=1977-07-08|bezochtdatum=2026-10-12|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010639456:mpeg21:p002}}</ref>
Na 1951, Pader Rektor Hulsman a enkargá konstrukshon di un toren na St. Elisabeth Hospital, ku ta akapará tres kampana. Situá banda di e laboratorio i e departamentu di rayo X, e toren tabata kontené dos kampana grandi i un chikitu ku tabata bati e Angelus tres biaha pa dia. E dos kloknan grandi a haña nan nòmber for di Santa Isabel i San Hosé. E kampananan tambe a anunsiá sirbishi di kapia na e pashèntnan i personal di e hòspital.<ref>Na drie jaar ”stilte” Kapelklokken hospitaal worden in ere hersteld. "Amigoe". Curaçao, 15-09-1986, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010641808:mpeg21:p001}}</ref>
Den e edifisio, henter e arko (gewelf) ta wòrdu sostené pa boog/arkonan punta ku ta ekstendé te na e vloer. E altura for di e vloer di misa te na e lomba ta 14 meter, ku un altura interior di 11 meter; e hanchura paden ta 14 meter, miéntras ku e largura ta 22 meter. Seis meter di e largura aki ta wòrdu okupá pa e kansel, ku ta wòrdu formá pa un ábside ku ta konta ku dos arko mas chikitu. Aki, e vloer, wainscoting, altar i rail di komunion ta trahá di marmer di Calacatta aksentuá ku bandanan di marmer blou turko, e último tambe ta e material usá pa e trapinan. E altar, diseñá pa parse un mesa di sakrifisio masivo, ta wòrdu dominá pa un krus grandi, tambe di marmer blou, ku ta karga un figura di Kristu di tamaño real grabá for di palu di linden hopi dorá.<ref name=:"14">{{citeer web|titel=De Nieuwe Kapel in het St. Elisabeth-Gasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1939-11-25|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281843:mpeg21:p001}}</ref>
E bentananan di glas di koló di e kapel a wòrdu kreá pa e artista di glas renombrá Lou Asperslag. E interkambio di koló den e bentana aki ta krea un ambiente berdaderamente deboshonal denter di e kapel.
E loft di e koro ta konsistí di un plachi di beton ku kantilever, será pa un baranka di heru forhá orná ku ta konta ku e inskripshon “Kanta na Señor” — “Alabá E.”
== Despues di Sehos ==
E kapia históriko di èks-St. Elisabeth Hospital (SEHOS) na Otrobanda ta keda propiedat di Otrabanda Village B.V. i no tabata inkluí den e benta na Pais di Kòrsou òf HNO Vastgoed en Beheer.
E kapia ta situá riba tereno B-3502, ku ta kubri un área di 764 meter kuadrá. E tereno ta pertenesé na Otrabanda Village, e kompania di biennan rais ku anteriormente a kumpra e kompleho di hospital anterior for di e kuradó di bankarota.
E partidonan enbolbí ta deklará ku desaroyo den futuro mester tene kuenta ku e identidat di e área, ku e kapel ta sirbi komo un punto di anker. E prinsipionan aki a wòrdu inkorporá den akuerdonan tokante e desaroyo mas aleu di e kompleho di hospital anterior.
Bou di e akuerdonan aki Pais Kòrsou ta asumí kontrol kontraktual riba desaroyo di e área, ounke no ta tur e kavelnan a bira propiedat di gobièrnu.
E kapel ta wòrdu identifiká eksplísitamente den e akuerdonan di desaroyo komo un punto di anker históriko.<ref name="kapel"/>
Plannan di redesaroyo resien a asta konsiderá habri e kapia pa pashèntnan di e [[Curaçao Medical Center]] (CMC) nobo i pa turistanan krusero katóliko ku ta mará na e mega-pier den serkania. Aunke e kompleho di hospital a wòrdu bendí despues di e bankarota na 2025, ta stipulá den kontrakt ku e kapel históriko mester wòrdu konserbá i keda aksesibel komo parti di e desaroyo di e sitio den futuro.<ref name="kapel"/>
{{Appendix}}
E kapia di 1913 i e edifisio nobo di 1939
Na 1913, a konstruí un kapia nobo, ku tabata mas grandi ku e edifisio anterior. E edifisio, di aproximadamente 23 meter di largura, tabata situá parsialmente riba e mesun tereno di e kapia bieu, pero orientá pa ost en bes di pa sùit. Dilanti di dje tabatin un plasa chikí.[[4]]
Sin embargo, despues di algun dékada, e direktiva di hospital a disidí pa remplasá e kapia. E edifisio di 1913 tabata situá serka di e residensia di e monhanan, kaminda e tabata limitá e entrada di lus natural, aire fresku i bista. Ademas, su konstrukshon tabata limitá e posibilidat pa mehorá e konekshon entre e alanan ost i wèst di e hospital.
E kapia nobo a wòrdu diseñá pa arkitekto A. J. Morel, kende tambe a dirigí e trabou di konstrukshon. E edifisio a wòrdu diseñá ku atenshon pa su aparensia i pa e rekursonan disponibel. Dia 13 di novèmber 1939, a konsagrá e kapia i pone e den uso.[[5]][[6]]
Diferente artista a kontribuí na e dekorashon di e edifisio. Lou Asperslag a diseñá e bentananan di glas di koló, i Joep Nicolas a krea e Stashonnan di Krus. E altar di marmer a wòrdu suministrá pa e firma hulandes Van Stokkum, di Rotterdam, ku a enkargá e diseño dekorativo na Aug. van Os.[[5]][[6]]
Na 1944, Prinsesa [[Juliana di Hulanda]] a bishitá e hospital i su kapia. Prins Bernhard a bishitá e kompleho na 1950.[[7]][[8]]
E mural i e toren di kampana
Na 1946, pintor hulandes [[Dolf Henkes]] (1903–1989) a kreá un mural rondó di e altar di e kapia. Henkes a biba na Kòrsou di 1945 te 1947, despues di un invitashon di [[Chris Engels]]. Na 1977, e mesun artista a restaurá e mural.[[10]][[11]][[12]]
Na 1951, pader rektor Hulsman a enkargá konstrukshon di un toren di kampana banda di e laboratorio i e departamentu di rayo X di e hospital. E toren tabatin tres kampana: dos grandi i un chikí. E dos kampanan grandi tabata yama Santa Isabel i San Hosé, miéntras ku e kampana chikí tabata anunsiá e Angelus tres biaha pa dia. E kampanan tabata anunsiá tambe e serbishinan religioso di e kapia na pashèntnan i personal di hospital.[[13]]
Arkitektura i dekorashon
E kapia a wòrdu diseñá pa A. J. Morel, ku kontribushon artístiko di diferente pintor i artesano. E edifisio ta distinguí su mes pa su espasio interior abòltu i su bentananan di glas di koló.
E bóvedanan ta sostené pa arkada punta ku ta baha te na e vloer. E altura total for di e vloer te na e parti mas haltu di e bóveda ta 14 meter, ku un altura interior di aproximadamente 11 meter. E espasio interior tin un hanchura di 14 meter i un largura di 22 meter. E kansel, ku ta okupa seis meter di e largura, ta keda den un ábside ku dos arkada mas chikí.[[14]]
E vloer, e revestimentu inferior di muraya, e altar i e baranka di komunión ta trahá di marmer di Calacatta, ku detaye di marmer blou-turkeis. E trapinan tambe ta trahá di e marmer blou. E altar, diseñá pa recordá un mesa di sakrifisio, ta dominá pa un krus grandi di marmer blou ku un figura di Kristu di tamaño natural, tallá den palu di linden i dorá.[[14]]
E bentananan di glas di koló, trahá segun diseño di Lou Asperslag, ta forma un parti importante di e dekorashon interior. E loft di koro ta konsistí di un plachi di beton ku ta sobresalí di e muraya i ta será pa un baranka di heru forhá, dekorá ku e inskripshon «Kanta na Señor» — «Alabá E».[[14]]
Despues di e Segundo Konsilio di Vaticano, a pone mas énfasis riba e altar komo mesa di Eukaristia. Den e kapia, esaki a resultá den e instalashon di un mesa di altar riba e nivelnan di e santuario.[[5]]
Despues di Sehos
Despues di e sera di Sehos na novèmber 2019, e kapia a keda komo un edifisio históriko den e tereno di e anterior kompleho di hospital. Segun e dokumentashon tokante e desaroyo di e sitio, e kapia ta pertenesé na Otrabanda Village B.V. i no tabata inkluí den e benta di e anterior kompleho na Pais Kòrsou òf na HNO Vastgoed en Beheer.[[1]]
E kapia ta situá riba kavel B-3502, ku un superfisie di 764 meter kuadrá. E kavel ta pertenesé na Otrabanda Village, un kompania inmobiliario ku a kumpra e anterior kompleho di hospital for di e kuradó di bankarota. Den e akuerdonan pa e desaroyo futuro di e tereno, e partidonan enbolbí a rekonosé e kapia komo un punto di referensia históriko ku mester wòrdu tené na kuenta den e planifikashon di e sitio. Pais Kòrsou a haña kontrol kontraktual riba e desaroyo di e área, aunke no tur kavel a pasa den propiedat di gobièrnu.[[1]]
Entre e ideanan pa e futuro uso di e kapia tabatin habri e edifisio pa pashèntnan di e nobo [[Curaçao Medical Center]] (CMC) i pa bishitantenan katóliko ku ta yega na e terminal di krusero serka di e sitio. Segun e akuerdonan di desaroyo, e kapia históriko mester wòrdu konserbá i keda aksesibel komo parti di e desaroyo futuro di e anterior kompleho di hospital.[[1]]
------------
NOTES
E kapel aktual di St. Elisabeth Hospital a keda solemnemente konsagrá i poné den uso dia 13 di novèmber 1939. Esei tabata sinkuenta aña pasá—un hubileo di oro, ku otro palabra.<ref name=:"1939"/>
E kapel aki a remplasá unu muchu mas chikitu ku tabata para riba e sitio kaminda e ofisinanan di atministrashon ta situá awor, banda di e eks-konbento di e soeurnan religioso. Despues ku e ruman muhénan a ofresé nan orashonnan i deboshonnan den e espasio ei pa mas ku ochenta aña, e direktiva di hospital a disidí di konstruí un kas di adorashon nobo, mas grandi i mas bunita ku tambe lo a benefisiá e pashèntnan. E diseño tabata di e arkitecto A.J. Morel. Artistanan a kontribuí ku nan talentonan: artista di glas Lou Asperslag a krea e bentananan, pintor Joep Nicolas e Stashonnan di Krus, i Dolf Heij e pintura rondó di e altar.<ref name=:"1939"/>
Desde e Segundo Konsilio di Vatikano, a pone mas énfasis riba e aspekto di kuminda di Eukaristia. Konsekuentemente, nan a pone un mesa di altar riba e trapinan di e santuario.<ref name=:"1939"/>
* Ludovicus Oeverhaus (1925-1990) was ziekenhuispastoor Sehos vanaf 1968.
------
E kapel históriko di èks St. Elisabeth Hospital (SEHOS) na Otrobanda ta keda propiedat di Otrabanda Village B.V. i no tabata inkluí den e benta na Pais di Kòrsou òf HNO Vastgoed en Beheer.
E kapel ta situá riba tereno B-3502, ku ta kubri un área di 764 meter kuadrá. E tereno ta pertenesé na Otrabanda Village, e kompania di biennan rais ku anteriormente a kumpra e kompleho di hospital anterior for di e kuradó di bankarota.
E partidonan enbolbí ta deklará ku desaroyo den futuro mester tene kuenta ku e identidat di e área, ku e kapel ta sirbi komo un punto di anker. E prinsipionan aki a wòrdu inkorporá den akuerdonan tokante e desaroyo mas aleu di e kompleho di hospital anterior.
Bou di e akuerdonan aki Pais Kòrsou ta asumí kontrol kontraktual riba desaroyo di e área, ounke no ta tur e kavelnan a bira propiedat di gobièrnu.
E kapel ta wòrdu identifiká eksplísitamente den e akuerdonan di desaroyo komo un punto di anker históriko.<ref name="kapel"/>
-------------
E kampananan di e kapel na St. Elisabeth Hospital pronto lo bati atrobe despues di tres aña di silencio.
Na 1951, Pader Rektor Hulsman a enkargá konstrukshon di un toren na St. Elisabeth Hospital, ku ta akapará tres klok. Situá banda di e laboratorio i e departamentu di rayo X, e toren tabata kontené dos klok grandi i un chikitu ku tabata bati e Angelus tres biaha pa dia. E dos kloknan grandi a haña nan nòmber for di Santa Isabel i San Hosé. E kloknan tambe a anunsiá sirbishi di kapel na e pashèntnan i personal di e hòspital. Sinembargo, na 1983, diripiente e kloknan a keda ketu. Nan a funshoná atrobe pa un ratu kòrtiku, pero no pa hopi tempu. Algun tempu pasá, un inspekshon di e Departamentu di Fasilidatnan a revelá defektonan signifikante den e toren, loke a kondusí na un desishon na aprel pa restorá esaki. Segun e “Sehos-bulletin” di St. Elisabeth Hospital, e mekanismo di klok a wòrdu kontrolá i drecha, e pilarnan di e toren a wòrdu restourá, i e biganan a wòrdu remplasá. E toren ta hayando un facelift actualmente, despues di cual e belnan lo wordo reinstala.<ref>Na drie jaar ”stilte” Kapelklokken hospitaal worden in ere hersteld. "Amigoe". Curaçao, 15-09-1986, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010641808:mpeg21:p001}}</ref>
Motibunan ku a pone e Direktiva konstruí e kapel nobo aki: (1) E lokalidat di e kapel bieu tabata sumamente desfaborabel. Konstruí solamente un meter leu for di e Residensia di e Hermananan, e último tabata kasi kompletamente privá di un bista, i tambe di aire fresku i e influensia benefisioso di lus natural. (2) Ademas, e arkitektura di e edifisio tabata di tal forma ku kualke forma di embeyesé tabata for di kuestion. (3) E kapel bieu tabata para den kaminda di un mehorashon planiá di hospital—spesifikamente, e konekshon entre e alanan Oost i Wèst, ku lo a fasilitá grandemente akseso na e vários departamentunan.
E kapel original a wòrdu konstruí na 1913 den forma di un edificio modesto.
E kapel nobo, cu a wordu embeyese te unda e rekursonan tabata permite, a wòrdu diseñá pa señor A. J. Morel, kende tambe a hasi e trabounan di konstrukshon. E marmer pa e altar a wordo suministra pa e firma Hulandes di piedra natural Van Stokkum (Rotterdam), cu a encarga e artista decorativo Aug. van Os pa crea e diseño. Manera menshoná anteriormente, Lou Asperslag a krea e bentananan; e tabata responsabel tambe pa vários muebles, manera e kandela, kandela, e aparato di lus sentral, i e vloer di e kapel.
Sinembargo, unabes ku e demolishon di e kapel bieu tabata riba e agènda, e Hunta a disidí di konstruí un kapel nobo—i unu mas bunita posibel, por lo ménos te kaminda e rekursonan tabata permití.<ref>De Nieuwe Kapel in het St. Elisabeth-Gasthuis. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 25-11-1939, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281843:mpeg21:p001}}</ref>
E hospital, inkluyendo e kapia, a wòrdu bishitá pa [[Juliana di Hulanda|Prinsesa Juliana]] na 1944 i pa Prins Bernhard na 1950.<ref>IN HET SINT ELISABETHSGASTHUTS.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1944, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 12-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010403043:mpeg21:p002}}</ref><ref>DE PRINS IN HET ST. ELISABETHS GASTHUIS.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 19-01-1950, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 12-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010403158:mpeg21:p002}}</ref>
{{Appendix}}
===Kapia di 1913===
Un kapel nobo konstrui na 1913, kasi kompletamente separá di 23 meter di largura, tabata situá parsialmente na e sitio di esun bieu pero awor orientá pa ost en bes di pa sùit. Dilanti di e kapel tabata situá un plasa chiki.<ref>Het St. Elisabeth's-Gasthuis op Curaçao. 1855 -- 3 December – 1930.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 15-11-1930, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010280986:mpeg21:p001}}</ref>
E kapel aktual a keda konsagrá i poné den uso dia 13 di novèmber 1939.<ref name=:"1939">Sehos-kapel vijftig jaar. "Amigoe". Curaçao, 11-11-1989, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642618:mpeg21:p003}}</ref>
E bentananan di glas di koló, trahá segun diseño di Lou Asperslag, ta forma un parti importante di e dekorashon interior. E plataforma di koro ariba ta konsistí di un plachi di beton ku ta sobresalí di e muraya i ta será pa un rail di heru forhá, dekorá ku e inskripshon ''Kanta na Señor» — «Alabá E».[[14]]
Despues di e Segundo Konsilio di Vaticano, a pone mas énfasis riba e altar komo mesa di Eukaristia. Den e kapia, esaki a resultá den e instalashon di un mesa di altar riba e nivelnan di e santuario.[[5]]
------------------
'''Huize Stroomzicht''' (tambe skirbí Huize Stroomzigt) ta un edifisio históriko di siglo 18 situá na Pater Euwensweg 34 den e distrito históriko di Otrobanda na Willemstad, Kòrsou.
Detayenan Klave
• Lugá: Pater Euwensweg 34, Otrobanda, Willemstad, Curaçao
• Arkitektura: Konstruí alrededor di 1760 den e estilo Baroko di Kòrsou, ku un fachada di gable kurvá karakterístiko tipiko di arkitektura Karibense-Hulandes di siglo 18.
• Signifikansia Históriko: E tabata pa hopi tempu e residensia di Dr. Chris Engels (médiko, artista, poeta, i fundadó di e revista literario De Stoep na 1940) i su kasá, artista Lucila Engels-Boskaljon. Lucila a krea un kuadro di mosaiko riba e muraya pafó di e kas, i e propiedat anteriormente tabatin un trapi di heru diseñá pa Gerrit Rietveld.
• Status di Monumento: Apesar di su edat i balor históriko, Huize Stroomzicht no ta registrá ofisialmente den e registro di monumento di Kòrsou.
• Kondishon Aktual: E edifisio a enfrentá intemperie severo, negligensia i kambionan struktural (manera e demolishon di un anekso bieu di siglo 18 i un arko di konekshon na fin di 2021).
* Huize Stroomzigt<ref>https://eilandverhalencuracao.com/2022/07/05/huize-stroomzigt/</ref>
----------
{{Variante|c}}
{{Databox}}
'''Premio Ernest (Jackie) Voges''' ta un premio di herensia kultural instituí na 2019 pa honra [[Jackie Voges]], kende tabata enbolbi ku Stichting Monumentenzorg Curaçao pa varios dekada di 1966 pa 2016, di kua e ultimo dos komo su presidente.
== Institushon ==
Stichting Monumentenzorg Curaçao (SMC), un fundashon privá (NGO) fundá na 1954, a disidí di implementá e premio ‘Ernest (Jackie) Voges Monument Award’ pa rekonose persona òf organisashonnan ku a mustra esfuerso ehemplar pa renobashon i preservashon di patrimonio konstruí na Kòrsou. Ku e selebrashon di su di 65° aniversario na 2019, SMC e premio lo wordu otorga pa promé biaha.<ref name="O">[https://monumentenzorg.cw/the-ernest-jackie-voges-monument-award/ The ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award], monumentenzorg.cw (20 di febrüari 2018)</ref>
E premio ta wòrdu otorga na un persona òf organisashon ku a mustra esfuerso ehemplar pa ku renobason i preservashon di herensia konstruí na [[Kòrsou]].<ref name="O"/>
E fundashon privá (NGO) Curaçao Monuments Foundation a keda fundá na 1954, sesenta aña pasá otro aña. E meta prinsipal ta pa konserbá i restorá monumentonan protehá. Pa por logra esaki, e fundacion ta cumpra monumentonan den un estado deteriora y ta restaura nan. Door di huur e monumentonan restaura e fundacion ta genera e fondonan pa sigui mantene e edificionan. Banda di e aktividat núkleo aki, e fundashon ta boga tambe pa stimulá validashon di nos monumentonan, ofresé konseho riba restourashon i mantenshon di monumentonan i enkurashá investigashon sientífiko riba historia di Kòrsou, en partikular pa loke ta pertenesé na nos monumentonan.
Sr. ing. Ernest ‘Jackie’ Voges tabata hopi enbolbí ku e fundashon pa 50 aña. El a bira komisario na 1966, i a okupá un posishon komo presidente di 1982 – 2003, sigui pa un otro laban komo komisario, finalmente birando konsehero di e fundashon te na ougùstùs 2016. Bou di su liderazgo, un kantidat grandi di monumento a wòrdu restourá i asina konserbá pa e komunidat di Curaça. Adishonalmente, e fundashon a wòrdu desaroyá den un organisashon profeshonal.
Komo un muestra di apresio pa Sr. Voges i su esfuersonan pa preservashon di nos herensia kultural konstruí, Hunta di Komisario a disidí dia 27 di yanüari di e aña aki pa instituí e premio ku ta hiba su nòmber. E premio ‘Ernest ‘Jackie’ Voges’ lo wordo otorga na un persona of organisacion cu a mustra esfuerso ehemplar pa cu renobacion y preservacion di herencia construi na Curaçao. Un hurado independiente lo disidí entre e personanan òf organisashonnan ku ta kuadra ku e kriterionan aki. E premio lo wordo otorga pa prome biaha na 2019.
== Ganado ==
* 2019 - CuraLiving B.V. pa e restourashon di Hotel ‘t Klooster.
* 2024 - Fundashon Mongui Maduro pa e restourashon di [[Lanthùis Rooi Catootje]], ku ta alohá [[Museo Mongui Maduro]].
restourá
----
Fundashon Mongui Maduro a risibí e ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award djaweps durante e entrega di premio na Museo Mongui Maduro. E premio ta rekonosí e ekselente renobashon ku Lanthùis Rooi Catootje a pasa aden resientemente. Ta e di dos biaha ku e premio aki, un inisiativa di Stichting Monumentenzorg Curaçao, a wòrdu entregá. Ku esaki e fundashon ta honra tambe defuntu Ernest ‘Jackie’ Voges, eks-presidente i eks-miembro di konseho di Monumentenzorg.<ref>[https://monumentenzorg.cw/mongui-maduro-monument-award/ Mongui Maduro Museum ta gana e di dos ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award], monumentenzorg.nl (29 di yanuari 2024)</ref>
Na nòmber di Fundashon Mongui Maduro, Henry van der Kwast a risibí e premio. Ademas, el a wòrdu sorprendí ku un pintura di Marianne Cats di Lanthùis Rooi Catootje den su estado renobá. E renobashon a finalisá na 2022. Pa mihó sostené e funshon ku e tin komo museo, a drecha i adaptá e areglo di e espasio. E restorashon a wòrdu ehekutá dor di Norman Panneflek i Dany’s Construction & Maintenance.
Segun e hurado, e restorashon por wòrdu konsiderá un ehèmpel. A integra mehorashon den i klima i usabilidat di e propiedat, sin menospresiá e aparensia históriko di e edifisio kompleto. Por ehèmpel, e sistema di èrko a wòrdu instalá di un manera diskreto, i a agregá un baño pa e bishitantenan di e museo. E funshonnan di sosten, manera e resepshon moderno i e kitchenette pa personal, a wòrdu inkorporá na un manera no masha notabel. Material eksistente a wòrdu resiklá na un manera sostenibel. E historia di e edifisio durante siglo a keda visibel i a haña su propio posishon bek.
Na 2019 Monumentenzorg a establesé e ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award pa honra e esfuersonan sin límite di sr. Voges, kende tabata envolví den e fundashon pa 50 aña na diferente forma, inkluso 21 aña komo presidente. Bou di su guia i vishon e fundashon a profeshonalisá. “Jackie semper a haña ku Kòrsou ta bira un tiki mas pober ku kada edifisio históriko ku ta wòrdu basha abou”, segun Herbert van der Woude, presidente di Stichting Monumentenzorg. “El a kumpra i restorá kasi mitar di e inventario di edifisionan di e fundashon. Ademas, el a regla finansiamentu, e tabata sa kon pa haña plaka tur kaminda, mas tantu na Hulanda, i hopi biaha el a tuma riesgo signifikante.” Sr. Voges a fayesé na ougùstùs 2023 na e edat di 92 aña.
Na 2019 a entregá e promé ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award na CuraLiving B.V. pa e restorashon di Hotel ‘t Klooster.
Na ougùstùs 2023, Kòrsou a pèrdè un gran kampion di e herensia konstruí di e isla ora Ernest (Jackie) Voges a fayesé na edat di 92 aña. E tabata hopi enbolbí den nos organisashon pa mas ku sinkuenta aña, inkluyendo un periodo di 21 aña komo presidente i hopi aña komo komisario i konsehero. Bou di su guia, Stichting Monumentenzorg Curaçao (e Curaçao Monument Foundation) a profeshonalisá i ekspandé, i un inventario kresiente di edifisionan anteriormente bandoná a keda transformá den e joyanan monumental ku nos ta kuida te dia di awe.
Pa honra e kompromiso personal aki ku nos edifisionan monumental, nos a instituí e Premio ‘Ernest (Jackie) Voges’ na 2019 konhuntamente ku nos di 65 aniversario. E seremonia di premio, ku a konta ku presensia di Sr. Voges mes, a tuma lugá na novèmber 2019 na Villa Maria. Curaliving a wòrdu rekompensá ku e promé Premio ‘Ernest (Jackie) Voges’ komo rekonosementu di e ekselente restourashon di e monasterio anterior ‘Hotel ‘t Klooster’.
No por wòrdu eksagerá kon instrumental e ròl di Sr. Voges den preservashon di herensia konstruí tabata den e último seis dékadanan. Ta sinti dushi amargo pa anunsiá ku na 2024 ora Stichting Monumentenzorg kumpli 70 aña di edat, e Premio ‘Ernest (Jackie) Voges’ lo wòrdu presentá pa di dos biaha. Amargo, pasobra e lo no ta presente personalmente e biaha aki. Pero dushi, pasobra e ta nifiká ku tin desaroyonan positivo den restourashon ku a krese for di e simianan ku el a sembra, i ku mester wòrdu selebrá na su honor.<ref>[https://monumentenzorg.cw/voges-award-2024/ ‘Ernest (Jackie) Voges’ Award in 2024], monumenenzorg.cw (31 oktober 2023)</ref>
{{Appendix}}
[[:Category:Kòrsou]]
[[:Category:Herensia kultural]]
------------
{{Databox}}
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Plantashi
| nomber = Plantashi Hato
| pais = {{CUW}}
}}
'''Plantashi Hato''' ta un eks-plantashi na [[Kòrsou]], kaminda e rebelion di katibu di 1750 a tuma lugá. E plantashi ku su [[lanthùis Hato|lanthùis]] tabata den poseshon di e [[West Indische Compagnie]] (WIC) te 1792. E kas grandi a keda den uso komo un residensia di kunuku di e direktor di WIC. Nan tabata kultivá maishi i tabatin hopi bestianan ku tabata kana kana kana; e nòmber Hato ta nifiká "patio di bestianan" na Spaño.
== Historia ==
Na 1700, WIC na Kòrsou tabatin nuebe plantashi, entre otro Plantashi Hato. Komo ku e kasnan aki otabata hopi neglishá, na 1717 a hür ocho kas na privá. Nan a mantené Plantage Hato: ku su 1400 ha, e tabata un di e mas grandi di Kòrsou. Tin 89 trahadó sklabisá, i tabatin un fuente natural ku tabata wòrdu usá pa irigashon. For di e momentu ei, e plantashon a sirbi komo tereno di kuminda pa esnan ku a bira katibu i komo lugá pa keda pafó pa e direktor di WIC, Isaac Faesch.[1] 1]
Dia 5 di yüli 1750 a tuma lugá un rebelion di katibu na Plantashi Hato. Den esaki 60 persona a muri, 59 di nan tabata katibu i un [[oropa|oropeo]]. Mayoria rebelde a kometé suisidio, ocho hòmber i sinku muhé a wòrdu bendi i 39 a ser ehekutá. 1]
Despues di 1929 e aeropuerto aktual a ser traha riba e eks-plantashi.[1] E sementerio monumental, e fuente natural i e bakinan di awa a keda seriamente dañá durante e operashon di rekuperashon di tera di Curaçao Airport Holding. 3]
For di 2014 e plantashon tabata e promé bario di biña di e parti Karibense di Reino Hulandes, ku un bario di biña i un bed & breakfast den e kas. Na 2016 Curaçao Airport Holding a terminá e kontrakt.[1] 4][2]
== Lanthùis Hato ==
E lanthùis Hato ta e lanthùis ku ta pertenese na e [[plantashi Hato]] den Hato na Korsou. E ta situá mas o ménos 50 meter nort di e kaminda aktual pa aeropuerto internashonal di Kòrsou. E tin un plan ku un forma ku ta kuadra ku un parti sentral típiko pa Kòrsou i galerías ku ta flankeá e edifisio. E parti sentral tin un dak ku ta forma un di dos dak, ku tin otro dak ku ta forma un di dos dak. Riba kada banda di e dak tin dos kapel. Den e edifisio ta inter alia e kushina. Banda di e fachada trasero tin un tereno ku muraya. 5]
E kompleho ta di balor historiko i kultural komo un ensamblahe di lanthùis, sementerio i hòfi ku un sistema di irigashon i pa motibu di e historia di e plantashon i e tereno. 5]
{{Appendix}}
Landhuis Hato is een voormalige plantagehuis in Curaçao, waar de Curaçaose slavenopstand van 1750 plaatsvond. Het was tot 1792 in bezit van de West-Indische Compagnie (WIC) en is in gebruik geweest als buitenverblijf van de directeur van de WIC. Er werd mais verbouwd en er graasde veel vee; de naam Hato betekent in het Spaans veeplaats.
Geschiedenis
Omstreeks 1700 bezat de WIC op Curaçao negen plantages, waaronder Plantage Hato. Omdat deze sterk verwaarloosd waren, werden er in 1717 acht aan particulieren verhuurd. Plantage Hato werd aangehouden: met zijn 1400 ha was het een van de grootste van Curaçao. Er werkten 89 tot slaaf gemaakten en er was een natuurlijke bron die gebruikt werd voor irrigatie. De plantage diende voortaan als kostgrond voor de tot slaaf gemaakten en als buitenverblijf voor de directeur van de WIC, Isaac Faesch.[1]
Op 5 juli 1750 vond op Plantage Hato een slavenopstand plaats. Hierbij vielen zestig slachtoffers: 59 slaafgmaakten en een Europeaan. De meeste opstandelingen pleegden zelfmoord, acht mannen en vijf vrouwen werden verkocht en 39 werden geëxecuteerd.[1]
Na 1929 werd op de voormalige plantage het huidige vliegveld aangelegd.[2] De monumentale begraafplaats, de natuurlijke bron en de waterbakken werden bij de de landaanwinning van de Curaçao Airport Holding ernstig beschadigd.[3]
Vanaf 2014 bevond zich op de plantage de eerste wijngaard van het Caribisch deel van het Koninkrijk der Nederlanden, met in het landhuis een wijnmakerij en bed & breakfast. In 2016 beëindigde Curaçao Airport Holding het contract.[4][2]
Het landhuis
Het landhuis ligt ongeveer 50 meter ten noorden van de huidige weg naar Curaçao International Airport. Het heeft een rechthoekige plattegrond met een voor Curaçao typisch centraal gedeelte en flankerende galerijen. Het centrale deel heeft een steil schilddak met aangrenzend schuine daken met dakrand boven de galerijen. Aan weerszijden van het dak zijn twee dakkapellen. In de uitbouw bevindt zich onder meer de keuken. Langs de achtergevel is een ommuurd terras.[5]
Het complex is van bouwhistorische en cultuurhistorische waarde als ensemble van landhuis, begraafplaats en tuin met een irrigatiesysteem en vanwege de historie van de plantage en het landgoed.[5]
Category:Plantashi na Korsou
{{Broodkruimel}}
[[:Categorie:Plantage| ]]
[[:Category:Geografia di Korsou]]
[[:Categorie:Slavernij in Curaçao]]
--------------------------
{{infobox edificio | variante = c
| tipo =
| nomber = Misa San Willibrordus
}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un kompleho di edifisio monumental na [[San Willibròrdu]], [[Kòrsou]].
E misa a wordu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). E misa ta forma parti di un kompleho, huntu ku un pastori bieu i un pastori nobo.
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
Op enkele kilometers van Sint Willibrordus liggen verder twee van Curaçao's vele schilderachtige baaien: de Porto Marie-baai en de Daaibooibaai.
Nabij het dorp liggen enkele niet langer in gebruik zijnde zoutpannen, onder meer die van de zoutplantage Rif St. Marie, een van de oudste plantages van het eiland. Nu zijn daarvan nog slechts enkele vervallen muren te zien. In de zoutpannen verblijven regelmatig flamingo's. Nabij het dorp ligt ook de rotsformatie die bekendstaat als El Indjan (De Indiaan).
Vroeger was er een verbinding tussen het dorp en de Bullenbaai via de Saliña Sint Marie en de Boka Sint Marie.
Complex R.K. Kerk Sint Willibrordus
Characteristics:
Roman Catholic church built in stone on rectangular floor plan. Large gabled roof over nave. Lower extension of apse on east end. Front façade on west side: main entrance and a bell tower. Gothic openings with pointed arches, Gothic wooden tracery in the arches. Interior: three naves divided by arcades; open roof construction; black tiles on floor; tomb of builder of church, Father Jansen, annex memorial plate in northern aisle. Additional structures: old and new vicarage, two cisterns, flagpole foot.
Monument value:
Architectural and historical value as a late 19th-century RC church in the Neo-Gothic style; ethnographic and cultural-historical value as part of the RC mission of Curacao; ensemble value as a coherent RC complex of a church, vicarages and cisterns in a historic setting; aesthetic value because of prominent location. Construction date:1884 – 1888.<ref>{{en}}[https://curacaomonuments.org/sites/sint-willibrordus/ Sint Willibrordus], curacaomonuments.org</ref>
{{Appendix}}
----------------
{{infobox edificio
| variante = c
| nomber = Kas di Pueblo
| imagen = Penstraat 22 - 24, restoration.png
| descripcion = Kas di Pueblo bou restourashon na 2023.
| nomber2 =
| localisa_na = Penstraat 22-24, Willemstad
| luga = {{CUW}}
| adres =
| fecha_funda =
| estilo =
| encarga =
| architect =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| propietario =
| status monumento =
}}
'''Kas di Pueblo, penstraat 22-24''' - toevoegen aan [[Partido Nashonal di Pueblo]]
Het monumentale gebouw (1860)? werd in 1948 ter beschikking gesteld aan de PNP als partijgebouw. Meer dat 50 jaren heeft het gediend in deze functie.
links
* https://antilliaansdagblad.com/nieuws-menu/26775-niets-slopen-en-ook-niet-plakken|
* https://curacao.nu/monumentenraad-wil-geen-sloop-en-nieuwbouw-van-kas-di-pueblo-zoals-nu-in-een-vergunning-is-geregeld/|5 december 2022
-----------------
'''Fundashon Docomomo Curaçao''' ta un fundashon ku ta enfoká riba e dokumentashon i konservashon di arkitektura modernista na [[Kòrsou]].
a wòrdu fundá na 2009 i ta enfoká riba e dokumentashon i konservashon di arkitektura modernista na Kòrsou. E fundashon ta forma parti di e red internashonal Docomomo, ku a hunga un rol lider den protekshon di edifisionan modernista mundialmente desde su fundashon na 1988.<ref>https://kikotapasando.com/2024/11/22/fundashon-docomomo-curacao-ta-presenta-buki-tokante-architektura-modernista-riba-curacao-modern-architecture-of-curacao-1930-1960/ Fundashon Docomomo Curaçao ta presentá buki tokante architektura modernista riba Curaçao: “Modern Architecture of Curaçao 1930-1960”], kikotapasando.com (22 di november 2024)</ref>
Reflecting on Curaçao’s Modernist Legacy – Chairman Ronny Lobo’s Speech
During the book launch of "Modern Architecture of Curaçao 1930-1960", our chairman, Ronny Lobo, delivered an inspiring speech that set the tone for the evening. His words highlighted the importance of preserving and celebrating the island’s modernist architectural heritage, the stories behind these iconic structures, and the vision for safeguarding them for future generations.
Read below the full speech (in Dutch) and immerse yourself in the passion and dedication driving this project.
#DocomomoCuraçao #ArchitecturalHeritage #ModernistLegacy #inspiringwords
Speech Ronny Lobo bij de presentatie van het boek Modern Architecture 1930-1960
Als voorzitter van de Stichting DoCoMoMo Curaçao, ben ik vereerd wat woorden te mogen uitspreken ter gelegenheid van de presentatie dit boek. Ik sta hier weliswaar met gemengde gevoelens. Terwijl we vandaag met veel blijdschap de publicatie van een prachtig architectuurboek vieren hebben we nauwelijks enkele weken geleden met lede ogen moeten aanzien hoe op Mahaai twee woonhuizen naar ontwerp van Ben Smit werden gesloopt. Zijn eigen woonhuis aan de Angloweg 9, in dezelfde wijk, prijkt gelukkig op de kaft van dit boek. Het werd in 2020 als eerste modern huis tot beschermd monument verklaard. Zijn dochter Jennifer, mede bestuurslid van onze stichting en speciaal voor de presentatie overgekomen uit Nederland, is erin opgegroeid.
De waardering voor goede architectuur blijkt niet vanzelfsprekend, soms door onbekendheid met vooral de modernere bouwstijlen. De beroemde architect Ludwig Mies van der Rohe zei: “Never talk to a client about architecture. Talk to him about his children. That is simply good politics. He will not understand what you have to say about architecture most of the time.” Mijn vroegere hoogleraar in Delft zei het ook: “Architectuur is net als contrabande- binnensmokkelen moet je het, keer op keer opnieuw.”
Aan de publicatie van het boek ging een lange periode vooraf waarin architecten en andere liefhebbers zich hebben ingezet voor het beschermen en behouden van goede architectuur op het eiland Curaçao, vooral de gebouwen in de herkenbare stijl van de Moderne Beweging ofwel in het Engels de Modern Movement. DoCoMoMo staat voor Documentation and Conservation of the Modern Movement. Het initiatief hiertoe werd in 1988 genomen door Wessel de Jonge en Hubert-Jan Henket van de Technische Universiteit in Eindhoven.
De beweging verspreide zich over de hele wereld als DoCoMoMo International, en omvat momenteel 79 nationale/regionale werkgroepen (chapters), waarvan de onze er een is.
Het huidige bestuur van onze stichting, opgericht op 2 maart 2009, bestaat uit 10 personen, van zeer gevarieerde pluimage. Naast mijn persoon als voorzitter:
- communicatiewetenschapper Renske Pin, secretaris;
- goud en geld deskundige Natalie van Tol, penningmeester;
- architectuurhistorici Jennifer Smit en Gerda Gehlen;
- bouwkundige en commercieel Manager bij de Stichting Monumentenzorg Juliette Buddingh’;
- juristen Arriën Lekkerkerker en Achim Henriquez;
- Change Manager Nicole Chirino;
- Docent Bouwkunde bij UOC architect Nienke Eshuis;
- Last but not least, schrijver van het boek, restauratiearchitect Michael Newton!
Een van de eerste activiteiten van onze stichting, onder voorzitterschap van Sofia Saavedra Bruno, was de organisatie van de eerste regionale conferentie over moderne Caribische architectuur in samenwerking met de Universiteit van de Nederlandse Antillen (nu UOC). Eén van de sprekers was Wessel de Jonge die ik zojuist noemde.
Ronald Gill, auteur van het boek Een eeuw architectuur op Curaçao, stelde een lijst op van gebouwen in de bouwstijl van de Moderne Beweging. Er werd een top tien samengesteld van zeer uiteenlopende gebouwen, waaronder kantoorgebouwen, woningen, een ziekenhuis en zelfs watertanks, die uitvoerig gedocumenteerd werden. In het boek dat we vandaag presenteren staan al deze prachtige gebouwen en meer.
Sommige zijn goed bewaard gebleven, maar sommige verkeren in zeer slechte staat. Met dit boek willen we laten zien wat architecten in een bepaalde periode hebben gemaakt en hoe hun gebouwen met internationale allure zijn aangepast aan het lokale tropische klimaat. We hopen daarmee het bewustzijn en de waardering voor deze architectuur te vergroten. De betere voorbeelden uit het verleden kunnen hopelijk ook de nieuwe generatie architecten inspireren. De nieuwe doosachtige architectuur die we thans waarnemen is naar mijn mening geen goede uitdrukking voor ons tropische klimaat waarvoor die gebouwd is. Het kleurgebruik, zo typerend voor de Caribische architectuur, lijkt te zijn teruggebracht tot slechts drie kleuren, wit, zwart en grijs, hier en daar onderbroken door donkerbruine steenstrips.
Het valt te betreuren dat van architectuurontwikkeling in de afgelopen eeuw, waaraan naast particuliere opdrachtgevers ook de overheid en de Shell een belangrijke bijdrage leverden, nauwelijks wat over lijkt te zijn. De Shell was niet alleen de belangrijkste economische pijler van het eiland, maar had ook een sterke invloed op de architectuur hiervan. De woonhuizen voor de werknemers van het bedrijf in Emmastad en Julianadorp en het hoofdkantoor en het laboratorium zijn goede voorbeelden van typisch tropische architectuur.
Cornelis Bakker, een Nederlandse architect die in 1939 arriveerde, was de eerste professioneel opgeleide architect woonachtig op Curaçao. In dienst van Openbare Werken ontwierp hij de meeste belangrijke openbare gebouwen en scholen. De Shell-gebouwen en de gebouwen van de overheid waren sterke architectonische voorbeelden voor de lokale bevolking die haar eigen onderkomens bouwde. Ze zijn allemaal aangepast aan het tropische klimaat, met grote dakoverstekken en gevels die zorgvuldig zijn ontworpen voor ventilatie en daglichttoetreding. Ben Smit, een andere Nederlandse architect die in 1950 partner werd van Bakker, heeft een even indrukwekkende staat van dienst met gebouwen tot 1971.
De beroemde Nederlandse architect Gerrit Rietveld maakte bijna als incident een van de beste voorbeelden van gebouwen die geschikt zijn voor ons klimaat, het Mgr. Verriet Instituut voor lichamelijk en geestelijk gehandicapten in 1949.
Cees Bakker en Ben Smit, samen met een beperkte groep van wat ik reizende architecten noem, zijn erin geslaagd een groot aantal architectuur monumenten van hoge kwaliteit te creëren. Ze maakten uitstekende voorbeelden van veel scholen, een bibliotheek in Pietermaai, een ziekenhuis en prachtige huizen. Allemaal zeer geschikt voor hun functie en goed aangepast aan de locatie en ons klimaat. Dezelfde kwaliteit kon in de jaren daarna incidenteel worden bereikt door architecten als de Vries, Fresco, Alexenko, Nolte, Zingel, Julian en Badaracco. In de jaren zeventig ontwierp de lokale architect Tom Janga verschillende projecten voor de overheid en publieke instellingen. Zijn belangrijkste werk was de Openbare Bibliotheek in Scharloo, een goed voorbeeld van een eigentijds gebouw in een historische omgeving en geschikt voor het klimaat. Het werd helaas in 2022 verlaten vanwege de slechte staat van onderhoud. Een publieke schande dat de verwaarlozing zo ver heeft moeten komen.
Oppervlakkige consumentenontwerpen zijn de standaard geworden voor de meeste gebouwen op het eiland, inclusief institutionele projecten. Slechte ontwerpen worden vaak gecompenseerd door het gebruik van dure materialen, terwijl de tekortkomingen in het ontwerp worden gecompenseerd door krachtigere airconditioningunits, die bovendien nog betaalbaarder zijn geworden. Persoonlijk sta ik niet achter de afhankelijkheid van zeer geavanceerde materialen of apparatuur om gebouwen bestand te maken tegen onze tropische omgeving. Gebouwen moeten er ook tropisch uitzien, hetgeen je bereikt met het verschil tussen licht en schaduw, hetgeen bij de meeste MoMo gebouwen zo sprekend is, bij ons wellicht nog mooier dan in landen met een gematigder klimaat en minder zonlicht.
De overheid heeft haar rol als trendsetter al vele jaren verloren. In plaats daarvan huren openbare lichamen dure kantoorruimtes die zijn gebouwd door projectontwikkelaars, zonder enige architectonische kwaliteit.
Er is al veel literatuur over de oudere monumenten op ons eiland, maar nog niet genoeg over de modernere architectuur. Wij hopen dat dit boek de aanzet zal zijn om dit uit te breiden.
Met dank aan Michel Newton en Ton Verkuijlen die deze erfenis hebben vastgelegd. Aan Ron Smit van LM Publishers, mede-uitgever van dit boek. En natuurlijk aan alle sponsors die de publicatie van dit boek mogelijk hebben gemaakt:
- Stimuleringsfonds voor de architectuur;
- Curaçao Style
- Stichting Monumentenzorg;
- Mongui Maduro;
- Refineria di Korsou;
- Administratiekantoor Newton;
- NV Stadsherstel Willemstad;
- MCB Bank
- Landmark Real Estate.
Dank U,
Ronny Lobo
Voorzitter Stichting DoCoMoMo Curaçao
21 november 2024
kfqk4m0efumczegt5s8x413n0nr3exw
208073
208072
2026-10-30T10:22:51Z
Caribiana
8320
208073
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
Pending: [[Kapel Sehos]] - [[Premio Jackie Voges]] - [[Plantashi Hato]] - [[Fundashon Docomomo Curacao]] - [[Misa di San Willibrordu]] - [[Kas di Pueblo]]
------------------
{{infobox edificio | variante = c
| tipo = religioso
| nomber = Kapia Sehos
| imagen = Muurschildering in de kapel van het Elisabeth Gasthuis op Curaçao, KITLV 150035.tiff
| pais = {{CUW}}
}}
'''Kapia Sehos''' ta un kapia históriko ku tabata forma parti di e kompleho di [[Sint-Elisabeth Hospital]] (Sehos) na [[Willemstad]], kapital di [[Kòrsou]]. Situá den e zona di [[Otrobanda]], e kapia ta forma parti di e herensia kultural i históriko di e área.<ref name="kapel">{{citeer web|auteur=[[Dick Drayer]]|url=https://www.curacao.nu/nieuws/algemeen/97127/historische-sehos-kapel-blijft-in-particuliere-handen-ondanks-aankoop-door-overheid|titel=Historische SEHOS-kapel blijft in particuliere handen, ondanks aankoop door overheid|werk=curacao.nu|datum=2026-10-11|bezochtdatum=2026-10-14}}</ref>
== Historia ==
Sint-Elisabeth Hospital tabata un hospital na [[Kòrsou]] for di 1855 te novèmber 2019.<ref name=:"1">{{citeer boek|auteur= Busari, Jamiu O. & Duits, Ashley J.|url=https//pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4305231/|titel= The strategic role of competency based medical education in health care reform: a case report from a small scale, resource limited, Caribbean setting|uitgever=National Library of Medicine}}</ref> E hospital general katóliko a wòrdu fundá pa monseñor [[Ferdinand Kieckens]] ku sosten di e sürnan Fransiskano di Breda.
Un kapia tabata forma parti di e kompleho di hospital desde [[siglo 19|siglo diesnuebe]] i tabata sirbi pa selebra misa, seremonia di entiero, boutismo, último sakramentu i pa otro aktividatnan relashoná ku bida religioso. Usuarionan no tabata solamente e sürnan i otro personal religioso, sino tambe pashènt, personal di hospital i habitantenan di Otrobanda.<ref>{{citeer web|auteur=[[Dick Drayer]]|url=https://www.curacao.nu/nieuws/column/76348/wat-nu-is-het-doek-echt-gevallen-voor-sehos-slot-|titel= Wat nu, is het doek écht gevallen voor Sehos? (Slot)|werk=curacao.nu|datum=2026-06-29}}</ref>
===Di dos kapia===
Na 1913, a konstruí un kapia nobo, ku tabata modesto pero mas grandi ku e edifisio anterior. E struktura, di aproksimadamente 23 meter di largura, tabata situá parsialmente riba e mesun tereno di e kapia bieu, pero orientá pa ost en bes di pasùit. Dilanti di dje tabatin un plasa chikí.<ref>{{citeer web|titel=Het St. Elisabeth's-Gasthuis op Curaçao. 1855 -- 3 December – 1930|werk=[[Amigoe]]|datum=1930-11-15|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-14|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010280986:mpeg21:p001}}</ref>
Sinembargo, despues di algun dékada, e direktiva di hospital a disidí pa desmantelá i remplasá e kapia. E edifisio di 1913 tabata situá serka di e residensia di e sürnan, kaminda e tabata limitá e entrada di lus natural, aire fresku i bista. Ademas, su konstrukshon tabata limitá e posibilidat pa mehorá e konekshon entre e alanan ost i wèst di e hospital.
=== Di tres kapia ===
E di tres i aktual kapia a wòrdu diseñá pa arkitekto A. J. Morel, kende tambe a dirigí e trabou di konstrukshon. E edifisio a wòrdu diseñá ku atenshon pa su aparensia i beyesa, limitá solamente pa e rekursonan disponibel. Dia 13 di novèmber 1939, a konsagrá e kapia i pon'é den uso.<ref>{{citeer web|titel=De Nieuwe Kapel in het St. Elisabeth-Gasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1939-11-25|bezochtdatum=2026-10-14|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281843:mpeg21:p001}}</ref><ref name=:"1939">{{citeer web|titel=Sehos-kapel vijftig jaar|werk=[[Amigoe]]|datum=1989-11-11|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642618:mpeg21:p003}}</ref>
Pa anunsiá sirbishi di kapia na e pashèntnan i personal di e hòspital, a konstruí na 1951 un toren ku tres kampana riba e tereno di St. Elisabeth Hospital.<ref>{{citeer web|titel=Na drie jaar ”stilte” Kapelklokken hospitaal worden in ere hersteld|werk=[[Amigoe]]|datum=1986-09-15|bezochtdatum=2026-10-14|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010641808:mpeg21:p001}}</ref>
E hospital, inkluyendo e kapia, a wòrdu bishitá pa [[Juliana di Hulanda|Prinsesa Juliana]] na 1944 i pa Prins Bernhard na 1950.<ref>{{citeer web|titel=In het Sint Elisabethgasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1944-03-02|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010403043:mpeg21:p002}}</ref><ref>{{citeer web|titel=De Prins in het St. Elisabethgasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1950-01-19|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010403158:mpeg21:p002}}</ref>
==Arkitektura i dekorashon==
E kapia ta distinguí su mes pa su espasio interior berdaderamente deboto i su bentananan di glas di koló, reflehando e kontribushon artístiko di diferente pintor i artesano konosí.<ref name=:"1939"/>
E struktura arkitektóniko di e kapia tin e plafon di arko ta wòrdu sostené pa arkonan puntá ku ta ekstendé te abou na e flur. E altura total for di e flur te na e punta mas altu di e arko ta 14 meter, ku un altura interior di aproksimadamente 11 meter. E flur, e akabado mas abou di e muraya, e altar i e banki di komunión den e santuario ta trahá di marmer di Calacatta, ku detaye di marmer blou-turko.<ref name=:"14">{{citeer web|titel=De Nieuwe Kapel in het St. Elisabeth-Gasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1939-11-25|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281843:mpeg21:p001}}</ref>
E altar, diseñá pa rekordá un mesa di sakrifisio, ta instalá riba e nivel di e santuario ku trapinan trahá tambe di marmer blou-turko.<ref name=:"1939"/> E altar ta dominá pa un krus grandi di marmer blou ku un figura di [[Hesus|Kristu]] di tam vanaño natural, trahá di palu pasa den awa di oro. E plataforma di koro ta konsistí di un plachi di beton ku ta kolga na muraya i será pa un trali di heru dekorá inkluso e inskripshon ''Zingt den Heer — Looft Hem''.<ref name=:"14"/>
E artista di glas Lou Asperslag a diseñá e bentananan di glas di koló ku vários presentashon religioso, i Joep Nicolas a krea e stashonnan di krus.<ref>{{citeer web|titel=Elisabeths Hospitaal, monument van katholieke charitas|werk=[[Amigoe]]|datum=1955-11-23|bezochtdatum=2026-10-14|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010988488:mpeg21:p002}}</ref> E altar di marmer a wòrdu suministrá pa e firma hulandes Van Stokkum, di [[Rotterdam]], ku a enkargá e diseño dekorativo na Aug. van Os.<ref name=:"14"/>
Na 1946, pintor hulandes Dolf Henkes (1903–1989) a krea un mural rondó di e altar di e kapia. Henkes a biba na Kòrsou di 1945 te 1947, despues di un invitashon di [[Chris Engels]]. Na 1977, e mesun artista a restorá e mural.<ref>{{citeer web|titel=De Muurschildering in de Kapel van het Hospitaal|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-06-01|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010402069:mpeg21:p004}}</ref><ref>[https://www.cultureelerfgoed.nl/actueel/magazines/sporen-van-slavernij-en-koloniaal-verleden/2020/2/negerjongen-curacao ‘Negerjongen – Curaçao’], cutureelerfgoed.nl</ref><ref>{{citeer web|titel=In kapel van hospitaal Dolf Henkes komt eigen fresco's restaureren|werk=[[Amigoe]]|datum=1977-07-08|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010639456:mpeg21:p002}}</ref>
==Despues di Sehos==
E kapia i e otro edifisionan riba e tereno di e eks-kompleho di hospital tabata pertenesé na Fundashon Sehos.<ref name="kapel"/> Despues di e siere di e hospital na novèmber 2019 i e bankarota di e fundashon na 2025 e edifisionan a wòrdu bendí.<ref name="Sehos">{{citeer web|url=https://antilliaansdagblad.com/nieuws-menu/curacao/31275-doek-sint-elisabeth-valt|titel=Doek Sint Elisabeth valt|werk=[[Antilliaans Dagblad]]|datum=2025-06-12|bezochtdatum=2026-10-14}}</ref>
<ref>[https://antilliaansdagblad.com/artikel/curacao/20260702/start-herontwikkeling-sehos Start herontwikkeling Sehos], [[Antilliaans Dagblad]] (2 di yüli 2026)</ref>
E kapia ta situá riba kavel B-3502, ku un superfisie di 764 meter kuadrá, ta pertenesé desde 2026 na Otrabanda Village, un kompania inmobiliario. E kompania a kumpra e eks-kompleho di hospital for di e kuradó di bankarota i e mesun aña a rebendé esaki na Pais Kòrsou i HNO Vastgoed & Beheer, sinembargo, e kapia no tabata inkluí den e benta.<ref name="kapel"/>
Den e akuerdonan pa e futuro desaroyo di e tereno, e partidonan enbolbí a rekonosé e kapia komo un punto di referensia históriko ku mester wòrdu tumá na kuenta den e planifikashon di e área. Pais Kòrsou a haña kontrol kontraktual riba e desaroyo di e área, aunke no tur kavel a bira propiedat di gobièrnu.<ref name="kapel"/>
Ideanan pa e futuro uso di e kapia ta inkluí pa habri esaki pa pashèntnan di [[Curaçao Medical Center]] (CMC) i pa bishitantenan katóliko ku ta yega na e terminal di krusero situá den serkania. <ref name="kapel"/>
{{Appendix}}
=================
== Despues di Sehos ==
E kapia históriko di èks-St. Elisabeth Hospital (SEHOS) na Otrobanda ta keda propiedat di Otrabanda Village B.V. i no tabata inkluí den e benta na Pais di Kòrsou òf HNO Vastgoed en Beheer.
E kapia ta situá riba tereno B-3502, ku ta kubri un área di 764 meter kuadrá. E tereno ta pertenesé na Otrabanda Village, e kompania di biennan rais ku anteriormente a kumpra e kompleho di hospital anterior for di e kuradó di bankarota.
E partidonan enbolbí ta deklará ku desaroyo den futuro mester tene kuenta ku e identidat di e área, ku e kapel ta sirbi komo un punto di anker. E prinsipionan aki a wòrdu inkorporá den akuerdonan tokante e desaroyo mas aleu di e kompleho di hospital anterior.
Bou di e akuerdonan aki Pais Kòrsou ta asumí kontrol kontraktual riba desaroyo di e área, ounke no ta tur e kavelnan a bira propiedat di gobièrnu.
E kapel ta wòrdu identifiká eksplísitamente den e akuerdonan di desaroyo komo un punto di anker históriko.<ref name="kapel"/>
Plannan di redesaroyo resien a asta konsiderá habri e kapia pa pashèntnan di e [[Curaçao Medical Center]] (CMC) nobo i pa turistanan krusero katóliko ku ta mará na e mega-pier den serkania. Aunke e kompleho di hospital a wòrdu bendí despues di e bankarota na 2025, ta stipulá den kontrakt ku e kapel históriko mester wòrdu konserbá i keda aksesibel komo parti di e desaroyo di e sitio den futuro.<ref name="kapel"/>
{{Appendix}}
==========================
== Edifisio ==
Diferente artista a kontribuí na e dekorashon di e edifisio. Lou Asperslag a diseñá e bentananan di glas di koló, i Joep Nicolas a krea e Stashonnan di Krus. E altar di marmer a wòrdu suministrá pa e firma hulandes Van Stokkum, di Rotterdam, ku a enkargá e diseño dekorativo na Aug. van Os.[[5]][[6]]
E kapia aki a remplasá unu muchu mas chikitu ku tabata para riba e sitio kaminda e ofisinanan di atministrashon ta situá awor, banda di e eks-konbento di e soeurnan religioso. Despues ku e ruman muhénan a ofresé nan orashonnan i deboshonnan den e espasio ei pa mas ku ochenta aña, e direktiva di hospital a disidí di konstruí un kas di adorashon nobo, mas grandi i mas bunita ku tambe lo a benefisiá e pashèntnan.<ref name=:"1939"/>
De kapel van het Sint Elisabeths Hospitaal is een juweel van een Godshuis. Bekende kunstenaars leverden daarvoor hun bijdrage. De muurschilderingen zijn van Dolf Henkes, de gebrandschilderde ramen van Lou Asperslag en de kruiswegstaties van Joep Nicolas.<ref>68 religieuzen en 174 leken in dienst van Anti IL volk. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 23-11-1955, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 12-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010988488:mpeg21:p002}}</ref>
E diseño ta di e arkitecto A.J. Morel. Artistanan a kontribuí ku nan talentonan: artista di glas Lou Asperslag a krea e bentananan, pintor Joep Nicolas e Stashonnan di Krus, i Dolf Henkes ku e mural rondó di e altar.<ref name=:"1939"/>
Desde e Segundo Konsilio di Vatikano, a pone mas énfasis riba e aspekto di kuminda di Eukaristia. Konsekuentemente, nan a pone un mesa di altar riba e trapinan di e santuario.<ref name=:"1939"/>
Na 1946, un mural a wordo crea den e kapel door di Dolf Henkes (1903–1989), un pintor y artista visual di Rotterdam cu a keda na Curaçao di 1945 pa 1947 riba invitashon di [[Chris Engels]].<ref>De Muurschildering in de Kapel van het Hospitaal. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 01-06-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 12-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010402069:mpeg21:p004}}</ref><ref>[https://www.cultureelerfgoed.nl/actueel/magazines/sporen-van-slavernij-en-koloniaal-verleden/2020/2/negerjongen-curacao ‘Negerjongen – Curaçao’], cutureelerfgoed.nl</ref> Na 1977, el a restorá e mural e mes.<ref>{{citeer web|titel=In kapel van hospitaal Dolf Henkes komt eigen fresco's restaureren|werk=[[Amigoe]]|datum=1977-07-08|bezochtdatum=2026-10-12|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010639456:mpeg21:p002}}</ref>
Na 1951, Pader Rektor Hulsman a enkargá konstrukshon di un toren na St. Elisabeth Hospital, ku ta akapará tres kampana. Situá banda di e laboratorio i e departamentu di rayo X, e toren tabata kontené dos kampana grandi i un chikitu ku tabata bati e Angelus tres biaha pa dia. E dos kloknan grandi a haña nan nòmber for di Santa Isabel i San Hosé. E kampananan tambe a anunsiá sirbishi di kapia na e pashèntnan i personal di e hòspital.<ref>Na drie jaar ”stilte” Kapelklokken hospitaal worden in ere hersteld. "Amigoe". Curaçao, 15-09-1986, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010641808:mpeg21:p001}}</ref>
Den e edifisio, henter e arko (gewelf) ta wòrdu sostené pa boog/arkonan punta ku ta ekstendé te na e vloer. E altura for di e vloer di misa te na e lomba ta 14 meter, ku un altura interior di 11 meter; e hanchura paden ta 14 meter, miéntras ku e largura ta 22 meter. Seis meter di e largura aki ta wòrdu okupá pa e kansel, ku ta wòrdu formá pa un ábside ku ta konta ku dos arko mas chikitu. Aki, e vloer, wainscoting, altar i rail di komunion ta trahá di marmer di Calacatta aksentuá ku bandanan di marmer blou turko, e último tambe ta e material usá pa e trapinan. E altar, diseñá pa parse un mesa di sakrifisio masivo, ta wòrdu dominá pa un krus grandi, tambe di marmer blou, ku ta karga un figura di Kristu di tamaño real grabá for di palu di linden hopi dorá.<ref name=:"14">{{citeer web|titel=De Nieuwe Kapel in het St. Elisabeth-Gasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1939-11-25|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281843:mpeg21:p001}}</ref>
E bentananan di glas di koló di e kapel a wòrdu kreá pa e artista di glas renombrá Lou Asperslag. E interkambio di koló den e bentana aki ta krea un ambiente berdaderamente deboshonal denter di e kapel.
E loft di e koro ta konsistí di un plachi di beton ku kantilever, será pa un baranka di heru forhá orná ku ta konta ku e inskripshon “Kanta na Señor” — “Alabá E.”
== Despues di Sehos ==
E kapia históriko di èks-St. Elisabeth Hospital (SEHOS) na Otrobanda ta keda propiedat di Otrabanda Village B.V. i no tabata inkluí den e benta na Pais di Kòrsou òf HNO Vastgoed en Beheer.
E kapia ta situá riba tereno B-3502, ku ta kubri un área di 764 meter kuadrá. E tereno ta pertenesé na Otrabanda Village, e kompania di biennan rais ku anteriormente a kumpra e kompleho di hospital anterior for di e kuradó di bankarota.
E partidonan enbolbí ta deklará ku desaroyo den futuro mester tene kuenta ku e identidat di e área, ku e kapel ta sirbi komo un punto di anker. E prinsipionan aki a wòrdu inkorporá den akuerdonan tokante e desaroyo mas aleu di e kompleho di hospital anterior.
Bou di e akuerdonan aki Pais Kòrsou ta asumí kontrol kontraktual riba desaroyo di e área, ounke no ta tur e kavelnan a bira propiedat di gobièrnu.
E kapel ta wòrdu identifiká eksplísitamente den e akuerdonan di desaroyo komo un punto di anker históriko.<ref name="kapel"/>
Plannan di redesaroyo resien a asta konsiderá habri e kapia pa pashèntnan di e [[Curaçao Medical Center]] (CMC) nobo i pa turistanan krusero katóliko ku ta mará na e mega-pier den serkania. Aunke e kompleho di hospital a wòrdu bendí despues di e bankarota na 2025, ta stipulá den kontrakt ku e kapel históriko mester wòrdu konserbá i keda aksesibel komo parti di e desaroyo di e sitio den futuro.<ref name="kapel"/>
{{Appendix}}
E kapia di 1913 i e edifisio nobo di 1939
Na 1913, a konstruí un kapia nobo, ku tabata mas grandi ku e edifisio anterior. E edifisio, di aproximadamente 23 meter di largura, tabata situá parsialmente riba e mesun tereno di e kapia bieu, pero orientá pa ost en bes di pa sùit. Dilanti di dje tabatin un plasa chikí.[[4]]
Sin embargo, despues di algun dékada, e direktiva di hospital a disidí pa remplasá e kapia. E edifisio di 1913 tabata situá serka di e residensia di e monhanan, kaminda e tabata limitá e entrada di lus natural, aire fresku i bista. Ademas, su konstrukshon tabata limitá e posibilidat pa mehorá e konekshon entre e alanan ost i wèst di e hospital.
E kapia nobo a wòrdu diseñá pa arkitekto A. J. Morel, kende tambe a dirigí e trabou di konstrukshon. E edifisio a wòrdu diseñá ku atenshon pa su aparensia i pa e rekursonan disponibel. Dia 13 di novèmber 1939, a konsagrá e kapia i pone e den uso.[[5]][[6]]
Diferente artista a kontribuí na e dekorashon di e edifisio. Lou Asperslag a diseñá e bentananan di glas di koló, i Joep Nicolas a krea e Stashonnan di Krus. E altar di marmer a wòrdu suministrá pa e firma hulandes Van Stokkum, di Rotterdam, ku a enkargá e diseño dekorativo na Aug. van Os.[[5]][[6]]
Na 1944, Prinsesa [[Juliana di Hulanda]] a bishitá e hospital i su kapia. Prins Bernhard a bishitá e kompleho na 1950.[[7]][[8]]
E mural i e toren di kampana
Na 1946, pintor hulandes [[Dolf Henkes]] (1903–1989) a kreá un mural rondó di e altar di e kapia. Henkes a biba na Kòrsou di 1945 te 1947, despues di un invitashon di [[Chris Engels]]. Na 1977, e mesun artista a restaurá e mural.[[10]][[11]][[12]]
Na 1951, pader rektor Hulsman a enkargá konstrukshon di un toren di kampana banda di e laboratorio i e departamentu di rayo X di e hospital. E toren tabatin tres kampana: dos grandi i un chikí. E dos kampanan grandi tabata yama Santa Isabel i San Hosé, miéntras ku e kampana chikí tabata anunsiá e Angelus tres biaha pa dia. E kampanan tabata anunsiá tambe e serbishinan religioso di e kapia na pashèntnan i personal di hospital.[[13]]
Arkitektura i dekorashon
E kapia a wòrdu diseñá pa A. J. Morel, ku kontribushon artístiko di diferente pintor i artesano. E edifisio ta distinguí su mes pa su espasio interior abòltu i su bentananan di glas di koló.
E bóvedanan ta sostené pa arkada punta ku ta baha te na e vloer. E altura total for di e vloer te na e parti mas haltu di e bóveda ta 14 meter, ku un altura interior di aproximadamente 11 meter. E espasio interior tin un hanchura di 14 meter i un largura di 22 meter. E kansel, ku ta okupa seis meter di e largura, ta keda den un ábside ku dos arkada mas chikí.[[14]]
E vloer, e revestimentu inferior di muraya, e altar i e baranka di komunión ta trahá di marmer di Calacatta, ku detaye di marmer blou-turkeis. E trapinan tambe ta trahá di e marmer blou. E altar, diseñá pa recordá un mesa di sakrifisio, ta dominá pa un krus grandi di marmer blou ku un figura di Kristu di tamaño natural, tallá den palu di linden i dorá.[[14]]
E bentananan di glas di koló, trahá segun diseño di Lou Asperslag, ta forma un parti importante di e dekorashon interior. E loft di koro ta konsistí di un plachi di beton ku ta sobresalí di e muraya i ta será pa un baranka di heru forhá, dekorá ku e inskripshon «Kanta na Señor» — «Alabá E».[[14]]
Despues di e Segundo Konsilio di Vaticano, a pone mas énfasis riba e altar komo mesa di Eukaristia. Den e kapia, esaki a resultá den e instalashon di un mesa di altar riba e nivelnan di e santuario.[[5]]
Despues di Sehos
Despues di e sera di Sehos na novèmber 2019, e kapia a keda komo un edifisio históriko den e tereno di e anterior kompleho di hospital. Segun e dokumentashon tokante e desaroyo di e sitio, e kapia ta pertenesé na Otrabanda Village B.V. i no tabata inkluí den e benta di e anterior kompleho na Pais Kòrsou òf na HNO Vastgoed en Beheer.[[1]]
E kapia ta situá riba kavel B-3502, ku un superfisie di 764 meter kuadrá. E kavel ta pertenesé na Otrabanda Village, un kompania inmobiliario ku a kumpra e anterior kompleho di hospital for di e kuradó di bankarota. Den e akuerdonan pa e desaroyo futuro di e tereno, e partidonan enbolbí a rekonosé e kapia komo un punto di referensia históriko ku mester wòrdu tené na kuenta den e planifikashon di e sitio. Pais Kòrsou a haña kontrol kontraktual riba e desaroyo di e área, aunke no tur kavel a pasa den propiedat di gobièrnu.[[1]]
Entre e ideanan pa e futuro uso di e kapia tabatin habri e edifisio pa pashèntnan di e nobo [[Curaçao Medical Center]] (CMC) i pa bishitantenan katóliko ku ta yega na e terminal di krusero serka di e sitio. Segun e akuerdonan di desaroyo, e kapia históriko mester wòrdu konserbá i keda aksesibel komo parti di e desaroyo futuro di e anterior kompleho di hospital.[[1]]
------------
NOTES
E kapel aktual di St. Elisabeth Hospital a keda solemnemente konsagrá i poné den uso dia 13 di novèmber 1939. Esei tabata sinkuenta aña pasá—un hubileo di oro, ku otro palabra.<ref name=:"1939"/>
E kapel aki a remplasá unu muchu mas chikitu ku tabata para riba e sitio kaminda e ofisinanan di atministrashon ta situá awor, banda di e eks-konbento di e soeurnan religioso. Despues ku e ruman muhénan a ofresé nan orashonnan i deboshonnan den e espasio ei pa mas ku ochenta aña, e direktiva di hospital a disidí di konstruí un kas di adorashon nobo, mas grandi i mas bunita ku tambe lo a benefisiá e pashèntnan. E diseño tabata di e arkitecto A.J. Morel. Artistanan a kontribuí ku nan talentonan: artista di glas Lou Asperslag a krea e bentananan, pintor Joep Nicolas e Stashonnan di Krus, i Dolf Heij e pintura rondó di e altar.<ref name=:"1939"/>
Desde e Segundo Konsilio di Vatikano, a pone mas énfasis riba e aspekto di kuminda di Eukaristia. Konsekuentemente, nan a pone un mesa di altar riba e trapinan di e santuario.<ref name=:"1939"/>
* Ludovicus Oeverhaus (1925-1990) was ziekenhuispastoor Sehos vanaf 1968.
------
E kapel históriko di èks St. Elisabeth Hospital (SEHOS) na Otrobanda ta keda propiedat di Otrabanda Village B.V. i no tabata inkluí den e benta na Pais di Kòrsou òf HNO Vastgoed en Beheer.
E kapel ta situá riba tereno B-3502, ku ta kubri un área di 764 meter kuadrá. E tereno ta pertenesé na Otrabanda Village, e kompania di biennan rais ku anteriormente a kumpra e kompleho di hospital anterior for di e kuradó di bankarota.
E partidonan enbolbí ta deklará ku desaroyo den futuro mester tene kuenta ku e identidat di e área, ku e kapel ta sirbi komo un punto di anker. E prinsipionan aki a wòrdu inkorporá den akuerdonan tokante e desaroyo mas aleu di e kompleho di hospital anterior.
Bou di e akuerdonan aki Pais Kòrsou ta asumí kontrol kontraktual riba desaroyo di e área, ounke no ta tur e kavelnan a bira propiedat di gobièrnu.
E kapel ta wòrdu identifiká eksplísitamente den e akuerdonan di desaroyo komo un punto di anker históriko.<ref name="kapel"/>
-------------
E kampananan di e kapel na St. Elisabeth Hospital pronto lo bati atrobe despues di tres aña di silencio.
Na 1951, Pader Rektor Hulsman a enkargá konstrukshon di un toren na St. Elisabeth Hospital, ku ta akapará tres klok. Situá banda di e laboratorio i e departamentu di rayo X, e toren tabata kontené dos klok grandi i un chikitu ku tabata bati e Angelus tres biaha pa dia. E dos kloknan grandi a haña nan nòmber for di Santa Isabel i San Hosé. E kloknan tambe a anunsiá sirbishi di kapel na e pashèntnan i personal di e hòspital. Sinembargo, na 1983, diripiente e kloknan a keda ketu. Nan a funshoná atrobe pa un ratu kòrtiku, pero no pa hopi tempu. Algun tempu pasá, un inspekshon di e Departamentu di Fasilidatnan a revelá defektonan signifikante den e toren, loke a kondusí na un desishon na aprel pa restorá esaki. Segun e “Sehos-bulletin” di St. Elisabeth Hospital, e mekanismo di klok a wòrdu kontrolá i drecha, e pilarnan di e toren a wòrdu restourá, i e biganan a wòrdu remplasá. E toren ta hayando un facelift actualmente, despues di cual e belnan lo wordo reinstala.<ref>Na drie jaar ”stilte” Kapelklokken hospitaal worden in ere hersteld. "Amigoe". Curaçao, 15-09-1986, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010641808:mpeg21:p001}}</ref>
Motibunan ku a pone e Direktiva konstruí e kapel nobo aki: (1) E lokalidat di e kapel bieu tabata sumamente desfaborabel. Konstruí solamente un meter leu for di e Residensia di e Hermananan, e último tabata kasi kompletamente privá di un bista, i tambe di aire fresku i e influensia benefisioso di lus natural. (2) Ademas, e arkitektura di e edifisio tabata di tal forma ku kualke forma di embeyesé tabata for di kuestion. (3) E kapel bieu tabata para den kaminda di un mehorashon planiá di hospital—spesifikamente, e konekshon entre e alanan Oost i Wèst, ku lo a fasilitá grandemente akseso na e vários departamentunan.
E kapel original a wòrdu konstruí na 1913 den forma di un edificio modesto.
E kapel nobo, cu a wordu embeyese te unda e rekursonan tabata permite, a wòrdu diseñá pa señor A. J. Morel, kende tambe a hasi e trabounan di konstrukshon. E marmer pa e altar a wordo suministra pa e firma Hulandes di piedra natural Van Stokkum (Rotterdam), cu a encarga e artista decorativo Aug. van Os pa crea e diseño. Manera menshoná anteriormente, Lou Asperslag a krea e bentananan; e tabata responsabel tambe pa vários muebles, manera e kandela, kandela, e aparato di lus sentral, i e vloer di e kapel.
Sinembargo, unabes ku e demolishon di e kapel bieu tabata riba e agènda, e Hunta a disidí di konstruí un kapel nobo—i unu mas bunita posibel, por lo ménos te kaminda e rekursonan tabata permití.<ref>De Nieuwe Kapel in het St. Elisabeth-Gasthuis. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 25-11-1939, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281843:mpeg21:p001}}</ref>
E hospital, inkluyendo e kapia, a wòrdu bishitá pa [[Juliana di Hulanda|Prinsesa Juliana]] na 1944 i pa Prins Bernhard na 1950.<ref>IN HET SINT ELISABETHSGASTHUTS.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1944, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 12-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010403043:mpeg21:p002}}</ref><ref>DE PRINS IN HET ST. ELISABETHS GASTHUIS.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 19-01-1950, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 12-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010403158:mpeg21:p002}}</ref>
{{Appendix}}
===Kapia di 1913===
Un kapel nobo konstrui na 1913, kasi kompletamente separá di 23 meter di largura, tabata situá parsialmente na e sitio di esun bieu pero awor orientá pa ost en bes di pa sùit. Dilanti di e kapel tabata situá un plasa chiki.<ref>Het St. Elisabeth's-Gasthuis op Curaçao. 1855 -- 3 December – 1930.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 15-11-1930, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010280986:mpeg21:p001}}</ref>
E kapel aktual a keda konsagrá i poné den uso dia 13 di novèmber 1939.<ref name=:"1939">Sehos-kapel vijftig jaar. "Amigoe". Curaçao, 11-11-1989, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642618:mpeg21:p003}}</ref>
E bentananan di glas di koló, trahá segun diseño di Lou Asperslag, ta forma un parti importante di e dekorashon interior. E plataforma di koro ariba ta konsistí di un plachi di beton ku ta sobresalí di e muraya i ta será pa un rail di heru forhá, dekorá ku e inskripshon ''Kanta na Señor» — «Alabá E».[[14]]
Despues di e Segundo Konsilio di Vaticano, a pone mas énfasis riba e altar komo mesa di Eukaristia. Den e kapia, esaki a resultá den e instalashon di un mesa di altar riba e nivelnan di e santuario.[[5]]
------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo=
| imagen = Otrabanda, Huis Stroomzicht, Pater Euwensweg, voorgevel - 20652039 - RCE.jpg
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Otrobanda]]
| adres = Pater Euwensweg 34
}}
'''Huize Stroomzicht''' (tambe skirbí Huize Stroomzigt) ta un edifisio históriko di siglo 18 situá na Pater Euwensweg 34 den e distrito históriko di Otrobanda na Willemstad, Kòrsou.
Detayenan Klave
• Lugá: Pater Euwensweg 34, Otrobanda, Willemstad, Curaçao
• Arkitektura: Konstruí alrededor di 1760 den e estilo Baroko di Kòrsou, ku un fachada di gable kurvá karakterístiko tipiko di arkitektura Karibense-Hulandes di siglo 18.
• Signifikansia Históriko: E tabata pa hopi tempu e residensia di Dr. Chris Engels (médiko, artista, poeta, i fundadó di e revista literario De Stoep na 1940) i su kasá, artista Lucila Engels-Boskaljon. Lucila a krea un kuadro di mosaiko riba e muraya pafó di e kas, i e propiedat anteriormente tabatin un trapi di heru diseñá pa Gerrit Rietveld.
• Status di Monumento: Apesar di su edat i balor históriko, Huize Stroomzicht no ta registrá ofisialmente den e registro di monumento di Kòrsou.
• Kondishon Aktual: E edifisio a enfrentá intemperie severo, negligensia i kambionan struktural (manera e demolishon di un anekso bieu di siglo 18 i un arko di konekshon na fin di 2021).
* Huize Stroomzigt<ref>https://eilandverhalencuracao.com/2022/07/05/huize-stroomzigt/</ref>
----------
{{Variante|c}}
{{Databox}}
'''Premio Ernest (Jackie) Voges''' ta un premio di herensia kultural instituí na 2019 pa honra [[Jackie Voges]], kende tabata enbolbi ku Stichting Monumentenzorg Curaçao pa varios dekada di 1966 pa 2016, di kua e ultimo dos komo su presidente.
== Institushon ==
Stichting Monumentenzorg Curaçao (SMC), un fundashon privá (NGO) fundá na 1954, a disidí di implementá e premio ‘Ernest (Jackie) Voges Monument Award’ pa rekonose persona òf organisashonnan ku a mustra esfuerso ehemplar pa renobashon i preservashon di patrimonio konstruí na Kòrsou. Ku e selebrashon di su di 65° aniversario na 2019, SMC e premio lo wordu otorga pa promé biaha.<ref name="O">[https://monumentenzorg.cw/the-ernest-jackie-voges-monument-award/ The ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award], monumentenzorg.cw (20 di febrüari 2018)</ref>
E premio ta wòrdu otorga na un persona òf organisashon ku a mustra esfuerso ehemplar pa ku renobason i preservashon di herensia konstruí na [[Kòrsou]].<ref name="O"/>
E fundashon privá (NGO) Curaçao Monuments Foundation a keda fundá na 1954, sesenta aña pasá otro aña. E meta prinsipal ta pa konserbá i restorá monumentonan protehá. Pa por logra esaki, e fundacion ta cumpra monumentonan den un estado deteriora y ta restaura nan. Door di huur e monumentonan restaura e fundacion ta genera e fondonan pa sigui mantene e edificionan. Banda di e aktividat núkleo aki, e fundashon ta boga tambe pa stimulá validashon di nos monumentonan, ofresé konseho riba restourashon i mantenshon di monumentonan i enkurashá investigashon sientífiko riba historia di Kòrsou, en partikular pa loke ta pertenesé na nos monumentonan.
Sr. ing. Ernest ‘Jackie’ Voges tabata hopi enbolbí ku e fundashon pa 50 aña. El a bira komisario na 1966, i a okupá un posishon komo presidente di 1982 – 2003, sigui pa un otro laban komo komisario, finalmente birando konsehero di e fundashon te na ougùstùs 2016. Bou di su liderazgo, un kantidat grandi di monumento a wòrdu restourá i asina konserbá pa e komunidat di Curaça. Adishonalmente, e fundashon a wòrdu desaroyá den un organisashon profeshonal.
Komo un muestra di apresio pa Sr. Voges i su esfuersonan pa preservashon di nos herensia kultural konstruí, Hunta di Komisario a disidí dia 27 di yanüari di e aña aki pa instituí e premio ku ta hiba su nòmber. E premio ‘Ernest ‘Jackie’ Voges’ lo wordo otorga na un persona of organisacion cu a mustra esfuerso ehemplar pa cu renobacion y preservacion di herencia construi na Curaçao. Un hurado independiente lo disidí entre e personanan òf organisashonnan ku ta kuadra ku e kriterionan aki. E premio lo wordo otorga pa prome biaha na 2019.
== Ganado ==
* 2019 - CuraLiving B.V. pa e restourashon di Hotel ‘t Klooster.
* 2024 - Fundashon Mongui Maduro pa e restourashon di [[Lanthùis Rooi Catootje]], ku ta alohá [[Museo Mongui Maduro]].
restourá
----
Fundashon Mongui Maduro a risibí e ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award djaweps durante e entrega di premio na Museo Mongui Maduro. E premio ta rekonosí e ekselente renobashon ku Lanthùis Rooi Catootje a pasa aden resientemente. Ta e di dos biaha ku e premio aki, un inisiativa di Stichting Monumentenzorg Curaçao, a wòrdu entregá. Ku esaki e fundashon ta honra tambe defuntu Ernest ‘Jackie’ Voges, eks-presidente i eks-miembro di konseho di Monumentenzorg.<ref>[https://monumentenzorg.cw/mongui-maduro-monument-award/ Mongui Maduro Museum ta gana e di dos ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award], monumentenzorg.nl (29 di yanuari 2024)</ref>
Na nòmber di Fundashon Mongui Maduro, Henry van der Kwast a risibí e premio. Ademas, el a wòrdu sorprendí ku un pintura di Marianne Cats di Lanthùis Rooi Catootje den su estado renobá. E renobashon a finalisá na 2022. Pa mihó sostené e funshon ku e tin komo museo, a drecha i adaptá e areglo di e espasio. E restorashon a wòrdu ehekutá dor di Norman Panneflek i Dany’s Construction & Maintenance.
Segun e hurado, e restorashon por wòrdu konsiderá un ehèmpel. A integra mehorashon den i klima i usabilidat di e propiedat, sin menospresiá e aparensia históriko di e edifisio kompleto. Por ehèmpel, e sistema di èrko a wòrdu instalá di un manera diskreto, i a agregá un baño pa e bishitantenan di e museo. E funshonnan di sosten, manera e resepshon moderno i e kitchenette pa personal, a wòrdu inkorporá na un manera no masha notabel. Material eksistente a wòrdu resiklá na un manera sostenibel. E historia di e edifisio durante siglo a keda visibel i a haña su propio posishon bek.
Na 2019 Monumentenzorg a establesé e ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award pa honra e esfuersonan sin límite di sr. Voges, kende tabata envolví den e fundashon pa 50 aña na diferente forma, inkluso 21 aña komo presidente. Bou di su guia i vishon e fundashon a profeshonalisá. “Jackie semper a haña ku Kòrsou ta bira un tiki mas pober ku kada edifisio históriko ku ta wòrdu basha abou”, segun Herbert van der Woude, presidente di Stichting Monumentenzorg. “El a kumpra i restorá kasi mitar di e inventario di edifisionan di e fundashon. Ademas, el a regla finansiamentu, e tabata sa kon pa haña plaka tur kaminda, mas tantu na Hulanda, i hopi biaha el a tuma riesgo signifikante.” Sr. Voges a fayesé na ougùstùs 2023 na e edat di 92 aña.
Na 2019 a entregá e promé ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award na CuraLiving B.V. pa e restorashon di Hotel ‘t Klooster.
Na ougùstùs 2023, Kòrsou a pèrdè un gran kampion di e herensia konstruí di e isla ora Ernest (Jackie) Voges a fayesé na edat di 92 aña. E tabata hopi enbolbí den nos organisashon pa mas ku sinkuenta aña, inkluyendo un periodo di 21 aña komo presidente i hopi aña komo komisario i konsehero. Bou di su guia, Stichting Monumentenzorg Curaçao (e Curaçao Monument Foundation) a profeshonalisá i ekspandé, i un inventario kresiente di edifisionan anteriormente bandoná a keda transformá den e joyanan monumental ku nos ta kuida te dia di awe.
Pa honra e kompromiso personal aki ku nos edifisionan monumental, nos a instituí e Premio ‘Ernest (Jackie) Voges’ na 2019 konhuntamente ku nos di 65 aniversario. E seremonia di premio, ku a konta ku presensia di Sr. Voges mes, a tuma lugá na novèmber 2019 na Villa Maria. Curaliving a wòrdu rekompensá ku e promé Premio ‘Ernest (Jackie) Voges’ komo rekonosementu di e ekselente restourashon di e monasterio anterior ‘Hotel ‘t Klooster’.
No por wòrdu eksagerá kon instrumental e ròl di Sr. Voges den preservashon di herensia konstruí tabata den e último seis dékadanan. Ta sinti dushi amargo pa anunsiá ku na 2024 ora Stichting Monumentenzorg kumpli 70 aña di edat, e Premio ‘Ernest (Jackie) Voges’ lo wòrdu presentá pa di dos biaha. Amargo, pasobra e lo no ta presente personalmente e biaha aki. Pero dushi, pasobra e ta nifiká ku tin desaroyonan positivo den restourashon ku a krese for di e simianan ku el a sembra, i ku mester wòrdu selebrá na su honor.<ref>[https://monumentenzorg.cw/voges-award-2024/ ‘Ernest (Jackie) Voges’ Award in 2024], monumenenzorg.cw (31 oktober 2023)</ref>
{{Appendix}}
[[:Category:Kòrsou]]
[[:Category:Herensia kultural]]
------------
{{Databox}}
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Plantashi
| nomber = Plantashi Hato
| pais = {{CUW}}
}}
'''Plantashi Hato''' ta un eks-plantashi na [[Kòrsou]], kaminda e rebelion di katibu di 1750 a tuma lugá. E plantashi ku su [[lanthùis Hato|lanthùis]] tabata den poseshon di e [[West Indische Compagnie]] (WIC) te 1792. E kas grandi a keda den uso komo un residensia di kunuku di e direktor di WIC. Nan tabata kultivá maishi i tabatin hopi bestianan ku tabata kana kana kana; e nòmber Hato ta nifiká "patio di bestianan" na Spaño.
== Historia ==
Na 1700, WIC na Kòrsou tabatin nuebe plantashi, entre otro Plantashi Hato. Komo ku e kasnan aki otabata hopi neglishá, na 1717 a hür ocho kas na privá. Nan a mantené Plantage Hato: ku su 1400 ha, e tabata un di e mas grandi di Kòrsou. Tin 89 trahadó sklabisá, i tabatin un fuente natural ku tabata wòrdu usá pa irigashon. For di e momentu ei, e plantashon a sirbi komo tereno di kuminda pa esnan ku a bira katibu i komo lugá pa keda pafó pa e direktor di WIC, Isaac Faesch.[1] 1]
Dia 5 di yüli 1750 a tuma lugá un rebelion di katibu na Plantashi Hato. Den esaki 60 persona a muri, 59 di nan tabata katibu i un [[oropa|oropeo]]. Mayoria rebelde a kometé suisidio, ocho hòmber i sinku muhé a wòrdu bendi i 39 a ser ehekutá. 1]
Despues di 1929 e aeropuerto aktual a ser traha riba e eks-plantashi.[1] E sementerio monumental, e fuente natural i e bakinan di awa a keda seriamente dañá durante e operashon di rekuperashon di tera di Curaçao Airport Holding. 3]
For di 2014 e plantashon tabata e promé bario di biña di e parti Karibense di Reino Hulandes, ku un bario di biña i un bed & breakfast den e kas. Na 2016 Curaçao Airport Holding a terminá e kontrakt.[1] 4][2]
== Lanthùis Hato ==
E lanthùis Hato ta e lanthùis ku ta pertenese na e [[plantashi Hato]] den Hato na Korsou. E ta situá mas o ménos 50 meter nort di e kaminda aktual pa aeropuerto internashonal di Kòrsou. E tin un plan ku un forma ku ta kuadra ku un parti sentral típiko pa Kòrsou i galerías ku ta flankeá e edifisio. E parti sentral tin un dak ku ta forma un di dos dak, ku tin otro dak ku ta forma un di dos dak. Riba kada banda di e dak tin dos kapel. Den e edifisio ta inter alia e kushina. Banda di e fachada trasero tin un tereno ku muraya. 5]
E kompleho ta di balor historiko i kultural komo un ensamblahe di lanthùis, sementerio i hòfi ku un sistema di irigashon i pa motibu di e historia di e plantashon i e tereno. 5]
{{Appendix}}
Landhuis Hato is een voormalige plantagehuis in Curaçao, waar de Curaçaose slavenopstand van 1750 plaatsvond. Het was tot 1792 in bezit van de West-Indische Compagnie (WIC) en is in gebruik geweest als buitenverblijf van de directeur van de WIC. Er werd mais verbouwd en er graasde veel vee; de naam Hato betekent in het Spaans veeplaats.
Geschiedenis
Omstreeks 1700 bezat de WIC op Curaçao negen plantages, waaronder Plantage Hato. Omdat deze sterk verwaarloosd waren, werden er in 1717 acht aan particulieren verhuurd. Plantage Hato werd aangehouden: met zijn 1400 ha was het een van de grootste van Curaçao. Er werkten 89 tot slaaf gemaakten en er was een natuurlijke bron die gebruikt werd voor irrigatie. De plantage diende voortaan als kostgrond voor de tot slaaf gemaakten en als buitenverblijf voor de directeur van de WIC, Isaac Faesch.[1]
Op 5 juli 1750 vond op Plantage Hato een slavenopstand plaats. Hierbij vielen zestig slachtoffers: 59 slaafgmaakten en een Europeaan. De meeste opstandelingen pleegden zelfmoord, acht mannen en vijf vrouwen werden verkocht en 39 werden geëxecuteerd.[1]
Na 1929 werd op de voormalige plantage het huidige vliegveld aangelegd.[2] De monumentale begraafplaats, de natuurlijke bron en de waterbakken werden bij de de landaanwinning van de Curaçao Airport Holding ernstig beschadigd.[3]
Vanaf 2014 bevond zich op de plantage de eerste wijngaard van het Caribisch deel van het Koninkrijk der Nederlanden, met in het landhuis een wijnmakerij en bed & breakfast. In 2016 beëindigde Curaçao Airport Holding het contract.[4][2]
Het landhuis
Het landhuis ligt ongeveer 50 meter ten noorden van de huidige weg naar Curaçao International Airport. Het heeft een rechthoekige plattegrond met een voor Curaçao typisch centraal gedeelte en flankerende galerijen. Het centrale deel heeft een steil schilddak met aangrenzend schuine daken met dakrand boven de galerijen. Aan weerszijden van het dak zijn twee dakkapellen. In de uitbouw bevindt zich onder meer de keuken. Langs de achtergevel is een ommuurd terras.[5]
Het complex is van bouwhistorische en cultuurhistorische waarde als ensemble van landhuis, begraafplaats en tuin met een irrigatiesysteem en vanwege de historie van de plantage en het landgoed.[5]
Category:Plantashi na Korsou
{{Broodkruimel}}
[[:Categorie:Plantage| ]]
[[:Category:Geografia di Korsou]]
[[:Categorie:Slavernij in Curaçao]]
--------------------------
{{infobox edificio | variante = c
| tipo =
| nomber = Misa San Willibrordus
}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un kompleho di edifisio monumental na [[San Willibròrdu]], [[Kòrsou]].
E misa a wordu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). E misa ta forma parti di un kompleho, huntu ku un pastori bieu i un pastori nobo.
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
Op enkele kilometers van Sint Willibrordus liggen verder twee van Curaçao's vele schilderachtige baaien: de Porto Marie-baai en de Daaibooibaai.
Nabij het dorp liggen enkele niet langer in gebruik zijnde zoutpannen, onder meer die van de zoutplantage Rif St. Marie, een van de oudste plantages van het eiland. Nu zijn daarvan nog slechts enkele vervallen muren te zien. In de zoutpannen verblijven regelmatig flamingo's. Nabij het dorp ligt ook de rotsformatie die bekendstaat als El Indjan (De Indiaan).
Vroeger was er een verbinding tussen het dorp en de Bullenbaai via de Saliña Sint Marie en de Boka Sint Marie.
Complex R.K. Kerk Sint Willibrordus
Characteristics:
Roman Catholic church built in stone on rectangular floor plan. Large gabled roof over nave. Lower extension of apse on east end. Front façade on west side: main entrance and a bell tower. Gothic openings with pointed arches, Gothic wooden tracery in the arches. Interior: three naves divided by arcades; open roof construction; black tiles on floor; tomb of builder of church, Father Jansen, annex memorial plate in northern aisle. Additional structures: old and new vicarage, two cisterns, flagpole foot.
Monument value:
Architectural and historical value as a late 19th-century RC church in the Neo-Gothic style; ethnographic and cultural-historical value as part of the RC mission of Curacao; ensemble value as a coherent RC complex of a church, vicarages and cisterns in a historic setting; aesthetic value because of prominent location. Construction date:1884 – 1888.<ref>{{en}}[https://curacaomonuments.org/sites/sint-willibrordus/ Sint Willibrordus], curacaomonuments.org</ref>
{{Appendix}}
----------------
{{infobox edificio
| variante = c
| nomber = Kas di Pueblo
| imagen = Penstraat 22 - 24, restoration.png
| descripcion = Kas di Pueblo bou restourashon na 2023.
| nomber2 =
| localisa_na = Penstraat 22-24, Willemstad
| luga = {{CUW}}
| adres =
| fecha_funda =
| estilo =
| encarga =
| architect =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| propietario =
| status monumento =
}}
'''Kas di Pueblo, penstraat 22-24''' - toevoegen aan [[Partido Nashonal di Pueblo]]
Het monumentale gebouw (1860)? werd in 1948 ter beschikking gesteld aan de PNP als partijgebouw. Meer dat 50 jaren heeft het gediend in deze functie.
links
* https://antilliaansdagblad.com/nieuws-menu/26775-niets-slopen-en-ook-niet-plakken|
* https://curacao.nu/monumentenraad-wil-geen-sloop-en-nieuwbouw-van-kas-di-pueblo-zoals-nu-in-een-vergunning-is-geregeld/|5 december 2022
-----------------
'''Fundashon Docomomo Curaçao''' ta un fundashon ku ta enfoká riba e dokumentashon i konservashon di arkitektura modernista na [[Kòrsou]].
a wòrdu fundá na 2009 i ta enfoká riba e dokumentashon i konservashon di arkitektura modernista na Kòrsou. E fundashon ta forma parti di e red internashonal Docomomo, ku a hunga un rol lider den protekshon di edifisionan modernista mundialmente desde su fundashon na 1988.<ref>https://kikotapasando.com/2024/11/22/fundashon-docomomo-curacao-ta-presenta-buki-tokante-architektura-modernista-riba-curacao-modern-architecture-of-curacao-1930-1960/ Fundashon Docomomo Curaçao ta presentá buki tokante architektura modernista riba Curaçao: “Modern Architecture of Curaçao 1930-1960”], kikotapasando.com (22 di november 2024)</ref>
Reflecting on Curaçao’s Modernist Legacy – Chairman Ronny Lobo’s Speech
During the book launch of "Modern Architecture of Curaçao 1930-1960", our chairman, Ronny Lobo, delivered an inspiring speech that set the tone for the evening. His words highlighted the importance of preserving and celebrating the island’s modernist architectural heritage, the stories behind these iconic structures, and the vision for safeguarding them for future generations.
Read below the full speech (in Dutch) and immerse yourself in the passion and dedication driving this project.
#DocomomoCuraçao #ArchitecturalHeritage #ModernistLegacy #inspiringwords
Speech Ronny Lobo bij de presentatie van het boek Modern Architecture 1930-1960
Als voorzitter van de Stichting DoCoMoMo Curaçao, ben ik vereerd wat woorden te mogen uitspreken ter gelegenheid van de presentatie dit boek. Ik sta hier weliswaar met gemengde gevoelens. Terwijl we vandaag met veel blijdschap de publicatie van een prachtig architectuurboek vieren hebben we nauwelijks enkele weken geleden met lede ogen moeten aanzien hoe op Mahaai twee woonhuizen naar ontwerp van Ben Smit werden gesloopt. Zijn eigen woonhuis aan de Angloweg 9, in dezelfde wijk, prijkt gelukkig op de kaft van dit boek. Het werd in 2020 als eerste modern huis tot beschermd monument verklaard. Zijn dochter Jennifer, mede bestuurslid van onze stichting en speciaal voor de presentatie overgekomen uit Nederland, is erin opgegroeid.
De waardering voor goede architectuur blijkt niet vanzelfsprekend, soms door onbekendheid met vooral de modernere bouwstijlen. De beroemde architect Ludwig Mies van der Rohe zei: “Never talk to a client about architecture. Talk to him about his children. That is simply good politics. He will not understand what you have to say about architecture most of the time.” Mijn vroegere hoogleraar in Delft zei het ook: “Architectuur is net als contrabande- binnensmokkelen moet je het, keer op keer opnieuw.”
Aan de publicatie van het boek ging een lange periode vooraf waarin architecten en andere liefhebbers zich hebben ingezet voor het beschermen en behouden van goede architectuur op het eiland Curaçao, vooral de gebouwen in de herkenbare stijl van de Moderne Beweging ofwel in het Engels de Modern Movement. DoCoMoMo staat voor Documentation and Conservation of the Modern Movement. Het initiatief hiertoe werd in 1988 genomen door Wessel de Jonge en Hubert-Jan Henket van de Technische Universiteit in Eindhoven.
De beweging verspreide zich over de hele wereld als DoCoMoMo International, en omvat momenteel 79 nationale/regionale werkgroepen (chapters), waarvan de onze er een is.
Het huidige bestuur van onze stichting, opgericht op 2 maart 2009, bestaat uit 10 personen, van zeer gevarieerde pluimage. Naast mijn persoon als voorzitter:
- communicatiewetenschapper Renske Pin, secretaris;
- goud en geld deskundige Natalie van Tol, penningmeester;
- architectuurhistorici Jennifer Smit en Gerda Gehlen;
- bouwkundige en commercieel Manager bij de Stichting Monumentenzorg Juliette Buddingh’;
- juristen Arriën Lekkerkerker en Achim Henriquez;
- Change Manager Nicole Chirino;
- Docent Bouwkunde bij UOC architect Nienke Eshuis;
- Last but not least, schrijver van het boek, restauratiearchitect Michael Newton!
Een van de eerste activiteiten van onze stichting, onder voorzitterschap van Sofia Saavedra Bruno, was de organisatie van de eerste regionale conferentie over moderne Caribische architectuur in samenwerking met de Universiteit van de Nederlandse Antillen (nu UOC). Eén van de sprekers was Wessel de Jonge die ik zojuist noemde.
Ronald Gill, auteur van het boek Een eeuw architectuur op Curaçao, stelde een lijst op van gebouwen in de bouwstijl van de Moderne Beweging. Er werd een top tien samengesteld van zeer uiteenlopende gebouwen, waaronder kantoorgebouwen, woningen, een ziekenhuis en zelfs watertanks, die uitvoerig gedocumenteerd werden. In het boek dat we vandaag presenteren staan al deze prachtige gebouwen en meer.
Sommige zijn goed bewaard gebleven, maar sommige verkeren in zeer slechte staat. Met dit boek willen we laten zien wat architecten in een bepaalde periode hebben gemaakt en hoe hun gebouwen met internationale allure zijn aangepast aan het lokale tropische klimaat. We hopen daarmee het bewustzijn en de waardering voor deze architectuur te vergroten. De betere voorbeelden uit het verleden kunnen hopelijk ook de nieuwe generatie architecten inspireren. De nieuwe doosachtige architectuur die we thans waarnemen is naar mijn mening geen goede uitdrukking voor ons tropische klimaat waarvoor die gebouwd is. Het kleurgebruik, zo typerend voor de Caribische architectuur, lijkt te zijn teruggebracht tot slechts drie kleuren, wit, zwart en grijs, hier en daar onderbroken door donkerbruine steenstrips.
Het valt te betreuren dat van architectuurontwikkeling in de afgelopen eeuw, waaraan naast particuliere opdrachtgevers ook de overheid en de Shell een belangrijke bijdrage leverden, nauwelijks wat over lijkt te zijn. De Shell was niet alleen de belangrijkste economische pijler van het eiland, maar had ook een sterke invloed op de architectuur hiervan. De woonhuizen voor de werknemers van het bedrijf in Emmastad en Julianadorp en het hoofdkantoor en het laboratorium zijn goede voorbeelden van typisch tropische architectuur.
Cornelis Bakker, een Nederlandse architect die in 1939 arriveerde, was de eerste professioneel opgeleide architect woonachtig op Curaçao. In dienst van Openbare Werken ontwierp hij de meeste belangrijke openbare gebouwen en scholen. De Shell-gebouwen en de gebouwen van de overheid waren sterke architectonische voorbeelden voor de lokale bevolking die haar eigen onderkomens bouwde. Ze zijn allemaal aangepast aan het tropische klimaat, met grote dakoverstekken en gevels die zorgvuldig zijn ontworpen voor ventilatie en daglichttoetreding. Ben Smit, een andere Nederlandse architect die in 1950 partner werd van Bakker, heeft een even indrukwekkende staat van dienst met gebouwen tot 1971.
De beroemde Nederlandse architect Gerrit Rietveld maakte bijna als incident een van de beste voorbeelden van gebouwen die geschikt zijn voor ons klimaat, het Mgr. Verriet Instituut voor lichamelijk en geestelijk gehandicapten in 1949.
Cees Bakker en Ben Smit, samen met een beperkte groep van wat ik reizende architecten noem, zijn erin geslaagd een groot aantal architectuur monumenten van hoge kwaliteit te creëren. Ze maakten uitstekende voorbeelden van veel scholen, een bibliotheek in Pietermaai, een ziekenhuis en prachtige huizen. Allemaal zeer geschikt voor hun functie en goed aangepast aan de locatie en ons klimaat. Dezelfde kwaliteit kon in de jaren daarna incidenteel worden bereikt door architecten als de Vries, Fresco, Alexenko, Nolte, Zingel, Julian en Badaracco. In de jaren zeventig ontwierp de lokale architect Tom Janga verschillende projecten voor de overheid en publieke instellingen. Zijn belangrijkste werk was de Openbare Bibliotheek in Scharloo, een goed voorbeeld van een eigentijds gebouw in een historische omgeving en geschikt voor het klimaat. Het werd helaas in 2022 verlaten vanwege de slechte staat van onderhoud. Een publieke schande dat de verwaarlozing zo ver heeft moeten komen.
Oppervlakkige consumentenontwerpen zijn de standaard geworden voor de meeste gebouwen op het eiland, inclusief institutionele projecten. Slechte ontwerpen worden vaak gecompenseerd door het gebruik van dure materialen, terwijl de tekortkomingen in het ontwerp worden gecompenseerd door krachtigere airconditioningunits, die bovendien nog betaalbaarder zijn geworden. Persoonlijk sta ik niet achter de afhankelijkheid van zeer geavanceerde materialen of apparatuur om gebouwen bestand te maken tegen onze tropische omgeving. Gebouwen moeten er ook tropisch uitzien, hetgeen je bereikt met het verschil tussen licht en schaduw, hetgeen bij de meeste MoMo gebouwen zo sprekend is, bij ons wellicht nog mooier dan in landen met een gematigder klimaat en minder zonlicht.
De overheid heeft haar rol als trendsetter al vele jaren verloren. In plaats daarvan huren openbare lichamen dure kantoorruimtes die zijn gebouwd door projectontwikkelaars, zonder enige architectonische kwaliteit.
Er is al veel literatuur over de oudere monumenten op ons eiland, maar nog niet genoeg over de modernere architectuur. Wij hopen dat dit boek de aanzet zal zijn om dit uit te breiden.
Met dank aan Michel Newton en Ton Verkuijlen die deze erfenis hebben vastgelegd. Aan Ron Smit van LM Publishers, mede-uitgever van dit boek. En natuurlijk aan alle sponsors die de publicatie van dit boek mogelijk hebben gemaakt:
- Stimuleringsfonds voor de architectuur;
- Curaçao Style
- Stichting Monumentenzorg;
- Mongui Maduro;
- Refineria di Korsou;
- Administratiekantoor Newton;
- NV Stadsherstel Willemstad;
- MCB Bank
- Landmark Real Estate.
Dank U,
Ronny Lobo
Voorzitter Stichting DoCoMoMo Curaçao
21 november 2024
6icjgoj5mvsl2tjc22j1xw3oiysrj1e
208074
208073
2026-10-30T10:23:21Z
Caribiana
8320
208074
wikitext
text/x-wiki
__NOINDEX__
Pending: [[Kapel Sehos]] - [[Huize Stroomzigt]] - [[Premio Jackie Voges]] - [[Plantashi Hato]] - [[Fundashon Docomomo Curacao]] - [[Misa di San Willibrordu]] - [[Kas di Pueblo]]
------------------
{{infobox edificio | variante = c
| tipo = religioso
| nomber = Kapia Sehos
| imagen = Muurschildering in de kapel van het Elisabeth Gasthuis op Curaçao, KITLV 150035.tiff
| pais = {{CUW}}
}}
'''Kapia Sehos''' ta un kapia históriko ku tabata forma parti di e kompleho di [[Sint-Elisabeth Hospital]] (Sehos) na [[Willemstad]], kapital di [[Kòrsou]]. Situá den e zona di [[Otrobanda]], e kapia ta forma parti di e herensia kultural i históriko di e área.<ref name="kapel">{{citeer web|auteur=[[Dick Drayer]]|url=https://www.curacao.nu/nieuws/algemeen/97127/historische-sehos-kapel-blijft-in-particuliere-handen-ondanks-aankoop-door-overheid|titel=Historische SEHOS-kapel blijft in particuliere handen, ondanks aankoop door overheid|werk=curacao.nu|datum=2026-10-11|bezochtdatum=2026-10-14}}</ref>
== Historia ==
Sint-Elisabeth Hospital tabata un hospital na [[Kòrsou]] for di 1855 te novèmber 2019.<ref name=:"1">{{citeer boek|auteur= Busari, Jamiu O. & Duits, Ashley J.|url=https//pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4305231/|titel= The strategic role of competency based medical education in health care reform: a case report from a small scale, resource limited, Caribbean setting|uitgever=National Library of Medicine}}</ref> E hospital general katóliko a wòrdu fundá pa monseñor [[Ferdinand Kieckens]] ku sosten di e sürnan Fransiskano di Breda.
Un kapia tabata forma parti di e kompleho di hospital desde [[siglo 19|siglo diesnuebe]] i tabata sirbi pa selebra misa, seremonia di entiero, boutismo, último sakramentu i pa otro aktividatnan relashoná ku bida religioso. Usuarionan no tabata solamente e sürnan i otro personal religioso, sino tambe pashènt, personal di hospital i habitantenan di Otrobanda.<ref>{{citeer web|auteur=[[Dick Drayer]]|url=https://www.curacao.nu/nieuws/column/76348/wat-nu-is-het-doek-echt-gevallen-voor-sehos-slot-|titel= Wat nu, is het doek écht gevallen voor Sehos? (Slot)|werk=curacao.nu|datum=2026-06-29}}</ref>
===Di dos kapia===
Na 1913, a konstruí un kapia nobo, ku tabata modesto pero mas grandi ku e edifisio anterior. E struktura, di aproksimadamente 23 meter di largura, tabata situá parsialmente riba e mesun tereno di e kapia bieu, pero orientá pa ost en bes di pasùit. Dilanti di dje tabatin un plasa chikí.<ref>{{citeer web|titel=Het St. Elisabeth's-Gasthuis op Curaçao. 1855 -- 3 December – 1930|werk=[[Amigoe]]|datum=1930-11-15|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-14|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010280986:mpeg21:p001}}</ref>
Sinembargo, despues di algun dékada, e direktiva di hospital a disidí pa desmantelá i remplasá e kapia. E edifisio di 1913 tabata situá serka di e residensia di e sürnan, kaminda e tabata limitá e entrada di lus natural, aire fresku i bista. Ademas, su konstrukshon tabata limitá e posibilidat pa mehorá e konekshon entre e alanan ost i wèst di e hospital.
=== Di tres kapia ===
E di tres i aktual kapia a wòrdu diseñá pa arkitekto A. J. Morel, kende tambe a dirigí e trabou di konstrukshon. E edifisio a wòrdu diseñá ku atenshon pa su aparensia i beyesa, limitá solamente pa e rekursonan disponibel. Dia 13 di novèmber 1939, a konsagrá e kapia i pon'é den uso.<ref>{{citeer web|titel=De Nieuwe Kapel in het St. Elisabeth-Gasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1939-11-25|bezochtdatum=2026-10-14|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281843:mpeg21:p001}}</ref><ref name=:"1939">{{citeer web|titel=Sehos-kapel vijftig jaar|werk=[[Amigoe]]|datum=1989-11-11|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642618:mpeg21:p003}}</ref>
Pa anunsiá sirbishi di kapia na e pashèntnan i personal di e hòspital, a konstruí na 1951 un toren ku tres kampana riba e tereno di St. Elisabeth Hospital.<ref>{{citeer web|titel=Na drie jaar ”stilte” Kapelklokken hospitaal worden in ere hersteld|werk=[[Amigoe]]|datum=1986-09-15|bezochtdatum=2026-10-14|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010641808:mpeg21:p001}}</ref>
E hospital, inkluyendo e kapia, a wòrdu bishitá pa [[Juliana di Hulanda|Prinsesa Juliana]] na 1944 i pa Prins Bernhard na 1950.<ref>{{citeer web|titel=In het Sint Elisabethgasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1944-03-02|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010403043:mpeg21:p002}}</ref><ref>{{citeer web|titel=De Prins in het St. Elisabethgasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1950-01-19|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010403158:mpeg21:p002}}</ref>
==Arkitektura i dekorashon==
E kapia ta distinguí su mes pa su espasio interior berdaderamente deboto i su bentananan di glas di koló, reflehando e kontribushon artístiko di diferente pintor i artesano konosí.<ref name=:"1939"/>
E struktura arkitektóniko di e kapia tin e plafon di arko ta wòrdu sostené pa arkonan puntá ku ta ekstendé te abou na e flur. E altura total for di e flur te na e punta mas altu di e arko ta 14 meter, ku un altura interior di aproksimadamente 11 meter. E flur, e akabado mas abou di e muraya, e altar i e banki di komunión den e santuario ta trahá di marmer di Calacatta, ku detaye di marmer blou-turko.<ref name=:"14">{{citeer web|titel=De Nieuwe Kapel in het St. Elisabeth-Gasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1939-11-25|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281843:mpeg21:p001}}</ref>
E altar, diseñá pa rekordá un mesa di sakrifisio, ta instalá riba e nivel di e santuario ku trapinan trahá tambe di marmer blou-turko.<ref name=:"1939"/> E altar ta dominá pa un krus grandi di marmer blou ku un figura di [[Hesus|Kristu]] di tam vanaño natural, trahá di palu pasa den awa di oro. E plataforma di koro ta konsistí di un plachi di beton ku ta kolga na muraya i será pa un trali di heru dekorá inkluso e inskripshon ''Zingt den Heer — Looft Hem''.<ref name=:"14"/>
E artista di glas Lou Asperslag a diseñá e bentananan di glas di koló ku vários presentashon religioso, i Joep Nicolas a krea e stashonnan di krus.<ref>{{citeer web|titel=Elisabeths Hospitaal, monument van katholieke charitas|werk=[[Amigoe]]|datum=1955-11-23|bezochtdatum=2026-10-14|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010988488:mpeg21:p002}}</ref> E altar di marmer a wòrdu suministrá pa e firma hulandes Van Stokkum, di [[Rotterdam]], ku a enkargá e diseño dekorativo na Aug. van Os.<ref name=:"14"/>
Na 1946, pintor hulandes Dolf Henkes (1903–1989) a krea un mural rondó di e altar di e kapia. Henkes a biba na Kòrsou di 1945 te 1947, despues di un invitashon di [[Chris Engels]]. Na 1977, e mesun artista a restorá e mural.<ref>{{citeer web|titel=De Muurschildering in de Kapel van het Hospitaal|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-06-01|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010402069:mpeg21:p004}}</ref><ref>[https://www.cultureelerfgoed.nl/actueel/magazines/sporen-van-slavernij-en-koloniaal-verleden/2020/2/negerjongen-curacao ‘Negerjongen – Curaçao’], cutureelerfgoed.nl</ref><ref>{{citeer web|titel=In kapel van hospitaal Dolf Henkes komt eigen fresco's restaureren|werk=[[Amigoe]]|datum=1977-07-08|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010639456:mpeg21:p002}}</ref>
==Despues di Sehos==
E kapia i e otro edifisionan riba e tereno di e eks-kompleho di hospital tabata pertenesé na Fundashon Sehos.<ref name="kapel"/> Despues di e siere di e hospital na novèmber 2019 i e bankarota di e fundashon na 2025 e edifisionan a wòrdu bendí.<ref name="Sehos">{{citeer web|url=https://antilliaansdagblad.com/nieuws-menu/curacao/31275-doek-sint-elisabeth-valt|titel=Doek Sint Elisabeth valt|werk=[[Antilliaans Dagblad]]|datum=2025-06-12|bezochtdatum=2026-10-14}}</ref>
<ref>[https://antilliaansdagblad.com/artikel/curacao/20260702/start-herontwikkeling-sehos Start herontwikkeling Sehos], [[Antilliaans Dagblad]] (2 di yüli 2026)</ref>
E kapia ta situá riba kavel B-3502, ku un superfisie di 764 meter kuadrá, ta pertenesé desde 2026 na Otrabanda Village, un kompania inmobiliario. E kompania a kumpra e eks-kompleho di hospital for di e kuradó di bankarota i e mesun aña a rebendé esaki na Pais Kòrsou i HNO Vastgoed & Beheer, sinembargo, e kapia no tabata inkluí den e benta.<ref name="kapel"/>
Den e akuerdonan pa e futuro desaroyo di e tereno, e partidonan enbolbí a rekonosé e kapia komo un punto di referensia históriko ku mester wòrdu tumá na kuenta den e planifikashon di e área. Pais Kòrsou a haña kontrol kontraktual riba e desaroyo di e área, aunke no tur kavel a bira propiedat di gobièrnu.<ref name="kapel"/>
Ideanan pa e futuro uso di e kapia ta inkluí pa habri esaki pa pashèntnan di [[Curaçao Medical Center]] (CMC) i pa bishitantenan katóliko ku ta yega na e terminal di krusero situá den serkania. <ref name="kapel"/>
{{Appendix}}
=================
== Despues di Sehos ==
E kapia históriko di èks-St. Elisabeth Hospital (SEHOS) na Otrobanda ta keda propiedat di Otrabanda Village B.V. i no tabata inkluí den e benta na Pais di Kòrsou òf HNO Vastgoed en Beheer.
E kapia ta situá riba tereno B-3502, ku ta kubri un área di 764 meter kuadrá. E tereno ta pertenesé na Otrabanda Village, e kompania di biennan rais ku anteriormente a kumpra e kompleho di hospital anterior for di e kuradó di bankarota.
E partidonan enbolbí ta deklará ku desaroyo den futuro mester tene kuenta ku e identidat di e área, ku e kapel ta sirbi komo un punto di anker. E prinsipionan aki a wòrdu inkorporá den akuerdonan tokante e desaroyo mas aleu di e kompleho di hospital anterior.
Bou di e akuerdonan aki Pais Kòrsou ta asumí kontrol kontraktual riba desaroyo di e área, ounke no ta tur e kavelnan a bira propiedat di gobièrnu.
E kapel ta wòrdu identifiká eksplísitamente den e akuerdonan di desaroyo komo un punto di anker históriko.<ref name="kapel"/>
Plannan di redesaroyo resien a asta konsiderá habri e kapia pa pashèntnan di e [[Curaçao Medical Center]] (CMC) nobo i pa turistanan krusero katóliko ku ta mará na e mega-pier den serkania. Aunke e kompleho di hospital a wòrdu bendí despues di e bankarota na 2025, ta stipulá den kontrakt ku e kapel históriko mester wòrdu konserbá i keda aksesibel komo parti di e desaroyo di e sitio den futuro.<ref name="kapel"/>
{{Appendix}}
==========================
== Edifisio ==
Diferente artista a kontribuí na e dekorashon di e edifisio. Lou Asperslag a diseñá e bentananan di glas di koló, i Joep Nicolas a krea e Stashonnan di Krus. E altar di marmer a wòrdu suministrá pa e firma hulandes Van Stokkum, di Rotterdam, ku a enkargá e diseño dekorativo na Aug. van Os.[[5]][[6]]
E kapia aki a remplasá unu muchu mas chikitu ku tabata para riba e sitio kaminda e ofisinanan di atministrashon ta situá awor, banda di e eks-konbento di e soeurnan religioso. Despues ku e ruman muhénan a ofresé nan orashonnan i deboshonnan den e espasio ei pa mas ku ochenta aña, e direktiva di hospital a disidí di konstruí un kas di adorashon nobo, mas grandi i mas bunita ku tambe lo a benefisiá e pashèntnan.<ref name=:"1939"/>
De kapel van het Sint Elisabeths Hospitaal is een juweel van een Godshuis. Bekende kunstenaars leverden daarvoor hun bijdrage. De muurschilderingen zijn van Dolf Henkes, de gebrandschilderde ramen van Lou Asperslag en de kruiswegstaties van Joep Nicolas.<ref>68 religieuzen en 174 leken in dienst van Anti IL volk. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 23-11-1955, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 12-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010988488:mpeg21:p002}}</ref>
E diseño ta di e arkitecto A.J. Morel. Artistanan a kontribuí ku nan talentonan: artista di glas Lou Asperslag a krea e bentananan, pintor Joep Nicolas e Stashonnan di Krus, i Dolf Henkes ku e mural rondó di e altar.<ref name=:"1939"/>
Desde e Segundo Konsilio di Vatikano, a pone mas énfasis riba e aspekto di kuminda di Eukaristia. Konsekuentemente, nan a pone un mesa di altar riba e trapinan di e santuario.<ref name=:"1939"/>
Na 1946, un mural a wordo crea den e kapel door di Dolf Henkes (1903–1989), un pintor y artista visual di Rotterdam cu a keda na Curaçao di 1945 pa 1947 riba invitashon di [[Chris Engels]].<ref>De Muurschildering in de Kapel van het Hospitaal. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 01-06-1946, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 12-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010402069:mpeg21:p004}}</ref><ref>[https://www.cultureelerfgoed.nl/actueel/magazines/sporen-van-slavernij-en-koloniaal-verleden/2020/2/negerjongen-curacao ‘Negerjongen – Curaçao’], cutureelerfgoed.nl</ref> Na 1977, el a restorá e mural e mes.<ref>{{citeer web|titel=In kapel van hospitaal Dolf Henkes komt eigen fresco's restaureren|werk=[[Amigoe]]|datum=1977-07-08|bezochtdatum=2026-10-12|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010639456:mpeg21:p002}}</ref>
Na 1951, Pader Rektor Hulsman a enkargá konstrukshon di un toren na St. Elisabeth Hospital, ku ta akapará tres kampana. Situá banda di e laboratorio i e departamentu di rayo X, e toren tabata kontené dos kampana grandi i un chikitu ku tabata bati e Angelus tres biaha pa dia. E dos kloknan grandi a haña nan nòmber for di Santa Isabel i San Hosé. E kampananan tambe a anunsiá sirbishi di kapia na e pashèntnan i personal di e hòspital.<ref>Na drie jaar ”stilte” Kapelklokken hospitaal worden in ere hersteld. "Amigoe". Curaçao, 15-09-1986, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010641808:mpeg21:p001}}</ref>
Den e edifisio, henter e arko (gewelf) ta wòrdu sostené pa boog/arkonan punta ku ta ekstendé te na e vloer. E altura for di e vloer di misa te na e lomba ta 14 meter, ku un altura interior di 11 meter; e hanchura paden ta 14 meter, miéntras ku e largura ta 22 meter. Seis meter di e largura aki ta wòrdu okupá pa e kansel, ku ta wòrdu formá pa un ábside ku ta konta ku dos arko mas chikitu. Aki, e vloer, wainscoting, altar i rail di komunion ta trahá di marmer di Calacatta aksentuá ku bandanan di marmer blou turko, e último tambe ta e material usá pa e trapinan. E altar, diseñá pa parse un mesa di sakrifisio masivo, ta wòrdu dominá pa un krus grandi, tambe di marmer blou, ku ta karga un figura di Kristu di tamaño real grabá for di palu di linden hopi dorá.<ref name=:"14">{{citeer web|titel=De Nieuwe Kapel in het St. Elisabeth-Gasthuis|werk=[[Amigoe]]|datum=1939-11-25|bezochtdatum=2026-10-14|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281843:mpeg21:p001}}</ref>
E bentananan di glas di koló di e kapel a wòrdu kreá pa e artista di glas renombrá Lou Asperslag. E interkambio di koló den e bentana aki ta krea un ambiente berdaderamente deboshonal denter di e kapel.
E loft di e koro ta konsistí di un plachi di beton ku kantilever, será pa un baranka di heru forhá orná ku ta konta ku e inskripshon “Kanta na Señor” — “Alabá E.”
== Despues di Sehos ==
E kapia históriko di èks-St. Elisabeth Hospital (SEHOS) na Otrobanda ta keda propiedat di Otrabanda Village B.V. i no tabata inkluí den e benta na Pais di Kòrsou òf HNO Vastgoed en Beheer.
E kapia ta situá riba tereno B-3502, ku ta kubri un área di 764 meter kuadrá. E tereno ta pertenesé na Otrabanda Village, e kompania di biennan rais ku anteriormente a kumpra e kompleho di hospital anterior for di e kuradó di bankarota.
E partidonan enbolbí ta deklará ku desaroyo den futuro mester tene kuenta ku e identidat di e área, ku e kapel ta sirbi komo un punto di anker. E prinsipionan aki a wòrdu inkorporá den akuerdonan tokante e desaroyo mas aleu di e kompleho di hospital anterior.
Bou di e akuerdonan aki Pais Kòrsou ta asumí kontrol kontraktual riba desaroyo di e área, ounke no ta tur e kavelnan a bira propiedat di gobièrnu.
E kapel ta wòrdu identifiká eksplísitamente den e akuerdonan di desaroyo komo un punto di anker históriko.<ref name="kapel"/>
Plannan di redesaroyo resien a asta konsiderá habri e kapia pa pashèntnan di e [[Curaçao Medical Center]] (CMC) nobo i pa turistanan krusero katóliko ku ta mará na e mega-pier den serkania. Aunke e kompleho di hospital a wòrdu bendí despues di e bankarota na 2025, ta stipulá den kontrakt ku e kapel históriko mester wòrdu konserbá i keda aksesibel komo parti di e desaroyo di e sitio den futuro.<ref name="kapel"/>
{{Appendix}}
E kapia di 1913 i e edifisio nobo di 1939
Na 1913, a konstruí un kapia nobo, ku tabata mas grandi ku e edifisio anterior. E edifisio, di aproximadamente 23 meter di largura, tabata situá parsialmente riba e mesun tereno di e kapia bieu, pero orientá pa ost en bes di pa sùit. Dilanti di dje tabatin un plasa chikí.[[4]]
Sin embargo, despues di algun dékada, e direktiva di hospital a disidí pa remplasá e kapia. E edifisio di 1913 tabata situá serka di e residensia di e monhanan, kaminda e tabata limitá e entrada di lus natural, aire fresku i bista. Ademas, su konstrukshon tabata limitá e posibilidat pa mehorá e konekshon entre e alanan ost i wèst di e hospital.
E kapia nobo a wòrdu diseñá pa arkitekto A. J. Morel, kende tambe a dirigí e trabou di konstrukshon. E edifisio a wòrdu diseñá ku atenshon pa su aparensia i pa e rekursonan disponibel. Dia 13 di novèmber 1939, a konsagrá e kapia i pone e den uso.[[5]][[6]]
Diferente artista a kontribuí na e dekorashon di e edifisio. Lou Asperslag a diseñá e bentananan di glas di koló, i Joep Nicolas a krea e Stashonnan di Krus. E altar di marmer a wòrdu suministrá pa e firma hulandes Van Stokkum, di Rotterdam, ku a enkargá e diseño dekorativo na Aug. van Os.[[5]][[6]]
Na 1944, Prinsesa [[Juliana di Hulanda]] a bishitá e hospital i su kapia. Prins Bernhard a bishitá e kompleho na 1950.[[7]][[8]]
E mural i e toren di kampana
Na 1946, pintor hulandes [[Dolf Henkes]] (1903–1989) a kreá un mural rondó di e altar di e kapia. Henkes a biba na Kòrsou di 1945 te 1947, despues di un invitashon di [[Chris Engels]]. Na 1977, e mesun artista a restaurá e mural.[[10]][[11]][[12]]
Na 1951, pader rektor Hulsman a enkargá konstrukshon di un toren di kampana banda di e laboratorio i e departamentu di rayo X di e hospital. E toren tabatin tres kampana: dos grandi i un chikí. E dos kampanan grandi tabata yama Santa Isabel i San Hosé, miéntras ku e kampana chikí tabata anunsiá e Angelus tres biaha pa dia. E kampanan tabata anunsiá tambe e serbishinan religioso di e kapia na pashèntnan i personal di hospital.[[13]]
Arkitektura i dekorashon
E kapia a wòrdu diseñá pa A. J. Morel, ku kontribushon artístiko di diferente pintor i artesano. E edifisio ta distinguí su mes pa su espasio interior abòltu i su bentananan di glas di koló.
E bóvedanan ta sostené pa arkada punta ku ta baha te na e vloer. E altura total for di e vloer te na e parti mas haltu di e bóveda ta 14 meter, ku un altura interior di aproximadamente 11 meter. E espasio interior tin un hanchura di 14 meter i un largura di 22 meter. E kansel, ku ta okupa seis meter di e largura, ta keda den un ábside ku dos arkada mas chikí.[[14]]
E vloer, e revestimentu inferior di muraya, e altar i e baranka di komunión ta trahá di marmer di Calacatta, ku detaye di marmer blou-turkeis. E trapinan tambe ta trahá di e marmer blou. E altar, diseñá pa recordá un mesa di sakrifisio, ta dominá pa un krus grandi di marmer blou ku un figura di Kristu di tamaño natural, tallá den palu di linden i dorá.[[14]]
E bentananan di glas di koló, trahá segun diseño di Lou Asperslag, ta forma un parti importante di e dekorashon interior. E loft di koro ta konsistí di un plachi di beton ku ta sobresalí di e muraya i ta será pa un baranka di heru forhá, dekorá ku e inskripshon «Kanta na Señor» — «Alabá E».[[14]]
Despues di e Segundo Konsilio di Vaticano, a pone mas énfasis riba e altar komo mesa di Eukaristia. Den e kapia, esaki a resultá den e instalashon di un mesa di altar riba e nivelnan di e santuario.[[5]]
Despues di Sehos
Despues di e sera di Sehos na novèmber 2019, e kapia a keda komo un edifisio históriko den e tereno di e anterior kompleho di hospital. Segun e dokumentashon tokante e desaroyo di e sitio, e kapia ta pertenesé na Otrabanda Village B.V. i no tabata inkluí den e benta di e anterior kompleho na Pais Kòrsou òf na HNO Vastgoed en Beheer.[[1]]
E kapia ta situá riba kavel B-3502, ku un superfisie di 764 meter kuadrá. E kavel ta pertenesé na Otrabanda Village, un kompania inmobiliario ku a kumpra e anterior kompleho di hospital for di e kuradó di bankarota. Den e akuerdonan pa e desaroyo futuro di e tereno, e partidonan enbolbí a rekonosé e kapia komo un punto di referensia históriko ku mester wòrdu tené na kuenta den e planifikashon di e sitio. Pais Kòrsou a haña kontrol kontraktual riba e desaroyo di e área, aunke no tur kavel a pasa den propiedat di gobièrnu.[[1]]
Entre e ideanan pa e futuro uso di e kapia tabatin habri e edifisio pa pashèntnan di e nobo [[Curaçao Medical Center]] (CMC) i pa bishitantenan katóliko ku ta yega na e terminal di krusero serka di e sitio. Segun e akuerdonan di desaroyo, e kapia históriko mester wòrdu konserbá i keda aksesibel komo parti di e desaroyo futuro di e anterior kompleho di hospital.[[1]]
------------
NOTES
E kapel aktual di St. Elisabeth Hospital a keda solemnemente konsagrá i poné den uso dia 13 di novèmber 1939. Esei tabata sinkuenta aña pasá—un hubileo di oro, ku otro palabra.<ref name=:"1939"/>
E kapel aki a remplasá unu muchu mas chikitu ku tabata para riba e sitio kaminda e ofisinanan di atministrashon ta situá awor, banda di e eks-konbento di e soeurnan religioso. Despues ku e ruman muhénan a ofresé nan orashonnan i deboshonnan den e espasio ei pa mas ku ochenta aña, e direktiva di hospital a disidí di konstruí un kas di adorashon nobo, mas grandi i mas bunita ku tambe lo a benefisiá e pashèntnan. E diseño tabata di e arkitecto A.J. Morel. Artistanan a kontribuí ku nan talentonan: artista di glas Lou Asperslag a krea e bentananan, pintor Joep Nicolas e Stashonnan di Krus, i Dolf Heij e pintura rondó di e altar.<ref name=:"1939"/>
Desde e Segundo Konsilio di Vatikano, a pone mas énfasis riba e aspekto di kuminda di Eukaristia. Konsekuentemente, nan a pone un mesa di altar riba e trapinan di e santuario.<ref name=:"1939"/>
* Ludovicus Oeverhaus (1925-1990) was ziekenhuispastoor Sehos vanaf 1968.
------
E kapel históriko di èks St. Elisabeth Hospital (SEHOS) na Otrobanda ta keda propiedat di Otrabanda Village B.V. i no tabata inkluí den e benta na Pais di Kòrsou òf HNO Vastgoed en Beheer.
E kapel ta situá riba tereno B-3502, ku ta kubri un área di 764 meter kuadrá. E tereno ta pertenesé na Otrabanda Village, e kompania di biennan rais ku anteriormente a kumpra e kompleho di hospital anterior for di e kuradó di bankarota.
E partidonan enbolbí ta deklará ku desaroyo den futuro mester tene kuenta ku e identidat di e área, ku e kapel ta sirbi komo un punto di anker. E prinsipionan aki a wòrdu inkorporá den akuerdonan tokante e desaroyo mas aleu di e kompleho di hospital anterior.
Bou di e akuerdonan aki Pais Kòrsou ta asumí kontrol kontraktual riba desaroyo di e área, ounke no ta tur e kavelnan a bira propiedat di gobièrnu.
E kapel ta wòrdu identifiká eksplísitamente den e akuerdonan di desaroyo komo un punto di anker históriko.<ref name="kapel"/>
-------------
E kampananan di e kapel na St. Elisabeth Hospital pronto lo bati atrobe despues di tres aña di silencio.
Na 1951, Pader Rektor Hulsman a enkargá konstrukshon di un toren na St. Elisabeth Hospital, ku ta akapará tres klok. Situá banda di e laboratorio i e departamentu di rayo X, e toren tabata kontené dos klok grandi i un chikitu ku tabata bati e Angelus tres biaha pa dia. E dos kloknan grandi a haña nan nòmber for di Santa Isabel i San Hosé. E kloknan tambe a anunsiá sirbishi di kapel na e pashèntnan i personal di e hòspital. Sinembargo, na 1983, diripiente e kloknan a keda ketu. Nan a funshoná atrobe pa un ratu kòrtiku, pero no pa hopi tempu. Algun tempu pasá, un inspekshon di e Departamentu di Fasilidatnan a revelá defektonan signifikante den e toren, loke a kondusí na un desishon na aprel pa restorá esaki. Segun e “Sehos-bulletin” di St. Elisabeth Hospital, e mekanismo di klok a wòrdu kontrolá i drecha, e pilarnan di e toren a wòrdu restourá, i e biganan a wòrdu remplasá. E toren ta hayando un facelift actualmente, despues di cual e belnan lo wordo reinstala.<ref>Na drie jaar ”stilte” Kapelklokken hospitaal worden in ere hersteld. "Amigoe". Curaçao, 15-09-1986, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010641808:mpeg21:p001}}</ref>
Motibunan ku a pone e Direktiva konstruí e kapel nobo aki: (1) E lokalidat di e kapel bieu tabata sumamente desfaborabel. Konstruí solamente un meter leu for di e Residensia di e Hermananan, e último tabata kasi kompletamente privá di un bista, i tambe di aire fresku i e influensia benefisioso di lus natural. (2) Ademas, e arkitektura di e edifisio tabata di tal forma ku kualke forma di embeyesé tabata for di kuestion. (3) E kapel bieu tabata para den kaminda di un mehorashon planiá di hospital—spesifikamente, e konekshon entre e alanan Oost i Wèst, ku lo a fasilitá grandemente akseso na e vários departamentunan.
E kapel original a wòrdu konstruí na 1913 den forma di un edificio modesto.
E kapel nobo, cu a wordu embeyese te unda e rekursonan tabata permite, a wòrdu diseñá pa señor A. J. Morel, kende tambe a hasi e trabounan di konstrukshon. E marmer pa e altar a wordo suministra pa e firma Hulandes di piedra natural Van Stokkum (Rotterdam), cu a encarga e artista decorativo Aug. van Os pa crea e diseño. Manera menshoná anteriormente, Lou Asperslag a krea e bentananan; e tabata responsabel tambe pa vários muebles, manera e kandela, kandela, e aparato di lus sentral, i e vloer di e kapel.
Sinembargo, unabes ku e demolishon di e kapel bieu tabata riba e agènda, e Hunta a disidí di konstruí un kapel nobo—i unu mas bunita posibel, por lo ménos te kaminda e rekursonan tabata permití.<ref>De Nieuwe Kapel in het St. Elisabeth-Gasthuis. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 25-11-1939, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281843:mpeg21:p001}}</ref>
E hospital, inkluyendo e kapia, a wòrdu bishitá pa [[Juliana di Hulanda|Prinsesa Juliana]] na 1944 i pa Prins Bernhard na 1950.<ref>IN HET SINT ELISABETHSGASTHUTS.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 02-03-1944, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 12-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010403043:mpeg21:p002}}</ref><ref>DE PRINS IN HET ST. ELISABETHS GASTHUIS.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 19-01-1950, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 12-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010403158:mpeg21:p002}}</ref>
{{Appendix}}
===Kapia di 1913===
Un kapel nobo konstrui na 1913, kasi kompletamente separá di 23 meter di largura, tabata situá parsialmente na e sitio di esun bieu pero awor orientá pa ost en bes di pa sùit. Dilanti di e kapel tabata situá un plasa chiki.<ref>Het St. Elisabeth's-Gasthuis op Curaçao. 1855 -- 3 December – 1930.. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 15-11-1930, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010280986:mpeg21:p001}}</ref>
E kapel aktual a keda konsagrá i poné den uso dia 13 di novèmber 1939.<ref name=:"1939">Sehos-kapel vijftig jaar. "Amigoe". Curaçao, 11-11-1989, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 11-10-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642618:mpeg21:p003}}</ref>
E bentananan di glas di koló, trahá segun diseño di Lou Asperslag, ta forma un parti importante di e dekorashon interior. E plataforma di koro ariba ta konsistí di un plachi di beton ku ta sobresalí di e muraya i ta será pa un rail di heru forhá, dekorá ku e inskripshon ''Kanta na Señor» — «Alabá E».[[14]]
Despues di e Segundo Konsilio di Vaticano, a pone mas énfasis riba e altar komo mesa di Eukaristia. Den e kapia, esaki a resultá den e instalashon di un mesa di altar riba e nivelnan di e santuario.[[5]]
------------------
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo=
| imagen = Otrabanda, Huis Stroomzicht, Pater Euwensweg, voorgevel - 20652039 - RCE.jpg
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Otrobanda]]
| adres = Pater Euwensweg 34
}}
'''Huize Stroomzicht''' (tambe skirbí Huize Stroomzigt) ta un edifisio históriko di siglo 18 situá na Pater Euwensweg 34 den e distrito históriko di Otrobanda na Willemstad, Kòrsou.
Detayenan Klave
• Lugá: Pater Euwensweg 34, Otrobanda, Willemstad, Curaçao
• Arkitektura: Konstruí alrededor di 1760 den e estilo Baroko di Kòrsou, ku un fachada di gable kurvá karakterístiko tipiko di arkitektura Karibense-Hulandes di siglo 18.
• Signifikansia Históriko: E tabata pa hopi tempu e residensia di Dr. Chris Engels (médiko, artista, poeta, i fundadó di e revista literario De Stoep na 1940) i su kasá, artista Lucila Engels-Boskaljon. Lucila a krea un kuadro di mosaiko riba e muraya pafó di e kas, i e propiedat anteriormente tabatin un trapi di heru diseñá pa Gerrit Rietveld.
• Status di Monumento: Apesar di su edat i balor históriko, Huize Stroomzicht no ta registrá ofisialmente den e registro di monumento di Kòrsou.
• Kondishon Aktual: E edifisio a enfrentá intemperie severo, negligensia i kambionan struktural (manera e demolishon di un anekso bieu di siglo 18 i un arko di konekshon na fin di 2021).
* Huize Stroomzigt<ref>https://eilandverhalencuracao.com/2022/07/05/huize-stroomzigt/</ref>
----------
{{Variante|c}}
{{Databox}}
'''Premio Ernest (Jackie) Voges''' ta un premio di herensia kultural instituí na 2019 pa honra [[Jackie Voges]], kende tabata enbolbi ku Stichting Monumentenzorg Curaçao pa varios dekada di 1966 pa 2016, di kua e ultimo dos komo su presidente.
== Institushon ==
Stichting Monumentenzorg Curaçao (SMC), un fundashon privá (NGO) fundá na 1954, a disidí di implementá e premio ‘Ernest (Jackie) Voges Monument Award’ pa rekonose persona òf organisashonnan ku a mustra esfuerso ehemplar pa renobashon i preservashon di patrimonio konstruí na Kòrsou. Ku e selebrashon di su di 65° aniversario na 2019, SMC e premio lo wordu otorga pa promé biaha.<ref name="O">[https://monumentenzorg.cw/the-ernest-jackie-voges-monument-award/ The ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award], monumentenzorg.cw (20 di febrüari 2018)</ref>
E premio ta wòrdu otorga na un persona òf organisashon ku a mustra esfuerso ehemplar pa ku renobason i preservashon di herensia konstruí na [[Kòrsou]].<ref name="O"/>
E fundashon privá (NGO) Curaçao Monuments Foundation a keda fundá na 1954, sesenta aña pasá otro aña. E meta prinsipal ta pa konserbá i restorá monumentonan protehá. Pa por logra esaki, e fundacion ta cumpra monumentonan den un estado deteriora y ta restaura nan. Door di huur e monumentonan restaura e fundacion ta genera e fondonan pa sigui mantene e edificionan. Banda di e aktividat núkleo aki, e fundashon ta boga tambe pa stimulá validashon di nos monumentonan, ofresé konseho riba restourashon i mantenshon di monumentonan i enkurashá investigashon sientífiko riba historia di Kòrsou, en partikular pa loke ta pertenesé na nos monumentonan.
Sr. ing. Ernest ‘Jackie’ Voges tabata hopi enbolbí ku e fundashon pa 50 aña. El a bira komisario na 1966, i a okupá un posishon komo presidente di 1982 – 2003, sigui pa un otro laban komo komisario, finalmente birando konsehero di e fundashon te na ougùstùs 2016. Bou di su liderazgo, un kantidat grandi di monumento a wòrdu restourá i asina konserbá pa e komunidat di Curaça. Adishonalmente, e fundashon a wòrdu desaroyá den un organisashon profeshonal.
Komo un muestra di apresio pa Sr. Voges i su esfuersonan pa preservashon di nos herensia kultural konstruí, Hunta di Komisario a disidí dia 27 di yanüari di e aña aki pa instituí e premio ku ta hiba su nòmber. E premio ‘Ernest ‘Jackie’ Voges’ lo wordo otorga na un persona of organisacion cu a mustra esfuerso ehemplar pa cu renobacion y preservacion di herencia construi na Curaçao. Un hurado independiente lo disidí entre e personanan òf organisashonnan ku ta kuadra ku e kriterionan aki. E premio lo wordo otorga pa prome biaha na 2019.
== Ganado ==
* 2019 - CuraLiving B.V. pa e restourashon di Hotel ‘t Klooster.
* 2024 - Fundashon Mongui Maduro pa e restourashon di [[Lanthùis Rooi Catootje]], ku ta alohá [[Museo Mongui Maduro]].
restourá
----
Fundashon Mongui Maduro a risibí e ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award djaweps durante e entrega di premio na Museo Mongui Maduro. E premio ta rekonosí e ekselente renobashon ku Lanthùis Rooi Catootje a pasa aden resientemente. Ta e di dos biaha ku e premio aki, un inisiativa di Stichting Monumentenzorg Curaçao, a wòrdu entregá. Ku esaki e fundashon ta honra tambe defuntu Ernest ‘Jackie’ Voges, eks-presidente i eks-miembro di konseho di Monumentenzorg.<ref>[https://monumentenzorg.cw/mongui-maduro-monument-award/ Mongui Maduro Museum ta gana e di dos ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award], monumentenzorg.nl (29 di yanuari 2024)</ref>
Na nòmber di Fundashon Mongui Maduro, Henry van der Kwast a risibí e premio. Ademas, el a wòrdu sorprendí ku un pintura di Marianne Cats di Lanthùis Rooi Catootje den su estado renobá. E renobashon a finalisá na 2022. Pa mihó sostené e funshon ku e tin komo museo, a drecha i adaptá e areglo di e espasio. E restorashon a wòrdu ehekutá dor di Norman Panneflek i Dany’s Construction & Maintenance.
Segun e hurado, e restorashon por wòrdu konsiderá un ehèmpel. A integra mehorashon den i klima i usabilidat di e propiedat, sin menospresiá e aparensia históriko di e edifisio kompleto. Por ehèmpel, e sistema di èrko a wòrdu instalá di un manera diskreto, i a agregá un baño pa e bishitantenan di e museo. E funshonnan di sosten, manera e resepshon moderno i e kitchenette pa personal, a wòrdu inkorporá na un manera no masha notabel. Material eksistente a wòrdu resiklá na un manera sostenibel. E historia di e edifisio durante siglo a keda visibel i a haña su propio posishon bek.
Na 2019 Monumentenzorg a establesé e ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award pa honra e esfuersonan sin límite di sr. Voges, kende tabata envolví den e fundashon pa 50 aña na diferente forma, inkluso 21 aña komo presidente. Bou di su guia i vishon e fundashon a profeshonalisá. “Jackie semper a haña ku Kòrsou ta bira un tiki mas pober ku kada edifisio históriko ku ta wòrdu basha abou”, segun Herbert van der Woude, presidente di Stichting Monumentenzorg. “El a kumpra i restorá kasi mitar di e inventario di edifisionan di e fundashon. Ademas, el a regla finansiamentu, e tabata sa kon pa haña plaka tur kaminda, mas tantu na Hulanda, i hopi biaha el a tuma riesgo signifikante.” Sr. Voges a fayesé na ougùstùs 2023 na e edat di 92 aña.
Na 2019 a entregá e promé ‘Ernest (Jackie) Voges’ Monument Award na CuraLiving B.V. pa e restorashon di Hotel ‘t Klooster.
Na ougùstùs 2023, Kòrsou a pèrdè un gran kampion di e herensia konstruí di e isla ora Ernest (Jackie) Voges a fayesé na edat di 92 aña. E tabata hopi enbolbí den nos organisashon pa mas ku sinkuenta aña, inkluyendo un periodo di 21 aña komo presidente i hopi aña komo komisario i konsehero. Bou di su guia, Stichting Monumentenzorg Curaçao (e Curaçao Monument Foundation) a profeshonalisá i ekspandé, i un inventario kresiente di edifisionan anteriormente bandoná a keda transformá den e joyanan monumental ku nos ta kuida te dia di awe.
Pa honra e kompromiso personal aki ku nos edifisionan monumental, nos a instituí e Premio ‘Ernest (Jackie) Voges’ na 2019 konhuntamente ku nos di 65 aniversario. E seremonia di premio, ku a konta ku presensia di Sr. Voges mes, a tuma lugá na novèmber 2019 na Villa Maria. Curaliving a wòrdu rekompensá ku e promé Premio ‘Ernest (Jackie) Voges’ komo rekonosementu di e ekselente restourashon di e monasterio anterior ‘Hotel ‘t Klooster’.
No por wòrdu eksagerá kon instrumental e ròl di Sr. Voges den preservashon di herensia konstruí tabata den e último seis dékadanan. Ta sinti dushi amargo pa anunsiá ku na 2024 ora Stichting Monumentenzorg kumpli 70 aña di edat, e Premio ‘Ernest (Jackie) Voges’ lo wòrdu presentá pa di dos biaha. Amargo, pasobra e lo no ta presente personalmente e biaha aki. Pero dushi, pasobra e ta nifiká ku tin desaroyonan positivo den restourashon ku a krese for di e simianan ku el a sembra, i ku mester wòrdu selebrá na su honor.<ref>[https://monumentenzorg.cw/voges-award-2024/ ‘Ernest (Jackie) Voges’ Award in 2024], monumenenzorg.cw (31 oktober 2023)</ref>
{{Appendix}}
[[:Category:Kòrsou]]
[[:Category:Herensia kultural]]
------------
{{Databox}}
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Plantashi
| nomber = Plantashi Hato
| pais = {{CUW}}
}}
'''Plantashi Hato''' ta un eks-plantashi na [[Kòrsou]], kaminda e rebelion di katibu di 1750 a tuma lugá. E plantashi ku su [[lanthùis Hato|lanthùis]] tabata den poseshon di e [[West Indische Compagnie]] (WIC) te 1792. E kas grandi a keda den uso komo un residensia di kunuku di e direktor di WIC. Nan tabata kultivá maishi i tabatin hopi bestianan ku tabata kana kana kana; e nòmber Hato ta nifiká "patio di bestianan" na Spaño.
== Historia ==
Na 1700, WIC na Kòrsou tabatin nuebe plantashi, entre otro Plantashi Hato. Komo ku e kasnan aki otabata hopi neglishá, na 1717 a hür ocho kas na privá. Nan a mantené Plantage Hato: ku su 1400 ha, e tabata un di e mas grandi di Kòrsou. Tin 89 trahadó sklabisá, i tabatin un fuente natural ku tabata wòrdu usá pa irigashon. For di e momentu ei, e plantashon a sirbi komo tereno di kuminda pa esnan ku a bira katibu i komo lugá pa keda pafó pa e direktor di WIC, Isaac Faesch.[1] 1]
Dia 5 di yüli 1750 a tuma lugá un rebelion di katibu na Plantashi Hato. Den esaki 60 persona a muri, 59 di nan tabata katibu i un [[oropa|oropeo]]. Mayoria rebelde a kometé suisidio, ocho hòmber i sinku muhé a wòrdu bendi i 39 a ser ehekutá. 1]
Despues di 1929 e aeropuerto aktual a ser traha riba e eks-plantashi.[1] E sementerio monumental, e fuente natural i e bakinan di awa a keda seriamente dañá durante e operashon di rekuperashon di tera di Curaçao Airport Holding. 3]
For di 2014 e plantashon tabata e promé bario di biña di e parti Karibense di Reino Hulandes, ku un bario di biña i un bed & breakfast den e kas. Na 2016 Curaçao Airport Holding a terminá e kontrakt.[1] 4][2]
== Lanthùis Hato ==
E lanthùis Hato ta e lanthùis ku ta pertenese na e [[plantashi Hato]] den Hato na Korsou. E ta situá mas o ménos 50 meter nort di e kaminda aktual pa aeropuerto internashonal di Kòrsou. E tin un plan ku un forma ku ta kuadra ku un parti sentral típiko pa Kòrsou i galerías ku ta flankeá e edifisio. E parti sentral tin un dak ku ta forma un di dos dak, ku tin otro dak ku ta forma un di dos dak. Riba kada banda di e dak tin dos kapel. Den e edifisio ta inter alia e kushina. Banda di e fachada trasero tin un tereno ku muraya. 5]
E kompleho ta di balor historiko i kultural komo un ensamblahe di lanthùis, sementerio i hòfi ku un sistema di irigashon i pa motibu di e historia di e plantashon i e tereno. 5]
{{Appendix}}
Landhuis Hato is een voormalige plantagehuis in Curaçao, waar de Curaçaose slavenopstand van 1750 plaatsvond. Het was tot 1792 in bezit van de West-Indische Compagnie (WIC) en is in gebruik geweest als buitenverblijf van de directeur van de WIC. Er werd mais verbouwd en er graasde veel vee; de naam Hato betekent in het Spaans veeplaats.
Geschiedenis
Omstreeks 1700 bezat de WIC op Curaçao negen plantages, waaronder Plantage Hato. Omdat deze sterk verwaarloosd waren, werden er in 1717 acht aan particulieren verhuurd. Plantage Hato werd aangehouden: met zijn 1400 ha was het een van de grootste van Curaçao. Er werkten 89 tot slaaf gemaakten en er was een natuurlijke bron die gebruikt werd voor irrigatie. De plantage diende voortaan als kostgrond voor de tot slaaf gemaakten en als buitenverblijf voor de directeur van de WIC, Isaac Faesch.[1]
Op 5 juli 1750 vond op Plantage Hato een slavenopstand plaats. Hierbij vielen zestig slachtoffers: 59 slaafgmaakten en een Europeaan. De meeste opstandelingen pleegden zelfmoord, acht mannen en vijf vrouwen werden verkocht en 39 werden geëxecuteerd.[1]
Na 1929 werd op de voormalige plantage het huidige vliegveld aangelegd.[2] De monumentale begraafplaats, de natuurlijke bron en de waterbakken werden bij de de landaanwinning van de Curaçao Airport Holding ernstig beschadigd.[3]
Vanaf 2014 bevond zich op de plantage de eerste wijngaard van het Caribisch deel van het Koninkrijk der Nederlanden, met in het landhuis een wijnmakerij en bed & breakfast. In 2016 beëindigde Curaçao Airport Holding het contract.[4][2]
Het landhuis
Het landhuis ligt ongeveer 50 meter ten noorden van de huidige weg naar Curaçao International Airport. Het heeft een rechthoekige plattegrond met een voor Curaçao typisch centraal gedeelte en flankerende galerijen. Het centrale deel heeft een steil schilddak met aangrenzend schuine daken met dakrand boven de galerijen. Aan weerszijden van het dak zijn twee dakkapellen. In de uitbouw bevindt zich onder meer de keuken. Langs de achtergevel is een ommuurd terras.[5]
Het complex is van bouwhistorische en cultuurhistorische waarde als ensemble van landhuis, begraafplaats en tuin met een irrigatiesysteem en vanwege de historie van de plantage en het landgoed.[5]
Category:Plantashi na Korsou
{{Broodkruimel}}
[[:Categorie:Plantage| ]]
[[:Category:Geografia di Korsou]]
[[:Categorie:Slavernij in Curaçao]]
--------------------------
{{infobox edificio | variante = c
| tipo =
| nomber = Misa San Willibrordus
}}
'''Misa San Willibròrdus''' ta un kompleho di edifisio monumental na [[San Willibròrdu]], [[Kòrsou]].
E misa a wordu diseña pa Evert Margry, arkitekto di [[Rotterdam]], i pa kual e prome piedra pa konstrukshon, cu a tuma luga entre 1884 i 1888, a wordu pone dor di Vincentius Jansen. Mas trempan den [[siglo 19]] padernan misionero a konstruí un kas pa wèrfano (1858) i un skol (1867). E misa ta forma parti di un kompleho, huntu ku un pastori bieu i un pastori nobo.
nnl.wiki:Sint Willibrordus[2] ofwel San Willibrordo is een dorp in Bandabou op de westelijke helft van Curaçao, ten noordwesten van de Bullenbaai en ongeveer 25 km van de hoofdstad Willemstad. Het dorp draagt deze naam sinds de inwijding van de kerk in 1888; tot die tijd werd de plaats Buitenbosch of in het Papiaments Mondi Afó genoemd. Het dorp van enkele honderden inwoners heeft een imposante rooms-katholieke kerk in neogotische stijl, ontworpen door de Rotterdamse architect Evert Margry, waarvoor de eerste steen gelegd werd door Vincentius Jansen en die dateert van 1884-88. Eerder in de negentiende eeuw waren er door missiepaters een school en een weeshuis gebouwd.
Op enkele kilometers van Sint Willibrordus liggen verder twee van Curaçao's vele schilderachtige baaien: de Porto Marie-baai en de Daaibooibaai.
Nabij het dorp liggen enkele niet langer in gebruik zijnde zoutpannen, onder meer die van de zoutplantage Rif St. Marie, een van de oudste plantages van het eiland. Nu zijn daarvan nog slechts enkele vervallen muren te zien. In de zoutpannen verblijven regelmatig flamingo's. Nabij het dorp ligt ook de rotsformatie die bekendstaat als El Indjan (De Indiaan).
Vroeger was er een verbinding tussen het dorp en de Bullenbaai via de Saliña Sint Marie en de Boka Sint Marie.
Complex R.K. Kerk Sint Willibrordus
Characteristics:
Roman Catholic church built in stone on rectangular floor plan. Large gabled roof over nave. Lower extension of apse on east end. Front façade on west side: main entrance and a bell tower. Gothic openings with pointed arches, Gothic wooden tracery in the arches. Interior: three naves divided by arcades; open roof construction; black tiles on floor; tomb of builder of church, Father Jansen, annex memorial plate in northern aisle. Additional structures: old and new vicarage, two cisterns, flagpole foot.
Monument value:
Architectural and historical value as a late 19th-century RC church in the Neo-Gothic style; ethnographic and cultural-historical value as part of the RC mission of Curacao; ensemble value as a coherent RC complex of a church, vicarages and cisterns in a historic setting; aesthetic value because of prominent location. Construction date:1884 – 1888.<ref>{{en}}[https://curacaomonuments.org/sites/sint-willibrordus/ Sint Willibrordus], curacaomonuments.org</ref>
{{Appendix}}
----------------
{{infobox edificio
| variante = c
| nomber = Kas di Pueblo
| imagen = Penstraat 22 - 24, restoration.png
| descripcion = Kas di Pueblo bou restourashon na 2023.
| nomber2 =
| localisa_na = Penstraat 22-24, Willemstad
| luga = {{CUW}}
| adres =
| fecha_funda =
| estilo =
| encarga =
| architect =
| funcion_original =
| funcion_actual =
| propietario =
| status monumento =
}}
'''Kas di Pueblo, penstraat 22-24''' - toevoegen aan [[Partido Nashonal di Pueblo]]
Het monumentale gebouw (1860)? werd in 1948 ter beschikking gesteld aan de PNP als partijgebouw. Meer dat 50 jaren heeft het gediend in deze functie.
links
* https://antilliaansdagblad.com/nieuws-menu/26775-niets-slopen-en-ook-niet-plakken|
* https://curacao.nu/monumentenraad-wil-geen-sloop-en-nieuwbouw-van-kas-di-pueblo-zoals-nu-in-een-vergunning-is-geregeld/|5 december 2022
-----------------
'''Fundashon Docomomo Curaçao''' ta un fundashon ku ta enfoká riba e dokumentashon i konservashon di arkitektura modernista na [[Kòrsou]].
a wòrdu fundá na 2009 i ta enfoká riba e dokumentashon i konservashon di arkitektura modernista na Kòrsou. E fundashon ta forma parti di e red internashonal Docomomo, ku a hunga un rol lider den protekshon di edifisionan modernista mundialmente desde su fundashon na 1988.<ref>https://kikotapasando.com/2024/11/22/fundashon-docomomo-curacao-ta-presenta-buki-tokante-architektura-modernista-riba-curacao-modern-architecture-of-curacao-1930-1960/ Fundashon Docomomo Curaçao ta presentá buki tokante architektura modernista riba Curaçao: “Modern Architecture of Curaçao 1930-1960”], kikotapasando.com (22 di november 2024)</ref>
Reflecting on Curaçao’s Modernist Legacy – Chairman Ronny Lobo’s Speech
During the book launch of "Modern Architecture of Curaçao 1930-1960", our chairman, Ronny Lobo, delivered an inspiring speech that set the tone for the evening. His words highlighted the importance of preserving and celebrating the island’s modernist architectural heritage, the stories behind these iconic structures, and the vision for safeguarding them for future generations.
Read below the full speech (in Dutch) and immerse yourself in the passion and dedication driving this project.
#DocomomoCuraçao #ArchitecturalHeritage #ModernistLegacy #inspiringwords
Speech Ronny Lobo bij de presentatie van het boek Modern Architecture 1930-1960
Als voorzitter van de Stichting DoCoMoMo Curaçao, ben ik vereerd wat woorden te mogen uitspreken ter gelegenheid van de presentatie dit boek. Ik sta hier weliswaar met gemengde gevoelens. Terwijl we vandaag met veel blijdschap de publicatie van een prachtig architectuurboek vieren hebben we nauwelijks enkele weken geleden met lede ogen moeten aanzien hoe op Mahaai twee woonhuizen naar ontwerp van Ben Smit werden gesloopt. Zijn eigen woonhuis aan de Angloweg 9, in dezelfde wijk, prijkt gelukkig op de kaft van dit boek. Het werd in 2020 als eerste modern huis tot beschermd monument verklaard. Zijn dochter Jennifer, mede bestuurslid van onze stichting en speciaal voor de presentatie overgekomen uit Nederland, is erin opgegroeid.
De waardering voor goede architectuur blijkt niet vanzelfsprekend, soms door onbekendheid met vooral de modernere bouwstijlen. De beroemde architect Ludwig Mies van der Rohe zei: “Never talk to a client about architecture. Talk to him about his children. That is simply good politics. He will not understand what you have to say about architecture most of the time.” Mijn vroegere hoogleraar in Delft zei het ook: “Architectuur is net als contrabande- binnensmokkelen moet je het, keer op keer opnieuw.”
Aan de publicatie van het boek ging een lange periode vooraf waarin architecten en andere liefhebbers zich hebben ingezet voor het beschermen en behouden van goede architectuur op het eiland Curaçao, vooral de gebouwen in de herkenbare stijl van de Moderne Beweging ofwel in het Engels de Modern Movement. DoCoMoMo staat voor Documentation and Conservation of the Modern Movement. Het initiatief hiertoe werd in 1988 genomen door Wessel de Jonge en Hubert-Jan Henket van de Technische Universiteit in Eindhoven.
De beweging verspreide zich over de hele wereld als DoCoMoMo International, en omvat momenteel 79 nationale/regionale werkgroepen (chapters), waarvan de onze er een is.
Het huidige bestuur van onze stichting, opgericht op 2 maart 2009, bestaat uit 10 personen, van zeer gevarieerde pluimage. Naast mijn persoon als voorzitter:
- communicatiewetenschapper Renske Pin, secretaris;
- goud en geld deskundige Natalie van Tol, penningmeester;
- architectuurhistorici Jennifer Smit en Gerda Gehlen;
- bouwkundige en commercieel Manager bij de Stichting Monumentenzorg Juliette Buddingh’;
- juristen Arriën Lekkerkerker en Achim Henriquez;
- Change Manager Nicole Chirino;
- Docent Bouwkunde bij UOC architect Nienke Eshuis;
- Last but not least, schrijver van het boek, restauratiearchitect Michael Newton!
Een van de eerste activiteiten van onze stichting, onder voorzitterschap van Sofia Saavedra Bruno, was de organisatie van de eerste regionale conferentie over moderne Caribische architectuur in samenwerking met de Universiteit van de Nederlandse Antillen (nu UOC). Eén van de sprekers was Wessel de Jonge die ik zojuist noemde.
Ronald Gill, auteur van het boek Een eeuw architectuur op Curaçao, stelde een lijst op van gebouwen in de bouwstijl van de Moderne Beweging. Er werd een top tien samengesteld van zeer uiteenlopende gebouwen, waaronder kantoorgebouwen, woningen, een ziekenhuis en zelfs watertanks, die uitvoerig gedocumenteerd werden. In het boek dat we vandaag presenteren staan al deze prachtige gebouwen en meer.
Sommige zijn goed bewaard gebleven, maar sommige verkeren in zeer slechte staat. Met dit boek willen we laten zien wat architecten in een bepaalde periode hebben gemaakt en hoe hun gebouwen met internationale allure zijn aangepast aan het lokale tropische klimaat. We hopen daarmee het bewustzijn en de waardering voor deze architectuur te vergroten. De betere voorbeelden uit het verleden kunnen hopelijk ook de nieuwe generatie architecten inspireren. De nieuwe doosachtige architectuur die we thans waarnemen is naar mijn mening geen goede uitdrukking voor ons tropische klimaat waarvoor die gebouwd is. Het kleurgebruik, zo typerend voor de Caribische architectuur, lijkt te zijn teruggebracht tot slechts drie kleuren, wit, zwart en grijs, hier en daar onderbroken door donkerbruine steenstrips.
Het valt te betreuren dat van architectuurontwikkeling in de afgelopen eeuw, waaraan naast particuliere opdrachtgevers ook de overheid en de Shell een belangrijke bijdrage leverden, nauwelijks wat over lijkt te zijn. De Shell was niet alleen de belangrijkste economische pijler van het eiland, maar had ook een sterke invloed op de architectuur hiervan. De woonhuizen voor de werknemers van het bedrijf in Emmastad en Julianadorp en het hoofdkantoor en het laboratorium zijn goede voorbeelden van typisch tropische architectuur.
Cornelis Bakker, een Nederlandse architect die in 1939 arriveerde, was de eerste professioneel opgeleide architect woonachtig op Curaçao. In dienst van Openbare Werken ontwierp hij de meeste belangrijke openbare gebouwen en scholen. De Shell-gebouwen en de gebouwen van de overheid waren sterke architectonische voorbeelden voor de lokale bevolking die haar eigen onderkomens bouwde. Ze zijn allemaal aangepast aan het tropische klimaat, met grote dakoverstekken en gevels die zorgvuldig zijn ontworpen voor ventilatie en daglichttoetreding. Ben Smit, een andere Nederlandse architect die in 1950 partner werd van Bakker, heeft een even indrukwekkende staat van dienst met gebouwen tot 1971.
De beroemde Nederlandse architect Gerrit Rietveld maakte bijna als incident een van de beste voorbeelden van gebouwen die geschikt zijn voor ons klimaat, het Mgr. Verriet Instituut voor lichamelijk en geestelijk gehandicapten in 1949.
Cees Bakker en Ben Smit, samen met een beperkte groep van wat ik reizende architecten noem, zijn erin geslaagd een groot aantal architectuur monumenten van hoge kwaliteit te creëren. Ze maakten uitstekende voorbeelden van veel scholen, een bibliotheek in Pietermaai, een ziekenhuis en prachtige huizen. Allemaal zeer geschikt voor hun functie en goed aangepast aan de locatie en ons klimaat. Dezelfde kwaliteit kon in de jaren daarna incidenteel worden bereikt door architecten als de Vries, Fresco, Alexenko, Nolte, Zingel, Julian en Badaracco. In de jaren zeventig ontwierp de lokale architect Tom Janga verschillende projecten voor de overheid en publieke instellingen. Zijn belangrijkste werk was de Openbare Bibliotheek in Scharloo, een goed voorbeeld van een eigentijds gebouw in een historische omgeving en geschikt voor het klimaat. Het werd helaas in 2022 verlaten vanwege de slechte staat van onderhoud. Een publieke schande dat de verwaarlozing zo ver heeft moeten komen.
Oppervlakkige consumentenontwerpen zijn de standaard geworden voor de meeste gebouwen op het eiland, inclusief institutionele projecten. Slechte ontwerpen worden vaak gecompenseerd door het gebruik van dure materialen, terwijl de tekortkomingen in het ontwerp worden gecompenseerd door krachtigere airconditioningunits, die bovendien nog betaalbaarder zijn geworden. Persoonlijk sta ik niet achter de afhankelijkheid van zeer geavanceerde materialen of apparatuur om gebouwen bestand te maken tegen onze tropische omgeving. Gebouwen moeten er ook tropisch uitzien, hetgeen je bereikt met het verschil tussen licht en schaduw, hetgeen bij de meeste MoMo gebouwen zo sprekend is, bij ons wellicht nog mooier dan in landen met een gematigder klimaat en minder zonlicht.
De overheid heeft haar rol als trendsetter al vele jaren verloren. In plaats daarvan huren openbare lichamen dure kantoorruimtes die zijn gebouwd door projectontwikkelaars, zonder enige architectonische kwaliteit.
Er is al veel literatuur over de oudere monumenten op ons eiland, maar nog niet genoeg over de modernere architectuur. Wij hopen dat dit boek de aanzet zal zijn om dit uit te breiden.
Met dank aan Michel Newton en Ton Verkuijlen die deze erfenis hebben vastgelegd. Aan Ron Smit van LM Publishers, mede-uitgever van dit boek. En natuurlijk aan alle sponsors die de publicatie van dit boek mogelijk hebben gemaakt:
- Stimuleringsfonds voor de architectuur;
- Curaçao Style
- Stichting Monumentenzorg;
- Mongui Maduro;
- Refineria di Korsou;
- Administratiekantoor Newton;
- NV Stadsherstel Willemstad;
- MCB Bank
- Landmark Real Estate.
Dank U,
Ronny Lobo
Voorzitter Stichting DoCoMoMo Curaçao
21 november 2024
i7u7uhuxw5qumecbxkv0dyvdzaazj5k
Santanero
0
11375
208001
173912
2026-10-29T13:07:03Z
~2026-57436-80
18997
/* Distribucion y habitat */
208001
wikitext
text/x-wiki
{{Taxobox reptiel | variante = a
| imagen = Falsa mapanare paraguanera (Leptodeira bakeri).jpg
| descripcion = Santanero di [[Peninsula di Paraguaná|Paraguana]]
| status = LC
| fuente status = 2015
| orden = Squamata
| suborden = Serpentes
| famia = Colubridae
| genero = Leptodeira
| especie = Especie
| c-nomber = Leptodeira bakeri
| fecha = 1936
| autor = [[Alexander Grant Ruthven|Ruthven]]
| imagen2 = Leptodeira bakeri en Maraven, Paraguaná - Falcón.jpg
| descripcion2 =
}}
'''Santanero''' (''Leptodeira bakeri'')<ref name = "col169076">Ruthven, Alexander G. (1936) Leptodeira bakeri, new species., Occasional Papers of the Museum of Zoology, University of Michigan (330): 1-2</ref>, ta un [[espesie|especie]] di colebra di e [[Género (biologia)|genero]] Leptodeira cu ta pertenece na e famia di Colubridae. El a wordo describi pa prome biaha na 1936 dor di Ruthven.<ref name = "col169076">Ruthven, Alexander G. (1936) Leptodeira bakeri, new species., Occasional Papers of the Museum of Zoology, University of Michigan (330): 1-2</ref>
== Distribucion y habitat ==
[[File:Falsa mapanare cazando un sapo.jpg|thumb|230px]]
E especie aki ta ser haya riba e isla di [[Aruba]] y na [[Venezuela]], riba e [[peninsula di Paraguaná]], situá den [[Falcón|estado Falcón]].
Na Aruba su presencia ta tur caminda. E gusta un ambiente humedo y pesey ta aparece hopi serca di [[dam]] den temp'i awacero, den mondi, hofi i curanan.<ref name="BNA">[https://web.archive.org/web/20240514220059/https://www.bibliotecanacional.aw/pages/wp-content/uploads/spreekbeurten/Santanero.pdf Santanero], [[Biblioteca Nacional Aruba|BNA]]</ref>
Na Aruba e especie ta protege pa ley.<ref>Natuurbeschermingsverordening
(AB 1995 no. 2) / Landsbesluit bescherming inheemse flora en fauna op Aruba (AB 2017 nr. 48)</ref>
== Nomber ==
E especie aki a ricibí su nomber na honor di e zoologo [[Estadonan Uni di Amérika|Mericano]], Horace Burrington Baker (1889-1971) cu tabata e persona cu a colecta e prome especie. E nomber [[Latin]] ta ''Leptodeira bakeri'' of ''Leptodeira annulata bakeri''. Na Venezuela santanero ta yama sapa of falsa mapanare.<ref>G. van Buurt,
[https://www.dcbd.nl/sites/default/files/documents/amphibieen%26reptielenbenedenw.pdf ''De Amfibieën en Reptielen van Aruba, Curaçao en Bonaire''], Corsou (2001)</ref> Su nomber na [[Hulandes]] ta ‘Baker’s kattenoogslang’ y na [[Ingles]] ‘Baker's cat-eyed snake’, ‘Aruba cat-eyed snake’ of ‘Paraguanan cat-eyed snake’.
== Descripcion ==
E especie tin e curpa fini, no mas diki cu un duim. E por yega 50 te cu 70 centimeter di largura; e midi averahe di un embra adulto ta 59.1 cm incluyendo 14 cm pa e rabo. E cabes tin skama grandi color scur y e rabo ta caba den un punta.<ref name="Aruba Today">[https://www.arubatoday.com/snakes-of-aruba-2/ Snakes of Aruba], Aruba Today</ref> Riba su lomba tin un patronchi cu ta alterna entre color bruin cla y bruin scur. E bariga ta color cla te blanco y no tin patronchi. Su pupila di wowo ta vertical (manera un pushi). E colebra ta tímido y no ta agresivo. Sinembargo, e tin djentenan grandi na e parti tras di su boca y veneno suave cu no ta peligroso pa hende. E veneno si por paralisa lagadishi chikitu y [[sapo]], haciendo e santanero e unico especie na Aruba cu inmunidad contra e veneno di e sapo invasor.<ref name="Aruba Today"/>
Durante dia e colebra ta sconde bou di blachi, potchi mata y piedra. E ta subi tur caminda, tambe riba cadushi y den palo.<ref name="BNA"/> Anochi e ta mas aktivo ora e sali pa busca cuminda. E ta come sangura, [[sapo]], [[insekto|insecto]] y lagadishi.
== Link externo ==
* [https://reptile-database.reptarium.cz/species?genus=Leptodeira&species=bakeri Leptodeira bakeri], Reptile database
{{Appendix}}
[[Category:Animalnan|Aruba]]
[[Category:Aruba]]
[[Category:Venezuela]]
rp8stigia8hjy7t2eknjfwswd2xhqy9
208015
208001
2026-10-29T17:13:02Z
Kallmemel
14000
-imagen: calidad di imagen ta laga di desea, i no tin descripcion cu ta sostene tambe contenido di articulo
208015
wikitext
text/x-wiki
{{Taxobox reptiel | variante = a
| imagen = Falsa mapanare paraguanera (Leptodeira bakeri).jpg
| descripcion = Santanero di [[Peninsula di Paraguaná|Paraguana]]
| status = LC
| fuente status = 2015
| orden = Squamata
| suborden = Serpentes
| famia = Colubridae
| genero = Leptodeira
| especie = Especie
| c-nomber = Leptodeira bakeri
| fecha = 1936
| autor = [[Alexander Grant Ruthven|Ruthven]]
| imagen2 = Leptodeira bakeri en Maraven, Paraguaná - Falcón.jpg
| descripcion2 =
}}
'''Santanero''' (''Leptodeira bakeri'')<ref name = "col169076">Ruthven, Alexander G. (1936) Leptodeira bakeri, new species., Occasional Papers of the Museum of Zoology, University of Michigan (330): 1-2</ref>, ta un [[espesie|especie]] di colebra di e [[Género (biologia)|genero]] Leptodeira cu ta pertenece na e famia di Colubridae. El a wordo describi pa prome biaha na 1936 dor di Ruthven.<ref name = "col169076">Ruthven, Alexander G. (1936) Leptodeira bakeri, new species., Occasional Papers of the Museum of Zoology, University of Michigan (330): 1-2</ref>
== Distribucion y habitat ==
E especie aki ta ser haya riba e isla di [[Aruba]] y na [[Venezuela]], riba e [[peninsula di Paraguaná]], situá den [[Falcón|estado Falcón]].
Na Aruba su presencia ta tur caminda. E gusta un ambiente humedo y pesey ta aparece hopi serca di [[dam]] den temp'i awacero, den mondi, hofi i curanan.<ref name="BNA">[https://web.archive.org/web/20240514220059/https://www.bibliotecanacional.aw/pages/wp-content/uploads/spreekbeurten/Santanero.pdf Santanero], [[Biblioteca Nacional Aruba|BNA]]</ref>
Na Aruba e especie ta protege pa ley.<ref>Natuurbeschermingsverordening
(AB 1995 no. 2) / Landsbesluit bescherming inheemse flora en fauna op Aruba (AB 2017 nr. 48)</ref>
== Nomber ==
E especie aki a ricibí su nomber na honor di e zoologo [[Estadonan Uni di Amérika|Mericano]], Horace Burrington Baker (1889-1971) cu tabata e persona cu a colecta e prome especie. E nomber [[Latin]] ta ''Leptodeira bakeri'' of ''Leptodeira annulata bakeri''. Na Venezuela santanero ta yama sapa of falsa mapanare.<ref>G. van Buurt,
[https://www.dcbd.nl/sites/default/files/documents/amphibieen%26reptielenbenedenw.pdf ''De Amfibieën en Reptielen van Aruba, Curaçao en Bonaire''], Corsou (2001)</ref> Su nomber na [[Hulandes]] ta ‘Baker’s kattenoogslang’ y na [[Ingles]] ‘Baker's cat-eyed snake’, ‘Aruba cat-eyed snake’ of ‘Paraguanan cat-eyed snake’.
== Descripcion ==
E especie tin e curpa fini, no mas diki cu un duim. E por yega 50 te cu 70 centimeter di largura; e midi averahe di un embra adulto ta 59.1 cm incluyendo 14 cm pa e rabo. E cabes tin skama grandi color scur y e rabo ta caba den un punta.<ref name="Aruba Today">[https://www.arubatoday.com/snakes-of-aruba-2/ Snakes of Aruba], Aruba Today</ref> Riba su lomba tin un patronchi cu ta alterna entre color bruin cla y bruin scur. E bariga ta color cla te blanco y no tin patronchi. Su pupila di wowo ta vertical (manera un pushi). E colebra ta tímido y no ta agresivo. Sinembargo, e tin djentenan grandi na e parti tras di su boca y veneno suave cu no ta peligroso pa hende. E veneno si por paralisa lagadishi chikitu y [[sapo]], haciendo e santanero e unico especie na Aruba cu inmunidad contra e veneno di e sapo invasor.<ref name="Aruba Today"/>
Durante dia e colebra ta sconde bou di blachi, potchi mata y piedra. E ta subi tur caminda, tambe riba cadushi y den palo.<ref name="BNA"/> Anochi e ta mas aktivo ora e sali pa busca cuminda. E ta come sangura, [[sapo]], [[insekto|insecto]] y lagadishi.
== Link externo ==
* [https://reptile-database.reptarium.cz/species?genus=Leptodeira&species=bakeri Leptodeira bakeri], Reptile database
{{Appendix}}
[[Category:Animalnan|Aruba]]
[[Category:Aruba]]
[[Category:Venezuela]]
3skr9yiyr69a5m0en7p2ecbrsmvf6z0
John de Pool
0
11829
208062
191947
2026-10-30T00:43:32Z
InternetArchiveBot
12063
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
208062
wikitext
text/x-wiki
{{variante|c}}
{{Infobox persona
| infobox_tipo = escritor
| variante = c
| fecha nacemento = [[12 di mart]] [[1873]]
| luga nacemento = [[Willemstad]]
| fecha fayecimento = [[8 di ougùstùs]] [[1947]]
| luga fayecimento = [[Panama]]
| lenga literario = [[Spaño]]
| obra notabel = ''Del Curazao que se va'' (1935) / ''Zo was Curaçao'' (1960)
}}
'''Johan Joseph (John) de Pool''' (☆ [[12 di mart]] [[1873]] na [[Willemstad]] - † [[8 di ougùstùs]] [[1947]] na [[Panama]]) tabata un artista visual, eskultor i eskritor di prosa di [[Kòrsou]], ku a skirbi prinsipalmente den idioma [[spaño]].<ref name="MDNL">Aart Broek, [https://web.archive.org/web/20240629212444/https://www.mdnl.nl/?column=zo-was-curacao Zo was Curaçao], mdnl.nl (9 juni 2021)</ref>
Prinsipalmente bou di [[Sur Amérika|Suramerikanonan]] el a haña fama pa medio di su gran kantidat di skrituranan tokante [[Simón Bolívar]], su bida i su generashon. Na Kòrsou mes, de Pool ta konosí primordialmente komo un eskritor di memorianan kurasoleño ku a wòrdu publiká na [[hulandes]] pa promé biaha na 1960.<ref>[https://www.dbnl.org/tekst/_ant003196001_01/_ant003196001_01_0001.php Antilliaanse Cahiers], Tomo 4</ref>
== Biografia ==
John de Pool ta konsiderá komo un di e figura prominente den e ''skol spaño'' den [[Literatura di Karibe Hulandes|literatura antiano]].<ref>{{citeer web|titel=Curacao rond de eeuwwisseling ”Del Curacao que se va” herdrukt|auteur=Walter Palm|werk=[[Amigoe]]|datum=1981-04-03|bezochtdatum=2025-05-18|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010640626:mpeg21:p012}}</ref> E skol aki ta referí na un grupo di eskritornan ku a ekspresá nan mensahe i estilo den spaño, un idioma ku tabata komun den komunikashon eskolar i literario na Kòrsou den siglo 19 i prinsipio di siglo 20.
Su obra mas importante, ''Del Curazao que se va'' (1935), ta un kolekshon di 74 rúbrika ku ta deskribí e isla natal den un periodo transishonal.<ref>[https://www.dbnl.org/tekst/debr003verz02_01/debr003verz02_01_0010.php Verzameld werk. Deel 1. Over Antilliaanse cultuur(1985)–Cola Debrot], dbnl.org</ref> E tono di e obra ta mita nostálgiko, mita iróniko, i e kontenido ta variá for di folklor i arte, pa enseñansa, personanan notabel, te susesonan notabel den historia lokal. E obra ta di gran balor historiográfiko, pasobra e ta ofresé un bista interno i personal riba e sosiabilidat, estilo di bida i karakterístikanan di e komunidat di Kòrsou di e tempu ey.<ref>Liesbeth Echteld, [https://www.literatuurgeschiedenis.org/teksten/zo-was-curacao Zo was Curaçao John de Pool, 1935/1961]</ref> E skrituranan ta siudadosamente dokumentá i den e tekstonan de Pool ta reflehá un profundo amor pa su pueblo i su pasado. Bou di título ''Zo was Curaçao'' e obra a wòrdu publiká na 1960 na [[hulandes]] tambe.
Komo eskultor De Pool a diseña un busto di [[Luis Brion]], di un meter di altura, ku a para entre 1925 i 1950 riba [[Plasa Brion]].<ref>{{Citeer boek |titel=ARTE : Dutch Caribbean Art. Beeldende kunst van de Nederlandse Antillen en Aruba |auteur= [[Adi Martis|Martis, Adi]] & Smit, Jennifer |via=Internet Archive |url=http://archive.org/details/artedutchcaribbe0000mart |uitgever=Amsterdam : Koninklijk Instituut voor de Tropen |datum=2001 |isbn=978-90-6832-514-0 |pagina's=15-17}}</ref>
== Honor ==
Na su honor, un kaya den e bario di [[Brievengat]] ta karga su nòmber.<ref>[https://web.archive.org/web/20161120214855/http://curacao-encyclopedia.com/?node=main&id=372&lang= Letter M t/m P], Encyclopedie van Curacao</ref> E nòmber di John de Pool ta parti di un grupo di kayanan den Brievengat i Bonam ku ta rekonosé personanan di Kòrsou ku a kontribuí fuerte den arte, kultura i enseñansa.
== Obra ==
* 1935 - ''Del Curazao que se va: páginas arrancadas de El libro de mis Recuerdos'', Santiago de Chile
* 1960 - ''Zo was Curaçao'' (tradukshon di ''Del Curazao que se va'' den: [[Antilliaanse Cahiers]] jrg. 4, nr. 1-4 (1960);
* 1943 - ''El primer chispazo del genio''
* ''[[Bolívar en Curazao]]'', novela históriko
* 1946 - ''Manuel Carlos Piar, conquistador de la Guyana''
== Literatura ==
* J.Terlingen, ''Lengua y literatura españolas en las Antillas Neerlandesas'' (1956)
{{Appendix}}
{{DEFAULTSORT:Pool, John de}}
[[Category:Hende]]
[[Category:Eskritor]]
[[Category:Antias Hulandes]]
aq5rao55a4kc2ln2ctsnwy8sfkv9b51
Museo di Industria
0
12098
208064
177829
2026-10-30T01:25:56Z
InternetArchiveBot
12063
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
208064
wikitext
text/x-wiki
{{Variante|a}}
{{Infobox museo | variante = a
| tipo = museo di historia industrial
| nomber =
| nomber_original =
| logo =
| imagen =
| pais = {{ABW}}
| luga = [[San Nicolas]]
| adres = [[Bernhardstraat]]
| tema =
| funda =
| apertura =
| cera =
| cantidad_bishitante =
| miembro =
| propietario =
| director =
| curator =
| status_monument = si
| id = 04-002
| arkitecto = [[Pieter van Stuivenberg]]
| fecha_construccion = 1939
| funcion_original = watertoren
| funcion_actual = museo
| website =
| zoom =
}}
'''Museo di Industria''' ta un [[museo]] dedica na historia industrial di [[Aruba]], situa na [[San Nicolas]]. El a habri su porta oficialmente dia [[12 di sèptèmber|12 di september]] [[2016]] como e prome museo di su tipo riba e isla.<ref>https://www.arubatoday.com/industry-museum-in-san-nicolas-opens-its-doors/</ref><ref>[https://www.bondia.com/apertura-di-museo-industrial/ Apertura di Museo Industrial], BonDiaAruba (13 di september 2016)</ref>
E museo ta aloha den e edificio ''Watertoren'' y ta wordo maneha pa Fundacion Museo Arubano (FMA), cu ta un fundacion cu su mision ta pa conserva, proteha y promove e patrimonio historico, cultural y natural di Aruba.<ref>https://www.arubamuseum.org/</ref>
== Tema principal ==
E museo ta mustra e desaroyo industrial di Aruba for di [[siglo 19|siglo diesinuebe]] pa dilanti, usando instalacionnan multimedia y panelnan informativo. E principal sectornan industrial cu ta wordo presenta ta:<ref>[https://www.cspnv.com/pdf/aruba-today-20240926.pdf. Create museum memories], Aruba Today (26 di september 2024)</ref>
* explotacion di [[oro]]
* industria di [[Aloe vera|aloe]]
* extraccion di [[fosfaat]]
* industria di [[zeta]]
* industria di [[turismo]]<ref>https://www.arubamuseum.org/museo-di-industria/</ref>
== Watertoren San Nicolas ==
Museo di Industria ta aloha den e historico Watertoren di San Nicolas, un edificio emblematico construi na aña 1939 segun un diseño di e arkitecto [[Hulanda|Hulandes]] [[Pieter van Stuivenberg]] (1905-1985).<ref>{{citeer web|url=http://colonialarchitecture.eu/islandora/object/uuid%3A2ac6a569-604d-4eb8-a457-394c882ff52d/datastream/PDF/view|auteur=|titel=Gedenkboek Landswatervoorziening Nederlandse Antillen 1928-1953|uitgever=Verenigde Drukkerijen Planeta, Haarlem|datum=september 1952|pag=67|bezochtdatum=2024-09-30|archiefurl=https://web.archive.org/web/20201201202145/http://colonialarchitecture.eu/islandora/object/uuid%3A2ac6a569-604d-4eb8-a457-394c882ff52d/datastream/PDF/view|archiefdatum=2020-12-01}}</ref><ref>https://www.monumentenfondsaruba.com/projecten/watertoren-san-nicolas</ref>
E toren ta consisti di un base (substructura), un toren halto (seccion vertical), y un tanki di awa den e parti superior.
Na 2003, [[Monumentenfonds Aruba]] a cumpra e toren y esaki a wordo restaura na 2009–2010 como un di e [[monumento]]nan di Aruba.
== Mira tambe ==
* [[Lista di museo na Aruba]]
{{Appendix}}
[[Category:Economia]]
[[Kategoria:Museo na Aruba]]
i6z9slayt7lg16z30rq8erfp9jpc8p2
Usuario:Bdijkstra/Lint-fouten/overzicht
2
12220
208033
206929
2026-10-29T19:23:48Z
Bitbotje
9309
update - 33 fouten
208033
wikitext
text/x-wiki
<noinclude>{{DISPLAYTITLE:user:bdijkstra/Lint-fouten/overzicht}}</noinclude>
<div class="plainlinks">
{| class="wikitable sortable"
! lint-kategory
! style="text-align:right" | <abbr title="(Prinsipal)">0</abbr>
! style="text-align:right" | <abbr title="Wikipedia">4</abbr>
! style="text-align:right" | <abbr title="Fail">6</abbr>
! style="text-align:right" | <abbr title="Malchi">10</abbr>
! style="text-align:right" | <abbr title="Yuda">12</abbr>
! style="text-align:right" | <abbr title="Kategoria">14</abbr>
! style="text-align:right" | <abbr title="Module">828</abbr>
! Miseláneo
|-
| colspan="10" | '''High priority'''
|-
| Table tag that should be deleted
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 4
|-
| Misnested tag with different rendering in HTML5 and HTML4
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 7
|-
| Miscellaneous issues
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 0
|-
| Multiline table in list
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 1
|-
| Multiple unclosed formatting tags
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 0
|-
| Paragraph wrapping bug workaround
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 0
|-
| Self-closed tags
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 0
|-
| Old behaviour of link-wrapping font tags
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 0
|-
| Whitespace parsing bug
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 0
|-
| Unclosed quote in heading
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 0
|-
| colspan="10" | '''Medium priority'''
|-
| Bogus file options
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 1
|-
| Fostered content
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 4
|-
| Misnested tags
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 10
|-
| Multi colon escape
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 0
|-
| Links in links
| style="text-align:right" | [//pap.wikipedia.org/wiki/Spesial:LintErrors/wikilink-in-extlink?wpNamespaceRestrictions=0 1]
| style="text-align:right" | <!-- 4 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 2
|-
| colspan="10" | '''Low priority'''
|-
| Missing end tag
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | [//pap.wikipedia.org/wiki/Spesial:LintErrors/missing-end-tag?wpNamespaceRestrictions=4 17]
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | [//pap.wikipedia.org/wiki/Spesial:LintErrors/missing-end-tag?wpNamespaceRestrictions=10 1]
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 128
|-
| Obsolete HTML tags
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | [//pap.wikipedia.org/wiki/Spesial:LintErrors/obsolete-tag?wpNamespaceRestrictions=4 2]
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 10 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 113
|-
| Stripped tags
| style="text-align:right" | <!-- 0 --> 0
| style="text-align:right" | [//pap.wikipedia.org/wiki/Spesial:LintErrors/stripped-tag?wpNamespaceRestrictions=4 10]
| style="text-align:right" | <!-- 6 --> 0
| style="text-align:right" | [//pap.wikipedia.org/wiki/Spesial:LintErrors/stripped-tag?wpNamespaceRestrictions=10 2]
| style="text-align:right" | <!-- 12 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 14 --> 0
| style="text-align:right" | <!-- 828 --> 0
| style="text-align:right" | 43
|}</div>
oegaablmxiffxnc5i6v6rgowiciod71
Idioma Spaño na Aruba
0
13277
208061
204502
2026-10-30T00:30:02Z
InternetArchiveBot
12063
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
208061
wikitext
text/x-wiki
{{Variante|a}}
{{Databox}}
E presencia di '''idioma Spaño na [[Aruba]]''' ta significativo. E pais Caribense, cu [[Hulandes]] y [[Papiamentu|Papiamento]] como [[idioma ofisial|idiomanan oficial]], tin un gran cantidad di hablante di [[Spaño]]. Segun e censo di 2000, Spaño, cu ta e idioma mas
papia den Caribe, ta e di dos idioma mas papia riba e isla, despues di Papiamento.{{Bròn?|2=2026|3=09|4=15}}
== Estadistica ==
Segun dato di Censo 2010, 13.710 residente di Aruba ta papia Spaño como nan [[Lenga materno|idioma materno]].<ref>{{citeer web|url=https://www.cervantes.es/imagenes/File/espanol_lengua_viva_2019.pdf|titel=El Espanol: una lengua viva. Informe 2019|uitgever=Instituto Cervantes, pag. 9|datum=|bezochtdatum=2025-07-24|archiefurl=https://web.archive.org/web/20250608012113/https://www.cervantes.es/imagenes/File/espanol_lengua_viva_2019.pdf|archiefdatum=2025-06-08 }}</ref> Na 2010, e mayoria di personanan (11.790 of 86%) ku ta papia Spaño na cas tabata personanan naci den exterior, mientras 14% ta naci na Aruba.<ref>{{Citeer web|url=https://cbs.aw/wp/wp-content/uploads/2017/08/The-foreign-born-population-of-Aruba.pdf|titel=The foreign born population of Aruba|bezochtdatum=2026-09-15|datum=2017-08-14|formaat=pdf|werk=Central Bureau of Statistics Aruba|taal=en}}</ref> Pa Aruba su cercania cu [[Venezuela]], Spaño ta representa 12,6% (2017) di e poblacion.<ref>{{citeer boek|nombre=Jesús|apellido={{v|Guanche}}|nombre2=Carmen|apellido2={{v|Corral}}|title=Diccionario etnográfico. Los pueblos del Caribe Insular y de México-Centroamérica|volume=Tomo I|year=2017|editorial=RUTH|isbn=9789590618154|capítulo=Cap. 5}}</ref> Si conta tur esunnan cu por comunica den Spaño, e cantidad total di hablante ta yega aproximadamente 93.500, o sea 85% di e poblacion Arubano.{{Bròn?|2=2026|3=09|4=15}} Pero solamente un di cada cinco persona ta uza Spaño como nan unico [[idioma]].{{Bròn?|2=2026|3=09|4=15}}
== Sociolinguistico ==
No obstante di no ta un idioma oficial, e uso di Spaño ta sirbi metanan practico y ta extende den hopi aspecto di bida publico, reflehando su papel como idioma di contacto, identidad y comunicacion den e contexto multicultural di Aruba.{{Bròn?|2=2026|3=09|4=15}}
E isla su proximidad cu Venezuela y [[Colombia]] y e fuerte contactonan religioso, comercial y cultural durante siglonan a contribui pa e uzo continuo na Aruba di Spaño.<ref>{{cite book|author=Ramirez, Catherine|title=La escogencia del idioma Español en el perfil de asignaturas en las escuelas de MAVO de Aruba|year=2016|editorial=[[Universidad de Curazao]]|url=https://www.worldcat.org/es/title/1029733877|location=Willemstad, Curacao}}</ref> Segun [[Johan Hartog]], e influencia Spaño tabata notabel den anuncionan di nacemento, casamento, y fayecimento.<ref name="Hartog"/>
Den e sistema escolar, Spaño ta un materia obligatorio desde enseñansa basico, cuminsando den e di cinco klas.<ref>{{citeer web|auteur=Organización Panamericana de la Salud|titel=Aruba, perfil de país|url=https://www3.paho.org/hq/dmdocuments/2010/Salud_en_las_Americas_2007-Aruba.pdf|datum=2007 }}</ref><ref>Ministerio di Enseñansa di Aruba. Curriculum y Idioma den Sector Escolar.</ref> Ademas, varios canal di television for di Venezuela ta wordo transmiti riba e isla, den forma di noticia, entretenimento y programacion educativo na Spaño. Hopi radioemisora local ta inclui musica cu canto di [[Latinoamérika|Latino America]] den nan programacion, y den algun caso, ta transmiti programanan na Spaño.{{Bròn?|2=2026|3=09|4=15}}
Den sector comercial, hopi empleado den tienda, restaurant y servicio publico ta comunica cu clientenan hispano<!-- Pap no ta usa --> hispano? "spanjaarden"? ingles: "hispanic"? --> den nan idioma nativo.{{Bròn?|2=2026|3=09|4=15}} Ora cu hende yega na un loket, e probabilidad ta halto cu nan por haci pregunta o haya informacion na Spaño.{{Bròn?|2=2026|3=09|4=15}}
[[Iglesia Catolico Romano|Iglesia catolico]] cu un comunidad grandi riba e isla ta ofrece misa regular na Spaño. Den algun bario, specialmente caminda comunidadnan hispano ta concentra, por tin borchi informativo cu dos of mas idioma, incluyendo Spaño.{{Bròn?|2=2026|3=09|4=15}}
Pa hopi residente, particularmente e migrantenan hispano di Colombia, Venezuela y Republica Dominicano, Spaño ta sigui sirbi como idioma principal na cas, den relacionnan familiar y comunidad religioso.<ref>Central Bureau of Statistics Aruba (2017). Migration and Population Report.</ref>
Na nivel popular, Spaño ta keda un idioma di preferencia pa comunicacion informal den bario, mercado y luganan publico. Turistanan hispano, cu ta forma un porcion importante di e [[turismo]] entrante, tambe ta contribui na su visibilidad den bida diario Arubano.{{Bròn?|2=2026|3=09|4=16}}
E [[multilingualismo]] na Aruba ta stimula un nivel halto di dominio pasivo di Spaño: hopi Arubiano por compronde Spaño aunke no ta papi'e activamente. E situacion aki ta refleha un [[diglosia]] dinamico, caminda Spaño ta sirbi mas na nivel informal y comunicativo, mientras cu Hulandes y Papiamento ta predomina den situacionnan formal, educativo y gubernamental.{{Bròn?|2=2026|3=09|4=16}}
== Influencia di Spaño ==
Papiamento ta un [[idioma krioyo|idioma crioyo]] cu a desaroya durante periodo colonial for di influencia Spaño, [[Portugues]], Hulandes, [[Ingles]], [[Frances]] i Arawak. Gran parti (70%) di su vocabulario tin origen Spaño.<ref>{{citeer web |auteur=[[Ronald Severing|Severing, Ronald]] |url=https://www.literatuurgeschiedenis.org/20e-eeuw/het-taallandschap-op-de-nederlands-caribische-eilanden |titel=Het taallandschap op de Nederlands-Caribische eilanden |werk=literatuurgeschiedenis.org}}</ref> E isla di Aruba tabata pa mas cu un siglo parti di Imperio Spaño promé cu el a wordo cede na e Imperio Hulandes na aña [[1636]].<ref name="Hartog">{{cite book|author=[[Johan Hartog|Hartog, Johannes]]|title=Aruba: A Short History|year=1988|publisher=De Wit & Van Dorp Stores|url=https://archive.org/details/BNA-DIG-ARUBIANA-930HART-EN-SHORT/mode/2up|pagina=29}}</ref>
Aunke Papiamento ta ser considera un idioma stabil, hopi [[Arubiano]] ta sinti cu su presencia ta bira menos, particularmente den contactonan cu emigrante hispano. Investigacion sociolinguistico a mustra cu e preocupacion no ta basa riba un cambio real, sino riba un "menasa simbolico" cu ta relaciona cu identidad y inclusividad di pertenece.<ref name=":1" />
Un tema cu ta surgi frecuente den discusionnan publico y escolar ta e supuesta "contaminacion" di Papiamento cu palabra y structuranan Spaño. Algun ciudadano ta boga pa un Papiamento "puro", y ta afirma cu influencia stranhero, particularmente di Spaño, por afecta e caracter crioyo di e idioma. E sintimento aki ta bira mas fuerte ora cu migrantenan nobo no ta haci esfuerso pa siña y papia Papiamento, sino ta keda den nan idioma materno.<ref>Carroll, Kevin S. (2010). [https://www.researchgate.net/publication/283245487_Language_maintenance_in_the_Caribbean_Examining_perceptions_of_threat_in_Aruba_and_Puerto_Rico'' Language maintenance in the Caribbean: Perceptions of threat in Aruba and Puerto Rico''], researchgate.net
</ref>
Estudionan recien, manera esun di Kester y Buijink (2023), a conclui cu aunke hopi Arubiano ta expresa preocupacion riba e futuro di Papiamento, e idioma mes no ta duna señalnan di bay atras.<ref name=":1">{{Citeer tijdschrift |achternaam=Kester |voornaam=Ellen-Petra |titel=Language use, language attitudes, and identity in Aruba: Is Aruban Papiamento under threat? |url=http://www.jbe-platform.com/content/journals/10.1075/jpcl.22010.kes |tijdschrift=Journal of Pidgin and Creole Languages |datum=2023-09-18 |pagina's=389–430 |doi=10.1075/jpcl.22010.kes |issn=0920-9034 |taal=en |last2=Buijink |first2=Samantha |jaargang=38 |nummer=2}}</ref> Su uzo a keda halto den bida escolar, gobierno y medionan local, y e mes a demostra capacidad pa integra [[neologismo]]nan sin perde su esencia.{{Bròn?|2=2026|3=09|4=16}}
== Mira tambe ==
* [[Idiomanan di Aruba]]
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=es|oldid =161207719|titulo=Idioma español en Aruba}}
{{References}}
;Lista di fuente
* Allen, R. (2002). ''The Spanish Caribbean''. Cambridge University Press.
}}
[[Kategoria:Aruba]]
[[Kategoria:Idioma]]
9x8z7zkcuzfe9in4v573avv4eyztlso
Fei-Fei Li
0
13619
208060
201513
2026-10-30T00:04:59Z
InternetArchiveBot
12063
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
208060
wikitext
text/x-wiki
{{infobox persona| variante = c
| tipo = sientífiko
| nomber = Fei-Fei Li
| fecha nacemento = [[3 di yüli]] [[1976]]
| ofishi = ingeniero eléktriko
| alma mater = [[Universidat di Princeton]],<br/> California Institute of Technology
| casa = Silvio Savarese
| yui = 2
| website = https://profiles.stanford.edu/fei-fei-li
}}
'''Fei-Fei Li''' (chines: 李飞飞; ☆ [[3 di yüli]] [[1976]] na [[Bejing]])<ref name="NY Times 2012">{{cite web |url=https://www.nytimes.com/2012/11/20/science/for-web-images-creating-new-technology-to-seek-and-find.html |title=Seeking a Better Way to Find Web Images |work=The New York Times |first=John |last=Markoff |date=November 19, 2012 |quote=Dr. Li, 36}}</ref> ta un sientífiko di kòmpiuter sino-merikano, famosamente konosí pa su trabou pionero den [[inteligensia artifisial]] (AI), partikularmente den e área di ''vishon di kòmpiuter''. Li ta mihó konosí komo kofundadó di ImageNet, un sèt di dato fundamental ku a permití un saltu grandi den desaroyo di vishon di kòmpiuter den e añanan 2010.<ref>{{Cite web |last=Ghaffary |first=Shirin |date=October 26, 2023 |title=The Godmother of AI Calls for US 'Moonshot' Investment in the Technology |url=https://www.bloomberg.com/news/newsletters/2023-10-26/ai-pioneer-calls-for-us-moonshot-investment-in-the-technology |website=Bloomberg}}</ref><ref name="wired2018">{{cite web |url=https://www.wired.com/story/fei-fei-li-artificial-intelligence-humanity/ |title=Fei-Fei Li's Quest To Make Ai Better For Humanity |work=Wired |author = Hempel, Jessi|date=November 13, 2018 |access-date=}}</ref><ref>{{Cite web |title=ImageNet: Where Have We Gone? Where Are We Going? with Fei-Fei Li |url=https://learning.acm.org/pagenotfound |access-date= |website=learning.acm.org}}</ref><ref>{{Cite book |last=Jaton |first=Florian |title=The constitution of algorithms : ground-truthing, programming, formulating |url=https://archive.org/details/mit_press_book_9780262363235 |date=2020 |isbn=978-0-262-36323-5 |location=Cambridge, Massachusetts |pages=[https://archive.org/details/mit_press_book_9780262363235/page/272 272]}}</ref>
Li ta profesor di siensia di kòmpiuter (Sequoia Capital Professor) na [[Universidat Stanford]], kaminda e ta sirbi tambe komo kodirektor di e Instituto di Stanford pa Inteligensia Artifisial sentrá riba hende (HAI) i komo kodirektor di e Stanford Vision & Learning Lab (SVL).<ref>{{Cite web | url=https://hai.stanford.edu/leadership |title = Leadership}}</ref><ref>{{Cite web | url=http://svl.stanford.edu/ | title=Stanford Vision and Learning Lab (SVL)}}</ref> EL a fungí komo sientífiko kabesante pa AI/Machine Learning na Google Cloud i komo direktor di e Laboratorio di Inteligensia Artifisial di Stanford di 2013 te 2018.<ref>{{Cite web |url=https://ai.stanford.edu/ |title=Home |website=Stanford Artificial Intelligence Laboratory |bezochtdatum=2025-11-23 |archiefurl=https://web.archive.org/web/20261013194032/https://ai.stanford.edu/ |archiefdatum=2026-10-13}}</ref> Ademas, el a sirbi den e hunta di direktiva di Twitter.<ref>{{cite web |url=https://profiles.stanford.edu/fei-fei-li |title=Profiles: Fei-Fei Li |website=[[Stanford University]]}}</ref>
Na 2017, el a kofundá AI4ALL, un organisashon sin fin di lukro dediká na oumentá diversidat i inklushon den e mundu di inteligensia artifisial, spesialmente entre studiante hoben.<ref>{{Cite web|url=https://www.wired.com/2017/05/melinda-gates-and-fei-fei-li-want-to-liberate-ai-from-guys-with-hoodies/|title=Melinda Gates and Fei-Fei Li Want to Liberate AI from "Guys With Hoodies"|work=WIRED|access-date=}}</ref><ref>{{cite web|url=http://ai-4-all.org|title=AI4ALL - Official Website|website=ai-4-all.org|access-date=}}</ref> Su ekspertisio di investigashon ta inkluí inteligensia artifisial, siñamentu di mashin, siñamentu profundo, vishon di kòmpiuter i neurosiensia kognitivo.<ref>{{cite web|url=http://vision.stanford.edu/feifeili/|title=Fei-Fei Li Ph.D. - Professor, Stanford University|bezochtdatum=2025-11-23|archiefurl=https://web.archive.org/web/20190404065105/http://vision.stanford.edu/feifeili/|archiefdatum=2019-04-04}}</ref>
Li a risibí un kantidat importante di rekonosimentu internashonal. Na 2023, el a wòrdu nombrá komo un di e 100 Personanan Mas Influente den AI segun revista ''Time''.<ref name=":0">{{Cite web |date=2023-09-07 |title=TIME100 AI 2023: Fei-Fei Li |url=https://time.com/collection/time100-ai/6308945/fei-fei-li/ |access-date=|work=Time}}</ref> Den mesun aña, e a risibí e Intel Lifetime Achievements Innovation Award pa su kontribushon duradero den AI. Li ta miembro di e Akademia Nashonal di Ingenieria,<ref name=":2">{{Cite web|title=Member|url=https://www.nae.edu/224664/Professor-FeiFei-Li|access-date=|website=National Academy of Engineering}}</ref> a wòrdu eligí den e Akademia Nashonal di Medisina na 2020, i den e Akademia Merikano di Arte i Siensia na 2021.<ref name=":2"/>
Dia 3 di ougùstùs 2023, e Sekretario-General di e [[Nashonnan Uni]], António Guterres, a nombrá Li komo miembro di e Hunta di Konseho Sientífiko di e organisashon.<ref name=":5">{{Cite web |title=UN Secretary-General Creates Scientific Advisory Board for Independent Advice on Breakthroughs in Science and Technology {{!}} Meetings Coverage and Press Releases |url=https://press.un.org/en/2023/sga2223.doc.htm |access-date=2024-04-23 |website=press.un.org}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-08-03 |title=HAI Co-Director Fei-Fei Li Joins UN Secretary-General's Scientific Advisory Board |url=https://hai.stanford.edu/news/hai-co-director-fei-fei-li-joins-un-secretary-generals-scientific-advisory-board |access-date=2024-04-23 |website=hai.stanford.edu}}</ref> Na 2024, Li a wòrdu inkluí den e lista A100 di Gold House, ku ta selektá lidernan influente asiátiko-merikano.<ref>{{Cite web |last1=Thompson |first1=Jack Dunn,Selena Kuznikov,Jazz Tangcay,Jaden |last2=Dunn |first2=Jack |last3=Kuznikov |first3=Selena |last4=Tangcay |first4=Jazz |last5=Thompson |first5=Jaden |date=2024-05-01 |title=Keanu Reeves, Jung Kook, Hayao Miyazaki Among Gold House's A100 Honorees |url=https://variety.com/lists/gold-house-a100-honoree-list-2024/ |access-date= |website=Variety}}</ref> Den mesun aña, el a rekoudá USD 230 mion pa e startup World Labs, ku el a funda huntu ku tres kolega. E kompanía ta traha riba un tipo nobo di inteligensia artifisial, deskribí komo “inteligensia espasial”, ku tin e kapasidat pa komprondé i razoná tokante e mundu físiko tridimenshonal.<ref>{{Cite web |date=2024-09-13 |title='AI godmother' Fei-Fei Li raises $230 million to launch AI startup |url=https://www.reuters.com/technology/artificial-intelligence/ai-godmother-fei-fei-li-raises-230-million-launch-ai-startup-2024-09-13/|access-date=2024-09-23 |website=Reuters}}</ref>
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1321225697|titulo=Fei-Fei Li}}
{{References}}
}}
{{DEFAULTSORT:Li, Fei-Fei}}
[[Kategoria:Hende]]
[[Kategoria:Teknologia]]
[[Kategoria:Estadonan Uni di Merka]]
9slu09dsd3zmgqhkz349g4liajnan08
Koningin Wilhelminabrug
0
14683
208063
195688
2026-10-30T00:49:36Z
InternetArchiveBot
12063
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
208063
wikitext
text/x-wiki
{{Variante|c}}
{{Infobox brug|variante=c
| nomber = Koningin Wilhelminabrug
|imagen = Kon. Wilhelmina brug over the Waaigat.jpg
|descripcion = Koningin Wilhelminabrug (2018)
| luga = [[Willemstad]], {{CUW}}
| pais =
| span = [[Waaigat]]
| start = Sha Caprileskade
| fin = Koningin Wilhelminastraat
| largura =
| hanchura =
| periodo_const =
| apertura = 2005 (brùg nobo)
| funcion_actual = brùg di tráfiko
| caminda =
| tipo_brug = [[brùg di subibaha]] (''ophaalbrug'')
| architect =
| material = betòn
| estilo_arki =
| particularidad = Replasante pa e brùg históriko: [[Van den Brandhofbrug]] (1883-1928)
}}
'''Koningin Wilhelminabrug''', tambe konosí komo '''Scharloobrug''', ta un brùg ku ta span [[Waaigat]] den sentro históriko di [[Willemstad]], [[Kòrsou]], konektando e zonanan di [[Punda]] i [[Skalo]]. E brùg a wòrdu konstruí na [[1928]] i ta nombrá na honor di [[Wilhelmina di Hulanda|Reina Wilhelmina]].<ref>{{citeer web|titel=Scharioo-brug|werk=[[Amigoe]]|datum=1928-06-09|bezochtdatum=2026-06-29|via=Delpher.nl|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281306:mpeg21:p002}}</ref>
==Historia==
Koningin Wilhelminabrug a wòrdu konstruí pa remplasá [[Van den Brandhofbrug]], situá un tiki mas west.<ref>{{Citeer web |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010281186:mpeg21:p002 |titel=Verbetering van Handelskade en Waaigat |bezochtdatum=2026-06-17 |datum=1926-02-13 |werk=[[Amigoe]]|via=Delpher.nl}}</ref><ref>{{Citeer web |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB04:000195233:mpeg21:p005 |titel=De Handelskade en het Waaigat |bezochtdatum=2026-06-29 |datum=1926-03-11|werk=De Maasbode}}</ref> E brùg anterior aki, un brùg di subibaha ku a habri na 1883, tabata e promé konekshon permanente entre Punda i Skalo i a wòrdu nombrá pa Gobernador [[Nicolaas van den Brandhof]].<ref name="DELATRY">{{citeer tijdschrift|titel=Oeververbinding in de St. Annabaai in de loop der jaren|auteur=Dr. Ch. de la Try Ellis|tijdschrift=Lux|datum=1944|jaargang=2|bezochtdatum=2026-06-29|via=dbnl.org|url=https://www.dbnl.org/tekst/_lux001194401_01/_lux001194401_01_0033.php }}</ref>
El a wòrdu desmantelá na 1928.[[File:De versierde Koningin Wilhelminabrug in Willemstad, Bestanddeelnr 252-3532.jpg|thumb|left|185px|Brug dekorá na lus na 1955.]]
E brùg nobo tabata originalmente un [[brùg di subibaha]] (''ophaalbrug''). Sinembargo, despues ku e dòknan na Waaigat a keda destruí, e mekanismo di habri a pèrdè su funshon i e brùg a bira un struktura fiho.
Na 2005, e brùg a wòrdu reemplasá kompletamente. E struktura anterior no tabata funshonal mas; e no por habri. Un brùg ku ta habri tabata nesesario pa permití desaroyo di Waaigat komo marina pa barkunan di bela.
E brùg aktual ta un struktura reutilisá ku anteriormente tabata den uzo na Meijel, Hulanda. El a wòrdu doná pa [[Hulanda]] i su rekonstrukshon komo Wilhelminabrug na Kòrsou a wòrdu finansiá pa [[Union Oropeo]].<ref>Jos Pouls, [https://web.archive.org/web/20250522121213/https://www.medelo.nl/images/files/457-Meijel_en_zijn_kanalen.pdf Meijtel en zijn kanalen], medelo.nl</ref><ref>[https://www.facebook.com/groups/1897709767211858/posts/3838830546433094/ Brug in Meijel nu de Koningin Wilhelminabrug op Curaçao], [[Facebook]]</ref>
== Mira tambe ==
* [[Brùgnan na Willemstad (Kòrsou)|Brùgnan na Willemstad]]
{{Appendix}}
[[Kategoria:Kòrsou]]
[[Kategoria:Brùg]]
ce0pczpj4psper8wep8vqt0adsrbx5w
Usuario:Caribiana/Sandbox/Landamento
2
14752
208050
205029
2026-10-29T21:00:01Z
Caribiana
8320
208050
wikitext
text/x-wiki
''___NOINDEX__''
Pending: [[Barracudas Artistic Aruba]] - [[Aruba Dolphins]] - [[Stingray Swimming Team]] - [[Aruba Marlins]]
--------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion | variante = a
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Aruba Dolphins
| nomber completo = Dolphins Aruba Swimming Club
| alias = Aruba Dolphins
| funda = 1975?
| deporte = landamento, waterpolo
| disciplina =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Aruba Dolphins''' of '''Dolphins Aruba Swimming Club''' ta un club di landamento estableci na [[Savaneta]], [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.??
Inicialmente e club tabata practica landamento y waterpolo y tabata participa na torneonan local y internacional den tur dos disciplina.? E club tabata organisa anualmente competencia di landamento den categoria 1 km (9-12 ana) y 2 km (tres clase: 13-15, 16-34 y 35 ana bay ariba)
E tereno di Piscina Olimpico Roly Bisslik a wordo adkeri inicialmente pa e club di landamento Aruba Dolphins.<ref>{{citeer web|titel=Savaneta - Een comité|werk=[[Amigoe]]|datum=1989-04-15|bezochtdatum=2025-02-09|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642914:mpeg21:p011}}</ref>
==Actividad y comunidad==
Anualmente e club ta organisa e Aruba Dolphins Open Water Challenge den Commandeursbaai.<ref>[https://nu.cw/2026/09/22/aruba-dolphins-open-water-challenge-zondag-in-savaneta/ Aruba Dolphines open Water Challenge zondag in Savaneta], nu.cw (22 di september 2026)</ref>
== Landado destaca ==
Algun atleta destaca di Aruba Dolphins ta:
* [[Davy Bisslik]] (atleta olimpico)
* [[Chloë Farro]] (atleta olimpico)
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
-----------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Barracudas Artistic Aruba
| nomber completo =
| alias =
| funda = [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]]
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}} Carolina Merryweather-Raven
| entrenado = {{ABW|bandera}} Devin de Veer
}}
'''Barracudas Aruba''' ta un club deportivo na [[Aruba]], cu ta specialisa den landamento artistico (anteriormente conoci como landamento sincronisa). E club a wordo funda dia [[1 di òktober|i di october]] [[1970]] y a bira un di e organisacionnan mas importante pa desaroyo di landamento artistico riba e isla.<ref>{{citeer web|titel=Barracuda's houden wimpelwedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1976-11-27|bezochtdatum=2026-03-13|via=Delpher.nl|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460983:mpeg21:p006}}</ref> Durante su historia e club a produci varios atleta cu a representa Aruba y [[Antias Hulandes]] na campeonatonan regional y internacional, incluso Weganan Olimpico.
== Historia ==
Barracudas Aruba a wordo funda dia [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]] door di Miep Molenaar bou di e nomber "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's". Inicialmente tabata practica waterpolo y landamento.
Artistic Swimming Club of Aruba, formerly known as the "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's" was founded in 1970 as a Swimming and Water Polo club. Artistic swimming was added in 1975.<ref>https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us</ref> Inicialmente tabata tin seccion pa waterpolo y landamento, landamento sincronisa y landamento pa adulti, sinembargo den ananan nobenta e club a specialisa den landamento artistico.
Bij wimpelwedstrijden staat het winnen van een wedstrijd niet op de eerste plaats. Er worden drie slagen gezwommen over 50 meter. De tijden worden bij elkaar opgeteld en vergeleken met de totaaltijd van de vorige wimpelwedstrijd. Degene die nu procentueel het meest is vooruit gegaan wint de W.M.-wisselbeker.<ref>Barracuda's houden weer wimpelwedstrijd. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 21-05-1974, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460900:mpeg21:p005</ref>
-----------
Na 1970 The Barracuda’s a wordo funda pa J. Kramers, R. Maduro, A. Kuchler, N. van Broekhoven y Sra. W. von Hertzberg. Den transkurso di añanan, The Barracuda’s a krese bira un asosiashon ku mas ku shen miembro. E asosiashon tabatin departamentunan di landamentu, polo di awa, landamentu sinkronisá i landamentu pa adulto. E asociacion no ta activo solamente na Aruba a participa den competencianan oficial, pero su miembronan tambe a forma parti di seleccionnan Arubiano y Antiyano pa campeonatonan regional.
Na 1983 a dicidi di cambia e asociacion den un club pa landamento sincroniza so, mirando e exito di landamento sincronisa y e interes cu ta baha den landamento.<ref name="25 aña">{{citeer web|titel=De Barracuda's al 25 jaar in het water|werk=[[Amigoe]]|datum=1995-11-08|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644857:mpeg21:p006}}</ref>
Landadonan sincronisa di The Barracuda’s a representa exitosamente tanto Aruba como Antias na Weganan CAC, Campeonato Mundial, torneonan entre Aruba, Colombia y Puerto Rico y na Campeonato Nacional di Merca. Ademas, The Barracudas a wordo representa dos biaha na e Weganan Olimpico: Esther Croes y [[Nicole Hoevertsz]] na 1984 na Los Angeles; [[Roswitha Lopez]] y [[Yvette Thuis]] na Seoul na 1988.<ref name="25 aña"/>
== Landadonan destaca ==
* [[Nicole Hoevertsz]] (atleta olimpico)
* Esther Croes (atleta olimpico)
* [[Yvette Thuis]] (atleta olimpico)
* [[Roswitha Lopez]] (atleta olimpico)
* Kyra Hoevertsz
* Mikayla Morales,
---
ORANJESTAD. - Op woensdag 1 oktober bestaat de Arubaanse Zwem- en waterpolo vereniging „Barracudas" vijf jaar. Het bestuur heeft met medewerking van een paar enthousiaste jeugdleden een programma van activiteiten opgesteld om de oprichting te herdenken.
De vereniging werd op 1 oktober 1970 opgericht onder de bezielende leiding van mevrouw Wiep Molenaar. De Barracudas waren hiermee de eerste vereniging op Aruba die zich met het wedstrijdzwemmen ging bezighouden. Ook werd er van het begin af aan, aan waterpolo gedaan. Al snel groeide de club tot meer dan honderd leden, en toen het aantal te groot werd, werd besloten uit de Barracudas een nieuwe club op te richten. Er kwam een ledenstop en de ..Aruba Marlins" werd de tweede wedstrijdzwemclub op Aruba. Momenteel hebben de Barracudas vijftig, jeugd- en veteranen-leden en is het aantal langzaam groeiende. In deze vijf jaar is de vereniging het POVA-zwembad trouw gebleven.
De activiteiten die op het programma staan beloven ondanks het magere budget een succes te worden. Op zondag 12 oktober om negen uur wordt de lustrumviering geopend in het Pova-bad, met zwemwedstrijden voor veteranen en ouders van leden van Barracudas en Marlins. De jeugdleden van de Barracudas organiseren deze wedstrijd en bekleden alle benodigde functies. De veteranen en ouders kunnen zich vanaf negen uur laten inschrijven op het wedstrijdbureau. Tevens heeft het bestuur van Barracudas ook alle bestuursleden van de zwemclubs op Aruba uitgenodigd aanwezig te zijn bij deze opening. In de middag wordt het lustrum voor de clubleden voortgezet met een wandel-puzzeltocht, die besloten wordt met een barbecue. De viering wordt in het weekeinde van 18 oktober besloten met kamperen.
Een extra feestelijk facet van het lustrum is het feit dat er vanaf 1 oktober weer een professionele trainer aan de „bak" staat. Hiermee hoopt het Barracudas-bestuur de successen van Barracudas in de afgelopen vijf jaar, te continueren. Het huidige bestuur van de Barracudas bestaat uit J. Kramers, R. Maduro, W. Croes, A. Küchler en N. van Broekhoven.<ref>Barracudas vijf jaar. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 30-09-1975, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460680:mpeg21:p005}}</ref>
E club di synchro ta organisa regularmente actividadnan, manera bakesale y caminata, pa recauda fondo pa yuda e teamnan cubri e gastonan halto di e competencianan internacional.
---
The Barracudas Club was founded in 1970 as a swimming and water polo club. Artistic Swimming, better known back then as Waterballet, was added in 1973. It was coached by Henriëtte de Nekker while training in the pool of Talk of the Town Hotel. A weekly show on Wednesday was performed in the Holiday Inn.<ref>[https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us/custom-page2#:~:text=The%20Barracudas%20Club%20was%20founded,%2C%20continental%2C%20and%20world%20championships.</ref>
The first athletes were Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck and Muriël van Eck.
In 1984, Nicole Hoevertsz and Esther Croes, participated as the first Duet in the Olympics Games in Los Angeles. This was also the first time Artistic Swimming was part of the Olympic Games. In 1988, Yvette Thuis and Roswitha Lopez participated in Solo and Duet in Seoul. Aruba has participated since then in many regional, continental, and world championships.
Today, Barracudas Club is a thriving platform to catapult AS athletes to triumph in national and international competitions. Barracudas Club consists of around 40 active athletes, but the family of Artistic Swimming is much larger. Many former athletes and parents still participate as judges. spectators and in fundraising activities.
The Barracudas changed its name in 2020 to adapt to the changes made by FINA, which changed the name of the sport to Artistic Swimming.
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
E ta activo desde 1970 y ta e unico club di landamento artistico riba e isla.
kende a introduci ''wimpelwedstrijden''. Bij wimpelwedstrijden is het de bedoeling dat iedere deelnemer drie maal 50 m zwemt en achtereenvolgens rugcrawl, schoolslag en borstcrawl.<ref>{{citeer web|titel=Kees Geervliet pakt weer de Elmar-prijs Wimpel-wedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1977-06-14|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010639173:mpeg21:p007}}</ref>
[[:Category:Deporte na Aruba]]
Barracudas Aruba ta un club deportivo na Aruba ku ta specialisá den landamento artistiko (anteriormente konosí komo landamento sinkronisá). E club a wordo fundá na 1 di òktober 1970 i a bira un di e organisashonnan mas importante pa desaroyo di landamento artistiko riba e isla.[1] Durante su historia e club a produci varios atleta ku a representa Aruba i Antias Hulandes na campeonato regional i internashonal.
==Historia==
Barracudas Aruba a wordo fundá dia 1 di òktober 1970 dor di Miep Molenaar bou di e nomber Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's. Na su promé añanan e club tabata dedica na landamento di kompetensia i waterpolo. E fundadónan i miembronan di e promé hunta di directiva tabata inkluí J. Kramers, R. Maduro, A. Küchler, N. van Broekhoven i W. von Hertzberg.[6]
E club a krese rápido i pronto a tin mas ku shen miembro. Ora e kantidat di miembro a bira grandi, a dicidi pa limita e inskripshon di miembro nobo i e fundashon di un di dos club di landamento di kompetensia na Aruba, Aruba Marlins.
Den añanan setenta Barracudas a introduci tambe landamento sinkronisá, na e tempu tambe konosí komo waterballet. E promé entrenadora tabata Henriëtte de Nekker, i entrenamentu tabata tuma lugá den e pisina di Talk of the Town Hotel. E atleta promé di e deporte aki tabata Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck i Muriël van Eck.[7]
Durante añanan ochenta e deporte di landamento sinkronisá a bira cada vez mas popular den e club. Pa motibu di e exito i interes creciente, na 1983 a tuma e desishon pa transformá Barracudas den un club spesialisá prinsipalmente den landamento sinkronisá.[5]
==Logronan deportivo==
Atletanan di Barracudas a representa Aruba i Antias Hulandes na varios evento deportivo internashonal, inkluyendo:
*Weganan Centroamericano i di Karibe (CAC)
*campeonato mundial
*torneo internashonal entre Aruba, Colombia i Puerto Rico
*campeonato nashonal di Merca
E club a logra un momento historiko na Weganan Olímpiko di 1984 na Los Angeles, ora Nicole Hoevertsz i Esther Croes a participa komo duo. Esaki tabata tambe e promé biaha ku landamento sinkronisá a wordo inkluí den e programa Olímpiko.
Na Weganan Olímpiko di 1988 na Seoul, atletanan Yvette Thuis i Roswitha Lopez a representa e deporte den kategoria solo i duo.[5]
==Actividad y comunidad==
Barracudas Aruba ta organisá regularmente actividadnan pa sostené e operashonnan di e club i yuda cubri gastonan di kompetensianan internashonal. Entre e actividadnan aki tin:
caminatan
*benta di kuminda
*otro evento di recaudashon di fondo
Hopi eks-atletanan i mayornan ta keda envolví den e club komo hues, voluntario òf organisadó di evento.
Kambio di nòmber
Na 2020 e club a adapta su nòmber i terminologia pa sigui e kambio introducí dor di federashon internashonal di landamento (FINA), ku a reemplasá e término synchronized swimming pa artistic swimming.
== Landado destaca ==
Algun atleta destaká di Barracudas Aruba ta:
*Nicole Hoevertsz – atleta olímpiko
*Esther Croes – atleta olímpiko
*Yvette Thuis – atleta olímpiko
*Roswitha Lopez – atleta olímpiko
*Kyra Hoevertsz
*Mikayla Morales
-----
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Stingray Swimming Team
| nomber completo = Stingray Swimming Team
| alias = Stingray
| funda =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Stingray Swimming Team''' ta un club di landamento na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1996.??<ref>[https://www.cspnv.com/pdf/bon-dia-aruba-2026053007.pdf 30 Aña di Pasion, Disciplina y Gloria: Stingray ta Celebra den Grandi], BDA (8 di mei 2026)</ref>
Durante 30 aña, Stingray a contribui enormemente na desaroyo di landamento local y internacional, produciendo atleta nacional, varios campeon di CARIFTA, CCCAN, CAC, ODESUR, etc y record holder. Cada
hoben cu tabata parti di Stingray a siña balornan importante pa bida. E ekipo a crea un legado, cu ta sigui crece cada biaha cu un generacion nobo drenta e piscina.
== Landado destaca ==
*[[Daniella van den Berg]] – atleta olimpico
*[[Jan Roodzant]] – atleta olimpico
*Elisabeth Timmer
{{Appendix}}
----------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Aruba Marlins
}}
'''Aruba Marlins''' tabata un club di landamento y waterpolo na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.??
---------------
e0b0fg30d3l8pvs7f8d2yxyj6aecsrh
208051
208050
2026-10-29T21:01:36Z
Caribiana
8320
208051
wikitext
text/x-wiki
''___NOINDEX__''
Pending: [[Barracudas Artistic Aruba]] - [[Aruba Dolphins]] - [[Stingray Swimming Team]] - [[Aruba Marlins]]
--------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion | variante = a
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Aruba Dolphins
| nomber completo = Dolphins Aruba Swimming Club
| alias = Aruba Dolphins
| funda = 1975?
| deporte = landamento, waterpolo
| disciplina =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Aruba Dolphins''' of '''Dolphins Aruba Swimming Club''' ta un club di landamento estableci na [[Savaneta]], [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.??
Inicialmente, e club tabata practica landamento y waterpolo y tabata participa na torneonan local y internacional den tur dos disciplina.? E club tabata organisa anualmente competencia di landamento den categoria 1 km (9-12 ana) y 2 km (tres clase: 13-15, 16-34 y 35 ana bay ariba)
E tereno di [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]] a wordo adkeri inicialmente pa e club Aruba Dolphins.<ref>{{citeer web|titel=Savaneta - Een comité|werk=[[Amigoe]]|datum=1989-04-15|bezochtdatum=2025-02-09|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642914:mpeg21:p011}}</ref>
==Actividad y comunidad==
Anualmente e club ta organisa e Aruba Dolphins Open Water Challenge den Commandeursbaai.<ref>[https://nu.cw/2026/09/22/aruba-dolphins-open-water-challenge-zondag-in-savaneta/ Aruba Dolphines open Water Challenge zondag in Savaneta], nu.cw (22 di september 2026)</ref>
== Landado destaca ==
Algun atleta destaca di Aruba Dolphins ta:
* [[Davy Bisslik]] (atleta olimpico)
* [[Chloë Farro]] (atleta olimpico)
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
-----------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Barracudas Artistic Aruba
| nomber completo =
| alias =
| funda = [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]]
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}} Carolina Merryweather-Raven
| entrenado = {{ABW|bandera}} Devin de Veer
}}
'''Barracudas Aruba''' ta un club deportivo na [[Aruba]], cu ta specialisa den landamento artistico (anteriormente conoci como landamento sincronisa). E club a wordo funda dia [[1 di òktober|i di october]] [[1970]] y a bira un di e organisacionnan mas importante pa desaroyo di landamento artistico riba e isla.<ref>{{citeer web|titel=Barracuda's houden wimpelwedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1976-11-27|bezochtdatum=2026-03-13|via=Delpher.nl|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460983:mpeg21:p006}}</ref> Durante su historia e club a produci varios atleta cu a representa Aruba y [[Antias Hulandes]] na campeonatonan regional y internacional, incluso Weganan Olimpico.
== Historia ==
Barracudas Aruba a wordo funda dia [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]] door di Miep Molenaar bou di e nomber "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's". Inicialmente tabata practica waterpolo y landamento.
Artistic Swimming Club of Aruba, formerly known as the "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's" was founded in 1970 as a Swimming and Water Polo club. Artistic swimming was added in 1975.<ref>https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us</ref> Inicialmente tabata tin seccion pa waterpolo y landamento, landamento sincronisa y landamento pa adulti, sinembargo den ananan nobenta e club a specialisa den landamento artistico.
Bij wimpelwedstrijden staat het winnen van een wedstrijd niet op de eerste plaats. Er worden drie slagen gezwommen over 50 meter. De tijden worden bij elkaar opgeteld en vergeleken met de totaaltijd van de vorige wimpelwedstrijd. Degene die nu procentueel het meest is vooruit gegaan wint de W.M.-wisselbeker.<ref>Barracuda's houden weer wimpelwedstrijd. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 21-05-1974, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460900:mpeg21:p005</ref>
-----------
Na 1970 The Barracuda’s a wordo funda pa J. Kramers, R. Maduro, A. Kuchler, N. van Broekhoven y Sra. W. von Hertzberg. Den transkurso di añanan, The Barracuda’s a krese bira un asosiashon ku mas ku shen miembro. E asosiashon tabatin departamentunan di landamentu, polo di awa, landamentu sinkronisá i landamentu pa adulto. E asociacion no ta activo solamente na Aruba a participa den competencianan oficial, pero su miembronan tambe a forma parti di seleccionnan Arubiano y Antiyano pa campeonatonan regional.
Na 1983 a dicidi di cambia e asociacion den un club pa landamento sincroniza so, mirando e exito di landamento sincronisa y e interes cu ta baha den landamento.<ref name="25 aña">{{citeer web|titel=De Barracuda's al 25 jaar in het water|werk=[[Amigoe]]|datum=1995-11-08|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644857:mpeg21:p006}}</ref>
Landadonan sincronisa di The Barracuda’s a representa exitosamente tanto Aruba como Antias na Weganan CAC, Campeonato Mundial, torneonan entre Aruba, Colombia y Puerto Rico y na Campeonato Nacional di Merca. Ademas, The Barracudas a wordo representa dos biaha na e Weganan Olimpico: Esther Croes y [[Nicole Hoevertsz]] na 1984 na Los Angeles; [[Roswitha Lopez]] y [[Yvette Thuis]] na Seoul na 1988.<ref name="25 aña"/>
== Landadonan destaca ==
* [[Nicole Hoevertsz]] (atleta olimpico)
* Esther Croes (atleta olimpico)
* [[Yvette Thuis]] (atleta olimpico)
* [[Roswitha Lopez]] (atleta olimpico)
* Kyra Hoevertsz
* Mikayla Morales,
---
ORANJESTAD. - Op woensdag 1 oktober bestaat de Arubaanse Zwem- en waterpolo vereniging „Barracudas" vijf jaar. Het bestuur heeft met medewerking van een paar enthousiaste jeugdleden een programma van activiteiten opgesteld om de oprichting te herdenken.
De vereniging werd op 1 oktober 1970 opgericht onder de bezielende leiding van mevrouw Wiep Molenaar. De Barracudas waren hiermee de eerste vereniging op Aruba die zich met het wedstrijdzwemmen ging bezighouden. Ook werd er van het begin af aan, aan waterpolo gedaan. Al snel groeide de club tot meer dan honderd leden, en toen het aantal te groot werd, werd besloten uit de Barracudas een nieuwe club op te richten. Er kwam een ledenstop en de ..Aruba Marlins" werd de tweede wedstrijdzwemclub op Aruba. Momenteel hebben de Barracudas vijftig, jeugd- en veteranen-leden en is het aantal langzaam groeiende. In deze vijf jaar is de vereniging het POVA-zwembad trouw gebleven.
De activiteiten die op het programma staan beloven ondanks het magere budget een succes te worden. Op zondag 12 oktober om negen uur wordt de lustrumviering geopend in het Pova-bad, met zwemwedstrijden voor veteranen en ouders van leden van Barracudas en Marlins. De jeugdleden van de Barracudas organiseren deze wedstrijd en bekleden alle benodigde functies. De veteranen en ouders kunnen zich vanaf negen uur laten inschrijven op het wedstrijdbureau. Tevens heeft het bestuur van Barracudas ook alle bestuursleden van de zwemclubs op Aruba uitgenodigd aanwezig te zijn bij deze opening. In de middag wordt het lustrum voor de clubleden voortgezet met een wandel-puzzeltocht, die besloten wordt met een barbecue. De viering wordt in het weekeinde van 18 oktober besloten met kamperen.
Een extra feestelijk facet van het lustrum is het feit dat er vanaf 1 oktober weer een professionele trainer aan de „bak" staat. Hiermee hoopt het Barracudas-bestuur de successen van Barracudas in de afgelopen vijf jaar, te continueren. Het huidige bestuur van de Barracudas bestaat uit J. Kramers, R. Maduro, W. Croes, A. Küchler en N. van Broekhoven.<ref>Barracudas vijf jaar. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 30-09-1975, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460680:mpeg21:p005}}</ref>
E club di synchro ta organisa regularmente actividadnan, manera bakesale y caminata, pa recauda fondo pa yuda e teamnan cubri e gastonan halto di e competencianan internacional.
---
The Barracudas Club was founded in 1970 as a swimming and water polo club. Artistic Swimming, better known back then as Waterballet, was added in 1973. It was coached by Henriëtte de Nekker while training in the pool of Talk of the Town Hotel. A weekly show on Wednesday was performed in the Holiday Inn.<ref>[https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us/custom-page2#:~:text=The%20Barracudas%20Club%20was%20founded,%2C%20continental%2C%20and%20world%20championships.</ref>
The first athletes were Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck and Muriël van Eck.
In 1984, Nicole Hoevertsz and Esther Croes, participated as the first Duet in the Olympics Games in Los Angeles. This was also the first time Artistic Swimming was part of the Olympic Games. In 1988, Yvette Thuis and Roswitha Lopez participated in Solo and Duet in Seoul. Aruba has participated since then in many regional, continental, and world championships.
Today, Barracudas Club is a thriving platform to catapult AS athletes to triumph in national and international competitions. Barracudas Club consists of around 40 active athletes, but the family of Artistic Swimming is much larger. Many former athletes and parents still participate as judges. spectators and in fundraising activities.
The Barracudas changed its name in 2020 to adapt to the changes made by FINA, which changed the name of the sport to Artistic Swimming.
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
E ta activo desde 1970 y ta e unico club di landamento artistico riba e isla.
kende a introduci ''wimpelwedstrijden''. Bij wimpelwedstrijden is het de bedoeling dat iedere deelnemer drie maal 50 m zwemt en achtereenvolgens rugcrawl, schoolslag en borstcrawl.<ref>{{citeer web|titel=Kees Geervliet pakt weer de Elmar-prijs Wimpel-wedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1977-06-14|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010639173:mpeg21:p007}}</ref>
[[:Category:Deporte na Aruba]]
Barracudas Aruba ta un club deportivo na Aruba ku ta specialisá den landamento artistiko (anteriormente konosí komo landamento sinkronisá). E club a wordo fundá na 1 di òktober 1970 i a bira un di e organisashonnan mas importante pa desaroyo di landamento artistiko riba e isla.[1] Durante su historia e club a produci varios atleta ku a representa Aruba i Antias Hulandes na campeonato regional i internashonal.
==Historia==
Barracudas Aruba a wordo fundá dia 1 di òktober 1970 dor di Miep Molenaar bou di e nomber Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's. Na su promé añanan e club tabata dedica na landamento di kompetensia i waterpolo. E fundadónan i miembronan di e promé hunta di directiva tabata inkluí J. Kramers, R. Maduro, A. Küchler, N. van Broekhoven i W. von Hertzberg.[6]
E club a krese rápido i pronto a tin mas ku shen miembro. Ora e kantidat di miembro a bira grandi, a dicidi pa limita e inskripshon di miembro nobo i e fundashon di un di dos club di landamento di kompetensia na Aruba, Aruba Marlins.
Den añanan setenta Barracudas a introduci tambe landamento sinkronisá, na e tempu tambe konosí komo waterballet. E promé entrenadora tabata Henriëtte de Nekker, i entrenamentu tabata tuma lugá den e pisina di Talk of the Town Hotel. E atleta promé di e deporte aki tabata Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck i Muriël van Eck.[7]
Durante añanan ochenta e deporte di landamento sinkronisá a bira cada vez mas popular den e club. Pa motibu di e exito i interes creciente, na 1983 a tuma e desishon pa transformá Barracudas den un club spesialisá prinsipalmente den landamento sinkronisá.[5]
==Logronan deportivo==
Atletanan di Barracudas a representa Aruba i Antias Hulandes na varios evento deportivo internashonal, inkluyendo:
*Weganan Centroamericano i di Karibe (CAC)
*campeonato mundial
*torneo internashonal entre Aruba, Colombia i Puerto Rico
*campeonato nashonal di Merca
E club a logra un momento historiko na Weganan Olímpiko di 1984 na Los Angeles, ora Nicole Hoevertsz i Esther Croes a participa komo duo. Esaki tabata tambe e promé biaha ku landamento sinkronisá a wordo inkluí den e programa Olímpiko.
Na Weganan Olímpiko di 1988 na Seoul, atletanan Yvette Thuis i Roswitha Lopez a representa e deporte den kategoria solo i duo.[5]
==Actividad y comunidad==
Barracudas Aruba ta organisá regularmente actividadnan pa sostené e operashonnan di e club i yuda cubri gastonan di kompetensianan internashonal. Entre e actividadnan aki tin:
caminatan
*benta di kuminda
*otro evento di recaudashon di fondo
Hopi eks-atletanan i mayornan ta keda envolví den e club komo hues, voluntario òf organisadó di evento.
Kambio di nòmber
Na 2020 e club a adapta su nòmber i terminologia pa sigui e kambio introducí dor di federashon internashonal di landamento (FINA), ku a reemplasá e término synchronized swimming pa artistic swimming.
== Landado destaca ==
Algun atleta destaká di Barracudas Aruba ta:
*Nicole Hoevertsz – atleta olímpiko
*Esther Croes – atleta olímpiko
*Yvette Thuis – atleta olímpiko
*Roswitha Lopez – atleta olímpiko
*Kyra Hoevertsz
*Mikayla Morales
-----
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Stingray Swimming Team
| nomber completo = Stingray Swimming Team
| alias = Stingray
| funda =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Stingray Swimming Team''' ta un club di landamento na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1996.??<ref>[https://www.cspnv.com/pdf/bon-dia-aruba-2026053007.pdf 30 Aña di Pasion, Disciplina y Gloria: Stingray ta Celebra den Grandi], BDA (8 di mei 2026)</ref>
Durante 30 aña, Stingray a contribui enormemente na desaroyo di landamento local y internacional, produciendo atleta nacional, varios campeon di CARIFTA, CCCAN, CAC, ODESUR, etc y record holder. Cada
hoben cu tabata parti di Stingray a siña balornan importante pa bida. E ekipo a crea un legado, cu ta sigui crece cada biaha cu un generacion nobo drenta e piscina.
== Landado destaca ==
*[[Daniella van den Berg]] – atleta olimpico
*[[Jan Roodzant]] – atleta olimpico
*Elisabeth Timmer
{{Appendix}}
----------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Aruba Marlins
}}
'''Aruba Marlins''' tabata un club di landamento y waterpolo na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.??
---------------
ap6ejtn9mvnejj363mshlgp0skmuo5u
208052
208051
2026-10-29T21:16:06Z
Caribiana
8320
208052
wikitext
text/x-wiki
''___NOINDEX__''
Pending: [[Barracudas Artistic Aruba]] - [[Aruba Dolphins]] - [[Stingray Swimming Team]] - [[Aruba Marlins]]
--------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion | variante = a
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Aruba Dolphins
| nomber completo = Dolphins Aruba Swimming Club
| alias = Aruba Dolphins
| funda = 1975?
| deporte = landamento, waterpolo
| disciplina =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Aruba Dolphins''' of '''Dolphins Aruba Swimming Club''' ta un club di landamento estableci na [[Savaneta]], [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.??
Inicialmente, e club tabata practica landamento y waterpolo y tabata participa na torneonan local y internacional den tur dos disciplina.? E club tabata organisa anualmente competencia di landamento den categoria 1 km (9-12 ana) y 2 km (tres clase: 13-15, 16-34 y 35 ana bay ariba)
E tereno di [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]] a wordo adkeri inicialmente pa e club Aruba Dolphins.<ref>{{citeer web|titel=Savaneta - Een comité|werk=[[Amigoe]]|datum=1989-04-15|bezochtdatum=2025-02-09|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642914:mpeg21:p011}}</ref>
==Actividad y comunidad==
Anualmente e club ta organisa e Aruba Dolphins Open Water Challenge den Commandeursbaai.<ref>[https://nu.cw/2026/09/22/aruba-dolphins-open-water-challenge-zondag-in-savaneta/ Aruba Dolphines open Water Challenge zondag in Savaneta], nu.cw (22 di september 2026)</ref>
Na 2025 e club a organisa e di 24 edicion di Aruba Dolphins International Swimming Invitational.<ref>[https://nu.cw/2026/10/27/internationale-zwemwedstrijd-brengt-elf-teams-samen-op-aruba/ Internationale zwemwedstrijd brengt elf teams samen op Aruba[, nu.cw (27 di october 2026)</ref>
== Landado destaca ==
Algun atleta destaca di Aruba Dolphins ta:
* [[Davy Bisslik]] (atleta olimpico)
* [[Chloë Farro]] (atleta olimpico)
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
-----------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Barracudas Artistic Aruba
| nomber completo =
| alias =
| funda = [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]]
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}} Carolina Merryweather-Raven
| entrenado = {{ABW|bandera}} Devin de Veer
}}
'''Barracudas Aruba''' ta un club deportivo na [[Aruba]], cu ta specialisa den landamento artistico (anteriormente conoci como landamento sincronisa). E club a wordo funda dia [[1 di òktober|i di october]] [[1970]] y a bira un di e organisacionnan mas importante pa desaroyo di landamento artistico riba e isla.<ref>{{citeer web|titel=Barracuda's houden wimpelwedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1976-11-27|bezochtdatum=2026-03-13|via=Delpher.nl|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460983:mpeg21:p006}}</ref> Durante su historia e club a produci varios atleta cu a representa Aruba y [[Antias Hulandes]] na campeonatonan regional y internacional, incluso Weganan Olimpico.
== Historia ==
Barracudas Aruba a wordo funda dia [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]] door di Miep Molenaar bou di e nomber "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's". Inicialmente tabata practica waterpolo y landamento.
Artistic Swimming Club of Aruba, formerly known as the "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's" was founded in 1970 as a Swimming and Water Polo club. Artistic swimming was added in 1975.<ref>https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us</ref> Inicialmente tabata tin seccion pa waterpolo y landamento, landamento sincronisa y landamento pa adulti, sinembargo den ananan nobenta e club a specialisa den landamento artistico.
Bij wimpelwedstrijden staat het winnen van een wedstrijd niet op de eerste plaats. Er worden drie slagen gezwommen over 50 meter. De tijden worden bij elkaar opgeteld en vergeleken met de totaaltijd van de vorige wimpelwedstrijd. Degene die nu procentueel het meest is vooruit gegaan wint de W.M.-wisselbeker.<ref>Barracuda's houden weer wimpelwedstrijd. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 21-05-1974, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460900:mpeg21:p005</ref>
-----------
Na 1970 The Barracuda’s a wordo funda pa J. Kramers, R. Maduro, A. Kuchler, N. van Broekhoven y Sra. W. von Hertzberg. Den transkurso di añanan, The Barracuda’s a krese bira un asosiashon ku mas ku shen miembro. E asosiashon tabatin departamentunan di landamentu, polo di awa, landamentu sinkronisá i landamentu pa adulto. E asociacion no ta activo solamente na Aruba a participa den competencianan oficial, pero su miembronan tambe a forma parti di seleccionnan Arubiano y Antiyano pa campeonatonan regional.
Na 1983 a dicidi di cambia e asociacion den un club pa landamento sincroniza so, mirando e exito di landamento sincronisa y e interes cu ta baha den landamento.<ref name="25 aña">{{citeer web|titel=De Barracuda's al 25 jaar in het water|werk=[[Amigoe]]|datum=1995-11-08|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644857:mpeg21:p006}}</ref>
Landadonan sincronisa di The Barracuda’s a representa exitosamente tanto Aruba como Antias na Weganan CAC, Campeonato Mundial, torneonan entre Aruba, Colombia y Puerto Rico y na Campeonato Nacional di Merca. Ademas, The Barracudas a wordo representa dos biaha na e Weganan Olimpico: Esther Croes y [[Nicole Hoevertsz]] na 1984 na Los Angeles; [[Roswitha Lopez]] y [[Yvette Thuis]] na Seoul na 1988.<ref name="25 aña"/>
== Landadonan destaca ==
* [[Nicole Hoevertsz]] (atleta olimpico)
* Esther Croes (atleta olimpico)
* [[Yvette Thuis]] (atleta olimpico)
* [[Roswitha Lopez]] (atleta olimpico)
* Kyra Hoevertsz
* Mikayla Morales,
---
ORANJESTAD. - Op woensdag 1 oktober bestaat de Arubaanse Zwem- en waterpolo vereniging „Barracudas" vijf jaar. Het bestuur heeft met medewerking van een paar enthousiaste jeugdleden een programma van activiteiten opgesteld om de oprichting te herdenken.
De vereniging werd op 1 oktober 1970 opgericht onder de bezielende leiding van mevrouw Wiep Molenaar. De Barracudas waren hiermee de eerste vereniging op Aruba die zich met het wedstrijdzwemmen ging bezighouden. Ook werd er van het begin af aan, aan waterpolo gedaan. Al snel groeide de club tot meer dan honderd leden, en toen het aantal te groot werd, werd besloten uit de Barracudas een nieuwe club op te richten. Er kwam een ledenstop en de ..Aruba Marlins" werd de tweede wedstrijdzwemclub op Aruba. Momenteel hebben de Barracudas vijftig, jeugd- en veteranen-leden en is het aantal langzaam groeiende. In deze vijf jaar is de vereniging het POVA-zwembad trouw gebleven.
De activiteiten die op het programma staan beloven ondanks het magere budget een succes te worden. Op zondag 12 oktober om negen uur wordt de lustrumviering geopend in het Pova-bad, met zwemwedstrijden voor veteranen en ouders van leden van Barracudas en Marlins. De jeugdleden van de Barracudas organiseren deze wedstrijd en bekleden alle benodigde functies. De veteranen en ouders kunnen zich vanaf negen uur laten inschrijven op het wedstrijdbureau. Tevens heeft het bestuur van Barracudas ook alle bestuursleden van de zwemclubs op Aruba uitgenodigd aanwezig te zijn bij deze opening. In de middag wordt het lustrum voor de clubleden voortgezet met een wandel-puzzeltocht, die besloten wordt met een barbecue. De viering wordt in het weekeinde van 18 oktober besloten met kamperen.
Een extra feestelijk facet van het lustrum is het feit dat er vanaf 1 oktober weer een professionele trainer aan de „bak" staat. Hiermee hoopt het Barracudas-bestuur de successen van Barracudas in de afgelopen vijf jaar, te continueren. Het huidige bestuur van de Barracudas bestaat uit J. Kramers, R. Maduro, W. Croes, A. Küchler en N. van Broekhoven.<ref>Barracudas vijf jaar. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 30-09-1975, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460680:mpeg21:p005}}</ref>
E club di synchro ta organisa regularmente actividadnan, manera bakesale y caminata, pa recauda fondo pa yuda e teamnan cubri e gastonan halto di e competencianan internacional.
---
The Barracudas Club was founded in 1970 as a swimming and water polo club. Artistic Swimming, better known back then as Waterballet, was added in 1973. It was coached by Henriëtte de Nekker while training in the pool of Talk of the Town Hotel. A weekly show on Wednesday was performed in the Holiday Inn.<ref>[https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us/custom-page2#:~:text=The%20Barracudas%20Club%20was%20founded,%2C%20continental%2C%20and%20world%20championships.</ref>
The first athletes were Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck and Muriël van Eck.
In 1984, Nicole Hoevertsz and Esther Croes, participated as the first Duet in the Olympics Games in Los Angeles. This was also the first time Artistic Swimming was part of the Olympic Games. In 1988, Yvette Thuis and Roswitha Lopez participated in Solo and Duet in Seoul. Aruba has participated since then in many regional, continental, and world championships.
Today, Barracudas Club is a thriving platform to catapult AS athletes to triumph in national and international competitions. Barracudas Club consists of around 40 active athletes, but the family of Artistic Swimming is much larger. Many former athletes and parents still participate as judges. spectators and in fundraising activities.
The Barracudas changed its name in 2020 to adapt to the changes made by FINA, which changed the name of the sport to Artistic Swimming.
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
E ta activo desde 1970 y ta e unico club di landamento artistico riba e isla.
kende a introduci ''wimpelwedstrijden''. Bij wimpelwedstrijden is het de bedoeling dat iedere deelnemer drie maal 50 m zwemt en achtereenvolgens rugcrawl, schoolslag en borstcrawl.<ref>{{citeer web|titel=Kees Geervliet pakt weer de Elmar-prijs Wimpel-wedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1977-06-14|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010639173:mpeg21:p007}}</ref>
[[:Category:Deporte na Aruba]]
Barracudas Aruba ta un club deportivo na Aruba ku ta specialisá den landamento artistiko (anteriormente konosí komo landamento sinkronisá). E club a wordo fundá na 1 di òktober 1970 i a bira un di e organisashonnan mas importante pa desaroyo di landamento artistiko riba e isla.[1] Durante su historia e club a produci varios atleta ku a representa Aruba i Antias Hulandes na campeonato regional i internashonal.
==Historia==
Barracudas Aruba a wordo fundá dia 1 di òktober 1970 dor di Miep Molenaar bou di e nomber Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's. Na su promé añanan e club tabata dedica na landamento di kompetensia i waterpolo. E fundadónan i miembronan di e promé hunta di directiva tabata inkluí J. Kramers, R. Maduro, A. Küchler, N. van Broekhoven i W. von Hertzberg.[6]
E club a krese rápido i pronto a tin mas ku shen miembro. Ora e kantidat di miembro a bira grandi, a dicidi pa limita e inskripshon di miembro nobo i e fundashon di un di dos club di landamento di kompetensia na Aruba, Aruba Marlins.
Den añanan setenta Barracudas a introduci tambe landamento sinkronisá, na e tempu tambe konosí komo waterballet. E promé entrenadora tabata Henriëtte de Nekker, i entrenamentu tabata tuma lugá den e pisina di Talk of the Town Hotel. E atleta promé di e deporte aki tabata Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck i Muriël van Eck.[7]
Durante añanan ochenta e deporte di landamento sinkronisá a bira cada vez mas popular den e club. Pa motibu di e exito i interes creciente, na 1983 a tuma e desishon pa transformá Barracudas den un club spesialisá prinsipalmente den landamento sinkronisá.[5]
==Logronan deportivo==
Atletanan di Barracudas a representa Aruba i Antias Hulandes na varios evento deportivo internashonal, inkluyendo:
*Weganan Centroamericano i di Karibe (CAC)
*campeonato mundial
*torneo internashonal entre Aruba, Colombia i Puerto Rico
*campeonato nashonal di Merca
E club a logra un momento historiko na Weganan Olímpiko di 1984 na Los Angeles, ora Nicole Hoevertsz i Esther Croes a participa komo duo. Esaki tabata tambe e promé biaha ku landamento sinkronisá a wordo inkluí den e programa Olímpiko.
Na Weganan Olímpiko di 1988 na Seoul, atletanan Yvette Thuis i Roswitha Lopez a representa e deporte den kategoria solo i duo.[5]
==Actividad y comunidad==
Barracudas Aruba ta organisá regularmente actividadnan pa sostené e operashonnan di e club i yuda cubri gastonan di kompetensianan internashonal. Entre e actividadnan aki tin:
caminatan
*benta di kuminda
*otro evento di recaudashon di fondo
Hopi eks-atletanan i mayornan ta keda envolví den e club komo hues, voluntario òf organisadó di evento.
Kambio di nòmber
Na 2020 e club a adapta su nòmber i terminologia pa sigui e kambio introducí dor di federashon internashonal di landamento (FINA), ku a reemplasá e término synchronized swimming pa artistic swimming.
== Landado destaca ==
Algun atleta destaká di Barracudas Aruba ta:
*Nicole Hoevertsz – atleta olímpiko
*Esther Croes – atleta olímpiko
*Yvette Thuis – atleta olímpiko
*Roswitha Lopez – atleta olímpiko
*Kyra Hoevertsz
*Mikayla Morales
-----
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Stingray Swimming Team
| nomber completo = Stingray Swimming Team
| alias = Stingray
| funda =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Stingray Swimming Team''' ta un club di landamento na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1996.??<ref>[https://www.cspnv.com/pdf/bon-dia-aruba-2026053007.pdf 30 Aña di Pasion, Disciplina y Gloria: Stingray ta Celebra den Grandi], BDA (8 di mei 2026)</ref>
Durante 30 aña, Stingray a contribui enormemente na desaroyo di landamento local y internacional, produciendo atleta nacional, varios campeon di CARIFTA, CCCAN, CAC, ODESUR, etc y record holder. Cada
hoben cu tabata parti di Stingray a siña balornan importante pa bida. E ekipo a crea un legado, cu ta sigui crece cada biaha cu un generacion nobo drenta e piscina.
== Landado destaca ==
*[[Daniella van den Berg]] – atleta olimpico
*[[Jan Roodzant]] – atleta olimpico
*Elisabeth Timmer
{{Appendix}}
----------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Aruba Marlins
}}
'''Aruba Marlins''' tabata un club di landamento y waterpolo na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.??
---------------
f5w4gtq13nv7vc9fuclmsbd4pr73kof
208053
208052
2026-10-29T21:16:50Z
Caribiana
8320
208053
wikitext
text/x-wiki
''___NOINDEX__''
Pending: [[Barracudas Artistic Aruba]] - [[Aruba Dolphins]] - [[Stingray Swimming Team]] - [[Aruba Marlins]]
--------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion | variante = a
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Aruba Dolphins
| nomber completo = Dolphins Aruba Swimming Club
| alias = Aruba Dolphins
| funda = 1975?
| deporte = landamento, waterpolo
| disciplina =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Aruba Dolphins''' of '''Dolphins Aruba Swimming & Water Polo Club''' ta un club di landamento estableci na [[Savaneta]], [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.??
Inicialmente, e club tabata practica landamento y waterpolo y tabata participa na torneonan local y internacional den tur dos disciplina.? E club tabata organisa anualmente competencia di landamento den categoria 1 km (9-12 ana) y 2 km (tres clase: 13-15, 16-34 y 35 ana bay ariba)
E tereno di [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]] a wordo adkeri inicialmente pa e club Aruba Dolphins.<ref>{{citeer web|titel=Savaneta - Een comité|werk=[[Amigoe]]|datum=1989-04-15|bezochtdatum=2025-02-09|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642914:mpeg21:p011}}</ref>
==Actividad y comunidad==
Anualmente e club ta organisa e Aruba Dolphins Open Water Challenge den Commandeursbaai.<ref>[https://nu.cw/2026/09/22/aruba-dolphins-open-water-challenge-zondag-in-savaneta/ Aruba Dolphines open Water Challenge zondag in Savaneta], nu.cw (22 di september 2026)</ref>
Na 2025 e club a organisa e di 24 edicion di Aruba Dolphins International Swimming Invitational.<ref>[https://nu.cw/2026/10/27/internationale-zwemwedstrijd-brengt-elf-teams-samen-op-aruba/ Internationale zwemwedstrijd brengt elf teams samen op Aruba[, nu.cw (27 di october 2026)</ref>
== Landado destaca ==
Algun atleta destaca di Aruba Dolphins ta:
* [[Davy Bisslik]] (atleta olimpico)
* [[Chloë Farro]] (atleta olimpico)
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
-----------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Barracudas Artistic Aruba
| nomber completo =
| alias =
| funda = [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]]
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}} Carolina Merryweather-Raven
| entrenado = {{ABW|bandera}} Devin de Veer
}}
'''Barracudas Aruba''' ta un club deportivo na [[Aruba]], cu ta specialisa den landamento artistico (anteriormente conoci como landamento sincronisa). E club a wordo funda dia [[1 di òktober|i di october]] [[1970]] y a bira un di e organisacionnan mas importante pa desaroyo di landamento artistico riba e isla.<ref>{{citeer web|titel=Barracuda's houden wimpelwedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1976-11-27|bezochtdatum=2026-03-13|via=Delpher.nl|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460983:mpeg21:p006}}</ref> Durante su historia e club a produci varios atleta cu a representa Aruba y [[Antias Hulandes]] na campeonatonan regional y internacional, incluso Weganan Olimpico.
== Historia ==
Barracudas Aruba a wordo funda dia [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]] door di Miep Molenaar bou di e nomber "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's". Inicialmente tabata practica waterpolo y landamento.
Artistic Swimming Club of Aruba, formerly known as the "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's" was founded in 1970 as a Swimming and Water Polo club. Artistic swimming was added in 1975.<ref>https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us</ref> Inicialmente tabata tin seccion pa waterpolo y landamento, landamento sincronisa y landamento pa adulti, sinembargo den ananan nobenta e club a specialisa den landamento artistico.
Bij wimpelwedstrijden staat het winnen van een wedstrijd niet op de eerste plaats. Er worden drie slagen gezwommen over 50 meter. De tijden worden bij elkaar opgeteld en vergeleken met de totaaltijd van de vorige wimpelwedstrijd. Degene die nu procentueel het meest is vooruit gegaan wint de W.M.-wisselbeker.<ref>Barracuda's houden weer wimpelwedstrijd. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 21-05-1974, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460900:mpeg21:p005</ref>
-----------
Na 1970 The Barracuda’s a wordo funda pa J. Kramers, R. Maduro, A. Kuchler, N. van Broekhoven y Sra. W. von Hertzberg. Den transkurso di añanan, The Barracuda’s a krese bira un asosiashon ku mas ku shen miembro. E asosiashon tabatin departamentunan di landamentu, polo di awa, landamentu sinkronisá i landamentu pa adulto. E asociacion no ta activo solamente na Aruba a participa den competencianan oficial, pero su miembronan tambe a forma parti di seleccionnan Arubiano y Antiyano pa campeonatonan regional.
Na 1983 a dicidi di cambia e asociacion den un club pa landamento sincroniza so, mirando e exito di landamento sincronisa y e interes cu ta baha den landamento.<ref name="25 aña">{{citeer web|titel=De Barracuda's al 25 jaar in het water|werk=[[Amigoe]]|datum=1995-11-08|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644857:mpeg21:p006}}</ref>
Landadonan sincronisa di The Barracuda’s a representa exitosamente tanto Aruba como Antias na Weganan CAC, Campeonato Mundial, torneonan entre Aruba, Colombia y Puerto Rico y na Campeonato Nacional di Merca. Ademas, The Barracudas a wordo representa dos biaha na e Weganan Olimpico: Esther Croes y [[Nicole Hoevertsz]] na 1984 na Los Angeles; [[Roswitha Lopez]] y [[Yvette Thuis]] na Seoul na 1988.<ref name="25 aña"/>
== Landadonan destaca ==
* [[Nicole Hoevertsz]] (atleta olimpico)
* Esther Croes (atleta olimpico)
* [[Yvette Thuis]] (atleta olimpico)
* [[Roswitha Lopez]] (atleta olimpico)
* Kyra Hoevertsz
* Mikayla Morales,
---
ORANJESTAD. - Op woensdag 1 oktober bestaat de Arubaanse Zwem- en waterpolo vereniging „Barracudas" vijf jaar. Het bestuur heeft met medewerking van een paar enthousiaste jeugdleden een programma van activiteiten opgesteld om de oprichting te herdenken.
De vereniging werd op 1 oktober 1970 opgericht onder de bezielende leiding van mevrouw Wiep Molenaar. De Barracudas waren hiermee de eerste vereniging op Aruba die zich met het wedstrijdzwemmen ging bezighouden. Ook werd er van het begin af aan, aan waterpolo gedaan. Al snel groeide de club tot meer dan honderd leden, en toen het aantal te groot werd, werd besloten uit de Barracudas een nieuwe club op te richten. Er kwam een ledenstop en de ..Aruba Marlins" werd de tweede wedstrijdzwemclub op Aruba. Momenteel hebben de Barracudas vijftig, jeugd- en veteranen-leden en is het aantal langzaam groeiende. In deze vijf jaar is de vereniging het POVA-zwembad trouw gebleven.
De activiteiten die op het programma staan beloven ondanks het magere budget een succes te worden. Op zondag 12 oktober om negen uur wordt de lustrumviering geopend in het Pova-bad, met zwemwedstrijden voor veteranen en ouders van leden van Barracudas en Marlins. De jeugdleden van de Barracudas organiseren deze wedstrijd en bekleden alle benodigde functies. De veteranen en ouders kunnen zich vanaf negen uur laten inschrijven op het wedstrijdbureau. Tevens heeft het bestuur van Barracudas ook alle bestuursleden van de zwemclubs op Aruba uitgenodigd aanwezig te zijn bij deze opening. In de middag wordt het lustrum voor de clubleden voortgezet met een wandel-puzzeltocht, die besloten wordt met een barbecue. De viering wordt in het weekeinde van 18 oktober besloten met kamperen.
Een extra feestelijk facet van het lustrum is het feit dat er vanaf 1 oktober weer een professionele trainer aan de „bak" staat. Hiermee hoopt het Barracudas-bestuur de successen van Barracudas in de afgelopen vijf jaar, te continueren. Het huidige bestuur van de Barracudas bestaat uit J. Kramers, R. Maduro, W. Croes, A. Küchler en N. van Broekhoven.<ref>Barracudas vijf jaar. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 30-09-1975, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460680:mpeg21:p005}}</ref>
E club di synchro ta organisa regularmente actividadnan, manera bakesale y caminata, pa recauda fondo pa yuda e teamnan cubri e gastonan halto di e competencianan internacional.
---
The Barracudas Club was founded in 1970 as a swimming and water polo club. Artistic Swimming, better known back then as Waterballet, was added in 1973. It was coached by Henriëtte de Nekker while training in the pool of Talk of the Town Hotel. A weekly show on Wednesday was performed in the Holiday Inn.<ref>[https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us/custom-page2#:~:text=The%20Barracudas%20Club%20was%20founded,%2C%20continental%2C%20and%20world%20championships.</ref>
The first athletes were Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck and Muriël van Eck.
In 1984, Nicole Hoevertsz and Esther Croes, participated as the first Duet in the Olympics Games in Los Angeles. This was also the first time Artistic Swimming was part of the Olympic Games. In 1988, Yvette Thuis and Roswitha Lopez participated in Solo and Duet in Seoul. Aruba has participated since then in many regional, continental, and world championships.
Today, Barracudas Club is a thriving platform to catapult AS athletes to triumph in national and international competitions. Barracudas Club consists of around 40 active athletes, but the family of Artistic Swimming is much larger. Many former athletes and parents still participate as judges. spectators and in fundraising activities.
The Barracudas changed its name in 2020 to adapt to the changes made by FINA, which changed the name of the sport to Artistic Swimming.
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
E ta activo desde 1970 y ta e unico club di landamento artistico riba e isla.
kende a introduci ''wimpelwedstrijden''. Bij wimpelwedstrijden is het de bedoeling dat iedere deelnemer drie maal 50 m zwemt en achtereenvolgens rugcrawl, schoolslag en borstcrawl.<ref>{{citeer web|titel=Kees Geervliet pakt weer de Elmar-prijs Wimpel-wedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1977-06-14|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010639173:mpeg21:p007}}</ref>
[[:Category:Deporte na Aruba]]
Barracudas Aruba ta un club deportivo na Aruba ku ta specialisá den landamento artistiko (anteriormente konosí komo landamento sinkronisá). E club a wordo fundá na 1 di òktober 1970 i a bira un di e organisashonnan mas importante pa desaroyo di landamento artistiko riba e isla.[1] Durante su historia e club a produci varios atleta ku a representa Aruba i Antias Hulandes na campeonato regional i internashonal.
==Historia==
Barracudas Aruba a wordo fundá dia 1 di òktober 1970 dor di Miep Molenaar bou di e nomber Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's. Na su promé añanan e club tabata dedica na landamento di kompetensia i waterpolo. E fundadónan i miembronan di e promé hunta di directiva tabata inkluí J. Kramers, R. Maduro, A. Küchler, N. van Broekhoven i W. von Hertzberg.[6]
E club a krese rápido i pronto a tin mas ku shen miembro. Ora e kantidat di miembro a bira grandi, a dicidi pa limita e inskripshon di miembro nobo i e fundashon di un di dos club di landamento di kompetensia na Aruba, Aruba Marlins.
Den añanan setenta Barracudas a introduci tambe landamento sinkronisá, na e tempu tambe konosí komo waterballet. E promé entrenadora tabata Henriëtte de Nekker, i entrenamentu tabata tuma lugá den e pisina di Talk of the Town Hotel. E atleta promé di e deporte aki tabata Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck i Muriël van Eck.[7]
Durante añanan ochenta e deporte di landamento sinkronisá a bira cada vez mas popular den e club. Pa motibu di e exito i interes creciente, na 1983 a tuma e desishon pa transformá Barracudas den un club spesialisá prinsipalmente den landamento sinkronisá.[5]
==Logronan deportivo==
Atletanan di Barracudas a representa Aruba i Antias Hulandes na varios evento deportivo internashonal, inkluyendo:
*Weganan Centroamericano i di Karibe (CAC)
*campeonato mundial
*torneo internashonal entre Aruba, Colombia i Puerto Rico
*campeonato nashonal di Merca
E club a logra un momento historiko na Weganan Olímpiko di 1984 na Los Angeles, ora Nicole Hoevertsz i Esther Croes a participa komo duo. Esaki tabata tambe e promé biaha ku landamento sinkronisá a wordo inkluí den e programa Olímpiko.
Na Weganan Olímpiko di 1988 na Seoul, atletanan Yvette Thuis i Roswitha Lopez a representa e deporte den kategoria solo i duo.[5]
==Actividad y comunidad==
Barracudas Aruba ta organisá regularmente actividadnan pa sostené e operashonnan di e club i yuda cubri gastonan di kompetensianan internashonal. Entre e actividadnan aki tin:
caminatan
*benta di kuminda
*otro evento di recaudashon di fondo
Hopi eks-atletanan i mayornan ta keda envolví den e club komo hues, voluntario òf organisadó di evento.
Kambio di nòmber
Na 2020 e club a adapta su nòmber i terminologia pa sigui e kambio introducí dor di federashon internashonal di landamento (FINA), ku a reemplasá e término synchronized swimming pa artistic swimming.
== Landado destaca ==
Algun atleta destaká di Barracudas Aruba ta:
*Nicole Hoevertsz – atleta olímpiko
*Esther Croes – atleta olímpiko
*Yvette Thuis – atleta olímpiko
*Roswitha Lopez – atleta olímpiko
*Kyra Hoevertsz
*Mikayla Morales
-----
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Stingray Swimming Team
| nomber completo = Stingray Swimming Team
| alias = Stingray
| funda =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Stingray Swimming Team''' ta un club di landamento na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1996.??<ref>[https://www.cspnv.com/pdf/bon-dia-aruba-2026053007.pdf 30 Aña di Pasion, Disciplina y Gloria: Stingray ta Celebra den Grandi], BDA (8 di mei 2026)</ref>
Durante 30 aña, Stingray a contribui enormemente na desaroyo di landamento local y internacional, produciendo atleta nacional, varios campeon di CARIFTA, CCCAN, CAC, ODESUR, etc y record holder. Cada
hoben cu tabata parti di Stingray a siña balornan importante pa bida. E ekipo a crea un legado, cu ta sigui crece cada biaha cu un generacion nobo drenta e piscina.
== Landado destaca ==
*[[Daniella van den Berg]] – atleta olimpico
*[[Jan Roodzant]] – atleta olimpico
*Elisabeth Timmer
{{Appendix}}
----------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Aruba Marlins
}}
'''Aruba Marlins''' tabata un club di landamento y waterpolo na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.??
---------------
7vbdgsxacyd9bd0pzxfugysxsiinovo
208054
208053
2026-10-29T21:22:54Z
Caribiana
8320
208054
wikitext
text/x-wiki
''___NOINDEX__''
Pending: [[Barracudas Artistic Aruba]] - [[Aruba Dolphins]] - [[Stingray Swimming Team]] - [[Aruba Marlins]]
--------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion | variante = a
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Aruba Dolphins
| nomber completo = Dolphins Aruba Swimming Club
| alias = Aruba Dolphins
| funda = 1975?
| deporte = landamento, waterpolo
| disciplina =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Aruba Dolphins''' of '''Dolphins Aruba Swimming & Water Polo Club''' ta un club di landamento estableci na [[Savaneta]], [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.??
Inicialmente, e club tabata practica landamento y waterpolo y tabata participa na torneonan local y internacional den tur dos disciplina.? E club tabata organisa anualmente competencia di landamento den categoria 1 km (9-12 ana) y 2 km (tres clase: 13-15, 16-34 y 35 ana bay ariba)
E tereno di [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]] a wordo adkeri inicialmente pa e club Aruba Dolphins.<ref>{{citeer web|titel=Savaneta - Een comité|werk=[[Amigoe]]|datum=1989-04-15|bezochtdatum=2025-02-09|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642914:mpeg21:p011}}</ref>
==Actividad y comunidad==
Anualmente e club ta organisa e Aruba Dolphins Open Water Challenge den Commandeursbaai.<ref>[https://nu.cw/2026/09/22/aruba-dolphins-open-water-challenge-zondag-in-savaneta/ Aruba Dolphines open Water Challenge zondag in Savaneta], nu.cw (22 di september 2026)</ref>
Na 2025 e club a organisa e di 24 edicion di Aruba Dolphins International Swimming Invitational.<ref>[https://nu.cw/2026/10/27/internationale-zwemwedstrijd-brengt-elf-teams-samen-op-aruba/ Internationale zwemwedstrijd brengt elf teams samen op Aruba[, nu.cw (27 di october 2026)</ref>
== Landado destaca ==
Algun atleta destaca di Aruba Dolphins ta:
* [[Davy Bisslik]] (atleta olimpico)
* [[Chloë Farro]] (atleta olimpico)
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
Aruba Dolphins Swimming & Waterpolo Club ta un club di hoben cu ta dedica masha hopi tempo na e deporte di landamento y semper ta saca cara no solamente di Savaneta pero di Aruba tambe. Nan ta establece y kibra record constantemente. E pueblo di Savaneta ta masha orguyoso cu e club aki.<ref>Adolf (Dufi) Kock, [https://coleccion.aw/show/BNADIGARUBIANA3117?q=%22aruba+dolphins%22 Historia di Savaneta], Aruba (2010)</ref>
-----------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Barracudas Artistic Aruba
| nomber completo =
| alias =
| funda = [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]]
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}} Carolina Merryweather-Raven
| entrenado = {{ABW|bandera}} Devin de Veer
}}
'''Barracudas Aruba''' ta un club deportivo na [[Aruba]], cu ta specialisa den landamento artistico (anteriormente conoci como landamento sincronisa). E club a wordo funda dia [[1 di òktober|i di october]] [[1970]] y a bira un di e organisacionnan mas importante pa desaroyo di landamento artistico riba e isla.<ref>{{citeer web|titel=Barracuda's houden wimpelwedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1976-11-27|bezochtdatum=2026-03-13|via=Delpher.nl|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460983:mpeg21:p006}}</ref> Durante su historia e club a produci varios atleta cu a representa Aruba y [[Antias Hulandes]] na campeonatonan regional y internacional, incluso Weganan Olimpico.
== Historia ==
Barracudas Aruba a wordo funda dia [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]] door di Miep Molenaar bou di e nomber "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's". Inicialmente tabata practica waterpolo y landamento.
Artistic Swimming Club of Aruba, formerly known as the "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's" was founded in 1970 as a Swimming and Water Polo club. Artistic swimming was added in 1975.<ref>https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us</ref> Inicialmente tabata tin seccion pa waterpolo y landamento, landamento sincronisa y landamento pa adulti, sinembargo den ananan nobenta e club a specialisa den landamento artistico.
Bij wimpelwedstrijden staat het winnen van een wedstrijd niet op de eerste plaats. Er worden drie slagen gezwommen over 50 meter. De tijden worden bij elkaar opgeteld en vergeleken met de totaaltijd van de vorige wimpelwedstrijd. Degene die nu procentueel het meest is vooruit gegaan wint de W.M.-wisselbeker.<ref>Barracuda's houden weer wimpelwedstrijd. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 21-05-1974, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460900:mpeg21:p005</ref>
-----------
Na 1970 The Barracuda’s a wordo funda pa J. Kramers, R. Maduro, A. Kuchler, N. van Broekhoven y Sra. W. von Hertzberg. Den transkurso di añanan, The Barracuda’s a krese bira un asosiashon ku mas ku shen miembro. E asosiashon tabatin departamentunan di landamentu, polo di awa, landamentu sinkronisá i landamentu pa adulto. E asociacion no ta activo solamente na Aruba a participa den competencianan oficial, pero su miembronan tambe a forma parti di seleccionnan Arubiano y Antiyano pa campeonatonan regional.
Na 1983 a dicidi di cambia e asociacion den un club pa landamento sincroniza so, mirando e exito di landamento sincronisa y e interes cu ta baha den landamento.<ref name="25 aña">{{citeer web|titel=De Barracuda's al 25 jaar in het water|werk=[[Amigoe]]|datum=1995-11-08|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644857:mpeg21:p006}}</ref>
Landadonan sincronisa di The Barracuda’s a representa exitosamente tanto Aruba como Antias na Weganan CAC, Campeonato Mundial, torneonan entre Aruba, Colombia y Puerto Rico y na Campeonato Nacional di Merca. Ademas, The Barracudas a wordo representa dos biaha na e Weganan Olimpico: Esther Croes y [[Nicole Hoevertsz]] na 1984 na Los Angeles; [[Roswitha Lopez]] y [[Yvette Thuis]] na Seoul na 1988.<ref name="25 aña"/>
== Landadonan destaca ==
* [[Nicole Hoevertsz]] (atleta olimpico)
* Esther Croes (atleta olimpico)
* [[Yvette Thuis]] (atleta olimpico)
* [[Roswitha Lopez]] (atleta olimpico)
* Kyra Hoevertsz
* Mikayla Morales,
---
ORANJESTAD. - Op woensdag 1 oktober bestaat de Arubaanse Zwem- en waterpolo vereniging „Barracudas" vijf jaar. Het bestuur heeft met medewerking van een paar enthousiaste jeugdleden een programma van activiteiten opgesteld om de oprichting te herdenken.
De vereniging werd op 1 oktober 1970 opgericht onder de bezielende leiding van mevrouw Wiep Molenaar. De Barracudas waren hiermee de eerste vereniging op Aruba die zich met het wedstrijdzwemmen ging bezighouden. Ook werd er van het begin af aan, aan waterpolo gedaan. Al snel groeide de club tot meer dan honderd leden, en toen het aantal te groot werd, werd besloten uit de Barracudas een nieuwe club op te richten. Er kwam een ledenstop en de ..Aruba Marlins" werd de tweede wedstrijdzwemclub op Aruba. Momenteel hebben de Barracudas vijftig, jeugd- en veteranen-leden en is het aantal langzaam groeiende. In deze vijf jaar is de vereniging het POVA-zwembad trouw gebleven.
De activiteiten die op het programma staan beloven ondanks het magere budget een succes te worden. Op zondag 12 oktober om negen uur wordt de lustrumviering geopend in het Pova-bad, met zwemwedstrijden voor veteranen en ouders van leden van Barracudas en Marlins. De jeugdleden van de Barracudas organiseren deze wedstrijd en bekleden alle benodigde functies. De veteranen en ouders kunnen zich vanaf negen uur laten inschrijven op het wedstrijdbureau. Tevens heeft het bestuur van Barracudas ook alle bestuursleden van de zwemclubs op Aruba uitgenodigd aanwezig te zijn bij deze opening. In de middag wordt het lustrum voor de clubleden voortgezet met een wandel-puzzeltocht, die besloten wordt met een barbecue. De viering wordt in het weekeinde van 18 oktober besloten met kamperen.
Een extra feestelijk facet van het lustrum is het feit dat er vanaf 1 oktober weer een professionele trainer aan de „bak" staat. Hiermee hoopt het Barracudas-bestuur de successen van Barracudas in de afgelopen vijf jaar, te continueren. Het huidige bestuur van de Barracudas bestaat uit J. Kramers, R. Maduro, W. Croes, A. Küchler en N. van Broekhoven.<ref>Barracudas vijf jaar. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 30-09-1975, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460680:mpeg21:p005}}</ref>
E club di synchro ta organisa regularmente actividadnan, manera bakesale y caminata, pa recauda fondo pa yuda e teamnan cubri e gastonan halto di e competencianan internacional.
---
The Barracudas Club was founded in 1970 as a swimming and water polo club. Artistic Swimming, better known back then as Waterballet, was added in 1973. It was coached by Henriëtte de Nekker while training in the pool of Talk of the Town Hotel. A weekly show on Wednesday was performed in the Holiday Inn.<ref>[https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us/custom-page2#:~:text=The%20Barracudas%20Club%20was%20founded,%2C%20continental%2C%20and%20world%20championships.</ref>
The first athletes were Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck and Muriël van Eck.
In 1984, Nicole Hoevertsz and Esther Croes, participated as the first Duet in the Olympics Games in Los Angeles. This was also the first time Artistic Swimming was part of the Olympic Games. In 1988, Yvette Thuis and Roswitha Lopez participated in Solo and Duet in Seoul. Aruba has participated since then in many regional, continental, and world championships.
Today, Barracudas Club is a thriving platform to catapult AS athletes to triumph in national and international competitions. Barracudas Club consists of around 40 active athletes, but the family of Artistic Swimming is much larger. Many former athletes and parents still participate as judges. spectators and in fundraising activities.
The Barracudas changed its name in 2020 to adapt to the changes made by FINA, which changed the name of the sport to Artistic Swimming.
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
E ta activo desde 1970 y ta e unico club di landamento artistico riba e isla.
kende a introduci ''wimpelwedstrijden''. Bij wimpelwedstrijden is het de bedoeling dat iedere deelnemer drie maal 50 m zwemt en achtereenvolgens rugcrawl, schoolslag en borstcrawl.<ref>{{citeer web|titel=Kees Geervliet pakt weer de Elmar-prijs Wimpel-wedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1977-06-14|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010639173:mpeg21:p007}}</ref>
[[:Category:Deporte na Aruba]]
Barracudas Aruba ta un club deportivo na Aruba ku ta specialisá den landamento artistiko (anteriormente konosí komo landamento sinkronisá). E club a wordo fundá na 1 di òktober 1970 i a bira un di e organisashonnan mas importante pa desaroyo di landamento artistiko riba e isla.[1] Durante su historia e club a produci varios atleta ku a representa Aruba i Antias Hulandes na campeonato regional i internashonal.
==Historia==
Barracudas Aruba a wordo fundá dia 1 di òktober 1970 dor di Miep Molenaar bou di e nomber Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's. Na su promé añanan e club tabata dedica na landamento di kompetensia i waterpolo. E fundadónan i miembronan di e promé hunta di directiva tabata inkluí J. Kramers, R. Maduro, A. Küchler, N. van Broekhoven i W. von Hertzberg.[6]
E club a krese rápido i pronto a tin mas ku shen miembro. Ora e kantidat di miembro a bira grandi, a dicidi pa limita e inskripshon di miembro nobo i e fundashon di un di dos club di landamento di kompetensia na Aruba, Aruba Marlins.
Den añanan setenta Barracudas a introduci tambe landamento sinkronisá, na e tempu tambe konosí komo waterballet. E promé entrenadora tabata Henriëtte de Nekker, i entrenamentu tabata tuma lugá den e pisina di Talk of the Town Hotel. E atleta promé di e deporte aki tabata Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck i Muriël van Eck.[7]
Durante añanan ochenta e deporte di landamento sinkronisá a bira cada vez mas popular den e club. Pa motibu di e exito i interes creciente, na 1983 a tuma e desishon pa transformá Barracudas den un club spesialisá prinsipalmente den landamento sinkronisá.[5]
==Logronan deportivo==
Atletanan di Barracudas a representa Aruba i Antias Hulandes na varios evento deportivo internashonal, inkluyendo:
*Weganan Centroamericano i di Karibe (CAC)
*campeonato mundial
*torneo internashonal entre Aruba, Colombia i Puerto Rico
*campeonato nashonal di Merca
E club a logra un momento historiko na Weganan Olímpiko di 1984 na Los Angeles, ora Nicole Hoevertsz i Esther Croes a participa komo duo. Esaki tabata tambe e promé biaha ku landamento sinkronisá a wordo inkluí den e programa Olímpiko.
Na Weganan Olímpiko di 1988 na Seoul, atletanan Yvette Thuis i Roswitha Lopez a representa e deporte den kategoria solo i duo.[5]
==Actividad y comunidad==
Barracudas Aruba ta organisá regularmente actividadnan pa sostené e operashonnan di e club i yuda cubri gastonan di kompetensianan internashonal. Entre e actividadnan aki tin:
caminatan
*benta di kuminda
*otro evento di recaudashon di fondo
Hopi eks-atletanan i mayornan ta keda envolví den e club komo hues, voluntario òf organisadó di evento.
Kambio di nòmber
Na 2020 e club a adapta su nòmber i terminologia pa sigui e kambio introducí dor di federashon internashonal di landamento (FINA), ku a reemplasá e término synchronized swimming pa artistic swimming.
== Landado destaca ==
Algun atleta destaká di Barracudas Aruba ta:
*Nicole Hoevertsz – atleta olímpiko
*Esther Croes – atleta olímpiko
*Yvette Thuis – atleta olímpiko
*Roswitha Lopez – atleta olímpiko
*Kyra Hoevertsz
*Mikayla Morales
-----
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Stingray Swimming Team
| nomber completo = Stingray Swimming Team
| alias = Stingray
| funda =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Stingray Swimming Team''' ta un club di landamento na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1996.??<ref>[https://www.cspnv.com/pdf/bon-dia-aruba-2026053007.pdf 30 Aña di Pasion, Disciplina y Gloria: Stingray ta Celebra den Grandi], BDA (8 di mei 2026)</ref>
Durante 30 aña, Stingray a contribui enormemente na desaroyo di landamento local y internacional, produciendo atleta nacional, varios campeon di CARIFTA, CCCAN, CAC, ODESUR, etc y record holder. Cada
hoben cu tabata parti di Stingray a siña balornan importante pa bida. E ekipo a crea un legado, cu ta sigui crece cada biaha cu un generacion nobo drenta e piscina.
== Landado destaca ==
*[[Daniella van den Berg]] – atleta olimpico
*[[Jan Roodzant]] – atleta olimpico
*Elisabeth Timmer
{{Appendix}}
----------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Aruba Marlins
}}
'''Aruba Marlins''' tabata un club di landamento y waterpolo na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.??
---------------
du0x9iitccgj1dc6k66xz9ox0dak9pu
208055
208054
2026-10-29T21:29:26Z
Caribiana
8320
208055
wikitext
text/x-wiki
''___NOINDEX__''
Pending: [[Barracudas Artistic Aruba]] - [[Aruba Dolphins]] - [[Stingray Swimming Team]] - [[Aruba Marlins]]
--------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion | variante = a
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Aruba Dolphins
| nomber completo = Dolphins Aruba Swimming Club
| alias = Aruba Dolphins
| funda = 1975?
| deporte = landamento, waterpolo
| disciplina =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Aruba Dolphins''' of '''Dolphins Aruba Swimming & Water Polo Club''' ta un club di landamento estableci na [[Savaneta]], [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.??
Inicialmente, e club tabata practica landamento y waterpolo y tabata participa na torneonan local y internacional den tur dos disciplina.? E club tabata organisa anualmente competencia di landamento den categoria 1 km (9-12 ana) y 2 km (tres clase: 13-15, 16-34 y 35 ana bay ariba)
E tereno di [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]] a wordo adkeri inicialmente pa e club Aruba Dolphins.<ref>{{citeer web|titel=Savaneta - Een comité|werk=[[Amigoe]]|datum=1989-04-15|bezochtdatum=2025-02-09|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642914:mpeg21:p011}}</ref>
==Actividad y comunidad==
Anualmente e club ta organisa e Aruba Dolphins Open Water Challenge den Commandeursbaai.<ref>[https://nu.cw/2026/09/22/aruba-dolphins-open-water-challenge-zondag-in-savaneta/ Aruba Dolphines open Water Challenge zondag in Savaneta], nu.cw (22 di september 2026)</ref>
Na 2026 e club a organisa e di 24 edicion di Aruba Dolphins International Swimming Invitational.<ref>[https://nu.cw/2026/10/27/internationale-zwemwedstrijd-brengt-elf-teams-samen-op-aruba/ Internationale zwemwedstrijd brengt elf teams samen op Aruba[, nu.cw (27 di october 2026)</ref> Un total di 245 landado representando diesun ekipo di Aruba (4), Boneiro (2) y Corsow (4) y Surinam (1) a participa na e 24 edicion di Aruba Dolphins Invitational.
== Landado destaca ==
Algun atleta destaca di Aruba Dolphins ta:
* [[Davy Bisslik]] (atleta olimpico)
* [[Chloë Farro]] (atleta olimpico)
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
Aruba Dolphins Swimming & Waterpolo Club ta un club di hoben cu ta dedica masha hopi tempo na e deporte di landamento y semper ta saca cara no solamente di Savaneta pero di Aruba tambe. Nan ta establece y kibra record constantemente. E pueblo di Savaneta ta masha orguyoso cu e club aki.<ref>Adolf (Dufi) Kock, [https://coleccion.aw/show/BNADIGARUBIANA3117?q=%22aruba+dolphins%22 Historia di Savaneta], Aruba (2010)</ref>
-----------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Barracudas Artistic Aruba
| nomber completo =
| alias =
| funda = [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]]
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}} Carolina Merryweather-Raven
| entrenado = {{ABW|bandera}} Devin de Veer
}}
'''Barracudas Aruba''' ta un club deportivo na [[Aruba]], cu ta specialisa den landamento artistico (anteriormente conoci como landamento sincronisa). E club a wordo funda dia [[1 di òktober|i di october]] [[1970]] y a bira un di e organisacionnan mas importante pa desaroyo di landamento artistico riba e isla.<ref>{{citeer web|titel=Barracuda's houden wimpelwedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1976-11-27|bezochtdatum=2026-03-13|via=Delpher.nl|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460983:mpeg21:p006}}</ref> Durante su historia e club a produci varios atleta cu a representa Aruba y [[Antias Hulandes]] na campeonatonan regional y internacional, incluso Weganan Olimpico.
== Historia ==
Barracudas Aruba a wordo funda dia [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]] door di Miep Molenaar bou di e nomber "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's". Inicialmente tabata practica waterpolo y landamento.
Artistic Swimming Club of Aruba, formerly known as the "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's" was founded in 1970 as a Swimming and Water Polo club. Artistic swimming was added in 1975.<ref>https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us</ref> Inicialmente tabata tin seccion pa waterpolo y landamento, landamento sincronisa y landamento pa adulti, sinembargo den ananan nobenta e club a specialisa den landamento artistico.
Bij wimpelwedstrijden staat het winnen van een wedstrijd niet op de eerste plaats. Er worden drie slagen gezwommen over 50 meter. De tijden worden bij elkaar opgeteld en vergeleken met de totaaltijd van de vorige wimpelwedstrijd. Degene die nu procentueel het meest is vooruit gegaan wint de W.M.-wisselbeker.<ref>Barracuda's houden weer wimpelwedstrijd. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 21-05-1974, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460900:mpeg21:p005</ref>
-----------
Na 1970 The Barracuda’s a wordo funda pa J. Kramers, R. Maduro, A. Kuchler, N. van Broekhoven y Sra. W. von Hertzberg. Den transkurso di añanan, The Barracuda’s a krese bira un asosiashon ku mas ku shen miembro. E asosiashon tabatin departamentunan di landamentu, polo di awa, landamentu sinkronisá i landamentu pa adulto. E asociacion no ta activo solamente na Aruba a participa den competencianan oficial, pero su miembronan tambe a forma parti di seleccionnan Arubiano y Antiyano pa campeonatonan regional.
Na 1983 a dicidi di cambia e asociacion den un club pa landamento sincroniza so, mirando e exito di landamento sincronisa y e interes cu ta baha den landamento.<ref name="25 aña">{{citeer web|titel=De Barracuda's al 25 jaar in het water|werk=[[Amigoe]]|datum=1995-11-08|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644857:mpeg21:p006}}</ref>
Landadonan sincronisa di The Barracuda’s a representa exitosamente tanto Aruba como Antias na Weganan CAC, Campeonato Mundial, torneonan entre Aruba, Colombia y Puerto Rico y na Campeonato Nacional di Merca. Ademas, The Barracudas a wordo representa dos biaha na e Weganan Olimpico: Esther Croes y [[Nicole Hoevertsz]] na 1984 na Los Angeles; [[Roswitha Lopez]] y [[Yvette Thuis]] na Seoul na 1988.<ref name="25 aña"/>
== Landadonan destaca ==
* [[Nicole Hoevertsz]] (atleta olimpico)
* Esther Croes (atleta olimpico)
* [[Yvette Thuis]] (atleta olimpico)
* [[Roswitha Lopez]] (atleta olimpico)
* Kyra Hoevertsz
* Mikayla Morales,
---
ORANJESTAD. - Op woensdag 1 oktober bestaat de Arubaanse Zwem- en waterpolo vereniging „Barracudas" vijf jaar. Het bestuur heeft met medewerking van een paar enthousiaste jeugdleden een programma van activiteiten opgesteld om de oprichting te herdenken.
De vereniging werd op 1 oktober 1970 opgericht onder de bezielende leiding van mevrouw Wiep Molenaar. De Barracudas waren hiermee de eerste vereniging op Aruba die zich met het wedstrijdzwemmen ging bezighouden. Ook werd er van het begin af aan, aan waterpolo gedaan. Al snel groeide de club tot meer dan honderd leden, en toen het aantal te groot werd, werd besloten uit de Barracudas een nieuwe club op te richten. Er kwam een ledenstop en de ..Aruba Marlins" werd de tweede wedstrijdzwemclub op Aruba. Momenteel hebben de Barracudas vijftig, jeugd- en veteranen-leden en is het aantal langzaam groeiende. In deze vijf jaar is de vereniging het POVA-zwembad trouw gebleven.
De activiteiten die op het programma staan beloven ondanks het magere budget een succes te worden. Op zondag 12 oktober om negen uur wordt de lustrumviering geopend in het Pova-bad, met zwemwedstrijden voor veteranen en ouders van leden van Barracudas en Marlins. De jeugdleden van de Barracudas organiseren deze wedstrijd en bekleden alle benodigde functies. De veteranen en ouders kunnen zich vanaf negen uur laten inschrijven op het wedstrijdbureau. Tevens heeft het bestuur van Barracudas ook alle bestuursleden van de zwemclubs op Aruba uitgenodigd aanwezig te zijn bij deze opening. In de middag wordt het lustrum voor de clubleden voortgezet met een wandel-puzzeltocht, die besloten wordt met een barbecue. De viering wordt in het weekeinde van 18 oktober besloten met kamperen.
Een extra feestelijk facet van het lustrum is het feit dat er vanaf 1 oktober weer een professionele trainer aan de „bak" staat. Hiermee hoopt het Barracudas-bestuur de successen van Barracudas in de afgelopen vijf jaar, te continueren. Het huidige bestuur van de Barracudas bestaat uit J. Kramers, R. Maduro, W. Croes, A. Küchler en N. van Broekhoven.<ref>Barracudas vijf jaar. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 30-09-1975, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460680:mpeg21:p005}}</ref>
E club di synchro ta organisa regularmente actividadnan, manera bakesale y caminata, pa recauda fondo pa yuda e teamnan cubri e gastonan halto di e competencianan internacional.
---
The Barracudas Club was founded in 1970 as a swimming and water polo club. Artistic Swimming, better known back then as Waterballet, was added in 1973. It was coached by Henriëtte de Nekker while training in the pool of Talk of the Town Hotel. A weekly show on Wednesday was performed in the Holiday Inn.<ref>[https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us/custom-page2#:~:text=The%20Barracudas%20Club%20was%20founded,%2C%20continental%2C%20and%20world%20championships.</ref>
The first athletes were Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck and Muriël van Eck.
In 1984, Nicole Hoevertsz and Esther Croes, participated as the first Duet in the Olympics Games in Los Angeles. This was also the first time Artistic Swimming was part of the Olympic Games. In 1988, Yvette Thuis and Roswitha Lopez participated in Solo and Duet in Seoul. Aruba has participated since then in many regional, continental, and world championships.
Today, Barracudas Club is a thriving platform to catapult AS athletes to triumph in national and international competitions. Barracudas Club consists of around 40 active athletes, but the family of Artistic Swimming is much larger. Many former athletes and parents still participate as judges. spectators and in fundraising activities.
The Barracudas changed its name in 2020 to adapt to the changes made by FINA, which changed the name of the sport to Artistic Swimming.
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
E ta activo desde 1970 y ta e unico club di landamento artistico riba e isla.
kende a introduci ''wimpelwedstrijden''. Bij wimpelwedstrijden is het de bedoeling dat iedere deelnemer drie maal 50 m zwemt en achtereenvolgens rugcrawl, schoolslag en borstcrawl.<ref>{{citeer web|titel=Kees Geervliet pakt weer de Elmar-prijs Wimpel-wedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1977-06-14|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010639173:mpeg21:p007}}</ref>
[[:Category:Deporte na Aruba]]
Barracudas Aruba ta un club deportivo na Aruba ku ta specialisá den landamento artistiko (anteriormente konosí komo landamento sinkronisá). E club a wordo fundá na 1 di òktober 1970 i a bira un di e organisashonnan mas importante pa desaroyo di landamento artistiko riba e isla.[1] Durante su historia e club a produci varios atleta ku a representa Aruba i Antias Hulandes na campeonato regional i internashonal.
==Historia==
Barracudas Aruba a wordo fundá dia 1 di òktober 1970 dor di Miep Molenaar bou di e nomber Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's. Na su promé añanan e club tabata dedica na landamento di kompetensia i waterpolo. E fundadónan i miembronan di e promé hunta di directiva tabata inkluí J. Kramers, R. Maduro, A. Küchler, N. van Broekhoven i W. von Hertzberg.[6]
E club a krese rápido i pronto a tin mas ku shen miembro. Ora e kantidat di miembro a bira grandi, a dicidi pa limita e inskripshon di miembro nobo i e fundashon di un di dos club di landamento di kompetensia na Aruba, Aruba Marlins.
Den añanan setenta Barracudas a introduci tambe landamento sinkronisá, na e tempu tambe konosí komo waterballet. E promé entrenadora tabata Henriëtte de Nekker, i entrenamentu tabata tuma lugá den e pisina di Talk of the Town Hotel. E atleta promé di e deporte aki tabata Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck i Muriël van Eck.[7]
Durante añanan ochenta e deporte di landamento sinkronisá a bira cada vez mas popular den e club. Pa motibu di e exito i interes creciente, na 1983 a tuma e desishon pa transformá Barracudas den un club spesialisá prinsipalmente den landamento sinkronisá.[5]
==Logronan deportivo==
Atletanan di Barracudas a representa Aruba i Antias Hulandes na varios evento deportivo internashonal, inkluyendo:
*Weganan Centroamericano i di Karibe (CAC)
*campeonato mundial
*torneo internashonal entre Aruba, Colombia i Puerto Rico
*campeonato nashonal di Merca
E club a logra un momento historiko na Weganan Olímpiko di 1984 na Los Angeles, ora Nicole Hoevertsz i Esther Croes a participa komo duo. Esaki tabata tambe e promé biaha ku landamento sinkronisá a wordo inkluí den e programa Olímpiko.
Na Weganan Olímpiko di 1988 na Seoul, atletanan Yvette Thuis i Roswitha Lopez a representa e deporte den kategoria solo i duo.[5]
==Actividad y comunidad==
Barracudas Aruba ta organisá regularmente actividadnan pa sostené e operashonnan di e club i yuda cubri gastonan di kompetensianan internashonal. Entre e actividadnan aki tin:
caminatan
*benta di kuminda
*otro evento di recaudashon di fondo
Hopi eks-atletanan i mayornan ta keda envolví den e club komo hues, voluntario òf organisadó di evento.
Kambio di nòmber
Na 2020 e club a adapta su nòmber i terminologia pa sigui e kambio introducí dor di federashon internashonal di landamento (FINA), ku a reemplasá e término synchronized swimming pa artistic swimming.
== Landado destaca ==
Algun atleta destaká di Barracudas Aruba ta:
*Nicole Hoevertsz – atleta olímpiko
*Esther Croes – atleta olímpiko
*Yvette Thuis – atleta olímpiko
*Roswitha Lopez – atleta olímpiko
*Kyra Hoevertsz
*Mikayla Morales
-----
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Stingray Swimming Team
| nomber completo = Stingray Swimming Team
| alias = Stingray
| funda =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Stingray Swimming Team''' ta un club di landamento na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1996.??<ref>[https://www.cspnv.com/pdf/bon-dia-aruba-2026053007.pdf 30 Aña di Pasion, Disciplina y Gloria: Stingray ta Celebra den Grandi], BDA (8 di mei 2026)</ref>
Durante 30 aña, Stingray a contribui enormemente na desaroyo di landamento local y internacional, produciendo atleta nacional, varios campeon di CARIFTA, CCCAN, CAC, ODESUR, etc y record holder. Cada
hoben cu tabata parti di Stingray a siña balornan importante pa bida. E ekipo a crea un legado, cu ta sigui crece cada biaha cu un generacion nobo drenta e piscina.
== Landado destaca ==
*[[Daniella van den Berg]] – atleta olimpico
*[[Jan Roodzant]] – atleta olimpico
*Elisabeth Timmer
{{Appendix}}
----------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Aruba Marlins
}}
'''Aruba Marlins''' tabata un club di landamento y waterpolo na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.??
---------------
mv9bw3ny6weq6478sak1aimtlsaco2a
208056
208055
2026-10-29T21:33:31Z
Caribiana
8320
208056
wikitext
text/x-wiki
''___NOINDEX__''
Pending: [[Barracudas Artistic Aruba]] - [[Aruba Dolphins]] - [[Stingray Swimming Team]] - [[Aruba Marlins]]
--------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion | variante = a
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Aruba Dolphins
| nomber completo = Dolphins Aruba Swimming Club
| alias = Aruba Dolphins
| funda = 1975
| fundado = Roly Bisslik
| deporte = landamento, waterpolo
| disciplina =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Aruba Dolphins''' of '''Dolphins Aruba Swimming & Water Polo Club''' ta un club di landamento estableci na [[Savaneta]], [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.<ref>[https://coleccion.aw/show/BNA-DIG-BONDIA-2017-10-21?q=%22aruba+dolphins%22 Alrededor di 100 participante durante Open Walter Swim Meet 2017], BDA (21 di october 2017)</ref>
Inicialmente, e club tabata practica landamento y waterpolo y tabata participa na torneonan local y internacional den tur dos disciplina.? E club tabata organisa anualmente competencia di landamento den categoria 1 km (9-12 ana) y 2 km (tres clase: 13-15, 16-34 y 35 ana bay ariba)
E tereno di [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]] a wordo adkeri inicialmente pa e club Aruba Dolphins.<ref>{{citeer web|titel=Savaneta - Een comité|werk=[[Amigoe]]|datum=1989-04-15|bezochtdatum=2025-02-09|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642914:mpeg21:p011}}</ref>
==Actividad y comunidad==
Anualmente e club ta organisa e Aruba Dolphins Open Water Challenge den Commandeursbaai.<ref>[https://nu.cw/2026/09/22/aruba-dolphins-open-water-challenge-zondag-in-savaneta/ Aruba Dolphines open Water Challenge zondag in Savaneta], nu.cw (22 di september 2026)</ref>
Na 2026 e club a organisa e di 24 edicion di Aruba Dolphins International Swimming Invitational.<ref>[https://nu.cw/2026/10/27/internationale-zwemwedstrijd-brengt-elf-teams-samen-op-aruba/ Internationale zwemwedstrijd brengt elf teams samen op Aruba[, nu.cw (27 di october 2026)</ref> Un total di 245 landado representando diesun ekipo di Aruba (4), Boneiro (2) y Corsow (4) y Surinam (1) a participa na e 24 edicion di Aruba Dolphins Invitational.
== Landado destaca ==
Algun atleta destaca di Aruba Dolphins ta:
* [[Davy Bisslik]] (atleta olimpico)
* [[Chloë Farro]] (atleta olimpico)
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
Aruba Dolphins Swimming & Waterpolo Club ta un club di hoben cu ta dedica masha hopi tempo na e deporte di landamento y semper ta saca cara no solamente di Savaneta pero di Aruba tambe. Nan ta establece y kibra record constantemente. E pueblo di Savaneta ta masha orguyoso cu e club aki.<ref>Adolf (Dufi) Kock, [https://coleccion.aw/show/BNADIGARUBIANA3117?q=%22aruba+dolphins%22 Historia di Savaneta], Aruba (2010)</ref>
-----------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Barracudas Artistic Aruba
| nomber completo =
| alias =
| funda = [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]]
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}} Carolina Merryweather-Raven
| entrenado = {{ABW|bandera}} Devin de Veer
}}
'''Barracudas Aruba''' ta un club deportivo na [[Aruba]], cu ta specialisa den landamento artistico (anteriormente conoci como landamento sincronisa). E club a wordo funda dia [[1 di òktober|i di october]] [[1970]] y a bira un di e organisacionnan mas importante pa desaroyo di landamento artistico riba e isla.<ref>{{citeer web|titel=Barracuda's houden wimpelwedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1976-11-27|bezochtdatum=2026-03-13|via=Delpher.nl|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460983:mpeg21:p006}}</ref> Durante su historia e club a produci varios atleta cu a representa Aruba y [[Antias Hulandes]] na campeonatonan regional y internacional, incluso Weganan Olimpico.
== Historia ==
Barracudas Aruba a wordo funda dia [[1 di òktober|1 di october]] [[1970]] door di Miep Molenaar bou di e nomber "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's". Inicialmente tabata practica waterpolo y landamento.
Artistic Swimming Club of Aruba, formerly known as the "Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's" was founded in 1970 as a Swimming and Water Polo club. Artistic swimming was added in 1975.<ref>https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us</ref> Inicialmente tabata tin seccion pa waterpolo y landamento, landamento sincronisa y landamento pa adulti, sinembargo den ananan nobenta e club a specialisa den landamento artistico.
Bij wimpelwedstrijden staat het winnen van een wedstrijd niet op de eerste plaats. Er worden drie slagen gezwommen over 50 meter. De tijden worden bij elkaar opgeteld en vergeleken met de totaaltijd van de vorige wimpelwedstrijd. Degene die nu procentueel het meest is vooruit gegaan wint de W.M.-wisselbeker.<ref>Barracuda's houden weer wimpelwedstrijd. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 21-05-1974, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460900:mpeg21:p005</ref>
-----------
Na 1970 The Barracuda’s a wordo funda pa J. Kramers, R. Maduro, A. Kuchler, N. van Broekhoven y Sra. W. von Hertzberg. Den transkurso di añanan, The Barracuda’s a krese bira un asosiashon ku mas ku shen miembro. E asosiashon tabatin departamentunan di landamentu, polo di awa, landamentu sinkronisá i landamentu pa adulto. E asociacion no ta activo solamente na Aruba a participa den competencianan oficial, pero su miembronan tambe a forma parti di seleccionnan Arubiano y Antiyano pa campeonatonan regional.
Na 1983 a dicidi di cambia e asociacion den un club pa landamento sincroniza so, mirando e exito di landamento sincronisa y e interes cu ta baha den landamento.<ref name="25 aña">{{citeer web|titel=De Barracuda's al 25 jaar in het water|werk=[[Amigoe]]|datum=1995-11-08|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644857:mpeg21:p006}}</ref>
Landadonan sincronisa di The Barracuda’s a representa exitosamente tanto Aruba como Antias na Weganan CAC, Campeonato Mundial, torneonan entre Aruba, Colombia y Puerto Rico y na Campeonato Nacional di Merca. Ademas, The Barracudas a wordo representa dos biaha na e Weganan Olimpico: Esther Croes y [[Nicole Hoevertsz]] na 1984 na Los Angeles; [[Roswitha Lopez]] y [[Yvette Thuis]] na Seoul na 1988.<ref name="25 aña"/>
== Landadonan destaca ==
* [[Nicole Hoevertsz]] (atleta olimpico)
* Esther Croes (atleta olimpico)
* [[Yvette Thuis]] (atleta olimpico)
* [[Roswitha Lopez]] (atleta olimpico)
* Kyra Hoevertsz
* Mikayla Morales,
---
ORANJESTAD. - Op woensdag 1 oktober bestaat de Arubaanse Zwem- en waterpolo vereniging „Barracudas" vijf jaar. Het bestuur heeft met medewerking van een paar enthousiaste jeugdleden een programma van activiteiten opgesteld om de oprichting te herdenken.
De vereniging werd op 1 oktober 1970 opgericht onder de bezielende leiding van mevrouw Wiep Molenaar. De Barracudas waren hiermee de eerste vereniging op Aruba die zich met het wedstrijdzwemmen ging bezighouden. Ook werd er van het begin af aan, aan waterpolo gedaan. Al snel groeide de club tot meer dan honderd leden, en toen het aantal te groot werd, werd besloten uit de Barracudas een nieuwe club op te richten. Er kwam een ledenstop en de ..Aruba Marlins" werd de tweede wedstrijdzwemclub op Aruba. Momenteel hebben de Barracudas vijftig, jeugd- en veteranen-leden en is het aantal langzaam groeiende. In deze vijf jaar is de vereniging het POVA-zwembad trouw gebleven.
De activiteiten die op het programma staan beloven ondanks het magere budget een succes te worden. Op zondag 12 oktober om negen uur wordt de lustrumviering geopend in het Pova-bad, met zwemwedstrijden voor veteranen en ouders van leden van Barracudas en Marlins. De jeugdleden van de Barracudas organiseren deze wedstrijd en bekleden alle benodigde functies. De veteranen en ouders kunnen zich vanaf negen uur laten inschrijven op het wedstrijdbureau. Tevens heeft het bestuur van Barracudas ook alle bestuursleden van de zwemclubs op Aruba uitgenodigd aanwezig te zijn bij deze opening. In de middag wordt het lustrum voor de clubleden voortgezet met een wandel-puzzeltocht, die besloten wordt met een barbecue. De viering wordt in het weekeinde van 18 oktober besloten met kamperen.
Een extra feestelijk facet van het lustrum is het feit dat er vanaf 1 oktober weer een professionele trainer aan de „bak" staat. Hiermee hoopt het Barracudas-bestuur de successen van Barracudas in de afgelopen vijf jaar, te continueren. Het huidige bestuur van de Barracudas bestaat uit J. Kramers, R. Maduro, W. Croes, A. Küchler en N. van Broekhoven.<ref>Barracudas vijf jaar. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 30-09-1975, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 11-02-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460680:mpeg21:p005}}</ref>
E club di synchro ta organisa regularmente actividadnan, manera bakesale y caminata, pa recauda fondo pa yuda e teamnan cubri e gastonan halto di e competencianan internacional.
---
The Barracudas Club was founded in 1970 as a swimming and water polo club. Artistic Swimming, better known back then as Waterballet, was added in 1973. It was coached by Henriëtte de Nekker while training in the pool of Talk of the Town Hotel. A weekly show on Wednesday was performed in the Holiday Inn.<ref>[https://www.gomotionapp.com/team/recba/page/about-us/custom-page2#:~:text=The%20Barracudas%20Club%20was%20founded,%2C%20continental%2C%20and%20world%20championships.</ref>
The first athletes were Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck and Muriël van Eck.
In 1984, Nicole Hoevertsz and Esther Croes, participated as the first Duet in the Olympics Games in Los Angeles. This was also the first time Artistic Swimming was part of the Olympic Games. In 1988, Yvette Thuis and Roswitha Lopez participated in Solo and Duet in Seoul. Aruba has participated since then in many regional, continental, and world championships.
Today, Barracudas Club is a thriving platform to catapult AS athletes to triumph in national and international competitions. Barracudas Club consists of around 40 active athletes, but the family of Artistic Swimming is much larger. Many former athletes and parents still participate as judges. spectators and in fundraising activities.
The Barracudas changed its name in 2020 to adapt to the changes made by FINA, which changed the name of the sport to Artistic Swimming.
== Link externo ==
* [https://www.arubadolphins.com/about Website oficial]]
{{Appendix}}
E ta activo desde 1970 y ta e unico club di landamento artistico riba e isla.
kende a introduci ''wimpelwedstrijden''. Bij wimpelwedstrijden is het de bedoeling dat iedere deelnemer drie maal 50 m zwemt en achtereenvolgens rugcrawl, schoolslag en borstcrawl.<ref>{{citeer web|titel=Kees Geervliet pakt weer de Elmar-prijs Wimpel-wedstrijden|werk=[[Amigoe]]|datum=1977-06-14|bezochtdatum=2026-03-13|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010639173:mpeg21:p007}}</ref>
[[:Category:Deporte na Aruba]]
Barracudas Aruba ta un club deportivo na Aruba ku ta specialisá den landamento artistiko (anteriormente konosí komo landamento sinkronisá). E club a wordo fundá na 1 di òktober 1970 i a bira un di e organisashonnan mas importante pa desaroyo di landamento artistiko riba e isla.[1] Durante su historia e club a produci varios atleta ku a representa Aruba i Antias Hulandes na campeonato regional i internashonal.
==Historia==
Barracudas Aruba a wordo fundá dia 1 di òktober 1970 dor di Miep Molenaar bou di e nomber Zwem & Waterpolo Club de Barracuda's. Na su promé añanan e club tabata dedica na landamento di kompetensia i waterpolo. E fundadónan i miembronan di e promé hunta di directiva tabata inkluí J. Kramers, R. Maduro, A. Küchler, N. van Broekhoven i W. von Hertzberg.[6]
E club a krese rápido i pronto a tin mas ku shen miembro. Ora e kantidat di miembro a bira grandi, a dicidi pa limita e inskripshon di miembro nobo i e fundashon di un di dos club di landamento di kompetensia na Aruba, Aruba Marlins.
Den añanan setenta Barracudas a introduci tambe landamento sinkronisá, na e tempu tambe konosí komo waterballet. E promé entrenadora tabata Henriëtte de Nekker, i entrenamentu tabata tuma lugá den e pisina di Talk of the Town Hotel. E atleta promé di e deporte aki tabata Annemiek Dijkhout, Angela Hagedoorn, Carla Geurtsen, Bianca Baiz, Judith van Eck i Muriël van Eck.[7]
Durante añanan ochenta e deporte di landamento sinkronisá a bira cada vez mas popular den e club. Pa motibu di e exito i interes creciente, na 1983 a tuma e desishon pa transformá Barracudas den un club spesialisá prinsipalmente den landamento sinkronisá.[5]
==Logronan deportivo==
Atletanan di Barracudas a representa Aruba i Antias Hulandes na varios evento deportivo internashonal, inkluyendo:
*Weganan Centroamericano i di Karibe (CAC)
*campeonato mundial
*torneo internashonal entre Aruba, Colombia i Puerto Rico
*campeonato nashonal di Merca
E club a logra un momento historiko na Weganan Olímpiko di 1984 na Los Angeles, ora Nicole Hoevertsz i Esther Croes a participa komo duo. Esaki tabata tambe e promé biaha ku landamento sinkronisá a wordo inkluí den e programa Olímpiko.
Na Weganan Olímpiko di 1988 na Seoul, atletanan Yvette Thuis i Roswitha Lopez a representa e deporte den kategoria solo i duo.[5]
==Actividad y comunidad==
Barracudas Aruba ta organisá regularmente actividadnan pa sostené e operashonnan di e club i yuda cubri gastonan di kompetensianan internashonal. Entre e actividadnan aki tin:
caminatan
*benta di kuminda
*otro evento di recaudashon di fondo
Hopi eks-atletanan i mayornan ta keda envolví den e club komo hues, voluntario òf organisadó di evento.
Kambio di nòmber
Na 2020 e club a adapta su nòmber i terminologia pa sigui e kambio introducí dor di federashon internashonal di landamento (FINA), ku a reemplasá e término synchronized swimming pa artistic swimming.
== Landado destaca ==
Algun atleta destaká di Barracudas Aruba ta:
*Nicole Hoevertsz – atleta olímpiko
*Esther Croes – atleta olímpiko
*Yvette Thuis – atleta olímpiko
*Roswitha Lopez – atleta olímpiko
*Kyra Hoevertsz
*Mikayla Morales
-----
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber club = Stingray Swimming Team
| nomber completo = Stingray Swimming Team
| alias = Stingray
| funda =
| stadion = [[Piscina Olimpico Roly Bisslik]]?
| capacidad =
| Presidente = {{ABW|bandera}}
| entrenado = {{ABW|bandera}}
}}
'''Stingray Swimming Team''' ta un club di landamento na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1996.??<ref>[https://www.cspnv.com/pdf/bon-dia-aruba-2026053007.pdf 30 Aña di Pasion, Disciplina y Gloria: Stingray ta Celebra den Grandi], BDA (8 di mei 2026)</ref>
Durante 30 aña, Stingray a contribui enormemente na desaroyo di landamento local y internacional, produciendo atleta nacional, varios campeon di CARIFTA, CCCAN, CAC, ODESUR, etc y record holder. Cada
hoben cu tabata parti di Stingray a siña balornan importante pa bida. E ekipo a crea un legado, cu ta sigui crece cada biaha cu un generacion nobo drenta e piscina.
== Landado destaca ==
*[[Daniella van den Berg]] – atleta olimpico
*[[Jan Roodzant]] – atleta olimpico
*Elisabeth Timmer
{{Appendix}}
----------------
{{Variante|a}}
{{Infobox organisacion
| tipo = Club deportivo
| nomber = Aruba Marlins
}}
'''Aruba Marlins''' tabata un club di landamento y waterpolo na [[Aruba]]. E ta activo desde aña 1975.??
---------------
4bik8tpmb7h0p9cgwj5gptwysieti1v
Aruba Airlines
0
14883
208058
203961
2026-10-29T23:13:15Z
InternetArchiveBot
12063
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
208058
wikitext
text/x-wiki
{{Variante|a}}
{{Infobox empresa | variante =a
tipo = compania di aviacion
| nomber = Aruba Airlines
| pais = {{ABW}}
| logo = Aruba Airlines.svg
| imagen = Aruba Airlines Airbus A320-232 (P4-AAA) at Miami International Airport.jpg
| descripcion = Airbus A320-232 (P4-AAA) aterisando na Aeropuerto Internacional di Miami.
| funda = [[31 di yanüari|31 di januari]] [[2006]]
| antecesor =
| fecha disolucion=
| causa disolucion=
| fundado = Onno J. de Swart
| sede = Wayaca 6B, Aruba
| propietario = Seastar Holding NV
| director ehecutivo = Esteban Vallés
| pais = {{ABW}}
| sector = transporte
| industria = aviacion
| website = https://www.arubaairlines.com/
}}
'''Aruba Airlines''' (oficialmente '''Arubaanse Luchtvaart Maatschappij N.V.''') ta e aerolinea di bandera y e unico aerolinea nacional di [[Aruba]]. Funda na 2006, e compania ta ofrece transporte aereo pa pasahero, tanto servicio regular como charter, pa varios destinacion den Caribe, [[Sur Amérika|Sur America]] y [[Estadonan Uni di Amérika|Merca]].
Aruba Airlines su sede ta na [[Oranjestad (Aruba)|Oranjestad]], Aruba, cerca di [[Aeropuerto Internacional Reina Beatrix]], mientras su base principal pa mantenemento ta situa na [[Miami]], [[Florida]]. Na 2015, e aerolinea a ricibi un ''Aircraft Operating Certificate'' (AOC) for di Merca.
== Historia ==
Aruba Airlines a wordo funda na 2006 door di Onno J. de Swart, kende tabata su prome director.<ref>{{Cite web|url=http://curacaochronicle.com/aviation/press-release-settlement-between-aruba-airlines-and-de-swart/|title=Press release: Settlement between Aruba Airlines and de Swart|date=2017-06-16|bezochtdatum=2026-08-04|archiefurl=https://web.archive.org/web/20221208051652/https://curacaochronicle.com/aviation/press-release-settlement-between-aruba-airlines-and-de-swart/|archiefdatum=2022-12-08}}</ref>
E aerolinea a cuminsa operacionnan di charter na 2010 cu un avion chikito tipo Piper PA-31 Navajo di shete asiento.<ref name="caribseek">{{citeer web|url=http://news.caribseek.com/index.php/caribbean-islands-news/aruba-news/the-morning-news-aruba-news/item/30639-aruba-airlines-welcomes-their-first-airbus-320|titel=Aruba Airlines welcomes their first Airbus 320|archiefurl=https://web.archive.org/web/20130627074832/http://news.caribseek.com/index.php/caribbean-islands-news/aruba-news/the-morning-news-aruba-news/item/30639-aruba-airlines-welcomes-their-first-airbus-320|archiefdatum=2013-06-27}}</ref> Den e prome añanan, e compania a concentra riba desaroyo di su structura operacional y di mercado.
Na 2011, inversionistanan nobo a bin aden, loke a permití expansion di e flota.<ref name="caribseek"/> Na augustus 2012, e aerolinea a haya su certificado di operacion aéreo economico.<ref>{{Cite web|url=http://www.curacaochronicle.com/region/minister-otmar-oduber-signs-economic-aoc-for-aruba-airlines/|title=Minister Otmar Oduber signs economic AOC for Aruba Airlines|access-date=|archive-url=https://web.archive.org/web/20171115201613/http://curacaochronicle.com/region/minister-otmar-oduber-signs-economic-aoc-for-aruba-airlines/|archive-date=2017-11-15|url-status=dead}}</ref>
Durante e mesun periodo, Aruba Airlines a introduci avionnan tipo Airbus A320, cu e prome avion a yega Aruba na novèmber 2012. E vuelonan charter a cuminsa na final di 2012, mientras cu operacionnan regular a inicia dia 31 di maart 2013.
E prome destinacionnan regular tabata [[Maracaibo]] y [[Valencia]] na [[Venezuela]]. Despues, e red di ruta a wordo amplia cu [[Siudad di Panama|Panama City]] ([[Panama]]) y [[Miami]] (Merca).<ref>{{cite web|url=http://www.routesonline.com/news/29/breaking-news/203643/aruba-airlines-begins-operation-to-maracaibo-panama-city-from-june-2013/|title=Aruba Airlines Begins Operation to Maracaibo / Panama City from June 2013|publisher=Routesonline|accessdate=|archive-date=2013-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131113214128/http://www.routesonline.com/news/29/breaking-news/203643/aruba-airlines-begins-operation-to-maracaibo-panama-city-from-june-2013/|url-status=dead}}</ref> Na 2017, e aerolinea a busca aprobacion regulatorio pa servicio pa [[Guyana]]<ref>[https://guyanachronicle.com/2017/06/27/aruba-airlines-applies-to-fly-here/ Aruba Airlines applies to fly here], guyanachronicle.com (27 di juni 2017)</ref> y a kuminsá servisio pa Kòrsou, usando un avion tipo Bombardier CRJ200. Na december 2019 a lansa servicio nonstop nobo for di Aruba pa [[Barranquilla]] y [[Medellín]].<ref>[https://archive.org/details/BNA-DIG-BONDIA-2020-02-04/page/n3/mode/1up?q=aruba+airlines Aeropuerto di Aruha: Cantidad di pasahero a aumenta den 2019], Bon Dia Aruba (4 di februari 2020)</ref>
Durante e periodo di [[pandemia di COVID-19]] y despues, Aruba Airlines a enfrenta varios reto operacional y financiero. E operacionnan a reduci considerablemente, pero Aruba Airlines a persisti memey di e limitacionnan, incluyendo e prohibicion di vuelo pa [[Venezuela]] entre 2019 y 2026, impone pa gobierno di Aruba.<ref>[https://www.bes-reporter.com/news/aviation-travel/59494/aruba-airlines-latest-dutch-caribbean-carrier-to-hit-financial-turbulence-over-venezuela-crisis Aruba Airlines Latest Dutch Caribbean Carrier to Hit Financial Turbulence over Venezuela Crisis], bes-reporter.com (7 di april 2019)</ref><ref>[https://arubanews.ca/aruba-extends-90-day-flight-ban-with-venezuela-impacting-tourism-and-trade/ Aruba Extends 90-Day Flight Ban with Venezuela, Impacting Tourism and Trade], arubanews.ca (16 di februari 2026)</ref><ref>[https://www.noticiacla.com/news/38930 Frontera aereo cu Venezuela ta oficialmente habri, pero ainda no tin buelo comercial], NoticiaCla (3 di augustus 2026)</ref>
==Flota y red di conexion==
Aruba Airlines ta opera un flota limita. Segun dato di 2025–2026, e aerolinea tin solamente un avion activo: Airbus A320-200 (aprox. 180 asiento).<ref name="spotters">[https://web.archive.org/web/20250820155904/https://www.planespotters.net/airline/Aruba-Airlines Aruba Airlines Fleet Details and History], planespotters.net</ref><ref>{{cite journal |title=Global Airline Guide 2025 - Aruba Airlines |journal=Airliner World |date=september 2025 |page=50}}</ref>
Den pasado, e compania a opera tambe avionnan di tipo Airbus A319-200, Airbus A320-200, Airbus A321-200 y Bombardier CRJ200.<ref name="spotters"/>
Na 2026, e siguiente destinacionnan ta forma parti di e red di conexion di e aerolinea:<ref>[https://www.arubaairlines.com/ Aruba Airlines], arubaairlines.com</ref>
*Corsou
*[[Boneiru|Boneiro]]
*[[Medellín]] (Colombia)
*Barranquilla (Colombia)
*[[Georgetown]] (Guyana)
*Miami (Merca)
== Mira tambe ==
* [[Lista di kompania aéreo di Karibe Hulandes|Lista di aerolinea di Caribe Hulandes]]
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1363377179|titulo=Aruba Airlines}}
{{References}}
}}
[[Kategoria:Aviashon]]
[[Kategoria:Aruba]]
nbn10bjqdgtdgzkclbp7rz7k4tj7a8l
Daniel (Kòrsou)
0
15098
208011
207970
2026-10-29T16:21:54Z
Caribiana
8320
ampliashon
208011
wikitext
text/x-wiki
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen = Landhuis Daniel.JPG
| descripcion = Eks-kasnan di katibu na Plantashi Daniel
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website =
}}
'''Daniel''' ta un bario den parti wèst di Kòrsou, den region di [[Bandabou]]. E ta situá banda di kaminda prinsipal pa Westpunt, ku ta konektá [[Willemstad]] i Sabana Westpunt (lokalisá nortwèst di e isla).<ref name=:"1"/>
== Geografia ==
E bario di Daniel tin un karakter prinsipalmente rural. E ta situá aproksimadamente 17,5 km nortost di Willemstad, den zona di [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]].<ref name=:"1">[https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 Daniel, Curacao], placesintheworld.com</ref><ref name="Buurtprofiel">[https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Tera_Kora_.pdf Buurtprofiel Tera Kora], Gobièrnu di Kòrsou (2011)</ref>
E área ta duna akseso na diferente playa i atrakshon natural den parti wèst di Kòrsou, inkluyendo [[Parke Nashonal di Sint Kristòfel]].
==Historia==
E bario a desaroyá rondó di Plantashi Daniel, un di e plantashinan históriko di Kòrsou. E plantashi a wòrdu establesé rònt di 1650 i tabata konosí originalmente komo Malpais, un nòmber ku ta referí na e kalidat pober di su tera.<ref name="Lánthùis">{{cite book|url=https://monumentenzorg.cw/wp-content/uploads/2019/12/L%C3%A1nth%C3%B9isnan-di-K%C3%B2rsou-Prenda-presioso-di-pasado.pdf |title=Lánthùisnan di Kòrsou|publisher=Stichting Curaçao Style|date=novèmber 2019|page=81}}</ref>
Segun tradishon lokal, e plantashi a haña su nòmber aktual for di un náufrago ku a yega na Kòrsou riba Dia di San Daniel. Un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles ku tabata traha pa [[West Indische Compagnie]] i a kumpra e tereno na 1711.<ref name=:"3"/><ref name="Lánthùis"/>
Agrikultura i krio di bestia tabata aktividatnan ekonómiko den e área. Sinembargo, e plantashi a enfrentá difikultatnan ekonómiko i durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]] a wòrdu ofresé repetidamente pa benta.<ref name=:"4">[https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php Landhuis Daniel], beautiful-curacao.nl</ref><ref name="Buurtprofiel"/>
Un parti importante di e historia di Plantashi Daniel ta e echo ku, durante siglo diesnuebe, dos hende ku tabata sklabisá anteriormente a bira doño di e propiedat, uno despues di otro. Lourens Serni, kende a haña su libertat na 1850, a kumpra e plantashi na 1867 i a keda doño di dje pa por lo ménos binti aña. Durante e periodo ei, e tabata kria kabritu, karné i baka.<ref name="Lánthùis"/>
Adolph van Uytrecht, kende a nase na 1858 den sklabitut, tabata yu di Willem van Uytrecht i Françoise Serafina de Condé, kende tabata katibu. Despues di morto di su tata na 1893, Adolph a haña un herensia ku a permitié kumpra Plantashi Daniel na 1894. Adolph a muri na 1902 i a wòrdu dera na e plantashi. Su graf a wòrdu destruí ku un buldozer na prinsipio di siglo 21.<ref name="Lánthùis"/>
==Lanthùis Daniel==
Lanthùis Daniël ta un [[Lanthùis na Kòrsou|lanthùis históriko]] i [[monumento]] designá. E ta konsiderá un di e lanthùisnan mas bieu ku a keda konserbá riba e isla.<ref name=:"3">[https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel Landhuis Daniel], curacao.com</ref><ref name="Buurtprofiel"/>
Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di estadia pa bishitante i ta forma parti di e oferta [[turismo|turístiko]] di Kòrsou.<ref name=:"3"/><ref name=:"4"/>
==Kapèl Maria==
E bario di Daniel ta albergá tambe [[Kapèl Maria]], un kapèl privá chikí ku [[Chris Engels]] a laga traha na prinsipio di añanan 1950. E kapèl ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou, muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] i un estatua Pietà di Charles Eyck. E lugá ta konektá tambe ku fertilidat i a haña e beinam di ''Kapia di Ohochi''.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref><ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
[[Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
oey1a3q5itlcf84b2r9uzh7tye20ndo
208014
208011
2026-10-29T17:05:14Z
Kallmemel
14000
organisa: +titulo
208014
wikitext
text/x-wiki
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen = Landhuis Daniel.JPG
| descripcion = Eks-kasnan di katibu na Plantashi Daniel
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website =
}}
'''Daniel''' ta un bario den parti wèst di Kòrsou, den region di [[Bandabou]]. E ta situá banda di kaminda prinsipal pa Westpunt, ku ta konektá [[Willemstad]] i Sabana Westpunt (lokalisá nortwèst di e isla).<ref name=:"1"/>
== Geografia ==
E bario di Daniel tin un karakter prinsipalmente rural. E ta situá aproksimadamente 17,5 km nortost di Willemstad, den zona di [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]].<ref name=:"1">[https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 Daniel, Curacao], placesintheworld.com</ref><ref name="Buurtprofiel">[https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Tera_Kora_.pdf Buurtprofiel Tera Kora], Gobièrnu di Kòrsou (2011)</ref>
E área ta duna akseso na diferente playa i atrakshon natural den parti wèst di Kòrsou, inkluyendo [[Parke Nashonal di Sint Kristòfel]].
==Historia==
E bario a desaroyá rondó di Plantashi Daniel, un di e plantashinan históriko di Kòrsou. E plantashi a wòrdu establesé rònt di 1650 i tabata konosí originalmente komo Malpais, un nòmber ku ta referí na e kalidat pober di su tera.<ref name="Lánthùis">{{cite book|url=https://monumentenzorg.cw/wp-content/uploads/2019/12/L%C3%A1nth%C3%B9isnan-di-K%C3%B2rsou-Prenda-presioso-di-pasado.pdf |title=Lánthùisnan di Kòrsou|publisher=Stichting Curaçao Style|date=novèmber 2019|page=81}}</ref>
Segun tradishon lokal, e plantashi a haña su nòmber aktual for di un náufrago ku a yega na Kòrsou riba Dia di San Daniel. Un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles ku tabata traha pa [[West Indische Compagnie]] i a kumpra e tereno na 1711.<ref name=:"3"/><ref name="Lánthùis"/>
Agrikultura i krio di bestia tabata aktividatnan ekonómiko den e área. Sinembargo, e plantashi a enfrentá difikultatnan ekonómiko i durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]] a wòrdu ofresé repetidamente pa benta.<ref name=:"4">[https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php Landhuis Daniel], beautiful-curacao.nl</ref><ref name="Buurtprofiel"/>
Un parti importante di e historia di Plantashi Daniel ta e echo ku, durante siglo diesnuebe, dos hende ku tabata sklabisá anteriormente a bira doño di e propiedat, uno despues di otro. Lourens Serni, kende a haña su libertat na 1850, a kumpra e plantashi na 1867 i a keda doño di dje pa por lo ménos binti aña. Durante e periodo ei, e tabata kria kabritu, karné i baka.<ref name="Lánthùis"/>
Adolph van Uytrecht, kende a nase na 1858 den sklabitut, tabata yu di Willem van Uytrecht i Françoise Serafina de Condé, kende tabata katibu. Despues di morto di su tata na 1893, Adolph a haña un herensia ku a permitié kumpra Plantashi Daniel na 1894. Adolph a muri na 1902 i a wòrdu dera na e plantashi. Su graf a wòrdu destruí ku un buldozer na prinsipio di siglo 21.<ref name="Lánthùis"/>
==Struktura==
=== Lanthùis Daniel ===
Lanthùis Daniël ta un [[Lanthùis na Kòrsou|lanthùis históriko]] i [[monumento]] designá. E ta konsiderá un di e lanthùisnan mas bieu ku a keda konserbá riba e isla.<ref name=:"3">[https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel Landhuis Daniel], curacao.com</ref><ref name="Buurtprofiel"/>
Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di estadia pa bishitante i ta forma parti di e oferta [[turismo|turístiko]] di Kòrsou.<ref name=:"3"/><ref name=:"4"/>
=== Kapèl Maria ===
E bario di Daniel ta albergá tambe [[Kapèl Maria]], un kapèl privá chikí ku [[Chris Engels]] a laga traha na prinsipio di añanan 1950. E kapèl ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou, muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] i un estatua Pietà di Charles Eyck. E lugá ta konektá tambe ku fertilidat i a haña e beinam di ''Kapia di Ohochi''.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref><ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
[[Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
o2a48xyo9ciehnxt3zpvrt32gqkyeeu
208048
208014
2026-10-29T20:21:50Z
Caribiana
8320
imagen agrega
208048
wikitext
text/x-wiki
{{Variante|c}}
{{infobox luga den pais |variante = c
| tipo = Bario
| nomber = Daniel
| imagen = Landhuis Daniel 2.jpg
| descripcion = Lanthùis Daniel na 2024.
| imagen2 = Landhuis Daniel.JPG
| descripcion2 = Eks-kasnan di katibu na Plantashi Daniel
| tipo_division_adm = Region
| division_adm = [[Bandabou]]
| tipo_subdivision_adm= Zona
| subdivision_adm = [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]]
| pais = {{CUW}}
| zoom = 13
| website =
}}
'''Daniel''' ta un bario den parti wèst di Kòrsou, den region di [[Bandabou]]. E ta situá banda di kaminda prinsipal pa Westpunt, ku ta konektá [[Willemstad]] i Sabana Westpunt (lokalisá nortwèst di e isla).<ref name=:"1"/>
== Geografia ==
E bario di Daniel tin un karakter prinsipalmente rural. E ta situá aproksimadamente 17,5 km nortost di Willemstad, den zona di [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]].<ref name=:"1">[https://places-in-the-world.com/curacao/daniel/8629284 Daniel, Curacao], placesintheworld.com</ref><ref name="Buurtprofiel">[https://gobiernu.cw/wp-content/uploads/2019/06/Buurtprofiel_Tera_Kora_.pdf Buurtprofiel Tera Kora], Gobièrnu di Kòrsou (2011)</ref>
E área ta duna akseso na diferente playa i atrakshon natural den parti wèst di Kòrsou, inkluyendo [[Parke Nashonal di Sint Kristòfel]].
==Historia==
E bario a desaroyá rondó di Plantashi Daniel, un di e plantashinan históriko di Kòrsou. E plantashi a wòrdu establesé rònt di 1650 i tabata konosí originalmente komo Malpais, un nòmber ku ta referí na e kalidat pober di su tera.<ref name="Lánthùis">{{cite book|url=https://monumentenzorg.cw/wp-content/uploads/2019/12/L%C3%A1nth%C3%B9isnan-di-K%C3%B2rsou-Prenda-presioso-di-pasado.pdf |title=Lánthùisnan di Kòrsou|publisher=Stichting Curaçao Style|date=novèmber 2019|page=81}}</ref>
Segun tradishon lokal, e plantashi a haña su nòmber aktual for di un náufrago ku a yega na Kòrsou riba Dia di San Daniel. Un otro splikashon ta atribuí e nòmber na Daniel Ellis, un ingles ku tabata traha pa [[West Indische Compagnie]] i a kumpra e tereno na 1711.<ref name=:"3"/><ref name="Lánthùis"/>
Agrikultura i krio di bestia tabata aktividatnan ekonómiko den e área. Sinembargo, e plantashi a enfrentá difikultatnan ekonómiko i durante [[siglo 19|siglo diesnuebe]] a wòrdu ofresé repetidamente pa benta.<ref name=:"4">[https://www.beautiful-curacao.nl/bezienswaardigheden/landhuis-daniel.php Landhuis Daniel], beautiful-curacao.nl</ref><ref name="Buurtprofiel"/>
Un parti importante di e historia di Plantashi Daniel ta e echo ku, durante siglo diesnuebe, dos hende ku tabata sklabisá anteriormente a bira doño di e propiedat, uno despues di otro. Lourens Serni, kende a haña su libertat na 1850, a kumpra e plantashi na 1867 i a keda doño di dje pa por lo ménos binti aña. Durante e periodo ei, e tabata kria kabritu, karné i baka.<ref name="Lánthùis"/>
Adolph van Uytrecht, kende a nase na 1858 den sklabitut, tabata yu di Willem van Uytrecht i Françoise Serafina de Condé, kende tabata katibu. Despues di morto di su tata na 1893, Adolph a haña un herensia ku a permitié kumpra Plantashi Daniel na 1894. Adolph a muri na 1902 i a wòrdu dera na e plantashi. Su graf a wòrdu destruí ku un buldozer na prinsipio di siglo 21.<ref name="Lánthùis"/>
==Struktura==
=== Lanthùis Daniel ===
Lanthùis Daniël ta un [[Lanthùis na Kòrsou|lanthùis históriko]] i [[monumento]] designá. E ta konsiderá un di e lanthùisnan mas bieu ku a keda konserbá riba e isla.<ref name=:"3">[https://www.curacao.com/en/activity/landhuis-daniel Landhuis Daniel], curacao.com</ref><ref name="Buurtprofiel"/>
Despues di a kai den deterioro durante [[siglo 20|siglo binti]], e propiedat a wòrdu restourá i awor ta operá komo un sitio di estadia pa bishitante i ta forma parti di e oferta [[turismo|turístiko]] di Kòrsou.<ref name=:"3"/><ref name=:"4"/>
=== Kapèl Maria ===
E bario di Daniel ta albergá tambe [[Kapèl Maria]], un kapèl privá chikí ku [[Chris Engels]] a laga traha na prinsipio di añanan 1950. E kapèl ta distinguí pa su arkitektura di estilo tradishonal di Kòrsou, muralnan di [[Lucila Engels-Boskaljon]] i un estatua Pietà di Charles Eyck. E lugá ta konektá tambe ku fertilidat i a haña e beinam di ''Kapia di Ohochi''.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref><ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref>
{{Appendix|refs|2=
* {{Tradukshon for di otro Wikipedia|idioma=en|oldid =1377589867|titulo=Daniel, Curaçao}}
{{References}}
}}
[[Kategoria:Lugá na Kòrsou]]
kqleo9mz6eedcrv70vbxzhhdzunq049
Lista di tribon i chuchu di Karibe Hulandes
0
15110
208076
207870
2026-10-30T11:22:18Z
Kallmemel
14000
+wikilink
208076
wikitext
text/x-wiki
{{variante|c}}
Esaki ta un '''lista di tribon i chuchu di Karibe Hulandes''' i nan estado di konservashon. Tribon i chuchu ta klasifiká den taksonomia komo klase di Elasmobranchii. [[Biodiversidat di Karibe Hulandes]] ta forma un ''hotspòt'' di biodiversidat, e awanan di Karibe Hulandes ta koinsidí parsialmente ku áreanan di distribishon di 94 [[espesie]]; 60 sorto di [[tribon]] i 34 sorto di chuchu; pues por spera e espesienan aki lo aparesé, de bes en kuando den awanan rònt di e islanan. Solamente 40% di espesienan aki ta konfirmá di ta presente den e awanan di Karibe Hulandes. A pesar di algun sorto (19) ku ta koinsidí parsialmente entre e islanan, islanan SSS i islanan ABC ta karakterisá pa populashonnan distinto di Elasmobranchii.<ref name="leurs_2026">{{Citeer tijdschrift |achternaam=Leurs |voornaam=Guido |titel=Diversity and Conservation Status of Sharks and Rays in the Dutch Caribbean |url=https://bioone.org/journals/caribbean-journal-of-science/volume-56/issue-1/cjos.v56i1.a24/Diversity-and-Conservation-Status-of-Sharks-and-Rays-in-the/10.18475/cjos.v56i1.a24.full |jaargang=56 |tijdschrift=Caribbean Journal of Science |datum=2026-05-20 |nummer=1 |doi=10.18475/cjos.v56i1.a24 |issn=0008-6452 |achternaam2=Debrot |voornaam2=Adolphe O. |achternaam3=Winter |voornaam3=Hendrik V.}}</ref>
== Státus ==
E estado di konservashon den [[Karibe Hulandes]] ta desfaborabel, konosementu riba nan diversidat i estado ta aún limitá. Mayoria di espesienan konfirmá (47%) ta menasá ku ekstinshon, i mas ku mitar di espesie no-konfirmá ta habitá awanan profundo. E presensia di tribon i chuchu ta esensial pa e salut di ekosistema marino; nan por tin variedat amplio di ròlnan ekológiko depende riba e espesie i fase di bida. Sinembargo nan populashon mundial a deteriorá fuertemente. Desde 2010, ya a raportá ku tribon ta pa un gran parti ousente for di sistemanan di ref karibense, inkluso Karibe Hulandes.<ref name="leurs_2026"/>
=== Protekshon ===
Desde 2 di sèptèmber 2015, un gran porshon pa ku [[Zona economico exclusivo|zona ekonomiko ekslusivo]] (EEZ) di [[Hulanda Karibense]] a wòrdu athudiká komo un santuario di mamífero marino i tribon, ''[[Parke Marino Yarari|Yarari Marine Mammal and Shark Sanctuary]]''. Na 2018, Sint Eustatius a djòin santuario Yarari ku su porshon di EEZ.<ref name="leurs_2026"/>
== Lista di tribon i chuchu ==
{|
|+'''Leyenda'''
|-
|style="vertical-align:top"|
{|class="wikitable"
!colspan="2"|Habitat
|-
!{{legend|lightgreen}}
|Bento-pelágiko
|-
!{{legend|lightsalmon}}
|Ref
|-
!{{legend|tan}}
|Demersal
|-
!{{legend|navy}}
|Laman profundo
|-
!{{legend|lightblue}}
|Pelágiko
|}
|style="vertical-align:top"|
{|class="wikitable"
!colspan="2"|Distribushon
|-
!X
|Okurensia konfirmá
|-
!S
|Okurensia sperá
|-
!NK
|Informashon no-konfirmá/anekdóktiko
|-
!{{legend|PowderBlue}}
|Espesie resaltá ta regionalmente endémiko
|}
|}
{|class="wikitable" style="border:none;background:none;"
! style="border:none;background:none;"|
! Espesie
! Nòmber komun
! colspan="6"|Distribushon
! colspan="4"|Státus
|-
! style="border:none;background:none;"|
! colspan="2" style="vertical-align:bottom"|Chuchu
! {{titulo vertical|[[Aruba]]}} !! {{titulo vertical|[[Kòrsou]]}} !! {{titulo vertical|[[Boneiru]]}} !! {{titulo vertical|[[Saba]]}} !! {{titulo vertical|[[Sint Maarten|St. Maarten]]}} !! {{titulo vertical|[[Sint Eustatius|St. Eustatius]]}}
! {{titulo vertical|[[Lista Kòrá di IUCN|IUCN]]}}
|-
! rowspan="3" style="background:lightgreen"|
|''Aetobatus narinari''||Chuchu águila
| X || X || X || X || X || X
|{{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Myliobatis freminvillei''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''Myliobatis goodei''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
! rowspan="2" style="background:lightsalmon"|
|''Mobula birostris''||Manta
|X||X||X||X||S||S
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Mobula'' cf. ''birostris''||
|X||X||X||X||X||X
|-
! rowspan="12" style="background:tan"|
|style="background:PowderBlue;color:black;"|''Diplobatis guamachensis''||
|S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''Gymnura micrura''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#CCE226|NT}}
|-
|''Hypanus americanus''||Chuchu<br>Chuchu ròk
|X||X||X||X||X||X
|{{color box|#CCE226|NT}}
|-
|''Hypanus guttatus''||
|S||S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#CCE226|NT}}
|-
|''Hypanus say''||
|{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||S||S||S
|{{color box|#CCE226|NT}}
|-
|''Narcine bancroftii''||
|S||S||S||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Pristis Pristis''||
|S||X||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#D81E05|CR|white}}
|-
|''Pseudobatos percellens''||
|S||S||S||S||S||S
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Rhinoptera bonasus''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''Rhinoptera brasiliensis''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''Styracura schmardae''||
|S||S||S||X||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Urobatis jamaicensis''||
|S||S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
! rowspan="14" style="background:navy"|
|''Benthobatis marcida''||
|S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|style="background:PowderBlue;color:black;"|''Breviraja nigriventralis''||
|S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Cruriraja rugosa''||
|S||{{n/a}}||{{n/a}}||S||S||X
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Dactylobatus clarkii''||
|S||S||S||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Dipturus bullisi''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|style="background:PowderBlue;color:black;"|''Dipturus garricki''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Dipturus teevani''||
|S||S||S||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Fenestraja sinusmexicanus''||
|S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Gurgesiella atlantica''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|style="background:PowderBlue;color:black;"|''Pseudoraja fischeri''||
|{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Rajella fuliginea''||
|S||S||S||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Rostroraja cervigoni''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#CCE226|NT}}
|-
|''Schroederobatis americana''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|style="background:PowderBlue;color:black;"|''Springeria longirostris''||
|{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
! rowspan="3" style="background:lightblue"|
|''Mobula hypostoma''||
|S||S||X||NK||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Mobula tarapacana''||
|X||X||X||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Pteroplatytrygon violacea''||
|S||S||S||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
! style="border:none; background:none;"|
! colspan="2"|Tribon
|-
! rowspan="4" style="background:lightgreen"|
|''Carcharhinus signatus''||
| S || S || S || S || S || S
|{{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Galeocerdo cuvier''||Tintorero<br>Tribon tiger
| X || X || X || X || X || X
|{{color box|#CCE226|NT}}
|-
|style="background:PowderBlue;color:black;"|''Mustelus minicanis''||
| S ||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''[[Sphyrna tudes]]''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#D81E05|CR|white}}
|-
! rowspan="13" style="background:lightsalmon"|
|''Carcharhinus acronotus''||
|S||S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Carcharhinus altimus''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#CCE226|NT}}
|-
|''Carcharhinus galapagensis''||
|{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||S||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Carcharhinus leucas''||
| X || X || X || X || X || X
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''Carcharhinus limbatus''||
| X || X || S || X || X || X
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''Carcharhinus obscurus''||
|X||S||NK||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''[[Carcharhinus perezi]]''||Tribon 'i pieda
| X || X || X || X || X || X
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Carcharhinus porosus''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#D81E05|CR|white}}
|-
|''[[Ginglymostoma cirratum]]''||
| X || X || X || X || X || X
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''Negaprion brevirostris''||
| X || X || X || X || X || X
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''Rhizoprionodon lalandii''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''Rhizoprionodon porosus''||
| X || S || S || X || S || S
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''[[Sphyrna tiburo]]''||
|X||X||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
! rowspan="4" style="background:tan"|
|''Mustelus canis''||
| S || S || X || S || S || S
|{{color box|#CCE226|NT}}
|-
|''Mustelus higmani''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Mustelus norrisi''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#CCE226|NT}}
|-
|''Sphyrna media''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#D81E05|CR|white}}
|-
! rowspan="25" style="background:navy"|
|style="background:PowderBlue;color:black;"|''Apristurus canutus''||
|{{n/a}}||X||{{n/a}}||X||S||X
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Apristurus riveri''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Centrophorus granulosus''||
|{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||NK||S||S
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Centrophorus squamosus''||
|{{n/a}}||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Centrophorus uyato''||
| S || S || S || S || S || S
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Etmopterus bigelowi''||
| S || S || S || S || S || S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Etmopterus bullisi''||
|{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||X||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Etmopterus gracilispinis''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Etmopterus hillianus''||
|{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|style="background:PowderBlue;color:black;"|''Etmopterus robinsi''||
|{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Etmopterus schultzi''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Etmopterus virens''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Euprotomicrus bispinatus''||
|S||S||S||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|style="background:PowderBlue;color:black;"|''Galeus antillensis''||
|{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|style="background:PowderBlue;color:black;"|''Galeus springeri''||
|{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Heptranchias perlo''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#CCE226|NT}}
|-
|''Hexanchus griseus''||
|S||X||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#CCE226|NT}}
|-
|''Hexanchus vitulus''||
|S||X||S||X||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Oxynotus caribbaeus''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|style="background:PowderBlue;color:black;"|''[[Scyliorhinus boa]]''||
|S||S||S||X||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|style="background:PowderBlue;color:black;"|''[[Scyliorhinus hesperius]]''||
|X||X||X||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''[[Squalus clarkae]]''||
|S||{{n/a}}||S||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''[[Squalus cubensis]]''|| Tribon di wesu
|S||X||X||X||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Squatina david''||
|S||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#CCE226|NT}}
|-
|''Zameus squamulosus''||
|{{n/a}}||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
! rowspan="25" style="background:lightblue"|
|''Alopias superciliosus''||
|X||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''Alopias vulpinus''||
|X||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''Carcharhinus falciformis''||
|X||X||X||X||S||X
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''Carcharhinus longimanus''||Ala seku
|S||X||X||X||S||S
|{{color box|#D81E05|CR|white}}
|-
|''Carcharodon carcharias''||
|{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}||S||S||S
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|''Cetorhinus maximus''||
|X||S||S||{{n/a}}||{{n/a}}||{{n/a}}
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Isurus oxyrinchus''||Tribon blou<br>Tribon mulá
|X||X||X||S||S||S
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''Isurus paucus''||
|S||S||S||S||S||S
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''[[Megachasma pelagios]]''||
|S||S||S||S||S||S
|{{color box|#60C659|LC}}
|-
|''Prionace glauca''||Tribon blou
|S||X||X||NK||S||S
|{{color box|#CCE226|NT}}
|-
|''Rhincodon typus''||Tintorero<br>Tribon bayena
|X||X||X||X||X||X
| {{color box|#FC7F3F |EN}}
|-
|''[[Sphyrna lewini]]''||Tribon di krus<br>Tribon martin
|X||X||X||X||{{n/a}}||{{n/a}}
|{{color box|#D81E05|CR|white}}
|-
|''[[Sphyrna mokarran]]''||Tribon martin
|X||X||X||X||X||S
|{{color box|#D81E05|CR|white}}
|-
|''[[Sphyrna zygaena]]''||Tribon martin
|X||{{n/a}}||{{n/a}}||S||S||S
| {{color box|#F9E814|VU}}
|-
|}
{{Appendix}}
[[Kategoria:Tribon]]
hslczro1ov1kqyqtvc8rahgs2ik7qrp
Kapèl Maria
0
15162
208071
2026-10-30T10:06:34Z
Caribiana
8320
Created page with "{{Variante|c}} {{infobox edificio | variante = c | infobox_tipo= religioso | imagen = | descripcion = | pais = {{CUW}} | localisa_na = [[Bandabou]] | adres = | cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]] | fecha_construccion = 1950-1952 | funcion_original = kapèl | inaugura = 1952 | architect = [[Ben Smit]] | estilo = [[arkitectura|arkitektura]] tradishonal | restaura = | encarga = [[Chris Engels]] | propietario = }} '''Kapel Mari..."
208071
wikitext
text/x-wiki
{{Variante|c}}
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| funcion_original = kapèl
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| estilo = [[arkitectura|arkitektura]] tradishonal
| restaura =
| encarga = [[Chris Engels]]
| propietario =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]], na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu trahá riba enkargo di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]]. Su diseño ta reflehá elementonan di [[arkitectura|arkitektura]] tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstruí e kapia pa e forma parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu honrá.<ref name="Pinedo">{{citeer web|url=https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/|titel= Kapia di oochi|werk=percypinedo.com |datum=2026-02-14}}</ref>
Promé ku tabatin un misa na [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]], tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha personanan tabata keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
===Interior===
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, obra di e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E brùg ku tabata konektá [[Otrobanda]] ku Rif, tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]]. Na 1950, a eliminá e brùg pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=De brug naar het Rif|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-03-02|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
==Kapia di Ohochi==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>{{citeer web|titel=In memoriam Lucila-Engelsm|werk=[[Amigoe]]|datum=1993-02-27|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002}}</ref> Segun relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishita e lugá pa reza reza pa haña yu.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
{{Appendix}}
[[Kategoria:Religion]]
[[Kategoria:Kòrsou]]
qs0tb0d4ucp7eqiqiebzq6gxzjrerr0
208077
208071
2026-10-30T11:24:56Z
Kallmemel
14000
organisa: +remplasa titulo
208077
wikitext
text/x-wiki
{{Variante|c}}
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| funcion_original = kapèl
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| estilo = [[arkitectura|arkitektura]] tradishonal
| restaura =
| encarga = [[Chris Engels]]
| propietario =
}}
'''Kapel Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]], na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Nòmber ==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. Chris i Lucila Engels a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>{{citeer web|titel=In memoriam Lucila-Engelsm|werk=[[Amigoe]]|datum=1993-02-27|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002}}</ref> Segun relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishita e lugá pa reza reza pa haña yu.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu trahá riba enkargo di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]]. Su diseño ta reflehá elementonan di [[arkitectura|arkitektura]] tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, e pareha artista Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstruí e kapia pa e forma parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu honrá.<ref name="Pinedo">{{citeer web|url=https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/|titel= Kapia di oochi|werk=percypinedo.com |datum=2026-02-14}}</ref>
Promé ku tabatin un misa na [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]], tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha personanan tabata keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
=== Interior ===
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior ===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, obra di e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E brùg ku tabata konektá [[Otrobanda]] ku Rif, tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]]. Na 1950, a eliminá e brùg pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=De brug naar het Rif|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-03-02|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
[[Kategoria:Religion]]
[[Kategoria:Kòrsou]]
hi2qjgmst88xlfu6fzynre07yh18nxq
208079
208077
2026-10-30T11:34:56Z
Caribiana
8320
208079
wikitext
text/x-wiki
{{Variante|c}}
{{infobox edificio | variante = c
| infobox_tipo= religioso
| imagen =
| descripcion =
| pais = {{CUW}}
| localisa_na = [[Bandabou]]
| adres =
| cercania = [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]]
| fecha_construccion = 1950-1952
| funcion_original = kapèl
| inaugura = 1952
| architect = [[Ben Smit]]
| estilo = [[arkitectura|arkitektura]] tradishonal
| restaura =
| encarga = [[Chris Engels]]
| propietario =
}}
'''Kapèl Maria''' ta un kapèl privá chikí na [[Kòrsou]], situá serka di [[Daniel (Kòrsou)|Daniel]], na e krusada di e kaminda pa Westpunt i e kaminda pa [[San Willibròrdu]] den [[Bandabou]]. E kapèl di denominashon [[Iglesia Catolico Romano|katóliko romano]] ta dediká na Maria i a wòrdu konsagrá na 1952.<ref>{{citeer web|titel=Maria Kapel ingewijd|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-08|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404028:mpeg21:p002}}</ref> E ta distinguí pa su estilo arkitektóniko tradishonal di Kòrsou i su kolekshon di obra di arte.<ref name="Daniel">{{citeer web|titel=Verleden en heden werden op Daniel ter ere van Maria samengebracht|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-12-09|via=Delpher.nl|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404029:mpeg21:p002}}</ref>
== Nòmber ==
E kapèl ta konosí tambe bou di e beinam ''Kapia di Ohochi''. E doñonan, e pareha artista Chris i Lucila Engels, a pasa 12 aña kasá sin tin yu.<ref>{{citeer web|titel=In memoriam Lucila-Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1993-02-27|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010644637:mpeg21:p002}}</ref> Segun relato lokal, despues ku Lucila a bebe awa di un fuente den serkania, el a sali na estado di ohochi. E leyenda aki a konektá e kapèl ku fertilidat, i durante hopi aña hende a bishita e lugá pa resa pa haña yu.<ref>[https://www.rais.cw/daniel-en-omstreken/ Daniël & omstreken], rais.cw</ref><ref name="Pinedo"/>
== Deskripshon ==
E kapèl a wòrdu trahá riba enkargo di [[Chris Engels]] i diseñá pa arkitekto [[Ben Smit]]. Su diseño ta reflehá elementonan di [[arkitectura|arkitektura]] tradishonal di Kòrsou. Detayenan manera e solo den parti ariba di e muraya, e porta di palu ku su kandal di koper i e dekorashon di mosaiko chikitu di koló ta kontribuí na su aparensia karakterístiko.<ref name="Daniel"/>
Inisialmente, Chris Engels i [[Lucila Engels-Boskaljon]] a laga konstruí e kapia pa e forma parti di nan santuario privá. Nan petishon pa e kapèl bira nan último lugá di sosiegu, sinembargo, no a wòrdu honrá.<ref name="Pinedo">{{citeer web|url=https://percypinedo.com/mikorsou/kapia-di-oochi/|titel= Kapia di oochi|werk=percypinedo.com |datum=2026-02-14}}</ref>
Promé ku tabatin un misa na [[Tera Kòrá (Kòrsou)|Tera Kòrá]], tabata selebrá misa den e kapèl, ku bon asistensia di habitantenan di e bario. Pa falta di espasio, hopi biaha personanan tabata keda para pafó.<ref name="Pinedo"/> Pa un tempu, Chris i Lucila Engels a usa e kapèl tambe komo nan tayer artístiko.
=== Interior ===
E interior di e kapèl ta kontené muralnan di Lucila Engels-Boskaljon ku ta representá vários santu, entre nan Santa Lucia, San Pablo i Santa Maria. Tambe tin un estatua di Pietà, obra di e artista hulandes Charles Eyck (1897–1983). E obra ta pará tras di un porta di heru.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=Curacao Pieta voor kapel van Dr Engels|werk=[[Amigoe]]|datum=1952-05-20|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987909:mpeg21:p002}}</ref>
=== Eksterior ===
Pafó di e kapèl tin un krusifiho i un klòk di Angelus, obra di e empresa Eysbouts. H. Hoogvliet, karpinté di [[Museo di Kòrsou]], a traha e kashi di klòk ku palu di e Rifbrug bieu. E brùg ku tabata konektá [[Otrobanda]] ku Rif, tabata pa dékadanan un elemento karakterístiko di sentro di [[Willemstad]]. Na 1950, a eliminá e brùg pa motibu di e nesesidatnan di tráfiko moderno.<ref name="Daniel"/><ref>{{citeer web|titel=De brug naar het Rif|werk=[[Amigoe]]|datum=1946-03-02|bezochtdatum=2026-10-29|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010401995:mpeg21:p004}}</ref><ref>{{citeer web|titel=Het nieuws van vandaag|werk=[[Amigoe]]|datu0 m=1950-07-20|bezochtdatum=2026-10-29|url= https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010987657:mpeg21:p001}}</ref>
Patras di e kapèl tin e kas di kunuku artístiko di famia Engels. E kas tin un bentana di glas di koló (''glas-in-lood'') diseñá pa e artista hulandes Frieda Hunziger (1908–1966). Huntu, e kapèl i e kas di kunuku ta forma un konhuntu di balor artístiko i históriko.<ref name="Daniel"/>
{{Appendix}}
[[Kategoria:Religion]]
[[Kategoria:Kòrsou]]
439ohry8tszaluerjnshbeuj3io20fk
Ginglymostoma cirratum
0
15163
208075
2026-10-30T11:20:35Z
Kallmemel
14000
Created page with "{{variante|c}} {{taxobox|c | exhibi titulo=cursivo | status = VU | fuente status = 2019 | reino = [[Animal|Animalia]] | troncon = [[Chordata]] | clase = [[Chondrichthyes]] | subclase = [[Tribon i chuchu|Elasmobranchii]] | superorden = [[Tribon|Selachimorpha]] | orden = [[Orectolobiformes]] | famia = [[Ginglymostomatidae]] | genero = ''[[Ginglymostoma]]'' | autor = [[Pierre Joseph Bonnaterre|Bonnaterre]] | fecha = 1788 | parentesis = si }} ''''' Ginglymostoma cirratum''..."
208075
wikitext
text/x-wiki
{{variante|c}}
{{taxobox|c
| exhibi titulo=cursivo
| status = VU
| fuente status = 2019
| reino = [[Animal|Animalia]]
| troncon = [[Chordata]]
| clase = [[Chondrichthyes]]
| subclase = [[Tribon i chuchu|Elasmobranchii]]
| superorden = [[Tribon|Selachimorpha]]
| orden = [[Orectolobiformes]]
| famia = [[Ginglymostomatidae]]
| genero = ''[[Ginglymostoma]]''
| autor = [[Pierre Joseph Bonnaterre|Bonnaterre]]
| fecha = 1788
| parentesis = si
}}
''''' Ginglymostoma cirratum''''' ta un tribon ku ta pertenesé na [[Famia (biologia)|famia]] Ginglymostomatidae.<ref>{{citeer web|url=https://fishbase.org/summary/Ginglymostoma-cirratum|titel=Ginglymostoma cirratum (Bonnaterre, 1788) Nurse shark|werk=FishBase|bezochtdatum=2026-10-30}}</ref> ''G. cirratum'' a wòrdu deskribí originalmente komo ''Squalus cirratus'' dor di Pierre Joseph Bonnaterre na 1788.
{{Appendix}}
[[Kategoria:tribon]]
dglr1f5wx8cfjxvmeu2nd96o8o2zrug
208078
208075
2026-10-30T11:27:01Z
Kallmemel
14000
208078
wikitext
text/x-wiki
{{variante|c}}
{{taxobox|c
| exhibi titulo=cursivo
| status = VU
| fuente status = 2019
| reino = [[Animal|Animalia]]
| troncon = [[Chordata]]
| clase = [[Chondrichthyes]]
| subclase = [[Tribon i chuchu|Elasmobranchii]]
| superorden = [[Tribon|Selachimorpha]]
| orden = [[Orectolobiformes]]
| famia = [[Ginglymostomatidae]]
| genero = ''[[Ginglymostoma]]''
| autor = [[Pierre Joseph Bonnaterre|Bonnaterre]]
| fecha = 1788
| parentesis = si
}}
''''' Ginglymostoma cirratum''''' ta un tribon ku ta pertenesé na [[Famia (biologia)|famia]] Ginglymostomatidae.<ref>{{citeer web|url=https://fishbase.org/summary/Ginglymostoma-cirratum|titel=Ginglymostoma cirratum (Bonnaterre, 1788) Nurse shark|werk=FishBase|bezochtdatum=2026-10-30}}</ref> ''G. cirratum'' a wòrdu deskribí originalmente komo ''Squalus cirratus'' dor di Pierre Joseph Bonnaterre na 1788.
== Mira tambe ==
* [[Lista di tribon i chuchu di Karibe Hulandes]]
{{Appendix}}
[[Kategoria:tribon]]
9otn5jzba8jtuv34v2guo8jbgllg9h9